Κίμωνος Ευριπίδη Λεωνίδα κ.α. ν. Κυπριακής Δημοκρατίας, διά του Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, Αριθμός Παραπομπής: 161/2009, Αριθμός Παραπομπής: 162/2009, 5/12/2014 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLEM:2014:A413 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΜΕΣΟΥ ΕΝΩΠΙΟΝ: Κ. Κωνσταντίνου, Ε. Δ. Αριθμός Παραπομπής: 161/2009 Μεταξύ: Κίμωνος Ευριπίδη Λεωνίδα, από τη Λεμεσό Αιτητή και Κυπριακής Δημοκρατίας, διά του Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας Αποζημιούσας Αρχής Μετά από διάταγμα συνένωσης ημερομηνίας 8.2.2011 Αριθμός Παραπομπής: 162/2009 Μεταξύ: Καζάγκα Ανδρέα Σταυρούλας, από τη Λεμεσό Αιτήτριας και Κυπριακής Δημοκρατίας, διά του Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας Αποζημιούσας Αρχής -------------------- ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 5.12.2014 EMΦΑΝΙΣΕΙΣ: Για αιτητές : κ. Ν. Μαστορούδης Για καθ' ης η αίτηση: κα Δ. Κουρουσίδου Αιτητής στη βασική υπόθεση παρών. ΑΠΟΦΑΣΗ Τα ακόλουθα γεγονότα αποτελούν κοινό έδαφος μεταξύ των δύο πλευρών: Οι απαιτητές είναι ιδιοκτήτες με μερίδιο 1/2 έκαστος, του ακινήτου με αριθμό εγγραφής 8/422, Φ./Σχ. 54/420603, τεμάχιο 425, έκτασης 659 τ.μ., το οποίο βρίσκεται στη Μέσα Γειτονιά Λεμεσού (στο εξής «το επίδικο ακίνητο»). Με τη γνωστοποίηση απαλλοτρίωσης Δ.Π. 513/24.5.2002 και το διάταγμα απαλλοτρίωσης Δ.Π. 468/23.5.2003, μέρος του επίδικου ακινήτου (2 τ.μ.) απαλλοτριώθηκε για σκοπούς «βελτίωσης κόμβου Μέσα Γειτονιάς του παρακαμπτήριου Λεμεσού» σύμφωνα με τους απαιτητές και την αιτιολογημένη έκθεση εκτίμησης του εκτιμητή τους, Ιωάννη Μιχαλάκη, ενώ, σύμφωνα με την αποζημιούσα αρχή και την αιτιολογημένη έκθεση εκτίμησης της εκτιμήτριας του κτηματολογίου Λεμεσού, Σταυρούλας Χειμώνα, «για την κατασκευή, βελτίωση και ευθυγράμμιση του κόμβου Μέσα Γειτονιάς» . Πρόκειται για οικόπεδο το επίδικο ακίνητο, που κατά την ημερομηνία γνωστοποίησης της απαλλοτρίωσης ενέπιπτε στην ειδική χωροθετική πολιτική για τους κυκλικούς κόμβους του παρακαμπτήριου αυτοκινητόδρομου Λεμεσού, όπου επιτρέπεται η εμπορική ανάπτυξη. Η αποζημιούσα αρχή, με την επιστολή της ημερομηνίας 18.7.2003 προσέφερε σε κάθε ένα από τους απαιτητές το ποσό των €136,69 (£80,00) ως αποζημίωση, συναφώς με την απαλλοτριωθείσα έκταση του επίδικου ακινήτου. Οι τελευταίοι δεν αποδέχθηκαν τη σχετική προσφορά και καταχώρησαν τις υπό κρίση παραπομπές, με τις οποίες ζητούν από το Δικαστήριο να καθορίσει την εν λόγω αποζημίωση στο ποσό των €57.739,00 (€29.000,00 σε κάθε ένα από αυτούς). Όπως αναφέρεται στις δύο αιτιολογημένες εκθέσεις εκτίμησης του εκτιμητή τους (τεκμήρια 1 και 2), για τον καθορισμό της καταβλητέας αποζημίωσης, πέραν από το ποσό των €290,00 που αποτελεί την ανά τ.μ. αγοραία αξία της απαλλοτριωθείσας έκτασης υπολογίζεται και ποσοστό 30% επιζήμιας επίδρασης, λόγω της κατασκευής της γέφυρας και του πεζοδρομίου τα οποία μειώνουν σημαντικά την αγοραία αξία του επίδικου ακινήτου. Δεδομένου ότι η ανά τ.μ. αγοραία αξία του επίδικου ακινήτου συμφωνήθηκε μεταξύ των διαδίκων στο ποσό των €240,00, το βασικό επίδικο θέμα που καλούμαι να επιλύσω αφορά στο ερώτημα κατά πόσο ευσταθεί ο ισχυρισμός των απαιτητών, ότι, ως αποτέλεσμα της επίδικης απαλλοτρίωσης υπήρξε επιζήμια επίδραση στο εναπομείναν μέρος του επίδικου ακινήτου και αν ναι, σε ποιο ποσοστό. Ο εκτιμητής των απαιτητών, Ιωάννης Μιχαλάκη και ο απαιτητής στη βασική υπόθεση, Λεωνίδας Κίμωνος (Μ.Α.1 και 2 αντίστοιχα) καθώς και η εκτιμήτρια του κτηματολογίου Λεμεσού, Σταυρούλα Χειμώνα είναι και οι μόνοι που έδωσαν μαρτυρία κατά τη δίκη. Η τελευταία, προφανώς κατάθεσε για την υπόθεση της αποζημιούσας αρχής. Δεν προτίθεμαι να επαναλάβω στην ολότητά της την προσαχθείσα μαρτυρία και το ίδιο ισχύει και για το περιεχόμενο των εκατέρωθεν γραπτών αγορεύσεων των συνηγόρων. Στη συνέχεια και στο βαθμό που κριθεί αναγκαίο, θα διαφανεί ποιες από τις θέσεις κάθε πλευράς αποδέχομαι και ποιες απορρίπτω. Το άρθρο 9 του περί Αναγκαστικής Απαλλοτριώσεως Νόμου (Ν.25/1983)προνοεί για το δικαίωμα της απαλλοτριούσας αρχής ή κάθε ενδιαφερόμενου προσώπου να προσφύγει στο Δικαστήριο και να ζητήσει τον καθορισμό από αυτό της καταβλητέας αποζημίωσης, συναφώς με απαλλοτριωθείσα ιδιοκτησία. Οι αρχές που διέπουν τον υπολογισμό της αποζημίωσης παρατίθενται στο άρθρο 10 του ίδιου νόμου το οποίο έχει τύχει ερμηνείας από το Ανώτατο Δικαστήριο. Για ό, τι μας αφορά παραπέμπω στην υπόθεση Γενικός Εισαγγελέας ν. Κολοκοτρώνη κ.ά.
(1999)1 Α.Α.Δ. 674, στην οποία, με αναφορά στην υπόθεση Σεργίδης ν. Δημοκρατίας
(1991)1 Α.Α.Δ. 119 καθώς και σε διάφορες άλλες υποθέσεις αναφέρονται τα εξής: «Θα πραγματευθούμε πρώτα την ερμηνεία του άρθρου 10(στ) υπό το φως της τροποποίησης που επέφερε το άρθρο 6(γ) του Ν.25/83. Η νομολογία ρίπτει φως στο θέμα. Κατ' αρχή μπορεί να γίνει αναφορά στη Σεργίδης ν. Δημοκρατίας
(1991)1 Α.Α.Δ. 119, όπου η Ολομέλεια του Ανωτάτου Δικαστηρίου έκρινε την παράγραφο (στ) ως προσαρμοσμένη στην αρχή της ισότητας που καθιερώνει το Άρθρο 28 του Συντάγματος. Διαπιστώνεται στην ίδια απόφαση ότι οι πρόνοιες του άρθρου 10: «είναι αλληλένδετες και συνιστούν ενιαίο κώδικα αποζημίωσης.», (βλ. σελ. 131). Οι κανόνες αποζημίωσης που τίθενται στο άρθρο 10 έχουν, όπως υποδεικνύεται, στη (σελ. 131) «άξονα την απαλλοτρίωση και θέμα την αποζημίωση του κάθε ιδιοκτήτη ανάλογα με τη ζημιά την οποία υπέστη.» Επίσης αναφέρεται ότι: «Το άρθρο 10 του Ν. 15/62, περιλαμβανομένης και της παραγράφου (στ), είναι αποκλειστικά προσαρμοσμένο στη διασφάλιση των συνταγματικών στόχων που προβλέπονται στο άρθρο 23.4(γ), αντανακλά τις πραγματικότητες της κατηγορίας ιδιοκτητών που αποστερούνται τη γη τους ως αποτέλεσμα της απαλλοτρίωσης και έχει ως επίμετρο για την αποζημίωση την απόδοση σ' αυτούς των ίσων με την αποτίμηση σε χρήμα της ζημιάς την οποία ουσιαστικά υπέστησαν.», (βλ. σελ. 133). Το άρθρο 6(γ) του Ν.25/83 υπήρξε το αντικείμενο ερμηνείας σε αριθμό αποφάσεων. Ειδική αναφορά πρέπει να γίνει στις Demetriou and Others ν. Republic
(1985)1 C.L.R. 217. Messaritis ν. Republic
(1988)1 C.L.R. 534 και Δημοκρατία ν. Μουξούρη κ.ά.
(1990)1 Α.Α.Δ. 134, όπως και στην πρόσφατη απόφαση στη Νικολαϊδης κ.ά. ν. Δημοκρατίας
(1998)1 Α.Α.Δ. 1362. Η αύξηση ή μείωση της αξίας ιδιοκτησίας η οποία απομένει μετά την αφαίρεση του απαλλοτριωθέντος μέρους, κρίνεται με βάση τα δεδομένα της ημερομηνίας γνωστοποίησης της απαλλοτρίωσης. Τα δεδομένα αυτά αντανακλούν και τις προοπτικές του μέλλοντος 1 στο βαθμό που προδιαγράφονται από την απαλλοτρίωση. Κάτω από αυτό το φακό έκρινε το Εφετείο στη Νικολαΐδης (ανωτέρω), τις επενέργειες της αρχής η οποία υιοθετείται με την παράγραφο 6(γ) του Ν.25/83, (βλ. σελ. 1368): «Η διαπίστωση επαύξησης ή μείωσης της αξίας της υπόλοιπης περιουσίας είναι θέμα πραγματικό. Τα δεδομένα που λαμβάνονται υπ' όψιν για το σκοπό αυτό είναι όχι μόνο τα φυσικά και νομικά χαρακτηριστικά του κτήματος που υφίστανται κατά το χρόνο της γνωστοποίησης, αλλά και τα κατά τον ίδιο χρόνο ευλόγως προβλεπτά.» Η αλλαγή την οποία επέφερε το άρθρο 6(γ) του Ν.25/83 είναι τούτη. Ενώ ο ευμενής ή δυσμενής επηρεασμός, ανάλογα με την περίπτωση, στο υπόλοιπο της ιδιοκτησίας, ως αποτέλεσμα της 2 απαλλοτρίωσης, αποτιμάτο σύμφωνα με τα γεγονότα που αποκρυσταλλώνονταν μέχρι την ημερομηνία της δίκης*, μετά την τροποποίηση, η αποτίμηση γίνεται με αναφορά στα δεδομένα της ημερομηνίας γνωστοποίησης της απαλλοτρίωσης». Παραπέμπω ακόμη και στην υπόθεση Δήμος Λευκωσίας ν. Παπούη
(2004)1 Α.Α.Δ. 194, στην οποία υποδεικνύεται ότι αποτελεί έργο του Δικαστηρίου να επιλέξει εκείνες τις συγκριτικές πωλήσεις κτημάτων που έχουν τα ίδια νομικά και φυσικά χαρακτηριστικά με το επίδικο, κατά περίπτωση, κτήμα, επειδή, μια τέτοια προσέγγιση οδηγεί στην εξαγωγή ασφαλών συμπερασμάτων για την πραγματική αξία του επίδικου κτήματος. Ομοίως και στην υπόθεση Spiby ν. Δημοτικού Συμβουλίου Πάφου
(2002)1 Α.Α.Δ 483 σύμφωνα με την οποία, η δυνατότητα σύγκρισης του απαλλοτριωθέντος με άλλα κτήματα προϋποθέτει την ύπαρξη ομοιογενείας μεταξύ τους, με αναφορά στην τοποθεσία τους, τα γεωφυσικά χαρακτηριστικά τους και τους όρους ανάπτυξής τους. Ο χρόνος διάθεσης των συγκριτικών, προστίθεται, αποτελεί άλλο σχετικό παράγοντα, εφόσον παρέχεται η δυνατότητα προσαρμογής της τιμής διάθεσης των συγκριτικών στα δεδομένα του κρίσιμου για την απαλλοτρίωση χρόνου. Ειδικά για το θέμα της διαπίστωσης της επαύξησης ή της μείωσης της αξίας του εναπομείναντος τμήματος περιουσίας που απαλλοτριώνεται παραπέμπω και στο απόσπασμα που ακολουθεί από την απόφαση στην υπόθεση Βασιλείου ν. Δημοκρατίας
(2001)1 Α.Α.Δ.1414 και σε σωρεία άλλων αποφάσεων στις οποίες επαναλαμβάνονται οι ίδιες αρχές: «Κατά τον υπολογισμό της επαύξησης ή της μείωσης της αξίας περιουσίας που κατέχεται από τον ιδιοκτήτη μαζί με το απαλλοτριωθέν μέρος λαμβάνονται υπόψη τα κατά το χρόνο της δημοσίευσης της γνωστοποίησης απαλλοτρίωσης υφιστάμενα δεδομένα (Βλέπε, άρθρο 10 του Νόμου 15/62 όπως τροποποιήθηκε). Η διαπίστωση της επαύξησης ή της μείωσης της αξίας της υπόλοιπης περιουσίας είναι θέμα πραγματικό. Τα δεδομένα που λαμβάνονται υπόψη για το σκοπό αυτό είναι τα φυσικά και νομικά χαρακτηριστικά του κτήματος που υφίστανται κατά το χρόνο της γνωστοποίησης και τα, κατά τον ίδιο χρόνο, ευλόγως προβλεπτά. (Βλέπε: Βίας Δημητρίου και Άλλοι ν. Δημοκρατίας
(1985)1 C.L.R. 217, Μεσαρίτης (πιο πάνω), Δημοκρατία ν. Χριστοφή Κ. Ττοφή και Άλλων
(1997)1 Α.Α.Δ. 1735 και Σάββας Α. Νικολαΐδης και Άλλοι ν. Δημοκρατίας
(1998)1 Α.Α.Δ. 1362)». Επειδή πρόκειται για εμπειρογνώμονες οι δύο βασικοί μάρτυρες που κατάθεσαν στην παρούσα υπόθεση, από την ίδια απόφαση παραπέμπω και στο σχετικό μέρος όπου γίνεται μνεία στη σταθερή θέση της νομολογίας του Ανωτάτου Δικαστηρίου, σύμφωνα με την οποία, η μαρτυρία εμπειρογνώμονα αξιολογείται όπως και κάθε άλλη μαρτυρία και τούτο, όπως επεξηγείται, επειδή οι κανόνες αξιολόγησης είναι ίδιοι τόσο για τις μαρτυρίες εμπειρογνωμόνων όσο και για τις συνήθεις μαρτυρίες. Συναφώς με το θέμα προστίθενται και τα εξής: Η εμπειρογνωμοσύνη πάνω σ' ένα θέμα δε βασίζεται μόνο στα σχετικά ακαδημαϊκά προσόντα που διαθέτει κανείς γύρω από το θέμα, αλλά και στην πραγματική εμπειρία που αποκτάται πάνω σ' αυτό. Ένα πρόσωπο μπορεί να θεωρηθεί ως εμπειρογνώμονας, με βάση, είτε τα ακαδημαϊκά του προσόντα είτε την πείρα του σ' ένα τομέα, η οποία, από μόνη της μπορεί να καταστήσει το μάρτυρα εμπειρογνώμονα ή πραγματογνώμονα. Το Δικαστήριο δεν είναι υποχρεωμένο να προτιμά τη μαρτυρία του προσώπου που διαθέτει τόσο ακαδημαϊκά προσόντα όσο και πείρα, σε σύγκριση με τη μαρτυρία ενός προσώπου που έχει μόνο πείρα. Όλα εξαρτώνται από τα γεγονότα της κάθε υπόθεσης, την όλη εντύπωση και τους λόγους που δίνει ο μάρτυρας για τα όσα κατάθεσε (βλ. τη Νικολάου ν. Αστυνομίας
(2008)2 Α.Α.Δ. 841). Σε συνέχεια των προηγούμενων και η επίσης πάγια νομολογιακή αρχή, σύμφωνα με την οποία, σε περίπτωση διαφωνίας μεταξύ των δύο εκτιμητών, ως προς τον καθορισμό της αποζημίωσης, το Δικαστήριο πρέπει να προχωρά στο δικό του υπολογισμό και καθορισμό της πληρωτέας αποζημίωσης δυνάμει του σχετικού νόμου, με το να εξετάζει την ενώπιόν του μαρτυρία στο σύνολό της (βλ. μεταξύ άλλων την υπόθεση Συμβούλιο Βελτιώσεως Αγίας Νάπας ν. Alexia & Polis Estates Ltd
(2000)1 Α.Α.Δ. 987). Τέλος, σωρεία αποφάσεων του Ανωτάτου Δικαστηρίου αναγνωρίζει τη συγκριτική μέθοδο, ως την πλέον κατάλληλη, παραδεκτή, ορθή και αξιόπιστη μέθοδο για σκοπούς υπολογισμού της καταβλητέας αποζημίωσης απαλλοτριωθέντος ακινήτου (βλ. μεταξύ άλλων την υπόθεση Κούβαρου ν. Δημοκρατίας
(1993)1 Α.Α.Δ. 346). Για το σκεπτικό παραπέμπω στην υπόθεση Θεοσκέπαστη Φαρμ ν. Δημοκρατίας
(1990)1 Α.Α.Δ. 984, σύμφωνα με την οποία, η συγκριτική μέθοδος (κατ' ακρίβεια της απευθείας σύγκρισης) θεωρείται ως η καλύτερη, γιατί οδηγεί στα πιο ασφαλή συμπεράσματα με κριτήριο την τιμή που ένας υποθετικός αγοραστής προσφέρει για το επίδικο κτήμα, αντικείμενο της σύγκρισης, στη ελεύθερη αγορά. Είχα την ευκαιρία να παρακολουθήσω με ιδιαίτερη προσοχή και τους τρεις μάρτυρες ενώ κατάθεταν ενόρκως ενώπιόν μου. Αισθάνομαι ότι είμαι σε θέση να αξιολογήσω τη συμπεριφορά, αντιδράσεις, αναφορές και ισχυρισμούς τους λαμβάνοντας υπόψη το επίπεδο γνώσης τους αναφορικά με το βασικό επίδικο θέμα της υπόθεσης. Ομολογώ ότι η εντύπωσή μου για την ποιότητα της μαρτυρίας και την αξιοπιστία του εκτιμητή των απαιτητών (του οποίου ασφαλώς η μαρτυρία αξιολογείται σε συνάρτηση και με τη μαρτυρία της εκτιμήτριας της αποζημιούσας αρχής), στο βαθμό που με όσα αναφέρει στις αιτιολογημένες εκθέσεις εκτίμησης που ετοίμασε σε συνδυασμό και με αυτά που κατάθεσε προφορικά στο Δικαστήριο, επιχείρησε να με πείσει για τη θέση των απαιτητών, ότι, ως αποτέλεσμα της επίδικης απαλλοτρίωσης υπήρξε επιζήμια επίδραση στο εναπομείναν μέρος του επίδικου ακινήτου τους, δεν είναι θετική. Όπως θα διαφανεί στη συνέχεια, ο μάρτυρας, στην προσπάθειά του να με πείσει να δεχθώ τη μαρτυρία του και την ορθότητα της γνώμης του, συναφώς με την επί του προκειμένου θέση των απαιτητών, υπήρξε αντιφατικός και προέβαλε ισχυρισμούς που στερούνται λογικής και πειστικότητας, ενώ, πλείστα όσα έχει αναφέρει απότυχε να τα τεκμηριώσει με επιστημονικό τρόπο, χωρίς να μου διαφεύγει και το γεγονός, ότι, για μερικά από αυτά παρέλειψε να θέσει ενώπιόν τα διάφορα στοιχεία ή δεδομένα επί των οποίων αυτά βασίζονται προκειμένου να μπορέσω να ελέγξω την ορθότητα της γνώμης του και να καταλήξω στα δικά μου συμπεράσματα, είτε ακόμη, δεν έλαβε καθόλου υπόψη τέτοια - απαραίτητα και απολύτως αναγκαία στοιχεία ή δεδομένα. Ειδικότερα: Ο μάρτυρας - που δεν αμφισβητείται από την αποζημιούσα αρχή ότι είναι εκτιμητής ακινήτων - για σκοπούς κυρίως εξέτασης υιοθέτησε το περιεχόμενο των δύο αιτιολογημένων εκθέσεων εκτίμησης που ετοίμασε (τεκμήρια 1 και 2). Σύμφωνα με αυτές (που θα πρέπει να σημειωθεί πως είναι ίδιες ακριβώς, ως προς το περιεχόμενο, με μόνη διαφορά το όνομα των απαιτητών, κάτι που ισχύει και για τις αντίστοιχες αιτιολογημένες εκθέσεις εκτίμησης της εκτιμήτριας της αποζημιούσας αρχής - τεκμήρια 14 και 15 -), για τον υπολογισμό της αγοραίας αξίας του επίδικου ακινήτου χρησιμοποιήθηκε η συγκριτική μέθοδος εκτίμησης και οι συγκριτικές πωλήσεις αφορούν ακίνητα στην περιοχή του επίδικου ακινήτου με παρόμοια φυσικά και νομικά χαρακτηριστικά. Σύμφωνα με έρευνα που διενεργήθηκε στην περιοχή, προστίθεται, η ετήσια φυσική αύξηση της αξίας των ακινήτων στην περιοχή του απαλλοτριωθέντος, για την περίοδο 2001 - 2002 υπολογίζεται ως 10%. Με βάση το ποσοστό αυτό έχουν αναπροσαρμοστεί οι τιμές των συγκριτικών 1 μέχρι 3, ως κατά την ημερομηνία γνωστοποίησης της επίδικης απαλλοτρίωσης. Κατά την εν λόγω ημερομηνία, τα υπό εκτίμηση ακίνητα ήταν ενταγμένα στις πολεοδομικές ζώνες Κα5. Κατά τον υπολογισμό της καταβλητέας αποζημίωσης λήφθηκε υπόψη ότι το επίδικο ακίνητο εμπίπτει στην ειδική χωροθετική πολιτική που αφορά τους κυκλικούς κόμβους, όπου επιτρέπεται η εμπορική ανάπτυξη, πέραν των καθορισμένων πολεοδομικών χαρακτηριστικών της πολεοδομικής ζώνης Κα5. Για τον υπολογισμό της αγοραίας αξίας των ακινήτων κατά την ουσιώδη ημερομηνία λήφθηκαν υπόψη οι συγκριτικές πωλήσεις ακινήτων στην περιοχή και έγιναν οι αναγκαίες αναπροσαρμογές σύμφωνα με τα επί μέρους χαρακτηριστικά κάθε ακινήτου. Για τον καθορισμό της καταβλητέας αποζημίωσης υπολογίζεται, πέραν των €290,00 ανά τ.μ. και ποσοστό επιζήμιας επίδρασης της τάξης του 30%, λόγω της κατασκευής της γέφυρας, του πεζοδρομίου, τα οποία μειώνουν την αγοραία αξία του ακινήτου. Ερωτηθείς από το δικηγόρο των απαιτητών για τους λόγους που κατά την κρίση του υπήρξε επιζήμια επίδραση στο επίδικο ακίνητο ανάφερε ως τέτοιους λόγους, το θόρυβο, τις δονήσεις, τις διάφορες οσμές, τους καπνούς, τις αναθυμιάσεις και τον τεχνικό φωτισμό, απότοκο της κατασκευής των παραπάνω δημοσίων έργων. Απαντώντας σε διάφορες άλλες ερωτήσεις του κ. Μαστορούδη ισχυρίστηκε και τα εξής: Στην αεροφωτογραφία (τεκμήριο 4) επί του ανατολικού τμήματος φαίνεται το επίδικο τεμάχιο
(425)καθώς και το τεμάχιο 429, ενώ, επί του δυτικού τμήματος φαίνεται το γυάλινο ηχοπέτασμα που έχει κατασκευαστεί και το τεμάχιο
- Στο βάθος πάνω αριστερά στην πρώτη φωτογραφία επί του τεκμηρίου 5 φαίνεται η γέφυρα που έχει κατασκευαστεί. Στην ίδια φωτογραφία φαίνεται ότι στο νοτιοανατολικό τμήμα του κυκλικού κόμβου δεν έχει κατασκευαστεί μέχρι σήμερα οποιοδήποτε ηχοπέτασμα. Είναι ξεκάθαρο ότι ο υπέργειος αυτοκινητόδρομος που έχει κατασκευαστεί στο βόρειο τμήμα του επίδικου τεμαχίου είναι ανηφορικός, με την ανηφόρα να ξεκινά από το ανατολικό προς το δυτικό τμήμα της γέφυρας. Το γυάλινο ηχοπέτασμα που έχει κατασκευαστεί και φαίνεται στις δύο φωτογραφίες πάνω και κάτω δεξιά στο ίδιο τεκμήριο είναι ξεκάθαρο από τη χρήση του ότι έχει κατασκευαστεί για να ελαττωθούν όσο δυνατό τα έξι στοιχεία που αφορούν την επιζήμια επίδραση. Στη φωτογραφία (τεκμήριο 4) το επίδικο τεμάχιο, όπως φαίνεται βρίσκεται στην ίδια νοητή γραμμή με το τεμάχιο
- Και τα δύο τεμάχια εφάπτονται του αυτοκινητόδρομου. Το τεμάχιο 359 απαλλοτριώθηκε με την ίδια γνωστοποίηση και για το ίδιο ακριβώς έργο που απαλλοτριώθηκε και το επίδικο. Από το πρώτο απαλλοτριώθηκαν 206 τ.μ. και δόθηκε επιζήμια επίδραση της τάξης του 30% πάνω στην αξία της γης και 50% στην παλιά κατοικία που υπάρχει σ' αυτό, η οποία σε περίπτωση ανάπτυξης ενδεχομένως να κατεδαφιστεί. Ερωτηθείς πώς υπολόγισε επιζήμια επίδραση σε ποσοστό 30% για το επίδικο ακίνητο ισχυρίστηκε ότι προτού καταχωρηθούν οι υπό κρίση παραπομπές είχαν γίνει διαδοχικές συναντήσεις με την εκτιμήτρια της αποζημιούσας αρχής και συμφωνήθηκε καταρχήν να υιοθετηθεί το συγκεκριμένο ποσοστό που υιοθετήθηκε και για το τεμάχιο
- Ωστόσο, η εν λόγω συμφωνία παραπέμφθηκε στα κεντρικά γραφεία του κτηματολογίου στη Λευκωσία για τελική έγκριση και απορρίφθηκε. Επεξηγώντας το τεκμήριο 6 (που έχει τίτλο «ΠΙΝΑΚΑΣ ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΩΝ ΠΩΛΗΣΕΩΝ») που όπως είπε αποδεικνύει πως κατέληξε στο 30%, μεταξύ άλλων ισχυρίστηκε και τα εξής: Κατά την έρευνα που έχει κάνει σ' όλες τις πωλήσεις στην περιοχή του επίδικου ακινήτου φαίνεται ότι η ζήτηση για αγορά ακινήτων μετά την κατασκευή της γέφυρας είναι πολύ μειωμένη έως μηδαμινή, σε σχέση με ακίνητα τα οποία βρίσκονται περί τα 300 μέτρα και περισσότερο νότια του επίδικου. Στην περιοχή έχουν δει αναπτύξεις γραφείων περί τον κυκλικό κόμβο, όμως, τα γραφεία αυτά, από τη μέρα της κατασκευής τους σε πολύ μεγάλο ποσοστό είτε είναι άδεια είτε αλλάζουν χέρια συνεχώς και αυτό ξεκάθαρα είναι αποτέλεσμα των στοιχείων που αποτελούν την επιζήμια επίδραση που έχει προαναφέρει. Αναφορικά με το τεκμήριο 6, προς απόδειξη της επιζήμιας επίδρασης έχει πάρει τα συγκριτικά της έκθεσης εκτίμησης της εκτιμήτριας του κτηματολογίου και παίρνοντας ένα συγκριτικό οικόπεδο που βρίσκεται περί τα 500 μέτρα νότια του αυτοκινητόδρομου, συγκεκριμένα το τεμάχιο 362 και προσαρμόζοντας τις τιμές του κτηματολογίου από το 2004 κυρίως μέχρι το 2008 φαίνεται ότι η διαφορά στις αγοραίες αξίες, αφού έγινε η ανάλογη αναπροσαρμογή, ότι είναι της τάξης του 60% με 65%. Στην αναπροσαρμογή του χρησιμοποίησε ως ετήσια αύξηση, μόνο 10%, εξ ου και η εκτίμηση του κτηματολογίου αναφερόταν μόνο σε 8%. Κατά την επιστημονική του γνώμη, οι μειώσεις των τιμών των ακινήτων του τεκμηρίου 6 είναι λόγω του έργου της αερογέφυρας και της γειτνίασής τους με τον υπεραστικό. Επιπρόσθετα, αυτό ήταν και είναι παραδεκτό γεγονός κατά τις διαπραγματεύσεις τους με το κτηματολόγιο καθώς επίσης και ο τρόπος που το κτηματολόγιο χειρίστηκε την καταβληθείσα αποζημίωση του τεμαχίου 359 σε σχέση με το επίδικο. Ως εμπειρογνώμονας απορεί για τον τρόπο και το γιατί τα δύο αυτά τεμάχια έχουν τύχει τόσο διαφορετικού χειρισμού, έχοντας παρόμοια φυσικά και νομικά χαρακτηριστικά, επηρεαζόμενα και τα δύο από το ίδιο έργο. Το επίδικο τεμάχιο όταν αγοράστηκε αγοράσθηκε για να τύχει ανάπτυξης, αλλά, η μετέπειτα γνωστοποίηση της απαλλοτρίωσης και η κατασκευή της γέφυρας απέτρεψαν πλέον το δικαίωμα του απαιτητή στη βασική υπόθεση να προβεί σε μία ανάπτυξη, όπως θα προέβαιναν γειτονικά τεμάχια, νότια του επίδικου, τα οποία δεν επηρεάζονται από τα στοιχεία που αποτελούν την επιζήμια επίδραση. Ας δούμε τώρα και τι ανάφερε αντεξεταζόμενος σε σχέση με αρκετά από τα παραπάνω. Ειδικότερα: Επιθεώρησε προσωπικά το επίδικο ακίνητο όταν του δόθηκαν οδηγίες να το εκτιμήσει. Το ίδιο ισχύει και για τα συγκριτικά που έλαβε υπόψη για την εκτίμησή του. Ωστόσο, όταν του υποβλήθηκε πως δεν επιθεώρησε τα συγκριτικά, επειδή, δύο από αυτά, κατά το χρόνο της εκτίμησής του είχαν κτίρια μέσα, απαντώντας ισχυρίστηκε και τα εξής: Τα στοιχειά των συγκριτικών τα έχουν πάρει από το κτηματολόγιο Λεμεσού. Εάν το κτηματολόγιο παρέλειψε να αναγράψει ότι υπήρχαν κτίρια στον ουσιώδη χρόνο σημαίνει ότι τους έδωσε λανθασμένες πληροφορίες. Η γνωστοποίηση απαλλοτρίωσης είναι το 2002 και αν χτίστηκαν μεταγενέστερα κτίρια ήταν ευθύνη του κτηματολογίου να καταχωρεί ορθά τα στοιχεία και να τα δίνει στους εκτιμητές. Όταν στη συνέχεια του υποβλήθηκε πως δεν πήγε να δει τα συγκριτικά, διότι το τεμάχιο 287 έχει γραφεία μέσα από το 1980, άρα θα έπρεπε να τα είχε δει αν πήγαινε να δει το συγκεκριμένο τεμάχιο το 2008 απάντησε περίπου ως εξής: «Οι πληροφορίες που έχω πάρει από το κτηματολόγιο, ενώ σε άλλα ακίνητα αναφέρονται ότι υπάρχουν κτιριακές εγκαταστάσεις κ.λ.π., μου έχουν δώσει πληροφορίες γραπτώς, τα παίρνω σε CD και το ίδιο το κτηματολόγιο μας έδωσε την πληροφορία ότι δεν υπήρχαν γραφεία.» Κληθείς ακολούθως να πει εάν όταν πήγε στο συγκεκριμένο ακίνητο είδε τα γραφεία απάντησε καταφατικά, προσθέτοντας πως θεώρησε ότι οι πληροφορίες που παίρνουν από το κτηματολόγιο είναι ορθές και θεωρεί ότι η παράλειψη του κτηματολογίου να εγγράψει τα γραφεία στην πληροφόρηση που τους έδωσε είναι λάθος του κτηματολογίου και όχι των εκάστοτε εκτιμητών. «Δηλαδή πιστεύετε περισσότερο στην πληροφόρηση του CD παρά στα μάτια σας;» ρωτήθηκε στη συνέχεια. Και η απάντησή του: «Έχω αναφέρει ότι τα μάτια μου όντως έχω δει τα γραφεία, θεωρώ όμως ότι η πληροφόρηση του συγκεκριμένου συγκριτικού, όπως μου το έχει δώσει το κτηματολόγιο ότι ήταν ορθή και δεν είχε οποιαδήποτε παράλειψη.» Το πόσο παράλογοι και στερούμενοι πειστικότητας είναι οι παραπάνω ισχυρισμοί και θέσεις του μάρτυρα και το μέγεθος των αντιφάσεων στις οποίες υπέπεσε, για ένα τόσο κεφαλαιώδους σημασίας ζήτημα που άπτεται της ορθότητας της γνώμης του για την ανά τ.μ. αγοραία αξία του επίδικου ακινήτου που υιοθέτησε είναι ολοφάνερο. Ούτε λίγο ούτε πολύ ομολογεί ότι αποσιώπησε ένα ουσιώδες στοιχείο του τεμαχίου 287 (που αποτελεί την πρώτη συγκριτική πώληση που έλαβε υπόψη για σκοπούς υπολογισμού της αγοραίας αξίας του επίδικου ακινήτου) το οποίο συμπεριέλαβε στην έκθεση εκτίμησής του, αναφέροντας αναληθώς σ' αυτή, ότι οι συγκριτικές πωλήσεις έχουν τύχει ανάλυσης και κατά τη διαδικασία λήφθηκαν υπόψη τα φυσικά και πολεοδομικά χαρακτηριστικά των ακινήτων, το σχήμα, το μέγεθος και οι προοπτικές ανάπτυξής που είχαν κατά την ουσιώδη ημερομηνία και τούτο, τη στιγμή που γνώριζε ότι στο τεμάχιο 287 στον ουσιώδη χρόνο υπήρχαν γραφεία, επομένως ήταν ήδη αναπτυγμένο. Και γιατί αποσιώπησε το συγκεκριμένο στοιχείο, που δεδομένης της ύπαρξής του δεν έπρεπε να λάβει υπόψη τη συγκεκριμένη πώληση, μιας και, όπως αναφέρει στην αιτιολογημένη έκθεση εκτίμησής του, για τον υπολογισμό της αγοραίας αξίας του επίδικου ακινήτου χρησιμοποίησε τη συγκριτική μέθοδο εκτίμησης, με την οποία, όπως πολύ ορθά αναφέρει γίνεται απευθείας σύγκριση με παρόμοια ακίνητα; Επειδή, όπως ισχυρίστηκε θεώρησε ότι η σχετική πληροφόρηση που πήρε από το κτηματολόγιο σύμφωνα με την οποία δεν υπήρχαν γραφεία στο τεμάχιο 287, ήταν ορθή. Για το ίδιο θέμα προστίθενται και τα εξής: Στην αιτιολογημένη έκθεση εκτίμησής του, αναληθής προφανώς είναι και η αναφορά του ότι οι συγκριτικές πωλήσεις αφορούν πωλήσεις ακινήτων με παρόμοια φυσικά και νομικά χαρακτηριστικά και το ίδιο ισχύει και για την αναφορά του ότι για τον υπολογισμό της αγοραίας αξίας των ακινήτων κατά την ουσιώδη ημερομηνία, λήφθηκαν υπόψη οι συγκριτικές πωλήσεις ακινήτων στην ίδια περιοχή και έγιναν οι αναγκαίες αναπροσαρμογές, σύμφωνα με τα επιμέρους χαρακτηριστικά του κάθε ακινήτου. Το πόσο εσφαλμένη είναι η έκθεση εκτίμησής του καταφαίνεται από το γεγονός, ότι, από την απάντηση του στην υποβολή πως δεν επιθεώρησε τα συγκριτικά ακίνητα, επειδή, δύο από αυτά, τα οποία συμπεριέλαβε στην έκθεσή του, κατά το χρόνο της εκτίμησης είχαν κτίρια μέσα είναι σαφές πως δέχεται το ουσιώδες γεγονός που του υποβλήθηκε που είναι το δεύτερο. Συγκεκριμένα, ότι δύο από τα συγκριτικά ακίνητα, κατά το χρόνο της εκτίμησης είχαν μέσα κτίρια. Δε νομίζω πως χρειάζεται να επεκταθώ, παρά μόνο να πω τούτο∙ η μία από τις άλλες δύο συγκριτικές πωλήσεις που έλαβε υπόψη ο μάρτυρας για την ετοιμασία της εκτίμησής του αφορά στο επίδικο ακίνητο. Ερωτηθείς από την κα Κουρουσίδου, εάν ως ειδικός περί των ακινήτων που είναι θα συμβούλευε κάποιο πελάτη του να αγοράσει περισσότερο για οικιστική ή για εμπορική χρήση το επίδικο ακίνητο, πριν και μετά την απαλλοτρίωση έδωσε την ακόλουθη απάντηση: «Πριν την απαλλοτρίωση, δηλαδή, 24.5.2002 και εφόσον το ακίνητο εμπίπτει μέχρι και σήμερα στην οικιστική ζώνη Κα5 και με βάση τον περί Πολεοδομίας και Χωροταξίας Νόμο, η οικιστική ζώνη αφορά την κατασκευή μόνο κατοικιών ή διαμερισμάτων. Άρα δε θα μπορούσα να πάω ενάντια στο νόμο και θα το συμβούλευα να αναπτύξει το ακίνητο για καθαρά οικιστικούς σκοπούς. Μετά τη γνωστοποίηση και ειδικότερα μετά την κατασκευή των γεφυρών, για να είμαι ειλικρινής δε θα συμβούλευα πελάτη μου να αγοράσει τα συγκεκριμένα ακίνητα καθόλου και οι λόγοι έχουν αναφερθεί στην προηγούμενη δικάσιμο και στους παράγοντες που αφορούν την επιζήμια επίδραση.» Το πόσο αντιφατικός υπήρξε ο μάρτυρας, στην προσπάθειά του να με πείσει για την ορθότητα της θέσης του ότι συνεπεία της επίδικης απαλλοτρίωσης, το εναπομείναν μέρος του επίδικου ακινήτου υπέστη επιζήμια επίδραση καταφαίνεται από τα εξής: Όπως αναφέρει στις αιτιολογημένες εκθέσεις εκτίμησής του, το επίδικο ακίνητο, κατά την ημερομηνία γνωστοποίησης της επίδικης απαλλοτρίωσης (24.5.2002) κατείχε τα ακόλουθα πολεοδομικά χαρακτηριστικά: πολεοδομική ζώνη: Κα5, συντελεστής δόμησης: 100%, συντελεστής κάλυψης 50%, ύψος (μ.): 11,30 και αριθμός ορόφων:
- Η δήλωση πολιτικής, προστίθεται, περιγράφει την πολεοδομική ζώνη Κα5 ως ζώνη με επικρατούσα χρήση την κατοικία. Βέβαια, ο μάρτυρας αναφέρει και κάτι άλλο στις εν λόγω εκθέσεις του, το οποίο προφανώς, είτε ξέχασε είτε σκόπιμα αποσιώπησε να πει στο Δικαστήριο, όταν, απαντώντας στην παραπάνω ερώτηση της κας Κουρουσίδου ισχυρίστηκε ότι πριν από την απαλλοτρίωση θα συμβούλευε τον πελάτη του να αναπτύξει το επίδικο ακίνητο για καθαρά οικιστικούς λόγους, ενώ μετά από αυτή και ειδικότερα μετά την κατασκευή των γεφυρών, δε θα συμβούλευα πελάτη του να αγοράσει το εν λόγω ακίνητο. Ξέχασε λοιπόν μάρτυρας ή σκόπιμα αποσιώπησε (που είναι και το πιο πιθανό) να επαναλάβει την αναφορά του ότι το επίδικο ακίνητο εμπίπτει στην ειδική χωροθετική πολιτική που αφορά τους κυκλικούς κόμβους, όπου επιτρέπεται η εμπορική ανάπτυξη, πέραν των καθορισμένων πολεοδομικών χαρακτηριστικών της πολεοδομικής ζώνης Κα
- Προφανής ο λόγος της εν λόγω παράλειψης. Ο μάρτυρας, προκειμένου να με πείσει ότι το επίδικο ακίνητο, εξαιτίας της επίδικης απαλλοτρίωση υπέστη επιζήμια επίδραση, περιορίστηκε να πει ότι αυτό, πριν την απαλλοτρίωσή του και μέχρι σήμερα εμπίπτει στην οικιστική ζώνη η οποία αφορά την κατασκευή μόνο κατοικιών ή διαμερισμάτων που δεν είναι αληθές, αφού, όπως αναφέρει η εκτιμήτρια της αποζημιούσας αρχής στις δικές της αιτιολογημένες εκθέσεις εκτίμησης (χωρίς να έχει αμφισβητηθεί από τους απαιτητές), το εν λόγω ακίνητο επηρεάζεται από την ειδική χωροθετική πολιτική για τους ανισόπεδους κυκλικούς κόμβους του παρακαμπτήριου αυτοκινητόδρομου Λεμεσού, σύμφωνα με την οποία, η ανάπτυξη του κτήματος, θα αφορά εκθεσιακούς χώρους με εμβαδόν μεγαλύτερο των 150 τ.μ., ενώ οι όροφοι θα μπορούν να διατίθενται για τη στέγαση γραφείων. Επιτρεπόμενος συντελεστής δόμησης, προστίθεται, 120% και κάλυψης 30%. Και με δεδομένο ότι η ειδική χωρομετρική πολιτική για τους κυκλικούς κόμβους δημοσιεύθηκε περί τις 2.5.2000, όπως ανάφερε στο στάδιο της επανεξέτασής της η μάρτυρας και οι απαιτητές αγόρασαν το επίδικο ακίνητο μεταγενέστερα, τα ακόλουθα που είπε η μάρτυρας στο Δικαστήριο, θα πρέπει να θεωρούνται δεδομένα και κατ' επέκταση αποδεδειγμένα (εξάλλου μερικά από αυτά αποτελούν κοινό έδαφος μεταξύ των δύο πλευρών είτε ακόμη αποδεικνύονται και από το περιεχόμενο αριθμού τεκμηρίων). Την ίδια ώρα καταρρίπτουν τη θέση των απαιτητών ότι το επίδικο ακίνητό τους υπέστη επιζήμια επίδραση. Απεναντίας, θα έλεγα πως και ως θέμα καθαρά κοινής λογικής, αν ληφθεί υπόψη ότι επί συνόλου 659 τ.μ. που ήταν η έκτασή του πριν από την επίδικη απαλλοτρίωση, από αυτή επηρεάστηκαν μόλις 2 τ.μ., το εν λόγω ακίνητο, εξαιτίας της επίδικης απαλλοτρίωσης, ωφελήθηκε. Ειδικότερα: Από τη γραπτή δήλωση της εκτιμήτριας της αποζημιούσας αρχής (τεκμήριο 7) παραπέμπω στους ακόλουθους ισχυρισμούς της, οι οποίοι παρέμειναν αναντίλεκτοι: Η χρήση του επίδικου ακινήτου, πριν από την απαλλοτρίωση ήταν εμπορική. Προς όφελος του επίδικου τεμαχίου, η απαλλοτριούσα αρχή, με την ίδια γνωστοποίηση απαλλοτρίωσε εξ ολοκλήρου το τεμάχιο 319 που συνορεύει με το επίδικο και έχει κατασκευάσει πεζόδρομο και χώρο πρασίνου (όπως φαίνεται και από το τεκμήριο 4). Αυτό ευνοεί το επίδικο ακίνητο, επειδή πλέον καθίσταται άμεσα ορατό από το δρόμο και πολύ ελκυστικότερο απ' ό, τι ήταν πριν τη γνωστοποίηση απαλλοτρίωσης. Αν δεν είχε απαλλοτριωθεί το τεμάχιο 319 θα μπορούσε να χτιστεί σ' αυτό μία μεγάλη πολυκατοικία και αυτό θα ήταν προς βλάβη του επίδικου ακινήτου το οποίο τώρα προστατεύεται. Τα ακίνητα της ειδικής χωροθετικής πολιτικής για τους κυκλικούς κόμβους, όπως είναι το επίδικο αποκτούν νέες και καλύτερες προοπτικές. Έχουν ιδιαίτερο κύρος, καθότι υπάρχει η δυνατότητα να χτιστούν σ' αυτά ψηλά κτίρια για γραφεία και εκθεσιακούς χώρους. Υπάρχουν ήδη παραδείγματα που χτίστηκαν ψηλά, ελκυστικά και προνομιούχα κτίρια. Το επίδικο ακίνητο, μόνο όφελος είχε από την απαλλοτρίωση, καθότι βελτιώθηκε, τοπιοτεχνήθηκε και «συγυρίστηκε» η ευρύτερη περιοχή του κόμβου, απαμβλύνθηκε το πρόβλημα της κυκλοφοριακής συμφόρησης που παρατηρείτο στους κόμβους πριν από την απαλλοτρίωση, κατέστη ένα ωραιότατο γωνιακό ακίνητο με άμεση ορατότητα από το δρόμο και άρα καλύτερη εμπορικότητα, το οποίο είναι εν γένει πολύ ελκυστικό για επένδυση και ανάπτυξη. Επισημαίνεται στο σημείο αυτό, ότι, μερικά από τα παραπάνω γεγονότα επιβεβαιώνονται από το περιεχόμενο των δύο φωτογραφιών - μέρος του τεκμηρίου 5, τις οποίες, θα πρέπει να σημειωθεί ότι, στο Δικαστήριο παρουσίασε ο εκτιμητής των απαιτητών. Ερωτηθείς ο μάρτυρας εάν θεωρεί ότι το highway που προϋπήρχε της επίδικης απαλλοτρίωσης δεν προκαλούσε θόρυβο για οικιστική χρήση του επίδικου ακινήτου, αφού παράπεμψε σε κάποια πρωτόδικη απόφαση του Επαρχιακού Δικαστηρίου Πάφου (Γεμενάρης ν. Δημοκρατίας, Αρ. Παραπομπής 79/2004, ημερομηνίας 12.9.2012 ), στην οποία, όπως είπε, ο αυξημένος θόρυβος, ο κυκλοφοριακός φόρτος, η ταχύτητα των οχημάτων και η αυξημένη ατμοσφαιρική ρύπανση είναι στοιχεία που οδήγησαν στην καταβολή αποζημίωσης για επιζήμια επίδραση από απλή διαπλάτυνση του δρόμου, ακολούθως ισχυρίστηκε ότι η κατασκευή της γέφυρας, η οποία είναι ανηφορική αναγκάζει πλέον τα οχήματα να αυξάνουν τις στροφές των μηχανών για να ανέβουν τη γέφυρα, οπότε δημιουργούνται δονήσεις κατά τη διάρκεια του εικοσιτετραώρου. Υπάρχουν αυξημένες αναθυμιάσεις, αυξημένες οσμές, αυξημένος οδικός φωτισμός πρόσθεσε. Εκτός του ότι τίποτε από τα παραπάνω δεν έχει τεκμηριωθεί από το μάρτυρα στη βάση συγκεκριμένων - μετρήσιμων και πραγματικών στοιχείων, ούτε και προκύπτει ότι αυτός διαθέτει τις απαραίτητες επιστημονικές γνώσεις για να αναφέρεται σε τέτοια θέματα. Ότι υπόθεση είναι που έκανε συναφώς με τα παραπάνω αποδεικνύεται και από την απάντησή του στην ερώτηση που του υποβλήθηκε από την κα Κουρουσίδου, όταν κλήθηκε από το Δικαστήριο να απαντήσει ευθέως σ' αυτή, αλλά και από τις απαντήσεις του στις επόμενες ερωτήσεις της κας Κουρουσίδου. Το σχετικό μέρος της αντεξέτασής του ακολουθεί αυτούσιο: «Θεωρώ όχι και ότι ήταν μηδαμινή σε σχέση με το τι είναι σήμερα.» «Δεν έχετε κάνει κάποια έρευνα σε σχέση με το θόρυβο για το πριν και το μετά.» του υποδείχθηκε στη συνέχεια. Και η απάντησή του. «Εξειδικευμένη έρευνα, δηλαδή να μετρήσω τα decibel και να τα αξιολογήσω δεν έχω κάνει, αλλά θεωρώ ότι το πράγμα μιλά από μόνο του.» Δε νομίζω πως χρειάζεται να επεκταθώ. Ερωτηθείς κατά πόσο γνωρίζει πότε περιλήφθηκε στην ειδική χωροθετική πολιτική το επίδικο ακίνητο ισχυρίστηκε πως δε γνωρίζει ακριβώς την ημερομηνία. Ερωτηθείς στη συνέχεια εάν ήταν πριν ή μετά την επίδικη απαλλοτρίωση ισχυρίστηκε και πάλι πως δε γνωρίζει. Δεδομένου ότι όπως αναφέρει στις αιτιολογημένες εκθέσεις εκτίμησης που ετοίμασε, ουσιώδης ημερομηνία εκτίμησης είναι η 24.5.2002, δηλαδή η ημερομηνία γνωστοποίησης της επίδικης απαλλοτρίωσης δεν μπορεί να ισχυρίζεται πως δε γνωρίζει εάν ήταν πριν ή μετά την επίδικη απαλλοτρίωση που περιλήφθηκε στην ειδική χωροθετική πολιτική το επίδικο ακίνητο. Ότι γνωρίζει προκύπτει από το γεγονός, ότι, στις αιτιολογημένες εκθέσεις του αναφέρει ότι το επίδικο ακίνητο εμπίπτει στην ειδική χωροθετική πολιτική που αφορά του κυκλικούς κόμβους. Ερωτηθείς εάν έχει κάνει κάποια μελέτη ως προς την αύξηση ή μείωση των τιμών στην περιοχή του επίδικου ακινήτου μεταξύ 2003 - 2008 απάντησε καταφατικά. Καθώς έχει αναφέρει μελέτησε επισταμένα τις πωλήσεις που έχουν γίνει πριν και μετά την ημερομηνία γνωστοποίησης τις επίδικης απαλλοτρίωσης μέχρι και σήμερα και το συμπέρασμα είναι ότι, σχεδόν είναι ανύπαρκτες οι συγκριτικές πωλήσεις στο Φ./Σχ. 54/42.06.03 που να εφάπτονται στον αυτοκινητόδρομο, πλην των μόνων συγκριτικών που υιοθέτησε η εκτιμήτρια της αποζημιούσας αρχής στη δική της εκτίμηση, ενώ υπάρχει πληθώρα πωλήσεων στα Φ./Σχ. 54/50.3.1 και 54/50.3.2 σε οικιστική ζώνη Κα
- Φυσικά, από την «πληθώρα πωλήσεων» που ανάφερε, η μόνη που περιλαμβάνεται στο σχετικό πίνακα συγκριτικών πωλήσεων που ετοίμασε (τεκμήριο 6) προκειμένου να αποδείξει ότι υπήρξε επιζήμια επίδραση επί του επίδικου ακινήτου είναι η δεύτερη, με αναφορά στο τεμάχιο 362, το οποίο πωλήθηκε το
- Και με δεδομένο ότι η επίδικη απαλλοτρίωση έγινε το 2002 αποδεικνύεται πόσο «βάσιμος» είναι ο ισχυρισμός του ότι υπάρχει πληθώρα πωλήσεων στα Φ./Σχ. 54/50.3.1 και 54/50.3.2 πριν και μετά την ημερομηνία της επίδικης γνωστοποίησης απολλοτρίωσης, κυρίως όμως, πόσο «ασφαλές» είναι να λάβω υπόψη και να βασιστώ στο περιεχόμενο του τεκμηρίου 6, προκειμένου να καταλήξω σε συμπέρασμα ότι συνεπεία της επίδικης απαλλοτρίωσης υπήρξε επιζήμια επίδραση στο εναπομείναν μέρος του επίδικου ακινήτου, το οποίο, εν πάση περιπτώσει, ελάχιστα είναι που επηρεάστηκε από την απαλλοτρίωση. Το πόσο επισφαλές είναι να λάβω υπόψη το περιεχόμενο του τεκμηρίου 6 για το λόγο που παρουσιάστηκε στο Δικαστήριο από το μάρτυρα καταφαίνεται και από τα εξής: Ερωτηθείς ο μάρτυρας εάν έχει κάνει έρευνα για την ετήσια αύξηση των ακινήτων στην περιοχή που βρίσκεται το επίδικο για τα έτη 2003 - 2008 απάντησε καταφατικά. «Εξ ου και είναι της τάξης του 10% και θεωρώ ότι η έκθεση της συναδέλφου του κτηματολογίου είναι 8%. Άρα θεωρώ ότι σχεδόν υιοθετήσαμε την ίδια αύξηση» πρόσθεσε. Όταν του υποδείχθηκε πως δεν έχει προσέξει ότι η ανάλυση της εκτιμήτριας του κτηματολογίου αφορά ανάλυση από το 1995 μέχρι και το 2001 (και έτσι είναι), το έχει προσέξει ανάφερε, ωστόσο, δε σημαίνει όμως ότι υιοθετεί το πίνακα συγκριτικών πωλήσεων της εκτιμήτριας. Το μέγεθος της αντίφασης, συν τοις άλλοις είναι ολοφάνερο. Όταν στη συνέχεια ρωτήθηκε εάν έχει κάνει ανάλυση για την ετήσια αύξηση των ακινήτων στην περιοχή που βρίσκεται το επίδικο για τα έτη 2003 - 2008 και πάλιν απάντησε καταφατικά. Ερωτηθείς εάν έχει μαζί του την ανάλυση απάντησε ως εξής: «Όπως δεν την έχει ούτε το κτηματολόγιο δεν την έχω ούτε εγώ.» Προφανώς διέλαθε της προσοχής του ότι δεν είναι η αποζημιούσα αρχή που ισχυρίζεται ότι συνεπεία της επίδικης απαλλοτρίωσης υπέστη επιζήμια επίδραση το επίδικο ακίνητο, για να τίθεται θέμα υποχρέωσης εκ μέρους της να αποδείξει ότι συνέβη κάτι τέτοιο, αλλά οι απαιτητές, επομένως αυτοί οφείλουν να αποδείξουν τον επί του προκειμένου ισχυρισμό τους. Διέλαθε ακόμη της προσοχής του και το γεγονός, ότι, η αποζημιούσα αρχή, προκειμένου να αποδείξει τη θέση της για την ανά τ.μ. αγοραία αξία του επίδικου ακινήτου παρουσίασε δύο πίνακες. Ένα για σκοπούς απόδειξης της ετήσιας αύξησης και άλλο με τις συγκριτικές πωλήσεις στις οποίες υιοθετείται το ποσοστό της ετήσιας αύξησης (βλ. τις δύο εκθέσεις της εκτιμήτριας της αποζημιούσας αρχής). Αντίθετα, ο ίδιος, που παρουσίασε ένα πίνακα για να αποδείξει την ανά τ.μ. αγοραία αξία του επίδικου ακινήτου και άλλο ένα για να αποδείξει την επιζήμια επίδραση που αυτό υπέστη εξαιτίας της επίδικης απαλλοτρίωσης και ισχυρίστηκε ότι υιοθέτησε ποσοστό ετήσιας αύξησης 10% και για το ένα και για το άλλο, κανένα σχετικό πίνακα έχει παρουσιάσει, που να τεκμηριώνει τη θέση του ότι το συγκεκριμένο ποσοστό που υιοθέτησε είναι και το ορθό. Ότι πρόκειται για αυθαίρετο το σχετικό συμπέρασμά του είναι ολοφάνερο. Ότι ο μάρτυρας υπό το βάρος της αντεξέτασης στην οποία υποβλήθηκε εν τέλει, έστω έμμεσα αναγκάστηκε να ομολογήσει πως δεν μπορώ να αποδώσω καθόλου αξία στο περιεχόμενο του τεκμηρίου 6 και στη βάση του να υιοθετήσω τη θέση του πως, συνεπεία της επίδικης απαλλοτρίωσης υπήρξε επιζήμια επίδραση επί του επίδικου ακινήτου, ως επίσης και ότι δεν ευσταθεί προηγούμενος ισχυρισμός του ότι έκανε ανάλυση για την ετήσια αύξηση των ακινήτων στην περιοχή που βρίσκεται το επίδικο για τα έτη 2003 - 2008 αποδεικνύεται και απ' όσα ακολουθούν: Ερωτηθείς εάν θεωρεί ότι η ετήσια αύξηση είναι η ίδια σε όλες τις περιόδους απάντησε αρνητικά. Καθώς έχει αναφέρει, «Θεωρώ είναι διαφορετική γενικά, όχι της συγκεκριμένης περιόδου. Θεωρώ ότι είναι διαφορετική και αναλόγως της μοναδικότητας που χαρακτηρίζει το κάθε ακίνητο.» «Αφού είναι διαφορετική, δεν έπρεπε να κάνετε ανάλυση για να αιτιολογήσετε αυτό το 10 % που έχετε βάλει στο τεκμήριο 6;» ήταν η επόμενη ερώτηση. «Η συγκεκριμένη ανάλυση στο τεκμήριο 6 είναι συμπληρωματική» απάντησε παραπέμποντας στη συνέχεια στο τεμάχιο 359, το οποίο, όπως είπε θεωρεί υποδεέστερο του επίδικου καθώς και του τεμαχίου 429 στο οποίο (τεμάχιο 359) δόθηκε επιζήμια επίδραση 30% στο υπόλοιπο της αξίας της γης και επιπλέον 50% στην αξία της κατοικίας. Όταν του υποβλήθηκε ότι τα δεδομένα του επίδικου ακινήτου με αυτά του τεμαχίου 359 είναι διαφορετικά, ουσιαστικά διαφώνησε και ανάφερε διάφορα στοιχεία, τα οποία, όπως είπε αποδεικνύουν ότι τα δύο ακίνητα διαθέτουν παρόμοια νομικά και φυσικά χαρακτηριστικά. Οι λόγοι για τους οποίους θεωρώ ότι τα δύο ακίνητα δε διαθέτουν παρόμοια φυσικά και νομικά χαρακτηριστικά θα αναφερθούν αργότερα και συγκεκριμένα στο πλαίσιο αξιολόγησης της μαρτυρίας της εκτιμήτριας της αποζημιούσας αρχής. Για την ώρα περιορίζομαι να αναδείξω ακόμη μία αντίφαση στην οποία υπέπεσε ο μάρτυρας. Ενώ και στα δύο βασικά στάδια της μαρτυρίας του επικαλέστηκε κατά κόρο το γεγονός ότι δόθηκε αποζημίωση για επιζήμια επίδραση σε ποσοστό 30% στο εναπομείναν μέρος του τεμαχίου 359 το οποίο επηρεάστηκε από την ίδια γνωστοποίηση απαλλοτρίωσης που επηρεάστηκε και το επίδικο και τούτο, προκειμένου να με πείσει να επιδικάσω αποζημίωση για επιζήμια επίδραση στο ίδιο ποσοστό και για το επίδικο, όταν κλήθηκε από την κα Κουρουσίδου να πει εάν συμφωνεί ότι ο λόγος που υιοθέτησε επιζήμια επίδραση 30% είναι με βάση την εκτίμηση του τεμαχίου 359 διαφώνησε. Όπως είπε το συγκεκριμένο ποσοστό συμφωνήθηκε με το κτηματολόγιο σε διαδοχικές συναντήσεις που είχαν και όταν στάλθηκε Λευκωσία για επικύρωση απορρίφθηκε. Ακόμη και αυτός να είναι ο λόγος για τον οποίο ο ίδιος υιοθέτησε το συγκεκριμένο ποσοστό για το επίδικο, αφής στιγμής η όποια συμφωνία την οποία επικαλείται, εν τέλει δεν έγινε αποδεκτή από το κτηματολόγιο, δεν αντιλαμβάνομαι κατά ποία έννοια ή λογική μπορεί να αποτελεί τη βάση για σκοπούς υπολογισμού του ποσοστού επιζήμιας επίδρασης που θα πρέπει να επιδικάσω και για το επίδικο ακίνητο. Αν υποτεθεί ότι στο τεμάχιο 359 δόθηκε επιζήμια επίδραση, είτε χαριστικά είτε εσφαλμένα, είτε γενικά για οποιοδήποτε, άλλο λόγο, νόμιμο ή παράνομο δεσμεύομαι να επιδικάσω άνευ άλλου ανάλογη αποζημίωση και για το επίδικο και μάλιστα στο ίδιο ποσοστό, χωρίς να εξετάσω κατά πόσο αυτό υπέστη πράγματι επιζήμια επίδραση, με βάση τα ορθά κριτήρια και τις προαναφερθείσες νομολογιακές αρχές (ανωτέρω) που διέπουν το θέμα; Δε νομίζω. Προφανώς, η αρχή της ισότητας και της ίσης μεταχείρισης τυγχάνει εφαρμογής σε σχέση με όμοια πράγματα και προϋποθέτει κάποιο νόμιμο σκοπό. Δε νομίζω πως χρειάζεται να επεκταθώ προκειμένου να εξηγήσω γιατί δεν μπορώ να δεχθώ τη μαρτυρία του εκτιμητή των απαιτητών και στη βάση της να προβώ στην εξαγωγή συμπεράσματος, ότι, ως αποτέλεσμα της επίδικης απαλλοτρίωσης, το εναπομείναν μέρος του επίδικου ακινήτου υπέστη επιζήμια επίδραση. Ο απαιτητής στη βασική υπόθεση, καθ' ομολογία του δεν είναι εκτιμητής ακινήτων και γενικά δε διαθέτει τις αναγκαίες επιστημονικές γνώσεις που θα του παρείχαν τη δυνατότητα να καταθέσει για όσα ισχυρίστηκε ότι στοιχειοθετούν τη θέση του ότι εξαιτίας της επίδικης απαλλοτρίωσης, το εναπομείναν μέρος του επίδικου ακινήτου υπέστη επιζήμια επίδραση. Έπειτα, όπως και ο προηγούμενος μάρτυρας έτσι και αυτός, δεν έθεσε ενώπιόν μου τα αποτελέσματα οποιαδήποτε έρευνας ή μελέτης, προερχόμενης από ειδικούς που να επιβεβαιώνουν τον ισχυρισμό του ότι λόγω της κατασκευής της αερογέφυρας, τα τρία στοιχεία που έχει αναφέρει, ακόμη και να θεωρηθεί ότι επηρεάζουν ζημιογόνα το επίδικο ακίνητο μετά την κατασκευή της αερογέφυρας, προηγουμένως, είτε δεν το επηρέαζαν είτε ακόμη και να το επηρέαζαν, αυτό συνέβαινε σε μικρότερο βαθμό. Υπόθεση είναι που έκανε ο απαιτητής και το ίδιο ισχύει και για τον ισχυρισμό του ότι σε άλλο ακίνητο που βρίσκεται και αυτό στη βόρεια πλευρά της αερογέφυρας, όχι τόσο κοντά στο επίδικο ακίνητό του έχει ανεγερθεί κτίριο γραφείων και παρόλο που είναι πολυτελέστατο και για τα τρία με τέσσερα τελευταία χρόνια υπάρχει μεγάλη πινακίδα σ' αυτό ότι πωλείται ή ενοικιάζεται εντούτοις, παραμένει εκεί ανεκμετάλλευτο. Επισημαίνω απλώς, ότι, ο απαιτητής τοποθετεί το παραπάνω γεγονός τα τελευταία τρία με τέσσερα χρόνια, ενώ η επίδικη απαλλοτρίωση έγινε το
- Προφανώς, έκτοτε, πολλά έχουν αλλάξει στον τόπο μας, ιδιαίτερα τα τελευταία χρόνια, απότοκο της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης, γεγονός το οποίο έστω ως πιθανότητα και σε κάποιο βαθμό αναγνώρισε ο απαιτητής αντεξεταζόμενος, αν και επέμενε πως, το ότι έχει κατασκευαστεί η αερογέφυρα επηρεάζει σίγουρα σε μεγάλο βαθμό και υποβαθμίζει το επίδικο ακίνητο. Υπεισέρχομαι τώρα στους λόγους για τους οποίους είμαι διατεθειμένος να δεχθώ σημαντικό μέρος της μαρτυρίας της εκτιμήτριας της αποζημιούσας αρχής, η οποία, καθώς ήδη έχει αναφερθεί αντιπαραβάλλεται ασφαλώς με τη μαρτυρία του εκτιμητή των απαιτητών. Μερικοί από αυτούς τους λόγους έχουν ήδη αναφερθεί στο πλαίσιο αξιολόγησης της μαρτυρίας του εκτιμητή των απαιτητών, επομένως, δεν προτίθεμαι να τους επαναλάβω. Θεωρώ αξιόπιστη μάρτυρα την υπό αναφορά, επειδή, πλείστα όσα έχει αναφέρει τα έχει τεκμηριώσει με επιστημονικό τρόπο και με συγκεκριμένα στοιχεία τα οποία έχουν τεθεί ενώπιόν μου, είτε ακόμη συνάδουν με τις σχετικές, κατά περίπτωση, νομολογιακές αρχές, χωρίς να μου διαφεύγει και το γεγονός, ότι, αρκετοί από τους ισχυρισμούς της παρέμειναν αναντίλεκτοι. Πέραν τούτου, ήταν ιδιαίτερα πειστική σε σχέση με τους λόγους που ανάφερε και για τους οποίους ισχυρίστηκε πως δεν μπορώ να βασιστώ επί του περιεχομένου του τεκμηρίου 6 που ετοίμασε ο εκτιμητής των απαιτητών, στην προσπάθειά του να με πείσει ότι υπήρξε επιζήμια επίδραση στο εναπομείναν μέρος του επίδικου ακινήτου, συνεπεία της επίδικης απαλλοτρίωσης και το ίδιο ισχύει για τους λόγους που ανάφερε για τους οποίους, ούτε και το γεγονός ότι επειδή δόθηκε επιζήμια επίδραση στο τεμάχιο 359 το οποίο επηρεάστηκε με την ίδια γνωστοποίηση απαλλοτρίωσης με την οποία απαλλοτριώθηκε το επίδικο ακίνητο, θα πρέπει να δοθεί αποζημίωση και στο επίδικο, για τον ίδιο λόγο και μάλιστα, στο ίδιο ποσοστό. Ακολουθεί παράθεση μερικών από τους λόγους που ανάφερε η μάρτυρας, με αναφορά στο περιεχόμενο του τεκμηρίου 6 καθώς και στο τεμάχιο 359, για το οποίο δόθηκε αποζημίωση για επιζήμια επίδραση, για τους οποίους, όπως πολύ ορθά είπε, δεν μπορεί να επιδικαστεί ανάλογη αποζημίωση και για το επίδικο ακίνητο. Ειδικότερα: Από τη γραπτή της δήλωση (τεκμήριο 7), από τον πίνακα συγκριτικών πωλήσεων (τεκμήριο 6) δεν μπορεί κάποιος να εξάγει ασφαλές συμπέρασμα. Με αυτό, ο εκτιμητής των απαιτητών προσπαθεί να δείξει ότι τα ακίνητα που εφάπτονται του παρακαμπτήριου δρόμου πωλήθηκαν πιο φθηνά, ένεκα της απαλλοτρίωσης. Υπάρχουν δύο σοβαρά σφάλματα στο σχετικό πίνακα. Ο εκτιμητής των απαιτητών συγκρίνει πωλήσεις που βρίσκονται τόσο τοπικά όσο και χρονικά απομακρυσμένα. Πήρε πωλήσεις που έγιναν το 2003 και το 2004 και τις συγκρίνει με πώληση που έγινε το 2008 σε άλλη περιοχή, για να μας πει ότι η τελευταία πωλήθηκε ακριβότερα σε σχέσεις με τις πρώτες που εφάπτονται του παρακαμπτήριου. Δεν έκανε όμως μελέτη για να διαπιστώσει πόσο ήταν το ποσοστό ετήσιας αύξησης στη συγκεκριμένη περιοχή εκείνη την περίοδο, ώστε να διαπιστώσει πόσο επηρεάζει αυτή τις τιμές το
- Το ποσοστό ετήσιας αύξησης 10% που υιοθέτησε για τον περίοδο 2003 - 2008 είναι αυθαίρετο. Ως εκτιμήτρια στον κλάδο εκτιμήσεων του κτηματολογίου έχει δει προσωπικά ότι οι πωλήσεις ακινήτων το 2008 γίνονταν σε πολύ ψηλότερες τιμές απ' ό,τι τα προηγούμενα χρόνια. Οι συνθήκες αγοράς και οι τιμές των ακινήτων ήταν πολύ διαφορετικές το 2003 σε σχέση με το
- Η πώληση του 2008 βρίσκεται και τοπικά μακριά σε σχέση με τις πωλήσεις του 2003 και
- Δεν μπορούν να συγκριθούν και να εξαχθεί ασφαλές συμπέρασμα για το λόγο ότι η χρήση του ακινήτου που πωλήθηκε το 2008 είναι οικιστική ενώ των ακινήτων που πωλήθηκαν το 2003 και 2008 είναι με βάση την ειδική χωροθετική πολιτική, εμπορική. Το ακίνητο που πωλήθηκε το 2008 βρίσκεται σε διαφορετικό Φ./Σχ. από τα συγκρινόμενα, απέχει 600 περίπου μέτρα από αυτά και ο εκτιμητής των απαιτητών πήρε μόνο μία πώληση για να κάνει σύγκριση, γεγονός το οποίο δεν μπορεί να δώσει ασφαλή συμπεράσματα. Σε σχέση με το τεμάχιο 359 η θέση των απαιτητών ότι επειδή δόθηκε επιζήμια επίδραση πρέπει να δοθεί και στο επίδικο ακίνητο είναι αυθαίρετη και αντιεπιστημονική. Έχει επισκεφτεί το τεμάχιο 359 τόσο πριν όσο και μετά την απαλλοτρίωση και μπορεί να ξέρει τον τρόπο που το επηρέασε η απαλλοτρίωση. Υπάρχουν ουσιώδεις διαφορές στα δύο τεμάχια, περιλαμβανομένου και του τρόπου που επηρεάστηκαν από την απαλλοτρίωση. Από το επίδικο τεμάχιο απαλλοτριώθηκαν μόλις 2 τ.μ., ενώ από το τεμάχιο 359, 206 τ.μ. Μέσα στο τεμάχιο 359 υπήρχε κατοικία στην οποία έγινα σοβαρές ρωγμές, ζημιές στη βεράντα και την πλαϊνή σκάλα. Επίσης, ολόκληρο το τεμάχιο, ένεκα της απαλλοτρίωσης βυθίστηκε κυριολεκτικά κάτω από το δρόμο και έχει ανυψωθεί τοίχος τριών περίπου μέτρων μπροστά του, σε απόσταση ενάμισι μέτρου από το σύνορό του. Η υψομετρική διαφορά που δημιουργήθηκε μεταξύ του τεμαχίου και του δρόμου είναι και ο λόγος που η ίδια υιοθέτησε επιζήμια επίδραση 30% στο εναπομείναν μέρος του εν λόγω τεμαχίου. Αναφορικά με τα συγκριτικά πλεονεκτήματα που παρουσιάζει το επίδικο ακίνητο σχετική αναφορά έχει ήδη γίνει. Επομένως, δεν προτίθεμαι να τα επαναλάβω. Προστίθενται και τα εξής, τα οποία η μάρτυρας ανάφερε αντεξεταζόμενη: Η πολεοδομική ζώνη των συγκριτικών πωλήσεων με αριθμό 1, 4, 5 και 6 επί του τεκμηρίου 6 δεν είναι η ίδια με αυτή της συγκριτικής πώλησης με αριθμό 3 στο ίδιο τεκμήριο. Οι πρώτες εμπίπτουν στην ειδική χωροθετική πολιτική για τους κόμβους, ενώ η δεύτερη εμπίπτει σε καθαρά οικιστική περιοχή. Το ποσοστό ετήσιας αύξησης 10% που υιοθετήθηκε από τον εκτιμητή των απαιτητών δε βασίζεται σε αναλύσεις και αφορά μία περίοδο μετά την απαλλοτρίωση. Συγκεκριμένα, την περίοδο μεταξύ 2003 - 2004 που δεν έχει καμιά σχέση με την περίοδο της επίδικης γνωστοποίησης. Αυτός είναι ένας παράγοντας. Ούτε και είναι μόνο το ποσοστό της ετήσιας αύξησης που λαμβάνεται υπόψη. Λαμβάνονται και άλλοι παράγοντες υπόψη για να γίνει η αναπροσαρμογή, όπως είναι η ζώνη, η θέση και η κατάσταση του ακινήτου. Επί του τεκμηρίου 6, τα ακίνητα των συγκριτικών πωλήσεων με αριθμό 1, 4, 5 και 6 αφορούν πωλήσεις που πραγματοποιήθηκαν το 2003 η μία και το 2004 οι άλλες τρεις, ενώ το ακίνητο της συγκριτικής πώλησης με αριθμό 3 αφορά πώληση που έγινε το
- Δεν μπορούμε να συγκρίνουμε ανόμοια πράγματα και τούτο, επειδή το 2008 οι τιμές ήταν στα ύψη. Για να μπορέσει να κάνει σύγκριση μεταξύ των εν λόγω ακινήτων και να είναι σωστή, θα έπρεπε τα ακίνητα των συγκριτικών πωλήσεων 1, 4, 5 και 6, να ήταν στην ίδια πολεοδομική ζώνη με τα ακίνητο της συγκριτικής πώλησης με αριθμό 3, δηλαδή, να είχαν τα ίδια νομικά χαρακτηριστικά και ακολούθως θα προέβαινε σε αναλύσεις ώστε να οδηγηθεί στο σωστό ποσοστό ετήσιας αύξησης για την περίοδο 2003 - 2008 που είναι η πώληση με αριθμό
- Τότε και μόνο θα μπορούσε να πει με βεβαιότητα πόση είναι η διαφορά στην αξία των 5 ακινήτων. Για να καταλήξω, εκείνο που δεν μπορώ να δεχθώ από τη μαρτυρία της υπό αναφορά μάρτυρος και αυτό για τους ίδιους λόγους που έχω απορρίψει και τη μαρτυρία του εκτιμητή των απαιτητών είναι τον ισχυρισμό της ότι τα 6 στοιχεία που επικαλέστηκε ο εκτιμητής των απαιτητών, ως συνιστώντα την επιζήμια επίδραση επί του επίδικου ακινήτου (θόρυβος, δονήσεις, αναθυμιάσεις κ.λ.π.) επειδή προϋπήρχαν της επίδικης απαλλοτρίωσης, δεν μπορεί να ληφθούν υπόψη για σκοπούς εξαγωγής συμπεράσματος για επιζήμια επίδραση επί του επίδικου ακινήτου. Ούτε και αυτή έθεσε ενώπιόν μου τα αποτελέσματα κάποιας έρευνας ή μελέτης που να τεκμηριώνουν τη θέση της ότι τα εν λόγω στοιχεία που ανάφερε ο εκτιμητής των απαιτητών, ακόμη και να προϋπήρχαν της επίδικης απαλλοτρίωσης και της κατασκευής της αερογέφυρας εκδηλώνονται στον ίδιο βαθμό και μετά την κατασκευή της αερογέφυρας. Η επί του προκειμένου θέση της, όπως και η περί αντιθέτου θέση του εκτιμητή των απαιτητών εδράζονται απλώς σε υπόθεση την οποία έκαναν παρά σε κάποια επιστημονική έρευνα, ανάλυση ή μελέτη. Δε νομίζω πως χρειάζεται να επεκταθώ. Συγκεφαλαιώνοντας, δεδομένης της αποτυχίας των απαιτητών να αποδείξουν τον ισχυρισμό τους, ότι, ως αποτέλεσμα της επίδικης απαλλοτρίωσης υπήρξε επιζήμια επίδραση στο εναπομείναν μέρος του επίδικου ακινήτου τους, η μόνη αποζημίωση που θα πρέπει να τους καταβληθεί είναι για το ποσό των €480,00, που αποτελεί τη συμφωνημένη (μεταξύ των διαδίκων) αγοραία αξία, για τα 2 τ.μ. του επίδικου ακινήτου τους που επηρεάστηκαν εξαιτίας της επίδικης απαλλοτρίωσης. Και με δεδομένο ότι το εν λόγω ακίνητο ανήκει σ' αυτούς εξ ημισείας, καθένας από αυτούς δικαιούται αποζημίωση ύψους €240,
- Εκδίδεται διάταγμα αποσυνένωσης των παραπομπών και απόφαση σε κάθε μία από αυτές, με την οποία η καταβλητέα αποζημίωση για κάθε απαιτητή καθορίζεται στο ποσό των €240,00, με τόκο 9%, από 24.5.2002 μέχρι και τις 15.5.2014 και 3%, από 16.5.2014 μέχρι εξοφλήσεως. Δεδομένης της συνένωσης και συνεκδίκασης των παραπομπών, τα έξοδά τους (ένα σετ μετά τη διαταγή συνένωσής τους), όπως θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή, στην κλίμακα του ποσού της καταβλητέας αποζημίωσης και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο επιδικάζονται υπέρ των απαιτητών και σε βάρος της αποζημιούσας αρχής. (Υπ.) . ........... Κ. Κωνσταντίνου, Ε.Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής /ΚΚ-TA Subject: Civil/Other Actions /Final Αναφορά: Πολιτική - Παραπομπή: απαλλοτρίωση - καταβλητέα αποζημίωση, επιζήμια επίδραση. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο