Φεραίος Θεοσέβης Κλεόπα Θεοδούλου από Αγία Μαρίνα Χρυσοχούς, νυν Η.Π.Α. Δια του πληρεξούσιου αντιπροσώπου του Χαράλαμπου Θεοδούλου Κλεόπα από Πάφο ν. Άννα Χατζηφιλίππου, Αριθμός Έφεσης/ Αίτησης: 130/2010, 27/2/2015 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDPAF:2015:A31 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΠΑΦΟΥ ΕΝΩΠΙΟΝ: Κ. Κωνσταντίνου, Ε.Δ. Αριθμός Έφεσης/ Αίτησης: 130/2010 Μεταξύ: Φεραίος Θεοσέβης Κλεόπα Θεοδούλου από Αγία Μαρίνα Χρυσοχούς, νυν Η.Π.Α. Δια του πληρεξούσιου αντιπροσώπου του Χαράλαμπου Θεοδούλου Κλεόπα από Πάφο Αιτητής - και - Άννα Χατζηφιλίππου, από την Αγία Μαρίνα Χρυσοχούς Καθ' ης η αίτηση ---------------------- Ημερομηνία: 27.2.2015 Εμφανίσεις: Για εφεσείοντα/αιτητή : κα Κωνσταντίνου (για ν' ακούσει απόφαση κ. Αθανασίου) Για εφεσίβλητη/καθ' ης η αίτηση κα Κορακίδου Α Π Ο Φ Α Σ Η Με την υπό κρίση έφεση/αίτηση (στο εξής «η έφεση»), ο αιτητής (στο εξής «ο εφεσείοντας») εφεσιβάλλει την απόφαση του Διευθυντή του κτηματολογίου και Χωρομετρίας, ημερομηνίας 15.3.2010 η οποία λήφθηκε στο πλαίσιο της αίτησης Α.Ε.Δ.276/06 του κτηματολογίου Πάφου, με την οποία παραχωρήθηκε δικαίωμα διάβασης υπέρ του κτήματος της καθ' ης αίτηση (στο εξής «η εφεσίβλητη») μέσω του κτήματός του. Η έφεση βασίζεται στα άρθρα 11 Α και 80 του περί Ακινήτου Ιδιοκτησίας (Διακατοχή, Εγγραφή και Εκτίμηση) Νόμου, Κεφ. 224, όπως τροποποιήθηκε, στους κανονισμούς 5, 7, 9, 14 και 17 των περί Ακινήτου Ιδιοκτησίας (Διακατοχή, Εγγραφή και Εκτίμηση) Κανονισμών του 1956, και τέλος, στους κανονισμούς 3, 4, 5, 6 και 8 των περί Ακινήτου Ιδιοκτησίας (Παροχή Διόδου) Κανονισμών του
- Οι λόγοι της έφεσης είναι οι ακόλουθοι: «Η προσβαλλόμενη απόφαση του Διευθυντή του Κτηματολογίου και Χωρομετρίας είναι λανθασμένη, άκυρη και λήφθηκε κατά παράβαση και/ή αντίθετα με τις πρόνοιες του σχετικού Νόμου και των Κανονισμών γιατί: (α) Δεν επιδόθησαν στον Εφεσείοντα/Αιτητή οι προνοούμενες από το Νόμο και τους Κανονισμούς ειδοποιήσεις και/ή γνωστοποιήσεις. (β) Παράλειψε να μελετήσει και/ή εξετάσει όλα τα σχετικά στοιχεία και γεγονότα προτού προβεί στον καθορισμό της κατεύθυνσης της ειρημένης διόδου. (γ) Παράλειψε να εξετάσει και/ή εσφαλμένα αποφάσισε και/ή σχημάτισε την άποψη και/ή αποφάσισε ότι κανένα άλλο ακίνητο, εκτός του δουλεύοντος ακινήτου, δεν ήταν κατάλληλο για τη διέλευση της διόδου. (δ) Παρέλειψε να εξετάσει και/ή εσφαλμένα αποφάσισε ότι με τον καθορισμό της ειρημένης διόδου, προκαλείτο η μικρότερη δυνατή ζημιά, οχληρία και ταλαιπωρία. (ε) Η προσβαλλόμενη απόφαση δεν είναι καθόλου και/ή καλά δικαιολογημένη και/ή πάσχει από έλλειψη αιτιολογίας και ουδεμία αναφορά γίνεται στους παράγοντες που λήφθηκαν υπόψη για την λήψη της απόφασης. (στ) Η εν λόγω απόφαση του Διευθυντή είναι παράνομος και αντισυνταγματική, εσφαλμένη και αυθαίρετη και μη βασιζόμενη επί όλων των πραγματικών δεδομένων της υπόθεσης. (ζ) Ο διευθυντής αγνόησε παντελώς την μαρτυρία και/ή τα πραγματικά γεγονότα με τα οποία σχετίζεται η εν λόγω απόφαση. (η) Κατά την επιτόπια εξέταση χρησιμοποιήθηκαν λανθασμένα κριτήρια και/ή λανθασμένες μετρήσεις και η απόφαση λήφθηκε κατά παράβαση του άρθρου 11Α του Περί Ακινήτου Ιδιοκτησίας Νόμου. (θ) Κατά την επιτόπια εξέταση χρησιμοποιήθηκαν ανεπαρκή και/ή ανακριβή όργανα μέτρησης. (ι) Κατά την επιτόπια εξέταση δεν ακολουθήθηκε η ορθή και/ή κανονική διαδικασία και/ή πρακτική. (κ) Η απόφαση του Διευθυντή είναι εσφαλμένη, αυθαίρετη και στηρίζεται σε πλάνη περί τα πράγματα και/ή εσφαλμένα νομικά κριτήρια.» Τα γεγονότα επί των οποίων στηρίζεται η έφεση αναφέρονται σε δύο ένορκες δηλώσεις. Στην μία προέβη ο πληρεξούσιος αντιπρόσωπος του εφεσείοντα, Χαράλαμπος Θεοδούλου Κλεόπα, μέσω του οποίου καταχωρήθηκε και η έφεση και στην άλλη, ο τοπογράφος μηχανικός, Μιχάλης Οδυσσέα Μιχαήλ. Με την πρώτη ένορκη δήλωση, ο πληρεξούσιος αντιπρόσωπος του εφεσείοντα ισχυρίζεται ότι η εκκαλούμενη απόφαση του Διευθυντή του Κτηματολογίου και Χωρομετρίας (στο εξής «ο Διευθυντής») με την οποία παραχωρεί δικαίωμα διάβασης πλάτους 4 μέτρων από το τεμάχιο του εφεσείοντα προς όφελος του τεμαχίου της εφεσίβλητης είναι λανθασμένη και άκυρη, σχεδόν, για όλους τους λόγους έφεσης (τους οποίους επαναλαμβάνει). Περαιτέρω ισχυρίζεται τα εξής: Ο Διευθυντής παραγνώρισε το γεγονός ότι θα μπορούσε να αποκτηθεί δίοδος από άλλα γειτονικά τεμάχια με λιγότερο κόστος και ζημιά, αφού θα λαμβανόταν από δύο γειτονικούς ιδιοκτήτες. Το τεμάχιο του εφεσείοντα έχει επιβαρυνθεί ήδη με απαλλοτρίωση 100 τ.μ. στη βόρεια πλευρά κατά τη διεξαγωγή εργασιών τοποθέτησης αγωγών από το Τμήμα Υδάτων και έχει ασφαλτοστρωθεί πρόσφατα. Η υπόδειξη του δικαιώματος διάβασης από τη δυτική πλευρά του τεμαχίου του εφεσείοντα, θα έχει πολύ δυσμενείς συνέπειες και μεγάλη οικονομική ζημιά για τον ίδιο. Η ένορκη δήλωση του τοπογράφου μηχανικού, Μιχάλη Οδυσσέα Μιχαήλ ακολουθεί αυτούσια: «Ο πιο κάτω υπογραμμένος Μιχάλης Οδυσσέα Μιχαήλ από την Πάφο ορκίζομαι και λέγω τα ακόλουθα:
- Είμαι Τοπογράφος Μηχανικός, απόφοιτος του University of East London, UK εγγεγραμμένος στο ΕΤΕΚ και ασκώ το επάγγελμα μου στην Πάφο, από το έτος 2006 μέχρι σήμερα.
- Μετά από οδηγίες του αιτητή στην αίτηση με τον πιο πάνω αριθμό και τίτλο επισκεύθηκα κατά ή περί τις 20/3/2010 το χωρίο Αγία Μαρίνα Χρυσοχούς και προέβηκα σε επιτόπια εξέταση του τεμαχίου του αιτητή με αριθμό 230, Φ/Σχ. 26/14 του τεμαχίου της καθ' ης η Αίτηση με αριθμό 642, Φ/ΣΧ/26/14 και των γειτονικών τεμαχίων με αριθμό 643 και 231 που θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για σκοπούς πρόσβασης της σε δημόσιο δρόμο.
- Αφού μελέτησα τόσο την απόφαση του Διευθυντή του Κτηματολογίου ημερ. 15/3/10 που δόθηκε στην Αίτηση ΑΕΔ 276/06 αφού επιθεώρησα επιτόπου τα πιο πάνω ακίνητα και αφού έκανα τις απαραίτητες μετρήσεις και σχεδιασμούς κατέληξα στο ασφαλές συμπέρασμα ότι η δίοδος που υπέδειξε το Κτηματολόγιο με την απόφαση του είναι λανθασμένη και αντί αυτής θα έπρεπε να προτιμηθεί η παραχώρηση δικαιώματος διαβάσεως προς όφελος του τεμαχίου 642 από τα τεμάχια 231 και 643 εξίσου.
- Τα ευρήματα μου περιγράφονται στην επισυνημμένη Έκθεση /Διαπίστωση μου η οποία συνοδεύεται από 2 σχέδια το περιεχόμενο των οποίων υιοθετώ και επαναλαμβάνω.
- Τα έξοδα μου για την επιτόπια επίσκεψη, μελέτη και ετοιμασία έκθεσης για την πιο πάνω υπόθεση ανέρχονται στο ποσό των €600,
- Ορκίζομαι την παρούσα μου ένορκο δήλωση για σκοπούς υποστήριξης της Αίτησης / Έφεσης του αιτητή.» Η τεχνική έκθεση του μάρτυρα ακολουθεί επίσης αυτούσια: «Θέμα:"Χωρομετρική εργασία τεμαχίου στην Αγία Μαρίνα Χρυσοχούς στην Πάφο" Στις 20/03/2010 μετά από οδηγίες του κυρίου Χαράλαμπου Θεοδούλου Κλεόπα, έχω προβεί σε επιτόπια εξέταση με σκοπό την ετοιμασία τοπογραφικής μελέτης για το τεμάχιο με αριθμό 230, 231, 643 και 642 Φ/Σ 26/14 της κλίμακας 1:5000 στην Αγία Μαρίνα Χρυσοχούς στην επαρχία Πάφου. Σε αυτή την επιτόπια εξέταση, για τοπογραφική μελέτη, έχω χρησιμοποιήσει μηχάνημα υψηλής τεχνολογίας και μεγάλης ακρίβειας των +- 2 μμ, το λεγόμενο GPS. Η τοπογραφική μελέτη έγινε χρησιμοποιώντας στοιχεία από το Τμήμα Κτηματολογίου και Χωρομετρίας όπως επίσης και με αποτυπώσεις της υφιστάμενης κατάστασης. Αφού μελέτησα την απόφαση του Διευθυντή του Κτηματολογίου ημερ. 15/03/10 που δόθηκε στην αίτηση ΑΕΔ 276/06 και αφού επιθεώρησα επιτόπου τα πιο πάνω αναφερόμενα ακίνητα, έκανα τις απαραίτητες μετρήσεις και σχεδιασμούς και κατέληξα στο συμπέρασμα ότι η δίοδος που επέδειξε το Τμήμα Κτηματολογίου και Χωρομετρίας με την απόφαση του Διευθυντή είναι λανθασμένη και αντί αυτής θα έπρεπε να προτιμηθεί η παραχώρηση δικαιώματος διαβάσεως προς όφελος του τεμαχίου 642 από τα τεμάχια 231 και 643 εξίσου. Η παραχώρηση του δικαιώματος διαβάσεως προς όφελος του τεμαχίου 642 από τα τεμάχια 231 και 643 καθιστά την πρόσβαση του πιο σύντομη παρά από το τεμάχιο με αριθμό 230 κατά 1,7 μέτρα. Το εμβαδό που επηρεάζεται από την παραχώρηση του δικαιώματος διαβάσεως μέσω του τεμαχίου με αριθμό 230 είναι περισσότερο από την παραχώρηση δικαιώματος διαβάσεως μέσω των τεμαχίων 231 και 643 κατά 3 τετραγωνικά μέτρα. Ως εκ τούτου εισηγούμαι την πιο σύντομη πρόσβαση και τον λιγότερο επηρεασμό σε εμβαδό του τεμαχίου όπως φαίνεται στα επισυνημμένα σχέδια. Με τιμή Μιχάλης Οδυσσέα Μιχαήλ Αγρονόμος Τοπογράφος Μηχανικός» Η εφεσίβλητη καταχώρησε ένσταση στην έφεση η οποία στηρίζεται σε γεγονότα τα οποία αναφέρονται σε ένορκη δήλωση στην οποία προέβη η ίδια. Ό, τι ενδιαφέρει να αναφερθεί από αυτή είναι το περιεχόμενο των παραγράφων 13 μέχρι
- Κατά τα λοιπά, η εφεσίβλητη, βασικά, επαναλαμβάνει το περιεχόμενο της αιτιολογημένης απόφασης του Διευθυντή, ημερομηνίας 30.4.2010, την οποία υπογράφει εκ μέρους του ο Παναγιώτης Χριστοδουλίδης. Το περιεχόμενο των παραγράφων 13 μέχρι 22 της ένορκης δήλωσης της εφεσίβλητης ακολουθεί αυτούσιο: «
- Πιστεύω ότι η προσβαλλόμενη απόφαση είναι ορθή και δίκαιη και η μόνη απόφαση την οποία ο Διευθυντής όφειλε να λάβει υπό τις περιστάσεις.
- Πιστεύω ότι ο Διευθυντής ακολούθησε πιστά τη διαδικασία που προβλέπεται από το σχετικό νόμο και τους κανονισμούς.
- Η προσβαλλόμενη απόφαση ήταν αποτέλεσμα της ορθής άσκησης των νομίμων εξουσιών του Διευθυντή.
- Η προσβαλλόμενη απόφαση είναι πλήρως αιτιολογημένη.
- Η προσβαλλόμενη απόφαση είναι αποτέλεσμα ορθών μετρήσεων και ορθής και πλήρους έρευνας.
- Η προσβαλλόμενη απόφαση είναι αποτέλεσμα ορθής άσκησης της εξουσίας του Διευθυντή αφού έχουν ληφθεί υπόψη όλοι σχετικοί παράγοντες και εφαρμόστηκαν όλα τα απαραίτητα κριτήρια.
- Κατά την άσκηση της εξουσίας του, ο Διευθυντής δεν διέπραξε κανένα σφάλμα ούτε αναφορικά με κριτήρια, ούτε σε σχέση με μετρήσεις, ούτε σε σχέση με τη διαδικασία και την πρακτική.
- Ο υπολογισμός της αποζημίωσης έγινε ορθά λαμβάνοντας υπόψη όλους τους παράγοντες και συγκριτικές πωλήσεις παρόμοιων ακινήτων της περιοχής.
- Η προσβαλλόμενη απόφαση είναι ορθή, νόμιμη και δίκαιη.
- Από ότι γνωρίζω και από ότι με συμβουλεύουν οι δικηγόροι μου, δεν συντρέχει κανένας λόγος ακύρωσης ή τροποποίησης της προσβαλλόμενης απόφασης.» Η ακρόαση της έφεσης, σε εφαρμογή του κανονισμού 10
(3)των περί Ακινήτου Ιδιοκτησίας (Διακατοχή, Εγγραφή και Εκτίμηση) Κανονισμών του 1956 διεξάχθηκε στη βάση του περιεχομένου των ενόρκων δηλώσεων, ενώ και οι τρεις ενόρκως δηλούντες, αντεξετάστηκαν επί του περιεχομένου της ένορκης δήλωσής τους. Απ' όσα έχει αναφέρει αντεξεταζόμενος ο πληρεξούσιος αντιπρόσωπος του εφεσείοντα (Μ.1) συγκρατώ τα εξής: Το κτηματολόγιο έκανε λάθος και η εκκαλούμενη απόφαση πρέπει να ακυρωθεί. Ήταν παρών όταν το κτηματολόγιο πήγε για επιτόπια εξέταση. Συγκεκριμένα, κλήθηκε να παρουσιαστεί ως ιδιοκτήτης του διπλανού χωραφιού. Μόλις κατέβηκε από το αυτοκίνητο ο κτηματολόγος πήγε στο σημείο ακριβώς από το οποίο όρισε την είσοδο προς όφελος του τεμαχίου της εφεσίβλητης. Είπε ότι απ' εδώ θα περάσει το πέρασμα, διότι είναι μεγαλύτερο χωράφι. Του υπέδειξε τότε ότι το μεγαλύτερο τεμάχιο είναι το 231 απέναντι. «Πού το ξέρεις;» το ρώτησε ο κτηματολόγος και του απάντησε ότι φαίνεται το μέγεθος του χωραφιού. Επειδή ο ίδιος είναι μαθηματικός και κατέχει από εμβαδά και φαίνεται και στο τοπογραφικό είπε στον κτηματολόγο ότι το τεμάχιο του εφεσείοντα από το οποίο ήθελαν να δώσουν το πέρασμα έχει ήδη επιβαρυνθεί για την κατασκευή του δρόμου με 100 τ.μ. Του είπε ακόμη να πάνε απέναντι να δουν και αυτός του απάντησε: «φαίνεται ξεκάθαρα απ' εδώ θα πάει». Φαίνεται πως είχε ήδη πάρει την απόφασή του πριν επισκεφθεί επί τόπου. Του είπε ξανά να πάνε απέναντι στο άλλο χωράφι να δουν επί τόπου ότι είναι και πιο κοντινή η απόσταση από το δρόμο προς το τεμάχιο 642 που ζητούσε το πέρασμα. Πηγαίνοντας εκεί, ο κτηματολόγος είπε: «Έχει στροφή κοντά ο δρόμος.» Του υπέδειξε τότε ότι και απέναντι στο άλλο τεμάχιο έχει στροφή, όπως φαίνεται στα σχεδιαγράμματα και το ρώτησε αν έχουν μετρήσει την απόσταση. Κρατώντας μόνο ένα χάρακα και ένα τοπογραφικό ο κτηματολόγος, του απάντησε πως φαίνεται να είναι το ίδιο. Όπως αποδείχθηκε εκ των υστέρων με ακριβείς μετρήσεις, ήταν συντομότερη η οδός, από εκεί που του υπέδειξε ο ίδιος. Δεν έλαβε καθόλου υπόψη τις υποδείξεις του να παρθεί ο δρόμος από δύο τεμάχια, 57 τ.μ. από το ένα κα 42 τ.μ. από το άλλο. Είχε ήδη πάρει την απόφασή του. Πιστεύει ότι ο Διευθυντής έλαβε λανθασμένη απόφαση, ίσως από λανθασμένες πληροφορίες που του δόθηκαν. Ερωτηθείς εάν τα σφάλματα του κτηματολογίου είναι αυτά που εξήγησε, «Στο τοπογραφικό που μας στάληκε φαίνεται ξεκάθαρα ότι δεν έλαβε καθόλου υπόψη το σχέδιο. Είναι ημιτελές και παραπλανητικό.» απάντησε. Ερωτηθείς, τέλος, εάν υπάρχουν και άλλα σφάλματα του κτηματολογίου ισχυρίστηκε ότι η δίοδος απ' εκεί που παραχωρήθηκε εμποδίζει οποιαδήποτε ενιαία ανάπτυξη του τεμαχίου του και του αδελφού του, τα οποία είναι και μικρά τεμάχια. Ο τοπογράφος μηχανικός, Μιχάλης Οδυσσέα Μιχαήλ (Μ.2), αντεξεταζόμενος ανάφερε τα εξής: η εκκαλούμενη απόφαση είναι λανθασμένη, επειδή, αν δινόταν δικαίωμα διάβασης προς τα δυτικά, θα ήταν συντομότερη η δίοδος από αυτή που δόθηκε προς τα βόρεια. Αυτό είναι το σφάλμα που εντοπίζει καθώς και ακόμη ένα. Το εμβαδό του επηρεαζόμενου τεμαχίου θα είναι κατά 3 τ.μ. λιγότερο. Συγκεκριμένα, σύμφωνα με το σχέδιό του, η δίοδος που προτείνει ο ίδιος θα έχει εμβαδό 99 τ.μ., ενώ εκείνη που αποφάσισε ο Διευθυντής είναι 102 τ.μ. Από άποψη απόστασης, η διαφορά μεταξύ της διόδου που προτείνει ο ίδιος με εκείνη που αποφάσισε το κτηματολόγιο είναι 1,7 μ. Ερωτηθείς εάν λαμβάνει υπόψη τη νότια γραμμή της διόδου που εισηγείται απάντησε ότι λαμβάνει υπόψη τη βόρεια. Ερωτηθείς στη συνέχεια πόσο μάκρος έχει η βόρεια γραμμή, «21,11 μ.» απάντησε και 32 μ. η νότια, όπως είπε, απαντώντας στην επόμενη ερώτηση. Ερωτηθείς στη συνέχεια ποια είναι η πιο μεγάλη απόσταση της διόδου που αποφάσισε το κτηματολόγιο, «22,79 μ.» απάντησε. Υπεισέρχομαι τώρα και σε μέρος όσων ανάφερε η εφεσίβλητη αντεξεταζόμενη. Ειδικότερα: Ασχολείται με οικιακά και δεν έχει κάνει σπουδές για τα θέματα που αναφέρει στην ένορκη της δήλωση. Στην επιτόπια εξέταση, ήταν παρούσα μαζί με το σύζυγό της καθώς και ο κ. Χάρης Κλεόπα, σαν αντιπρόσωπος του εφεσείοντα και ο κτηματολογικός λειτουργός. Δε γνωρίζει τα προσόντα του τελευταίου ο οποίος έκανε την επιτόπια εξέταση και στην ερώτηση εάν γνωρίζει με ποια ιδιότητα πήγε να κάνει την επιτόπια εξέταση, «Ήταν ο υπεύθυνος που ανέλαβε την υπόθεση του κτηματολογίου.» απάντησε. Εκείνη την ημέρα (της επιτόπιας εξέτασης) πήγε ο κτηματολόγος και τους είπε από ποιο σημείο θα πάρουν τη διάβαση που ζητούν. Τους είπε απλά ότι «θα περάσει απ' εδώ η δίοδος» γιατί είχε μελετήσει τα σχέδιά του και ήξερε από προηγουμένως την πιο σύντομη οδό. Στην υποβολή ότι η πιο σύντομη οδός δεν ήταν αυτή που καθορίστηκε από το κτηματολόγιο, «Ναι ίσως, αλλά, η άλλη πλευρά βγαίνει σε στροφή και το ένα τεμάχιο είναι πολύ μικρό.» απάντησε. Κληθείσα να πει κατά πόσο συμφωνεί ότι και από την πλευρά που επιλέχθηκε η δίοδος, επίσης καταλήγει σε στροφή, απάντησε αρνητικά. Στην υποβολή ότι καταλήγει, απάντησε ως εξής: «Δεν καταλήγει. Η στροφή είναι στην αρχή του τεμαχίου και εμείς παίρνουμε διάβαση από την άλλη πλευρά». Με αναφορά στο περιεχόμενο της παραγράφου 8 της ένορκης δήλωσής της, ερωτηθείσα ποια στοιχεία και γεγονότα έλαβε υπόψη ο κτηματολόγος που προέβη σε επιτόπια έρευνα και καθόρισε την κατεύθυνση της διόδου, απάντησε περίπου ως εξής: «Πρώτο, το αμέσως διπλανό τεμάχιο επηρεάστηκε από δύο πλευρές. Από το δρόμο που είχε γίνει, γι' αυτό δεν ήθελε να το επηρεάσει και από τρίτη πλευρά. Η άλλη πλευρά που είχαμε προτείνει όταν κάναμε την αίτηση, βγαίνει σε στροφή και το ένα από τα δύο τεμάχια είναι πολύ μικρό.» Στην υποβολή ότι τα τεμάχια 668 και 673 δεν έπρεπε να χρησιμοποιηθούν σαν συγκριτικά για να βγει το ποσό της αποζημίωσης, επειδή είναι περίκλειστα, απάντησε πως δεν ξέρει. Στην επόμενη υποβολή που της έγινε: («Ο κτηματολόγος που διενήργησε την επιτόπια έρευνα δεν έλαβε υπόψη του όλα τα απαραίτητα στοιχεία για τον καθορισμό της διόδου.»), «Εγώ πιστεύω ότι σωστά ενήργησε ο κτηματολόγος.» απάντησε. Η επόμενη υποβολή που της έγινε, ήταν ότι αποκλείστηκε οποιαδήποτε άλλη πιθανή λύση, χωρίς καν να εξεταστεί. Και η απάντησή της: «Εξετάστηκε, γιατί ο κτηματολόγος ήρθε ακόμη μια φορά πριν την τελική εξέταση.» Τέλος, στην υποβολή ότι η δίοδος που προτάθηκε από τον εφεσείοντα, θα ήταν αυτή που θα επέφερε τη μικρότερη δυνατή ζημιά, οχληρία και ταλαιπωρία και όχι αυτή που καθόρισε το κτηματολόγιο, «Δεν έχει πολλή απόσταση η μια δίοδος από την άλλη, για να πούμε ότι η μία προκαλεί οχληρία και η άλλη όχι.» απάντησε. Δεν προτίθεμαι να επαναλάβω το περιεχόμενο των εκατέρωθεν γραπτών αγορεύσεων. Στη συνέχεια και στο βαθμό που κριθεί αναγκαίο θα διαφανεί ποιες από τις θέσεις κάθε πλευράς αποδέχομαι και ποιες απορρίπτω. Είχα την ευκαιρία να παρακολουθήσω με ιδιαίτερη προσοχή και τους τρεις μάρτυρες κατά τη διάρκεια της αντεξέτασής τους. Αισθάνομαι ότι είμαι σε θέση να αξιολογήσω τη συμπεριφορά, αντιδράσεις, αναφορές και ισχυρισμούς τους λαμβάνοντας υπόψη και το επίπεδο γνώσης τους αναφορικά με τα ουσιώδη γεγονότα της υπόθεσης. Ειδικά για τον πληρεξούσιο αντιπρόσωπο του εφεσείοντα καθώς και την εφεσίβλητη, ασφαλώς, λαμβάνω υπόψη και το προσωπικό συμφέρον και των δύο από την έκβαση της έφεσης. Περαιτέρω λαμβάνω υπόψη και τις ακόλουθες παρατηρήσεις, από την απόφαση στην υπόθεση Προκοπίου ν. Ryan κ.ά.
(2012)1(Γ) Α.Α.Δ.1982, τις οποίες θεωρώ ιδιαίτερα σημαντικές για σκοπούς αξιολόγησης της μαρτυρίας τους: πρώτο, το βάρος απόδειξης της ύπαρξης λάθους στην απόφαση του Διευθυντή βρίσκεται στον αιτητή και δεύτερο, η κτηματολογική εργασία είναι εξειδικευμένη και αμφισβήτησή της μπορεί να γίνει, μεταξύ άλλων, με παρουσίαση αναλόγου βαρύτητας πραγματογνωμοσύνης. Των παραπάνω λεχθέντων παρατηρώ τα εξής: Στο βαθμό και την έκταση που ο πληρεξούσιος αντιπρόσωπος του εφεσείοντα (Μ.1) επιχείρησε να με πείσει για το εσφαλμένο της εκκαλούμενης απόφασης, επί της ουσίας των λόγων για τους οποίους αυτή έχει ληφθεί, η μαρτυρία του δεν μπορεί να γίνει αποδεκτή, επειδή αυτός, πρώτο, δε με έχει εφοδιάσει με τα αναγκαία στοιχειά που θα μου επέτρεπαν να το θεωρήσω ειδικό ή πραγματογνώμονα για ό, τι ανάφερε σ' αυτά τα πλαίσια και δεύτερο, επί του προκειμένου, η μαρτυρία του, σε σημαντικό βαθμό συγκρούεται με τη μαρτυρία του τοπογράφου μηχανικού, Μιχάλη Οδυσσέα Μιχαήλ (Μ.2) ο οποίος κατάθεσε ως πραγματογνώμονας για την υπόθεσή του εφεσείοντα, του οποίου η μαρτυρία, για λόγους που θα αναφέρω στο κατάλληλο στάδιο, επίσης θεωρώ πως δεν είναι ικανή για σκοπούς απόδειξης και στοιχειοθέτησης της θέσης του εφεσείοντα ότι η εκκαλούμενη απόφαση είναι λανθασμένη. Για παράδειγμα, ο ισχυρισμός του πρώτου στο στάδιο της αντεξέτασής του, ότι, όπως αποδείχθηκε εκ των υστέρων με ακριβείς μετρήσεις, η δίοδος που είχε προτείνει ο ίδιος στον κτηματολόγο ήταν συντομότερη εκείνης που υπέδειξε ο τελευταίος καταρρίπτεται από τη μαρτυρία του πραγματογνώμονα του εφεσείοντα, ο οποίος, αντεξεταζόμενος και αυτός, έστω έμμεσα, βασικά, αναιρώντας τον ισχυρισμό του που περιέχεται στην τεχνική του έκθεση ότι η παραχώρηση του δικαιώματος διάβασης προς όφελος του τεμαχίου 642 (δηλαδή της εφεσίβλητης) από τα τεμάχια 231 και 643 καθιστά την πρόσβαση του πιο σύντομη παρά από το τεμάχιο με αριθμό 230 (δηλαδή του εφεσείοντα) κατά 1,7 μ., ισχυρίστηκε ότι αυτή η απόσταση (του ενός μέτρου και 70 εκατοστών) είναι με βάση τη βόρεια γραμμή της διόδου που εισηγείται ο ίδιος, συνολικού μήκους 21,11 μ., με το συνολικό μήκος της νότιας γραμμής της ίδιας διόδου να είναι 32 μ. Σε συνδυασμό και με την παραδοχή του ότι η πιο μεγάλη απόσταση της διόδου που αποφάσισε το κτηματολόγιο είναι 22,79 μ., καθίσταται τελείως ξεκάθαρο, ότι, τουλάχιστον από πλευράς απόστασης, η δίοδος που αποφάσισε ο Διευθυντής είναι κατά 9,21 μ. συντομότερη εκείνης που εισηγούνται και οι δύο μάρτυρες του εφεσείοντα, η οποία, ενώ είναι πιο σύντομη κατά μόλις 1,7 μ. από τη βόρεια πλευρά έναντι της διόδου που έχει παραχωρήσει ο Διευθυντής είναι κατά 9,21 μ. μακρύτερη της τελευταίας. Ακόμη ένας ισχυρισμός του πληρεξούσιου αντιπρόσωπου του εφεσείοντα που συγκρούεται με τη μαρτυρία του πραγματογνώμονα του τελευταίου είναι ο εξής: αντεξεταζόμενος, ισχυρίστηκε ότι κατά την επιτόπια εξέταση, ο κτηματολόγος δεν έλαβε καθόλου υπόψη τις υποδείξεις του να παρθεί ο δρόμος από εκεί που του υπέδειξε, από δύο τεμάχια. Συγκεκριμένα, 57 τ.μ από τα ένα κα 42 τ.μ. από το άλλο. Ο πραγματογνώμονας του εφεσείοντα, στην τεχνική του έκθεση αναφέρει ότι η απόφαση του Διευθυντή είναι λανθασμένη, επειδή, αντί της διόδου που υπέδειξε θα έπρεπε να προτιμηθεί η παραχώρηση δικαιώματος διάβασης προς όφελος του τεμαχίου 642 (δηλαδή της εφεσίβλητης) από τα τεμάχια 231 και 643 εξίσου. Απ' εκεί και πέρα, ο ισχυρισμός του - που αποτελεί και αυτοτελή λόγο έφεσης - ότι δεν τους επιδόθηκαν οι προνοούμενες από το Νόμο και τους Κανονισμούς ειδοποιήσεις και/ή γνωστοποιήσεις, εκτός του ότι, αν λάβω υπόψη το περιεχόμενο της γραπτής αγόρευσης της ευπαίδευτης δικηγόρου του εφεσείοντα, θεωρώ πως ο συγκεκριμένος λόγος έφεσης έχει εγκαταλειφθεί είναι και το γεγονός, ότι, ο ισχυρισμός αυτός, ουσιαστικά, αναιρέθηκε από τον ίδιο στο στάδιο της αντεξέτασής του, όταν ισχυρίστηκε πως ήταν παρών κατά την επιτόπια εξέταση, στην οποία κλήθηκε να παραστεί ως ιδιοκτήτης του διπλανού χωραφιού. Ο ισχυρισμός του της παραγράφου 5 της ένορκης δήλωσής του, ότι η υπόδειξη του δικαιώματος διάβασης από τη δυτική πλευρά του τεμαχίου του εφεσείοντα προς όφελος του τεμαχίου της εφεσίβλητης θα έχει πολύ δυσμενείς συνέπειες και μεγάλη καταστροφή για τον εφεσείοντα είναι γενικός, αόριστος και εντελώς ατεκμηρίωτος. Ως τέτοιος υπέχει μηδενικής αποδεικτικής αξίας. Το ίδιο ισχύει και για τους ακόλουθους ισχυρισμούς του, τους οποίους προέβαλε αντεξεταζόμενος: το κτηματολόγιο έσφαλε, επειδή στο τοπογραφικό που τους στάλθηκε φαίνεται ξεκάθαρα ότι δεν έλαβε καθόλου υπόψη το σχέδιο το οποίο είναι ημιτελές και παραπλανητικό. Ομοίως και για τον ισχυρισμό του η δίοδος που παραχωρήθηκε παρεμποδίζει οποιαδήποτε ενιαία ανάπτυξη του τεμαχίου του εφεσείοντα καθώς και του δικού του τα οποία είναι και μικρά τεμάχια. Αυτοτελώς ιδωμένη, ούτε η μαρτυρία της εφεσίβλητης προσθέτει οτιδήποτε στην υπόθεσή της, δοθέντος ότι, κατά βάση αποτελεί επανάληψη του περιεχομένου της επίδικης - αιτιολογημένης απόφασης του Διευθυντή, ημερομηνίας 30.4.2010, στο περιεχόμενο της οποίας θα αναφερθώ αργότερα. Αυτό είναι και το μόνο σχόλιο που θα ήθελα να κάνω για τη μαρτυρία της εφεσίβλητης. Υπεισέρχομαι τώρα στη μαρτυρία του τοπογράφου μηχανικού, Μιχάλη Οδυσσέα Μιχαήλ (Μ.2), που καθώς ήδη έχει αναφερθεί αποτελεί τον πραγματογνώμονα του εφεσείοντα, του οποίου τη μαρτυρία επικαλείται ο πληρεξούσιος αντιπρόσωπος του τελευταίου (όπως αναφέρει στην παράγραφο 6 της ένορκης δήλωσής του) προς υποστήριξη της έφεσης. Συνοψίζοντας τη μαρτυρία του, με εξαίρεση τον ισχυρισμό του ότι το δικαίωμα διάβασης προς όφελος του τεμαχίου της εφεσίβλητης από τα δύο τεμάχια που εισηγείται ο ίδιος καθιστά την πρόσβαση στο τεμάχιο της εφεσίβλητης πιο σύντομη παρά από το τεμάχιο του εφεσείοντα που αποφάσισε ο Διευθυντής, που για λόγους που έχουν αναφερθεί στο πλαίσιο αξιολόγησης της μαρτυρίας του πληρεξούσιου αντιπροσώπου του εφεσείοντα, όχι απλώς δεν ευσταθεί, αλλά, αντίθετα έχει αποδειχθεί ότι ισχύει ακριβώς το αντίθετο, κατά τα λοιπά, από τη μαρτυρία του, την οποία και αποδέχομαι (αφού παρέμεινε αναντίλεκτη), επί της ουσίας απορρέουν τα εξής: Στις 20.3.2010, μετά από οδηγίες του πληρεξούσιου αντιπροσώπου του εφεσείοντα προέβη σε επιτόπια εξέταση με σκοπό την ετοιμασία τοπογραφικής μελέτης για τα τεμάχια 230, 231, 643 και 642 στην Αγία Μαρίνα Χρυσοχούς στην επαρχία Πάφου. Κατά την επιτόπια εξέταση έχει χρησιμοποιήσει μηχάνημα υψηλής τεχνολογίας και μεγάλης ακριβείας (αναφέρεται). Η τοπογραφική μελέτη έγινε χρησιμοποιώντας στοιχεία από το Τμήμα Κτηματολογίου και Χωρομετρίας καθώς και αποτυπώσεις της υφιστάμενης κατάστασης. Αφού μελέτησε την επίδικη απόφαση του Διευθυντή, ημερομηνίας 15.3.2010 και αφού επιθεώρησε επί τόπου τα πιο πάνω ακίνητα, έκανε τις απαραίτητες μετρήσεις και σχεδιασμούς και κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η δίοδος που υπέδειξε το κτηματολόγιο με την απόφαση του Διευθυντή είναι λανθασμένη. Αντ' αυτής, θα έπρεπε να προτιμηθεί η παραχώρηση δικαιώματος διάβασης προς όφελος του τεμαχίου της εφεσίβλητης από τα τεμάχια 231 και 643, εξίσου. Το εμβαδό που επηρεάζεται από την παραχώρηση του δικαιώματος μέσω του τεμαχίου 230 (δηλαδή του εφεσείοντα) είναι περισσότερο από την παραχώρηση δικαιώματος διάβασης μέσω των δύο τεμαχίων που εισηγείται ο ίδιος, κατά 3 τ.μ. Καθώς έχει νομολογηθεί (βλ. Πατσαλίδης ν. Δαμασκηνού κ.ά.
(2004)1(Β) Α.Α.Δ. 1248: «Το δικαστήριο, στα πλαίσια της αναθεωρητικής του δικαιοδοσίας δυνάμει του άρθρου 80 του νόμου, εξετάζει κατά πόσο η απόφαση του Διευθυντή είναι νόμιμη και ορθή στην ουσία της. Όταν υπάρχουν όλα τα στοιχεία, το δικαστήριο μπορεί να αντικαταστήσει την κρίση του Διευθυντή με τη δική του και να εκδώσει οποιαδήποτε διαταγή κρίνει δίκαιη. Αυτό σημαίνει ότι η δικαιοδοσία του δικαστηρίου δεν περιορίζεται μόνο στον έλεγχο της νομιμότητας της απόφασης αλλά επεκτείνεται και στην ορθότητά της καθώς και στις ρυθμίσεις των δικαιωμάτων των διαδίκων με γνώμονα το δίκαιο. Βλ. Kafieros v. Theocharous
(1978)1 CLR 619, Peyiotis v. Polemides
(1982)1 CLR 442, Αθανάση κ.α. ν. Χατζημάμα κ.α.
(1990)1 ΑΑΔ 208 και Κουμής ν. Κούντουρου
(1992)1 ΑΑΔ 1312.» Τα ίδια περίπου αναφέρονται και στο απόσπασμα που ακολουθεί από την υπόθεση Κουντουρίδη κ.ά. ν. Νικολάου
(2008)1 (Α) Α.Α.Δ. 412: «. στις υποθέσεις του είδους το πρωτόδικο Δικαστήριο λειτουργεί με βάση «δικαιοδοσία που αφορά την αναθεώρηση απόφασης διοικητικού οργάνου που επενεργεί στον τομέα του ιδιωτικού δικαίου». (Ειρήνη Κάκουλλου ν. Χαραλάμπους Ποχουζούρη
(1992)1 Α.Α.Δ. 1503.). Το Δικαστήριο δύναται σε διαδικασίες αίτησης/έφεσης με βάση το άρθρο 80 του περί Ακινήτου Ιδιοκτησίας (Διακατοχή, Εγγραφή και Εκτίμηση) Νόμου Κεφ. 224, όπως έχει τροποποιηθεί, να προβεί σε αναψηλάφιση της απόφασης του Διευθυντή του Κτηματολογίου, ακολουθώντας συναφείς προς την αναθεωρητική διαδικασία του Ανωτάτου Δικαστηρίου αρχές, δικαιούμενο όμως ταυτόχρονα να υποκαταστήσει τη δική του απόφαση για αυτή της διοίκησης. (Καφιέρος ν. Θεοχάρους
(1978)1 Α.Α.Δ. 619). Περαιτέρω το Δικαστήριο ερευνά όχι μόνο αν η απόφαση του Κτηματολογίου ήταν εύλογη υπό τις περιστάσεις αλλά αν ήταν και ουσιαστικά ορθή. (Κουμή ν. Κούντουρου
(1992)1 Α.Α.Δ. 1312 και Σάββα ν. Κώστα
(2003)1 Α.Α.Δ. 1944).» Και σε άλλο σημείο στη συνέχεια: «Εν πάση περιπτώσει όπως έχει υποδείξει και η υπόθεση Αριστοτέλους ν. Χατζηκυριάκου
(2001)1 Α.Α.Δ. 100 ο Κανονισμός 6
(2)δεν επιβάλλει υποχρέωση στο Κτηματολόγιο για τη διερεύνηση κάθε πιθανής εναλλακτικής λύσης αντ' αυτής που προτείνει το δεσπόζον ακίνητο.» Και λίγο παρακάτω: «Όπως έχει επανειλημμένα διακηρυχθεί, το βάρος της απόδειξης για το εσφαλμένο της απόφασης του Κτηματολογίου το επωμίζεται πάντοτε ο εφεσείων,..» Μερικές από τις παραπάνω αρχές επαναλαμβάνονται και στην πιο πρόσφατη υπόθεση Είκοσι κ.ά. ν. Αργυρίδη
(2012)1(Β) Α.Α.Δ. 1859. Ακολουθεί το σχετικό απόσπασμα: «Το Επαρχιακό Δικαστήριο, κατά τον έλεγχο της νομιμότητας και ορθότητας της απόφασης του Διευθυντή, δυνάμει του μηχανισμού που παρέχεται από το άρθρο 80 του Κεφ. 224, εφαρμόζει τις αρχές που διέπουν το δικαστικό έλεγχο διοικητικών πράξεων. Ωστόσο, το Επαρχιακό Δικαστήριο δικαιούται να αντικαταστήσει την κρίση του Διευθυντή, αλλά θα πρέπει να υπάρχουν ισχυροί λόγοι για να ακολουθήσει μια τέτοια πορεία.» Περαιτέρω, σύμφωνα με την Αθανάση κ.ά. ν. Χ'' Μάμα κ.ά.
(1990)1 Α.Α.Δ. 208: «Πρέπει να διασαφηνισθεί ότι ο κ.6
(2)(των σχετικών κανονισμών) δεν επιβάλλει υποχρέωση για την διερεύνηση κάθε πιθανής διαζευκτικής λύσης προς εκείνη την οποία προτείνει ο ιδιοκτήτης του δεσπόζοντος κτήματος. Παρέχεται διακριτική ευχέρεια στον διευθυντή να επεκτείνει την έρευνα, με τον τρόπο που καθορίζεται, εάν κρίνει ότι προσφέρεται και άλλη πρόσβαση σε δημόσιο δρόμο για τον καθορισμό δικαιώματος διαβάσεως. Στο προκαταρκτικό αυτό στάδιο η εξουσία του διευθυντή περιορίζεται στον εντοπισμό και άλλης πιθανής διόδου και όχι στον παραλληλισμό της επάχθειας που μπορεί να προκύψει στους ιδιοκτήτες του κτήματος που μπορεί να επιλεγεί τελικά για τη χάραξη της διόδου σε σύγκριση με άλλες διαζευκτικές λύσεις. Όπως υποδεικνύεται στην υπόθεση Hadjiphesa (σελίδα 64) οποιαδήποτε απόφαση του διευθυντή για την εξέταση και άλλων πιθανών λύσεων έχει καθαρά προκαταρκτικό χαρακτήρα και δεν προδικάζει την καταλληλότητά τους. Το στοιχείο της συγκριτικής δυσμένειας αποτελεί στοιχείο το οποίο λαμβάνεται υπόψη στο στάδιο της τελικής επιλογής της διόδου εάν και εφόσον επεκταθεί η έρευνα και σε άλλες διαζευκτικές λύσεις από εκείνη η οποία προτείνεται από τον ιδιοκτήτη του δεσπόζοντος κτήματος.» Τέλος παραπέμπω και στη Χαρίτου κ.ά. ν. Σάββα κ.ά.,
(2012)1(Γ) Α.Α.Δ. 2535 στην οποία απορρίφθηκε η έφεση, επειδή κρίθηκε ότι οι εφεσείοντες απέτυχαν να αποδείξουν με θετική μαρτυρία ότι η απόφαση του Διευθυντή ήταν λανθασμένη. Παρατηρώ τα εξής: Το γεγονός ότι η καθοριζόμενη από το Διευθυντή δίοδος προς όφελος του δεσπόζοντος ακινήτου της εφεσίβλητης είναι μεγαλύτερη σε έκταση κατά 3 τ.μ έναντι εκείνης που προτείνεται από τον εφεσείοντα, δεν καθιστά άνευ άλλου εσφαλμένη στην ουσία της, την επίδικη απόφαση του Διευθυντή. Πολλώ μάλλον, που στην προκειμένη περίπτωση, αυτό το στοιχείο, δηλαδή, η κατά τι, μεγαλύτερη έκταση της διόδου που έχει καθορίσει ο Διευθυντής αντί εκείνης που εισηγείται ο εφεσείοντας, όχι απλώς εξισορροπείται, αλλά, ενδεχομένως εξουδετερώνεται κιόλας από το άλλο στοιχείο σύγκρισης ανάμεσα στις δύο διόδους, που έγκειται στο γεγονός, ότι, η καθορισθείσα από το Διευθυντή δίοδος είναι κατά 9,21 μ. συντομότερη εκείνης που υπαλλακτικά προτείνει ο εφεσείοντας. Και τούτο, με βάση μόνο τη μαρτυρία του πραγματογνώμονα του εφεσείοντα. Δηλαδή, χωρίς να υπεισέρχομαι καθόλου στους λόγους για τους οποίους ο Διευθυντής καθόρισε το δικαίωμα διάβασης μέσω του τεμαχίου του εφεσείοντα και απέκλεισε ως εναλλακτική λύση αυτή που προτείνει ο εφεσείοντας, μέσω του πληρεξούσιου αντιπρόσωπού του καθώς και του πραγματογνώμονά του. Σ' αυτά προστίθεται (υπό μορφή επανάληψης) και η νομολογιακή αρχή, από την Αριστοτέλους (ανωτέρω), σύμφωνα με την οποία, ο Κανονισμός 6
(2)δεν επιβάλλει υποχρέωση στο Κτηματολόγιο για τη διερεύνηση κάθε πιθανής εναλλακτικής λύσης αντ' αυτής που προτείνει το δεσπόζον ακίνητο. Το μέρος της εκκαλούμενης - αιτιολογημένης απόφασης του Διευθυντή στο οποίο παρατίθενται οι κυριότεροι λόγοι για τους οποίους το δικαίωμα διάβασης καθορίστηκε μέσω του ακινήτου του εφεσείοντα, ακολουθεί αυτούσιο: «Οι κυριότεροι λόγοι για τους οποίους το δικαίωμα διάβασης καθορίσθηκε ως προαναφερθέν σχεδιάγραμμα είναι οι ακόλουθοι:- α. Είναι το μέρος από το οποίο προξενείται η πιο λίγη ζημιά και οχληρία. Από οπουδήποτε αλλού καθοριζόταν το δικαίωμα διάβασης θα προξενείτο στα δουλεύοντα ακίνητα πιο μεγάλη ζημιά και οχληρία. β. Στην ουσία είναι το μοναδικό μέρος το οποίο μπορεί να δημιουργηθεί δίοδος προς όφελος του τεμαχίου 642 για τους ακόλουθους λόγους:- ι. Η βόρεια πλευρά του τεμαχίου 231 δεν είναι κατάλληλη για τη δημιουργία του δικαιώματος διάβασης γιατί εάν καθοριζόταν από εκεί θα κατέληγε σε στροφή και θα υπήρχε κίνδυνος προξένησης ατυχημάτων. Επίσης η διαφορά απόστασης από το δρόμο μέχρι το δεσπόζον ακίνητο είναι ελάχιστα πιο σύντομη (3 μέτρα) από ότι το μέρος από το οποίο καθορίσθηκε. ιιι. Το τεμάχιο 643 δεν προσφέρεται για τη δημιουργία της διόδου γιατί έχει μικρό εμβαδό και από οποιαδήποτε πλευρά του εάν καθορίζετο οποιουδήποτε πλάτους δικαίωμα διάβασης θα προξενείτο σε ολόκληρο μεγάλη ζημιά. ιιι. Τα όσα έχουν αναφερθεί για το τεμάχιο 643 ισχύουν και για το τεμάχιο 641, το οποίο έχει επηρεασθεί από δυο πλευρές από την απαλλοτρίωση με την οποία δημιουργήθηκε ο δρόμος ο οποίος το περιβάλλει από δυο πλευρές και εάν δημιουργείτο δικαίωμα διάβασης και από τρίτη πλευρά το κτήμα ένεκα του μικρού πλάτους του θα υπόκειτο μεγάλη ζημιά.» Ακολουθεί ότι οι 2ος, 3ος, 4ος, 7ος, 8ος, 10ος και 11ος λόγοι έφεσης είναι αβάσιμοι οπότε και απορρίπτονται. Οι 6ος και 9ος λόγοι έφεσης δεν έχουν προωθηθεί καθοιονδήποτε τρόπο κατά την ακρόαση της αίτησης, επομένως και αυτοί απορρίπτονται. Ό,τι απομένει είναι να δοθεί το πλήρες σκεπτικό μου, ως προς τους λόγους για τους οποίους θεωρώ την εκκαλούμενη απόφαση, εκτός από απολύτως ορθή στην ουσία της και πλήρως αιτιολογημένη. Ειδικότερα: Με αυτή, ο Διευθυντής, στις δύο πρώτες παραγράφους παραθέτει τα ονόματα των διαδίκων και τα στοιχεία τόσο των επίδικων ακινήτων (δουλεύοντος και δεσπόζοντος) με αναφορά στον αριθμό τους καθώς και στα φυσικά και νομικά χαρακτηριστικά τους. Στην παράγραφο 3 αναφέρει ότι επειδή το τεμάχιο της εφεσίβλητης είναι περίκλειστο, αυτή αποτάθηκε στο κτηματολόγιο και δυνάμει του άρθρου 11 Α του Νόμου, Κεφ. 224 ζήτησε δικαίωμα διάβασης από το τεμάχιο
(230)του εφεσείοντα καθώς και από τα τεμάχια 231, 641 και 643 του ίδιου Φ./Σχ. Στην παράγραφο 4 αναφέρει πότε και από ποιο κτηματολόγο έγινε η επιτόπια εξέταση και ότι έγινε στην παρουσία, τόσο του πληρεξούσιου αντιπροσώπου του εφεσείοντα όσο και της εφεσίβλητης. Στην παράγραφο 5 παραθέτει διάφορα στοιχεία και δίδει λεπτομέρειες που αφορούν στην ουσία της όλης εργασίας του κτηματολόγου ο οποίος διεξήγαγε την επιτόπια έρευνα και σ' αυτά περιλαμβάνεται και το ποσό της καταβλητέας αποζημίωσης προς τον εφεσείοντα για την επίδικη δουλεία που επιβλήθηκε επί του κτήματός του. Συνεχίζοντας ο Διευθυντής, στην ίδια παράγραφο
(5)αναφέρει τους κυριότερους λόγους (εκτίθενται σε άλλο σημείο πιο πάνω) για τους οποίους καθορίστηκε το δικαίωμα διάβασης, ως η απόφασή του. Στις παραγράφους 6 και 7 γίνεται λεπτομερής αναφορά στη μέθοδο εκτίμησης που χρησιμοποιήθηκε για σκοπούς προσδιορισμού του ποσού της καταβλητέας αποζημίωσης προς τον εφεσείοντα. Δεδομένου ότι κανένας λόγος έφεσης προβάλλεται συναφώς με το θέμα, θεωρώ πως δε χρειάζεται να επεκταθώ. Περαιτέρω, στην παράγραφο 7 αναφέρεται από το Διευθυντή, ότι με βάση το αποτέλεσμα της επιτόπιας έρευνας στάλθηκαν από τον ίδιο σ' όλα τα μέρη οι σχετικές ειδοποιήσεις, με επικολλημένο στο πίσω μέρος σχεδιάγραμμα, στο οποίο σημειώθηκε με κόκκινο χρώμα η κατεύθυνση της καθορισθείσας διόδου. Ακολούθως προβάλλεται η (ορθή καθώς έχει κριθεί) θέση, ότι οι λόγοι έφεσης κατά της απόφασής του δεν ευσταθούν. Τέλος, στην επόμενη παράγραφο αναφέρεται ότι οι επιδόσεις έγιναν σύμφωνα με τις πρόνοιες του νόμου, εξετάστηκαν και λήφθηκαν υπόψη όλα τα κτήματα που συνορεύουν με το δρόμο και το κτήμα του εφεσείοντα και από το μέρος όπου καθορίστηκε η δίοδος προκαλείται η πιο λίγη ζημιά, οχληρία και ταλαιπωρία. Δε νομίζω πως χρειάζεται να επεκταθώ. Συγκεφαλαιώνοντας, θα έλεγα πως, ο εφεσείοντας, ο οποίος καθώς έχει αναφερθεί έχει το βάρος να αποδείξει ότι η απόφαση του Διευθυντή, «ως του κατ' εξοχήν αρμόδιου στο πράγμα, είναι λανθασμένη, εγχείρημα όχι ευχερές και μέλλον να επιτύχει μόνο αν συντρέχουν ισχυροί λόγοι που να το στηρίζουν.», όπως αναφέρεται χαρακτηριστικά στην υπόθεση Κτωρίδη ν. Επάρχου Λεμεσού κ.ά.
(2005)1 (Α) Α.Α.Δ. 541), απέτυχε παταγωδώς να αποσείσει αυτό το βάρος. Κατ' ακολουθία όλων των παραπάνω διαπιστώσεων και συμπερασμάτων μου, η έφεση απορρίπτεται. Τα έξοδα της έφεσης, όπως θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο επιδικάζονται υπέρ της εφεσίβλητης και σε βάρος του εφεσείοντα. (Υπ.) ............ Κ. Κωνσταντίνου, Ε.Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής /ΚΚ Subject: Civil/Other Actions /Final Αναφορά: Πολιτική - Αίτηση/Έφεση εναντίον απόφασης του Διευθυντή του κτηματολογίου, με την οποία παραχώρησε δικαίωμα διάβασης. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο