Σταύρου Ανδρέα Οικονόμου ν. Γεώργιο Νικολάου, Αριθμός Αγωγής :- 2082/2013, 12/5/2014 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDPAF:2014:A98 ΣΤΟ ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΠΑΦΟΥ Ενώπιον :- Μ. Α. Ματθαίου Α. Ε. Δ. Αριθμός Αγωγής :- 2082/2013 Σταύρου Ανδρέα Οικονόμου και Γεώργιο Νικολάου Αίτηση ημερομηνίας 12/8/2013 για την έκδοση Προσωρινών Διαταγμάτων Ημερομηνία :- Δευτέρα 12η Μαίου 2014 Για τον Ενάγοντα - Αιτητή :- κος. Παναγιώτης Δημητριάδης για Κώστας Π. Δημητριάδης Δ. Ε. Π. Ε. Για ν΄ ακούσει απόφαση :- κος. Κώστας Δημητριάδης Για τον Εναγόμενο - Καθ΄ ου η Αίτηση :- κος. Ανδρέας Δημητριάδης για Ανδρέας Δημητριάδης & Σια Δ. Ε. Π. Ε. Για ν΄ ακούσει απόφαση :- κος. Ανδρέας Δημητριάδης Ενδιάμεση Απόφαση
- Αιτείται ο ενάγων την έκδοση τριών προσωρινών διαταγμάτων, όπως αυτά αναφέρονται επί της αίτησης του, ενώ ο εναγόμενος έχει καταχωρήσει ειδοποίηση περί πρόθεσης ένστασης με 8 συνολικά λόγους ένστασης. Μετά και από καταχώρηση συμπληρωματικής ένορκης δήλωσης από τον ενάγοντα η αίτηση εκδικάστηκε με την ακρόαση αγορεύσεων από αμφότερους τους ευπαίδευτους δικηγόρους των διαδίκων.
- Λαμβάνει υπόψη του το Δικαστήριο τόσο το περιεχόμενο των ενόρκων δηλώσεων όσο και τα όσα σχετικά ανέφεραν οι ευπαίδευτοι δικηγόροι των διαδίκων στις αγορεύσεις τους.
- Τονίζω πως αυτό το οποίο διατηρείται σταθερά υπόψη κατά την εξέταση της αίτησης είναι πως σε διαδικασίες αυτού του είδους το Δικαστήριο θα πρέπει να αποφεύγει όπως υπεισέρχεται σε μία εις βάθος ανάλυση της ουσίας της αγωγής αλλά αντιθέτως να επικεντρώνεται στο αίτημα για παροχή προσωρινής θεραπείας με εξέταση του ερωτήματος κατά πόσο δικαιολογείται τέτοια επιδίκαση, με τη μορφή με την οποία αυτή ζητείται, σύμφωνα βεβαίως πάντοτε με τα δεδομένα της κάθε περίπτωσης (βλ. σχετικά την απόφαση The Jonitexo Ltd. v. Adidas Sportschuhfabriken Adi Dassler KG
(1984)1 C. L. R. 263).
- Περιληπτικά η επίδικη διαφορά θα μπορούσε να περιγραφεί ως συνοριακή καθότι οι διάδικοι ως ιδιοκτήτες όμορων κτημάτων διαχρονικά διαφωνούν ως προς τη πραγματική θέση του κοινού συνόρου μεταξύ αυτών των κτημάτων.
- Ιδιάζουσα πτυχή διάκρισης μεταξύ της περίπτωσης υπό εξέταση με αυτή την απόφαση και άλλες παρόμοιες αιτήσεις για παροχή μίας προσωρινής μορφής θεραπείας είναι το γεγονός πως σε σχέση με τη συνοριακή διαφορά μεταξύ των διαδίκων έχει ήδη εκδοθεί σχετική απόφαση του Διευθυντή του Τμήματος Κτηματολογίου και Χωρομετρίας. Ανεξάρτητα και από το γεγονός πως ο εναγόμενος αμφισβητεί την εγκυρότητα αυτής της απόφασης η οποία όμως ουδέποτε εφεσιβλήθηκε.
- Επί αυτού του θέματος το Δικαστήριο διατηρεί υπόψη του και τα όσα ο ευπαίδευτος δικηγόρος του ενάγοντα ανέφερε σε σχέση με τη σημασία της απόφασης Μάρκου ν. Πασχάλη
(2001)1Β Α. Α. Δ. 829, ως επίσης και την πραγματικά εύστοχη αναφορά στα παρόμοια γεγονότα της συγκεκριμένης υπόθεσης, τονίζοντας παράλληλα όμως πως το Δικαστήριο σε αυτή τη διαδικασία επικεντρώνεται στο ίδιο το αντικείμενο της αίτησης ως έχει και όχι ως προς τη πιθανή έκβαση της αγωγής. Ιδιαίτερα δε διατηρώντας υπόψη πως η προϋπόθεση σχετικά με τη πιθανότητα επιτυχίας της αγωγής δεν αμφισβητήθηκε καν κατά την αγόρευση του ευπαίδευτου συνηγόρου του εναγομένου.
- Μετά από προσεχτική εξέταση των θέσεων των διαδίκων αυτό το οποίο διαπιστώνεται είναι πως ουσιαστικά ο ενάγων διεκδικεί με την αίτηση του την έκδοση προσωρινών διαταγμάτων τα οποία εμφανώς προσομοιάζουν με τις τελικές θεραπείες στην αξίωση του ενώ ακόμη και εκείνες οι θεραπείες οι οποίες αξιώνονται με την αγωγή και οι οποίες δεν συμπεριλαμβάνονται ως μέρος του αιτήματος του για την έκδοση προσωρινών θεραπειών αποτελούν εντούτοις παράγωγες θεραπείες.
- Παράγωγες υπό την εξής έννοια. Καθότι με την έγκριση του αιτήματος το Δικαστήριο ουσιαστικά θα προέβαινε σε μία εκ των προτέρων αναγνώριση της ύπαρξης των βασικών δικαιωμάτων του ενάγοντα τα οποία διεκδικεί με την αξίωση του και αναφορικά με τα οποία, όπως και σε κάθε άλλη περίπτωση εκδίκασης μίας αγωγής, θα έπρεπε πρώτα να εξεταστεί η ουσιά της αγωγής ενώ οι οποιεσδήποτε άλλες αιτούμενες θεραπείες με την αγωγή του πηγάζουν ευθέως από το δεδομένο της αναγνώρισης ως προς την ύπαρξη αυτών των δικαιωμάτων. Δηλαδή, σύμφωνα με την επιχειρηματολογία του ευπαίδευτου δικηγόρου του ενάγοντα, καλείται το Δικαστήριο όπως η απαιτούμενη προϋπόθεση ως προς την επιδίκαση των οποιωνδήποτε άλλων θεραπειών γίνει αποδεκτή προτού καν εξεταστεί η ουσία της αγωγής.
- Συνεπώς, επιδίκαση των συγκεκριμένων προσωρινών θεραπειών ουσιαστικά, έστω και προσωρινά, θα επέλυε το μεγαλύτερο μέρος της διαφοράς μεταξύ των διαδίκων αφήνοντας προς εκδίκαση μεν το κατά πόσο ο ενάγων όντως δικαιούται επί μόνιμης βάσης (δηλαδή, εις το διηνεκές) την επιδίκαση των συγκεκριμένων θεραπειών, τις οποίες όμως θα απολάμβανε μέχρι και την εκδίκαση της αγωγής, ενώ παράλληλα προς ρύθμιση θα έμενε μόνο το θέμα του υπολογισμού των αποζημιώσεων οι οποίες, ως επικουρικές ουσιαστικά και επακόλουθες θεραπείες, θα έπρεπε να επιδικαστούν προς όφελος του ενάγοντα σε σχέση με την παράνομη επέμβαση του εναγομένου.
- Δηλαδή, ουσιαστικά θα ικανοποιείτο το μεγαλύτερο μέρος της αξίωσης του ενάγοντα με την έγκριση της αίτησης του ως αυτή έχει ωσάν η αγωγή του να είχε ήδη εκδικαστεί δίχως προηγουμένως όμως το Δικαστήριο να είχε εξετάσει καν την ουσία αυτής της αγωγής.
- Βεβαίως, επί του συγκεκριμένου θέματος, ο ευπαίδευτος δικηγόρος του ενάγοντα εισηγείται πως το Δικαστήριο δεν θα πρέπει να εξετάσει τη θέση η οποία διατυπώνεται στη παράγραφο 21 της ένορκης δήλωσης του εναγομένου προς υποστήριξη της ένστασης καθότι δεν υπάρχει συγκεκριμένος λόγος ένστασης επί του προκειμένου. Υπενθυμίζω όμως πως η παράγραφος 21 ακολουθεί τη παράγραφο 20 σύμφωνα με την οποία η εκφρασθείσα θέση του εναγομένου είναι πως "...δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις που θέτει ο Νόμος και η Νομολογία των Δικαστηρίων μας για έκδοση των ζητούμενων Προσωρινών Διαταγμάτων..." ενώ σύμφωνα με τον δεύτερο λόγο ένστασης επίσης προβάλλεται η θέση πως η αίτηση δεν πληροί τις απαραίτητες προϋποθέσεις για την έκδοση των αιτούμενων διαταγμάτων.
- Πέραν όμως και από αυτή τη σύνδεση με ένα πιο γενικά διατυπωμένο λόγο ένστασης τονίζω πως το Δικαστήριο κατά την εξέταση κατά πόσο ικανοποιούνται οι προϋποθέσεις του άρθρου 32 προς έκδοση των αιτούμενων διαταγμάτων δεν θα μπορούσε παρά να εξέταζε το συγκεκριμένο θέμα. Ανεξάρτητα δηλαδή και από την ύπαρξη συγκεκριμένου λόγου ένστασης ως προς τη πιθανή ομοιότητα προσωρινά αιτούμενης θεραπείας με τις όσες θεραπείες ο ενάγων διεκδικεί με την αξίωση του. Ως ένα βασικό δηλαδή στοιχείο το οποίο γενικά λαμβάνεται υπόψη κατά την εκδίκαση αιτήσεων αυτού του είδους.
- Κυρίως όμως αυτό το οποίο διαπιστώνεται ως καθοριστικό σε σχέση με την εξέταση του αιτήματος του ενάγοντα, όπως αναλυτικά εξηγείται πιο κάτω, είναι η αποτυχία ικανοποίησης της τρίτης προϋπόθεσης του άρθρου 32 του περί Δικαστηρίων Νόμου (Ν. 14/60, όπως αυτός τροποποιήθηκε).
- Συνεπώς, διατηρώντας υπόψη τα όσα συνοπτικά αναφέρονται πιο πάνω το Δικαστήριο καταλήγει σε συμπέρασμα πως δεν παρέχεται η δυνατότητα επιδίκασης των προσωρινών διαταγμάτων τα οποία ο ενάγων αιτείται. Προς πληρέστερη αιτιολόγηση της απόφασης παρατίθενται τα όσα αναφέρονται πιο κάτω και τα οποία αποτελούν στο σύνολο τους τα στοιχεία τα οποία το Δικαστήριο αναπόφευκτα λαμβάνει υπόψη του έτσι ώστε να καταλήξει στο προαναφερόμενο συμπέρασμα.
- Κύριο μέρος της νομικής βάσης της αίτησης είναι το άρθρο 32 του περί Δικαστηρίων Νόμου (Ν.14/60 όπως αυτός τροποποιήθηκε). Πέραν και από το γεγονός της αποδοχής από τον ευπαίδευτο δικηγόρο του εναγομένου κατά την αγόρευση του της ύπαρξης των δύο εκ των τριών προϋποθέσεων, το ίδιο το Δικαστήριο διαπιστώνει ότι όντως καταδεικνύεται αντικειμενικά με βάση και την όση μαρτυρία έχει τεθεί υπόψη του Δικαστηρίου, αλλά και την έκθεση απαίτησης του ενάγοντα, η ύπαρξη σοβαρού ζητήματος προς εκδίκαση υπό την έννοια μίας συζητήσιμης υπόθεσης ενώ επιπλέον διαπιστώνεται και η ύπαρξη μίας ορατής πιθανότητας επιτυχίας υπό την έννοια της ανάδειξης σοβαρών ενδείξεων ύπαρξης δικαιωμάτων του ενάγοντα τα οποία ενδεχομένως να παραβιάζονται από τον εναγόμενο.
- Η βασική διαφορά μεταξύ των διαδίκων, όπως αυτή αναδεικνύεται από την επιχειρηματολογία των ευπαίδευτων δικηγόρων τους, είναι κατά πόσο ικανοποιείται και η τρίτη προϋπόθεση του άρθρου
- Δηλαδή, κατά πόσο θα είναι δύσκολο ή αδύνατο να απονεμηθεί πλήρης δικαιοσύνη σε μεταγενέστερο στάδιο δίχως την έκδοση των αιτούμενων διαταγμάτων.
- Υπενθυμίζω πως σε αυτή τη διαδικασία το Δικαστήριο οφείλει να αποφεύγει την κατάληξη σε συμπεράσματα αναφορικά με την πλήρη εξέταση τόσο της πραγματικής όσο και της νομικής πτυχής της αγωγής καθότι αυτό αποτελεί μέρος του έργου του Δικαστηρίου κατά την εκδίκαση της ουσίας της αγωγής. Ενώ παράλληλα διατηρώ υπόψη μου πως "...η παροχή ενδιάμεσης θεραπείας δεν είναι αυτοσκοπός αλλά μέτρο συνυφασμένο με την πιθανότητα εξασφάλισης ανάλογης θεραπείας κατά τη δίκη..." η οποία είναι "...η καθιερωμένη διαδικασία για τον καθορισμό και διακήρυξη των δικαιωμάτων και υποχρεώσεων των διαδίκων..." ενώ το "...κύριο έρεισμα για την παροχή προσωρινής θεραπείας είναι η αντικειμενική αδυναμία της άμεσης διεξαγωγής της δίκης" (βλ. σχετικά τη σελίδα 1466 από την απόφαση Louis Vuitton v. Δερμοσακ Λτδ κ. ά.
(1992)1Β Α. Α. Δ. 1453).
- Απέδωσε ιδιαίτερη σημασία ως προς τη στοιχειοθέτηση της τρίτης προϋπόθεσης του άρθρου 32 ο ευπαίδευτος δικηγόρος του ενάγοντα καθώς επεδίωξε όπως προωθήσει τη θέση πως στη περίπτωση υπό εξέταση συντρέχει αριθμός παραγόντων οι οποίοι, ο καθένας από μόνος του, ικανοποιεί την ύπαρξη αυτής της προϋπόθεσης. Ιδιαίτερα επεδίωξε όπως τονίσει την ύπαρξη νομολογίας σύμφωνα με την οποία ο χρηματικός παράγοντας της αποζημίωσης δεν θα πρέπει να είναι ο μόνος ο οποίος λαμβάνεται υπόψη.
- Επί αυτού του σημείου και προτού το Δικαστήριο εξετάσει τους υπόλοιπους παράγοντες στους οποίους ο ευπαίδευτος δικηγόρος του ενάγοντα αναφέρθηκε υπενθυμίζω πως ενώ ο ίδιος ο ενάγων απέκλεισε την ύπαρξη της δυνατότητας υπολογισμού της πραγματικής οικονομικής ζημιάς την οποία ο ίδιος θα υποστεί εάν δεν εκδοθούν τα αιτούμενα διατάγματα (παράγραφος 42 (i) της αρχικής ένορκης δήλωσης) εντούτοις με τη καταχώρηση της έκθεσης απαίτησης πλέον παρατίθεται, με εκ πρώτης όψεως επαρκή λεπτομέρεια, το ύψος των ζημιών, από άποψης οικονομικής, τις οποίες ο ενάγων κατ' ισχυρισμό έχει υποστεί αναφορικά με τη μέση ετήσια παραγωγή ενός δέντρου.
- Ανεξάρτητα δηλαδή και από τα όσα ο ίδιος ανέφερε ως προς το ότι κανείς "...και με κανένα τρόπο δεν μπορεί να υπολογίσει επ΄ ακριβώς ή ακόμη και κατά προσέγγιση την παραγωγή, διάθεση και το εισόδημα που θα προέκυπτε από την καλλιέργεια δέντρων μέσα στην έκταση γης που παράνομα κατακρατεί και επεμβαίνει ο Εναγόμενος και κατ΄ επέκταση την ζημιά που υπέστηκα, υφίσταμαι και που θα υποστώ μέχρι την τελική εκδίκαση της υπόθεσης". Συνεπώς ουσιαστικά ο ίδιος ο ενάγων με τη καταχώρηση της έκθεσης απαίτησης του αναιρεί την κατ' ισχυρισμό ανυπαρξία της δυνατότητας υπολογισμού της ζημιάς από οικονομικής άποψης την οποία θα υφίσταται εάν δεν εκδοθούν τα αιτούμενα διατάγματα.
- Αναδεικνύεται συνεπώς κατ΄ επέκταση πως ευσταθεί η θέση του ευπαίδευτου συνηγόρου του εναγομένου στην αγόρευση του ως προς το ότι μπορεί να υποστεί ο ενάγων κάποια ζημιά από την στέρηση της κάρπωσης του συγκεκριμένου μέρου της γης, η οποία όμως αποτιμάται σε χρήμα και ως εκ τούτου αυτό δεν είναι κάτι που δεν μπορεί να θεραπευτεί αλλά αντιθέτως θα υπολογιστεί η ζημιά και για τα χρόνια που θα χρειαστεί να εκδικαστεί η υπόθεση μαζί με τις άλλες ζημιές που ο ενάγων ισχυρίζεται πως υπέστη για τα προηγούμενα χρόνια και θα επιδικαστεί προς όφελος του.
- Στρέφοντας τώρα τη προσοχή του Δικαστηρίου ως προς τους υπόλοιπους παράγοντες στους οποίους αναφέρθηκε ο ευπαίδευτος δικηγόρος του ενάγοντα παρατηρώ τα ακόλουθα.
- Αναφέρθηκε σε σχετική νομολογία προς υποστήριξη των επιχειρημάτων του. Σε σχέση με την απόφαση
- Κυρισάββα κ. ά. ν. Κύζη
(2001)1Β Α. Α. Δ. 1245 αυτό το οποίο παρατηρείται είναι πως ουσιαστικά το προσωρινό διάταγμα το οποίο εκδόθηκε στόχο είχε την αποτροπή δημιουργίας μίας νέας κατάστασης πραγμάτων ενώ τα διατάγματα τα οποία ο ενάγων αιτείται αποσκοπούν στη δημιουργία μίας νέας κατάστασης πραγμάτων υπό την έννοια της κατασκευής περίφραξης μεταξύ των επίδικων κτημάτων και την έναρξη της καλλιέργειας της γης η οποία θα περικλείεται πλέον εντός αυτής από τον ενάγοντα, όπως δηλαδή και η υπόλοιπη έκταση η οποία σήμερα κατέχεται από τον ίδιο.
- Αναφέρεται συγκεκριμένα ο ενάγων στη ζημιά την οποία έχει υποστεί και θα συνεχίσει να υφίσταται και λόγω του ότι δεν μπορεί να καλλιεργήσει το έδαφος στο οποίο επεμβαίνει ο εναγόμενος και να μαζέψει τους καρπούς των δέντρων που θα φύτευε για να τους πωλήσει (παράγραφος 40 (i)). Αναφέρεται βεβαίως στην ίδια παράγραφο της ένορκης δήλωσης του και σε αρκετά απεριποίητα δέντρα τα οποία βρίσκονται στην "...άκρια της γης..." που κατέχει διότι "ειλικρινά" φοβάται πως ο εναγόμενος μπορεί να του επιτεθεί ή ακόμη και να τον σκοτώσει. Εντούτοις, ακόμη και εάν όντως ευσταθούν τα όσα ο ενάγων ισχυρίζεται ως προς τους κινδύνους τους οποίους μέχρι σήμερα αποφεύγει, αυτό το οποίο έχει σημασία είναι η αιτούμενη δραστική αλλαγή της υφιστάμενης κατάστασης η οποιά υπήρχε προ της έγερσης της αγωγής του.
- Υπενθυμίζω πως στην υπόθεση Κυρισάββα αναφέρεται μεν πως η έννοια του δύσκολου ή αδύνατου της πλήρους απονομής της δικαιοσύνης σε μεταγενέστερο στάδιο περιλαμβάνει και άλλα μεταβλητά κριτήρια εκτός από την ανεπανόρθωτη ζημιά ως επίσης και ότι ο χρηματικός παράγοντας της αποζημίωσης δεν είναι ο μόνος που λαμβάνεται υπόψη. Εντούτοις η έκδοση του προσωρινού διατάγματος στη συγκεκριμένη περίπτωση είχε γίνει αφού πρώτα το Δικαστήριο έλαβε υπόψη του πως υπήρχαν δεδομένα στη βάση των οποίων θα μπορούσε εύλογα να θεωρηθεί ότι θα ήταν δύσκολο ή αδύνατο να απονεμηθεί πλήρης δικαιοσύνη σε μεταγενέστερο στάδιο. Εφόσον δηλαδή ο χαρακτήρας του κτήματος θα είχε σημαντικά, αλλά και τελεσίδικα, αλλοιωθεί αν αφηνόταν η οικοδομή να τελεσφορήσει. Περιλαμβανομένης της κατασκευής πεζοδρομίων, χώρου στάθμευσης, πρέμιξ, σιδήρων πασσάλων ως επίσης πρόνοια όπως ορισμένα τμήματα παραχωρηθούν και εγγραφούν ως δημόσιοι πεζόδρομοι. Βεβαίως στη συγκεκριμένη περίπτωση τίθετο και θέμα έκδοσης άδειας οικοδομής όμως θεωρώ πως το θέμα αυτό δεν έχει άμεση σχέση με το θέμα υπό εξέταση με αυτή την απόφαση.
- Ενώ σε σχέση με την υπόθεση Highgate Primary School Ltd. κ. ά. ν. Φυλακτίδη κ. ά.
(2009)1Α Α. Α. Δ. 317 παρά και την αναφορά ως θέμα γενικής αρχής πως η "...έννοια της απονομής πλήρους δικαιοσύνης δεν είναι ταυτόσημη με την αποκατάσταση μόνο της υλικής ζημιάς, αλλά είναι ευρύτερη και σ΄ αυτήν περιλαμβάνεται και η προστασία των δικαιωμάτων των αιτητών..." και ότι το γεγονός της δυνατότητας εξαιτίας της οικονομικής κατάστασης των καθ΄ ων η αίτηση να αποζημιώσουν τους αιτητές δεν εξυπάκουε αυτόματα ότι δεν θα προκαλείτο οποιαδήποτε αδικία προς τους αιτητές, παράλληλα δεν θα πρέπει να παραγνωρίζονται και οι αδιαμφισβήτητες διαφορές οι οποίες διακρίνονται μεταξύ της συγκεκριμένης περίπτωσης και της περίπτωσης υπό εξέταση από το Δικαστήριο με αυτή την απόφαση.
- Στη περίπτωση της υπόθεσης Highgate, αναφορικά με το ερώτημα κατά πόσο θα ήταν δύσκολο ή αδύνατο να απονεμηθεί πλήρης δικαιοσύνη σε μεταγενέστερο στάδιο, λήφθηκαν υπόψη ως σχετικοί παράγοντες η κατ' ισχυρισμό παρανομία και οχληρία την οποία υφίσταντο οι αιτητές εξαιτίας των ενεργειών των καθ΄ ων η αίτηση. Ενέργειες οι οποίες είχαν προκαλέσει τη δημιουργία μίας νέας κατάστασης πραγμάτων προκαλώντας επέμβαση στην απόλαυση της ησυχίας των αιτητών με τη κατεδάφιση παλιάς οικοδομής σε γειτονικό τεμάχιο και ανέγερση υπερυψωμένου γηπέδου πολλαπλών χρήσεων ο οποίος χώρος χρησιμοποιείτο καθημερινά από μαθητές σχολείου με πρόκληση αφόρητου θορύβου. Ενώ στη περίπτωση υπό εξέταση με αυτή την απόφαση αντιθέτως η δημιουργία μίας νέας κατάστασης πραγμάτων θα προέκυπτε μετά από την έκδοση των αιτούμενων διαταγμάτων.
- Αξίζει να σημειωθεί επί του ιδίου θέματος ότι στην απόφαση Zena Company Ltd. v. Demenian Catering Ltd.
(2011)1Γ Α. Α. Δ. 1848, στην οποία επίσης αναφέρθηκε ο ευπαίδευτος δικηγόρος του ενάγοντα, τονίστηκε η σημασία της διατήρησης του status quo ante, πρίν δηλαδή την επέμβαση της εναγομένης στον αμφισβητούμενο χώρο έκτασης 70 τετραγωνικών μέτρων μπροστά από την ανατολική είσοδο κτιρίου με τοποθέτηση πλακόστρωτου, τραπεζιών, καρέκλων, καθισμάτων και ανθώνων με χρήση κοινόχρηστου χώρου, δηλαδή ιδιωτικού πεζοδρομίου .
- Δηλαδή, και σε εκείνη τη περίπτωση, η αναφορά στην ύπαρξη νομολογίας σύμφωνα με την οποία η έννοια του δύσκολου ή αδύνατου της πλήρους απονομής της δικαιοσύνης σε μεταγενέστερο στάδιο περιλαμβάνει και διάφορα άλλα μεταβλητά κριτήρια εκτός από την ανεπανόρθωτη ζημιά ως επίσης και πως στην ενάσκηση της εξισορροπητικής άσκησης μεταξύ της παρουσίασης σοβαρής υπόθεσης προς συζήτηση και του ισοζυγίου της ευχέρειας, ο χρηματικός παράγων για σκοπούς αποζημίωσης δεν είναι ο μόνος που λαμβάνεται υπόψη αλλά επενεργούν και άλλοι, θα πρέπει ορθολογικά να ιδωθεί εντός του πλαισίου των δικών της γεγονότων. Καθότι και αυτή η περίπτωση είχε σχέση με την επιστροφή σε μία κατάσταση πραγμάτων όπως αυτή υφίστατο προ της έγερσης της αγωγής και της καταχώρησης αίτησης για την έκδοση προσωρινού διατάγματος και όχι στη δημιουργία μίας νέας κατάστασης πραγμάτων εξαιτίας ακριβώς του γεγονότος της έναρξης μίας δικαστικής διαδικασίας.
- Ενώ όντως στην απόφαση Zena Company γίνεται αναφορά και στην απόφαση Κυρισάββα αυτή γίνεται ως εξής όμως. Ως προς το ότι δηλαδή αν και επιβεβαιώθηκε η θέση ότι ο χρηματικός παράγων της αποζημίωσης δεν είναι ο μόνος ο οποίος λαμβάνεται υπόψη προς ικανοποίηση του τρίτου κριτηρίου - όπως επεξηγήθηκε όμως με αναφορά στα γεγονότα της συγκεκριμένης περίπτωσης - εντούτοις αυτό το οποίο θα εμποδιζόταν με την έκδοση προσωρινού διατάγματος ήταν η αλλοίωση της υφιστάμενης κατάστασης πραγμάτων. Καθώς δηλαδή γίνεται αναφορά στα γεγονότα της υπόθεσης Κυρισάββα και στην απόπειρα ανέγερσης περιπτέρου κατά παράβαση δικαιώματος και χωρίς την εξουσιοδότηση της αρμοδίας αρχής η οποία θα είχε ως αποτέλεσμα την αλλοίωση του χαρακτήρα του επίδικου κτήματος ενώ επιπλέον έγινε δεκτό από το Ανώτατο Δικαστήριο πως ορθά έλαβε υπόψη του το πρωτόδικο Δικαστήριο την παρανομία στην αποτίμηση της ύπαρξης του τρίτου κριτηρίου.
- Γενικά αυτό το οποίο παρατηρείται είναι πως αν και υπάρχουν αναφορές στη νομολογία μας ως προς το ότι δεν είναι μόνο ο χρηματικός παράγοντας ο οποίος λαμβάνεται υπόψη αναφορικά με την έννοια του δύσκολου ή αδύνατου της πλήρους απονομής της δικαιοσύνης σε μεταγενέστερο στάδιο εντούτοις οι περιπτώσεις στις οποίες ο ευπαίδευτος δικηγόρος του ενάγοντα έχει αναφερθεί διακρίνονται από ένα βασικό στοιχείο το οποίο τις διαφοροποιεί καθοριστικά σε σχέση με τη περίπτωση υπό εξέταση με αυτή την απόφαση.
- Το βασικό αυτό στοιχείο είναι πως σε αυτές τις περιπτώσεις το προσωρινό διάταγμα η έκδοση του οποίου επιδιωκόταν ακολουθούσε κάποια μορφή επέμβασης υπό την έννοια της ανατροπής της υφιστάμενης κατάστασης πραγμάτων και είχε ως στόχο την όσο το δυνατό μεγαλύτερη επαναφορά της κατάστασης πραγμάτων σε αυτή η οποία προϋπήρχε της συγκεκριμένης ενέργειας ή σειράς ενεργειών.
- Ενώ στη περίπτωση υπό εξέταση με αυτή την απόφαση η κατάσταση πραγμάτων παραμένει ως είχε για σειρά ετών, ανεξάρτητα και από την κατ' ισχυρισμό νομιμότητα ή μη των ενεργειών του εναγομένου κατά τη διάρκεια αυτής της χρονικής περιόδου, θέμα το οποίο βεβαίως θα εξεταστεί κατά την εκδίκαση της ουσίας της αγωγής. Ουσιαστικά αυτό το οποίο επιδιώκεται με την έκδοση των αιτούμενων διαταγμάτων είναι η δραστική ανατροπή αυτής της κατάστασης. Δηλαδή, ακριβώς το αντίθετο από τις περιπτώσεις της νομολογίας στις οποίες υπήρχε παραπομπή στην αγόρευση του ευπαίδευτου δικηγόρου του ενάγοντα.
- Επιπλέον, διαπιστώνεται πως η αίτηση προωθείται με τρόπο ο οποίος θα μπορούσε να θεωρηθεί εκτός του πλαισίου μίας αίτησης για παροχή μίας προσωρινής θεραπείας. Αντιθέτως ο τρόπος προώθησης της αίτησης προσομοιάζει περισσότερο με αυτό ο οποίος θα μπορούσε να προκύψει κατά την προώθηση αίτησης για την έκδοση συνοπτικής απόφασης.
- Αφού ο ευπαίδευτος δικηγόρος του ενάγοντα παρέπεμψε πρώτα στη στέρηση της περιουσίας του ενάγοντα από το 1994, μετά στην αίτηση στο Κτηματολόγιο το 2005 "για να βρει το δίκαιο του" και τελικά όταν το βρήκε 7 χρόνια αργότερα με την έκδοση τελικών αποφάσεων του Διευθυντή του Κτηματολογίου, ανέφερε χαρακτηριστικά τα εξής. Πως θα συνιστούσε κατάφωρη αδικία προς τον ενάγοντα εάν έπρεπε να περιμένει για αρκετά χρόνια για να εισέλθει εντός και να χρησιμοποιήσει το μέρος της περιουσίας του που παράνομα κατακρατεί ο εναγόμενος. Εισήγηση του δε ήταν πως δεν θα πρέπει το Δικαστήριο να επιτρέψει στον εναγόμενο να συνεχίσει να εκμεταλλεύεται το χρόνο που χρειάζεται μέχρι την τελική έκδοση δικαστικής απόφασης, πρόθεση την οποία, σύμφωνα με τους ισχυρισμούς του ενάγοντα, έχει αναφέρει κατ΄ επανάληψη ο εναγόμενος με ειρωνικότατο τρόπο προς τον ενάγοντα.
- Όντως το σύστημα απονομής δικαιοσύνης και στη χώρα μας γενικά αντιμετωπίζει προβλήματα σε σχέση με την ύπαρξη καθυστέρησης ως προς την έγκαιρη εκδίκαση και εν τέλει έκδοση τελικής απόφασης σε πολιτικές αγωγές. Συνεπώς η θέση ως προς το χρόνο ο οποίος θα χρειαστεί μέχρι και την έκδοση τελικής απόφασης και σε αυτή την αγωγή όχι μόνο δεν είναι εκτός πραγματικότητας αλλά δυστυχώς την αντικατοπτρίζει πλήρως. Εντούτοις αυτό δεν σημαίνει ότι κατά ειδική παρέκκλιση η αποφυγή της οποιασδήποτε καθυστέρησης ως προς την εκδίκαση αυτής της αγωγής και την επακόλουθη επιδίκαση τελικών θεραπειών, όσο εύλογα αναμενόμενη και να είναι μία τέτοια έκβαση, θα μπορούσε να επιτευχθεί με την έγκριση μίας ενδιάμεσης αίτησης για τη παροχή προσωρινών θεραπειών οι οποίες εμφανώς προσομοιάζουν με τις επιδιωκώμενες τελικές θεραπείες.
- Αυτός ήταν ο τρόπος με τον οποίο προωθήθηκε το αίτημα του ενάγοντα καθώς ο ευπαίδευτος δικηγόρος του εισηγήθηκε πως θα ήταν προς το συμφέρον της δικαιοσύνης "ιδιαίτερα από την στιγμή που τα δικαιώματα των διαδίκων έχουν ήδη αποφασιστεί τελεσίδικα από τις αρμόδιες αρχές" εάν σταματούσε το συντομότερο δυνατό η παράνομη επέμβαση από τον εναγόμενο και στη συνέχεια "να επιτρέπετο στον Αιτητή να κερδίζει απρόσκοπτα εισοδήματα από την αξιοποίηση της περιουσίας του παρά να εμπλακεί το δικαστήριο σε υποθετικούς υπολογισμούς που στην καλύτερη περίπτωση μόνο κατά προσέγγιση θα αποζημιώσουν τον Αιτητή".
- Ενώ σε σχέση και με τη δυνατότητα αποτίμησης σε χρήμα της απονομής της δικαιοσύνης εάν δεν εκδοθούν τα αιτούμενα διατάγματα αναφέρθηκε επίσης και στη πρόκληση μεγάλης ταλαιπωρίας, ψυχολογικής φθοράς, άγχους και πίεσης αλλά και της ύπαρξης του ορατού κινδύνου ο ενάγων να υποστεί καρδιακό ή εγκεφαλικό επεισόδιο. Έχοντας ως αιτία αυτών των πιθανών συνεπειών τη διαχρονικά πεισματική και αυταρχική συμπεριφορά και πράξεις του εναγομένου με καυγάδες και διαπληκτισμούς με τον ενάγοντα και άλλα μέλη της οικογένειας του αλλά και την άρνηση του να συμμορφωθεί με τις αποφάσεις των αρχών. Εισήγηθηκε δε πως δεν υπάρχει οποιοσδήποτε τρόπος να υπολογιστούν και να αποτιμηθούν σε χρήμα οι προαναφερόμενες επιπτώσεις στον ενάγοντα.
- Πραγματικά όμως όση συμπάθεια και να είναι δυνατό να προκαλούν οι προαναφερόμενες συνέπειες για τον ενάγοντα - όσο πιθανές και να είναι δυνατό αυτές να κριθούν - αυτό δεν αλλοιώνει τη φύση της διαδικασίας υπό εξέταση με αυτή την απόφαση. Ενώ οι οποιεσδήποτε παραπλήσιες συνέπειες όπως αυτές στις οποίες αναφέρεται ο ευπαίδευτος δικηγόρος του ενάγοντα δεν αποκλείεται να ταλαιπωρούν γενικά τον οποιοδήποτε διάδικο ο οποίος αποδίδει ιδιαίτερη σημασία στην έκβαση της οποιασδήποτε δικαστικής διαδικασίας αναμένοντας είτε την εκδίκαση της είτε την έκδοση απόφασης. Όμως γενικά αυτές αποτελούν παράγοντες οι οποίες μόνο σε εξαιρετικές περιπτώσεις θα μπορούσε να κριθούν ως καθοριστικές κατά την εξέταση ικανοποίησης της τρίτης προϋπόθεσης του άρθρου
- Στη περίπτωση του ενάγοντα, διατηρώντας υπόψη στο σύνολο τους τα δεδομένα αυτής της υπόθεσης, ιδιαίτερα δε τα χρονικά δεδομένα αυτής, πραγματικά δεν είναι δυνατό αυτές να θεωρηθούν ως τέτοιας καθοριστικής σημασίας.
- Όσο και να επιτρέπει η νομολογία μας να ληφθούν υπόψη και άλλα μεταβλητά κριτήρια κατά την εξέταση της ικανοποίησης της τρίτης προϋπόθεσης του άρθρου 32 δεν διαπιστώνω πως στη περίπτωση του ενάγοντα θα πρέπει τα όσα αναφέρθηκαν υπό μορφή είτε μαρτυρίας είτε επιχειρηματολογίας να κριθεί πως συνιστούν είτε ξεχωριστά είτε στο σύνολο τους καθοριστικά κριτήρια βάσει των οποίων θα μπορούσε το Δικαστήριο να οδηγηθεί σε συμπέρασμα πως όντως εάν δεν εκδοθούν τα αιτούμενα διατάγματα θα ήταν αδύνατο ή δύσκολο να απονεμηθεί δικαιοσύνη σε μεταγενέστερο στάδιο. Η οποία αντιθέτως, όπως διαπιστώνεται, θα μπορούσε να απονεμηθεί με τον υπολογισμό της ζημιάς την οποία θα υποστεί και τη καταβολή του ανάλογου χρηματικού ποσού υπό μορφή επιδίκασης αποζημίωσεων ως μέρος των τελικών θεραπειών οι οποίες διεκδικούνται με την αξίωση στην αγωγή του.
- Αναφορικά δε με την κατ' ισχυρισμό αδυναμία του εναγομένου να ικανοποιήσει απόφαση για χρηματική αποζημίωση η οποία ενδεχομένως να εκδοθεί εναντίον του πραγματικά δεν έχω ικανοποιηθεί με τη μαρτυρία η οποία έχει τεθεί υπόψη του Δικαστηρίου ως προς την ύπαρξη αυτού του κινδύνου. Μάλιστα διατηρείται υπόψη του Δικαστηρίου το αμοιβαία αποδεκτό γεγονός πως ο εναγόμενος είναι ιδιοκτήτης ενός εκ των επίδικων ακινήτων τη κατοχή του οποίου αξιοποιεί με τη καλλιέργεια του και πως λογικά αναμένεται αυτό να αποφέρει στον ίδιο εισόδημα όπως δηλαδή και στη περίπτωση του ενάγοντα τα δικά του κτήματα.
- Διατηρώντας υπόψη τα όσα αναφέρονται πιο πάνω καταλήγω σε συμπέρασμα πως δεν ικανοποιείται η τρίτη προϋπόθεση του άρθρου 32 έτσι ώστε να παρέχεται η δυνατότητα στο Δικαστήριο όπως εκδώσει τα αιτούμενα διατάγματα. Συνεπώς η αίτηση του ενάγοντα απορρίπτεται ενώ λαμβάνοντας υπόψη το αποτέλεσμα εκδίκασης της δεν διαπιστώνω να υπάρχει οποιοσδήποτε λόγος έτσι ώστε τα έξοδα της αίτησης να μην ακολουθήσουν το αποτέλεσμα εκδίκασης της έτσι ώστε αυτά να επιδικαστούν υπέρ του επιτυχόντος διαδίκου. Συνεπώς τα έξοδα της αίτησης επιδικάζονται υπέρ του εναγομένου και εις βάρος του ενάγοντα όπως αυτά θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο μετά από την αποπεράτωση της αγωγής. Μ. Α. Ματθαίου Α. Ε. Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο