Δρ.Τάσου Γεωργίου ν. Πανίκου Φιλίππου κ.α., Αρ.Αγωγής: 2693/2007, 31/7/2015 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLEF:2015:A303 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ Ενώπιον: Μ.Αμπίζα, Α.Ε.Δ. Αρ.Αγωγής: 2693/2007 Μεταξύ: Δρ.Τάσου Γεωργίου Ενάγοντα και 1.Πανίκου Φιλίππου 2.Γεώργιου Κουρσάρη 3.Χρίστου Κωνσταντίνου Εναγομένων --------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Ημερομηνία: 31 Ιουλίου 2015 ΕΜΦΑΝΙΣΕΙΣ: Για τον Ενάγοντα: Ο Γ.Γεωργιάδης με την κα Βαρωσιώτου Για τους Εναγόμενους 1, 2 και 3: Ο κ.Γ.Κορφιώτης με την κα Θεοχάρους ------------- Α Π Ο Φ Α Σ Η Η αξίωση του ενάγοντα εναντίον των εναγομένων είναι για γενικές αποζημιώσεις, καθώς επίσης παραδειγματικές και/ή τιμωρητικές αποζημιώσεις για δυσφήμιση. Επιπρόσθετα ή διαζευκτικά ζητείται διάταγμα που να απαγορεύει στους εναγόμενους 1, 2 και 3 μαζί και τον κάθε ένα ξεχωριστά να «κάνουν και/ή να δημοσιεύουν λίβελους και/ή δηλώσεις δυσφημιστικού περιεχομένου για τον ενάγοντα» και διάταγμα που να διατάσσει αναλόγως τους εναγόμενους «να αποσύρουν δημοσίως όλες τις δηλώσεις που εξέφρασαν εναντίον του ενάγοντα». Αξίωση για ζημιές και/ή απώλεια εισοδημάτων αξίας £900.000,00, αποσύρθηκε από τον ενάγοντα και απορρίφθηκε, συνεπώς, από το Δικαστήριο κατά την πρώτη ημέρα ακρόασης της παρούσας αγωγής. Με βάση τους δικογραφημένους ισχυρισμούς των δύο πλευρών προκύπτει να είναι παραδεκτό ότι ο ενάγων είναι οφθαλμίατρος και ότι οι εναγόμενοι είναι καθ'όλο τον ουσιώδη προς την παρούσα αγωγή χρόνο φυσικά πρόσωπα, οφθαλμίατροι και μέλη του διοικητικού συμβουλίου της Οφθαλμολογικής Εταιρείας Κύπρου. Ο εναγόμενος 1 καθ'όλο τον ουσιώδη προς την παρούσα αγωγή χρόνο ήταν ο Πρόεδρος του διοικητικού συμβουλίου, ο εναγόμενος 2 ο Ταμίας και ο εναγόμενος 3 ο Γραμματέας. Είναι επίσης παραδεκτό ότι οι εναγόμενοι είναι μέτοχοι στην εταιρεία ΑΚΤΙΣ ΛΤΔ η οποία προσφέρει υπηρεσίες προς οφθαλμίατρους κατέχοντας συνολικά ποσοστό περίπου 17% του μετοχικού κεφαλαίου μαζί με δεκατέσσερις άλλους οφθαλμίατρους. Κατά τα λοιπά, σύμφωνα με τους δικογραφημένους ισχυρισμούς του ενάγοντα: «1.Καθ'όλο τον ουσιώδη προς την παρούσα αγωγή χρόνο, ο Ενάγων είναι φυσικό πρόσωπο, νέος επιστήμονας οφθαλμίατρος με λαμπρό μέλλον στον τομέα της οφθαλμολογικής χειρουργικής και μέλος του Royal College of Ophthalmologists, στην Αγγλία και χαίρει μεγάλης εκτίμησης για την ποιότητα της εργασίας του τόσο από τον επαγγελματικό όσο και από τον κοινωνικό του κύκλο. . 3.Κατά ή περί την 7.6.2005, οι εναγόμενοι 1 και/ή 2 και/ή 3 συγκάλεσαν δημοσιογραφική διάσκεψη σε ξενοδοχείο στη Λευκωσία και προέβησαν σε δυσφημιστικές δηλώσεις και/ή ψευδείς δηλώσεις εναντίον του προσώπου του Ενάγοντα, δημοσιεύοντας και/ή διανέμοντας δυσφημιστικά έντυπα. Η δημοσιογραφική διάσκεψη και/ή μέρος αυτής και/ή οι εν λόγω δυσφημιστικές δηλώσεις μεταδόθηκαν και/ή αναμεταδόθηκαν στα Κεντρικά Δελτία Ειδήσεων, μεταξύ άλλων των τηλεοπτικών καναλιών ΜΕΓΑ, ΣΙΓΜΑ και ΡΙΚ
- 3(α)Κατά την 7.6.2005, στο Κεντρικό Δελτίο Ειδήσεων του Τηλεοπτικού Σταθμού «ΜΕΓΑ» μεταδόθηκαν και/ή αναμεταδόθηκαν τα ακόλουθα: «Πυρ και μανία είναι η Οφθαλμολογική Εταιρεία Κύπρου για τα όσα δηλώνουν ιδιώτης οφθαλμίατρος και εισαγωγέας ιατρικών μηχανημάτων περί νέας επαναστατικής μεθόδου με λέιζερ που διορθώνει όλες τις ανωμαλίες των ματιών. Η εταιρεία τονίζει ότι πρόκειται για παραπληροφόρηση του κοινού και έχει καταγγείλει τόσο τον οφθαλμίατρο όσο και τον εισαγωγέα. Συνιστά δε στο κοινό να είναι ιδιαίτερα προσεκτικό», «Δημοσιογράφος: Πνέει μένεα η Οφθαλμολογική Εταιρεία Κύπρου και κατηγορεί γιατρό και εισαγωγέα μηχανημάτων ότι παραπληροφορούν το κοινό για τα επιτεύγματα νέας επαναστατικής μεθόδου με λέιζερ. Η αναφορά για το πρωτοποριακό μηχάνημα το οποίο θεραπεύει όλες τις οφθαλμολογικές παθήσεις έγινε από άλλο τηλεοπτικό σταθμό και ήταν μάλιστα η πρώτη είδηση στο κεντρικό δελτίο ειδήσεων», «Πανίκος Φιλίππου: Δεν πρόκειται για νέα και επαναστατική μέθοδο. Δεν πρόκειται για νέο μηχάνημα. Αυτό είναι το μήνυμα. Δεν μπορεί χάριν του κέρδους και χάριν της διαφήμισης να παραπληροφορείται ο κυπριακός λαός και μάλιστα σε τέτοια θέματα τα οποία αγγίζουν το λεπτό συναίσθημα της υγείας των ματιών, της όρασης. Μας έχουν πάρει άτομα τυφλά, τυφλοί άνθρωποι, πονεμένοι άνθρωποι, γιατρέ ήρθε το μηχάνημα, το επαναστατικό μηχάνημα με το λέιζερ, τη νέα μέθοδο, πέστε μας που είναι να πάμε να κάνουμε θεραπεία να βρούμε το φως μας. Αν είναι δυνατόν δηλαδή», «Χρίστος Κωνσταντίνου: Ο γιατρός αυτός ναι καταγγέλθη και θα καταγγελθεί ξανά διότι συνεχίζει με διαφημιστικά φυλλάδια πάνω στα οποία αναγράφει ότι θεραπεύει την πρεσβυωπία και μάλιστα με κάποιο τρόπο λέει ότι το νέο μηχάνημα διορθώνει ανωμαλίες που δημιουργούν τα παλαιότερα μηχανήματα. Δηλαδή κανένα μηχάνημα στον κόσμο δεν θεραπεύει πρεσβυωπία και υπήρχε και παραπληροφόρηση όσον αφορά το ότι σε κάποια δευτερόλεπτα κάνει τη μυωπία, όλα τα μηχανήματα στις ίδιες ταχύτητες δουλεύουν», «Δημοσιογράφος: Η Οφθαλμολογική Εταιρεία παροτρύνει τους ασθενείς που θέλουν να υποβληθούν σε διόρθωση των διαθλαστικών τους ανωμαλιών να αποταθούν στον οφθαλμίατρο τους ο οποίος θα τους καθοδηγήσει σωστά. Υπογραμμίζει παράλληλα ότι στην Κύπρο δουλεύουν 4 κέντρα λέιζερ που διαθέτουν μηχανήματα τελευταίας τεχνολογίας που διορθώνουν μυωπία, αστιγματισμό και υπερμετρωπία», 3(β)Κατά την 7.6.2005, στο Κεντρικό Δελτίο Ειδήσεων του Τηλεοπτικού Σταθμού «ΣΙΓΜΑ» μεταδόθηκαν και/ή αναμεταδόθηκαν τα ακόλουθα: «Πανίκος Φιλίππου: Μας έχουν πάρει άτομα τυφλά, τυφλοί άνθρωποι, πονεμένοι άνθρωποι, γιατρέ ήρθε το μηχάνημα, το επαναστατικό μηχάνημα με το λέιζερ, τη νέα μέθοδο, πέστε μας που είναι να πάμε να κάνουμε θεραπεία να βρούμε το φως μας. Αν είναι δυνατόν δηλαδή», «Δημοσιογράφος: Ανυπολόγιστη είναι η ψυχική ζημιά που προκάλεσε σε ασθενείς με προβλήματα όρασης η ανευθυνότητα οφθαλμίατρου και εμπόρου να σκορπούν φρούδες ελπίδες ότι ήρθε στην Κύπρο νέο μηχάνημα λέιζερ το οποίο μπορεί να τους θεραπεύσει», «Πανίκος Φιλίππου: Δεν πρόκειται για νέο μηχάνημα, αυτό είναι το μήνυμα. Δεν μπορεί χάριν του κέρδους και χάριν της διαφήμισης να παραπληροφορείται ο κυπριακός λαός», «Χρίστος Κωνσταντίνου: Επισημάναμε κάποια παραπληροφόρηση και δυστυχώς ένα σημείο το οποίο είναι καθαρό ψεύδος. Δηλαδή κανένα μηχάνημα στον κόσμο δεν θεραπεύει πρεσβυωπία και υπήρχε και παραπληροφόρηση όσον αφορά το ότι σε κάποια δευτερόλεπτα κάνει τη μυωπία», «Δημοσιογράφος: Η παραπληροφόρηση ξεκίνησε πριν δέκα περίπου μέρες από δηλώσεις του εισαγωγέα μηχανημάτων στον τύπο. Ο οφθαλμίατρος μοίραζε διαφημιστικά φυλλάδια με τις θαυματουργές ιδιότητες του νέου μηχανήματος. Το θέμα θα αποτελέσει αντικείμενο έρευνας του Παγκύπριου Ιατρικού Συλλόγου», «Πανίκος Φιλλίπου: Το έχουμε καταγγείλει στην πειθαρχική Επιτροπή του Παγκύπριου Ιατρικού Συλλόγου το γεγονός αυτό, το έχουμε αναφέρει, πήραμε και τον ίδιο προσωπικά δύο φορές τηλέφωνο και του κάναμε παρατηρήσεις έντονες», «Χρίστος Κωνσταντίνου: Δυστυχώς ο γιατρός αυτός ναι καταγγέλθη και θα καταγγελθεί ξανά διότι συνεχίζει με διαφημιστικά φυλλάδια», «Δημοσιογράφος: Η οφθαλμολογική εταιρεία καλεί τους ασθενείς να είναι προσεχτικοί και για περισσότερες λεπτομέρειες να συμβουλευτούν το γιατρό τους», «Χρίστος Κωνσταντίνου: Τώρα κατά πόσον αυτός ο γιατρός κατέχει τόσο τα λέιζερ αυτό ας το κρίνουν...», 3(γ)Κατά την 7.6.2005, στο Κεντρικό Δελτίο Ειδήσεων του Τηλεοπτικού Σταθμού «ΡΙΚ1» μεταδόθηκαν και/ή αναμεταδόθηκαν τα ακόλουθα: «Δημοσιογράφος: Κανένα μηχάνημα στον κόσμο δεν θεραπεύει την πρεσβυωπία. Ακόμη και τα πλέον σύγχρονα μηχανήματα λέιζερ στα 4 κέντρα λέιζερ στην Κύπρο ξεκαθάρισε ο Πρόεδρος της Οφθαλμολογικής Εταιρείας Κύπρου ο γιατρός Πανίκος Φιλίππου διορθώνουν μόνο διαθλαστικές ανωμαλίες όπως είναι η μυωπία, ο αστιγματισμός και η υπερμετρωπία. Στην Κύπρο άρχισαν να γίνονται επεμβάσεις με λέιζερ εδώ και 12 χρόνια», «Πανίκος Φιλίππου: Και τα μηχανήματα που υπάρχουν και λειτουργούν τώρα είναι όλα της τελευταίας γενεάς, δεν υπερβαίνουν την ηλικία των δύο έως τριών ετών και είναι περίπου των ιδίων ικανοτήτων και προδιαγραφών»,. «Δημοσιογράφος: Ο κύριος Φιλίππου χαρακτήρισε παραπλανητικές και αναληθείς πληροφορίες για νέα επαναστατική μέθοδο από νέο μηχάνημα λέιζερ που έχει έρθει στην Κύπρο και δήθεν διορθώνει τα πάντα. Καταγγέλθηκε στην πειθαρχική επιτροπή του Παγκύπριου ιατρικού συλλόγου ο εισαγωγέας μηχανημάτων που διέδωσε αυτές τις πληροφορίες αλλά και ο γιατρός που βρίσκεται από πίσω του. Τα ονόματα τους ωστόσο δεν δημοσιοποιήθηκαν», «Χρίστος Κωνσταντίνου: Ο γιατρός αυτός ναι καταγγέλθη και θα καταγγελθεί ξανά διότι συνεχίζει με διαφημιστικά φυλλάδια πάνω στα οποία αναγράφει ότι θεραπεύει την πρεσβυωπία και μάλιστα με κάποιο τρόπο λέει ότι το νέο μηχάνημα διορθώνει ανωμαλίες που δημιουργούν τα παλαιότερα μηχανήματα», «Δημοσιογράφος: Για να υποβληθεί κάποιος σε τέτοιου είδους επέμβαση πρέπει ο ασθενής να είναι άνω των 20 ετών και αποδεδειγμένα να μην έχει αυξηθεί η μυωπία του τον τελευταίο χρόνο», «Πανίκος Φιλλίπου: Διορθώνονται πλήρως και με πολύ καλά αποτελέσματα μυωπίες μέχρι 8 βαθμών και από 12 βαθμούς και πάνω λόγω σοβαρών επιπλοκών προτιμούνται άλλες χειρουργικές μέθοδοι.... άνω των 12 προτιμούνται λόγω σοβαρών....άλλες μέθοδοι εγχείρηση.» Είναι περαιτέρω ο ισχυρισμός του ενάγοντα στην έκθεση απαίτησης του ότι στις 8.6.2005 έγιναν ανάλογου περιεχομένου δημοσιεύσεις στις εφημερίδες ΜΑΧΗ, Πολίτης, Φιλελεύθερος, Χαραυγή και Σημερινή. Ο ενάγων αναφέρεται στο ακριβές περιεχόμενο των δημοσιευμάτων. Αποτελεί περαιτέρω, θέση του ενάγοντα ότι: «10.Τα πιο πάνω δημοσιεύματα και/ή δηλώσεις και/ή σχόλια και/ή μεταδόσεις αναφέρονται και/ή γίνεται αντιληπτό ότι αναφέρονται στον Ενάγοντα. Λεπτομέρειες α)Η παράγραφος 1 ανωτέρω επαναλαμβάνεται. β)Ο Ενάγοντας ανακοίνωσε την έναρξη λειτουργίας του ιατρείου του με τη χρήση νεότερης τεχνολογίας μηχανήματος λέιζερ για την θεραπεία μεταξύ άλλων της πρεσβυωπίας. γ)Ο Ενάγοντας διένειμε ενημερωτικό υλικό αναφορικά με τα πλεονεκτήματα του εν λόγω μηχανήματος λέιζερ. δ)Ο Ενάγοντας είχε καταγγελθεί στον ΠΙΣ καθ'όλους τους ουσιώδεις προς την παρούσα αγωγή χρόνους. ε)Τα ανωτέρω γεγονότα είναι ευρέως γνωστά στον επαγγελματικό και κοινωνικό κύκλο του Ενάγοντα και σε όσους έχουν γνώση περί ιατρικών μηχανημάτων λέιζερ. 11.Τα πιο πάνω δημοσιεύματα και/ή δηλώσεις εννοούσαν και/ή έγινε αντιληπτό ότι εννοούσαν στην φυσική και συνήθη τους ερμηνεία (the ordinary meanings of the words) ότι: α)Ο Ενάγοντας είχε σκοπό με τις ενέργειες του να παραπληροφορήσει και/ή παραπλανήσει το κοινό και ειδικότερα τους ασθενείς, β)Ο Ενάγοντας είναι άτομο εμπλεκόμενο σε παράτυπες και/ή ανήθικες και/ή αντιδεοντολογικές δραστηριότητες στο χώρο του επαγγέλματος και/ή λειτουργήματος του. γ)Ο Ενάγοντας προέβη στις ενέργειες αυτές με μοναδικό σκοπό την διαφήμιση και αυτοπροβολή του, κάτι το οποίο απαγορεύεται από τους κανόνες της ιατρικής δεοντολογίας. δ)Ο Ενάγοντας παρακίνησε άλλο άτομο να προβεί σε ψευδείς δηλώσεις με σκοπό το προσωπικό όφελος και/ή κέρδος. ε)Ο Ενάγοντας προέβη στις εν λόγω ενέργειες με σκοπό την άγρα πελατών κατά παράβαση των κανόνων δεοντολογίας της ιατρικής, στ)Ο Ενάγοντας παρουσιάζει ανύπαρκτες θεραπείες με μοναδικό σκοπό την επίτευξη κέρδους. 12.Επιπλέον και/ή εναλλακτικά τα πιο πάνω δημοσιεύματα και/ή δηλώσεις εννοούσαν άμεσα ή έμμεσα (innuendos) ότι: α)Ο Ενάγοντας είναι ανέντιμο και/ή ανήθικο πρόσωπο και/ή στερείται σεβασμού, β)Ο Ενάγοντας είναι ψεύτης και/ή υποκινητής παρουσίασης ψευδών πληροφοριών και/ή ειδήσεων. γ)Ο Ενάγοντας είναι πρόσωπο το οποίο χρησιμοποιεί τον πόθο των ασθενών για θεραπεία με σκοπό το προσωπικό του όφελος, δ)Ο Ενάγοντας είναι τσαρλατάνος και/ή ψευδογιατρός. ε)Ο Ενάγοντας είναι κακού χαρακτήρος. στ)Ο Ενάγοντας είναι άτομο ακατάλληλο για την άσκηση του ιατρικού επαγγέλματος. . 14.Ο σκοπός και/ή επιδίωξη των προαναφερθέντων ψευδών δηλώσεων και/ή δημοσιευμάτων ήταν να δυσφημήσουν και/ή να μειώσουν και/ή να επηρεάσουν δυσμενώς τον ενάγοντα και οι εναγόμενοι ενήργησαν με πρόθεση και/ή κακόβουλα και/ή κακόπιστα ως προς αυτό. Λεπτομέρειες: α)Η παράγραφος 1 ανωτέρω επαναλαμβάνεται. β)Το μηχάνημα λέιζερ είναι νέου τύπου και χρησιμοποιείται για πρώτη φορά στην Κύπρο, γ)Το μηχάνημα έχει 5 βασικά πλεονεκτήματα από παλαιότερου τύπου λέιζερ, δ)Η κατασκευάστρια εταιρεία βεβαιώνει τα πλεονεκτήματα του μηχανήματος αυτού και τις διαφορές της με προηγούμενα μοντέλα. στ)Από συγκριτικές μελέτες που έχουν γίνει φαίνονται τα πλεονεκτήματα του μηχανήματος σε σχέση με προηγούμενα μοντέλα. η)Ο Ενάγοντας έχει προβεί σε επιτυχείς επεμβάσεις χρησιμοποιώντας το εν λόγω μηχάνημα. θ)Οι εναγόμενοι είναι μέτοχοι και διευθυντές και/ή συνδέονται με την ανταγωνιστική εταιρεία (ΑΚΤΙΣ ΛΤΔ) η οποία ασχολείται με την θεραπεία μυωπίας και άλλων συναφών θεμάτων. ι)Οι εναγόμενοι προέβησαν στις εν λόγω δηλώσεις και/ή προκάλεσαν στο να γραφούν και/ή συνταχθούν και/ή εκτυπωθούν και/ή δημοσιευθούν στις ως άνω εφημερίδες γνωρίζοντας ότι είναι λανθασμένες και/ή χωρίς να νοιάζονται εάν ήταν αληθείς ή λανθασμένες με σκοπό να πλήξουν και να καταστρέψουν επαγγελματικά τον ενάγοντα. κ)Οι εναγόμενοι κατήγγειλαν κακόβουλα τον εναγόμενο στον Παγκύπριο Ιατρικό Σύλλογο για αντιδεοντολογική συμπεριφορά. λ)Μετά την καταχώρηση της αγωγής οι εναγόμενοι έκαναν διάφορες προτάσεις προς τον ενάγοντα για συνεργασία τους και/ή για αγορά του μηχανήματος λέιζερ. μ)Κατά ή περί τον Μάρτιο του 2007 οι εναγόμενοι μέσω της εταιρείας τους αγόρασαν το ίδιο μηχάνημα από την ίδια κατασκευάστρια εταιρεία.» Από την πλευρά τους οι εναγόμενοι 1, 2 και 3 δεν προώθησαν θέση τους ότι ο ενάγων εμποδίζεται να αξιώνει ως η αγωγή του λόγω απόρριψης άλλης αγωγής με τα ίδια επίδικα θέματα. Κατά τα λοιπά, όμως, αρνούνται τις θέσεις και ισχυρισμούς του ενάγοντα, ισχυριζόμενοι ως ακολούθως: «4.(α)Η Οφθαλμολογική Εταιρεία Κύπρου αποτελεί θεσμό του Παγκύπριου Ιατρικού Συλλόγου στον οποίο συμμετέχουν όλα τα Μέλη του Παγκύπριου Ιατρικού Συλλόγου οι οποίοι είναι οφθαλμίατροι. (β) Μεταξύ των σκοπών της Οφθαλμολογικής Εταιρείας Κύπρου είναι: Η προαγωγή της ειδικότητας της Οφθαλμολογίας. Η προάσπιση των επιστημονικών και επαγγελματικών συμφερόντων των μελών της. (γ) Κατά ή περί τον Μάιο του 2005 ο Άκης Ιωάννου και/ή οι TAS OPHTHALMOS LASER CENTER LTD και/ή οι OPHTHALMOS LASER CENTER και/ή άλλα πρόσωπα με δηλώσεις σε τηλεοπτικούς σταθμούς και/ή φυλλάδια και/ή αγγελίες και/ή διαφημίσεις σε εφημερίδες εξέφρασαν ιατρικές γνώμες και/ή συμβουλές και/ή επέδειξαν θεραπείες και/ή νέες τεχνολογίες και/ή νέα μηχανήματα που θεραπεύουν οφθαλμολογικές παθήσεις. (δ)Μεταξύ άλλων οι προαναφερόμενες δηλώσεις και/ή δημοσιεύματα και/ή φυλλάδια ανέφεραν: "Μυωπία τέλος" "Ιδανικό για όσους ονειρεύονται μία νέα ζωή απαλλαγμένη από γυαλιά/φακούς επαφής και προβλήματα όρασης". Η νέα τεχνολογία 2005 για την θεραπεία Μυωπίας-Αστιγματισμού-Υπερμετρωπίας-Πρεσβυωπίας ALLEGRETTO WAVE EYE-Q 400 Η2 EXCIMER LASER-Βελτίωση της ταχύτητας του λέιζερ (4/8 φορές μεγαλύτερη από αυτή των παλαιότερων μοντέλων)-Ικανότητα διόρθωσης προβλημάτων που δημιουργούνται από παλαιότερα μοντέλα. (ε)Οι εναγόμενοι επιφυλάσσονται να αναφέρουν κατά την ακρόαση το σύνολο και/ή τις λεπτομέρειες των δηλώσεων και/ή δημοσιευμάτων που προαναφέρονται. (στ)Οι προαναφερόμενες δηλώσεις και/ή δημοσιεύσεις και/ή ενέργειες εκτός του ότι ήταν παράνομες και/ή απαγορευμένες εκ του Νόμου και/ή άρθρου 24(γ) του περί Εγγραφής Γιατρών Νόμου και/ή μπορούσαν να προκαλέσουν σύγχυση και/ή να παρερμηνευθούν και/ή να προκαλέσουν εσφαλμένες εντυπώσεις σε πάσχοντες από οφθαλμολογικά προβλήματα, ήταν λανθασμένες και/ή δεν ανταποκρίνονταν στην πραγματικότητα και/ή ήταν αντίθετες προς την παγκόσμια αποδεκτή ιατρική πρακτική αφού: (ι)κανένα μηχάνημα λέιζερ δεν θεραπεύει την πρεσβυωπία. (ιι)δεν ανέφεραν τις προϋποθέσεις και/ή τις επιπλοκές και/ή παθήσεις που αποτελούσαν αντενδείξεις για τις θεραπείες που εισηγούντο. (ιιι)απαξίωναν κατά τρόπο ανεπίτρεπτο άλλες μεθόδους και/ή τεχνολογίες που η παγκόσμια ιατρική πρακτική θεωρεί αποδεκτές. (ιν) αποτελούσαν ανεπίτρεπτη διαφήμιση για την προσφορά υπηρεσιών σχετικά με θέματα υγείας. (ν)δεν αναφέρουν ότι η αντιμετώπιση του κερατόκωνου με λέιζερ ήταν αντένδειξη και/ή σε πειραματικό και/ή ερευνητικό στάδιο και/ή θα μπορούσε να γίνει μόνο υπό ειδικές προϋποθέσεις και/ή συνεπάγεται διάφορες επιπλοκές και/ή κινδύνους. (ζ)Οι προαναφερόμενες ενέργειες πράγματι προκάλεσαν σύγχυση και/ή εντυπώσεις και/ή δημιούργησαν ελπίδες θεραπείας σε μεγάλο βαθμό προσώπων, με αποτέλεσμα τόσο οι εναγόμενοι προσωπικά όσο και η ΟΦΘΑΛΜΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΚΥΠΡΟΥ να γίνει δέκτης ερωτήσεων και/ή παραπόνων και/ή καταγγελιών τόσο από μέρους ασθενών όσο και από μέρους δημοσιογράφων ή οφθαλμιάτρων. (η)Τα προαναφερόμενα προκάλεσαν το Συμβούλιο της ΟΦΘΑΛΜΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΚΥΠΡΟΥ το οποίο εκτός από τους εναγόμενους συμμετέχουν οι οφθαλμίατροι Δώρα Ποταμίτη και Θεοδόσης Κοντός να εξετάσει το θέμα και αφού αυτό διερεύνησε τα γεγονότα και δεδομένα, τόσο στην Κύπρο όσο και στο εξωτερικό, τελικά ομόφωνα αποφάσισε μεταξύ άλλων προς αποκατάσταση της αλήθειας και αντιμετώπισης της σύγχυσης που προκάλεσαν στο κοινό οι προαναφερόμενες ενέργειες την σύγκληση ειδικής δημοσιογραφικής διάσκεψης. (θ)Η δημοσιογραφική διάσκεψη συνεκλήθη και έγινε την 7/6/2005 στην παρουσία τόσο των εναγομένων, όσο και των υπολοίπων δύο μελών του Συμβουλίου της ΟΦΘΑΛΜΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΚΥΠΡΟΥ. (ι)Εκτός της δημοσιογραφικής διάσκεψης για τον ίδιο σκοπό η ΟΦΘΑΛΜΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΚΥΠΡΟΥ παράλληλα ή στην συνέχεια και μεταξύ άλλων ενεργειών: (ι)έκδωσε δημόσια ανακοίνωση (ιι)κατήγγειλε τις ενέργειες των προαναφερόμενων προσώπων προς τον Αρχηγό της Αστυνομίας και τον Παγκύπριο Ιατρικό Σύλλογο (ιιι)ενημέρωσε ανάλογα τα μέλη της (ιν)κατήγγειλε τον Ενάγοντα ο οποίος τυγχάνει συνεργάτης και/ή συνεταίρος και/ή μέτοχος των προαναφερόμενων προσώπων στον Παγκύπριο Ιατρικό Σύλλογο. (κ)Κατά την διάρκεια της δημοσιογραφικής διάσκεψης οι εναγόμενοι ανέγνωσαν και/ή διένειμαν σχετική ανακοίνωση της ΟΦΘΑΛΜΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΚΥΠΡΟΥ και απάντησαν σε αριθμό ερωτήσεων που οι δημοσιογράφοι υπέβαλαν. (λ)Οι εναγόμενοι δεν κατονόμασαν τον Ενάγοντα κατά την διάρκεια της δημοσιογραφικής διάσκεψης και τίποτε απ'ό,τι ανέφεραν δεν ήταν ψευδές ή κακόβουλο και/ή ουδεμία ευθύνη έχουν για σχόλια και/ή συμπεράσματα των δημοσιογράφων και/ή των εφημερίδων που έκαμαν αναφορά στη διάσκεψη. 5.Άνευ βλάβης και/ή διαζευκτικά προς τους πιο πάνω ισχυρισμούς των οι εναγόμενοι θα ισχυρισθούν: (α)Όλα όσα είχαν αναφέρει κατά την δημοσιογραφική διάσκεψη ανταποκρίνοντο στην πραγματικότητα. (β)Επιπρόσθετα και/ή διαζευκτικά θα ισχυρισθούν ότι έπραξαν το έπραξαν κατά την εκτέλεση δημοσίου καθήκοντος και/ή υπό συνθήκες προνομίου και/ή συνέπεια της ιδιότητας των ως μέλη του Συμβουλίου της Οφθαλμολογικής Εταιρεία Κύπρου προκειμένου να αποκαταστήσουν την σύγχυση που προκάλεσαν και/ή που μπορούσαν να προκαλέσουν οι ενέργειες που αναφέρονται στην παράγραφο 4 της παρούσας.» Ο ενάγων ήταν ο μοναδικός μάρτυρας για την υπόθεση του (Μ.Ε.). Μέσω της μαρτυρίας του αναφέρθηκε με λεπτομέρεια στα προσόντα του και τη δραστηριοποίηση του γενικότερα στον τομέα της οφθαλμιατρικής, καθώς επίσης στο ερευνητικό του έργο. Σε σχέση με τα όσα οδήγησαν στα επίδικα θέματα και γεγονότα ο Μ.Ε. αναφέρει τα εξής στη γραπτή του κατάθεση την οποία κατέθεσε ως μέρος της κυρίως εξέτασης του: «3.Στα πλαίσια λειτουργίας ενός σύγχρονου κέντρου διαθλαστικής χειρουργικής στην Κύπρο, θεώρησα σκόπιμο να εισάξω ένα μηχάνημα πρωτοποριακό. Ο Άκης Ιωάννου, επενδυτής και τεχνικός του Allegretto, ενδιαφέρθηκε να συνεργαστούμε και έτσι ιδρύσαμε μαζί την Εταιρεία T.A.S. Ophthalmos Laser Centre Ltd. 4.Γνωρίζω ότι οι εναγόμενοι ήταν καθ'όλο τον ουσιώδη χρόνο οφθαλμίατροι και μέτοχοι ανταγωνιστικής οφθαλμολογικής εταιρείας, ήτοι την Ακτίς Λτδ καθώς επίσης και μέλη της Οφθαλμολογικής Εταιρείας Κύπρου, στην οποία ο εναγόμενος 1 ήταν Πρόεδρος, ο Εναγόμενος 2 ήταν Ταμίας και ο εναγόμενος 3 ήταν Γραμματέας του Διοικητικού Συμβουλίου. Ασχολούνταν και ασχολούνται και εκείνοι με τη διόρθωση διαθλαστικών παθήσεων με τη χρήση λέιζερ. Κατά τον επίδικο χρόνο οι εναγόμενοι κατείχαν πέραν του 70% του μεριδίου της αγοράς στον τομέα διόρθωσης διαθλαστικών ανωμαλιών με λέιζερ και κατά τον ουσιώδη χρόνο οι ίδιοι διέθεταν και χρησιμοποιούσαν λέιζερ παλαιοτέρας τεχνολογίας από το Allegretto. Ως εκ τούτου, η εισαγωγή και εφαρμογή της νέας τεχνολογίας λέιζερ Allegretto, θα δημιουργούσε αισθήματα ανησυχίας στους ανταγωνιστές και ιδιαίτερα σε αυτούς που κατείχαν το μεγαλύτερο μέρος στην αγορά. 5.Σε αντίθεση με προηγούμενα μοντέλα και με άλλα μοντέλα που υπήρχαν στην Κύπρο κατά τον Μάιο του 2005, το Allegretto είχε τη δυνατότητα να προσφέρει τα ακόλουθα: (α)να διορθώνει τον ανώμαλο αστιγματισμό (β)να διορθώνει πολύ περισσότερους βαθμούς μυωπίας και συγκεκριμένα μέχρι και 14 βαθμούς μυωπίας με πολύ καλό αποτέλεσμα (γ)να διορθώνει πολύ περισσότερους βαθμούς υπερμετρωπίας και αστιγματισμού (δ)να αλλάζει τη σφαιρικότητα του κερατοειδή (ε)να διορθώνει το πρόβλημα της πρεσβυωπίας με την τεχνική advanced monovision (ζ)να προσφέρει καλύτερο ποιοτικό αποτέλεσμα διότι οι επιστήμονες κατάφεραν να σμικρύνουν τη διάμετρο της δέσμης λέιζερ (στ)να διορθώνει σε σταθερό κερατόκωνο. (η)να αντιμετωπίζει προβλήματα που είχαν δημιουργηθεί από λέιζερ παλαιάς τεχνολογίας όπως είναι η μικρή οπτική ζώνη (θ)να αφήνει τη σωστή σφαιρικότητα στον κερατοειδή για να μην έχει προβλήματα ο ασθενής στη νυχτερινή όραση (ι)μετά από έλεγχο με τη βοήθεια των σύγχρονων συνοδευτικών μηχανών ήταν δυνατό να ελεγχθεί και να διαφανεί το πρόβλημα εκ των προτέρων και να πληροφορείται ο ασθενής εάν είναι έτοιμος για διόρθωση καθώς επίσης και την τεχνική που αντιστοιχεί στην περίπτωση του. 6.Κατά το τέλος Μαΐου του 2005, μέσα στα πλαίσια προώθησης αυτής της τεχνολογίας, ο συνέταιρος μου Άκης Ιωάννου, κλήθηκε και έδωσε συνέντευξη στο κεντρικό δελτίο ειδήσεων του τηλεοπτικού σταθμού Αντένα, ώστε να δώσει πληροφορίες στο κοινό σε σχέση με το Allegretto. Εγώ ούτε ήμουν παρών, ούτε συμμετείχα στην εν λόγω συνέντευξη. Το κοινό επέδειξε τεράστιο ενδιαφέρον και πέραν των 800 ατόμων επικοινώνησαν μαζί μας και με τον τηλεοπτικό σταθμό Αντένα, εκείνες τις ημέρες, ζητώντας περαιτέρω πληροφορίες και λεπτομέρειες. 7.Η εκδήλωση τεράστιου ενδιαφέροντος από το κοινό, προκάλεσε την αντίδραση των εναγόμενων, οι οποίοι την 7.6.2005, συγκάλεσαν δημοσιογραφική διάσκεψη σε ξενοδοχείο της Λευκωσίας και προέβησαν σε δηλώσεις εναντίον του προσώπου μου δημιουργώντας την εντύπωση πως ήμουν τσαρλατάνος και ψεύτης. Οι εναγόμενοι, στην εν λόγω διάσκεψη, εκμεταλλευόμενοι τη θέση τους, παρουσιάστηκαν ως εκπρόσωποι της Οφθαλμολογικής Εταιρείας Κύπρου που είναι ο σύνδεσμος οφθαλμιάτρων Κύπρου, ενώ δεν ανέφεραν πως ήταν μέτοχοι ανταγωνιστικής εταιρείας, για να είναι περισσότερο πειστικοί προς το κοινό, θέλοντας να δείξουν πως τα κίνητρα τους ήταν αγνά. Σκοπός τους βέβαια ήταν να αμφισβητήσουν τα χαρακτηριστικά και τις δυνατότητες του Allegretto όπως αυτά είχαν παρουσιασθεί στο Κυπριακό κοινό και να αποτρέψουν το κοινό από του να αποταθεί σε εμάς, αφού η νέα μέθοδος του Allegretto θα έπληττε, ως ήταν αναμενόμενο, τα δικά τους οικονομικά και επαγγελματικά συμφέροντα. Αξίζει να αναφέρω πως με εξέπληξε ο τρόπος με τον οποίο οι εναγόμενοι προέβαλλαν τους ισχυρισμούς τους για το Allegretto ως να γνώριζαν το εν λόγω μηχάνημα καλύτερα από εμάς. Έχω λάβει γνώση για τα όσα λέχθηκαν στην εν λόγω διάσκεψη και καταθέτω σχετικό έγγραφο με τα όσα κατεγράφησαν, ως Τεκμήριο. Τα όσα ανέφεραν οι εναγόμενοι στην πιο πάνω διάσκεψη, δεν ανταποκρίνονται πλήρως στην πραγματικότηταν, ήταν ελλιπή και παραποιημένα. Οι εναγόμενοι προέβησαν σε αυθαίρετα και κακόβουλα σχέδια και αναφορές, χωρίς πρωτίστως να αποταθούν σε μένα για να τους δώσω οποιεσδήποτε εξηγήσεις ή να αναφέρουν ποιες έρευνες έκαναν πριν τη Δημοσιογραφική Διάσκεψη και από πού άντλησαν τις πληροφορίες που ανέφεραν σε σχέση με τις δυνατότητες ή τους περιορισμούς του Allegreto. Προς υποστήριξη των πιο πάνω θέσεων μου προσκομίζω στο Δικαστήριο δέσμη εγγράφων από σχετική επιστημονική βιβλιογραφία ως Τεκμήριο. Επισυνάπτω επίσης το εγχειρίδιο από την κατασκευάστρια Εταιρεία ως Τεκμήριο. 8.Τα κακόβουλα κίνητρα παρουσίασης της εν λόγω δημοσιογραφικής διάσκεψης εκ μέρους των εναγομένων, επιμαρτυρούνται από το γεγονός πως οι εναγόμενοι προτού προβούν στην εν λόγω διάσκεψη ουδέποτε με κάλεσαν για να εξακριβώσουν αν τα όσα διατυπώθηκαν από τον συνέταιρο μου στην τηλεοπτική συνέντευξη που έδωσε, αφενός αντικατόπτριζαν τις δικές μου θέσεις και αφετέρου εάν τα όσα λέχθηκαν σε σχέση με το Allegretto και τις δυνατότητες θεραπείας που προσφέρει, ήταν αληθή ή ευσταθούσαν. Ως μέλη του συνδέσμου της Οφθαλμολογικής Εταιρείας Κύπρου, αν πραγματικά παρακινούνταν από αγνά και καλόπιστα κίνητρα, πρωτίστως έπρεπε να με είχαν καλέσει ώστε να πληροφορηθούν σχετικά με τα όσα είχαν ακούσει και να διακριβώσουν κατά πόσο είναι αληθή και αν διαπίστωναν πως αυτά ήταν αληθή, τότε έπρεπε να διατηρήσουν θετική στάση και όχι να προβούν σε ασύστολες κατηγορίες εκ μέρους εμένα και του συνεργάτη μου. Πάρα ταύτα, οι εναγόμενοι, έσπευσαν να σπιλώσουν το όνομα μου, χωρίς καν να διαπιστώσουν κατά πόσο αυτά που ειπώθηκαν ευσταθούσαν, κάτι το οποίο δεν αναμένεται από τον σύνδεσμο οφθαλμιάτρων.» Παραθέτοντας περαιτέρω τα επίδικα δημοσιεύματα στις εφημερίδες, ο Μ.Ε. αναφέρθηκε σε ισχυρισμούς ανάλογους με τους ως άνω δικογραφημένους ισχυρισμούς του αναλύοντας συνάμα το που στηρίζει την κακοβουλία των εναγομένων. Στο πλαίσιο της μαρτυρίας του, ο ενάγων κατέθεσε ενώπιον του Δικαστηρίου τα Τεκμήρια 1-
- Δηλώθηκε δε, ως παραδεκτό γεγονός, ότι είναι αποδεκτό το περιεχόμενο των Τεκμηρίων 6,8,10 που αφορούν τον αριθμό πωλήσεων των εφημερίδων Σημερινή, Χαραυγή και Πολίτης κατά την 8.6.
- Στο πλαίσιο της αντεξέτασης του μάρτυρα κατατέθηκαν τα Τεκμήρια 15-
- Προτού καταθέσουν οι μάρτυρες για την υπόθεση των εναγομένων, δηλώθηκε ως παραδεκτό γεγονός ότι οι εναγόμενοι ήταν κατά τον ουσιώδη χρόνο και είναι μέτοχοι της εταιρείας ΑΚΤΙΣ ΛΤΔ και οι εναγόμενοι 2 και 3 ήταν και είναι διευθυντές της εταιρείας αυτής. Η ιστοσελίδα aktis.com.cy στο Τεκμήριο 3 είναι η ιστοσελίδα που διατηρεί η εταιρεία ΑΚΤΙΣ ΛΤΔ. Ο εναγόμενος 1 ήταν ο πρώτος μάρτυρας για την υπόθεση των εναγομένων (Μ.Υ.1). Μέσω γραπτής του δήλωσης, την οποία κατέθεσε ως μέρος της κυρίως εξέτασης του, ο Μ.Υ.1 ανέφερε, μεταξύ άλλων, τα εξής: «1.Είμαι ο Εναγόμενος 1 της πιο πάνω αγωγής. 2.Από τον Απρίλιο του 1986, ασκώ ιδιωτικά την ιατρική στην Κύπρο, ως Χειρούργος Οφθαλμίατρος στην Λεμεσό. Επισυνάπτω σαν Παράρτημα 1 σημείωμα με τα ακαδημαϊκά προσόντα και εμπειρία μου. 3.Είμαι ο Πρόεδρος της Οφθαλμολογικής Εταιρείας Κύπρου από το έτος 2009, αφού προηγουμένως υπηρέτησα ως Γραμματέας, κατά την περίοδο 2005-2009 και ως Πρόεδρος κατά την περίοδο 2001-
- 4.Η Οφθαλμολογική Εταιρεία Κύπρου, είναι Σωματείο, το οποίο εκπροσωπεί στον Παγκύπριο Ιατρικό Σύλλογο τους Οφθαλμίατρους στην Κύπρο. Φωτοαντίγραφο Πιστοποιητικού Εγγραφής και του Καταστατικού της Οφθαλμολογικής Εταιρείας Κύπρου παρακαλώ όπως κατατεθεί σαν τεκμήριο. 5.Μέλη της Οφθαλμολογικής Εταιρείας Κύπρου είναι οι Οφθαλμίατροι που ασκούν ιδιωτικά στην Κύπρο την ειδικότητα τους ή υπηρετούν στην Δημόσια Υπηρεσία της Δημοκρατίας και διοικείται από πενταμελές Συμβούλιο. 6.Μεταξύ των σκοπών της Οφθαλμολογικής Εταιρείας Κύπρου, είναι: (α)Η προαγωγή της ειδικότητας της Οφθαλμολογίας διεπιστημονικών ανακοινώσεων, δημοσιεύσεων, διαλέξεων κ.λ.π.. (β)Η προάσπιση των επιστημονικών και επαγγελματικών συμφερόντων των μελών. 7.Κατά την διάρκεια του μηνός Μαΐου 2005, το Συμβούλιο της Οφθαλμολογικής Εταιρείας Κύπρου αποτελούσαν εκτός από μένα: Ο Εναγόμενος 2 Γραμματέας Ο Εναγόμενος 3 Ταμίας Η καΔώρα Ποταμίτου Μέλος Ο κ.Θεοδόσης Κοντός Μέλος 8.Κατά την διάρκεια του μηνός Μαΐου αλλά και των πρώτων ημερών του μηνός Ιουνίου 2005 είχα αντιληφθεί μεγάλο αριθμό διαφημίσεων σε πολλές εφημερίδες παγκύπριας κυκλοφορίας που ανακοίνωναν κατά τον τρόπο που φαίνεται στα τεκμήρια 15&16 την έναρξη λειτουργίας του "OPHTHALMOS LASER CENTER". 9.Περί τα τέλη Μαΐου του 2005 είχα δεχθεί μεγάλο αριθμό τηλεφωνημάτων από συναδέλφους αλλά και ασθενείς οι οποίοι με πληροφόρησαν ότι κάποιος ονόματι Άκης Ιωάννου είχε εμφανισθεί στο κύριο δελτίο ειδήσεων του τηλεοπτικού σταθμού ΑΝΤ1, το βράδυ της προηγούμενης ημέρας, εξαγγέλλοντας την άφιξη στην Κύπρο ενός νέου μηχανήματος laser το οποίο παρέχει την δυνατότητα για επαναστατικές νέες θεραπείες που μπορούν να αντιμετωπίσουν σχεδόν όλα τα οφθαλμολογικά προβλήματα που υπάρχουν. 10.Από επικοινωνίες που στην συνέχεια είχα με τα υπόλοιπα Μέλη του Συμβουλίου της Οφθαλμολογικής Εταιρείας διαπίστωσα ότι δέκτες ανάλογων αντιδράσεων ήταν και τα ίδια, αφού τα αναφερθέντα από τον κ.Α.Ιωάννου κατά την προαναφερόμενη εμφάνιση του προκάλεσαν σοβαρό ενδιαφέρον και αντιδράσεις. 11.Όπως, από όσους παρακολούθησαν τον κ.Α.Ιωάννου στην εμφάνιση του στο δελτίο ειδήσεων του ΑΝΤΊ, πληροφορήθηκα αυτός με περισσή σοβαροφάνεια και παραβιάζοντας αριθμό διατάξεων της Κυπριακής Νομοθεσίας, ανέφερε μεταξύ άλλων, ότι με την νέα τεχνολογία 2005 το νέο μηχάνημα LASER που έφερε στην Κύπρο: Θεραπεύει Μυωπία - Αστιγματισμό - Υπερμετρωπία -Πρεσβυωπία και άλλες οφθαλμολογικές παθήσεις, χωρίς να αναφερθεί είτε σε περιορισμούς είτε σε επιπλοκές που δυνατόν να προκύπτουν, θεραπεύει ακόμη και τυφλούς, διορθώνει προβλήματα που δημιούργησαν παλαιότερα μηχανήματα, πρότεινε σε όσους ονειρεύονται μια νέα ζωή απαλλαγμένη από γυαλιά/φακούς επαφής και προβλήματα όρασης να αξιοποιήσουν και υποβληθούν στις θεραπείες που η "νέα τεχνολογία 2005" προσφέρει. 12.Τόσο οι προαναφερόμενες δημοσιεύσεις, αλλά κυρίως οι δηλώσεις του κ.Α.Ιωάννου υπό μορφή είδησης, στο κύριο δελτίο ειδήσεων του ΑΝΤ1, προκάλεσαν σοβαρή αναταραχή και αβάσιμες ελπίδες θεραπείας σε μεγάλο αριθμό προσώπων που αντιμετωπίζουν οφθαλμολογικά προβλήματα. 13.Ταυτόχρονα αριθμός δημοσιογράφων άρχισε να επικοινωνεί τόσο μαζί μου όσο και με άλλα Μέλη του Συμβουλίου ζητώντας εξηγήσεις και δηλώσεις σχετικά με την "νέα τεχνολογία". 14.Υπό τις περιστάσεις ομόφωνα το Συμβούλιο της Οφθαλμολογικής Εταιρείας Κύπρου αφού πραγματοποίησε σχετική έρευνα και μεταξύ άλλων ζήτησε την βοήθεια της Ελληνικής Οφθαλμολογικής Εταιρείας και επικοινώνησε μαζί με τον δρ.Αναστάσιο Κανελλόπουλο καθηγητή στο Πανεπιστήμιο της Νέας Υόρκης ο οποίος θεωρείται παγκόσμια σαν αυθεντία για ανάλογα θέματα και ήταν γνωστό ότι χρησιμοποιούσε το ίδιο μηχάνημα laser, αποφάσισε όπως: (α)Συγκαλέσει δημοσιογραφική διάσκεψη προς αποκατάσταση της αλήθειας και αντιμετώπιση της σύγχυσης που προκλήθηκε στο κοινό. (β)Να καταγγείλει τον κ.Α.Ιωάννου και την εταιρεία T.A.S. OPHTHALMOS LASER CENTER LTD και τον ενάγοντα συνεταίρο τους προς τον Αρχηγό της Αστυνομίας και τον Παγκύπριο Ιατρικό Σύλλογο. 15.Επισυνάπτω και παρακαλώ όπως κατατεθούν σαν τεκμήριο επιστολή της Ελληνικής Οφθαλμολογικής Εταιρείας και της κ.Κ.Κουφάλα που στην συνέχεια απέστειλαν προς επιβεβαίωση όσων μας ανέφεραν πριν την 7.6.
- 16.Πράγματι την 7/6/2005 οι Εναγόμενοι και η καΔώρα Ποταμίτου σε ξενοδοχείο της Λευκωσίας αφού διάβασαν και διένειμαν στους εκπροσώπους των Μέσων Επικοινωνίας που προσήλθαν, την ανακοίνωση που έχει κατατεθεί σαν τεκμήριο 23 και στην συνέχεια απαντήσαμε σε αριθμό ερωτήσεων που οι παρόντες δημοσιογράφοι υπέβαλαν. 17.Όσα το τεκμήριο 23 αναφέρει αλλά και οι απαντήσεις των Μελών του Συμβουλίου που ακολούθησαν ήταν απόλυτα ορθά και εδικαιολογούντο από τα ισχύοντα στην Οφθαλμολογία και τους κανόνες που τόσο η Νομοθεσία όσο και η Ιατρική Επιστήμη και Δεοντολογία επιβάλλουν. 18.Η πλέον έγκριτη στο Κόσμο Αρχή, για την έγκριση της διάθεσης τροφίμων και φαρμάκων, είναι ο Οργανισμός U.S. FOOD & DRUG ADMINISTRATION (FDA) , του οποίου η άδεια είναι απαραίτητη για την διανομή και χρήση στην Αμερικάνικη Αγορά φαρμάκων ή ιατρικών συσκευών και μηχανημάτων. 19.Από έρευνα που πραγματοποίησα στην ιστοσελίδα του FDA, προκύπτει ότι ο υπ'αναφοράν Οργανισμός, από τον Ιούλιο του 1998 μέχρι σήμερα, έχει εγκρίνει μεγάλο αριθμό μηχανημάτων LASER, ως κατάλληλων για διορθώσεις διαθλαστικών ανωμαλιών με την μέθοδο LASIK. Αντίγραφο του σχετικού καταλόγου, παρακαλώ όπως κατατεθεί ως τεκμήριο. 20.Όπως προκύπτει, το FDA έχει εγκρίνει το WAVELIGHT ALLEGRETTO WAVE EYE-Q LASER SYSTEM 400HERTZ στις 26/7/
- 21.To Τεκμήριο 22 αντιλαμβάνομαι ότι είναι ανακοίνωση των κατασκευαστών του προαναφερόμενου μηχανήματος ημερομηνίας 17.7.2006, την οποία εξασφάλισα από το Διαδίκτυο, η οποία ανήγγειλε την εξασφαλισθείσα έγκριση. 22.Επισυνάπτω επίσης από την ίδια ιστοσελίδα, αναφορά που δημοσιεύεται από τις 12/7/2006 για την μέθοδο LASIK, στην οποία αναφέρονται οι διάφορες επιφυλάξεις και δεδομένα, που ο κάθε ενδιαφερόμενος θα πρέπει να γνωρίζει για την μέθοδο αυτή και παρακαλώ όπως κατατεθεί σαν τεκμήριο. 23.Δυστυχώς, παρά τα διαβήματα μας προς τον τηλεοπτικό σταθμό ΑΝΤ1, δεν έχουμε εξασφαλίσει μαγνητοταινίες με την εμφάνιση στο Δελτίο Ειδήσεων που προαναφέρεται, αφού αυτά έγιναν μετά την πάροδο έξη μηνών από την εμφάνιση. 24.Είναι γεγονός ότι κατείχα από το έτος 2000 ποσοστό 5.9% των μετοχών της εταιρείας ΑΚΤΙΣ ΛΤΔ, η οποία από το έτος 1997 προσφέρει υπηρεσίες προς οφθαλμίατρους, έχοντας εισάξει στην Κύπρο μηχανήματα και άλλον εξοπλισμό, τα οποία μεταξύ άλλων χρησιμοποιούνται από οφθαλμίατρους για την αντιμετώπιση διαθλαστικών προβλημάτων. Από το έτος 2006 το προαναφερόμενο ποσοστό μετοχών που κατέχω είναι 4.5% του συνόλου των μετοχών της. 25.Ουδέποτε υπήρξα μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της προαναφερόμενης εταιρείας και η ιδιότητα μου σαν μετόχου, ουδεμία σχέση είχε με οποιανδήποτε μου ενέργεια ή αντίδραση στις ενέργειες του ενάγοντα ή των συνεταίρων του, τόσο πριν την 7/6/2005 όσο και αργότερα. 26.Ουδέποτε έχω καλέσει σε συνάντηση τον Ενάγοντα για οποιοδήποτε θέμα και ειδικότερα για να "αγοράσω την Allegretto" ή οτιδήποτε άλλο συναφές. 27.Μετά την καταγγελία από την Οφθαλμολογική Εταιρεία του Ενάγοντα στον Παγκύπριο Ιατρικό Σύλλογο, με πρωτοβουλία του τότε Διευθυντή του Οφθαλμολογικού Τμήματος του Γενικού Νοσοκομείου Λευκωσίας, δρ.Μιχάλη Κωνσταντινίδη, που ήταν επίσης μέλος της Οφθαλμολογικής Εταιρείας, διευθετήθηκε συνάντηση σε ταβέρνα της Χοιροκοιτίας στην οποία κλήθηκα να συμμετάσχω. 28.Η συνάντηση έγινε την 6.7.2005 και εκτός από τον κ.Κωνσταντινίδη, τον Ενάγοντα και τον υποφαινόμενο, ήταν παρόντες και οι εναγόμενοι 2&
- 29.Κατά το στάδιο εκείνο, γνωρίζαμε ότι οι Άκης Ιωάννου και η Εταιρεία T.A.S. OPHTHALMOS LASER CENTER LTD είχαν κάποιου είδους συνεργασία με τον ενάγοντα, πλην όμως δεν γνωρίζαμε αυτά που κατά την διάρκεια της ακρόασης της παρούσας ή άλλης προηγηθείσας αγωγής αρ.4791/2006 εναντίον μας από τους προαναφερόμενους συνεταίρους του είχαν αναφέρει, τόσο ο ενάγων όσο και οι συνεταίροι του. Ειδικότερα δεν ήταν σε γνώση μας μεταξύ άλλων: (α)Ότι οι διαφημίσεις/ανακοινώσεις των τεκμηρίων 15&16, είχαν συνταχθεί και γίνει από τον ενάγοντα. (β)Οι λεπτομέρειες συμμετοχής του ενάγοντα στην εταιρεία T.A.S. Ophthalmos Laser Center Ltd. (γ)To γεγονός ότι και οι τρεις προαναφερόμενοι με απόλυτο συντονισμό και με σαφείς προσυμφωνημένους όρους, επεδίωκαν να αποκτήσουν με θεμιτά και αθέμιτα μέσα σημαντικό ποσοστό της "αγοράς οφθαλμολογικών παθήσεων στην Κύπρο." 30.Αφού ο ενάγων κατά την συνάντηση, διαχώρισε την θέση του από τις ενέργειες των Άκη Ιωάννου και της εταιρείας T.A.S. Ophthalmos Laser Center Ltd και μεταξύ άλλων παραδεχθεί ότι κανένα μηχάνημα Laser δεν θεραπεύει πρεσβυωπία, υποσχόμενος ότι στην έκταση που εξαρτάται από τον ίδιο θα τηρεί την ιατρική δεοντολογία και δεν θα επιτρέψει την επανάληψη ανάλογων φαινομένων, συμφωνήθηκε ότι η Οφθαλμολογική Εταιρεία θα απέσυρε την καταγγελία εναντίον του και ο ίδιος την καταγγελία που είχε κάνει εναντίον των τριών μελών του Συμβουλίου της στον Παγκύπριο Ιατρικό Σύλλογο. 31.Κατά την ίδια συνάντηση, ο κ.Τάσος Γεωργίου κατέβαλε την ετήσια συνδρομή του προς την Οφθαλμολογική Εταιρεία. Αντίγραφο της σχετικής απόδειξης παρακαλώ όπως κατατεθεί ως τεκμήριο. 32.Προς ενημέρωση και των υπολοίπων συναδέλφων, η Οφθαλμολογική Εταιρεία απέστειλε στα μέλη της την ανακοίνωση ημερομηνίας 7.7.2005, αντίγραφο της οποίας επισυνάπτω και παρακαλώ όπως κατατεθεί σαν τεκμήριο. 33.Δυστυχώς, κάθε άλλο στην συνέχεια έγινε, αφού είναι έκδηλο ότι τόσο ο ίδιος όσο και οι προαναφερόμενοι συνεταίροι του, εξακολουθούν παράνομα και αντιδεοντολογικά, να διαφημίζουν θεραπείες οφθαλμολογικών παθήσεων, με πληρωμένες διαφημίσεις σε έντυπα, εμφανίσεις από τα Μέσα Ενημέρωσης και κάθε άλλο τρόπο, με αποτέλεσμα η Οφθαλμολογική Εταιρεία να επανέλθει με νέες καταγγελίες τόσο προς τον Παγκύπριο Ιατρικό Σύλλογο αλλά και στον Αρχηγό της Αστυνομίας. 34.Γνωρίζω τους συναδέλφους Ηλία Ηλία και Νεοκλή Ραζή, ουδέποτε όμως τους έχω ζητήσει ή εξουσιοδοτήσει να συναντηθούν με τον κ.Τάσο Γεωργίου ή πολύ περισσότερο να του προτείνουν οτιδήποτε. 35.Κατά το έτος 2007 πράγματι η εταιρεία ΑΚΤΙΣ ΛΤΔ αγόρασε ανάλογο μηχάνημα ALLEGRETTO.» Ο Μ.Υ.1 κατέθεσε ενώπιον του Δικαστηρίου τα Τεκμήρια 24-29 και, κατά την αντεξέταση του, εκ συμφώνου κατατέθηκε το Τεκμήριο
- Ο εναγόμενος 3 κατέθεσε ως ο δεύτερος μάρτυρας για τους εναγόμενους (Μ.Υ.2). Μέσω της γραπτής του δήλωσης, την οποία κατέθεσε ως μέρος της κυρίως εξέτασης του, ο Μ.Υ.2 ανέφερε τα εξής: «1.Είμαι ο Εναγόμενος 3 της πιο πάνω αγωγής. 2.Από τον Σεπτέμβριο του 1984, ασκώ ιδιωτικά την ιατρική στην Κύπρο, σαν Χειρούργος Οφθαλμίατρος στην Λάρνακα. Επισυνάπτω σαν Παράρτημα 1 σημείωμα με τα ακαδημαϊκά προσόντα και εμπειρία μου. 3.Είμαι Γραμματέας της Οφθαλμολογικής Εταιρείας Κύπρου από το έτος 2009, αφού προηγουμένως υπηρέτησα ως Πρόεδρος κατά την περίοδο 2005-
- 4.Διαχρονικά σημαντικό μέρος της πρακτικής μου αφορά αντιμετώπιση διαθλαστικών ανωμαλιών εφαρμόζοντας αρχικά την μέθοδο Fiodofov με κερατοτομές με διαμαντένιο νυστέρι και στην συνέχεια με την αξιοποίηση των δυνατοτήτων της τεχνολογίας laser, με την εφαρμογή των μεθόδων, PRK και LASIK, σαν μιας ακόμη επιλογής μεταξύ των παραδοσιακών μεθόδων για αντιμετώπιση των διαθλαστικών ανωμαλιών, όπως τα γυαλιά ή οι φακοί επαφής. 5.Κατά την διάρκεια των ετών 1999 με 2003, είχα επιλεγεί από την Εταιρεία ALCON, η οποία τυγχάνει κατασκευαστής μηχανημάτων laser για αντιμετώπιση διαθλαστικών ανωμαλιών, σαν μέλος ομάδας είκοσι Ευρωπαίων Οφθαλμιάτρων, την οποία ονόμασαν "LADAR VISION USERS", η οποία σε τακτά χρονικά διαστήματα συνερχόταν για ενημέρωση και ανταλλαγή πληροφοριών και εμπειριών αναφορικά τόσο με την χρήση όσο και την εξέλιξη των μηχανημάτων του τομέα αυτού. 6.Το προαναφερόμενο γεγονός μου έδωσε την ευκαιρία να παρακολουθώ ιδιαίτερα τις εξελίξεις στην τεχνολογία και τα μηχανήματα που η προαναφερόμενη Εταιρεία διέθετε, αλλά και οι υπόλοιποι κύριοι ανταγωνιστές της, που είναι άλλες οκτώ ή εννέα Εταιρείες. 7.Κοινό χαρακτηριστικό όλων των κατασκευαστών είναι η τάση προβολής των εκάστοτε νέων χαρακτηριστικών ή δυνατοτήτων του εκάστοτε εμφανιζόμενου μηχανήματος των και η διαφοροποίηση του από τον ανταγωνισμό, χωρίς αυτό απαραίτητα να αποτελεί σημαντική εξέλιξη στις δυνατότητες των ιατρών που τα χρησιμοποιούν και συνήθως η παγκόσμια ιατρική πρακτική καθορίζει άλλα επίπεδα, ως αποδεκτά, από το επίπεδο που ο κατασκευαστής διατείνεται. 8.Χαρακτηριστικά αναφέρω ότι και το μηχάνημα που η Εταιρεία ΑΚΤΙΣ ΛΤΔ παρέλαβε το 1997, τύπου SUMMIT AREX PLUS, κατά τον κατασκευαστή του είχε δυνατότητα διόρθωσης μυωπίας μέχρι 14 βαθμούς. 9.Παρά τα πιο πάνω βέβαια, κανένας κατασκευαστής μηχανήματος laser δεν έχει ισχυρισθεί ποτέ ότι το μηχάνημα του θεραπεύει πρεσβυωπία ή ότι είναι "το τέλος της μυωπίας" και τα άλλα, που ο ενάγοντας και ο συνεταίρος του Άκης Ιωάννου ή η εταιρεία των T.A.S. OPHTHALMOS LASER CENTER LTD κατά καιρούς ανέφεραν, δια δημοσιεύσεων ή άλλων δημόσιων δηλώσεων. 10.Είμαι μέτοχος της εταιρείας ΑΚΤΙΣ ΛΤΔ και κατέχω τα ίδια ποσοστά που κατέχει ο Εναγόμενος 1, τυγχάνω δε επίσης μέλος του Διοικητικού της Συμβουλίου. 11.Οι προαναφερόμενες ιδιότητες μου ουδεμία σχέση είχαν με οποιανδήποτε ενέργεια ή αντίδραση μου στις παράνομες και παραπλανητικές ενέργειες του κ.Άκη Ιωάννου ή της εταιρείας T.A.S. OPHTHALMOS LASER CENTER LTD. 12.Ουδέποτε έχω ζητήσει από τους συναδέλφους Ηλία Ηλία ή Νεοκλή Ραζή να συναντηθούν με τον ενάγοντα. Ούτε η εταιρεία ΑΚΤΙΣ ΛΤΔ, της οποίας οι προαναφερόμενοι τυγχάνουν επίσης Διοικητικοί Σύμβουλοι, εξ'όσων εγώ γνωρίζω, αποφάσισε να προτείνει στον Ενάγοντα οτιδήποτε. 13.Η συνάντηση κατά την 6.7.2005 με τον ενάγοντα, έγινε υπό τις συνθήκες που ο Εναγόμενος 1 ανέφερε στο Δικαστήριο και οι εξηγήσεις του ενάγοντα είχαν σαν αποτέλεσμα την απόσυρση της καταγγελίας μας ημερομηνίας 9.6.2005 προς τον Παγκύπριο Ιατρικό Σύλλογο. Αντίγραφο της καταγγελίας και σχετικής επιστολής του Γραμματέα του Παγκύπριου Ιατρικού Συλλόγου που επιβεβαίωσε παραλαβή της παρακαλώ όπως κατατεθούν σαν τεκμήρια. 14.Η οφθαλμολογική Εταιρεία Κύπρου έχει καταγγείλει τον ενάγοντα τρεις φορές προς τον Παγκύπριο Ιατρικό Σύλλογο για αντιδεοντολογική συμπεριφορά και ενέργειες διαφήμισης. 15.Η πρώτη καταγγελία απεσύρθη μετά την συνάντηση της Χοιροκοιτίας. Η δεύτερη καταγγελία δεν είχε αποτέλεσμα διότι η έρευνα που ακολούθησε δεν πέτυχε να αποκαλύψει την σύνδεση του με τις δημοσιεύσεις που έγιναν. Σχετική επιστολή του Προέδρου της Επιτροπής Δεοντολογίας παρακαλώ όπως κατατεθεί σαν τεκμήριο. 16.Η τρίτη καταγγελία ακόμη εκκρεμεί. 17.Η αντιμετώπιση από την Οφθαλμολογική Εταιρεία Κύπρου καταστάσεων οι οποίες οφείλονται σε Ιατρούς οι οποίοι παραβαίνουν την ιατρική δεοντολογία ή τρίτους οι οποίοι παράνομα προτείνουν θεραπείες ή αναφέρονται παραπλανητικά ή εσφαλμένα σε οφθαλμολογικής φύσεως θέματα, αποτελεί πρώτιστο καθήκον και σκοπό της Εταιρείας, αφού κάτι τέτοιο επηρεάζει δυσμενώς την προαγωγή της Οφθαλμολογίας και καταπατά τόσο τα επιστημονικά όσο και τα επαγγελματικά συμφέροντα των μελών της. 18.Υπό αυτές τις συνθήκες η Οφθαλμολογική Εταιρεία Κύπρου, θα ήταν αδιανόητο να μην αντιδράσει μετά την εμφάνιση του Άκη Ιωάννου στο κύριο δελτίο ειδήσεων του ΑΝΤ1 κατά το τέλος Μαΐου του 2005 και τις διάφορες αγγελίες ή δημοσιεύματα που είχαν προηγηθεί μερικά των οποίων φαίνονται στα τεκμήρια 15 και
- 19.Δεν είχα την ευκαιρία να παρακολουθήσω τον Άκη Ιωάννου κατά την προαναφερόμενη εμφάνιση του, πλην όμως από την επόμενη ημέρα είχα δεχθεί σημαντικό αριθμό τηλεφωνημάτων από συνάδελφους αλλά και ασθενείς αναφορικά προς το τι ο τελευταίος ανέφερε. 20.Τόσο εγώ όσο και τα υπόλοιπα μέλη του Συμβουλίου της Οφθαλμολογικής Εταιρείας Κύπρου κατά την διάρκεια της δημοσιογραφικής διάσκεψης δεν έχουμε αναφέρει οτιδήποτε το οποίο δεν ήταν αλήθεια ή το οποίο δεν είχαμε καθήκον να σχολιάσουμε ως ιατροί και κυρίως ως εκλεγμένοι αντιπρόσωποι των Οφθαλμιάτρων στην Κύπρο. 21.Κατά συνέπεια ζητώ την απόρριψη της απαίτησης του ενάγοντα.» Ο Μ.Υ.2 κατέθεσε ενώπιον του Δικαστηρίου τα Τεκμήρια 31 και 32 και, κατά την αντεξέτασή του, τα Τεκμήρια 33 και
- Ο τελευταίος μάρτυρας για τους εναγόμενους (Μ.Υ.3) ήταν ο εναγόμενος 2, ο οποίος επίσης κατέθεσε γραπτή δήλωση του ως μέρος της κυρίως εξέτασης του. Σ'αυτήν αναφέρει τα εξής: «1.Είμαι ο Εναγόμενος 2 της πιο πάνω αγωγής. 2.Από το έτος 1987 ασκώ ιδιωτικά την ιατρική στην Κύπρο ως Χειρούργος Οφθαλμίατρος στην Λάρνακα, αφού κατά την περίοδο 1978-1983, απέκτησα Δίπλωμα Γενικής Ιατρικής και στην συνέχεια κατά την περίοδο 1983-1987, Πτυχίο Οφθαλμολογίας του Ιατρικού Ινστιτούτου Άβωβ Ουκρανίας. 3.Είμαι ο Ταμίας της Οφθαλμολογικής Εταιρείας Κύπρου, θέση την οποία υπηρετούσα και το έτος
- 4.Κατά το τέλος Μαΐου του έτους 2005, όπως είχα πληροφορηθεί από συναδέλφους αλλά και ασθενείς, ο Άκης Ιωάννου, τον οποίο εγνώριζα σαν αντιπρόσωπο ιατρικών μηχανημάτων και αναλώσιμων συναφών ειδών, είχε εμφανιστεί στο κύριο δελτίο ειδήσεων του τηλεοπτικού σταθμού ΑΝΤ1, εξαγγέλλοντας την άφιξη στην Κύπρο ενός νέου μηχανήματος laser, το οποίο παρέχει την δυνατότητα για επαναστατικές νέες θεραπείες, που μπορούν να αντιμετωπίσουν σχεδόν όλα τα οφθαλμολογικά προβλήματα που υπάρχουν. 5.Κατόπιν συνεννόησης και με τα υπόλοιπα Μέλη του τότε Συμβουλίου της Οφθαλμολογικής Εταιρείας Κύπρου και αφού επιβεβαιώθηκε ότι καμία νέα τεχνολογία ή μηχάνημα δεν δικαιολογούσε τα αναφερθέντα από τον Άκη Ιωάννου, σαν κύρια είδηση σε δελτίο ειδήσεων, η παρέμβαση της Οφθαλμολογικής Εταιρείας Κύπρου ήταν νομίζω επιβεβλημένη για αποκατάσταση της πραγματικότητας και διάψευση των αβάσιμων ελπίδων για θεραπείες, που δημιούργησε ενεργώντας παράνομα κάποιος, ο οποίος ως μη ιατρός, δεν είχε κανένα δικαίωμα να αναφέρετε σε τέτοια θέματα. 6.Αυτό έγινε με την ομόφωνη απόφαση του Συμβουλίου για: (α)Σύγκληση δημοσιογραφικής διάσκεψης προς αποκατάσταση της αλήθειας και αντιμετώπιση της σύγχυσης που προκλήθηκε στο κοινό. (β)Καταγγελία του Άκη Ιωάννου της εταιρείας T.A.S. OPHTHALMOS LASER CENTER LTD και του ενάγοντα συνεταίρου τους προς τον Αρχηγό της Αστυνομίας και τον Παγκύπριο Ιατρικό Σύλλογο. 7.Κατά την διάρκεια της δημοσιογραφικής διάσκεψης, που έγινε την 7.6.2005 σε ξενοδοχείο της Λευκωσίας, στην οποία εκτός από την Εναγόμενη 1&3 ήταν παρούσα και η Δώρα Ποταμίτου, που ήταν επίσης μέλος του Συμβουλίου που υπηρετεί στο Δημόσιο, παρά τις κατ'επανάληψη ερωτήσεις των δημοσιογράφων, κανένας δεν ανέφερε το όνομα του ενάγοντα και καμία πρόθεση εκ μέρους μας υπήρχε να τον δυσφημίσουμε. 8.Πράγματι είμαι μέτοχος στην εταιρεία ΑΚΤΙΣ ΛΤΔ, κατέχοντας ποσοστό 4.5% του μετοχικού της κεφαλαίου και είμαι επίσης Πρόεδρος του Διοικητικού της Συμβουλίου. 9.Η προαναφερόμενη εταιρεία δεν παρέχει προς ασθενείς οποιανδήποτε υπηρεσία και η δραστηριότητα της είναι η διάθεση προς ιατρούς, μετόχους ή μη μετόχους της, των μηχανημάτων της για περίθαλψη των ασθενών τους. 10.Η συμμετοχή στην προαναφερόμενη Εταιρεία και σε άλλη ανάλογη Εταιρεία που προϋπήρχε, όπως και των υπόλοιπων μετόχων, κύριο σκοπό είχε να καταστήσει δυνατή την εισαγωγή και χρησιμοποίηση στην Κύπρο εξοπλισμού, για αντιμετώπιση διαθλαστικών προβλημάτων, το κόστος του οποίου δεν είναι εύκολο να επωμίζεται ένας ή μερικοί μόνο ιατροί. 11.Η επένδυση μου σε αυτήν όπως και των υπολοίπων μετόχων, δεν υπερβαίνει το ποσό των πέντε χιλιάδων περίπου λιρών που κατεβλήθη σε δύο στάδια πριν το έτος 1997 και στα χρόνια που μεσολάβησαν το μέρισμα που εισέπραξα, σε διάφορες περιπτώσεις, δεν υπερβαίνει συνολικά το ποσό των £1.000,00 αφού πριν εξοφληθούν τα εκάστοτε μηχανήματα που έχει, απαιτείται η εισαγωγή νέων. 12.Η σχέση μου με την εταιρεία ΑΚΤΙΣ ΛΤΔ ουδεμία σχέση είχε με τις ενέργειες ή αποφάσεις μου ως μέλος του Συμβουλίου της Οφθαλμολογικής Εταιρείας Κύπρου. 13.Παρά το ότι είμαι Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου της προαναφερόμενης εταιρείας, πολύ μικρή σχέση έχω με τις εργασίες ή την λειτουργία της, αφού αυτό γίνεται από έμμισθο προσωπικό, που δεν είναι μέτοχοι και μόλις πρόσφατα έχω πληροφορηθεί ότι στην ιστοσελίδα της αναφέρονται αυτά που το Τεκμήριο 3 αναφέρει. 14.Έχω επισκεφθεί την ιστοσελίδα της ΑΚΤΙΣ ΛΤΔ η οποία όπως έχω πληροφορηθεί έχει περιλάβει κατά τους τελευταίους 20 μήνες τα αναφερόμενα στο τεκμήριο
- 15.Παρά το ότι όσα αναφέρονται στην προαναφερόμενη ιστοσελίδα είναι νομίζω ιατρικά ορθά και δεν έχουν καμία σχέση ή μπορεί να συγκριθούν με τις υπερβολές ή υπεραπλουστεύσεις ή τις αβάσιμες υποσχέσεις που ο Άκης Ιωάννου απρόσκλητα μέσω του κύριου δελτίου ειδήσεων του ΑΝΤ1 ανέφερε, η προαναφερόμενη ιστοσελίδα αυστηρά ομιλώντας, δεν είναι απόλυτα συμβατή με την ιατρική δεοντολογία, αποτελεί κατά την γνώμη μου, απόρροια αντίδρασης των άλλων οφθαλμίατρων και του συναφούς περιβάλλοντος στις ενέργειες του Άκη Ιωάννου, αλλά και του ιδίου του ενάγοντα, ο οποίος τόσο στο χρονικό διάστημα που αφορά η αγωγή αλλά και στη συνέχεια, στα χρόνια που ακολούθησαν μέχρι σήμερα, με αγγελίες, διαφημίσεις και άλλες ενέργειες, εισήγαγε νέα θέσμια στην προώθηση της διαθλαστικής χειρουργικής. 16.Πιστεύω ότι η Οφθαλμολογική Εταιρεία είχε υποχρέωση να πραγματοποιήσει την δημοσιογραφική διάσκεψη που πραγματοποίησε, για αποκατάσταση της αλήθειας και των αβάσιμων προσδοκιών που δημιούργησε ο Άκης Ιωάννου, σε μεγάλο αριθμό προσώπων που αντιμετωπίζουν προβλήματα οράσεως.» Έχοντας παραθέσει εκτενώς την προσκομισθείσα μαρτυρία, ώστε να τεθούν αυτούσιες οι θέσεις των εμπλεκομένων, θεωρώ σκόπιμο να επισημαίνω ότι το σύνολο της μαρτυρίας έχει μελετηθεί από το Δικαστήριο στο πλαίσιο της μελέτης της υπόθεσης και έκδοσης της απόφασης του Δικαστηρίου. Το ίδιο ισχύει, ασφαλώς, και με τις αγορεύσεις των συνηγόρων, το περιεχόμενο των οποίων δεν θεωρώ ότι θα εξυπηρετούσε να επαναλάβω. Η παρούσα υπόθεση, η οποία είναι αστική υπόθεση, κρίνεται επί του ισοζυγίου των πιθανοτήτων και ένας μάρτυρας μπορεί να γίνει πιστευτός μερικώς ή ολικώς (Αγαπίου ν. Παναγιώτου
(1988)1 Α.Α.Δ.263, Γενικός Εισαγγελέας ν. Μανώλη
(1995)1 Α.Α.Δ.207). Είχα την ευκαιρία, κατά την ακροαματική διαδικασία, να παρακολουθήσω όλους τους μάρτυρες στη ζωντανή τους παρουσία ενώ κατέθεταν ενώπιον του Δικαστηρίου. Είχα περαιτέρω την ευκαιρία, όπως ανέφερα και πιο πάνω, να μελετήσω με μεγάλη προσοχή το σύνολο της προσκομισθείσας μαρτυρίας, συμπεριλαμβανομένων των τεκμηρίων που κατατέθηκαν ενώπιον του Δικαστηρίου. Πολύ καλή είναι η εντύπωση που μου προκάλεσαν και οι τρεις Μ.Υ., εναγόμενοι 1, 2 και
- Και αυτό, τόσο με βάση τη ζωντανή τους παρουσία στο Δικαστήριο ενώ κατέθεταν, όσο και με βάση το περιεχόμενο της μαρτυρίας τους. Έχω αποκομίσει για τους Μ.Υ.1, 2 και 3 την εντύπωση του μάρτυρα που προσήλθε στο Δικαστήριο για να το βοηθήσει να καταλήξει στα συμπεράσματα του, παραθέτοντας με άνεση και σαφήνεια τα όσα είχαν να πουν σχετικά με την παρούσα υπόθεση, αναφερόμενοι πάντοτε σε γεγονότα τα οποία φαινόταν ότι γνώριζαν. Από το περιεχόμενο της μαρτυρίας τους προκύπτει ότι δεν εντοπίζεται οποιοδήποτε σημείο ικανό να κλονίσει την αξιοπιστία τους ως μάρτυρες. Αξιολογώντας τους Μ.Υ.1, 2 και 3 ως αξιόπιστους, αποδέχομαι τα λεγόμενα τους. Αντιθέτως, άσχημη είναι η εντύπωση που μου προκάλεσε το ενάγοντας ως Μ.Ε., παρά τη φαινομενική σταθερότητα στις θέσεις τις οποίες προέβαλλε. Ως γενικό σχόλιο επί της μαρτυρίας του, θα παρατηρούσα την εύκολη γενίκευση των ισχυρισμών του, εφόσον επρόκειτο για αρνητικά γι'αυτόν στοιχεία, ενώ για εκείνο που τον αφορούσε ως θετικό στοιχείο, επιχειρούσε την εξειδίκευση. Συναφώς, παρατηρώ την προσπάθεια του να αποσυνδεθεί από συγκεκριμένες ενέργειες ή ανακοινώσεις, αποδίδοντας αυτά στην εταιρεία Ophthalmos ως εάν το όλο θέμα να περιοριζόταν στο κατά πόσο πρόκειται για ξεχωριστή οντότητα. Παράλληλα δε, αξιοσημείωτη είναι η επιμονή του να υποστηρίζει την ανακοίνωση περί «νέας τεχνολογίας 2005», όταν προκύπτει και από δικές του αναφορές ότι το μηχάνημα αδειοδοτήθηκε στην Ευρώπη από το έτος
- Αξιοσημείωτη επίσης είναι η εξήγηση του για τη φράση «και τυφλούς θεραπεύει» ότι όραση σε ποσοστό κάτω του 10% ισοδυναμεί με τύφλωση, ως η ιατρική ερμηνεία. Συνέχισε δε, λέγοντας ότι η έννοια που έδιδε ο Άκης Ιωάννου ήταν ότι αυτός που έχει πάνω από πέντε βαθμούς μυωπίας, χωρίς γυαλιά είναι τυφλός ως και κάποιος με δεκατέσσερις βαθμούς μυωπίας που είναι βασικά τυφλός. Δέχτηκε ότι και στις δικές του ανακοινώσεις δεν τέθηκαν ή αναφέρθηκαν επιφυλάξεις ή προϋποθέσεις στις δυνατότητες θεραπείας, παραπέμποντας σε τηλέφωνο και ιστοσελίδα, λόγω του μικρού εμβαδού της ανακοίνωσης. Από όλα αυτά δεν μπορεί να πείσει για το απόλυτα γνήσιο της πρόθεσης του να ανακοινώσει απλά την ύπαρξη του και την έναρξη λειτουργίας του κέντρου. Αντιθέτως, εύκολα δίδεται η εντύπωση προσπάθειας προσέλκυσης ενδιαφέροντος από το κοινό, αφήνοντας για αργότερα τις όλες λεπτομέρειες. Δεν διαφεύγει επίσης της προσοχής το ότι παρά τις απόλυτες θέσεις του για τη δημοσιογραφική διάσκεψη των εναγομένων, δέχτηκε ότι το τι διαμοιράζετο κατά τη διάρκεια αυτής (Τεκμήριο 23) τίποτα το δυσφημιστικό δεν περιείχε γι'αυτόν. Ταυτόχρονα, με ευκολία και αφοριστικά ταυτίζει τους εναγόμενους με την εταιρεία ΑΚΤΙΣ ΛΤΔ ασχέτως αν οι ίδιοι είχαν προσωπική ανάμειξη στη συγκεκριμένη ενέργεια. Αποδίδει έτσι, σε μια συλλογιστική, κακοπιστία στους ενάγοντες ότι τον έπληξαν για να εξυπηρετήσουν δικά τους συμφέροντα ως μέτοχοι της ΑΚΤΙΣ, ενώ του ζήτησαν να αγοράσουν το μηχάνημα. Προκύπτει δε, ότι πρόκειται για τρίτα πρόσωπα και ενέργεια που έγινε μήνες μεταγενέστερα (αρχές του έτους 2006, ως ο ίδιος είπε). Παρά το ότι ως γεγονός είναι άσχετο με τα επίδικα θέματα, φανερώνεται η όλη αντιμετώπιση των σχετικών με την υπόθεση θεμάτων από τον ενάγοντα, συνθέτοντας μια εικόνα για τους εναγόμενους που υποστηρίζει το τι ο ίδιος θεωρεί ως ορθό. Από τα ως άνω και μόνο, κρίνω ότι ο ενάγων δεν έπεισε με τις θέσεις τις οποίες προέβαλε. Διαπιστώνω, συνοψίζοντας επιγραμματικά, ότι μετά τις διάφορες δημοσιεύσεις στον τύπο περί του οφθαλμολογικού κέντρου στο οποίο συμμετείχε ο ενάγων, και μετά τη συνέντευξη του Άκη Ιωάννου, εταίρου μετόχου στην εν λόγω εταιρεία, στο δελτίο ειδήσεων τηλεοπτικού σταθμού, προβάλλοντας το αναφερόμενο μηχάνημα, η Οφθαλμολογική Εταιρεία, μέλη του Συμβουλίου της οποίας ήταν οι εναγόμενοι και οι δρ.Ποταμίτου και δρ.Κοντός, αποφάσισε τη σύγκλιση δημοσιογραφικής διάσκεψης. Σε αυτό οδηγήθηκαν μετά που παρατήρησαν σύγχυση στον κόσμο, ως οι εναγόμενοι περιέγραψαν, και μετά που εξέτασαν το θέμα επιβεβαιώνοντας ότι η ιατρική άποψη που είχαν, ήταν η κρατούσα τότε άποψη. Στη δημοσιογραφική διάσκεψη διανεμήθηκε υλικό (Τεκμήριο 23) και απαντήθηκαν ερωτήσεις. Από αυτά προέκυψαν οι δημοσιεύσεις σε τηλεοπτικούς σταθμούς και εφημερίδες που αποτελούν το αντικείμενο της παρούσας αγωγής. Τους εναγόμενους ασφαλώς δεν μπορεί να αφορά η όποια αναφορά σταθμού ή εφημερίδας αλλά αυτά που ανέφεραν και όσα διαπιστώνεται ότι εξουσιοδοτούσαν όπως δημοσιευτούν. Τέλος, δεν έχω πειστεί, ούτε και διαπιστώνω ότι το όποιο μετοχικό συμφέρον των εναγομένων στην εταιρεία ΑΚΤΙΣ ΛΤΔ σχετιζόταν με τις ενέργειες τους. Αντιθέτως έχω πειστεί ότι οι εναγόμενοι ενεργούσαν ως μέλη του Συμβουλίου της Οφθαλμολογικής Εταιρείας, προωθώντας τις ανησυχίες τους ως ιατροί και σύμφωνα με τους σκοπούς της εν λόγω εταιρείας. Αναλαμβάνοντας, υπό τας περιστάσεις, την ευθύνη από κοινού για τα λεχθέντα στη διάσκεψη. Το άρθρο 17 του περί Αστικών Αδικημάτων Νόμου, Κεφ.148, ορίζει τι αποτελεί δυσφήμιση. Το κριτήριο αν ένα δημοσίευμα είναι δυσφημιστικό είναι κατά πόσο ο μέσος λογικός άνθρωπος προς τον οποίο απευθύνεται το κείμενο θα μπορούσε να το αντιληφθεί με δυσφημιστικό τρόπο και όχι αν ο ενάγων αποδίδει δυσφημιστικό νόημα στο δημοσίευμα θεωρώντας τον εαυτό του θιγμένο, ενώ το κείμενο μπορεί να είναι δεχτικό και άλλων αθώων ερμηνειών. Το κατά πόσο ένα δημοσίευμα είναι ή όχι δυσφημιστικό, εναπόκειται στην κρίση του δικάζοντος Δικαστηρίου, εφόσον το θέμα αποφασίζεται ως πραγματικό ζήτημα. Το δε Δικαστήριο λαμβάνει υπόψη τη φυσική έννοια των λέξεων, αλλά επίσης εξετάζει το κείμενο στο σύνολο του σε συνάρτηση με τον τόπο και χρόνο του δημοσιεύματος, αλλά και την κρατούσα κοινή γνώμη για το θέμα (βλέπετε, μεταξύ άλλων, Εκδόσεις Αρκτίνος ν. Δώρου Γεωργιάδη, Πολ.Έφ.118/2008, ημερ.4.3.2011, Κωνσταντίνου κ.ά. ν. Καραμεσίνη, Πολ.Έφ.216/2008, ημερ.8.4.2011). Με βάση τις πιο πάνω αρχές, διαπιστώνω ότι από αυτά που οι εναγόμενοι δημοσίευσαν, οι αναφορές που αποδίδουν στον ενάγοντα ψεύδη, παραπλάνηση και διαφήμιση με σκοπό το κέρδος είναι δυσφημιστικά για τον ενάγοντα. Μπορεί δε, ο ενάγοντας να μην κατονομάζεται αλλά από τα στοιχεία που αναφέρονταν και το κοινό στο οποίο απευθύνονταν τα λεγόμενα, διαπιστώνεται ότι μπορούσε να γίνει αντιληπτό ότι γινόταν αναφορά και στον ενάγοντα πέραν του εισαγωγέα του μηχανήματος. Με την υπεράσπιση τους, οι εναγόμενοι 1, 2 και 3 βασίζονται στις υπερασπίσεις της αλήθειας (αρ.19(α), Κεφ.148) και του προνομίου υπό επιφύλαξη (αρ.21, Κεφ.148). Σε σχέση με την υπεράσπιση της αλήθειας, στην υπόθεση Εκδόσεις Αρκτίνος ν. Γεωργιάδη (ανωτέρω), επαναλήφθηκε και υιοθετήθηκε το πιο κάτω απόσπασμα από την Ρ.Ι.Κ. v. Καψού
(2009)1(Β) Α.Α.Δ.1175,1191-1192: «Η υπεράσπιση της αλήθειας έχει κατοχυρωθεί νομοθετικά μέσω του άρθρου 19(α) του περί Αστικών Αδικημάτων Νόμου, Κεφ. 148, το οποίο προνοεί τα ακόλουθα: "19.Σε αγωγή για δυσφήμηση αποτελεί υπεράσπιση - (α) ότι το δημοσίευμα για το οποίο έγινε η αγωγή ήταν αληθές. Νοείται ότι, όταν το δυσφημιστικό δημοσίευμα περιέχει δύο ή περισσότερες ξεχωριστές κατηγορίες κατά του ενάγοντα, υπεράσπιση βάσει της παραγράφου αυτής δεν καταρρίπτεται για μόνο το λόγο ότι δεν αποδεικνύεται το αληθές κάθε μιας κατηγορίας, αν το μέρος του δημοσιεύματος που δεν αποδείκτηκε ως αληθές, δεν βλάπτει ουσιωδώς την υπόληψη του ενάγοντα, αφού ληφθεί υπόψη το αληθές των υπόλοιπων κατηγοριών." Όπως προκύπτει από το ίδιο το λεκτικό του προαναφερθέντος άρθρου, στις περιπτώσεις κατά τις οποίες, όπως και εδώ, κάποιο δημοσίευμα περιέχει περισσότερους από ένα δυσφημιστικούς ισχυρισμούς, έστω και αν δεν αποδειχθεί η αλήθεια κάποιων από τους ισχυρισμούς, εν τούτοις μπορεί να στοιχειοθετηθεί και να επιτύχει η υπεράσπιση της αλήθειας. Το κριτήριο το οποίο θέτει ο ίδιος ο νομοθέτης σε μια τέτοια περίπτωση είναι η διακρίβωση κατά πόσο το μέρος ή τα μέρη του δημοσιεύματος που δεν αποδείχτηκε ότι είναι αληθινά, βλάπτουν ουσιωδώς την υπόληψη του εφεσίβλητου, λαμβανομένου όμως υπόψη του αληθούς των υπόλοιπων κατηγοριών. Νομοθετική πρόνοια με παρόμοιο λεκτικό συναντάτο και στο Αγγλικό Defamation Act 1952, άρθρο 5. Όπως αναφέρθηκε και στην υπόθεση Pamplin v. Express Newspapers Ltd (No.2)
(1998)1 All E.R.282, μια υπεράσπιση η οποία βασίζεται στη μερική αλήθεια των προβληθέντων ισχυρισμών, μπορεί να ευσταθήσει, εάν δε αυτό δεν καταστεί δυνατό, ο εναγόμενος μπορεί να βασισθεί στα αποδειχθέντα ως αληθή γεγονότα, έτσι ώστε να μειώσει και σχεδόν να εκμηδενίσει το ποσό των επιδικασθησόμενων αποζημιώσεων. Όπως δε τονίστηκε και στην υπόθεση Reynolds v. Times Newspapers Ltd and Others
(1999)4 All E.R.609, η απόδειξη της αλήθειας συνιστά μια ολοκληρωμένη υπεράσπιση. Εάν ο εναγόμενος αποδείξει ουσιωδώς την αλήθεια των ισχυρισμών του αυτό είναι αρκετό. Στην απόφαση του House of Lords στην υπόθεση Grobbelaar v. News Group Newspapers Ltd and another
(2002)4 All E.R.732, τονίστηκε ότι είναι καλά καθιερωμένη αρχή ότι για να επιτύχει υπεράσπιση της αλήθειας, ο εναγόμενος δεν χρειάζεται να αποδείξει την αλήθεια ενός εκάστου επιβλαβούς ισχυρισμού στον οποίο είχε προβεί. Είναι αρκετό εάν αποδείξει το κεντρί (sting) των ισχυρισμών του και οι ένορκοι (εδώ το Δικαστήριο) θα πρέπει να διακριβώσουν ποιο είναι το κεντρικό σημείο (sting) του δημοσιεύματος. Όπως περαιτέρω αναφέρεται και στο σύγγραμμα Gatley on Libel and Slander, 6th Edition, para.1053, είναι επαρκές εάν η υπεράσπιση της αλήθειας καλύπτει την κύρια κατηγορία ή την ουσία της δυσφήμησης και ο εναγόμενος δεν χρειάζεται όπως δικαιολογήσει επουσιώδεις λεπτομέρειες ή καταχρηστικές εκφράσεις, οι οποίες δεν προσθέτουν στο κεντρί της δυσφήμησης, ή οι οποίες δεν προκαλούν στον αποδέκτη επίπτωση διαφορετική απ'εκείνη η οποία προκλήθηκε από το ουσιώδες μέρος το οποίο αποδεικνύεται αληθές. Είναι αρκετό εάν η ουσία της δυσφημιστικής δήλωσης δικαιολογείται.» Από τα ως άνω ευρήματά μου και την ενώπιον του Δικαστηρίου μαρτυρία προκύπτει ότι στα όσα αντιπροσωπεύουν θέσεις του ενάγοντα περιλαμβάνονται και οι χαρακτηρισμοί του αναφερόμενου μηχανήματος και της τεχνολογίας του ως «επαναστατική», ως «νέα τεχνολογία 2005», ενώ παράλληλα υποστηριζόταν η θεραπεία, μεταξύ άλλων, και της πρεσβυωπίας και του κερατόκωνου. Οι όλες ανακοινώσεις που έγιναν από το οφθαλμολογικό κέντρο στο οποίο έχει συμφέρον ο ενάγων προκύπτει να μην περιορίζονται σε ανακοίνωση έναρξης λειτουργίας, αλλά έχουν έντονα χαρακτηριστικά διαφήμισης. Δεδομένου ότι, το εν λόγω μηχάνημα χρησιμοποιούσε τεχνολογία ως και άλλα παρόμοια, έστω σε εξελιγμένη μορφή και ότι είχε αδειοδοτηθεί στην Ευρώπη από το έτος 2004, φανερώνεται ότι φράσεις όπως οι πιο πάνω έχουν έντονο το στοιχείο της ανακρίβειας και της παραπλάνησης. Κατά ανάλογο τρόπο, η μη αναφορά σε προϋποθέσεις και επιφυλάξεις στη θεραπεία, υποστηρίζει επίσης την ύπαρξη του στοιχείου της παραπλάνησης και του ότι δεν πρόκειται για ιατρική ανακοίνωση, αλλά για μορφής διαφήμιση. Περαιτέρω, δεχόμενος ότι οι εναγόμενοι εξέφραζαν την κρατούσα τότε ιατρική άποψη, δεν θεωρώ ότι ακόμη και εκ των υστέρων ενδεχόμενη ανατροπή των δεδομένων καταργεί την εν λόγω θέση τους ως αναληθή. Συνεπώς, στη βάση των ως άνω, αποφασίζω ότι η υπεράσπιση της αλήθειας θα πρέπει να πετύχει. Εξετάζοντας, τέλος, και την υπεράσπιση του προνομίου υπό επιφύλαξη (αρ.21, Κεφ.148), ουσιαστικό στοιχείο αποτελεί η ύπαρξη καλής πίστης από τους εναγόμενους. Προκύπτει ότι οι εναγόμενοι ενήργησαν ως Οφθαλμολογική Εταιρεία Κύπρου, στο πλαίσιο των προνοιών του καταστατικού της και μετά την αντίδραση που υπήρξε ως αποτέλεσμα της παρουσίασης του μηχανήματος σε κεντρικό δελτίο ειδήσεων. Τόσο το περιεχόμενο του τι διανεμήθηκε στη διάσκεψη (Τεκμήριο 23), όσο και το τι λέχθηκε εκεί (ως η μαρτυρία) φανερώνει, τηρουμένων των ως άνω, ότι οι εναγόμενοι παρέμειναν στο πλαίσιο των προνοιών του εν λόγω άρθρου 21, ενεργώντας καλή τη πίστει, μη κατονομάζοντας τον ενάγοντα και περιοριζόμενοι στα θέματα που ήταν σημαντικά ώστε να εξυπηρετηθεί ο σκοπός της διάσκεψης. Υπό το φως των ως άνω ευρημάτων μου, θεωρώ ότι και αυτή η υπεράσπιση μπορεί να έχει επιτυχή κατάληξη. Συνακόλουθα, όλων των ως άνω και για όλους τους λόγους που προσπάθησα να εξηγήσω, καταλήγω ότι η παρούσα αγωγή δεν μπορεί να πετύχει και κατά συνέπεια, απορρίπτεται με έξοδα υπέρ των εναγομένων 1, 2 και 3 και εναντίον του ενάγοντα, ως θα υπολογισθούν από τον Πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο. (Υπ.) ................................. Μ.Αμπίζας, Α.Ε.Δ. Πιστό αντίγραφο Πρωτοκολλητής /Σ.Θ. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο