TAMEIO ΣΥΝΤΑΞΕΩΝ ΚΑΙ ΧΟΡΗΓΗΜΑΤΩΝ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ ΑΡΧΗΣ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΚΥΠΡΟΥ ν. CYPRUS POPULAR BANK PUBLIC CO LTD κ.α., Αγωγή Αρ: 7457/14, 18/12/2015 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLEF:2015:A571 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ Ενώπιον: Χ.Ι. Πογιατζή, Π.Ε.Δ. Αγωγή Αρ: 7457/14 TAMEIO ΣΥΝΤΑΞΕΩΝ ΚΑΙ ΧΟΡΗΓΗΜΑΤΩΝ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ ΑΡΧΗΣ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΚΥΠΡΟΥ, ΕΝΑΓΟΝΤΕΣ και
- CYPRUS POPULAR BANK PUBLIC CO LTD,
- ΑΝΤΡΗ ΑΝΤΩΝΙΑΔΟΥ ΩΣ ΕΙΔΙΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΤΡΙΑ ΤΗΣ CYPRUS POPULAR BANK PUBLIC CO LTD, ENAΓΟΜΕΝΟΙ ------------------------------ Ημερομηνία: 18 Δεκεμβρίου, 2015 Εμφανίσεις: Για Ενάγοντες: Κώστας Χ"Ιωάννου για Α.Κ. Χ"Ιωάννου & Σία Για Εναγομένους: Κλεόπας Στυλιανού για Τορναρίτης & Σία Δ.Ε.Π.Ε. Για Κεντρική Τράπεζα της Κύπρου: (κατόπιν κλήτευσης) Μαρία Κέττηρου, Νομική Λετουργός Α΄ ----------------------------------- ΕΝΔΙΑΜΕΣΗ ΑΠΟΦΑΣΗ (Στην Ένσταση για Κλήτευση για Παρουσίαση Εγγράφων δυνάμει της Δ.32, θ.3 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας, γνωστή ως subpoena duces tecum) Η πλευρά των Εναγόντων, στις 13.11.2015, εξέδωσε Κλήση Μάρτυρος προς «την κα Χρυστάλλα Γιωρκάτζη, Διοικήτρια της Κεντρικής τράπεζας ή δεόντως εξουσιοδοτημένο από αυτήν υπάλληλο της Κεντρικής τράπεζας» με την οποία την καλούσε όπως, στις 3 Δεκεμβρίου, 2015, που ήταν ορισμένη για Οδηγίες η υπόθεση, προσκομίσει και παρουσιάσει στο Δικαστήριο αριθμό εγγράφων τα οποία κατονομάζονται και περιγράφονται σε Κατάλογο που επισυνάπτεται με την εν λόγω Κλήση. Κατά την εν λόγω ημερομηνία παρουσιάστηκε εκ μέρους της Κεντρικής Τράπεζας, η Νομική Λειτουργός Α΄, Μαρία Κέττηρου, δηλώνοντας ότι θα προβάλει ένσταση σε έγκριση του αιτήματος της κλήσης. Μετά την εξέλιξη αυτή, το Δικαστήριο όρισε τη διαδικασία στις 10.12.2015 για να δοθεί η ευκαιρία σε όλες τις πλευρές να προβάλουν τις θέσεις τους. Subpoena Duces Tecum: Νομική Πτυχή: Η διαδικασία που ακολούθησαν οι Ενάγοντες, ήτοι η κλήτευση μάρτυρα προς το σκοπό παρουσίασης εγγράφων, ιστορικά έχει καθιερωθεί, τόσο στο Αγγλικό, όσο και στο Κυπριακό δίκαιο, με τη λατινική ονομασία subpoena duces tecum, προνοείται δε από τη Δ.32, θθ.3-5 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας. Αντιπαραβάλλεται με την κλήτευση τύπου subpoena ad testificandum όπου ο μάρτυρας κλητεύεται για να καταθέσει στο Δικαστήριο, ενώ στη subpoena duces tecum κλητεύεται προς το σκοπό μόνο της παρουσίασης των εγγράφων. Σχετική νομολογία στην Κύπρο δεν έχει εντοπισθεί, αλλά το Δικαστήριο βρίσκει ιδιαίτερα βοηθητικές δύο Ενδιάμεσες Αποφάσεις του Κ. Κληρίδη, Π.Ε.Δ., όπως ήταν τότε, ημερομηνίας 10.7.2008 και 8.10.2008 στην Αγωγή Αρ. 5581/05 του Επαρχιακού Δικαστηρίου Λευκωσίας, Lasala κ.α. ν. Κυπριανού κ.α. Επιπρόσθετα, υπάρχουν σχετικές αναφορές στο σύγγραμμα των Τ. Ηλιάδη και Ν. Σάντη, Το Δίκαιο της Απόδειξης
(2014), σελ. 357-359. Οι νομικές αρχές ενσωματώνονται σε Αγγλική νομολογία και συγγράμματα. Έχοντας μελετήσει τις θεσμοθετημένες πρόνοιες αλλά και την υπάρχουσα νομολογία και πρακτική, έχει διαφανεί ότι η εν λόγω διαδικασία μπορεί να διαχωριστεί σε τρία στάδια: (α) η έκδοση της κλήσης subpoena duces tecum, (β) η διαδικασία ενώπιον του Δικαστηρίου, (γ) η φύλαξη και χρήση των εγγράφων μετά που θα κατατεθούν στο Δικαστήριο. (α) Η έκδοση της κλήσης subpoena duces tecum Η κλήση τύπου subpoena duces tecum εκδίδεται με τον ίδιο τρόπο όπως η κλήση κάθε άλλου μάρτυρα ο οποίος κλητεύεται με σκοπό να δώσει μαρτυρία στο Δικαστήριο. Αυτό προνοείται ρητά στη Δ.32, θθ.3 και 5, όπου αναφέρεται ότι χρησιμοποιείται ο Τύπος 27 σε αμφότερες τις περιπτώσεις. Ο διάδικος που εκδίδει την κλήση, θα πρέπει να καθορίζει ρητά τα έγγραφα τα οποία επιζητεί να παρουσιαστούν στο Δικαστήριο. Βλ. Annual Practice
(1956), σελ. 664, όπου γίνεται αναφορά στην τότε αντίστοιχη O.37, r.30 των τότε Rules of the Supreme Court της Αγγλίας. Το θέμα εξακολουθεί να ρυθμίζεται και σήμερα από τους αντίστοιχους θεσμούς. Σχετική αναφορά γίνεται και στο σύγγραμμα Halsbury's Laws of England (3η έκδοση, 1956), Τόμος 15, Κεφάλαιο Εvidence-Attendance, παράγραφος 771). Όπως εντοπίζεται στην εν λόγω παράγραφο, αυτού του είδους η κλήτευση μάρτυρα, αποσκοπεί στην παρουσίαση κατά τη δίκη ενός ουσιώδους εγγράφου το οποίο βρίσκεται στην κατοχή προσώπου, άλλου απ΄ εκείνο που επιζητεί την παρουσίασή του, και το οποίο πρόσωπο δεν επιθυμεί να το παρουσιάσει εθελούσια. Όπως περαιτέρω επεξηγείται, εάν η κλήση είναι με τον ορθό τύπο και επιδοθεί έγκαιρα, ο κλητευθείς γι΄ αυτό το σκοπό, μάρτυρας, υποχρεούται να παραστεί στον τόπο και χρόνο που προνοείται, μαζί με τα έγγραφα, εάν βέβαια πράγματι τα έχει στην κατοχή του. Τονίζεται ότι το Δικαστήριο δεν λαμβάνει γνώση της έκδοσης της κλήσης μέχρι τη δικάσιμο που παρουσιάζεται ο κλητευθείς μάρτυρας ενώπιόν του. Τις πλείστες φορές η έκδοση τέτοιας κλήσης γίνεται στο προδικαστικό στάδιο. (β) Η διαδικασία ενώπιον του Δικαστηρίου Όπως αναφέρεται πιο πάνω, εφόσον τηρηθούν οι προϋποθέσεις της ορθής κλήτευσης, το κλητευθέν πρόσωπο υποχρεούται να παραστεί στον τόπο και χρόνο που προνοείται, μαζί με τα έγγραφα. Εάν όντως τα έγγραφα είναι στην κατοχή του, προβαίνει σε σχετική δήλωση για το γεγονός αυτό και, εάν δεν έχει ένσταση στην παρουσίασή τους, δύναται να τα παρουσιάσει στο Δικαστήριο χωρίς να προβεί σε όρκο. Σε περίπτωση που φέρει ένσταση στην παρουσίασή τους τότε, όπως αναφέρεται και στο σύγγραμμα Halsbury's, πιο πάνω, παράγραφος 772, ο μάρτυρας ορκίζεται και εγείρει την ένστασή του υπό όρκο, οπότε και εναπόκειται στο εκδικάζον την υπόθεση Δικαστήριο να αποφασίσει κατά πόσο ευσταθεί η ένστασή του. Βασικά ως βάσιμοι λόγοι για έγερση ένστασης είναι οι ακόλουθοι: (α) ότι τα έγγραφα καλύπτονται από προνόμιο (Halsbury's, πιο πάνω, παράγραφος 772, (β) ότι τα έγγραφα δεν σχετίζονται με τα επίδικα θέματα. Κάτι τέτοιο είναι αυτονόητο αφού όλες οι ενώπιον του Δικαστηρίου διαδικασίες διεξάγονται στη βάση της σχετικότητας της μαρτυρίας που επιχειρείται να προσαχθεί με τα επίδικα θέματα. Υπάρχει και μία τρίτη περίπτωση που το Δικαστήριο δύναται να απορρίψει το αίτημα για παρουσίαση εγγράφων και είναι όπου κρίνει ότι η διαδικασία που έχει χρησιμοποιηθεί είναι καταπιεστική. Στην υπόθεση Raymond v. Tapson
(1883)Ch. D. 430, λέχθηκε ότι σε περιπτώσεις υποβολής αίτησης για παραμερισμό κλήσης μάρτυρος, το Δικαστήριο θα πρέπει να εξετάζει κατά πόσο οι διάδικοι έχουν καταχραστεί το προνόμιο που τους παρέχεται για έκδοση τέτοιας κλήσης. Σε περιπτώσεις που διαπιστωθεί έλλειψη καλής πίστης ή καταπιεστική χρήση της διαδικασίας, το Δικαστήριο διαθέτει συμφυή εξουσία να παραμερίσει τη διαδικασία. (γ) Η φύλαξη και χρήση των εγγράφων μετά που θα κατατεθούν στο Δικαστήριο Το κεφάλαιο αυτό είναι σημαντικό δεδομένου ότι τις πλείστες φορές η διαδικασία διεξάγεται στο προδικαστικό στάδιο, έτσι σε περιπτώσεις έγκρισης του αιτήματος και παρουσίασης των εγγράφων στο Δικαστήριο τίθενται διάφορα ερωτήματα: (α) πώς αυτά παρουσιάζονται και κατατίθενται στο Δικαστήριο; (β) σημειώνονται ως τεκμήρια ή ως τεκμήρια εις αναγνώριση; (γ) καθίστανται αυτόματα μαρτυρία ή θα καταστούν μαρτυρία μεταγενέστερα κατά την ακρόαση της υπόθεσης; (δ) εφόσον ο μάρτυρας που τα καταθέτει στο προδικαστικό στάδιο, δεν εξετάζεται και αντεξετάζεται, μάλιστα σε κάποιες περιπτώσεις όπως αναφέρεται πιο πάνω, δεν καταθέτει ούτε καν ορκίζεται ως μάρτυρας, πώς επηρεάζονται τα βασικά δικαιώματα των διαδίκων για εξέταση και αντεξέταση των μαρτύρων; Τα πιο πάνω ερωτήματα είναι εύλογα γιατί τα συμπεράσματα που εξάγονται από ανάγνωση της Δ.32, θθ. 3 και 4 είναι ότι πρόσωπο που κλητεύεται με κλήση subpoena duces tecum: (α) δεν είναι μάρτυρας στην υπόθεση, (β) δεν απαιτείται να παραστεί στην ακρόαση, (γ) δεν απαιτείται καν η προσωπική παρουσίασή του στο Δικαστήριο για να παραδώσει τα έγγραφα. Όλα αυτά πρέπει να αντικρισθούν λαμβάνοντας υπ΄ όψιν και το γεγονός ότι η παρουσίαση και παράδοση των εγγράφων γίνεται προς το Δικαστήριο και όχι προς οποιοδήποτε διάδικο, χωρίς όμως να υπάρχει οποιαδήποτε θεσμοθετημένη διαδικασία. Phipson on Evidence, 16η έκδοση
(2005), Παράγραφος 8-
- Το θέμα δεν είναι επίδικο στην παρούσα περίπτωση, αλλά υιοθετώ πλήρως την ανάλυση του θέματος στην οποία προέβη ο Κ. Κληρίδης, Π.Ε.Δ στην πιο πάνω Ενδιάμεση Απόφαση ημερομηνίας 8.10.2008 σελ. 6-
- Αφού προβαίνει σε μία πλήρη ανάλυση της νομικής πτυχής καταλήγει στα πιο κάτω αναφορικά με τη χρήση και αξιοποίηση των εγγράφων που κατατίθενται: «
- Μετά την παρουσίαση του εγγράφου στο Δικαστήριο, η περαιτέρω χρήση και αξιοποίηση του εγγράφου στη δίκη και η αποδοχή του ή μη σαν μέρους του αποδεικτικού υλικού, κρίνεται από το Δικαστήριο είτε σ΄ εκείνο το στάδιο, αν αυτό είναι εφικτό, είτε στην εξέλιξη της υπόθεσης δυνάμενο να καταστεί μέρος της μαρτυρίας είτε εκ συμφώνου, είτε παρουσιαζόμενο από κάποιο μάρτυρα είτε, κατά τη διάρκεια αντεξέτασης μάρτυρα, ακολουθουμένων και στις δύο περιπτώσεις των κανόνων αποδεκτότητας μαρτυρίας.
- Το γεγονός και μόνο ότι το έγγραφο που προσκομίζει στο Δικαστήριο πρόσωπο που κλητεύθηκε προς τούτο βρισκόταν στην κατοχή του, δεν ενεργοποιεί τη δυνατότητα που προσφέρεται μέσω του Α.34
(5)του περί Αποδείξεως Νόμου με αυτόματη εισαγωγή του σαν μαρτυρίας. Το στοιχείο της κατοχής του εγγράφου από ένα τρίτο πρόσωπο είναι αφ΄ εαυτής απαραίτητη προϋπόθεση για την έναρξη και εφαρμογή της διαδικασίας κλήτευσης subpoena duces tecum και επομένως αν αυτό τούτο το στοιχείο της κατοχής του εγγράφου από τον μάρτυρα καθιστούσε το έγγραφο και κατά τα άλλα αποδεκτή μαρτυρία, αυτό θα σήμαινε ότι η όλη διαδικασία δεν είναι εκεί για να διασφαλίζει τη φυσική παρουσία εγγράφων στο Δικαστήριο, αλλά ταυτόχρονα να εξασφαλίζει την εκ των προτέρων αποδοχή τους σαν μαρτυρίας στην αντιδικία κατά παρέκκλιση από άλλους κανόνες, περιορισμούς και πρακτική.» Η Ένσταση Η Ένσταση της Κεντρικής Τράπεζας της Κύπρου προβλήθηκε μέσα από Γραπτή Δήλωση της Μαρίας Κέττηρου, Νομικής Λειτουργού Α΄ στην Κεντρική Τράπεζα η οποία παρουσιάστηκε εκ μέρους της Διοικητού ως δεόντως εξουσιοδοτημένο υπ΄ αυτής πρόσωπο και στηρίζεται σε τέσσερις βασικά πυλώνες, τους ακόλουθους: (α) δεδομένου ότι στην παρούσα αγωγή εκκρεμεί Αίτηση ημερομηνίας 27.11.2015 της Κεντρικής Τράπεζας της Κύπρου ως Αρχής Εξυγίανσης για να προστεθεί ως Εναγομένη 3 στην αγωγή, θα ήταν ορθότερο να προηγηθεί η εκδίκαση της εν λόγω Αίτησης και ακολούθως να εξεταστεί το αίτημα των Εναγόντων για την παρουσίαση των εγγράφων που περιγράφονται στην Κλήση, (β) με την εκδοθείσα Κλήση, ουσιαστικά ζητείται από το Δικαστήριο κατάθεση εγγράφων προς τεκμηρίωση ισχυρισμών που περιέχονται στην Απάντηση και όχι στο Ειδικώς Οπισθογραφημένο Κλητήριο Ένταλμα. Η βάση της αγωγής των Εναγόντων είναι μόνο για χρέος ή αποζημιώσεις για παράβαση συμφωνίας, (γ) με την έκδοση της κλήσης, οι Ενάγοντες καλούν το Δικαστήριο να εξετάσει θέματα που άπτονται της νομιμότητας των Διαταγμάτων που εκδόθηκαν σε σχέση με την εξυγίανση της Εναγομένης
- Ωστόσο, το Δικαστήριο στερείται αρμοδιότητας να εξετάσει θέματα που άπτονται της νομιμότητας των πιο πάνω Διαταγμάτων, δεδομένου ότι αποκλειστική αρμοδιότητα για την εξέταση της νομιμότητας διοικητικών πράξεων έχει το Ανώτατο Δικαστήριο της Κύπρου, (δ) με την έκδοση της κλήσης, επιδιώκεται αλίευση μαρτυρίας προς χρήση σε άλλες δικαστικές διαδικασίες που εκκρεμούν εναντίον της Κεντρικής Τράπεζας της Κύπρου, ως Αρχής Εξυγίανσης. Συμπεράσματα Στην παρούσα περίπτωση δεν έχει τεθεί θέμα προνομίου ή καταπιεστικής χρήσης της διαδικασίας. Ούτε έχει τεθεί οποιοδήποτε θέμα αναφορικά με αντικανονικότητα της διαδικασίας ή μη ορθή τήρησή της. Αναφορικά με τον πρώτο λόγο ένστασης ότι δηλαδή η Αίτηση ημερομηνίας 27.11.2015 για προσθήκη της Κεντρικής Τράπεζας της Κύπρου ως Εναγομένης 3 θα έχει αντίκτυπο στην παρούσα διαδικασία, πρέπει να πω ότι υιοθετώ αυτή την άποψη. Διότι σε περίπτωση που η Αίτηση εγκριθεί και η Κεντρική Τράπεζα καταστεί διάδικος πιθανό να έχει υποχρέωση, εάν ζητηθεί, να αποκαλύψει και παρουσιάσει όλα τα σχετικά έγγραφα που έχει στην κατοχή της. Στο σημείο που διαφωνώ με τη θέση της Κεντρικής Τράπεζας, που υιοθετείται και από το δικηγόρο των Εναγομένων, είναι στο να παραμείνει η παρούσα διαδικασία να εκκρεμεί μέχρι την εκδίκαση της Αίτησης ημερομηνίας 27.11.
- Όσο και εάν τα νομικά σημεία και στις δύο διαδικασίες παρουσιάζουν ομοιότητες, τέτοια εξέλιξη θα δημιουργούσε καθυστέρηση, ενώ είναι αβέβαιος ο βαθμός που η μία διαδικασία θα επηρεάσει τελικά την άλλη. Ενώπιον του Δικαστηρίου τέθηκε πρώτα η παρούσα διαδικασία για απόφανση, ενώ στην Αίτηση ημερομηνίας 27.11.2015 ακόμη δεν έχει καταχωρισθεί Ένσταση, επομένως αυτός ο λόγος ένστασης απορρίπτεται. Αναφορικά με τα άλλα επιχειρήματα που έχουν προωθηθεί, το Δικαστήριο έχει προβεί στις δικές του διαπιστώσεις οι οποίες παρατίθενται πιο κάτω. Συγκεκριμένα η απαίτηση των Εναγόντων όπως καταγράφεται στο Ειδικώς Οπισθογραφημένο Κλητήριο στηρίζεται σε παράβαση συμφωνίας και/ή χρέος των Εναγομένων προς τους Ενάγοντες. Οι Εναγόμενοι στην Υπεράσπισή τους εγείρουν, μεταξύ άλλων, υποχρεώσεις τους που πηγάζουν από τις Κ.Δ.Π. οι οποίες αναφέρονται ρητά στην κλήση που εξέδωσαν οι Ενάγοντες. Στην Απάντηση που καταχώρισαν οι Ενάγοντες στις 7.5.2015, επικαλούνται αντισυνταγματικότητα και/ή παρανομία και/ή ακυρότητα των εν λόγω Κ.Δ.Π. Το θέμα που εγείρεται είναι κατά πόσο ο πιο πάνω ισχυρισμός που περιέχεται στο δικόγραφο της Απάντησης, έχει καταστήσει την νομική υπόσταση των εν λόγω Κ.Δ.Π. ως επίδικο θέμα κατά την εκδίκαση της αγωγής. Η απάντηση στο ερώτημα αυτό είναι αρνητική. Είναι νομολογημένο ότι ο σκοπός του δικογράφου της Απάντησης, η οποία προνοείται από τη Δ.21 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας, είναι να απαντήσει στους ισχυρισμούς της Υπεράσπισης και όχι να αλλοιώσει ουσιαστικά την αρχική θέση όπως καταγράφεται στην Έκθεση Απαίτησης. Ούτε αποτελεί το ορθό δικογραφικό forum για να προβληθεί αξίωση, ούτε να διαφοροποιήσει τα γεγονότα που περιβάλλουν την αξίωση και σίγουρα δεν προσφέρεται ως εφαλτήριο Τροποποίησης. Αlikhani (Διαχειριστής) ν. Προδρόμου
(2012)1(Α) Α.Α.Δ. 657, Eurogal Surveys Ltd v. D. Trade International Ltd Π.Ε. 348/09, ημερομηνίας 17.10.2014. Επομένως, αν και συμφωνώ με τον κ. Χ"Ιωάννου ότι το παρόν Δικαστήριο θα είχε δικαιοδοσία να εξετάσει τη νομιμότητα και συνταγματικότητα μίας Κ.Δ.Π, ο τρόπος που έχει εγερθεί το θέμα δεν θα επιτρέψει να γίνει κάτι τέτοιο. Αποτελεί άποψή μου ότι, κατά την ακρόαση, δεν θα πρέπει να επιτραπεί στους Ενάγοντες να προσκομίσουν μαρτυρία για να αποδείξουν την αντισυνταγματικότητα και/ή παρανομία και/ή ακυρότητα των αναφερθέντων Κ.Δ.Π. Κατά συνέπεια η κλήση subpoena duces tecum περιλαμβάνει έγγραφα τα οποία δεν κρίνονται ως επίδικα, γι΄ αυτό και απορρίπτεται. Τα Έξοδα της διαδικασίας επιδικάζονται υπέρ των Εναγομένων. Αυτά να υπολογιστούν από την Πρωτοκολλητή και να είναι πληρωτέα μετά το πέρας της υπόθεσης. [Υπ.] Χ. Ι. Πογιατζής, Π.Ε.Δ. Πιστό αντίγραφο Πρωτοκολλητής /μκστ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο