ΤΡΑΠΕΖΑ ΚΥΠΡΟΥ ΔΗΜΟΣΙΑ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΛΤΔ ν. ΑΝΔΡΕΑ ΑΝΔΡΕΟΥ ΧΡ ΑΛΛΩΣ ΑΝΔΡΕΑ ΧΡ. ΑΝΔΡΕΟΥ κ.α., Αρ.αγωγής: 1331/2008, 11/2/2015

(1)(ee) των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας), κρίθηκε ωστόσο πως η δικαιοσύνη θα εξυπηρετείτο υπό τις περιστάσεις εάν διδόταν η ευκαιρία και στην Ενάγουσα να προβάλει τις θέσεις της (βλ. Ιωάννου ν. Ιωάννου

(1993)1 Α.Α.Δ. 305, 308). Η Ενάγουσα καταχώρησε Ειδοποίηση Πρόθεσης Ενστασης προβάλλοντας έξι λόγους ένστασης, και που υποστηρίζεται από Ενορκη Δήλωση ημερ. 20.1.2015 της Κατερίνας Κονναρή, υπαλλήλου στο δικηγορικό γραφείο των δικηγόρων της. Αναφέρει η ομνύουσα ότι τα τεμάχια 480 και 481 είναι οικόπεδα στα οποία δεν κατοικεί οιοσδήποτε αλλά είναι χώρος εργασίας με γερανούς, αυτοκίνητα, εμπορευματοκιβώτια κλπ.. Κατοικία υπάρχει στο βόρειο τμήμα του τεμαχίου 13. Πρόκειται για μεγάλη, ανεξάρτητη, διώροφη κατοικία με υπόγειο και πισίνα. Το νότιο τμήμα του τεμαχίου είναι κενό. Σύμφωνα με πληροφορία που έλαβε η Ενάγουσα από κάποιο Γιαννάκη Ιωαννίδη, που αναφέρεται ως «ιδιωτικός αστυνομικός», τα παιδιά των Εναγομένων δεν διαμένουν στη ρηθείσα κατοικία. Επισυνάπτεται στην Ενορκη Δήλωση Κονναρή έκθεση εκτίμησης του τεμαχίου 13 και αναφέρεται ότι η αξία του είναι σήμερα μικρότερη από την απαίτηση της Ενάγουσας. Προφανώς εννοείται το εξ αποφάσεως χρέος. Η αίτηση εδράζεται στην Δ.35, θ.18 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας που προνοεί πως: "H έφεση δεν θα επενεργεί ως αναστολή της εκτέλεσης ή της διαδικασίας στην εφεσιβαλλομένη απόφαση εκτός στο βαθμό που θα διέτασσε τούτο το Πρωτοβάθμιο Δικαστήριο ή το Εφετείο, ή Δικαστής του ενός ή του άλλου Δικαστηρίου∙ και καμιά ενδιάμεση ενέργεια ή διαδικασία πρέπει να ακυρώνεται εκτός στο βαθμό που θα διέτασσε τούτο το Πρωτοβάθμιο Δικαστήριο. Πριν την έκδοση οποιουδήποτε διατάγματος αναστολής εκτέλεσης, το πρόσωπο που λαμβάνει τέτοιο διάταγμα πρέπει να παράσχει τέτοια ασφάλεια (εάν υπάρχει) την οποία θα είχε διαταχθεί. Εάν η ασφάλεια πρόκειται να δοθεί με γραμμάτιο, το γραμμάτιο πρέπει να εκδοθεί προς όφελος του διαδίκου υπέρ του οποίου εκδόθηκε η εφεσιβαλλομένη απόφαση." Αναφέρεται στην Νεοφύτου ν. Δημητρίου

(1989)1(Ε) ΑΑΔ 592, 597 πως: "Η άσκηση έφεσης δεν αναιρεί ούτε αναστέλλει την πρωτόδικη απόφαση. Η απόφαση παραμένει ισχυρή και διατηρεί τον τελεσίδικο της χαρακτήρα μέχρι την τροποποίηση ή ανατροπή της από το Ανώτατο Δικαστήριο στην άσκηση της δευτεροβάθμιας δικαιοδοσίας του. Οποιαδήποτε τροποποίηση ή ανατροπή της πρωτόδικης απόφασης έχει αναδρομική ισχύ και συνεπάγεται ανάλογα με την περίπτωση την αναδιαμόρφωση της πρωτόδικης απόφασης. Η άσκηση της διακριτικής ευχέρειας του Δικαστηρίου για αναστολή πρωτόδικης απόφασης εξαρτάται από το αποτέλεσμα της εξισορρόπησης δύο εξίσου σημαντικών παραγόντων για την απονομή της δικαιοσύνης. Τη διασφάλιση, αφενός, του τελεσίδικου χαρακτήρα της πρωτόδικης απόφασης και της απόδοσης στον διάδικο που έχει επιτύχει των καρπών της επιτυχίας του και την εξασφάλιση, αφετέρου, της αποτελεσματικότητας του δικαιώματος για την άσκηση έφεσης". Στην A.B.P. Holdings Ltd & ΄Αλλου ν. Ανδρέα Κιταλίδη & Άλλων,

(1994)1 ΑΑΔ 287, 293 αναφέρεται πως: "Η αναστολή εκτέλεσης δικαστικής απόφασης βρίσκεται στη διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου, η οποία ασκείται με βάση δύο αρχές:-

1. Ο διάδικος ο οποίος επιτυγχάνει δεν πρέπει να στερείται, χωρίς ουσιαστικό λόγο, του καρπού της επιτυχίας του.
2. Το ένδικο μέσο της έφεσης, το οποίο ασκείται δικαιωματικά, δεν πρέπει να αποστερείται της αποτελεσματικότητας του". Στην Ναυτικός Όμιλος Πάφου ν. Αρχής Λιμένων

(1991)1 Α.Α.Δ. 1147 οι αρχές επαναδιατυπώνονται ως εξής: "Η έφεση δεν αναστέλλει το δικαίωμα εκτέλεσης ούτε μειώνει το κύρος της πρωτόδικης απόφασης. Η αναστολή μπορεί να εγκριθεί στο πλαίσιο της διακριτικής ευχέρειας που παρέχεται στο δικαστήριο από την Δ.35 Θ.18. Η διασφάλιση του τελεσφόρου της πρωτόδικης απόφασης, αφενός, και της αποτελεσματικότητας του δικαιώματος για άσκηση έφεσης, αφετέρου, συνιστούν τους κατεξοχή παράγοντες που επενεργούν στην άσκηση των συγκρουόμενων δικαιωμάτων επιβάλλει τη στάθμιση κάθε γεγονότος που σχετίζεται τόσο με τις επιπτώσεις της αναστολής, όσο και τη ζωτικότητα του δικαιώματος για την άσκηση έφεσης". Στην Βογαζιανού ν. Γενικού Εισαγγελέα

(1997)1 (Β) ΑΑΔ 591, 594-595 αναφέρεται πως: "... το ορθό κριτήριο για την παροχή δικαστικής αναστολής, το οποίο έγκειται στην εξισορρόπηση δύο παραγόντων. Πρώτον, της φυσιολογικής προσδοκίας του ενάγοντα να δρέψει άμεσα τους καρπούς της νίκης του και δεύτερον, την ανάγκη η ενδεχόμενη επιτυχία της έφεσης να μη χάσει τη σημασία της μένοντας χωρίς κανένα αντίκρυσμα". Στην The Governor and the Company of the Bank of Scotland v. Του Πλοίου S.S. Sapphire Seas,

(2001)1 (B)Α.Α.Δ. 955, 966 γίνεται αναφορά σε αγγλική νομολογία και σημειώνεται ότι: «...Το Δικαστήριο δε διστάζει, υπό ποικιλία μάλιστα περιστάσεων, να αναστείλει τις συνέπειες μιας απόφασης ή ενός διατάγματος για να παρασχεθεί η ευκαιρία να εξετάσει οριστικά κατ΄ έφεση διαφορά που συνάπτεται με χρηματικό απόθεμα ή άλλη περιουσία. Με τη βασική αιτιολογία πως αν δεν διατηρηθεί ανέπαφο ένα ταμείο μέχρι τέλους, η δικαίωση από το ανώτερο Δικαστήριο δε θα έχει πια σημασία. Με αποτέλεσμα να μένει έκθετη η ιδέα της δικαιοσύνης και να χάνει την αξιοπιστία της.» Το περιεχόμενο της Ενορκης Δήλωσης του Εναγόμενου 1 παραπέμπει στις διατάξεις της πρώτης επιφύλαξης του άρθρου 23 του περί Πολιτικής Δικονομίας Νόμου που αναφέρει ότι: «Νοείται ότι όταν ιδιοκτησία συνίσταται ολικά ή μερικά από κατοικία ή κατοικίες πρέπει να αφήνεται ή παρέχεται στον οφειλέτη χρέους τέτοια στέγαση η οποία κατά τη γνώμη του Δικαστηρίου είναι απόλυτα αναγκαία γι αυτόν και την οικογένεια του». Η επιφύλαξη αφορά στο διαδικαστικό στάδιο κατά το οποίο ο εξ αποφάσεως πιστωτής αιτείται την έκδοση εντάλματος εκτέλεσης με πώληση ακίνητης ιδιοκτησίας (Δ.42 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας). Στην προκειμένη περίπτωση οι ακίνητες ιδιοκτησίες ήταν υποθηκευμένες προς όφελος της Ενάγουσας και έχει με την Απόφαση ήδη διαταχθεί η εκποίηση τους. Δεν υπεισέρχονται ως σχετικοί οι παράμετροι που αφορούν τη στέγαση του ιδιοκτήτη της κατοικίας και της οικογένειας του. Ηγέρθηκε από αμφότερες τις πλευρές το ζήτημα της προοπτικής επιτυχίας της Εφεσης που καταχώρησαν οι Εναγόμενοι. Ότι υποστηρίζουν τόσο η Ναυτικός Όμιλος Πάφου όσο και η ΑΒP Holdings Ltd είναι πως οι προοπτικές επιτυχίας της έφεσης είναι σχετικός παράγοντας αλλά οριακής σημασίας και μόνο όπου μπορεί να γίνει πρόγνωση με βεβαιότητα ως προς την επιτυχία ή αποτυχία της έφεσης χωρίς περαιτέρω συζήτηση του θέματος, ο παράγων αυτός αποκτά σπουδαιότητα στην άσκηση της διακριτικής ευχέρειας του Δικαστηρίου. Ότι θα μπορούσε στο στάδιο τούτο να λεχθεί είναι πως η Εφεση δεν είναι επιπόλαιη. Η θέση του παρόντος δικαστηρίου έχει βέβαια εκφραστεί, όπως σε κάθε τέτοια περίπτωση, όμως εγείρονται κάποια ζητήματα που μέσα στα πλαίσια της άσκησης των δικαιωμάτων τους οι Εναγόμενοι μπορούν να επιζητήσουν την ετυμηγορία του Εφετείου χωρίς να μπορεί να λεχθεί πως ενεργούν κακόπιστα. Ζήτημα ανικανότητας της Ενάγουσας να επιστρέψει οποιοδήποτε ποσό τυχόν εισπράξει από τους Εναγόμενους ηγέρθηκε για πρώτη φορά στην αγόρευση των δικηγόρων τους. Αναφέρεται στην 3η σελίδα της γραπτής τους αγόρευσης ότι «...οι Εναγόμενοι/Αιτητές έχουν πρόθεση να καταβάλουν το υπό έφεση ποσό στην καθ΄ ης η αίτηση, αλλά λόγω της οικονομικής κρίσης [η] καθ΄ ης η αίτηση, δεν θα μπορούσε να επιστρέψει τα λεφτά στους Αιτητές εάν η έφεση ήταν τελικά επιτυχής». Η Ενορκη Δήλωση του Εναγόμενου 1 δεν κινήθηκε προς αυτή την κατεύθυνση. Η Ενάγουσα είναι τράπεζα και δεν έχει καταδειχθεί, ούτε καν υποστηριχθεί με την Ενορκη Δήλωση, ότι σε περίπτωση που το εξ αποφάσεως χρέος ξοφληθεί ή γίνουν πληρωμές έναντι του και η Εφεση επιτύχει, η Ενάγουσα δεν θα είναι σε θέση να επιστρέψει κάθε καταβληθέν ποσό στους Εναγόμενους. Δεν βρίσκω κανένα λόγο που να δικαιολογεί την αναστολή της εκτέλεσης της απόφασης καθ΄ όσο αφορά το χρηματικό μέρος αυτής. Ούτε ζήτημα που να αφορά την εν γένει οικονομική κατάσταση των Εναγόμενων εγείρεται με την Ενορκη Δήλωση του Εναγόμενου 1. Και στην περίπτωση αυτή ο συσχετισμός που επιχειρείται με τη γραπτή αγόρευση των δικηγόρων των Εναγομένων παραμένει μετέωρος. Καθ΄ όσον αφορά το μέρος της Απόφασης που αφορά στην εκποίηση με δημόσιο πλειστηριασμό των τριών ενυπόθηκων ακινήτων, και ανεξάρτητα από τον τρόπο με τον οποίο χρησιμοποιούνται ή δεν χρησιμοποιούνται από τους Εναγόμενους, είναι πρόδηλο ότι εάν αυτά ή οποιοδήποτε από αυτά πωληθούν και η Απόφαση ανατραπεί από το Εφετείο, ο Εναγόμενος 1 δεν θα μπορέσει να ανακτήσει την κυριότητα τους και η καταβολή σε αυτόν οποιουδήποτε χρηματικού ποσού δεν θα μπορεί να αναπληρώσει την απώλεια. Ως εκ τούτου κρίνω ότι είναι ορθό και δίκαιο το μέρος της Απόφασης που αφορά στη διαταγή εκποίησης με δημόσιο πλειστηριασμό των τριών ακινήτων που ανήκουν στον Εναγόμενο 1 ανασταλεί μέχρι εκδικάσεως της Εφέσεως που έχει καταχωρισθεί κατά της Απόφασης. Αυτά παραμένουν υποθηκευμένα προς όφελος της Ενάγουσας και θα μπορούν να εκποιηθούν μετά το πέρας της Εφεσης και ανάλογα με το αποτέλεσμα της. Όσον αφορά το θέμα των επιδικασθέντων εξόδων, η συνήθης προσέγγιση των Δικαστηρίων μας αντανακλάται στην πρακτική που ακολουθείται και στην Αγγλία (βλ. Αγγλική Ετήσια Δικονομική Πρακτική του 1970, στη σελ. 805), ότι αυτά πληρώνονται στο δικηγόρο του εφεσίβλητου εφόσον ο τελευταίος παράσχει προσωπική ανάληψη υποχρέωσης επιστροφής τους σε περίπτωση επιτυχίας της έφεσης. Τα έξοδα της αγωγής, να πληρωθούν εντός 15 ημερών αφότου οι δικηγόροι της Ενάγουσας παράσχουν προς τους δικηγόρους των Εναγομένων αντίγραφο των υπολογισθέντων και εγκριθέντων εξόδων και ανάληψη υποχρέωσης επιστροφής των εξόδων, σε περίπτωση επιτυχίας της Εφέσεως. Η καταβολή των εξόδων ως ανωτέρω θα είναι προϋπόθεση για την παραμονή του διατάγματος αναστολής της εκτέλεσης του μέρους της Απόφασης που έχει διαταχθεί σε ισχύ. Τα έξοδα της παρούσας Αίτησης επιδικάζονται υπέρ της Ενάγουσας και εναντίον των Εναγομένων, όπως θα υπολογισθούν από τον Πρωτοκολλητή και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο. (Υπ.) .............. Χ.Μαλαχτός, Π.Ε.Δ. Πιστόν αντίγραφο Πρωτοκολλητής /ΚΣ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο