Αρτέμη Χατζηβαρνάβα ν. Νεόφυτου Χαβιαρά, Αριθμός Αγωγής: 2705/2009, 18/11/2014 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLEM:2014:A400 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΜΕΣΟΥ ΕΝΩΠΙΟΝ: Κ. Κωνσταντίνου, Ε.Δ. Αριθμός Αγωγής: 2705/2009 Μεταξύ: Αρτέμη Χατζηβαρνάβα, από τη Λεμεσό Ενάγοντα και Νεόφυτου Χαβιαρά, από τη Λεμεσό Εναγόμενου --------------------- ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 18.11.2014 ΕΜΦΑΝΙΣΕΙΣ: Για ενάγοντα: κ. Π. Χατζηλοϊζου Για εναγόμενο: κ. Χ. Αρτέμης (για ν' ακούσει απόφαση κ. Σκουφάρης) Α Π Ο Φ Α Σ Η Η αξίωση του ενάγοντα εναντίον του εναγόμενου, σύμφωνα με το γενικά οπισθογραφημένο κλητήριο ένταλμα της αγωγής του πρώτου είναι για γενικές και ειδικές αποζημιώσεις, για τις σωματικές βλάβες και ζημιές που υπέστη, συνεπεία τροχαίου ατυχήματος που έγινε κατά ή περί την 5η
- 2008, στη Λεμεσό το οποίο αποδίδει στην αμέλεια και/ή παράβαση των νομικών καθηκόντων του εναγόμενου. Οι ειδικές αποζημιώσεις του ενάγοντα, κατόπιν συμφωνίας μεταξύ των διαδίκων καθορίστηκαν στο ποσό των €2.300,00, επί πλήρους ευθύνης. Σε μεταγενέστερο στάδιο συμφωνήθηκε και το θέμα της ευθύνης, η οποία επιμερίστηκε μεταξύ των ενεχόμενων οδηγών - διαδίκων, σε ποσοστό 15% για τον ενάγοντα και 85% για τον εναγόμενο. Έτσι, το μοναδικό επίδικο θέμα που απέμεινε και καλούμαι να επιλύσω αφορά στο είδος, την έκταση και σοβαρότητα των τραυματισμών που υπέστη ο ενάγοντας κατά το επίδικο ατύχημα καθώς και ο προσδιορισμός του ύψους των γενικών αποζημιώσεων που θα του επιδικαστούν. Συναφώς με το θέμα θεωρώ σχετική τη μαρτυρία του ενάγοντα καθώς και του ειδικού ορθοπεδικού χειρουργού Φίλιππου Συμιλλίδη (Μ.Ε.2 και 3, αντίστοιχα). Ο ενάγοντας Αρτέμης Χατζηβαρνάβας, στην κυρίως εξέταση, συναφώς με το θέμα ανάφερε τα εξής,: Συνεπεία της επίδικης σύγκρουσης έπεσε στην άσφαλτο και τραυματίστηκε. Ακολούθως, φιλικό του πρόσωπο το μετέφερε στην πολυκλινική «Υγεία», όπου εξετάστηκε από το Μ.Ε.
- Καθώς έχει αναφέρει κατά το ατύχημα χτύπησε στον αριστερό βραχίονα, στις παλάμες όπου είχε εκδορές, και στην αριστερή κνήμη. Από την πτώση του από τη μοτοσικλέτα είχε φοβερούς πόνους στη μέση. Ο γιατρός Συμιλλίδης, του σύστησε φυσιοθεραπεία και να παίρνει παυσίπονα. Έκανε τις φυσιοθεραπείες. Αν θυμάται σωστά επισκέφθηκε το γιατρό Συμιλλίδη 3 ή 4 φορές. Σήμερα, 6 χρόνια μετά το ατύχημα έχει κάποιους πόνους στη μέση στην αλλαγή του καιρού και μετά από σχετικά έντονη χειρονακτική εργασία. Αντεξεταζόμενος, μεταξύ άλλων ισχυρίστηκε και τα εξής: Όταν πήγε στην πολυκλινική, ο γιατρός Συμιλλίδης, τον εξέτασε με τα χέρια και του περιποιήθηκε τα τραύματα η νοσοκόμα. Δε θυμάται αν έκανε ακτινογραφίες. Ο γιατρός Συμιλλίδης, του υπόβαλε και αριθμό ερωτήσεων αναφορικά με την κατάστασή του και το πώς ένιωθε. Δε δέχθηκε την υποβολή ότι εκτός από τις εκδορές, δεν έπαθε οποιοδήποτε άλλο τραύμα κατά το ατύχημα και επέμενε πως είχε χτυπήσει και στο αριστερό πόδι καθώς και στη μέση. Ο γιατρός Συμιλλίδης, τον είδε τελευταία φορά για την κατάστασή που είχε, ως αποτέλεσμα του ατυχήματος, περίπου πριν μία βδομάδα (εννοείται, από τη μέρα που έδινε κατάθεση στο Δικαστήριο). Δε θυμάται την ημερομηνία που τον είδε, ωστόσο, ήταν γύρω στις 5.30 με 6.00 το απόγευμα που πήγε για να το δει, επειδή είχε κάποιες ενοχλήσεις. Δε θυμάται ποια ήταν η προηγούμενη φορά που πήγε στο γιατρό Συμιλλίδη πριν από το συγκεκριμένο ραντεβού. Μπορεί να ήταν πριν από 6 και πλέον μήνες, από την τελευταία φορά που τον είδε. Δε δέχθηκε την υποβολή ότι ψεύδεται όταν είπε ότι την προηγούμενη Τετάρτη πήγε στο γιατρό Συμιλλίδη και παράπεμψε στον εν λόγω γιατρό για επιβεβαίωση. Στην υποβολή, τέλος, ότι, κανένα κατάλοιπο και κανένα πρόβλημα δεν του έμεινε από τη μέρα του ατυχήματος μέχρι σήμερα, απότοκο του ατυχήματος ισχυρίστηκε ότι εξακολουθεί να έχει πόνους στη μέση. Υπεισέρχομαι τώρα και σε μέρος όσων ανάφερε ο γιατρός Συμιλλίδης, του οποίου η ειδικότητα ως ορθοπεδικού χειρουργού είναι παραδεκτή και από τον εναγόμενο. Προς τούτο προέβηκε σε σχετική δήλωση ο ευπαίδευτος δικηγόρος του. Ο μάρτυρας, στην κυρίως εξέταση ανάφερε τα εξής: Εξέτασε για πρώτη φορά τον ενάγοντα στις 5.8.2008 και τον παρακολούθησε ως ασθενή στο ιατρείο του. Η τελευταία φορά που τον εξέτασε ήταν φέτος, στις 23.4., όταν τον επισκέφθηκε παραπονούμενος για ενοχλήσεις στην οσφυϊκή μοίρα της σπονδυλικής στήλης. Αναγνώρισε και υιοθέτησε το περιεχόμενο του ιατρικού πιστοποιητικού που εξέδωσε για τον ενάγοντα (τεκμήριο 4) το περιεχόμενο του οποίου ακολουθεί αυτούσιο: «ΑΡΤΕΜΗΣ ΧΑΤΖΗΒΑΡΝΑΒΑΣ 16 Δεκεμβρίου 2008 ΕΤΩΝ 35 ΛΕΜΕΣΟΣ ΙΑΤΡΙΚΟ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΤΙΚΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ Οδηγός μοτοσικλέτας ενεπλάκη σε τροχαίο ατύχημα στις 5/8/08 με αποτέλεσμα να τραυματισθεί στην οσφυική μοίρα, αριστερό αντιβράχιο και αγκώνα, δεξιά παλάμη και αριστερή κνήμη. Κατά την πρώτη αντικειμενική εξέταση που έγινε την ίδια μέρα στις Α΄ Βοήθειες της Πολυκλινικής Υγείας τούτος παραπονείτο για τα ακόλουθα: πόνο και δυσκαμψία στην περιοχή της οσφυϊκής μοίρας, δυσκολία στη βάδιση λόγω πόνου στην οσφυϊκή μοίρα επίσης και για έντονο πόνο στο δεξί αντιβράχιο και δεξί άκρα χείρα και αριστερή ποδοκνημική. ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΙΚΑ ΕΥΡΗΜΑΤΑ: - Αρτηριακή πίεση 130/80 - Κόρες οφθαλμών ισομεγέθης και αντιδρούσαν κανονικά στο φως - Άλγος κατά τη ψηλάφηση της κατώτερης οσφυϊκής χώρας και παρουσία έντονου μυϊκού σπασμού. - Εκδορές και αιματώματα αριστερού αντιβράχιου και οπίσθιας επιφάνειας αριστερού αγκώνα, πολύ επώδυνα στη ψηλάφηση. - Παρουσία εκδορών δεξιάς παλάμης στο θέναρ - Εκτεταμένες εκδορές και αιματώματα αριστερούς κνημιαίου κυρτώματος, περπατούσε με εμφανή χωλότητα αριστερά. ΔΙΑΓΝΩΣΗ - Βαριά/θλάση διάστρεμμα οσφυϊκής μοίρας - Εκδορές δεξιάς άκρας χείρας - Εκδορές και αιμάτωμα αριστερού αντιβράχιου και αγκώνα - Εκδορές και αιμάτωμα αριστερής κνήμης ΘΕΡΑΠΕΙΑ Συνεστήθη ανάπαυση και ξεκούραση ασθενή και εδόθη αναρρωτική άδεια μέχρι τις 7/9/
- Παραπομπή για φυσιοθεραπεία. Χορήγηση αντιφλεγμονωδών φαρμάκων. ΕΞΕΛΙΞΗ Παρακολούθηση τούτου σαν εξωτερικού ασθενή και συγκεκριμένα επανεξετάσθηκε στις 22/8/08, 11/9/08, 24/9/08 και 15/10/
- Κατά την διάρκεια της παρακολούθησης του σαν εξωτερικός ασθενής παραπονείτο για έντονους πόνους στην οσφυική μοίρα και του συνέστησα όπως ακολουθεί φυσιοθεραπεία και λαμβάνει αναλγητικά δισκία για ανακούφιση. ΓΝΩΜΑΤΕΥΣΗ-ΠΡΟΓΝΩΣΗ Τα ενοχλήματα από την οσφυϊκή μοίρα υποχωρούν με ξεκούραση και την λήψη αναλγητικών δισκίων χωρίς όμως να εξαλειφθούν πλήρως και επιδεινώνονται με την μετά από παρατεταμένη ορθοστασία ή βάδιση, σε κάμψη της μέσης ή μετά από κόπωση. Τα ενοχλήματα τούτα θα παραμείνουν μόνιμα και θα επηρεάζουν την προσωπική ζωή του ασθενούς. Επίσης υπέστη εκτεταμένες εκδορές στην δεξιά παλάμη, αριστερό αντιβράχιο και αγκώνα και αριστερή κνήμη τα οποία ήταν πολύ επώδυνα στην ψηλάφηση. Τούτα τώρα έχουν υποχωρήσει και δεν έχουν αφήσει οιαδήποτε κατάλοιπα. Συμπερασματικά ο ανωτέρω ασθενής υπέστη αρκετά σοβαρούς τραυματισμούς συνεπεία του ανωτέρω τροχαίου και θα εξακολουθεί να έχει ακόμα ενοχλήματα από τα τραύματα. Τούτος λαμβάνει αναλγητικά δισκία για τα ενοχλήματα από την οσφυϊκής για τα οποία εξακολουθεί να έχει και τα οποία θα παραμείνουν μόνιμα. ΙΑΤΡΙΚΑ ΕΞΟΔΑ μέχρι στιγμής ανέρχονται σε: - 5 Ιατρικές επισκέψεις Χ €50,00 €250,00 - Έκδοση πιστοποιητικού €215,00 €465,00 _________________________________ ΔΡ ΦΙΛΙΠΠΟΣ Σ ΣΙΜΙΛΛΙΔΗΣ ΕΙΔΙΚΟΣ ΟΡΘΟΠΕΔΙΚΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ» Αντεξεταζόμενος ο μάρτυρας ισχυρίστηκε και τα εξής: Όταν ο ενάγοντας πήγε να τον εξετάσει στις 23.
- ήταν χωρίς ραντεβού, το πρωί, μεταξύ 10.00 και 13.
- Απ' ό, τι θυμάται είναι σίγουρος για την ώρα επειδή ήταν πρόσφατα. Δε δέχθηκε την υποβολή ότι δεν πήγε ο ενάγοντας, ούτε στις 23.
- μα ούτε και σε ημερομηνία μεταγενέστερη της 15ης 10.2008 που αναφέρει στο πιστοποιητικό του. Κληθείς να πει με όρους ιατρικής τι είναι τα υποκειμενικά και τι τα αντικειμενικά ευρήματα απάντησε ως εξής: «Υποκειμενικά ευρήματα κάποιου ασθενή είναι αυτά που λέει ο ίδιος τι νιώθει, πως τα περιγράφει και αντικειμενικά ευρήματα είναι αυτά που εγώ παρατηρώ και σημειώνω σαν γιατρός του ασθενή.» Αναφορικά με τα αντικειμενικά ευρήματα που καταγράφει στο πιστοποιητικό που εξέδωσε για τον ενάγοντα συμφώνησε ότι η εξέτασή του από τον ίδιο ήταν δια της αφής, δηλαδή τον άγγιζε, πίεζε το σώμα του σε διάφορα σημεία και έβλεπε την αντίδρασή του δια του οφθαλμού και συγκεκριμένα ότι γδάρθηκε. Όπως είπε χαρακτηριστικά, η ιατρική στηρίζεται στην παρατήρηση, αίσθηση και κίνηση. Δε δέχθηκε την υποβολή ότι το άλγος κατά την ψηλάφηση της κατώτερης οσφυϊκής χώρας που αναφέρει στο πιστοποιητικό του, ως ένα από τα αντικειμενικά ευρήματα στα οποία προέβηκε κατά την εξέταση του ενάγοντα αποτελεί υποκειμενικό εύρημα και εξήγησε γιατί αποτελεί αντικειμενικό εύρημα. Ερωτηθείς εάν κάποιος που θέλει να τον κοροϊδέψει μπορεί εύκολα κατά την εξέτασή του διά της ψηλάφησης να πει «άου» ή «πονώ» και να μην υπάρχει τρόπος να διαπιστωθεί με σιγουριά με αυτό τον τρόπο εξέτασης ότι δεν κοροϊδεύει, διαφώνησε. Ερωτηθείς αργότερα, εάν εκείνο που τον οδήγησε να διαγνώσει ότι ο ενάγοντας υπέστη βαριά οσφυϊκή θλάση είναι το άλγος κατά την ψηλάφηση της κατώτερης οσφυϊκής χώρας και η παρουσία έντονου μυϊκού σπασμού που καταγράφει στο πιστοποιητικό του, ως ένα από τα αντικειμενικά ευρήματά του κατά την εξέταση του ενάγοντα, απάντησε καταφατικά. Στην επόμενη ερώτηση που του υποβλήθηκε «Με αυτό το άλγος και την ψηλάφηση κ.λ.π., γιατί χαρακτηρίζετε απευθείας βαριά τη θλάση; » απάντησε περίπου ως εξής: «Όπως απάντησα και προηγουμένως για άλλη ερώτηση, ο μυϊκός σπασμός προκαλεί χαρακτηριστική ελάττωση κινήσεων της οσφυϊκής μοίρας, δηλαδή της πρόσθιας κάμψης, οπίσθιας έκτασης στροφικών κινήσεων και πλάγιων κινήσεων της οσφυϊκής μοίρας της σπονδυλικής στήλης.» Απαντώντας στην επόμενη ερώτηση ισχυρίστηκε ότι παρατήρησε στον ενάγοντα όλα τα παραπάνω. Δεν προτίθεμαι να επαναλάβω το περιεχόμενο των εκατέρωθεν γραπτών αγορεύσεων. Στη συνέχεια και στο βαθμό που κριθεί αναγκαίο, θα διαφανεί ποιες από τις θέσεις κάθε πλευράς αποδέχομαι και ποιες απορρίπτω. Είχα την ευκαιρία να παρακολουθήσω με ιδιαίτερη προσοχή, τόσο τον ενάγοντα όσο και το γιατρό Συμιλλίδη, ενώ κατάθεταν ενόρκως ενώπιόν μου. Αισθάνομαι ότι είμαι σε θέση να αξιολογήσω τη συμπεριφορά, αντιδράσεις, αναφορές και ισχυρισμούς τους λαμβάνοντας υπόψη το επίπεδο γνώσης τους αναφορικά με τα επίδικα θέματα της αγωγής που καλούμαι να επιλύσω καθώς και την ύπαρξη τυχόν προσωπικού συμφέροντός που είχαν αυτοί στην υπόθεση. Ειδικά για το γιατρό Συμιλλίδη, ο οποίος κατάθεσε και ως πραγματογνώμονας στην υπόθεση προστίθενται και τα εξής: Σε υποθέσεις αυτής της φύσης, όπου τίθεται θέμα γενικών αποζημιώσεων, η ιατρική μαρτυρία αποτελεί τη βάση επί της οποίας στηρίζεται ο υπολογισμός του ύψους των αποζημιώσεων. Έπειτα είναι καλά γνωστό, ότι ο πραγματογνώμονας οφείλει να εφοδιάσει το Δικαστήριο με όλα τα αναγκαία επιστημονικά κριτήρια και δεδομένα που θα του επιτρέψουν να καταλήξει σε δικαστική κρίση. Ακολούθως, ενώ η ιατρική μαρτυρία και γενικά η μαρτυρία πραγματογνώμονα, κατά κανόνα θεωρείται μαρτυρία ανεξάρτητου μάρτυρα, η εκτίμηση της εν λόγω μαρτυρίας δε διαφέρει από την εκτίμηση της μαρτυρίας άλλων μαρτύρων και τούτο γιατί, οι κανόνες που διέπουν τη μαρτυρία των πραγματογνωμόνων είναι ίδιοι με τους κανόνες που διέπουν τη μαρτυρία όλων των άλλων μαρτύρων. Ομολογώ ότι, σε γενικές γραμμές, η εντύπωσή μου για την ποιότητα της μαρτυρίας και την αξιοπιστία, τόσο του ενάγοντα όσο και του γιατρού Συμιλλίδη είναι αρκετά καλή. Και οι δύο ήταν σταθεροί στις διάφορες θέσεις και ισχυρισμούς που προέβαλαν και μολονότι αντεξετάστηκαν ικανά και σε κάποια έκταση από τον ευπαίδευτο δικηγόρο του εναγόμενου, με μία μόνο εξαίρεση όπου υπήρξαν αντιφατικοί μεταξύ τους, δεν υπέπεσαν σε καμιά άλλη αντίφαση, είτε αυτοτελώς είτε μεταξύ τους. Ούτε και μου διαφεύγει πως, στο βαθμό που επιχειρήθηκε αμφισβήτησή τους από τον ευπαίδευτο δικηγόρο του εναγόμενου, αυτό, κατά κύριο λόγο έγινε με υποβολές που παρέμειναν έωλες, μιας και ούτε ο εναγόμενος κατάθεσε στην υπόθεση μα ούτε και οποιοσδήποτε άλλος μάρτυρας γι αυτόν. Ακολούθως είναι και το γεγονός, ότι, η μαρτυρία και των δύο, σε σημαντικό βαθμό παρέμεινε αναντίλεκτη. Ειδικά για το γιατρό Συμιλλίδη που κατάθεσε και ως πραγματογνώμονας είμαι ικανοποιημένος ότι, σε σημαντικό βαθμό, τα όσα έχει αναφέρει πέτυχε να τα τεκμηριώσει επαρκώς και με επιστημονικό τρόπο, οπότε αισθάνομαι πως μπορώ να βασιστώ με ασφάλεια στη μαρτυρία του, για να καταλήξω στα δικά μου συμπεράσματα. Και με δεδομένη την αξία της ιατρικής μαρτυρίας, ως θέμα αρχής, η οποία καθώς έχει νομολογηθεί (βλ. Γεωργίου ν. Αστυνομίας
(1997)2 Α.Α.Δ. 439): «.σε τέτοιες υποθέσεις είναι πολύ ζωτικής σημασίας. Αποτελεί και πραγματική μαρτυρία η οποία συνιστά αξιόπιστο βοήθημα και σταθερό οδηγό για την κρίση της αξιοπιστίας των μαρτύρων.», η μαρτυρία του ενάγοντα, στο βαθμό και την έκταση που είτε επιβεβαιώνεται είτε ενισχύεται από εκείνο το μέρος της μαρτυρίας του γιατρού Συμιλλίδη την οποία θεωρώ αξιόπιστη, δεν μπορεί παρά να είναι και αυτή το ίδιο αξιόπιστη. Θα έλεγα πως, εν μέρει και ως θέμα καθαρά κοινής λογικής, η μαρτυρία τόσο του ενάγοντα όσο και του γιατρού Συμιλλίδη είναι αξιόπιστη, αφού, με μόνο λόγο τον τρόπο που έγινε το επίδικο ατύχημα (ενώ ο ενάγοντας οδηγούσε τη μοτοσικλέτα του στον κυκλικό κόμβο, η εναγόμενη η οποία οδηγούσε αυτοκίνητο, του ανέκοψε την πορεία με αποτέλεσμα τα δύο οχήματα να συγκρουστούν και ο ενάγοντας να πέσει στο έδαφος), σε σημαντικό βαθμό δικαιολογούνται οι τραυματισμοί που υπέστηκε ο ενάγοντας. Ένα τέτοιο παράδειγμα είναι οι εκδορές στα μέρη του σώματός του που εντοπίστηκαν και κατά την εξέτασή του από το γιατρό Συμιλλίδη. Απ' όσα και οι δύο έχουν αναφέρει εκείνο που σίγουρα δεν μπορώ να δεχθώ είναι πρώτο, τον ισχυρισμό τους ότι ο ενάγοντας, μία περίπου βδομάδα προτού καταθέσει στο Δικαστήριο, επειδή είχε κάποιες ενοχλήσεις στη μέση, πήγε και τον είδε ο γιατρός Συμιλλίδης. Για δύο λόγους δε δέχομαι τον εν λόγω ισχυρισμό. Καταρχήν, επειδή δεν είναι δικογραφημένος. Ακολούθως, επειδή, εντοπίζω ουσιώδη αντίφαση μεταξύ τους, συναφώς με τον συγκεκριμένο ισχυρισμό. Συγκεκριμένα, ο ενάγοντας ισχυρίστηκε ότι πήγε στο γιατρό Συμιλλίδη μεταξύ 5.30 με 6.00 το απόγευμα, ενώ ο γιατρός Συμιλλίδης ισχυρίστηκε ότι ο ενάγοντας τον επισκέφθηκε χωρίς ραντεβού, το πρωί, μεταξύ 10.00 και 1.
- Προφανώς, εάν έλεγαν την αλήθεια είτε ο ένας είτε ο άλλος και αποτελούσε γεγονός η υποτιθέμενη επίσκεψη του πρώτου στο δεύτερο, έχοντας υπόψη και πόσο πρόσφατα αυτή έγινε, δεν μπορεί ο ένας να ισχυρίζεται ότι έγινε το πρωί και ο άλλος το απόγευμα. Δυστυχώς είναι φανερό, ότι, στην προσπάθειά τους να με πείσουν ότι ο ενάγοντας θα έχει μόνιμα κατάλοιπα, απότοκο των τραυματισμών που υπέστη κατά το επίδικο ατύχημα και τούτο, με προφανή στόχο να με παρασύρουν να του επιδικάσω μεγαλύτερο ποσό αποζημιώσεων από αυτό που δικαιούται, επινόησαν την υπό αναφορά επίσκεψη η οποία ουδέποτε έλαβε χώρα. Στο ίδιο πλαίσιο θεωρώ ότι εντάσσονται και οι αναφορές του γιατρού Συμιλλίδη στο ιατρικό πιστοποιητικό που εξέδωσε για τον ενάγοντα (τεκμήριο 4), σε ενοχλήματα που θα παραμείνουν μόνιμα τα οποία, ούτε ότι εκδηλώθηκαν μετά τις 15.10.2008 που εξέτασε τον ενάγοντα για τελευταία φορά μπορώ να δεχθώ. Θεωρώ πως, εάν ο ενάγοντας είχε τόσο σοβαρές ενοχλήσεις μετά τις 15.10.2008, η εξέτασή του την ημέρα αυτή από το γιατρό Συμιλλίδη, δε θα έπρεπε να ήταν και η τελευταία, την στιγμή που, από τις 5.8.2008 που τραυματίστηκε κατά το επίδικο δυστύχημα μέχρι και τις 15.10.2008 εξετάστηκε από τον εν λόγω γιατρό, πέντε φορές. Των παραπάνω λεχθέντων, όσα ακολουθούν βρίσκω ότι είναι και τα μόνα που αποτελούν γεγονός, αναφορικά με το είδος, έκταση και σοβαρότητα των τραυματισμών που υπέστη ο ενάγοντας κατά το επίδικο ατύχημα: Μετά το ατύχημα μεταφέρθηκε από φιλικό του πρόσωπο στην πολυκλινική «Υγεία» και συγκεκριμένα, στο τμήμα Α΄ Βοηθειών, παραπονούμενος για πόνο και δυσκαμψία στην περιοχή της οσφυϊκής μοίρας, δυσκολία στη βάδιση λόγω πόνου στην οσφυϊκή μοίρα και για έντονο πόνο στο δεξί αντιβράχιο και δεξιά άκρα χείρα και αριστερή ποδοκνημική. Κατά την εξέτασή του από το γιατρό Συμιλλίδη διαγνώσθηκε βαριά θλάση της οσφυϊκής μοίρας (επιλέγω αυτό που ανάφερε αντεξεταζόμενος ο γιατρός), εκδορές στη δεξιά παλάμη, εκδορές και αιματώματα στο αριστερό αντιβράχιο και στην οπίσθια επιφάνεια του αριστερού αγκώνα, πολύ επώδυνα στην ψηλάφιση και τέλος, εκτεταμένες εκδορές και αιμάτωμα στην αριστερή κνήμη. Περπατούσε με εμφανή χωλότητα αριστερά. Του έγινε σύσταση για ανάπαυση και ξεκούραση και του δόθηκε αναρρωτική άδεια, μέχρι και τις 7.9.
- Παραπέμφθηκε για φυσιοθεραπεία, την οποία έκανε και του χορηγήθηκαν αντιφλεγμονώδη φάρμακα. Επανεξετάστηκε από το γιατρό Συμιλλίδη ως εξωτερικός ασθενής, στις 22.8.2008, 11.9.2008, 24.9.2008 και 15.10.
- Παραπονείτο για έντονους πόνους στην οσφυϊκή μοίρα και του συνεστήθη όπως ακολουθεί φυσιοθεραπεία και λαμβάνει αναλγητικά δισκία για ανακούφιση. Καθ' όλη αυτή την περίοδο, αναμφίβολα πόνεσε, υπόφερε και ταλαιπωρήθηκε. Προχωρώ τώρα στον καθορισμό του ύψους του ποσού των γενικών αποζημιώσεων που δικαιούται ο ενάγοντας, για τις σωματικές βλάβες που υπέστη και γενικά τις επιπτώσεις στη ζωή του, εξαιτίας του επίδικου ατυχήματος, έχοντας υπόψη και τις αρχές που διέπουν το θέμα, υπό το φως όσων αναφέρονται μεταξύ άλλων και στις υποθέσεις Μαυροπετρή ν. Λουκά
(1995)1 Α.Α.Δ. 66 και Ταμπούρας ν. Κολάνη
(2008)1(Α) Α.Α.Δ. 384, από την οποία και το απόσπασμα που ακολουθεί: «Όσον αφορά ευρύτερα την επάρκεια των γενικών αποζημιώσεων που δόθηκαν είναι δεδομένη και αποδεκτή από τη νομολογία η αυξητική τάση στις αποζημιώσεις για τον ανθρώπινο πόνο και την ταλαιπωρία, έχοντας υπόψη και τη σημασία των αποζημιώσεων. (A. Panayides Contracting Ltd v. Χαραλάμπους
(2004)1 Α.Α.Δ. 416). Η απόδοση αποζημιώσεων πρέπει επίσης να αντανακλά και να αντικατοπτρίζει την αγοραστική αξία του χρήματος σε δεδομένη στιγμή, ώστε με εύλογο τρόπο να προσεγγίζεται τουλάχιστο χρηματικά η αποκατάσταση της ζημιάς. (Lankuttis v. Νικόλα
(2002)1 Α.Α.Δ. 1128). Βεβαίως, ορθή είναι και η άλλη διαπίστωση στη νομολογία ότι προηγούμενες αποφάσεις στα θέματα των αποζημιώσεων δεν αποτελούν κατ' ανάγκη δεσμευτικό προηγούμενο (G & L Calibers Ltd v. Λεμεσιανού
(2003)1 Α.Α.Δ. 948), ενώ η αυξητική τάση στις αποζημιώσεις δεν αποτελεί και οδικό χάρτη για αιτιολόγηση παροχής αυξανόμενων ποσών σε κάθε περίπτωση (Σπύρος Μελάς και Ελένη Λτδ ν. Πολίτη
(2003)1 Α.Α.Δ. 590)». Στην υπόθεση L. P. Transbeton Ltd ν. Σταύρου κ.ά.
(2009)1 Α.Α.Δ 304, ο εφεσίβλητος, ηλικίας 37 ετών τραυματίστηκε σε εργατικό ατύχημα. Συγκεκριμένα, υπέστη αιμάτωμα περιοφθαλμικά του αριστερού ματιού και βλεφάρου, εγκεφαλική διάσειση και διάστρεμμα της αυχενικής μοίρας της σπονδυλικής στήλης, δηλαδή, θλάση των συνδέσμων των αρθρικών θυλάκων των μικροαυχενικών αρθρώσεων. Επανήλθε στην εργασία του, δύο περίπου μήνες μετά. Κατ' έφεση κρίθηκε ότι ορθά του επιδικάστηκε πρωτόδικα το ποσό των €4.127,50, υπό μορφή γενικών αποζημιώσεων, για όσα υπέστη. Στην υπόθεση Ρούμπας ν. Μακρυγιάννη κ.ά.
(2011)1 Α.Α.Δ. 1129, ο εφεσείοντας, μετά από ατύχημα προσήλθε στο τμήμα Α΄ Βοηθειών του Γενικού Νοσοκομείου Λευκωσίας. Παραπονείτο για ζάλη και πονοκεφάλους, σημεία εγκεφαλικής διάσεισης. Αφού εξετάστηκε από χειρουργό κρατήθηκε για νοσηλεία στο χειρουργικό τμήμα. Κατά τη νοσηλεία του στο χειρουργικό θάλαμο παρέμεινε κλινήρης, υπό συνεχή ιατρική παρακολούθηση και φροντίδα. Του διδόταν ανάλογη φαρμακευτική αγωγή για την εγκεφαλική διάσειση. Σταδιακά άρχισε να σηκώνεται από το κρεβάτι, ανάλογα με τη συμπτωματολογία που παρουσίαζε. Παραπονείτο για πόνο στον αυχένα και εξετάστηκε από ορθοπεδικό γιατρό, ο οποίος του συνέστησε να φέρει ειδικό κολάρο καθώς και φυσιοθεραπεία. Εξήλθε του νοσοκομείου μετά από πέντε μέρες με σχετική φαρμακευτική αγωγή και σύσταση να παραμείνει ήσυχος στο σπίτι. Κατά την επανεξέτασή του δυόμισι μήνες μετά παραπονείτο για κεφαλαλγία και ζάλη, σημεία μεταδιασεισικού συνδρόμου. Συνεπεία αυτού συνεχίστηκε η φαρμακευτική αγωγή. Τέσσερις μήνες μετά το ατύχημα, σε νέα εξέταση που υποβλήθηκε διαπιστώθηκε η ύπαρξη αυχενικού ραιβόκρανου και έντονη μυϊκή σύσπαση του αυχένα, γεγονός που οδήγησε στο συμπέρασμα ότι υπέστη σοβαρό διάστρεμμα. Ποσό €6.834,41 που του είχε επιδικαστεί πρωτόδικα, υπό μορφή γενικών αποζημιώσεων, κατ' έφεση θεωρήθηκε ως απόλυτα ορθό και δίκαιο. Στην υπόθεση Harmsworth κ.ά ν. Salamis Glory κ.ά.
(2003)1 Α.Α.Δ. 1617 (συνεκδικαζόμενες αγωγές ναυτοδικείου αρ. 79/2002, 80/2002, 81/2002 και 82/2002), η ενάγουσα στην αγωγή 81/2002, μετά από πτώση από ανελκυστήρα μεταφέρθηκε σε ιδιωτική κλινική όπου κρατήθηκε για νοσηλεία για δύο μέρες. Κατά την εξέτασή της διαπιστώθηκε ότι οι κινήσεις του αυχένα και της οσφύος ήταν περιορισμένες και επώδυνες, ενώ παρουσίαζε μυϊκό σπασμό. Παρουσίαζε επίσης αιμάτωμα αριστερού μηρού και ευαισθησία στην κοιλιακή χώρα κατά την πίεση. Διαγνώστηκε διάστρεμμά αυχένα και οσφύος, αιμάτωμα αριστερού μηρού και θλάση κοιλιακού τοιχώματος. Τοποθετήθηκε αυχενικό κολάρο και της παρασχέθηκαν αναλγητικά και αντιφλεγμονώδη φάρμακα. Αργότερα υποβλήθηκε σε φυσιοθεραπεία, ανέπτυξε μετατραυματικό άγχος και παραπέμφθηκε για παρακολούθηση. Της επιδικάστηκε ποσό €4.271,50, υπό μορφή γενικών αποζημιώσεων. Ο ενάγοντας στην αγωγή 82/2002, μετά από ατύχημα μεταφέρθηκε σε ιδιωτική κλινική όπου παρέμεινε για νοσηλεία. Διαπιστώθηκε ότι υπέστη διάστρεμμα της οσφυϊκής μοίρας της σπονδυλικής στήλης. Παραπονείτο για έντονο άλγος και δυσκαμψία της οσφύος, οι κινήσεις της οποίας ήταν περιορισμένες και επώδυνες. Υπήρχε μυϊκός σπασμός. Απολύθηκε από την κλινική μετά από δύο μέρες και στη συνέχεια παρακολουθήθηκε ως εξωτερικός ασθενής. Τις πρώτες δέκα μέρες υπόφερε από έντονους πόνους, με σταδιακή βελτίωση. Αναμενόταν περαιτέρω βελτίωση με την πάροδο του χρόνου, παρόλο που υπήρχε πιθανότητα να εξακολουθήσει να παρουσιάζει άλγος και δυσκαμψία της οσφύος σε μικρή ένταση, ιδίως μετά από κούραση, για αρκετό χρονικό διάστημα. Του επιδικάστηκε ποσό €3.417,20, υπό μορφή γενικών αποζημιώσεων. Λαμβάνοντας υπόψη τη φύση, έκταση και σοβαρότητα των τραυματισμών που υπέστη ο ενάγοντας κατά το επίδικο ατύχημα, ηλικίας τότε 35 ετών και γενικά οτιδήποτε σχετικό με το θέμα και κατόπιν συσχετισμού της περίπτωσής του με όλες τις παραπάνω - τηρουμένων βέβαια των αναλογιών, δοθέντος ότι καμιά περίπτωση δεν είναι ακριβώς ίδια με κάποια άλλη - θεωρώ πως, ένα ποσό της τάξης των €4.500,00, επί πλήρους ευθύνης αποτελεί δίκαιη και εύλογη αποζημίωση του ενάγοντα για ό, τι έπαθε στον ουσιώδη χρόνο, περιλαμβανομένου του πόνου και της ταλαιπωρίας που υπέστη εξαιτίας των τραυματισμών του. Και με δεδομένο ότι καθώς έχει συμφωνηθεί μεταξύ των διαδίκων, ο ενάγοντας φέρει ευθύνη σε ποσοστό 15% για την πρόκληση του επίδικου ατυχήματος, αυτός δικαιούται στην έκδοση απόφασης για το ποσό των €3.825,00, υπό μορφή γενικών αποζημιώσεων. Συμφωνία μεταξύ των διαδίκων υπήρξε και για τις ειδικές αποζημιώσεις του ενάγοντα, οι οποίες ορίστηκαν στο ποσό των €2.300,00, επίσης, επί πλήρους ευθύνης. Επομένως, ο ενάγοντας δικαιούται στην έκδοση απόφασης και για το ποσό των €1.955,00, υπό μορφή ειδικών αποζημιώσεων. Αναφορικά με τον τόκο που θα φέρουν τα παραπάνω ποσά, παρατηρώ τα εξής: Το επίδικο ατύχημα έγινε στις 5.8.2008 και το γενικά οπισθογραφημένο κλητήριο ένταλμα της αγωγής καταχωρήθηκε στις 3.6.2009. Ο εναγόμενος καταχώρησε εμφάνιση στις 13.8.2009 και η έκθεση απαίτησης καταχωρήθηκε στις 5.2.2010. Δε θεωρώ ότι αποτελεί ιδιαίτερα σημαντική καθυστέρηση - ούτε και ισχυρίστηκε κάτι ανάλογο ο ευπαίδευτος δικηγόρος του εναγόμενου -, η πάροδος δέκα περίπου μηνών που μεσολάβησε από την ημέρα του ατυχήματος μέχρι και την ημέρα που ενάγοντας καταχώρησε την αγωγή του, ιδίως, αν ληφθεί υπόψη, ότι, αυτός, ακόμη και στις 15.10.2008 υποβλήθηκε σε εξέταση από το γιατρό Συμιλλίδη, ο οποίος εξέδωσε το σχετικό πιστοποιητικό - τεκμήριο 4 -, το οποίο προφανώς ήταν απολύτως αναγκαίο για σκοπούς καταχώρησης της αγωγής, μόλις στις 16.12.2008. Με αυτό δεδομένο, τα παραπάνω ποσά, θα φέρουν νόμιμο τόκο, από τις 5.8.2008 (γένεση αγώγιμου δικαιώματος) το ποσό των γενικών αποζημιώσεων και από 3.6.2009 (ημερομηνία καταχώρησης της αγωγής) το ποσό των ειδικών αποζημιώσεων. Κατ' ακολουθία όλων των παραπάνω διαπιστώσεων και συμπερασμάτων μου εκδίδεται απόφαση υπέρ του ενάγοντα και εναντίον του εναγόμενου, για το ποσό των €3.825,00, υπό μορφή γενικών αποζημιώσεων, με νόμιμο τόκο επί του ποσού αυτού, από τις 5.8.2008 μέχρι εξοφλήσεως και για το ποσό των €1.955,00, υπό μορφή ειδικών αποζημιώσεων, με νόμιμο τόκο επί του ποσού αυτού, από τις 3.6.2009 μέχρι εξοφλήσεως, πλέον έξοδα, όπως θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο. (Υπ.) . ........... Κ. Κωνσταντίνου, Ε.Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής /ΚΚ-TA Subject: Civil/Other Actions /Final Αναφορά: Πολιτική - ατύχημα - γενικές αποζημιώσεις cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο