Τράπεζας Κύπρου Δημόσιας Εταιρείας Λτδ ν. Ευθύμιου Ηρακλέους κ.α., Αγωγή Αρ. : 1740/96, 20/11/2014

(1)(κκ) και η Δ.64 των Περί Πολιτικής Δικονομίας Διαδικαστικών Κανονισμών, η νομολογία, η συνήθης πρακτική και οι συμφυείς εξουσίες του Δικαστηρίου. Το Δικαστήριο δεν ικανοποιήθηκε από το περιεχόμενο της Ένορκης Δήλωσης που συνόδευε την αίτηση και η Ενάγουσα-Αιτήτρια ζήτησε άδεια να καταχωρίσει συμπληρωματική Ένορκη Δήλωση. Στη συμπληρωματική Ένορκη Δήλωση της κας Σοφίας Δημητρίου δηλωνόταν στο Δικαστήριο ότι από το 2008 μέχρι και τώρα οι Ενάγοντες δεν έχουν προβεί σε οποιαδήποτε μέτρα εκτέλεσης για το λόγο ότι είχε προηγηθεί συμφωνία με τους Εναγόμενους όπως πληρώνουν €300- μηνιαίως με σκοπό την αποπληρωμή του χρέους. Μέχρι το 2009 είχε πληρωθεί το ποσό των €1.100- Παραμένει υπόλοιπο το οποίο ανέρχεται στο ποσό των €10.223,54- πλέον τόκοι από 30/06/14 και εκ παραδρομής είχε καταγραφεί στην αρχική της ένορκη δήλωση το ποσό των €7.865,87- ως υπόλοιπο. Από το 2009 δεν έχει πληρωθεί οποιοδήποτε ποσό. Προτού προχωρήσω στην εξέταση της Αίτησης θα αναφερθώ στο ιστορικό της υπόθεσης όπως αυτό προκύπτει από τα όσα η κα Δημητρίου έχει θέσει ενώπιον του Δικαστηρίου αφού, λόγω παρέλευσης μακρού χρόνου, ο φάκελος του Δικαστηρίου έχει καταστραφεί. Μετά την έκδοση της απόφασης στις 04/10/96 ακολούθησε μετά παρέλευση τριών ετών, ήτοι στις 12/02/99, η καταχώριση εντάλματος κινητών και μετά παρέλευσης περίπου έξι ετών από την λήξη της συγκεκριμένης απόφασης, δώδεκα ετών από την έκδοσή της, είχε ανανεωθεί και είχε κατατεθεί MEMO το 2008, το οποίο δεν αναφέρεται αν έχει ανανεωθεί ή αν έχει λήξει. Έκτοτε κανένα άλλο μέτρο εκτέλεσης δεν έχει ληφθεί. ΝΟΜΙΚΗ ΠΤΥΧΗ Η Δ.40 θ.8 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας διαλαμβάνει τα ακόλουθα: «8. Where six years have elapsed since the judgment or date of the order, or where any change has been taken place by death or otherwise in the parties entitled or liable to execution, the party alleging himself to be entitled to execution may apply to the court or a Judge for leave to issue execution accordingly. And such court or Judge may, if satisfied that the party so applying is entitled to issue execution, make an order to that effect, or may order that any issue or question necessary to determine the rights of the parties shall be tried in any of the ways in which any question in the action may be tried. And in either case the court or Judge may impose such terms as to costs or otherwise as shall be just.» Σε μετάφραση: «Όταν έχουν παρέλθει έξι χρόνια από την απόφαση ή την ημερομηνία του διατάγματος ή όπου έχει επέλθει αλλαγή λόγω θανάτου ή άλλως πως στους διαδίκους που δικαιούνται ή είναι υπόλογοι σε εκτέλεση, ο διάδικος που ισχυρίζεται ότι δικαιούται σε εκτέλεση, δύναται να αιτηθεί στο Δικαστήριο ή σε δικαστή για άδεια εκτέλεσης. Και το Δικαστήριο ή ο Δικαστής δύναται, αν ικανοποιηθεί ότι ο διάδικος που αιτείται (για την άδεια) δικαιούται σε εκτέλεση, να εκδώσει σχετικό διάταγμα ή να διατάξει όπως οποιοδήποτε ζήτημα ή ερώτημα το οποίο είναι καθοριστικό των δικαιωμάτων των διαδίκων δικαστεί με ένα από τους τρόπους που δύναται ένα ερώτημα να δικαστεί σε μια αγωγή. Και σε κάθε περίπτωση, το Δικαστήριο ή ο Δικαστής δύναται να επιβάλει τέτοιους όρους ως προς τα έξοδα ή άλλως πως που θα θεωρήσει δίκαιους». Η συγκεκριμένη διαταγή τροποποιήθηκε και η απόφαση ισχύει για δέκα

(10)έτη. Μέτρα εκτέλεσης μπορούν να ληφθούν σε οποιοδήποτε χρόνο εντός των δέκα ετών, από την ημερομηνία έκδοσης της απόφασης ή του διατάγματος. Μετά την παρέλευση δέκα ετών, θα πρέπει να εξασφαλιστεί άδεια από το Δικαστήριο για το σκοπό αυτό. Η χρήση της λέξης «may» στη Δ.40 θ.8, καθορίζει ότι το θέμα της χορήγησης ή όχι άδειας για ανανέωση ή εκτέλεση μετά την παρέλευση δέκα ετών, επαφίεται στη διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου, η οποία θα πρέπει να ασκείται δικαστικά (βλ. W.T. Lamb & Sons v. Rider

(1948)2 ALL ER 402 και Halsbury´s Law of England, 3rd Edition, Volume 16, σελ.7). Στο The Annual Practice 1958, την Αγγλική Πρακτική, από την οποία μπορεί να αντληθεί καθοδήγηση διαβάζουμε τα ακόλουθα σε σχέση με την παλαιά Δ.42 θ.23 των Αγγλικών Θεσμών, με την οποία η δική μας Δ.40 θ.8 είναι πανομοιότυπη: «. application for leave to issue execution on a judgment more than six years old should be made to a Master in chambers ex parte, on an affidavit of facts by the party applying, or his solicitor, stating

(1)the date of the judgment, amount of original judgment debt, and amount still remaining due;

(2)showing that the applicant is entitled to execution, i.e. that there has been no change of parties, or devolution of interest, or, if any such, the precise nature of it, and

(3)showing causes of delay. The Master will, however, generally direct a summons to issue». Όπως τονίστηκε στην Lamb (ανωτέρω), σελ.405, ενώπιον του Δικαστηρίου θα πρέπει να τίθεται επαρκής μαρτυρία («sufficient evidence») που να δικαιολογεί την έκδοση της αιτούμενης άδειας εκτέλεσης. Θεωρώ ότι τα στοιχεία και δεδομένα που στο Annual Practice (ανωτέρω), καθορίζονται ως τα απαιτούμενα να περιέχονται στην ένορκη δήλωση που συνοδεύει την αίτηση για άδεια εκτέλεσης, είναι τα ελάχιστα δεδομένα που θα επιτρέψουν την εξέταση αιτήματος για χορήγηση άδειας ανανέωσης και εκτέλεσης μιας δικαστικής απόφασης μετά την πάροδο δέκα ετών από την έκδοσή της. Για να γίνει αντιληπτή η σημασία της αναγκαιότητας επεξήγησης από τον εξ αποφάσεως πιστωτή του λόγου της καθυστέρησης ή των λόγων για τους οποίους δεν έγινε κατορθωτή η ικανοποίηση του εξ αποφάσεως χρέους κατά την αρχική περίοδο των δέκα ετών ή μέσα σε οποιαδήποτε άλλη περίοδο, για την οποία χορηγήθηκε άδεια εκτέλεσης, θα πρέπει να τονιστεί ότι δεν είναι δικαίωμα του εξ αποφάσεως πιστωτή η ανανέωση της δικαστικής απόφασης μετά τα δέκα χρόνια. Στην Duer v. Frazer [1991] 1 All E.R. 438, διακηρύχθηκε η αρχή ότι το Δικαστήριο δεν παρατείνει συνήθως την περίοδο των έξι χρόνων, εκτός αν ικανοποιηθεί ότι τούτο είναι εμφανώς δίκαιο (demonstrably just). Το βάρος απόδειξης εναπόκειται στον εξ αποφάσεως πιστωτή. Κάθε υπόθεση θα κρίνεται από τα δικά της περιστατικά, αλλά, στην απουσία πολύ ειδικών περιστάσεων, το Δικαστήριο θα λάβει υπόψη τέτοια θέματα, όπως την εξήγηση που δίδεται από τον εξ αποφάσεως πιστωτή γιατί δεν προέβηκε σε μέτρα εκτέλεσης εντός της αρχικής περιόδου των δέκα ετών ή εντός οποιασδήποτε περαιτέρω περιόδου, ή το λόγο που καθυστέρησε μετά τη λήξη της πιο πάνω περιόδου να αιτηθεί για παράταση του χρόνου, καθώς και οποιοδήποτε δυσμενή επηρεασμό υπέστη ο εξ αποφάσεως πιστωτής από την καθυστέρηση, συμπεριλαμβανομένης, ιδιαίτερα, οποιασδήποτε αλλαγής έχει επέλθει στην κατάστασή του οφειλέτη από την καθυστέρηση αυτή. Όσο μακρύτερη είναι η περίοδος που παρήλθε από την απόφαση, τόσο πιο εύκολα το Δικαστήριο θα βρει επηρεασμό στον εξ αποφάσεως οφειλέτη. Στην Duer v. Frazer, το Αγγλικό Εφετείο αποδοκίμασε την αναποτελεσματικότητα του εξ αποφάσεως πιστωτή και των πρακτόρων του να εντοπίσουν τον εξ αποφάσεως οφειλέτη από το 1984 που εκδόθηκε η απόφαση μέχρι το 1997 και απέρριψε τη θέση τους ότι ο οφειλέτης απέκρυβε την ύπαρξή του και τα περιουσιακά του στοιχεία από τον πιστωτή. Περαιτέρω, δεν ικανοποιήθηκε ότι δόθηκε επαρκής δικαιολογία για την αδράνεια του πιστωτή να αιτηθεί για άδεια εκτέλεσης από το 1997 που εντοπίστηκε ο οφειλέτης μέχρι το 2000 που αιτήθηκε την άδεια εκτέλεσης. Μέχρι το 1997, ο οφειλέτης δεν γνώριζε ότι ο πιστωτής εξακολουθούσε να προτίθεται και δεν είχε εγκαταλείψει την ιδέα της εκτέλεσης της απόφασης, ο οποίος αντιμετώπιζε στο μεταξύ σοβαρά προβλήματα υγείας. Υπό τις περιστάσεις, το Αγγλικό Εφετείο αποφάσισε ότι ο πιστωτής δεν απέσεισε το βάρος απόδειξης που είχε στους ώμους του και επιβεβαίωσε την απόφαση του πρωτόδικου δικαστή να μην χορηγήσει άδεια για εκτέλεση της απόφασης μετά την περίοδο των έξι ετών. Στην υπόθεση The Society of Lloyd´s v. Jean Pierre Longtin

(2005)EWHC 2491, όπου δόθηκε άδεια εκτέλεσης, επαναδιατυπώθηκε ο κανόνας ότι το ζητούμενο σε κάθε περίπτωση είναι κατά πόσον οι εξ αποφάσεως πιστωτές αποδεικνύουν την ύπαρξη τέτοιων γεγονότων που φέρουν την υπόθεση εκτός του γενικού κανόνα, ότι άδεια εκτέλεσης δεν θα δίδεται μετά την παρέλευση έξι ετών. Η άσκηση της διακριτικής ευχέρειας θα πρέπει να ασκείται με γνώμονα την άσκηση δικαιοσύνης μεταξύ των μερών, λαμβανομένων υπόψη όλων των περιστατικών της υπόθεσης. Με βάση τις πιο πάνω καταγραφείσες νομολογιακές αρχές, οι Ενάγοντες-Αιτητές έχουν και το σχετικό βάρος απόδειξης, να θέσουν ενώπιον του Δικαστηρίου τα περιστατικά της υπόθεσης που τη θέτουν εκτός του γενικού κανόνα, σύμφωνα με τον οποίο δεν επιτρέπεται η ανανέωση της απόφασης και η άδεια εκτέλεσης μετά τα δέκα χρόνια. Οι Ένορκες Δηλώσεις της κας Δημητρίου είναι πολύ λακωνικές και δεν δικαιολογούν την αδράνεια των Εναγόντων-Αιτητών για έξι

(6)χρόνια. Καταγράφεται απλώς, παράγραφος 6 της αρχικής Ένορκης Δήλωσης, ότι καταχωρίστηκαν MEMO χωρίς να αναφέρεται κατά πόσο αυτά βρίσκονται εν ισχύ. Έκτοτε, δηλαδή από το 2008, δεν έγινε οτιδήποτε άλλο, κανένα άλλο μέτρο εκτέλεσης της απόφασης δεν έχει ληφθεί εδώ και έξι χρόνια

(6)χρόνια. Όμως από το 2008 δεν φαίνεται να έκαμαν καμιά έρευνα για να διαπιστώσουν κατά πόσο οι συνθήκες των Εναγομένων 1, 2 και 3 είχαν αλλάξει ή κατά πόσο είχαν οποιαδήποτε άλλη ακίνητη περιουσία η οποία θα μπορούσε να ικανοποιήσει την απαίτηση. Το θέμα επαφίεται στη διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου. Συνεπώς, το θέμα της καθυστέρησης, η αιτιολόγηση και η μαρτυρία που απαιτείται να δίδεται προς τον σκοπό αυτό από τον εξ αποφάσεως πιστωτή, ως έχοντα το βάρος απόδειξης και κατάδειξης των συνθηκών αυτών, και κατ' επέκταση το κατά πόσο θα χορηγηθεί άδεια για ανανέωση της απόφασης και εκτέλεσης της ή όχι, θα εξαρτάται από και θα εξετάζεται στη βάση των ιδιαίτερων περιστάσεων και γεγονότων κάθε υπόθεσης ώστε η τελική απόφαση του Δικαστηρίου να είναι δίκαιη, επωφελής και να γίνεται με γνώμονα την απονομή δικαιοσύνης μεταξύ των μερών. Αυτό είναι το ζητούμενο. Θεωρώ ότι η παρούσα υπόθεση συγκαταλέγεται στις περιπτώσεις που οι Αιτητές δεν προέβηκαν στη λήψη οποιοδήποτε ουσιαστικών μέτρων εκτέλεσης. Αντίθετα παρέμειναν αδρανής για έξι

(6)και πλέον χρόνια. Τόσο στην αρχική Ένορκη Δήλωση της κας Δημητρίου, καθώς και στη συμπληρωματική Ένορκη Δήλωσή της, δεν παρατίθενται οποιαδήποτε γεγονότα ή στοιχεία, από τα οποία θα μπορούσε το Δικαστήριο να ικανοποιηθεί, δεκαοκτώ

(18)χρόνια μετά την έκδοση της επίδικης απόφασης, κατά πόσον οι Αιτητές έπραξαν τα δέοντα και αμέσως προς την κατεύθυνση της ικανοποίησης του εξ αποφάσεως χρέους. Η έλλειψη εξήγησης θεωρώ ότι καθιστά, δίχως άλλο, έκθετη σε απόρριψη την Αίτηση, γιατί δεν έχουν τεθεί υπόψη του Δικαστηρίου τα ελάχιστα προαπαιτούμενα που να επιτρέπουν την εξέτασή της και την άσκηση της διακριτικής ευχέρειας του Δικαστηρίου. Έξι

(6)χρόνια αδράνειας δεν μπορούν να δικαιολογηθούν με τη δικαιολογία ότι υπήρχε συμφωνία να πληρώνεται το ποσό των €300- μηνιαίως αφού το συγκεκριμένο ποσό εν πάση περιπτώσει δεν πληρωνόταν. Δεν πρέπει να λησμονείται ότι οι Αιτητές-Ενάγοντες είναι Τραπεζικός Οργανισμός και όφειλαν να λάβουν τα προς αυτούς διαθέσιμα μέτρα εκτέλεσης, πράγμα που δεν έπραξαν. Όπως προανέφερα, το διάταγμα του Δικαστηρίου, και δη ένα διάταγμα για εκτέλεση δικαστικής απόφασης μετά την παρέλευση δεκαοκτώ

(18)ετών από την έκδοσή της, δεν εκδίδεται in abstracto και επί ματαίω. Αν τα περιουσιακά δεδομένα των Εναγομένων 1, 2 και 3 άλλαξαν στο μεταξύ ώστε να δικαιολογείται η λήψη συγκεκριμένων μέτρων εκτέλεσης, οι Αιτητές όφειλαν, στα περιστατικά της παρούσας υπόθεσης, να θέσουν υπόψη του Δικαστηρίου την αλλαγή αυτή και τα μέτρα εκτέλεσης που σκοπεύεται να ληφθούν, ώστε να μπορεί να αποφασιστεί κατά πόσον δικαιολογείται, απαιτείται και θα είναι επωφελής η χορήγηση της αιτούμενης άδειας. Δεν αναφέρουν οι Αιτητές τί μέτρα προτίθενται να λάβουν. Καταλήγω, λοιπόν, ότι ένεκα του ότι δεν έχουν τεθεί ενώπιόν μου τα δεδομένα επί των οποίων θα ήταν δυνατή η άσκηση δικαστικά της διακριτικής ευχέρειας του Δικαστηρίου, δεν είναι σε θέση το Δικαστήριο να ασκήσει τη διακριτική του ευχέρεια υπέρ της χορήγησης της αιτούμενης άδειας. Για τους λόγους που προσπάθησα να εξηγήσω, η Αίτηση απορρίπτεται χωρίς οποιαδήποτε διαταγή για έξοδα. (Υπ.) ........................................... Ε. Γεωργίου-Αντωνίου, Ε.Δ. Πιστόν αντίγραφον Πρωτοκολλητής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο