ΜΙΝΕΡΒΑ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΛΤΔ ν. ΤΑΣΟΥΛΛΑ Α. ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ ΑΣΣΙΩΤΗ κ.α., Πολιτική Αγωγή Αρ.: 645/2003, 13/1/2014 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDAMM:2014:A5 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΑΜΜΟΧΩΣΤΟΥ ΕΝΩΠΙΟΝ: Μ. Γ. ΛΟΪΖΟΥ, Ε.Δ. Πολιτική Αγωγή Αρ.: 645/2003 ΜΙΝΕΡΒΑ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΛΤΔ Ενάγουσας - και -
- ΤΑΣΟΥΛΛΑ Α. ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ ΑΣΣΙΩΤΗ
- ΑΝΔΡΕΑΣ Σ. ΑΣΣΙΩΤΗΣ Εναγομένων ------------------- Ημερομηνία: 13/01/2014 Αίτηση Οικονομικής Εξέτασης και Έρευνας ημερομηνίας 20/06/2013 ΕΜΦΑΝΙΣΕΙΣ Για την Ενάγουσα / Αιτούσα: κα. Τταουξιή Δέσποινα για Χάρης Κυριακίδης Δ. Ε. Π. Ε. Για την Εναγομένη 1 / Καθ' ης η Αίτηση: κ. Κουμή Ν. Αντώνης για κ. Νικολάου Γ. Νικόλα Εναγομένη 1 / Καθ' ης η Αίτηση παρών --------------------- ΑΠΟΦΑΣΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Με τη παρούσα Αίτηση η Αιτούσα αιτείται, μεταξύ άλλων, την έκδοση Διατάγματος πληρωμής του εξ αποφάσεως χρέους της Καθ' ης η Αίτηση με μηνιαίες δόσεις. Με την Αίτηση αξιώνονταν και άλλες θεραπείες οι οποίες, όμως, δεν προωθήθηκαν στην πορεία και, τελικώς, όπως προέκυψε και από την τελική εισήγηση της δικηγόρου της Αιτούσας, εγκαταλείφθηκαν. Η Αίτηση βασίζεται στα Άρθρα 82 έως 90, 91Α έως 91Ι του περί Πολιτικής Δικονομίας Νόμου Κεφ. 6, ως έχει τροποποιηθεί και επί των περί Πολιτικής Δικονομίας Διαδικαστικών Κανονισμών, στην Διαταγή 48, Κανονισμούς 1 έως 4 και 8 έως
- Η Αίτηση συνοδεύεται από την Ένορκη Δήλωση του κ. Δημήτρη Γεωργιάδη, ο οποίος είναι ο διευθυντής της Αιτούσας, στην οποία αναφέρεται ότι το εξ αποφάσεως χρέος εξακολουθεί, από την έκδοση της απόφασης μέχρι και σήμερα, να είναι οφειλόμενο, ότι η Καθ' ης η Αίτηση στερείται κινητής περιουσίας που υπόκειται σε κατάσχεση προς εκτέλεση της και ότι, αυτή, έχει τακτική εργασία και δύνανται εκ των απολαβών της να πληρώνει €300,00 σεντς μηνιαίως, ή εν πάση περιπτώσει κάποιο άλλο λογικό ποσό εντός των οικονομικών της δυνατοτήτων, προς εξόφληση του εξ' αποφάσεως χρέους της, πλέον τόκους και έξοδα. Η Καθ' ης η Αίτηση καταχώρισε σχετική Ένσταση, προς υποστήριξη της οποίας προέβη και σε σχετική ένορκο δήλωση. ΜΑΡΤΥΡΙΑ Στοιχεία για την οικονομική κατάσταση της Καθ' ης η Αίτηση έδωσε η ίδια η Καθ' ης η Αίτηση κατά την ένορκη εξέταση της ενώπιον του Δικαστηρίου. Επισημαίνεται ότι από πλευράς Αιτούσας δεν έχει προσκομιστεί οποιαδήποτε μαρτυρία άλλου προσώπου, ούτε και έχει κλητευθεί οποιοδήποτε πρόσωπο για να αντεξεταστεί σχετικά με γεγονότα που προέκυψαν από την μαρτυρία της Καθ' ης η Αίτηση κατά την εξέταση της, δυνάμει του Άρθρου 26 του Περί Αποδείξεως Νόμου, Κεφ. 9 και, συνεπώς, είναι στη βάση της προφορικής μαρτυρίας που δόθηκε από την Καθ' ης η Αίτηση που το Δικαστήριο έχει εξάξει τα συμπεράσματα του. Ένορκη και Προφορική Μαρτυρία της Καθ' ης η Αίτηση Η Καθ' ης η Αίτηση, κατά το στάδιο της αντεξέτασης της, ανέφερε, εν συντομία, τα ακόλουθα. Είναι ηλικίας 36 ετών, διαζευγμένη από το έτος 2000 και μητέρα ενός κοριτσιού ηλικίας 14 ετών, του οποίου έχει την αποκλειστική μέριμνα και φροντίδα. Ο πρώην σύζυγος της δεν προσφέρει οποιοδήποτε ποσό προς υποστήριξη της ιδίας ή/και της θυγατέρας τους, παρά το γεγονός ότι έχει εκδοθεί προς όφελος της και σχετικό δικαστικό διάταγμα. Ο πρώην σύζυγος της δεν έχει την οικονομική δυνατότητα για να συνεισφέρει στην διατροφή της θυγατέρας τους. Διαμένει σε ιδιόκτητη κατοικία της στο χωριό Φρέναρος, εμβαδού 200, περίπου, τ. μ. Για να αρχίσει την ανέγερση του, έχει εξασφαλίσει δάνειο από τον Οργανισμό Χρηματοδοτήσεως Στέγης και οφείλει σήμερα σε σχέση μ' αυτό, ένα ποσό της τάξης των €135.000,00 σεντς. Την εν λόγω οφειλή, την έχει δημιουργήσει σε στάδιο μεταγενέστερο του επίδικου εξ αποφάσεως χρέους. Παρουσίασε σχετική κατάσταση λογαριασμού του προαναφερόμενου δανείου της ημερομηνίας 12/07/2013, την οποία και κατέθεσε ως Τεκμήριο
- Η μηνιαία δόση της για το δάνειο της είναι €1.000,00 σεντς, την οποία έχει να καταβάλει προς τον Οργανισμό Χρηματοδοτήσεως Στέγης από τον Ιούλιο του
- Δεν έχει εκδοθεί εναντίον της απόφαση Δικαστηρίου που να την διατάζει να εξοφλήσει το εν λόγω χρέος της. Προσπάθησε στο παρελθόν να πωλήσει την εν λόγω κατοικία της, αλλά δεν κατέστη δυνατόν να εξεύρει αγοραστή. Πέρασε από το μυαλό της να ενοικιάσει την εν λόγω κατοικία της, όμως δεν έχει κάπου να μείνει ώστε κάτι τέτοιο να είναι δυνατόν. Δεν έχει άλλη περιουσία (είτε κινητή, είτε ακίνητη) αξίας που θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί προς ικανοποίηση του εξ αποφάσεως χρέους της. Είναι καλά στην υγεία της και μπορεί να εργάζεται χωρίς προβλήματα. Όπως ανέφερε εργάζεται ως υπάλληλος υποδοχής σε ξενοδοχείο στον Πρωταρά εποχιακά. Εργάζεται δηλαδή μόνο από τον Μάιο μέχρι τον Οκτώβριο και οι ακαθάριστες μισθολογικές απολαβές της κατά την εν λόγω περίοδο είναι €1.024,00 σεντς μηνιαίως. Προς τεκμηρίωση του ισχυρισμού της αυτού, παρουσίασε στο Δικαστήριο Αναλυτική Κατάσταση των Αποδοχών της για τα έτη 2012 και 2013 αντίστοιχα, εκδοθείσες από τις Υπηρεσίες Κοινωνικών Ασφαλίσεων, ημερομηνίας 12/07/2013 (Τεκμήρια 1 και 2). Τους υπόλοιπους μήνες του έτους, από Νοέμβριο έως Απρίλιο, αποτείνεται στις Υπηρεσίες Κοινωνικών Ασφαλίσεων και λαμβάνει ανεργιακό επίδομα. Το επίδομα αυτό, ανέρχεται, περίπου, στα €500,00 σεντς το μήνα. Επί πλέον, λαμβάνει καθ' όλη την διάρκεια ενός έτους και €180,00 σεντς μηνιαίως επίδομα μονογονεïκής οικογένειας. Έχει αποταθεί για εργασία προς το Τμήμα Εργασίας και ήταν και είναι έτοιμη να αποδεχθεί κατάλληλη εργασία που δυνατόν να της προσφερθεί κατά τους μήνες που δεν εργάζεται. Έψαξε και η ίδια για τέτοια εργασία. Δυστυχώς, δεν κατέστη δυνατόν να επωφεληθεί μιας τέτοιας ευκαιρίας, ενώ η σημερινή κατάσταση της οικονομίας έχει περιορίσει κάθε τέτοια πιθανότητα. Έψαξε και για εργασία που θα της επέτρεπε να εργάζεται ολόχρονα, με το ίδιο όμως ανεπιτυχές αποτέλεσμα. Οφείλει προς το Κοινοτικό Συμβούλιο Φρενάρους €438,44 σεντς για τέλη υδατοπρομήθειας και €621,25 σεντς για φορολογίες. Προς τεκμηρίωση του εν λόγω ισχυρισμού της, παρουσίασε βεβαίωση του Κοινοτικού Συμβουλίου Φρενάρους ημερομηνίας 12/07/2013 (Τεκμήριο 4). Μάλιστα, λόγω της οφειλής της αυτής, η παροχή νερού προς την οικία της, έχει διακοπεί. Ως έξοδα κατανάλωσης Ηλεκτρισμού, όπως ισχυρίστηκε, καταβάλλει ανά διμηνία το ποσό των €200,00 σεντς με €300,00 σεντς. Ως έξοδα κατανάλωσης Νερού ισχυρίστηκε ότι πληρώνει περίπου €200,00 σεντς το μήνα. Για Ψώνια σπιτιού και Σίτιση της ιδίας και της θυγατέρας της, ξοδεύει περίπου €200,00 σεντς κάθε μήνα. Τους μήνες που εργάζεται ξοδεύει μηνιαίως για Καύσιμα Αυτοκινήτου €300,00 σεντς για τη διακίνηση της από και προς την εργασία της. Η θυγατέρα της αντιμετωπίζει μαθησιακές δυσκολίες και γι' αυτό τον λόγο πληρώνει €100,00 σεντς κάθε μήνα για να της παρέχονται ιδιωτικά φροντιστήρια και επίσης πληρώνει ετησίως και το επιπρόσθετο ποσό των €265,00 σεντς για άλλα φροντιστήρια της θυγατέρας της. Έχει μηνιαίως έξοδα κινητού τηλεφώνου €20,00 σεντς. Για την Ένδυση και Υπόδηση της ιδίας ξοδεύει €100,00 σεντς περίπου μηνιαίως. Μαγειρεύει η ίδια στο σπίτι και δεν ξοδεύει για την αγορά Έτοιμου Φαγητού. Δεν καπνίζει, δεν πληρώνει ασφάλιστρα για οποιαδήποτε Ασφάλεια Ζωής / Ιατροφαρμακευτικής Περίθαλψης και δεν έχει έξοδα για σύνδεση με το Διαδίκτυο ή για Καλωδιακή Συνδρομητική Τηλεόραση. Εφημερίδα δεν διαβάζει και ως εκ τούτου δεν έχει ένα τέτοιο έξοδο, ενώ δεν έχει καθόλου έξοδα Διασκέδασης (Εστιατόρια, Καφετέριες). Δεν πηγαίνει ποτέ στο Κομμωτήριο, ενώ δεν ξοδεύει τίποτα για την Συντήρηση του Οχήματος της. Περαιτέρω ξεκαθάρισε ότι δεν έχει άλλη δικαστική απόφαση ή διάταγμα πληρωμής εναντίον της, ενώ σε σχέση με το εξ αποφάσεως χρέος της προς την Αιτούσα, παραδέχτηκε ότι δεν έχει καταβάλει οποιοδήποτε ποσό. ΝΟΜΙΚΗ ΠΤΥΧΗ Η υπό κρίση Αίτηση στηρίζεται, μεταξύ άλλων, στα Άρθρα 86 - 91 του Περί Πολιτικής Δικονομίας Νόμου, Κεφ.6 ο οποίος αργότερα τροποποιήθηκε από το Ν.134
(1)/99. Οι εν λόγω νομοθετικές διατάξεις παρέχουν στο Δικαστήριο την εξουσία μετά από σχετική οικονομική εξέταση ή/και έρευνα να διατάξει την πληρωμή του εξ αποφάσεως χρέους με μηνιαίες δόσεις. Για τον λόγο ότι ο εξ αποφάσεως πιστωτής δεν μπορεί να γνωρίζει ποια είναι τα περιουσιακά στοιχεία του εξ αποφάσεως οφειλέτη, τα οποία θα μπορούσαν να δικαιολογήσουν την έκδοση διατάγματος καταβολής του εξ αποφάσεως χρέους δια μηνιαίων δόσεων, το βάρος απόδειξης ότι ο εξ αποφάσεως οφειλέτης δεν έχει την οικονομική δυνατότητα να εξοφλήσει το χρέος του, μετατοπίζεται στους ώμους του. Βάσει του άρθρου 84
(2)του Νόμου 134(Ι)/99, ο εξ αποφάσεως οφειλέτης υποχρεούται να προβαίνει ενόρκως σε πλήρη αποκάλυψη όλων των περιουσιακών του στοιχείων για να δείξει, αν έτσι ισχυρίζεται, πως δεν έχει την οικονομική δυνατότητα να εξοφλήσει το χρέος του ή να καθορίσει το ποσό που προτείνει ότι είναι μέσα στην οικονομική του δυνατότητα να πληρώνει μηνιαίως (Δέστε την Γιαννάκης Βασιλειάδης ν. Χαράλαμπος Τσουρή
(2007)1Α Α.Α.Δ 43). Το Δικαστήριο έχει την ευχέρεια να διερευνήσει τις οικονομικές συνθήκες του χρεώστη. Όπως τονίστηκε στην υπόθεση Gesico Photographics Ltd v. JK. Video Art Co. Ltd
(1991)1 AAΔ 134 και Αντώνης Φλαγκοφάς ν. Αταλέζα Λτδ
(1989)1 (Ε) Α.Α.Δ. 686, η διαδικασία που προβλέπει το Μέρος VIII του Κεφ. 6 «έχει ουσιαστικά ανακριτικό χαρακτήρα και αποβλέπει στην παροχή ευχέρειας στο Δικαστήριο μετά τη διεξαγωγή της αναγκαίας έρευνας σχετικά με τα πλαίσια του χρεώστη να αποφασίσει κατά πόσον είναι σε θέση να αποπληρώσει με δόσεις το χρέος του» (η έμφαση είναι δική μου) Σε κάθε περίπτωση, είναι αποδεκτή πρακτική, να δοθεί το δικαίωμα στον δικηγόρο του Αιτητή ή/και στον ίδιο αν εμφανίζεται αυτοπροσώπως, να αντεξετάσει και ο ίδιος τον Καθ' ου η Αίτηση σε σχέση με το τι δύναται να καταβάλει μηνιαίως έναντι του εξ αποφάσεως χρέους του (Δέστε την Γιαννάκης Βασιλειάδης ν. Χαράλαμπος Τσουρή
(2007)1Α Α.Α.Δ 43). Το Δικαστήριο μπορεί, φυσικά, ως ανωτέρω αναφέρεται, ένεκα της φύσης της διαδικασίας, να υποβάλει στον Καθ' ου η Αίτηση οποιαδήποτε επιπρόσθετη ή/και συμπληρωματική ερώτηση ή/και να αναζητήσει απ' αυτόν διευκρινήσεις στα όσα αναφέρθηκαν ήδη από τον ίδιο στο Δικαστήριο κατά την αντεξέταση του από τον δικηγόρο του Αιτητή ή τον ίδιο τον Αιτητή. Η νομολογία του Ανωτάτου Δικαστηρίου ερμηνεύοντας τις σχετικές διατάξεις του ΚΕΦ.6 έχει καθορίσει τις βασικές αρχές που το Δικαστήριο λαμβάνει υπόψη στην έκδοση διατάγματος μηνιαίων δόσεων. Το Δικαστήριο, πρέπει, πρωταρχικά, να ισοζυγίσει την αναγκαιότητα το τυχόν διάταγμα για μηνιαίες δόσεις να είναι τέτοιο ώστε να είναι στα πλαίσια της πραγματικότητας, δίνοντας τη δυνατότητα στον ίδιο τον χρεώστη να πληρώνει, ενώ από την άλλη, θα πρέπει να λαμβάνεται υπόψη η αξίωση ενός πιστωτή που αναμένει να λάβει το προϊόν της εξ αποφάσεως οφειλής του το συντομότερο δυνατόν. Για τον πιο πάνω σκοπό, το Δικαστήριο λαμβάνει υπόψη το εισόδημα και τις εύλογες προσωπικές και οικογενειακές ανάγκες του χρεώστη. Δεν εκδίδεται διάταγμα εάν αυτό θα επηρεάσει την ικανότητα του χρεώστη να αντιμετωπίσει τις ουσιαστικές ανάγκες του ιδίου και της οικογένειας του (Δέστε Chrysostomou v. Athanasiou
(1981)1 C.L.R.696, Λαϊκή Τράπεζα v. Θεοχάρη Χαραλάμπους
(1989)1 Α.Α.Δ.536). Στην υπόθεση Αντώνης Φλαγκοφάς v. Αταλέζα Λτδ.
(1989)1(Ε) Α.Α.Δ.686, επιβεβαιώθηκε η αυστηρή προσήλωση στην γενική αρχή ότι η πληρωμή εξ αποφάσεως οφειλών πρέπει να εντάσσεται μέσα στα όρια που να επιτρέπουν ταυτόχρονα και την αξιοπρεπή διαβίωση του οφειλέτη. Όπως λέχθηκε στη σελίδα 689: «Η ατομική ευχέρεια για την αποπληρωμή εξ αποφάσεως χρέους με δόσεις, μετά τον προσδιορισμό των μέσων του χρεώστη, συναρτάται άμεσα με τις ανάγκες του χρεώστη και της οικογένειας του για αξιοπρεπή διαβίωση. Αυτές περιλαμβάνουν τη στέγαση, τη διατροφή και την ιατρική περίθαλψη των μελών της οικογένειας καθώς και τη μόρφωση των παιδιών και κάποια ευχέρεια για την κοινωνική διακίνηση του χρεώστη.» (η έμφαση είναι δική μου) Αν τα γεγονότα είναι τέτοια που δεν δικαιολογείται η καταβολή οποιουδήποτε ποσού, το Δικαστήριο οφείλει, αντί να διατάξει την πληρωμή μιας συμβολικής ουσιαστικά μηνιαίας δόσης, να απορρίψει την αίτηση και να αποφύγει την έκδοση διατάγματος μηνιαίας δόσης για ευτελές ποσό (Δέστε Αρέστης ν. Λαικής Κυπριακής Τράπεζας
(2002)1 (Β) Α.Α.Δ. 1258). Στην υπόθεση National Bank of Greece v. Nicos Trihinas
(1976)2 J.S.C.411 ο τότε Πρόεδρος του Επαρχιακού Δικαστηρίου Αμμοχώστου και πρώην Πρόεδρος του Ανώτατου Δικαστηρίου Γ. Μ. Πικής ανέφερε (σε ελεύθερη μετάφραση) στην σελ.415, τα εξής: «Χωρίς να αποσκοπείται η εξαντλητική απαρίθμηση των γεγονότων που θα ληφθούν υπόψη στην απόφαση του Δικαστηρίου, μερικοί από τους παράγοντες παραθέτονται πιο κάτω: (α) Οι απολαβές του εξ αποφάσεως χρεώστη (β) Οι απαραίτητες ανάγκες του εξ αποφάσεως χρεώστη και των μελών της οικογένειας του (γ) Άλλες υποχρεώσεις του εξ αποφάσεως χρεώστη προς τρίτα πρόσωπα (δ) Το μέγεθος του χρέους και ο χρόνος που θα απαιτηθεί για την αποπληρωμή του με την κάθε δεδομένη δόση» (η έμφαση είναι δική μου) Περαιτέρω στην υπόθεση Κούλα Χρ. Μιχαήλ v. Κυπριακής Λαϊκής Τράπεζας (Χρηματοδοτήσεις) Λτδ.
(1993)1 Α.Α.Δ.812 αναφέρεται στη σελίδα 815 ότι: «Τα κριτήρια που λαμβάνονται υπόψη είναι το εισόδημα και οι εύλογες προσωπικές και οικογενειακές ανάγκες του χρεώστη. Δεν εκδίδεται διαταγή για πληρωμή χρέους με μηνιαίες δόσεις εάν η διαταγή αυτή επηρεάζει την ικανότητα του χρεώστη να αντιμετωπίσει τις ουσιαστικές ανάγκες του ιδίου και της οικογένειας του.» (η έμφαση είναι δική μου) Το Δικαστήριο, αφού λάβει υπόψη του τα εισοδήματα του χρεώστη και τις οικογενειακές και προσωπικές του ανάγκες, μπορεί να διατάξει την καταβολή ποσού που είναι το περίσσευμα από τις απολαβές, μετά από την αφαίρεση εύλογου ποσού που είναι αναγκαίο για την συντήρηση του χρεώστη και των εξαρτωμένων του (Δέστε Gesico Photographic v. J.K. Video
(1991)1 Α.Α.Δ.134, 141). Σχετική με το τι η νομολογία θεωρεί ως άμεσες ανάγκες του χρεώστη και της οικογένειας του είναι η απόφαση Ρολάνδης κ.ά ν. Κούτσιου
(1970)1 C.L.R. 25 όπου, μεταξύ άλλων λέχθηκε ότι τα έξοδα για κατανάλωση τσιγάρων ή αλκοόλ δεν αποτελούν ουσιαστικές ανάγκες. Σε ότι αφορά τυχόν έξοδα για ιδιωτικά εκπαιδευτικά φροντιστήρια των ανήλικων παιδιών του χρεώστη, χρήσιμη είναι η αναφορά στην υπόθεσης Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος Α.Ε ν. Μαρίας Κωνσταντίνου (ανωτέρω) στην οποία λέχθηκαν τα εξής: «Βλέπουμε λοιπόν ότι η μόρφωση ενός παιδιού αποτελεί παράγοντα που μπορεί να ληφθεί υπόψη. Όμως αυτό δεν σημαίνει αυτόματα ότι υπολογίζεται οποιαδήποτε δαπάνη για μόρφωση, ανεξάρτητα από την αναγκαιότητα ή χρησιμότητα της μόνο και μόνο επειδή το αποφάσισε ο γονέας. Η δαπάνη υπολογίζεται ως έξοδο διαβίωσης σε κατάλληλες περιπτώσεις. Και δεν θεωρούμε ότι η κρινόμενη, που αφορά την διδαχή αγγλικών σε παιδί 9 χρονών, είναι μία τέτοια περίπτωση.» (η έμφαση είναι δική μου) Σύμφωνα, επίσης, με την υπόθεση Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος Α.Ε ν. Κωνσταντίνου
(2000)1 Α.Α.Δ 1034, μεταγενέστερες του δικαστικού χρέους υποχρεώσεις, δεν θεωρούνται άμεση ανάγκη ή/και δαπάνη του χρεώστη και δεν έχουν προτεραιότητα, ιδιαίτερα όταν δεν υπάρχει καν δικαστική απόφαση εναντίον του χρεώστη γι' αυτές. Περαιτέρω, ένας χρεώστης δεν πρέπει ν' αφεθεί να δημιουργεί υποχρεώσεις άλλες από τις ουσιαστικές ανάγκες του ίδιου και της οικογένειάς του και να τις χρησιμοποιεί για να αποφύγει την πληρωμή του εξ αποφάσεως χρέους του (Δέστε Anestos Adamou Kokoni v. Ioannides
(1963)2 C.L.R. 468, Rolandis, Louca & Soteriades Ltd v. Andreas Koitsiou
(1970)1 C.L.R. 25, Chrysostomou v. Athanassiou
(1981)1 C.L.R. 669, Μιχαήλ v. Λαϊκής Τράπεζας (Χρηματοδοτήσεις) Λτδ
(1993)1 Α.Α.Δ. 812, Φλαγκοφάς v. Αταλέζα Λτδ
(1989)1(Ε) Α.Α.Δ. 686, Συνεργατική Πιστωτική Εταιρεία Αραδίππου v. Έλλης Ιακώβου
(1999)1 Α.Α.Δ. 2032). Αναφορικά με τα εισοδήματα του χρεώστη, στις κατάλληλες περιπτώσεις το Δικαστήριο έχει την εξουσία να μην λάβει υπόψη το τι κερδίζει πραγματικά κατά το χρόνο της εξέτασης του, αλλά την εισοδηματική του ικανότητα, δηλαδή τι θα μπορούσε να κερδίζει, έχοντας υπόψη μεταξύ άλλων, τις προηγούμενες εργασίες του χρεώστη, την κατάσταση της υγείας και το μορφωτικό του επίπεδο (Δέστε Λουγκρίδης ν. Eurolife Ltd
(2004)1 (B) 1 A.A.Δ. 886 και Νίτσα Χριστάκη ν. Μάρως Μιχαήλ
(1998)1Α Α.Α.Δ 422). Επιπλέον, στις κατάλληλες περιπτώσεις και όπου αυτό επιτρέπεται από τα ενώπιον του Δικαστηρίου τεθέντα στοιχεία, είναι δυνατό να αποφασιστεί πως όταν η απασχόληση δεν είναι προσοδοφόρα, ο χρεώστης οφείλει να εξεύρει άλλες ευκαιρίες για εργοδότηση και ακόμα και ασχολίες που δεν χρειάζονται ιδιαίτερες γνώσεις (Δέστε Βασιλείου ν. Μακρίδης
(2002)1 Α.Α.Δ 801). Μετά την ολοκλήρωση της έρευνάς του, το Δικαστήριο προχωρά στην αξιολόγηση της ενώπιων του μαρτυρίας με απώτερο σκοπό τη διακρίβωση της ικανότητας του χρεώστη να αποπληρώσει το χρέος του με δόσεις. Έχει, επίσης, νομολογηθεί πως παρέχεται στο Δικαστήριο η δυνατότητα, αξιολογώντας τη μαρτυρία στο σύνολό της, να καταλήξει σε δικά του συμπεράσματα στη βάση γεγονότων που έχουν αποδειχθεί προς ικανοποίησή του (Δέστε Petsas v. Demetriadou
(1971)1 CLR 187). Τέλος, με την τροποποίηση που επήλθε με το Νόμο 134
(1)/1999, δεν απαιτείται πλέον η προηγούμενη διαπίστωση της μη ύπαρξης περιουσίας η οποία μπορεί να εκποιηθεί, ώστε να δικαιολογείται η επίκληση της διαδικασίας του Άρθρου 82
(1), η οποία παρέχεται, ανεξάρτητα αν εκδόθηκε ή όχι οποιοδήποτε ένταλμα εκτέλεσης. Αξιολόγηση μαρτυρίας της Καθ' ης η Αίτηση Βασική διαπίστωση του Δικαστηρίου σε σχέση με την Καθ' ης η Αίτηση είναι ότι αυτή δεν κατέθεσε με ειλικρινή διάθεση αλλά αντιθέτως κατέθεσε επιτηδευμένα με απώτερο στόχο να κριθεί ανίκανη από το Δικαστήριο να πληρώνει οποιοδήποτε ποσό μηνιαίως στην Αιτούσα προς εξόφληση του εξ αποφάσεως χρέους της. Η γενικά αρνητική εικόνα και αξιολόγηση της Καθ' ης η Αίτηση, δεν έχει τόση σχέση με τον τρόπο τον οποίο κατέθεσε ως μάρτυρας στο Δικαστήριο, αλλά με το ίδιο το περιεχόμενο της προφορικής κατάθεσης της το οποίο συνίστατο από αόριστους, υπερβολικούς και χωρίς καμία τεκμηρίωση ισχυρισμούς. Παρακολούθησα με προσοχή την Καθ' ης η Αίτηση κατά τη διάρκεια της εξέτασης της και διαπίστωσα ότι, υπήρξε υπερβολική σε σχέση με το μηνιαίο ύψος των εξόδων στα οποία αναφέρθηκε, ενώ για κάποια άλλα πιστεύω ότι απλά αναφέρθηκε προς επιδίωξη του σκοπού της, ο οποίος, κρίνοντας στο σύνολο της την μαρτυρία της, κρίνω ότι ήταν, αυτή να κριθεί από το Δικαστήριο, ανίκανη να πληρώνει το οποιοδήποτε ποσό ως μηνιαία δόση προς την Αιτούσα έναντι του χρέους της. Η κατάληξη μου αυτή βασίζεται, μεταξύ άλλων και στο γεγονός ότι το σύνολο των εξόδων στα οποία η Καθ' ης η Αίτηση αναφέρθηκε (€1.192,00 σεντς) ότι δαπανά κάθε μήνα, υπερβαίνει κατά πολύ (σχεδόν κατά €500,00 σεντς και €300,00 σεντς αντίστοιχα) το καθαρό μηνιαίο εισόδημα της (αναλόγως της περιόδου ως αναφέρεται στην συνέχεια) και δεν είναι αρκετό να καλύψει τα ισχυριζόμενα από την Καθ' ης η Αίτηση έξοδα. Ιδιαίτερα, λαμβανομένης υπόψη της τοποθέτησης της ότι για τις μηνιαίες ανάγκες διαβίωσης της ιδίας και της θυγατέρας της, δεν τυγχάνει υποστήριξης από κανένα άλλο πρόσωπο (Όπως ισχυρίστηκε, δεν την βοηθούν φίλοι ή/και συγγενείς, ενώ από τον πρώην σύζυγο της δεν επιδιώκει την εκτέλεση του διατάγματος διατροφής που της έχει αποδοθεί από το Οικογενειακό Δικαστήριο σε σχέση με το ανήλικο τέκνο τους, καθ' ότι αυτός είναι αφερέγγυος). Σε ότι αφορά το καθαρό μηνιαίο εισόδημα της Καθ' ης η Αίτηση, αποδέχομαι (βασιζόμενος και στα Τεκμήρια 1 και 2) ότι ανέρχεται σε €880,00 σεντς τους μήνες Μάιο μέχρι τον Οκτώβριο και €680,00 σεντς τους μήνες Νοέμβριο μέχρι Απρίλιο. Συγκεκριμένα, δεν μου φάνηκε ευλογοφανές και δεν αποδέχομαι την γενική και αόριστη μαρτυρίας της, πως η Καθ' ης η Αίτηση (που συζεί όπως ανέφερε μόνο με την θυγατέρα της), έχει κάθε μήνα €200,00 σεντς έξοδα Υδατοπρομήθειας. Ποσό το οποίο σχεδόν ισούται με το ποσό που ανέφερε ότι ξοδεύει για κατανάλωση Ηλεκτρισμού (€200,00 σεντς με €300,00 σεντς ανά διμηνία), το οποίο επίσης κρίνω ότι είναι κάπως υψηλό υπό τις περιστάσεις. Το Τεκμήριο 4, το οποίο η Καθ' ης η Αίτηση παρουσίασε στο Δικαστήριο, σε καμία περίπτωση δεν δικαιολογεί ποια είναι η δαπάνη της σε κατανάλωση νερού κάθε μήνα. Το Τεκμήριο 4 απλά βεβαιώνει ότι η Καθ' ης η Αίτηση οφείλει κάποιο ποσό (€438,44 σεντς) για τέλη Υδατοπρομήθειας προς το Κοινοτικό Συμβούλιο Φρενάρους, χωρίς να συγκεκριμενοποιεί ποια περίοδο ή για ποιούς/πόσους μήνες η εν λόγω βεβαίωση αφορά. Παραμένει αδιευκρίνιστο γιατί η Καθ' ης η Αίτηση δεν παρουσίασε στο Δικαστήριο τον λογαριασμό της Υδατοπρομήθειας, εάν όχι του τελευταίου έτους, της τελευταίας έστω περιόδου πριν την διακοπή της παροχής του νερού προς την οικεία της (αν γίνει αποδεχτός αυτός ο ισχυρισμός της, αφού δεν τεκμηριώθηκε με τον οποιονδήποτε τρόπο) και επέλεξε να προσκομίσει μόνο την βεβαίωση Τεκμήριο 4. Συνεπώς, κρίνω, εμπειρικά, ως εύλογη δαπάνη της Καθ' ης η Αίτηση για Υδατοπρομήθεια κάθε μήνα, το ποσό των €60,00 σεντς. Διευκρινίζω εδώ, ότι, σε κάθε περίπτωση, το χρέος της Καθ' ης η Αίτηση προς το Κοινοτικό Συμβούλιο Φρενάρου, δεν μπορεί να ληφθεί υπόψη, σε σχέση με την δυνατότητα της Καθ' ης η Αίτησης να εξοφλήσει το εξ αποφάσεως χρέος της που αφορά η Παρούσα Αίτηση, αφού σε σχέση μ' αυτό δεν υπάρχει προγενέστερη δικαστική απόφαση ή διάταγμα πληρωμής. Σε σχέση με την κατανάλωση Ηλεκτρικού ρεύματος, θεωρώ ότι η Καθ' ης η Αίτηση μπορεί να περιορίσει την δαπάνη της αυτή στο ελάχιστο (ακόμη και εάν γίνει αποδεκτή ότι η δαπάνη της σήμερα ανέρχεται κάθε διμηνία σε €200,00 σεντς με €300,00 σεντς). Σε μια τέτοια κατανάλωση πιστεύω οδηγείται κάποιος που χρησιμοποιεί αλόγιστα και αχρείαστα ηλεκτρισμό. Η Καθ' ης η Αίτηση, κρίνω ότι θα μπορούσε να έχει μια αξιοπρεπή διαβίωση ακόμη και εάν αναγκαζόταν να λάβει μέτρα εξοικονόμησης της δαπάνης αυτής, περιορίζοντας την στο ποσό των €130,00 σεντς ανά διμηνία. Σε ότι αφορά την κατανάλωση καυσίμων για χρήση αυτοκινήτου τους μήνες που η Καθ' ης η Αίτηση εργάζεται από τον Μάιο μέχρι τον Οκτώβριο για τη διακίνηση της από και προς την εργασία της Φρέναρος - Πρωταρά σημειώνω καταρχάς ότι η Καθ' ης η Αίτηση θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει εναλλακτική και πολύ πιο οικονομική μέθοδο διακίνησης, όπως είναι π.χ. λεωφορείο, με το κόστος της να μην ξεπερνά το ποσό των €100,00 σεντς κάθε μήνα. Επίσης πιστεύω ότι ακόμα και εάν η Καθ' ης η Αίτηση χρησιμοποιούσε ως μέσω διακίνησης της το αυτοκίνητο, θα μπορούσε να περιορίσει την δαπάνη αυτή σε €220,00 σεντς μηνιαίως αντί των €300,00 σεντς μηνιαίως που αναφέρθηκε. Κατά την περίοδο που δεν εργάζεται (Νοέμβριο έως Μάρτιο), λογικό είναι αυτό το ποσό να είναι κατά πολύ χαμηλότερο (η Καθ' ης η Αίτηση δεν έχει παρουσιάσει ουσιαστικό λόγο διακίνησης της με αυτοκίνητο κατά τους μήνες αυτούς, ειδικότερα εκτός Φρενάρου), και ως εκ τούτου το καθορίζω γύρω στα €80,00 σεντς το μήνα. Επίσης υπερβολικό θεωρώ ότι είναι και το ποσό που η Καθ' ης η Αίτηση ανέφερε ότι καταβάλλει για ιδιωτικά φροντιστήρια της θυγατέρας της. Ενώ αρχικά ανέφερε γενικά και αόριστα και χωρίς περαιτέρω τεκμηρίωση, ότι καταβάλλει €100,00 σεντς το μήνα για να παρέχονται στην θυγατέρα της ιδιαίτερα μαθήματα λόγω του ότι αυτή αντιμετωπίζει μαθησιακές δυσκολίες (χωρίς να επεξηγήσει αυτές), στην συνέχεια προσέθεσε και ένα επιπρόσθετο κονδύλι της τάξης των €22,00 σεντς, περίπου, τον μήνα, για ιδιωτικά φροντιστήρια, χωρίς να διευκρινίσει τι ακριβώς αυτά αφορούν. Σημειώνω ότι η Καθ' ης η Αίτηση για τα ανωτέρω έξοδα δεν προσκόμισε στο Δικαστήριο κανένα απολύτως αποδειχτικό στοιχείο, απόδειξη πληρωμής ή βεβαίωση και δεν μου διαφεύγει ότι ούτε και στην ένορκη δήλωση που κατέθεσε προς υποστήριξη της Ένστασης της αναφέρεται σε ένα τέτοιο έξοδο. Χωρίς υποστήριξη και μετέωρος παρέμεινε και ο ισχυρισμός της Καθ' ης η Αίτηση ότι η θυγατέρα της αντιμετωπίζει μαθησιακές δυσκολίες και χρήζει ιδιαίτερης φροντίδας. Για τον προαναφερόμενο λόγο και βασιζόμενος στα όσα αναφέρθηκαν στην Γιαννάκης Βασιλειάδης ν. Χαράλαμπος Τσουρή (ανωτέρω) και στην Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος Α.Ε ν. Μαρίας Κωνσταντίνου (ανωτέρω), πρωτίστως, δεν αποδέχομαι ότι η Καθ' ης η Αίτηση απέδειξε κατά τρόπο εύλογα ικανοποιητικό την πιο πάνω ισχυριζόμενη δαπάνη, αλλά ακόμη και στην περίπτωση που αυτή αποδεικνυόταν, δεν κρίνω ότι ένα τέτοιο έξοδο θα ήταν άρρηκτα συνδεδεμένο με την ανάγκη, να διασφαλίζει και ένα αξιοπρεπές επίπεδο διαβίωσης της Καθ' ης η Αίτηση και της εξαρτώμενης της. Η ανάγκη για χρήση κινητού τηλεφώνου, επίσης δεν αποδέχομαι ότι αποδείχθηκε στο Δικαστήριο κατά τρόπο εύλογα ικανοποιητικό. Ενώ κρίνω ότι ακόμα και εάν αποδεικνυόταν, η χρήση κινητού τηλεφώνου υπό τις περιστάσεις της Καθ' ης η Αίτηση, είναι ένα έξοδο περιττό που δεν επηρεάζει με κανένα τρόπο την επιδιωκόμενη αξιοπρεπή διαβίωση της ιδίας και της εξαρτώμενης της. Παρατηρώ εδώ ότι ούτε και αυτό το έξοδο αναφέρεται πουθενά στην ένορκη δήλωση που η Καθ' ης η Αίτηση κατέθεσε προς υποστήριξη της Ένστασης της. Εντελώς αδικαιολόγητη κρίνω την δαπάνη €100,00 σεντς κάθε μήνα για προσωπικές αγορές της Καθ' ης η Αίτηση σε είδη ένδυσης και υπόδησης (ένα κονδύλι της τάξης των €40,00 σεντς κάθε μήνα, €480,00 σεντς κατ' έτος, για την Καθ' ης η Αίτηση και την θυγατέρα της, κρίνεται δικαιολογημένο), ενώ σε σχέση με τις φορολογίες που αναφέρονται στο Τεκμήριο 4, εκτός του ότι αυτές (δημοτικά τέλη και ακίνητης ιδιοκτησίας κτλ) επιβάλλονται ετησίως, επίσης δεν έχει αποδειχθεί σε σχέση μ' αυτές ποιο ποσό αναλογεί για κάθε μήνα. Αν υποθέσουμε ότι στο Τεκμήριο 4 το καθυστερημένο ποσό για φορολογίες προς το Κοινοτικό Συμβούλιο Φρενάρους αφορά την περίοδο ενός έτους, για κάθε μήνα αναλογεί, περίπου, €50,00 σεντς, το οποίο και λαμβάνω υπόψη. Τέλος κρίνω δικαιολογημένη την δαπάνη της Καθ' ης η Αίτηση €200,00 σεντς κάθε μήνα για Ψώνια σπιτιού και Σίτιση της ιδίας και της θυγατέρας της. Ως η σημαντικότερη δαπάνη της Καθ' ης η Αίτηση που σχετίζεται άμεσα με την διασφάλιση ότι η Καθ' ης η Αίτηση θα διατηρήσει ένα επίπεδο αξιοπρεπούς διαβίωσης της ιδίας και της οικογενείας της, κρίνω ότι το ποσό αυτό θα μπορούσε να είναι και υψηλότερο, γύρω στα €300,00 σεντς, λαμβανομένης υπόψη οποιασδήποτε έκτακτης δαπάνης σε ιατροφαρμακευτική περίθαλψη. Λαμβανομένων υπόψη των ανωτέρω και στην βάση των όσων λέχθηκαν στην Petsas v. Demetriadou
(1971)1 C.L.R. 187, μπορώ να εξαγάγω τα ακόλουθα δικά μου συμπεράσματα. Στο σημείο αυτό αξίζει να σημειωθεί ότι το Δικαστήριο, είναι επιτρεπτό να καταλήξει σε ευρήματα αναφορικά με τα αναγκαία έξοδα για την κάλυψη της διατροφής ενός ατόμου βασιζόμενο «στην πείρα της καθημερινής ζωής της κοινωνίας των ανθρώπων αυτού του τόπου, μέλος της οποίας είναι και ο δικαστής» (Δέστε την Ανδρέα Χατζιήκος ν. Μαρίας Χριστοδούλου Πολιτική Έφεση 12/08, ημερομηνίας 10/12/2011). Στην περίπτωση της Καθ' ης η Αίτηση, λαμβάνω υπόψη ότι για την κάλυψη των βασικών αναγκών της ίδιας και του ανήλικου τέκνου της απαιτούνται, €650,00 σεντς περίπου μηνιαίως την περίοδο Μάιος έως Οκτώβριος και €522,00 σεντς περίπου μηνιαίως την περίοδο Νοέμβριος έως Απρίλιος. Εφαρμόζοντας τις προαναφερόμενες αρχές στα γεγονότα της παρούσας αίτησης και λαμβάνοντας υπόψη: (α) Ότι το μοναδικό εισόδημα της Καθ' ης η Αίτηση είναι ο μισθός της που ανέρχεται σε καθαρό ποσό €880,00 σεντς την περίοδο Μάιος έως Οκτώβριος και €680,00 σεντς την περίοδο Νοέμβριος έως Απρίλιος, και (β) ότι δεν υπάρχουν άλλα διατάγματα μηνιαίων δόσεων εναντίον της Καθ' ης η Αίτηση, και ότι το χρέος της προς τον Οργανισμό Χρηματοδοτήσεως Στέγης, δεν είναι εξ αποφάσεως και υστερογενές και ως εκ τούτου δεν προηγείται του παρόντος (Δέστε Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος Α.Ε. ν. Κωνσταντίνου
(2000)1 Α.Α.Δ 1034), και (γ) τις πραγματικές ανάγκες της Καθ' ης η Αίτηση και της εξαρτώμενης θυγατέρας της, και (δ) την ανάγκη της Καθ' ης η Αίτηση για αξιοπρεπή διαβίωση, και (ε) την ανάγκη για εκτέλεση των δικαστικών αποφάσεων και ικανοποίηση του εξ αποφάσεως πιστωτή Αιτητή, και (στ) το ύψος του χρέους και το χρόνο που απαιτείται για την αποπληρωμή του με μηνιαίες δόσεις, καταλήγω ότι η Καθ' ης η Αίτηση είναι σε θέση να εξοφλήσει το χρέος της με μηνιαίες δόσεις των €80,00 σεντς. ΚΑΤΑΛΗΞΗ Εκδίδεται, εναντίον της Καθ' ης η Αίτηση διάταγμα πληρωμής του εξ αποφάσεως χρέους της, με μηνιαίες δόσεις των €80,00 σεντς, μέχρι εξόφλησης του εξ αποφάσεως χρέους, ή μέχρι νεότερης διαταγής του Δικαστηρίου. Η πρώτη δόση είναι πληρωτέα την 01/02/2014 και οι πληρωμές θα πρέπει να συνεχίζονται οι πληρωμές την 1η ημέρα κάθε επόμενου μηνός μέχρι τελείας εξοφλήσεως του εξ' αποφάσεως χρέους ως ανωτέρω αναφέρεται. Εναντίον της Καθ' ης η Αίτηση επιδικάζονται τα έξοδα της παρούσας αίτηση €441,00 σεντς, πλέον Φ. Π. Α., πλέον €35,00 σεντς έξοδα καταχώρισης και επίδοσης τα οποία να καταβληθούν διά των μηνιαίων δόσεων. (Υπ.) ________________ Μ. Γ. Λοΐζου, Ε. Δ. Πιστό αντίγραφο Πρωτοκολλητής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο