ΝΙΚΗΣ ΠΟΛΥΒΙΟΥ ν. ΗΛΙΑΔΑΣ ΑΝΔΡΕΑ ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ, Αρ. Αιτ. 294/2008, 4/3/2016 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLEF:2016:A152 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ ΕΝΩΠΙΟΝ: Α. ΠΑΝΤΑΖΗ - ΛΑΜΠΡΟΥ, Ε.Δ. Αρ. Αιτ. 294/2008 Αναφορικά με τον περί Ακινήτου Ιδιοκτησίας (Διακατοχή, Εγγραφή και Εκτίμηση) Νόμο, Κεφ. 224, ιδιαίτερα άρθρο 11Α και 80, Νόμοι 3/60, 78/65, 10/66, 75/68, 51/71, 2/78, 16/80, 23/82, 68/84, 86/85, 189/86, 12/87, 74/88, 117/88, 43/90, 65/90 και Κανονισμούς Μεταξύ: ΝΙΚΗΣ ΠΟΛΥΒΙΟΥ, εκ Στροβόλου Αιτήτριας / Εφεσείουσας και ΗΛΙΑΔΑΣ ΑΝΔΡΕΑ ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ, εκ Γαλάτας Καθ΄ης η Αίτηση / Εφεσίβλητης Ημερομηνία: 4.3.2016 Εμφανίσεις: Για την Αιτήτρια - Εφεσείουσα: κα. Σοφία Θεμιστοκλέους, για Χρ. Κ. Θεμιστοκλέους Για την Καθ' ης η αίτηση - Εφεσίβλητη: κ. Ανδρέας Πετουφάς με κα Μαρία Πετουφά για Ανδρέας Πετουφάς & Σία ΑΠΟΦΑΣΗ Με την υπό τον ως άνω αριθμό και τίτλο αίτηση - έφεση, η Αιτήτρια - Εφεσείουσα αιτείται꞉ «Α. Διάταγμα και/ή απόφασιν του Δικαστηρίου με την οποία να κηρύσσεται άκυρη και/ή εστερημένη οιουδήποτε αποτελέσματος και δια της οποίας να ακυρώνεται και/ή τροποποιήται η διαταγή και/ή γνωστοποίηση και/ή απόφαση του Διευθυντού του Κτηματολογικού και Χωρομετρικού Τμήματος Λευκωσίας, ημερομηνίας 31.3.2008, στην αίτηση και/ή αρ. φακέλου 2588/97, δια της οποίας παρεχώρησε Δίοδο και/ή δικαίωμα Διόδου υπέρ του κτήματος και/ή της καθ' ης η αίτησης ως αποκτώντος μέρους με κτηματολογικά στοιχεία Τεμ.꞉ 698, Φ/Σχ.꞉ ΧΧΧV / 11.13 W 1, Χωριό Γαλάτα, δια του κτήματος της Αιτήτριας με κατηματολογικά στοιχεία꞉ Αρ. εγγρ. 6993, Τεμ.꞉ 1020, Φ/Σχ.꞉ 37.
- W1, Τοποθ.꞉ Κούντουλος, Χωριό꞉ Γαλάτα, επαρχία꞉ Λευκωσίας. Β. Οιανδήποτε άλλη θεραπεία την οποία το Σεβαστό Δικαστήριο θα κρίνει δίκαια και εύλογο υπό τας περιστάσεις και το πρίσμα των γεγονότων. Γ. Τα έξοδα της παρούσης αιτήσεως - Εφέσεως.». Η αίτηση βασίζεται στα άρθρα 11A, 50, 58, 80 και 85 του περί Ακινήτου Ιδιοκτησίας (Διακατοχή, Εγγραφή και Εκτίμηση) Νόμου, Κεφ. 224, όπως αυτός τροποποιήθηκε από τους Νόμους 3/60 έως 55(Ι)/2006, στο Νόμο περί Δικαστηρίων αρ. 14/60, άρθρο 29, στους Κανονισμούς περί Ακινήτου Ιδιοκτησίας (Διακατοχή, Εγγραφή και Εκτίμηση) του 1956 κανονισμοί 3, 5, 7, 14, 15, 16 και 17, στον Καν. 8 των περί Πολιτικής Δικονομίας ΚΚ1,2,3 και στις συμφυείς εξουσίες και στην πρακτική του Δικαστηρίου. Προτού αναφερθώ στους νομικούς λόγους για τους οποίους καταχωρήθηκε η αίτηση έφεση, οι οποίοι εκτίθενται στο σώμα αυτής, ως επίσης στη μαρτυρία που δόθηκε προς υποστήριξη της αίτησης, κρίνω χρήσιμο να παραθέσω εισαγωγικά το υπόβαθρο γεγονότων που προηγήθηκε της καταχώρησής της. Α. Τα γεγονότα που οδήγησαν στην καταχώρηση της αίτησης. Λαμβάνω ως βάση το περιεχόμενο της Αιτιολογημένης Απόφασης, ημερ. 22.5.2008, του Διευθυντή του Τμήματος Κτηματολογίου και Χωρομετρίας, η οποία καταχωρήθηκε στο φάκελο του Δικαστηρίου αναφορικά με την υπό κρίση αίτηση - έφεση στις 28.5.
- i. Η Αιτήτρια είναι ιδιοκτήτρια του ακινήτου με αρ. τεμαχίου 1020 του Φ/Σχ.37/13W1, έκτασης 1914τ.μ., του χωρίου Γαλάτα, σύμφωνα με τον τίτλον υπ΄ αρ. εγγραφής 6993, ημερ. 24/8/
- ii. Η Καθ΄ης η Αίτηση / Εφεσίβλητη είναι ιδιοκτήτρια του ακινήτου με αρ. τεμαχίου 698, του Φ/Σχ.37/13W1, εκτάσεως 1673τ.μ., του χωρίου Γαλάτα, σύμφωνα με τον τίτλον υπ΄ αρ. εγγραφής 5432, ημερ. 24/8/
- iii. Το ακίνητον της Καθ΄ης η Αίτηση / Εφεσίβλητης είναι περίκλειστον κατά τέτοιον τρόπον ώστε να στερείται της αναγκαίας διόδου προς δημόσιο δρόμο. iv. Η Καθ΄ης η Αίτηση / Εφεσίβλητη, ενεργώντας σύμφωνα με το άρθρο 11Α του Κεφ. 224 και τους σχετικούς Κανονισμούς για αναγκαστική απόκτηση διόδου, κατά την 8/12/1997 αποτάθηκε στο Διευθυντή του Τμήματος Κτηματολογίου και Χωρομετρίας και υπέβαλε την Αίτηση ΑΕΔ 2588/97, με την οποία ζήτησε τον καθορισμό διόδου πλάτους 3,66 μέτρων προς όφελος του ακινήτου της από τα παρακείμενα ακίνητα, με πληρωμή εύλογου αποζημίωσης, με σκοπό την κατάλληλη χρήση και ανάπτυξη του ακινήτου της. v. Τα ακίνητα μέσω των οποίων η Καθ΄ης η Αίτηση είχε αρχικά απαιτήσει να αποκτήσει δίοδον ήταν τα τεμάχια 1020, 709, 712, 710, 1094 και
- vi. Ο Διευθυντής του Τμήματος Κτηματολογίου και Χωρομετρίας κατόπιν επιτόπιας έρευνας, η οποία πραγματοποιήθηκε την 29/4/1999 στην παρουσία όλων των ενδιαφερομένων, με απόφασή του, ημερ. 20/1/2000, καθόρισε τη δίοδο διά μέσου των ακινήτων όπως αυτή φαίνεται στο Τεκμήριον Ι στην Αιτιολογημένη Απόφαση του Επαρχιακού Κτηματολογικού Λειτουργού Λευκωσίας ημερ. 28/5/2008, η οποία βρίσκεται στο φάκελο του Δικαστηρίου (στο εξής «η Αιτιολογημένη Απόφαση»). vii. Εναντίον της απόφασης του Διευθυντή του Τμήματος Κτηματολογίου και Χωρομετρίας κατεχωρήθησαν οι Εφέσεις 150/2000 και 151/2000, οι οποίες συνεκδικάσθηκαν και στις οποίες το Δικαστήριον την 18/1/2006 αποφάσισε τον παραμερισμό της απόφασης του Διευθυντή και την διεξαγωγή νέας επιτόπιας εξέτασης. viii. Μετά την πιο πάνω απόφαση του Δικαστηρίου, η Καθ΄ης η Αίτηση / Εφεσίβλητη, στις 8/11/2006, κατέθεσε συμπληρωματική αίτηση στο Κτηματολόγιο και ζήτησε όπως στην Αίτησή της για απόκτηση διόδου συμπεριληφθούν και τα τεμάχια 1225 και 695, του Φ/Σχ. 37/13W1, του χωριού Γαλάτα. ix. Η επιτόπια εξέταση και επιθεώρηση εκ μέρους του Κτηματολογίου των εν λόγω ακινήτων έγινε κατά την 24/11/2006, αφού ειδοποιήθηκαν και ήταν παρόντα όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη. x. Κατά την επιτόπια εξέταση της υπόθεσης τα δουλεύοντα μέρη εκφράστηκαν αρνητικά για την παροχή διόδου μέσω των ακινήτων τους και έτσι η Αρμόδια Λειτουργός προχώρησε στην εξέταση της υπόθεσης με την διαδικασία του άρθρου 11Α και των σχετικών Κανονισμών. xi. Η Κτηματική Λειτουργός, αφού έλαβε υπόψη της την επί τόπου κατάσταση, τα φυσικά και νομικά χαρακτηριστικά των γύρω κτημάτων και έχοντας υπόψη την αρχή της πρόκλησης της μικρότερης δυνατής ζημίας, οχληρίας και ταλαιπωρίας, έθεσε ενώπιον του Τμήματος Δημοσίων Έργων δύο πιθανές λύσεις για παραχώρηση διόδου και ζήτησε από το εν λόγω Τμήμα να προβεί σε κοστολόγηση των έργων που θα χρειαζόταν να γίνουν για να είναι η δίοδος λειτουργική. Οι επιστολές του Επαρχιακού Κτηματολογίου Λευκωσίας προς τον Διευθυντή του Τμήματος Δημοσίων Εργων, ημερ. 3/4/2007, με τις σχετικές προτεινόμενες διόδους, επισυνάπτονται ως Τεκμήρια Ζ, Η, Θ, Ι στην Αιτιολογημένη Εκθεση. xii. Το Τμήμα Δημοσίων Εργων μετά από επιτόπια εξέταση, την οποία πραγματοποίησε μαζί με το Κτηματολόγιο, με επιστολή του ημερ. 13 Ιουνίου 2007 προς τον Επαρχιακόν Κτηματολογικόν Λειτουργόν Λευκωσίας, έδωσε τις απόψεις του. Σχετική η επιστολή ως το Τεκμήριο Κ στην Αιτιολογημένη Εκθεση. xiii. Ειδικότερα, το Τμήμα Δημοσίων Έργων πληροφορούσε το Κτηματολόγιο ότι το κόστος για την πρώτη λύση (Τεκμήριο Θ) ανερχόταν σε ΛΚ14.000 (€23.920,42) και το κόστος για τη δεύτερη λύση (Τεκμήριο Ι) ανερχόταν σε ΛΚ22.000 (€37.589,25σ). xiv. Μετά από τις απόψεις του Διευθυντή του Τμήματος Δημοσίων Εργων και λαμβάνοντας υπόψη το περιεχόμενο αυτών και ιδιαίτερα τα όσα αναφέρονται στην παράγραφο 4 της επιστολής του Διευθυντή του Τμήματος Δημοσίων Εργων (Τεκμήριο Κ), ο Διευθυντής του Τμήματος Κτηματολογίου και Χωρομετρίας έλαβε την απόφαση του διά της οποίας καθόρισε την κατεύθυνση της διόδου, την έκταση, τη χρήση της διόδου και την αξία της αποζημίωσης που θα καταβάλλετο από την Καθ΄ης η Αίτηση στα Δουλεύοντα Μέρη. xv. Η καθορισθείσα δίοδος επηρεάζει το ακίνητο υπό τεμάχιον 1225, Φ/Σχ.37/13W1, του χωριού Γαλάτα, σε λωρίδα γης πλάτους 3,66 μέτρων κατά μήκος της νότιας πλευράς του ακινήτου μέχρι το σημείο που υπάρχει παράκαμψη προς το τεμάχιο 1020 του ιδίου Φ/Σχ στη βορειοανατολική πλευρά του με σκοπό την αποφυγή ενός υπεραιωνόβιου δένδρου (βελανιδιά), το οποίο είναι προστατευόμενο, αφού, εάν δινόταν το δικαίωμα διάβασης σε ευθεία από το τεμάχιο 1225, αυτό θα έπρεπε να κοπεί. Έτσι, η δίοδος λοξοδρομεί δεξιά και επηρεάζει το τεμάχιον 1020 μέχρι το νεραύλακο σε πλάτος μέχρι 3,66 μέτρων. xvi. Εκ του τεμαχίου 1225 επηρεάζονται λόγω της παραχώρησης του δικαιώματος διάβασης 101 τ.μ. και εκ του τεμαχίου 1020 της Αιτήτριας επηρεάζονται 23 τ.μ. xvii. Η απόφαση του Διευθυντή του Τμήματος Κτηματολογίου και Χωρομετρίας γνωστοποιήθηκε προς όλα τα επηρεαζόμενα μέρη την 31/3/
- xviii. Η Αιτήτρια ως ιδιοκτήτρια του τεμαχίου 1020 (Φ/Σχ.37/13W1, Γαλάτα), καταχώρησε την υπό κρίση Αίτηση / Εφεση στις 7.5.
- xix. Οι ιδιοκτήτριες του τεμαχίου 1225 (Φ/Σχ.37/13W1, Γαλάτα) Ελλη Κώστα Παπακωνσταντίνου και Αλεξάνδρα Γεώργιου Στυλιανού κατεχώρησαν αρχικά την Αίτηση / Εφεση 53/2009, την οποία όμως απέσυραν στις 29/4/2014, αποδεχόμενες το δικαίωμα διαβάσεως και την καθορισθείσα από το Κτηματολόγιο αποζημίωση, υπό την αίρεση ότι θα γίνει αποδεκτή η απόφαση του Διευθυντή του Τμήματος Κτηματολογίου και στην υπό κρίση Αίτηση / Εφεση αρ. 294/
- xx. Οι πιο πάνω δύο Αιτήσεις / Εφέσεις (53/2009 και 294/2008) αρχικά συνενώθηκαν και ακολούθησαν κοινή πορεία, μέχρι που αποσύρθηκε η Αίτηση / Εφεση 53/09 και παρέμεινε προς εκδίκαση μόνο η υπό κρίση αίτηση - έφεση αρ. 294/
- Β. Το παράπονο της Αιτήτριας - Εφεσείουσας Οι λόγοι ή/και ισχυρισμοί γεγονότων για τους οποίους η Αιτήτρια / Εφεσείουσα, με την υπό κρίση αίτηση - έφεση ζητεί την ακύρωση και/ή τροποποίηση του Διευθυντή του Κτηματολογίου, ως εκτίθενται στο σώμα της αίτησης - έφεσης, ημερ. 7/5/2008, είναι οι εξής: i. Η απόφαση του Διευθυντού του Κτηματολογίου είναι λανθασμένη, ως αποτέλεσμα πρόχειρης και βεβιασμένης κτηματολογικής εργασίας, κατά την οποία δεν έχουν ληφθεί υπόψη όλοι οι δέοντες παράγοντες και προϋποθέσεις. ii. Δεν έχουν τηρηθεί οι διαδικασίες του Νόμου και των Κανονισμών. iii. Δεν διεξήχθη ορθή επιτόπιος εργασία και ο αρμόδιος υπάλληλος δεν στάθμευσε δεόντως τα υπέρ και τα κατά της αιτήσεως και δεν έλαβε την ορθή απόφαση. iv. Η απόφαση του Διευθυντή δεν είναι δεόντως και/ή καθόλου δικαιολογημένη. v. Ήτο εύλογο και δίκαιο να δοθεί δίοδος από άλλο κτήμα από εκείνο της Εφεσείουσας ώστε να προκληθεί η λιγότερη ζημιά, ταλαιπωρία και/ή οχληρία και ειδικότερα εξ ολοκλήρου από το κτήμα τεμαχίου 1225 και/ή τεμάχιον
- vi. Δεν μελετήθηκαν ορθώς κατά την επιτόπιαν εξέταση και μελέτη όλα τα σχετικά στοιχεία και γεγονότα τόσον από τον αρμόδιον υπάλληλον όσον και από τον Διευθυντή. vii. Η παραχώρηση της διόδου επηρέασε ουσιαστικά το δουλεύον κτήμα της Εφεσείουσας. viii. Ο Διευθυντής δεν έλαβε υπόψη του τα υφιστάμενα οικοδομήματα ως επίσης και την οχληρία που θα δημιουργηθεί εις βάρος της Αιτήτριας / Εφεσείουσας και της οικογένειας της. ix. Ο Διευθυντής δεν έλαβε υπόψη του τον δυσμενή επηρεασμό (injurious affection) από τον καθορισμό της διόδου στο εναπομείναν δουλεύον κτήμα της Εφεσείουσας. x. Η αποζημίωση δεν είναι ικανοποιητική ως μη βασισθείσα επί ορθών συγκριτικών πωλήσεων. Αυτούς τους λόγους υιοθετεί η Αιτήτρια - Εφεσείουσα και στην ένορκη δήλωσή της, ημερ. 7.5.2008 (στο εξής «η Ε/Δ») και τους εξειδικεύει ως εξής꞉ i. Αναφορικά με τον ισχυρισμό ότι δεν ελήφθησαν όλα τα σχετικά στοιχεία και γεγονότα», είναι η θέση της Αιτήτριας - Εφεσείουσας ότι꞉ a. Η κατεύθυνση της διόδου ως αποφασίστηκε είναι εσφαλμένη, διότι η μορφολογία του εδάφους δεν προσφέρεται για τη χρήση διόδου. b. Εκτός από το ακίνητο της Αιτήτριας υπάρχουν άλλα κτήματα όπως τα τεμάχια 1225 (εξ ολοκλήρου) και/ή 695, τα οποία είναι - ως ο ισχυρισμός της - καταλληλότερα για την παραχώρηση και δημιουργία της διόδου, λόγω της μορφολογίας και άλλων παραγόντων, γι' αυτό και αν εδίδετο η δίοδος διά μέσου των εν λόγω τεμαχίων, θα δημιουργείτο η λιγότερη δυνατή ζημιά, οχληρία και/ή ταλαιπωρία. c. Στο σημείο και το μέρος που παρεχωρήθη η δίοδος υπάρχουν δένδρα και κτίσματα. ii. Αναφορικά με τον ισχυρισμό ότι δεν διεξήχθη η ορθή και/ή με το καλύτερον δυνατόν τρόπον επιτόπιος έρευνα, είναι η θέση της Αιτήτριας - Εφεσείουσας ότι εάν διεξαγόταν κατάλληλα και ορθά η επιτόπιος έρευνα, τότε ο Διευθυντής Κτηματολογίου θα διαπίστωνε ότι από την αντίθετη πλευρά του κτήματος, υπάρχει ευρύχωρο πέρασμα και/ή άλλα περάσματα, το οποίον επί χρόνια χρησιμοποιεί η ίδια και αποτελεί πρόσβαση στο κτήμα της και το οποίο πέρασμα δεν εμποδίζεται καθ΄οιονδήποτε τρόπον. iii. Αναφορικά με τον ισχυρισμό ότι η καθορισθείσα αποζημίωση από τον Διευθυντή δεν είναι εύλογος, είναι η θέση της Αιτήτριας - Εφεσείουσας ότι ο Διευθυντής δεν έλαβε υπόψη για τον καθορισμό της αποζημίωσης ότι δημιουργείται οικονομική καταστροφή της περιουσίας της. Γ. Η ένσταση της Καθ' ης η αίτηση - Εφεσίβλητης
- Η Καθ' ης η αίτηση - Εφεσίβλητη καταχώρησε Ειδοποίηση περί πρόεθσης ένστασης στην αίτηση / έφεση στις 22.9.2008, υποστηρίζοντας τη νομιμότητα και ορθότητα της εφεσιβαλλόμενης απόφασης του Διευθυντή.
- Συνοπτικά, οι λόγοι ένστασης είναι οι εξής: i. Η απόφαση του Διευθυντή Κτηματολογίου, ημερ. 31.3.2008, είναι προϊόν επισταμένων και επιστημονικών μετρήσεων και ερευνών, πλήρως αιτιολογημένη και στοιχειοθετημένη και εκδόθηκε μέσα στα νόμιμα πλαίσια των Νόμων και των Κανονισμών και κατά τη διεξαγωγή τους έχουν ληφθεί υπ' όψιν όλοι οι σχετικοί παράγοντες και προϋποθέσεις. ii. Κατά τη λήψη της απόφασης έχουν τηρηθεί όλες οι διαδικασίες του Νόμου και των Κανονισμών. iii. Διεξήχθη η δέουσα επιτόπια έρευνα και ο αρμόδιος υπάλληλος στάθμισε όλα τα δεδομένα της αίτησης και έλαβε την ορθή απόφαση μετά και από τη λήψη της σχετικής μελέτης και πρότασης του Διευθυντή Δημοσίων Έργων τόσο για τα αναγκαία κατασκευαστικά έργα όσο και για το κόστος αυτών. iv. Κατά την επιτόπια έρευνα, λήφθηκαν υπόψη όλες οι διαζευκτικές και εύλογες λύσεις για την παροχή δικαιώματος διάβασης, ούτως ώστε η λύση η οποία δόθηκε να προκαλεί τη λιγότερη ζημιά, ταλαιπωρία και οχληρία. v. Η έκταση γης που παρεχωρήθηκ είναι η αναγκαία υπό τις περιστάσεις, η οποία συνάδει με το σκοπό του Νόμου, το δημόσιο συμφέρον και τις ανάγκες της Εφεσίβλητης - Καθ'ης η αίτηση. vi. Ο Διευθυντής Κτηματολογίου έλαβε υπόψη -
- όλα τα υφιστάμενα οικοδομήματα,
- την ύπαρξη υπεραιωνόβιου προστατευόμενου δένδρου (βελανιδιά),
- την τυχόν οχληρία που θα δημιουργηθεί στην Εφεσείουσα - Αιτήτρια και έκαμε πρόνοια στην απόφασή του για την αποκατάσταση τυχόν ζημιών και ταλαιπωρίας.
- Τον δυσμενή επηρεασμό εις το εναπομείναν δουλεύον κτήμα της Εφεσείουσας - Αιτήτριας. vii. Λανθασμένα ισχυρίζεται η Εφεσείουσα - Αιτήτρια ότι υπάρχει δυνατότητα άλλης εναλλακτικής επιλογής για το εν λόγω εκ του Νόμου αναφαίρετο δικαίωμα διάβασης, που αφορά στο περίκλειστο τεμάχιο της καθ' ης η αίτηση, με την οποία να προκαλείται μικρότερη ζημιά και/ή με την οποία να καταλαμβάνεται μικρότερη έκταση επί του τεμαχίου της Αιτήτριας από τη συνολική αναγκαία έκταση της εν λόγω διόδου. viii. Οι καθορισθείσες από το Διευθυντή αποζημιώσεις είναι ανάλογα εύλογες, επαρκείς, ορθές, σύμφωνες με την αξία των ακινήτων στην ευρύτερη γύρω περιοχή και σύμφωνες με τις διάφορες συγκρίσεις που έγιναν, καθώς επίσης και με τη μικρή έκταση, εμβαδόν, της γης που παραχωρείται. ix. Η απόφαση του Διευθυντή για την έκταση της διόδου και τη γεωγραφική τοποθέτησή της επί του τεμαχίου της Αιτήτριας είναι ορθή και δίκαη, επαρκώς αιτιολογημένη. x. Η αίτηση έφεση είναι εκπρόθεσμος και αντικανονική καθ'ότι κατεχωρήθηκε μετά την παρέλευση 30 ημερών από την απόφαση και επίδοσή της στην Αιτήτρια - Εφεσείουσα. Τους πιο πάνω λόγους ένστασης υιοθετεί και επαναλαμβάνει στην ένορκη δήλωσή της, ημερ. 22/9/2008, η πληρεξούσια αντιπρόσωπος της Καθ΄ης η Αίτηση - Εφεσίβλητης, κα Ευανθία Ξενοφώντος. Δ. Η εκατέρωθεν μαρτυρία. Προς υποστήριξη των λόγων αίτησης - έφεσης, πέραν της Ε/Δ της ίδιας της Αιτήτριας / Εφεσείουσας, καταχωρήθηκαν οι εξής επιπρόσθετες ένορκες δηλώσεις꞉ i. Συμπληρωματική ένορκη δήλωση (στο εξής «Σ.Ε/Δ») της Αιτήτριας / Εφεσείουσας, ημερ. 12/3/2009, με επισυνημμένη Εκθεση του Εμπειρογνώμονα, κ. Αντώνη Λοϊζου, ημερ. 29/1/
- ii. Ε/Δ του εμπειρογνώμονα, κ. Αντώνη Λοϊζου, ημερ. 16/3/
- iii. Ε/Δ του εμπειρογνώμονα, κ. Ανδρέα Μαϊμάρη, ημερ. 26/10/2009, συνοδευόμενη από έκθεση - μελέτη ημερ. 20/10/
- iv. Σ.Ε/Δ του κ. Ανδρέα Μαϊμάρη, ημερ. 11/6/2010, συνοδευόμενη από έκθεση - μελέτη ημερ. 2/6/
- v. Σ.Ε/Δ του κ. Ανδρέα Μαϊμάρη, ημερ. 20/3/2014, συνοδευόμενη από έκθεση - μελέτη ημερ. 7/8/
- Προς υποστήριξη των λόγων ένστασης, πέραν της Ε/Δ της πληρεξούσιας αντιπροσώπου της Καθ΄ης η Αίτηση / Εφεσίβλητης, κας Ευανθίας Ξενοφώντος, καταχωρήθηκαν οι εξής επιπρόσθετες ένορκες δηλώσεις꞉ i. Ε/Δ, ημερ. 10/6/2009, της κας Άννας Πέτρου, Κτηματολόγου Επιτόπιων Ερευνών, η οποία πραγματοποίησε την επιτόπια έρευνα και εισηγήθηκε προς τον Διευθυντή τη δίοδο, καθώς και τις αποζημιώσεις προς όφελος των δουλευόντων μερών. ii. Ε/Δ, ημερ. 23/3/2010, του κ. Γεώργιου Ανδρεόπουλου, εμπειρογνώμονα πολιτικού Μηχανικού, συνοδευόμενη από την μελέτη του, ημερ. 16/3/
- iii. Σ.Ε/Δ, ημερ. 1/11/2010 της κας Ευανθίας Ξενοφώντος, πληρεξούσιας αντιπροσώπου της Καθ΄ης η Αίτηση / Εφεσίβλητης. iv. Σ.Ε/Δ., ημερ. 14.2.2014, του κ. Γεώργιου Ανδρεόπουλου, συνοδευόμενη από έκθεση - μελέτη του ημερ. 11/2/
- Κλήθηκαν προς αντεξέταση επί των ενόρκων δηλώσεών τους και έδωσαν δια ζώσης μαρτυρία ενώπιον του Δικαστηρίου, αφενός οι μάρτυρες για την Αιτήτρια κ.κ. Αντώνης Λοΐζου και Ανδρέας Μαϊμάρης, και, αφετέρου, η κα Άννα Πέτρου.
- Ολοκληρώθηκε η ακρόαση της αίτησης με τις γραπτές αγορεύσεις των συνηγόρων των μερών, τις οποίες μελέτησα ενδελεχώς και έλαβα υπόψη μου κατά τη διαμόρφωση της δικαστικής μου κρίσης και κατάληξης. Σχετική αναφορά στις εκατέρωθεν εισηγήσεις γίνεται πιο κάτω. Ε. Αναφορικά με το εμπρόθεσμο ή μη της αίτησης - έφεσης.
- Σπεύδω να αναφέρω ότι με τη Σ.Ε/Δ ημερ. 12.3.2009, η Αιτήτρια / Εφεσείουσα αντέκρουσε τον λόγο ένστασης περί του εκπρόθεσμου της αίτησης - έφεσης, δηλώνοντας ότι η επίδικη απόφαση κοινοποιήθηκε σε αυτήν δια διπλοασφαλισμένης επιστολής, η οποία παραλήφθηκε από αυτήν την 19.4.2008 και υπέδειξε ότι η σχετική απόδειξη παραλαβής πρέπει να βρίσκεται στα χέρια του Κτηματολογίου Λευκωσίας και εντός του σχετικού φακέλου. Εφόσον η αίτηση - έφεση καταχωρήθηκε στις 7.5.2008, έπεται ότι δεν είχε εκπνεύσει η προθεσμία των 30 ημερών.
- Το Κτηματολόγιο δεν επανήλθε επί του θέματος και δεν αμφισβήτησε τα πιο πάνω λεγόμενα της Αιτήτριας / Εφεσείουσας αναφορικά με την ημερομηνία παραλαβής της απόφασης από την ίδια. Προχώρησε, έτσι, η αίτηση - έφεση επί της ουσίας της. Στ. Επί της ουσίας της αίτησης - έφεσης. Στ.
- Οι λύσεις που εξέτασε το Κτηματολόγιο και οι λόγοι επιλογής της συγκεκριμένης διόδου.
- Όπως προκύπτει από τις παρα. 13 και 14 της Αιτιολογημένης Απόφασης, ημερ. 22.5.2008, και τα εκεί αναφερόμενα Τεκμήρια Ζ έως Ι, προτού καταλήξει στην απόφασή του, το Κτηματολόγιο αξιολόγησε τα εξής δύο πιθανά σενάρια για δίοδο꞉ a. Το πρώτο σενάριο είναι αυτό που τελικά επιλέγηκε. Το επηρεαζόμενο τεμάχιο γης (δουλεύον) είναι το αρ. 1225, Φ/Σχ.37/13W
- · Το συγκεκριμένο τεμάχιο γης έχει πλάτος 27 μέτρα περίπου. · Στο μισό υπάρχει ήδη κτισμένη κατοικία. Στο άλλο μισό υπάρχει ένα ενιαίο κτίριο (γκαράζ με αποθήκη). · Αυτό το τεμάχιο συνορεύει με το τεμάχιο
- Στο σύνορό τους υπάρχει τοίχος αντιστήριξης. · Η δίοδος θα δοθεί κατά μήκος του νοτίου συνόρου του τεμαχίου 1225 με επακόλουθο να χρειαστεί να κατεδαφιστεί και να ανοικοδομηθεί μέρος της αποθήκης. · Στο νοτιοανατολικό μέρος του τεμαχίου 1225 υπάρχει τεράστια βελανιδιά που αναγκαστικά αλλάζει την πορεία της διόδου με αποτέλεσμα να χρειαστεί να κατεδαφιστεί και ανοικοδομηθεί μέρος του τοίχου αντιστήριξης, καθώς επίσης η δίοδος να επηρεάσει και μέρος του τεμαχίου
- Υπενθυμίζω ότι είναι αυτό ακριβώς το τμήμα της διόδου που προκαλεί τον επηρεασμό του τεμαχίου 1020 και το οποίο αποτελεί αντικείμενο της δίκης. b. Το δεύτερο σενάριο είχε ήδη προεπιλεγεί από το Διεθυντή Κτηματολογίου με απόφαση ημερ. 20.1.2000, η οποία όμως εφεσιβλήθηκε δυνάμει του άρθρου 80 του Κεφ. 224 και παραμερίστηκε με απόφαση του Επαρχιακού Δικαστηρίου Λ/σιας, ημερ. 19.1.2006, στις αιτήσεις / εφέσεις αρ. 150/00 και 151/
- Η άποψη που διατύπωσε το Τμήμα Δημοσίων Έργων σε σχέση με τις πιο πάνω δύο λύσεις (βλ. το Τεκμήριο Κ της Αιτιολογημένης Απόφασης και τις παρα. 14 έως 18 της Ε/Δ, ημερ. 10.6.2009, της Κτηματολόγου, κας Άννας Πέτρου) ήταν ότι꞉ c. Στο πρώτο σενάριο (που είναι το τελικά επιλεγέν), η χάραξη αφορά δίοδο μήκους 42μ. περίπου. · Στα πρώτα 25 μ. μέχρι την παράκαμψη με σκοπό τον μη επηρεασμό της βελανιδιάς, η μηκοτομή είναι ομαλή και η κατασκευή πολύ χαμηλών τοίχων ενδέχεται να απαιτηθεί σε ορισμένα σημεία ώστε να διαφυλαχθεί το πλάτος των 3,66 μ. για το πέρασμα. · Στα υπόλοιπα 15 μ., όμως, για να εξασφαλιστεί μέγιστη κατά μήκος κλίση ίση με 18% (οι υφιστάμενες κλίσεις ανέρχονται μέχρι 30% ιδιαίτερα στα τελευταία μέτρα πριν το αργάκι), χρειάζεται να κατασκευαστούν τοίχοι αντιστήριξης ύψους μέχρι 1,8 μ. και στις δύο πλευρές της διόδου. d. Στο δεύτερο σενάριο (που απορρίφθηκε), η χάραξη αφορά δίοδο μήκους 70μ πέριπου. · Στο πρώτο τμήμα κατά μήκος των νοτίων συνόρων του τεμαχίου με αρ. 711, η μηκοτομή είναι ομαλή και η κατασκευή πολύ χαμηλών τοίχων ενδέχεται να απαιτηθεί σε ορισμένα σημεία ώστε να διαφυλαχθεί το πλάτος των 3,66 μ. για το πέρασμα. · Στα υπόλοιπα 37 μ., όμως, για να εξασφαλιστεί μέγιστη κατά μήκος κλίση ίση με 18% (οι υφιστάμενες κλίσεις ανέρχονται μέχρι 35% ιδιαίτερα στα τελευταία μέτρα πριν το αργάκι), χρειάζεται να κατασκευαστούν τοίχοι αντιστήριξης ύψους μέχρι 2,3 μ. και στις δύο πλευρές της διόδου.
- Το Τμήμα Δημοσίων Έργων διατύπωσε την άποψη ότι αμφότερα σενάρια θα είχαν λειτουργικά προβλήματα, τα οποία προκύπτουν από τις προαναφερθείσες «απότομες κλίσεις», καθώς και τεχνικά προβλήματα από τη δυσκολία στην πρόσβαση μηχανημάτων, εξοπλισμού και προσωπικού για τη διεξαγωγή των εργασιών, αλλά εισηγήτο ότι τα προβλήματα αυτά θα ήταν λιγότερο έντονα στη χάραξη διόδου με βάση το πρώτο σενάριο, παρά το δεύτερο, κυρίως λόγω του μικρότερου μήκους για το οποίο υπάρχουν οι απότομες κλίσεις (υφιστάμενες και προτεινόμενες).
- Περαιτέρω, το Τμήμα Δημοσίων Έργων διατύπωσε την εκτίμηση ότι, λαμβάνοντας υπόψη την αναγκαιότητα κατεδάφισης και ανοικοδόμησης τμημάτων της υφιστάμενης αποθήκης και του υφιστάμενου τοίχου, το κόστος κατασκευής της διόδου του πρώτου σεναρίου αναμενόταν να κυμανθεί γύρω στις ΛΚ14.000, ενώ του δεύτερου σεναρίου γύρω στις ΛΚ22.
- Τέλος, το Τμήμα Δημοσίων Έργων επεσήμανε ότι σε μερικά σημεία στροφών θα ήταν αναγκαίο να γίνει διαπλάτυνση της επιλεγείσας διόδου, ώστε να επιτρέπεται η διέλευση ενός οχήματος.
- Οι λόγοι που εν τέλει το Κτηματολόγιο επέλεξε τη λύση ως το πρώτο σενάριο ανωτέρω, καταγράφονται στην παρα. 19 της Ε/Δ, ημερ. 10.6.2009, της Κτηματολόγου, κας Άννας Πέτρου, η οποία ήταν αυτή που καθόρισε την κατεύθυνση της διόδου, την έκταση, τη χρήση και την αποζημίωση για την παραχώρησή της. Η συγκεκριμένη Κτηματολόγος αιτιολογεί την επιλογή ως εξής꞉ · «Η δίοδος αυτή είναι η πλέον σύντομη, ομαλή και εύχρηστη. Παρέχει την καταλληλότερη προσπέλαση του δεσπόζοντος ακινήτου προς το δημόσιο δρόμο και επηρεάζει τη μικρότερη δυνατή έκταση γης. · Το δουλεύον ακίνητο με αρ. τεμαχίου 1020 μπορεί και μετά την παροχή της διόδου να κατέχεται και να τυγχάνει κατοχής και κάρπωσης άνετα και κατάλληλα. · Η καθορισθείσα δίοδος διαμέσου του πίσω μέρους του τεμαχίου 1020 και του τεμαχίου 1225, μαζί με τη δίοδο που παραχωρήθηκε οικειοθελώς επί του αυλακιού από το Κοινοτικό Συμβούλιο και/ή το αρδευτικό τμήμα είναι αποτέλεσμα μελέτης της επί τόπου κατάστασης των κτημάτων στην περιοχή. · Η καθορισθείσα δίοδος, όπως πιο πάνω αναφέρεται, επηρεάζει το ακίνητο της Αιτήτριας σε λωρίδα πλάτους από 0 έως 3,66 μ. κατά μήκος της βόρειας πλευράς του ακινήτου και στο πίσω μέρος του τεμαχίου.Ο λόγος που επιλέγηκε είναι γιατί στο σύνορο του διπλανού τεμαχίου αρ. 1225, από το οποίο παραχωρήθηκε το μέγιστο μέρος της διόδου, υπάρχει ένα υπεραιωνόβιον δένδρο (βελανιδιά), το οποίο διαφορετικά θα έπρεπε να αποκοπεί.». Στ
- Η μελέτη του κ. Αντώνη Λοΐζου και οι προτεινόμενες από αυτόν λύσεις.
- Στην αρχική του μελέτη, ημερ. 29.1.2009, η οποία επισυνάπτεται στην Ε/Δ της Αιτήτριας - Εφεσείουσας, ημερ. 12.3.2009, ο κ. Αντώνης Λοΐζου περιγράφει τη φυσιολογία της περιοχής όπου βρίσκεται το δεσπόζον και το δουλεύον κτήμα και εντοπίζει τα μειονεκτήματα της επιλεγείσας από το Κτηματολόγιο λύσης για την παραχώρηση διόδου δια μέσω των τεμαχίων 1225 και
- Συγκεκριμένα, αναφέρει ότι꞉ · Το Δεσπόζον κτήμα ευρίσκεται εις την οικιστική περιοχή του χωρίου Γαλάτα εντός μιας «ποταμοσιάς» με έντονη υψομετρική διαφορά (περί τα 13 μέτρα ενθεν και ενθεν) και εφάπτεται, κατά μήκος του δυτικού συνόρου, ενός νεραύλακου ανοικτού τύπου από μπετόν, ενώ, κατά μήκος του ανατολικού του συνόρου, ενός ποταμού πλάτους γύρω στα 5 ½ μέτρα. · Η δίοδος που προτείνεται είναι διαμέσου των Δουλευόντων κτημάτων, αρ. τεμαχίων 1225 και 1020, και υπεράνω του αρδευτικού καναλιού. Η υψομετρική διαφορά από το δημόσιο δρόμο μέχρι το Δεσπόζον κτήμα είναι πέραν των 15 μέτρων. Το τεμάχιον 1225 ευρίσκεται περίπου στο ίδιο υψόμετρο με τον δρόμο, μετά υπάρχει υψομετρική διαφορά μεταξύ του τεμαχίου 1225 και 1020 γύρω στα 2 μέτρα στο σημείο επέμβασης του δικαιώματος στο τεμάχιο
- · Η πρόσβαση προς το Δεσπόζων κτήμα, ανεξάρτητα της πορείας της διόδου, είναι πολύ δύσκολη λόγω των υψομετρικών διαφορών που υπάρχουν, ιδιαίτερα μεταξύ των προτεινόμενων Δουλευόντων κτημάτων και του Δεσπόζοντος. · Η ασφαλής κατασκευή διόδου πρόσβασης καθιστά αναγκαία την ανέγερση ψηλών τοίχων αντιστήριξης εντός του Δεσπόζοντος κτήματος (αρ. 1225) και μερικώς εντός του Δουλεύοντος κτήματος (αρ. 1020), από μπετόν, με προστατευτικό κιγκλίδωμα. Τούτο διότι, το πλάτος των 3,66μ., χωρίς τα απαραίτητα έργα πολιτικής μηχανικής για κατασκευή των τοίχων αντιστήριξης ένθεν και ένθεν του δικαιώματος διάβασης, καθιστά το δικαίωμα πολύ επικίνδυνο στη χρήση του. · Η μη κατασκευή τοίχων αντιστήριξης θα υποδηλεί τη χρήση πρανών σε κλήση τουλάχιστον 45 μοιρών, πράγμα το οποίο θα καθιστά αναγκαία την εξασφάλιση χώρων πέραν των 3,66 μ., γύρω στα 10 μ. - 16 μ. τουλάχιστον (5 - 8 μ. ένθεν και ένθεν) για χώρο κατασκευής πρανών. Αυτό, εκτός του πλάτους του δικαιώματος διόδου, θα υποδηλεί και την κατάληψη μεγάλου ποσοστού γης του Δουλεύοντος κτήματος (αρ. 1020) και η ανάπτυξή του εν λόγω κτήματος θα καταστεί προβληματική λόγω της υψομετρικής διαφοράς της διόδου και του φυσικού εδάφους και της μείωσης του χρήσιμου εμβαδού προς ανάπτυξη. · Ανεξάρτητα των υπολοίπων κριτηρίων, η κατασκευή πρόσβασης από το τεμάχιο 1020 για τροχοφόρα είναι πολύ δύσκολη και δεν συνάδει με τις επιτρέπουσες κλίσεις στο τέλος του Δεσπόζοντος κτήματος. Εκτός και αν η πρόσβασης είναι μόνο με πόδια και ζώα, η πρόσβαση με τροχοφόρα θα είναι άκρως επικίνδυνη, κυρίως για τη χρήση του Δεσπόζοντος κτήματος, αλλά και για τους κατόχους του δεσπόζοντος κτήματος (τεμάχιο αρ. 1020). · Καταληκτικά, η προτεινόμενη δίοδος είναι δύσκολο να κατασκευασθεί προς το Δεσπόζον κτήμα και ως εκ τούτου η ανάπτυξη του Δεσπόζοντος κτήματος δεν μπορεί να επιτευχθεί ικανοποιητικά και με στοιχειώδη ασφάλεια.
- Ενόψει των ανωτέρω μειονεκτημάτων, οι λύσεις που πρότεινε ο κ. Αντώνης Λοΐζου στην αρχική του μελέτη, ημερ. 29.1.2009, η οποία επισυνάπτεται στην Ε/Δ της Αιτήτριας - Εφεσείουσας, ημερ. 12.3.2009, ήταν οι εξής꞉ a. Δίοδος εξ ολοκλήρου μέσω του τεμαχίου
- Η αιτιολογία είναι η εξής꞉ · Το τεμάχιο αυτό φαίνεται να έχει διαμοιρασθεί ουσιαστικά σε δύο ίσα μέρη, το βόρειο και το νότιο ήμισυ. Εντός του βορείου ήμισυ υπάρχει ανεξάρτητη κατοικία, ενώ εντός του νοτίου ήμισυ υπάρχει εγκαταλελειμμένο γκαράζ, χωρίς ουσιαστική αξία. Ανεξάρτητα της νομιμότητας της ύπαρξης του γκαράζ, υπάρχει η ευχέρεια παραχώρησης διόδου μεταξύ του γκαράζ του τεμαχίου 1020 και
- Επειδή όμως υπάρχει τοίχος αντιστήριξης κατά μήκος του συνόρου αυτού, το δικαίωμα διόδου θα πρέπει να παραχωρηθεί όλο από το τεμάχιο
- · Το πλάτος του κτήματος είναι 88 πόδια ή το ½ - 44 πόδια. Το πλάτος είναι αρκετά ικανοποιητικό για την ανέγερση στη θέση του γκαράζ ακόμη μιας κατοικίας, αφήνοντας για τη δίοδο τα 12 πόδια. Τώρα υπάρχει το πλάτος των 12 ποδών από τον τοίχο του γκαράζ, αλλά υπάρχει μια πολύ μικρή αποθήκη η οποία προεξέχει (εμβαδόν γύρω στα 5 τ.μ.), η οποία θα πρέπει να κατεδαφισθεί, για να παραχωρηθεί το δικαίωμα διάβασης. · Το μήκος της διόδου αυτής είναι 150 μέτρα. b. Εναλλακτική Λύση Α꞉ Δίοδος δια μέσω των τεμαχίων 712, 713, 714, 715, 716 (Φ./Σχ. ΧΧΧVII/13.W.1+12E1). Η αιτιολογία είναι η εξής꞉ «Τα κτήματα αυτά είναι επίπεδα και τα τεμάχια 712 και 713 εφάπτονται του Δεσπόζοντος κτήματος, ενώ το τεμάχιο 714 είναι πολύ πλησίον του κοινοτικού δρόμου, ο οποίος οδηγεί στο κοινοτικό γήπεδο. Επειδή τα τεμάχια αυτά ευρίσκονται ακριβώς στο ίδιο επίπεδο με το Δεσπόζων κτήμα και επειδή ο κοινοτικός δρόμος ευρίσκεται και αυτός στο ίδιο επίπεδο με τα κτήματα αυτά και επειδή η απόσταση από τον δρόμο προς το Δεσπόζων κτήμα είναι 250 πόδια, αλλά σε επίπεδη μορφολογία, η πρόταση αυτή της εναλλακτικής διόδου είναι σίγουρα η καλύτερη [τόσο από πλευράς κόστους κατασκευής, ασφάλειας όσο και μείωσης της επέμβασης προς τρίτους] από την προτεινόμενη από το Κτηματολόγιο. Σίγουρα, η πρόταση αυτή είναι προς όφελος του Δεσπόζοντος κτήματος,αν και εδώ θα χρειασθούν κάποιες οικοδομικές κατασκευαστικές εργασίες [όπως η αντικατάσταση του νεραύλακου με κλειστό οχετό, την κατασκευή μικρού τοίχου αντιστήριξης κατά μήκος του συνόρου του 713 + 714 κ.λπ.]. Οι κατασκευές αυτές, είναι, σίγουρα πολύ πιο οικονομικές και παρέχουν ταυτόχρονα πιο ασφαλή πρόσβαση, ενώ ταυτόχρονα θα εξυπηρετήσει η πρόσβαση αυτή τα μέγιστα τα τεμάχια 713 και 714 κλ.π τα οποία και αυτά δεν διαθέτουν πρόσβαση.». c. Εναλλακτική λύση Β꞉ Δίοδος δια μέσω χαλίτικου. Η αιτιολογία είναι η εξής꞉ «Εναλλακτικά, η πρόσβαση να δοθεί μέσω του χαλίτικου, το οποίο ευρίσκεται στην άλλη όχθη του ποταμού, αλλά λόγω της υψομετρικής διαφοράς θα χρειασθεί η κατασκευή γέφυρας, ενώ η απόσταση από τον κοινοτικό δρόμο είναι μόνο 80 πόδια. Σίγουρα τα κατασκευαστικά αυτά έξοδα είναι ελάχιστα σε σύγκριση με την πρόταση του Κτηματολογίου και αυτή η πρότασης [Β] είναι και η πιο σύντομη πρόσβασης.». Στ.
- Αντίκρουση των προτεινόμενων λύσεων του κ. Λοΐζου από τη Κτηματολόγο.
- Από την άλλη, η Κτηματολόγος Άννα Πέτρου, ισχυρίστηκε ότι, κατά την επιτόπια εξέταση, δηλαδή προτού αυτή καταλήξει να εισηγηθεί την επίδικη δίοδο, η ίδια εξέτασε και τις προτεινόμενες από τον κ. Αντώνη Λοΐζου και τους συνεργάτες του λύσεις, τις οποίες όμως αυτή έκρινε «ανεφάρμοστες». Σχετική η δήλωση στην παρα. 21 της Ε/Δ της ημερ. 10.6.
- Συγκεκριμένα, αναφέρει ότι꞉ · Η πρώτη εναλλακτική λύση του κ. Λοΐζου δεν είναι εφαρμόσιμη, διότι υπάρχει ένας διατηρητέος νερόμυλος, ο οποίος είναι προστατευόμενος από το Μουσείο και επίσης υπάρχουν αρκετά υπεραιωνόβια δέντρα, τα οποία είναι προστατευόμενα. · Η δεύτερη εναλλακτική λύση του κ. Λοΐζου, δεν είναι εφαρμόσιμη, διότι θα έπρεπε να κατασκευαστεί, λόγω της πολύ μεγάλης υψομετρικής διαφοράς, μία πολύ μεγάλη γέφυρα από τη μια πλευρά του ποταμού προς την άλλη, ούτως ώστε να συνδεθεί η μία όχθη με την άλλη. Στ.
- Αντίκρουση των θέσεων της Κτηματολόγου από τον κ. Μαϊμάρη.
- Προκειμένου να αντικρούσει τις θέσεις της Κτηματολόγου, κας Άννας Πέτρου, και να υποστηρίξει τις εναλλακτικές προτάσεις διόδου του κ. Αντώνη Λοϊζου, καταχωρήθηκε στις 26.10.2009 η Σ.Ε/Δ της Αιτήτριας - Εφεσείουσας, με την οποία δήλωνε ότι έδωσε εντολή στον κ. Ανδρέα Μαϊμάρη, πολιτικό μηχανικό, για να ετοιμάσει νέα έκθεση πραγματογνωμοσύνης. Η έκθεση αυτή επισυνάπτεται στην Ε/Δ, ημερ. 26/10/2009, του ιδίου του κ. Ανδρέα Μαϊμάρη. Όπως επισημαίνεται σε αυτήν, για τους σκοπούς της ετοιμασίας της, ο κ. Μαϊμάρης χρησιμοποίησε τις υπηρεσίες εγγεγραμμένου στο ΕΤΕΚ τοπογράφου (κ. Χρίστου Χατζηγιάγκου), για σκοπούς τοπογραφικής - υψομετρικής αποτύπωσης της προτεινόμενης όδευσης του περάσματος κατά μήκος των τεμαχίων 1020 και
- Ο κ. Μαϊμάρης διατυπώνει την κριτική του για την επιλεγείσα από το Κτηματολόγιο δίοδο λέγοντας ότι «Η όδευσης όπως αυτή έχει προταθεί κατά μήκος των τεμαχίων 1020 και 1025[1] δεν είναι δυνατόν να λειτουργήσει.». Προς επίρρωση της γνώμης του, ο κ. Μαϊμάρης επισημαίνει τα εξής꞉ · Το Τμήμα Δημοσίων Έργων, όταν είχε κληθεί από το Κτηματολόγιο να εκφέρει άποψη για τις δύο προτεινόμενες οδεύσεις, επεσήμανε τα λειτουργικά προβλήματα που θα υπάρχουν λόγω των απότομων κλίσεων, πλην όμως δεν έδωσαν προς το Τμήμα Κτηματολογίου το ακριβές μέγεθος των προβλημάτων που θα δημιουργηθούν από την παραχώρηση του δικαιώματος διάβασης, παρά μόνο τοποθετήθηκαν για το ποια εκ των δύο προτεινόμενων λύσεων ήταν καλύτερη στη βάση της λογικής «το μη χείρον βέλτιστον». · Κατά την άποψη του κ. Μαϊμάρη: o Πρώτον, η όδευση όπως έχει προταθεί από το Κτηματολόγιο δεν μπορεί να εξασφαλίσει προσπελασιμότητα σε οχήματα. Για να υπάρχει ομαλή κλίση στη στροφή, για σκοπούς παράκαμψης του δένδρου, η εκτροπή του περάσματος από το τεμάχιο 1225 στο τεμάχιο 1020 θα πρέπει να αρχίσει περί τα 14 - 16 μέτρα από το όριο του δημόσιου δρόμου. o Δεύτερον, το Κτηματολόγιον δεν έλαβε υπόψη του τα υφιστάμενα υψόμετρα του εδάφους και πιο συγκεκριμένα το υψόμετρο του Δημόσιου Δρόμου και το υψόμετρο του Δεσπόζοντος τεμαχίου. Μεταξύ των δύο υψομέτρων υπάρχει μια ελάχιστη υψομετρική διαφορά 10,60 μέτρα. Η κλίση της διόδου θα είναι περίπου 26,6%, που είναι πολύ πέραν του 18% που προβλέπεται από την Νομοθεσία. o Τρίτον, ο Κτηματολογικός Λειτουργός δεν έλαβε υπόψη του ότι από την αρχή του δημόσιου δρόμου μέχρι και το δεσπόζων τεμάχιο θα χρειασθεί να κατασκευασθεί τοίχος αντιστήριξης και στις δύο πλευρές της διόδου. Προς τούτο θα πρέπει να χρειασθεί να κατεδαφισθεί ο υφιστάμενος τοίχος αντιστήριξης και να γίνει εκσκαφή σε βάθος 1 - 4 μέτρα. Αυτά θα έχουν σαν συνέπεια πιθανά στατικά προβλήματα στην παρακείμενη κατοικία εντός του δουλεύοντος τεμαχίου 1020, η οποία είναι κτισμένη με επιφανειακή θεμελίωση. o Τέταρτον, η κατασκευή της διόδου θα είναι εξαιρετικά δύσκολη και θα απαιτήσει αυξημένα κόστα, λόγω της στενότητας του χώρου και λόγω του ότι τα τεμάχια 1225 και 1020 είναι δενδροφυτευμένα. o Πέμπτον, το Κτηματολόγιο θα έπρεπε να είχε λάβει υπόψη του ότι το πέρασμα θα διέρχεται από τσιμεντένιο αυλάκι, το οποίο έχει μέσο υψόμετρο περί τα 6 - 8 μέτρα χαμηλότερα από το επίπεδο του δρόμου. Θα έπρεπε να είχε ήδη γίνει ειδική μελέτη, ώστε το αυλάκι να είναι επισκέψιμο και να είναι δυνατή η διέλευση όσων το χρησιμοποιούν. o Έκτον, για την εφαρμογή της διόδου ως την έχει καθορίσει το Κτηματολόγιο προκύπτει η αναγκαιότητα για κατεδάφιση της αποθήκης στο τεμάχιο 1225, μέρους του τοίχου αντιστήριξης μεταξύ του τεμαχίου 1225 και 1020, καθώς επίσης και του σηπτικού / απορροφητικού λάκκου που εξυπηρετεί το τεμάχιο
- Το κατασκευαστικό κόστος θα ανέλθει σε €62.
- Ενόψει των ανωτέρω μειονεκτημάτων της επιλεγείσας από το Κτηματολόγιο λύσης για την παραχώρηση διόδου, ο κ. Μαϊμάρης προχωρεί και εξηγεί τους λόγους για τους οποίους αυτός προκρίνει ως καταλληλότερη την εναλλακτική πρόταση «Α» που εισηγήθηκε ο κ. Αντώνης Λοϊζου όπως η δίοδος γίνει διαμέσου των τεμαχίων 712, 713, 714, 715 και 716 (Φ/Σχ. XXXVII/12W1 + 12E1). Αναφέρει συναφώς τα ακόλουθα: «Αυτή η δίοδος στην πράξη ήταν και είναι η δίοδος κατά μήκος του νεραύλακου. Στο σημείο όμως του νερόμυλου υπάρχει πρόβλημα για να χρησιμοποιείται αυτή η δίοδος από τροχοφόρα οχήματα και ως εκ τούτου θα πρέπει να εξετασθεί η δυνατότητα εκ μέρους του Κτηματολογίου να κατασκευασθεί μικρό γεφύρι μετά το υφιστάμενο γεφύρι, το οποίο θα παρακάμπτει τον νερόμυλο και θα οδηγεί ακριβώς μετά από αυτόν. Η λύση αυτή θα απαιτήσει οικοδομικά έργα που αφορούν κύρια την διαφύλαξη και συντήρηση του νεραύλακου και κατασκευή μικρού τοίχους αντιστήριξης (όπου χρειάζεται) προς την πλευρά του ποταμού και την κατασκευή γεφυριδίου μήκους 10 - 12 μέτρα, ίδιας διατομής όπως το υφιστάμενο. Οι κλίσεις του περάσματος σε αυτή την περίπτωση δεν θα υπερβαίνουν το 3% - 4%. Αναμένω ότι το κόστος αυτής της λύσης θα είναι μικρότερο της διόδου μεταξύ των τεμαχίων 1225 και
- Αυτή η λύση θα προκαλέσει μηδενική οχληρία στους περιοίκους και θα σεβαστεί το υφιστάμενο φυσικό περιβάλλον χωρίς αποκοπές δένδρων, κ.λπ.».
- Αναφορικά με την εναλλακτική πρόταση του κ. Αντώνη Λοϊζου όπως η δίοδος δοθεί διαμέσου του χαλίτικου, κάτι που προϋποθέτει την κατασκευή γέφυρας από τον Δημόσιο Δρόμο (πλησίον του Κοινοτικού Γηπέδου), κατευθείαν προς το δεσπόζον τεμάχιο, ο κ. Μαϊμάρης αναφέρει ότι «παρά το γεγονός ότι αυτή είναι η πλέον σύντομος οδός, εντούτοις η κατασκευή της θα δημιουργήσει κατασκευαστικά προβλήματα και οι κλήσεις της ίδιας της γέφυρας θα είναι πέραν των 20% - 23%», με αποτέλεσμα ο κ. Μαϊμάρης να παραδέχεται ότι αυτή είναι χειρότερη από την προτεινόμενη λύση. Δηλαδή, ο κ. Μαϊμάρης καταλήγει να ευθυγραμμίζεται με τη γνώμη της κας Άννας Πέτρου όσον αφορά την απόρριψη αυτής της πρότασης του κ. Λοΐζου. Στ.
- Αντίκρουση των θέσεων του κ. Μαϊμάρη από τον κ. Γιώργο Ανδρεόπουλο.
- Ο κ. Γεώργιος Ανδρεόπουλος είναι Πολιτικός Μηχανικός και εργαζόταν, κατά τον ουσιώδη χρόνο σύνταξης της Ε/Δ του, ημερ. 23.3.2010, για την εταιρεία K. ATHIENITIS CONTRACTORS - DEVELOPERS PUBLIC LTD. Στην εν λόγω Ε/Δ, επισυνάπτεται η έκθεση - μελέτη, ημερ. 16.3.2010, που ετοίμασε ο κ. Ανδρεόπουλος με σκοπό, αφενός, να αντικρούσει τις θέσεις των κ.κ. Λοΐζου και Μαϊμάρη και, αφετέρου, να υποστηρίξει τις θέσεις της Κτηματολογικής Λειτουργού, κας Άννας Πέτρου, και του Τμήματος Δημοσίων Εργων, έτσι ώστε κατ' επέκταση να στηρίξει τα συμφέροντα της Καθ' ης η αίτηση - Εφεσίβλητης. Η Ε/Δ αυτή καταχωρήθηκε στο φάκελο της αίτησης - έφεσης αρ. 53/2009 καθ' ον χρόνο η εν λόγω αίτηση συνεκδικαζόταν με την υπό κρίση αίτηση - έφεση αρ. 294/2008 και ασφαλώς προοριζόταν για να ληφθεί υπόψη από το Δικαστήριο και για την υπό κρίση αίτηση - έφεση. Ο φάκελος τέθηκε ενώπιον του παρόντος Δικαστηρίου.
- Ο κ. Ανδρεόπουλος αναφέρει ότι, για την ετοιμασία της έκθεσής του, επισκέφθηκε και επιθεώρησε τα επηρεαζόμενα ακίνητα κατά την 9/12/2009 και 2/3/2010, όπου έγιναν ορισμένες μετρήσεις υψομέτρων και επιβεβαιώθηκαν ως ορθές οι μετρήσεις του Τοπογράφου Μηχανικού, κ. Χρήστου Χατζηγιάγκου.
- Ακολούθως, ο κ. Ανδρεόπουλος αναφέρει ότι η έκθεση του κ. Μαϊμάρη βασίσθηκε στο ότι η δίοδος που θα δημιουργηθεί θα καταλήγει στο χαμηλότερο σημείο του δεσπόζοντος τεμαχίου, δηλαδή σε υψόμετρο 10,60 μέτρα κάτω από το υψόμετρο του δημόσιου δρόμου. Ο κ. Ανδρεόπουλος δεν αρνείται ότι αυτό θα ήταν το υψόμετρο, παρά μόνο εισηγείται και προτείνει να επιλυθεί το θέμα του υψομέτρου «με την κατασκευή χώρου στάθμευσης και εισόδου εις την υπό μελέτη κατοικία επί της διορόφου οικοδομής, η οποία υπάρχει πρόθεση όπως ανεγερθεί και η οποία μειώνει αυτή την υψομετρική διαφορά που μπορεί να δημιουργεί κάποια προβλήματα στα 4,50 μέτρα με αποτέλεσμα όλα αυτά τα προβλήματα που αναφέρει στην Έκθεση του ο κ. Μαϊμάρης να λύνονται.».
- Συγχρόνως, ο κ. Ανδρεόπουλος σημειώνει ότι: · Πρώτον, η όδευση του δικαιώματος διάβασης που προτείνει το Κτηματολόγιο είναι ορθή, καθότι αφορά δικαίωμα διάβασης και όχι δημόσιο δρόμο προς χρήση από το κοινό. · Δεύτερον, το δικαίωμα διάβασης (πέρασμα) που θα δημιουργηθεί, δεν θα τερματίζει στο χαμηλότερο σημείο του δεσπόζοντος τεμαχίου, όπως αναφέρεται στην Έκθεση του κ. Μαϊμάρη, αλλά θα τερματίζει στην οροφή της κατοικίας που θα ανεγερθεί στο εν λόγω τεμάχιο (υψομετρική διαφορά 4,50 μέτρα από τον δημόσιο δρόμο). Η κλίση είναι πολύ πιο ομαλή 10,3% και όχι 26,6% που αναφέρει ο κ. Μαϊμάρης και πολύ πιο ομαλή σε σχέση με το 18% που προβλέπει η Νομοθεσία. · Τρίτον, λόγω του ότι θα τερματίζει σε πιο ψηλό υψόμετρο, οι εκσκαφές που θα χρειασθούν για την κατασκευή των τοίχων αντιστήριξης δεν θα υπερβαίνουν το 1,40 μέτρα στην χειρότερη περίπτωση, με μέσο όρο λιγότερο από 1 μέτρο, και όχι 1 - 4 μέτρα που αναφέρει στην Έκθεσή του ο κ. Μαϊμάρης. · Τέταρτον, λόγω της μειωμένης εκσκαφής σε σχέση με την Έκθεση του κ. Μαϊμάρη, η κατασκευή που θα απαιτηθεί δεν θα έχει τις κατασκευαστικές δυσκολίες και τα αυξημένα κόστα που αναφέρει στην Έκθεση του. · Πέμπτον, το τσιμεντένιο αυλάκι που αναφέρεται στην Έκθεση του κ. Μαϊμάρη ευρίσκεται σε υψόμετρο 4 μέτρων κάτω από το υψόμετρο του Δημοσίου Δρόμου και όχι 6 - 8 μέτρα και εύκολα μπορεί να γίνει επισκέψιμο και εύκολα μπορεί να διαμορφωθεί ο χώρος.
- Αναφορικά με την Εναλλακτική Πρόταση «Α» του κ. Αντώνη Λοϊζου, για τη δημιουργία διόδου διαμέσου των τεμαχίων 712, 713, 714, 715, 716, του Φ/Σχ.XXXVII/12W1 + 12E1, ο κ. Ανδρεόπουλος επισημαίνει ότι, όπως αναφέρεται και στην Εκθεση του κ. Μαϊμάρη, η δίοδος αυτή είναι κατά μήκος του νεραύλακου και απαιτεί την κατασκευή γεφυριού παράλληλη με το υφιστάμενο γεφύρι, το οποίο θα παρακάμπτει τον νερόμυλο και περαιτέρω απαιτεί την κατασκευή τοίχων αντιστήριξης κατά μήκος του ποταμού και ότι στο σημείο του νερόμυλου η δίοδος δεν θα μπορεί να χρησιμοποιείται από τροχοφόρα οχήματα. Περαιτέρω, όπως αναφέρει ο κ. Ανδρεόπουλος, η πρόταση αυτή θα έχει σοβαρές επιπτώσεις στο φυσικό περιβάλλον όχι μόνον κατά την κατασκευή των έργων, αλλά θα καταστρέψει ένα κατά τα άλλα μαγευτικό μονοπάτι της φύσης παράλληλα του ποταμού.
- Αναφορικά προς την Εναλλακτική Πρόταση «Β» του κ. Αντώνη Λοΐζου για τη δημιουργία διόδου διαμέσου του χαλίτικου, ο κ. Ανδρεόπουλος επισημαίνει ότι και ο ίδιος ο κ. Μαϊμάρης την θεωρεί χειρότερη από την προηγούμενη πρόταση καθότι αφορά κατασκευή γέφυρας για ιδιωτικούς σκοπούς πάνω από το ποτάμι με αρκετά μεγάλες κλίσεις.
- Καταλήγει ο κ. Ανδρεόπουλος να εισηγείται ότι η δίοδος, την οποία προτείνει το Κτηματολόγιο, είναι η προσφορότερη λύση με τα μικρότερα, κατά το δυνατόν, προβλήματα. Στ.
- Συμπληρωματικές διευκρινίσεις του κ. Μαϊμάρη (2.6.2010).
- Με τη Σ.Ε/Δ, ημερ. 11/6/2010, ο κ. Ανδρέας Μαϊμάρης εισάγει στη δικογραφία την έκθεσή του, ημερ. 2/6/2010, με την οποία απαντά στην Ε/Δ, ημερ. 23.3.2010, του κ. Γεώργιου Ανδρεόπουλου και στην ανωτέρω έκθεση ημερ. 16.3.
- Συγκεκριμένα, δηλώνει ότι αυτός επιμένει στην ορθότητα της θέσης του, ότι η δίοδος ως καθορίστηκε από το Κτηματολόγιο, θα καταλήγει στο χαμηλότερο σημείο του δεσπόζοντος τεμαχίου, δηλαδή σε υψόμετρο 10,60 μέτρα κάτω από το υψόμετρο του δημόσιου δρόμου. Απόδειξη της αντίκρυσής του αυτής ως ορθής, θεωρεί ότι είναι η ίδια η εισήγηση του κ. Ανδρεόπουλου περί κατασκευής χώρου στάθμευσης επί της οροφής της κατοικίας που μελλοντικά θα κτιστεί, ώστε η κλίση του δρόμου να περιοριστεί στην καλύτερη περίπτωση σε 10,3%. Ο κ. Μαϊμάρης εξηγεί γιατί δεν θα πρέπει να θεωρείται δεδομένη η ανέγερση τέτοιας κατοικίας ή/και χώρου στάθμευσης για εξυπηρέτηση του στόχου που περιγράφει ο κ. Ανδρεόπουλος. Συγκεκριμένα, υποδεικνύει ότι꞉ · Πρώτον, η κατασκευή αυτού του χώρου στάθμευσης προϋποθέτει ότι οι διαστάσεις της οροφής της κατοικίας θα είναι διαστάσεις αδιέξοδου δρόμου, ώστε να είναι δυνατή η επαναστροφή των οχημάτων. · Δεύτερον, θα πρέπει να εξασφαλισθεί άδεια οικοδομής και πολεοδομική άδεια για την ανέγερση της κατοικίας. Κατά τη λήψη απόφασης για την έκδοση ή μη της πολεοδομικής άδειας, το Τμήμα Πολεοδομίας και Οικήσεως θα λάβει υπόψη του το δικαίωμα διάβασης. · Τρίτον, για να καταστεί δυνατή η ανέγερση της κατοικίας κατά τρόπο που να μειωθεί η κλίση στο 10,8% ως αναφέρει ο κ. Ανδρεόπουλος, θα πρέπει να υπάρξουν κλίσεις πέραν του 26,6%, ώστε να καταστεί δυνατή η θεμελίωση της κατοικίας και για την κατασκευή των αναγκαίων τοίχων αντιστήριξης.
- Πέραν των πιο πάνω, ο κ. Μαϊμάρης θεωρεί ότι τυχόν ανέγερση της κατοικίας κατά τον τρόπο που εισηγείται ο κ. Ανδρεόπουλος, θα προκαλέσει μια οικολογική καταστροφή, γιατί ενώ γίνεται προσπάθεια να αλλάξει η πορεία της διόδου για να διασωθεί ένα αιωνόβιο δέντρο, η κατασκευή της κατοικίας θα εξααφανίσει πολύ περισσότερα δέντρα.
- Τέλος, ο κ. Μαϊμάρης απορρίπτει τα περί οικολογικής καταστροφής που λέει ο κ. Ανδρεόπουλος ότι θα προκαλέσει η εναλλακτική λύση «Α» που προτείνει ο κ. Λοΐζου. Απεναντίας, ο κ. Μαϊμάρης εισηγείται ότι꞉ «Από τες ίδιες τες φωτογραφίες που υπέβαλε ο κ. Ανδρεόπουλος φαίνεται ξεκάθαρα ότι τη λιγότερη οικολογική παρέμβαση την προκαλεί η πρότασή μας. Απόδειξη τούτου ότι σε όλη σχεδόν τη διαδρομή των 50 - 55 μ. κατά μήκος του νεραύλακου, το πλάτος του περάσματος είναι σχεδόν διαμορφωμένο. Οι τοίχοι αντιστήριξης που πιθανόν να χρειασθούν δεξιά ή αριστερά του νεραύλακου μπορούν κάλλιστα να κατασκευαστούν με υλικά φιλικά προς το περιβάλλον (π.χ. με πέτρες από ξερολιθιά). Αυτή η διαδρομή των 50 - 55 μ. περίπου θα επιτρέπει και τη διέλευση τροχοφόρων και θα δώσει τη δυνατότητα στον ιδιοκτήτη του δεσπόζοντος τεμαχίου (αρ. 698) να χωροθετήσει την κατοικία του, αν του επιτραπεί να κτίσει, σε ένα τεμάχιο που είναι μέρος μιας περιοχής εξαιρετικού φυσικού κάλλους. Η πρόταση αυτή ουδόλως επηρεάζει τον νερόμυλο.». Στ.
- Συμπληρωματικές διευκρινίσεις του κ. Ανδρεόπουλου.
- Επανήλθε επί του θέματος στις 14/2/2014 ο κ. Ανδρεόπουλος, με Σ.Ε/Δ στην οποία επεσύναψε την έκθεση - μελέτη του, ημερ. 11/2/
- Σκοπός της νέας αυτής έκθεσής του ήταν να απαντήσει στην έκθεση του, κ. Ανδρέα Μαϊμάρη, ημερ. 7/8/2013, και την προηγούμενη του έκθεση, ημερ. 2/6/
- Στην έκθεσή του, ο κ. Ανδρεόπουλος αναφέρεται σε μία παλαιά έκθεση του κ. Αντώνη Λοϊζου, ημερ. 2/7/2001 [την οποία κατέθεσε ο κ. Αντώνης Λοϊζου κατά την αντεξέταση του ενώπιον του Δικαστηρίου στις 26/3/2015 ως Τεκμήριον 1], και δηλώνει ότι συμφωνά με το περιεχόμενο της. Διατύπωσε την άποψη ο κ. Ανδρεόπουλος ότι οι φόβοι του κ. Μαϊμάρη, ότι, εάν ένα βαρύ μηχανικό μέσο ξεκινούσε να σπάζει / κατεδαφίζει τον υφιστάμενο τοίχο αντιστήριξης ως έχει, θα προκαλούσε ζημιές στην κατοικία, υπάρχει τρόπος να αντιμετωπιστούν, εφόσον παρθούν κατά την διάρκεια των εργασιών προληπτικά μέτρα προς αποφυγή τούτων. Προς τούτο εισηγήθηκε το κόψιμο του τοίχου και του πεδίλου με μηχανικό τριβείο και αφαίρεση μικρού μέρους, ούτως ώστε να απομονωθεί ο προς κατεδάφιση τοίχος από τον τοίχο ο οποίος θα παραμένει, έτσι ώστε να αποφευχθούν δονήσεις στην κατοικία. Περαιτέρω, ο κ. Ανδρεόπουλος αναφέρει ότι οι κατεδαφίσεις τοίχων ή κατοικιών ακόμη και πολυόροφων κτιρίων που μπορεί να εφάπτονται σε άλλα διπλανά κτίρια είναι σύνηθες φαινόμενο στην μηχανική επιστήμη. Με τη χρήση σωστών μεθόδων και μηχανημάτων μπορεί να ξεπερασθούν χωρίς προβλήματα.
- Επίσης, στην Έκθεσή του, ο κ. Ανδρεόπουλος τόνισε ότι ο τοίχος αντιστήριξης που θα αποκοπεί βρίσκεται σε απόσταση περίπου 13 μέτρων από την εν λόγω κατοικία, ενώ πριν λίγους μήνες είχαν γίνει σε απόσταση 2,5 μέτρων από την πρόσοψή της έργα δημιουργίας αποχετευτικού συστήματος και έγιναν εκσκαφές με βαρέου τύπου μηχανήματα σε βάθος 1,5 μέτρων και το σπίτι δεν έπαθε απολύτως τίποτε. Περαιτέρω, στην έκθεσή του, ο κ. Γ. Ανδρεόπουλος αναφέρει ότι μια άλλη λύση για την ιδιοκτήτρια του δεσπόζοντος τεμαχίου είναι να κατασκευαστεί ράμπα εντός του τεμαχίου για να κατεβαίνει κάποιος ή τα οχήματα στο χαμηλό σημείο του τεμαχίου όπως αυτό καταγράφεται εις την Εκθεση του κ. Αντώνη Λοϊζου ημερ. 2/7/2001 (Τεκμήριον 1) και παραπέμπει εις την σελίδα 4 (παράγραφος «εναλλακτικαί Διόδοι (α)») όπου ο κ. Λοϊζου αναφέρει꞉ «.. έχοντας και την μεγάλη υψομετρική διαφορά υπόψη (γύρω στα 13 μέτρα) η πιο κατάλληλη θέση για ασφαλή κατασκευή της διόδου είναι αυτή, διότι όλες οι εργασίες κατασκευής της πρόσβασης θα λάβουν χώραν εντός του Δεσπόζοντος κτήματος. Υπάρχει μήκος πέραν των 100 ποδών προς δυσμάς που με την κατάλληλη υποδομή και ελικοειδούς κατασκευής της πρόσβασης θα μπορεί να κατασκευασθεί πρόσβαση με ασφάλεια και μεγάλου πλάτους εντός του ιδίου του Δεσπόζοντος κτήματος από τον αιτητή. Ετσι με τον τρόπο / δίοδο αυτή δεν θα χρειασθούν κατασκευαστικά έργα (που θα προκαλέσουν και ζημιά) εντός των Δεσπόζοντων κτημάτων».
- Δηλαδή, λέγει ο κ. Ανδρεόπουλος ότι το ίδιο που ισχυριζόταν το 2001 στην έκθεσή του ο κ. Λοΐζου, είναι σήμερα και η θέση του ιδίου του κ. Ανδρεόπουλου. Έτσι, με την λύση αυτή ξεπερνιούνται και τα οποιαδήποτε προβλήματα με την κατασκευή ψηλών τοίχων αντιστήριξης όπως αναφέρεται στην έκθεση του κ. Μαϊμάρη.
- Λέγει, περαιτέρω, ο κ. Ανδρεόπουλος ότι η πρόταση του ιδίου, ως είναι φυσικά και η πρόταση του Κτηματολογίου και ήταν και η πρόταση και του κ. Αντώνη Λοΐζου κατά το 2001, δεν επηρεάζει το νεραύλακο, αλλά μόνο κάθετα προς αυτό, δηλαδή μόνο 3,66 μέτρα, ενώ η πρόταση του κ. Μαϊμάρη μιλά για: (α) Διαμόρφωση της διαδρομής κατά μήκος του νεραύλακου (μήκους 50-55 μέτρα) με επιπρόσθετες κατασκευές τοίχων αντιστήριξης όπου χρειάζονται. (β) Επέμβαση στο μονοπάτι της φύσης κατά μήκος του ποταμού στο σημείο μεταξύ του υφιστάμενου γεφυριού και του προτεινόμενου από τον ίδιο. (γ) Κατασκευή επιπρόσθετου γεφυριού. Επιπλέον της οχληρίας που θα δημιουργηθεί κατά την κατασκευή πρέπει να σκεφτούμε και την αισθητική του να έχουμε δύο γεφύρια σε πολύ μικρή απόσταση μεταξύ τους. Στ.
- Συμπληρωματικές διευκρινίσεις του κ. Μαϊμάρη (20.3.2014). Στην τελευταία Σ.Ε/Δ του κ. Ανδρέα Μαϊμάρη, ημερ. 20/3/2014, αυτός ουσιαστικά επαναλαμβάνει τους λόγους για τους οποίους θεωρεί ότι σε περίπτωση που υιοθετηθεί η λύση που προτάθηκε από το Κτηματολόγιο, θα υπάρξουν επιπτώσεις για την υφιστάμενη οικοδομή επί του τεμαχίου 1020, αλλά και για τις ανέσεις των χρηστών της κατοικίας λόγω της διάνοιξης του περάσματος. Συνοψίζει τα στοιχεία που ο ίδιος θεωρεί προβληματικά: · Ότι το Κτηματολόγιο υιοθέτησε μια όδευση του περάσματος πολυγωνικής μορφής (ΖΙΚ - ΖΑΚ) προκειμένου να παρακάμψει το προστατευόμενο δένδρο, ενώ θα μπορούσε αν αξιολογούσε ορθά τα προβλήματα που θα προκαλούσε στο τεμάχιο 1020 να παρέκαμπτε το δένδρο και να συνέχιζε με μια σύντομη όδευση μέσω του τεμαχίου
- · Ότι το πέρασμα θα χρησιμοποιείται με κάθε μέσον ακόμα και για μηχανήματα. · Ότι η κατοικία που βρίσκεται κτισμένη στο τεμάχιον 1020 έχει φέροντα οργανισμό από τούβλα γεμάτα. · Ότι η υφιστάμενη κατοικία βρίσκεται σε υψόμετρο 1.60 - 1.80 cm πιο ψηλά από το φυσικό υψόμετρο του προτεινόμενου περάσματος. · Ότι υπάρχει τοίχος αντιστήριξης από οπλισμένο σκυρόδεμα σε όλο το μήκος του κοινού συνόρου μεταξύ των δύο τεμαχίων 1225 και 1020 κατά μήκος του οποίου θα διέλθει και το πέρασμα ένα μέρος του τοίχου αντιστήριξης μήκους 12 μέτρων περίπου θα πρέπει να αφαιρεθεί καθώς επίσης θα απαιτηθεί κατασκευή τοίχων αντιστήριξης συνολικού μήκους 28 μέτρων περίπου με κυμαινόμενο ύψος μέχρι και 2 μέτρα. · Ότι εντός του χώρου του περάσματος υπάρχει κατασκευασμένος ο σηπτικός / απορροφητικός λάκκος της κατοικίας. · Ότι αριθμός δένδρων κυρίως οπωροφόρων επιβάλλεται να αποκοπούν. · Ότι πρακτικά περίπου 68 - 70τ.μ. του τεμαχίου 1020 δεν θα μπορούν να χρησιμοποιηθούν από τους ιδιοκτήτες του. · Ότι η μέση απόσταση της οικοδομής στο τεμάχιον 1020 είναι μόλις 2 μέτρα από το όριο του περάσματος. Z. Αξιολόγηση μαρτυρίας υπό το φως της αντεξέτασης των ενόρκως δηλούντων. Πολύ χρήσιμη θεωρώ πως υπήρξε εν τέλει η αντεξέταση των ενόρκως δηλούντων, κ.κ. Αντώνη Λοΐζου, Ανδρέα Μαϊμάρη και Άννας Πέτρου. Σπεύδω να αναφέρω ότι δεν αμφισβητήθηκαν τα προσόντα και η εμπειρογνωμοσύνη των κ.κ. Αντώνη Λοϊζου και Ανδρέα Μαϊμάρη. Όσον αφορά την κα Άννα Πέτρου, η δική της εμπειρογνωμοσύνη απορρέει όχι από τα προσόντα της, αφού οι σπουδές της ήταν γραμματειακές σε επίπεδο κολλεγίου, αλλά από τη μακρά επαγγελματική της πείρα στην υπηρεσία του Κτηματολογίου όπου εργάζεται από το 1993, με καθήκοντα κτηματολόγου για τη διενέργεια επιτόπιων ερευνών από το 1999 και ως υπεύθυνης κατά τον παρόντα χρόνο για την άσκηση καθηκόντων ελεγκτή ειδικά για δικαιώματα διάβασης με βάση το άρθρο 11Α του Κεφ.
- Όπως, δε, με ειλικρίνεια αναγνώρισε η κα Πέτρου, επειδή ακριβώς αυτή δεν κατέχει γνώσεις για τα θέματα πολιτικής μηχανικής, αναζήτησε την τεχνική βοήθεια και εμπειρογνωμοσύνη του Τμήματος Δημοσίων Έργων, προτού καθορίσει τη δίοδο ως φαίνεται στην Αιτιολογημένη Απόφαση. Το σκηνικό, ως διαμορφώθηκε στη βάση των εκατέρωθεν ενόρκων δηλώσεων, ξεκαθάρισε μέσα από τις διευκρινίσεις που έδωσαν αντεξεταζόμενοι οι ενόρκως δηλούντες. Παραθέτω πιο κάτω την εικόνα που αποκόμισα από την αντεξέταση. Κατ' αρχάς, ο κ. Αντώνης Λοϊζου κατά την αντεξέταση του διευκρίνισε σαφέστατα ότι συμφωνεί με την πρόταση του Κτηματολογίου για παραχώρηση της διόδου μέσω του τεμαχίου 1225, πλην του σημείου της εκτροπής και επέμβασης της διόδου στο τεμάχιο
- Ο ίδιος μάλιστα θεώρησε περιττό να του γίνεται περαιτέρω αντεξέταση επί των εναλλακτικών προτάσεων «Α» και «Β», τις οποίες εισηγείται στην έκθεση - μελέτη του, ημερ. 29/1/2009, που επισυνάπτεται στην Ε/Δ του, ημερ. 16/3/
- Δηλαδή, το μόνο σενάριο που ο κ. Λοΐζου έδειξε ότι χωρεί περαιτέρω εξέτασης και αξιολόγησης είναι εκείνο της εξ ολοκλήρου παραχώρησης της διόδου μέσα από το τεμάχιο
- Είναι αυτό το σενάριο που του φαινόταν ότι το Κτηματολόγιο θα έπρεπε να είχε εξετάσει πληρέστερα ή/και κρίνει ως την καταλληλότερη λύση. Σημειωτέον ότι τη λύση παραχώρησης της διόδου εξ ολοκλήρου διαμέσου του τεμαχίου αρ. 1225 (πρώην τεμάχιο αρ. 697) είχε εισηγηθεί και προκρίνει ως την καταλληλότερη ο κ. Λοΐζου από το 2001, όταν είχε ετοιμάσει την πρώτη έκθεση - μελέτη του αναφορικά με την παρούσα υπόθεση. Η εν λόγω έκθεση, η οποία χρονολογείται ημερ. 2/7/2001, κατατέθηκε στο Δικαστήριο κατά την αντεξέταση του κ. Λοΐζου ως Τεκμήριο
- Το πλεονέκτημα που ο ίδιος εντόπιζε, αν ακολουθείτο η συγκεκριμένη λύση, ήταν ότι όλα σχεδόν τα κατασκευαστικά έργα που θα χρειαζόταν να γίνουν, ώστε να δοθεί ασφαλής και πλατιά πρόσβαση στο δεσπόζον τεμάχιο από το δουλεύον τεμάχιο, θα μπορούσαν να γίνουν μέσα στο Δεσπόζων τεμάχιο και έτσι να μην προκληθεί οποιαδήποτε ζημιά στο δουλεύον τεμάχιο. Σχετικές οι σελίδες 4 και 5 της εν λόγω έκθεσης - μελέτης ως το Τεκμήριο
- Ωστόσο, είναι δίκαιο να σημειωθεί ότι꞉ · Πρώτον, στην εν λόγω έκθεση του 2001, ο κ. Λοΐζου αναγνώριζε ότι, αν και το τεμάχιο 697 (νυν 1225) είναι επίπεδο και εφάπτεται του συνόρου του δεσπόζοντος τεμαχίου, εντούτοις έχουν μεγάλη υψομετρική διαφορά μεταξύ τους, περί τα 13 μέτρα και ότι είναι αυτή η υψομετρική διαφορά που καθιστά αναγκαία κάποια κατασκευαστικά έργα προκειμένου να δοθεί πρόσβαση από αυτό στο δεσπόζων ακίνητο. · Δεύτερον, στην έκθεσή του το 2001, ο κ. Λοΐζου δεν αναφέρθηκε καθόλου ή/και δεν έλαβε υπόψη την ύπαρξη της βελανιδιάς, η οποία αποτελεί προστατευόμενο υπεραιωνόβιο δένδρο και η οποία βάσει της Αιτιολογημένης Απόφασης του Κτηματολογίου οδήγησε στην επίδικη απόφαση για εκτροπή της προτεινόμενης διόδου από το τεμάχιο 1225 προς το τεμάχιο 1020 για παράκαμψή της. Σε αυτά τα δύο σημεία είναι που το Δικαστήριο κρίνει πώς θα πρέπει να εστιάσει την προσοχή του για να κρίνει το αιτιολογημένο και εύλογο, ή μη, της επίδικης απόφασης του Κτηματολογίου για επιλογή της εκτροπής της διόδου προς το τεμάχιο 1020 αντί της εξ ολοκλήρου παραχώρησης της διόδου από το
- Ενώπιον του Δικαστηρίου, και έχοντας πλέον υπόψη του αυτόν τον παράγοντα ως εκείνον που καθόρισε την επιλογή του Κτηματολογίου να στραφεί η δίοδος διαμέσου του τεμαχίου 1020 για να αποφευχθεί η επέμβαση στο δένδρο, ο κ. Λοΐζου επέμεινε ότι, ακόμη και υπό το δεδομένο της αναγκαιότητας παράκαμψης του εν λόγω δένδρου, η παράκαμψη αυτή θα μπορούσε, αντί να γίνει προς τα δεξιά διαμέσω του τεμαχίου 1020, να γίνει προς αριστερά μέσα στο ίδιο το τεμάχιο
- Ορθά ο συνήγορος της Καθ΄ης η αίτηση - Αιτήτριας παρατηρεί στη γραπτή αγόρευσή του ότι τέτοια εισήγηση δεν είχε διατυπωθεί ή αιτιολογηθεί ούτε είχαν εκτιμηθεί οι επιπτώσεις της στην έκθεση - μελέτη του κ. Λοΐζου ημερ. 29.1.
- Ομοίως, ο κ. Μαϊμάρης παραδέχθηκε ενώπιόν μου ότι δεν είχε προβεί σε τέτοια εισήγηση μέσα από τις δικές του ένορκες δηλώσεις, παρά μόνο υποστήριζε την εναλλακτική λύση «Α» του κ. Λοϊζου. Συγκεκριμένα, ο κ. Μαϊμάρης ισχυρίστηκε ότι ήθελε έστω και την υστάτη να στηρίξει την εισήγηση για παροχή της διόδου εξ ολοκλήρου μέσω του τεμαχίου 1225, σε μια προσπάθεια να μιλήσει με αντικειμενικότητα και να προστατεύσει και την Εφεσίβλητη από το να μπει στην διελκυστίνδα όλων των αδειών που θα απαιτηθούν για την κατεδάφιση τοίχων αντιστήριξης, κατασκευή τοίχων αντιστήριξης σε ξένη περιουσία στις μεθόδους που θα ακολουθηθούν για την κατασκευή ενός τέτοιου περάσματος. Εν πάση περιπτώσει, κρίνω πως η αντεξέταση της Κτηματολόγου, κας Άννας Πέτρου, ανέδειξε ότι το Κτηματολόγιο έλαβε αρκούντως υπόψη τις παραμέτρους του τεμαχίου 1225 σε αντιδιαστολή με τις παραμέτρους του 1020 προτού καταλήξει να απορρίπτει τη λύση της παραχώρησης της διόδου εξ ολοκλήρου μέσα από το τεμάχιο
- Λαμβάνω συναφώς υπόψη τις εξής παραμέτρους στις οποίες αναφέρθηκε η ίδια απαντώντας σε σχετική ερώτηση «γιατί η παράκαμψη δεν έγινε από το 1225 και έγινε στο 1020»꞉ · Πρώτον, ότι θα επηρεαζόταν ουσιωδώς το ωφέλιμο μήκος του τεμαχίου 1225, αν η εκτροπή της διόδου για παράκαμψη του δένδρου γινόταν αριστερότερα εντός του τεμαχίου αυτού. Τούτο υπό το φως του δεδομένου ότι το τεμάχιο 1225 κατέχεται από 2 συνιδιοκτήτριες κατά ½ μερίδιον. Στο ½ του τεμαχίου έχει ήδη ανεγερθεί μία κατοικία. Θα επηρεαζόταν ουσιαστικά το ωφέλιμο μήκος του δεύτερου μισού του τεμαχίου. Όπως το έθεσε η κα Άννα Πέτρου - «Στο τεμάχιο 1225 υπάρχει κατοικία στο μέσο. Και στο πίσω μέρος, εδώ που γίνεται η παράκαμψη στα ανατολικά του τεμαχίου, το μήκος είναι 24 μέτρα. Το συνολικό μήκος του τεμαχίου στην ανατολική πλευρά είναι 24 μέτρα. Παρακάμπτοντας τη βαλανιδιά, το πλάτος της διόδου με τη βαλανιδιά θα γίνει περίπου 6 μέτρα. Οπότε θα μείνει μόνο 6 μέτρα για το ½ μερίδιο. Στα 12 μέτρα μήκους είναι κτισμένη κατοικία. Άρα για το υπόλοιπο 12 μέτρα μήκος, θα καταληφθούν τα 6 μέτρα μήκος από τη δίοδο με την παράκαμψη της βαλανιδιάς και θα μένουν 6 ωφέλιμα μέτρα.». Η αναφορά της κας Πέτρου στο ότι η παράκαμψη θα καταλάμβανε κατά πλάτος «6 μέτρα» επεξηγήθηκε από αυτήν αρκούντως πειστικά λέγοντας ότι εφόσον η ίδια η δίοδος θα είναι πλάτους 3,66 μ. και εφόσον, η παράκαμψη από το δένδρο θα έπρεπε να γίνει στα 2 μέτρα από αυτό, καταλήγουμε στα 5,66, δηλαδή 6 μέτρα περίπου. Όταν υποβλήθηκε στην κα Πέτρου ότι είναι πολλά τα 2 μέτρα που υπολογίζει να αφεθούν από το δένδρο, η ίδια και πάλιν απάντησε αρκούντως πειστικά λέγοντας ότι «Δεν είναι μόνο ο κορμός. Είναι το άνοιγμα του δέντρου και η φυλλωσιά του.». · Δεύτερον, ότι η διαφορά υψομέτρου μεταξύ του τεμαχίου 1225 και του δεσπόζοντος τεμαχίου είναι μεγαλύτερη απ' ότι η υψομετρική διαφορά μεταξύ του τεμαχίου 1020 και του δεσπόζοντος ακινήτου. Δηλαδή όσο και αν φαίνεται να υπάρχει μεγάλη υψομετρική διαφορά μεταξύ του τεμαχίου 1020 και του δεσπόζοντος ακινήτου, εντούτοις μεγαλύτερη είναι η διαφορά του τελευταίου από το τεμάχιο
- Όπως το έθεσε η κα Πέτρου, στο πίσω μέρος, μεταξύ του τεμαχίου 1225, του αυλακιού και του δεσπόζοντος ακινήτου, υπάρχει μια υψομετρική διαφορά περίπου 3 μέτρα. Μεταξύ του τεμαχίου 1225 και του τεμαχίου 1020 υπάρχει μια υψομετρική διαφορά περίπου 1.80μ έως 2μ., με το τεμάχιο 1020 να είναι πιο χαμηλά από το τεμάχιο 1225, οπόταν είναι πιο «ομαλό» το τεμάχιο 1020 προς το δεσπόζον ακίνητο. Όπως, εξάλλου, προέκυψε από τη μαρτυρία του κ. Μαϊμάρη, στο πίσω μέρος του τεμαχίου 1225 υπάρχει επιχωμάτωση και εκεί που είναι το νεραύλακο που το χωρίζει από το δεσπόζων τεμάχιο υπάρχει κάθετος τοίχος αντιστήριξης 3 μέτρα ύψος. Ενώ από την άλλη, στην πλευρά του τεμαχίου 1020, από το σημείο της παράκαμψης της διόδου εντός του τεμαχίου 1020 μέχρι το νεραύλακο, υπάρχει φθίνουσα πορεία και πρανές. Δηλαδή το τεμάχιο 1020 κατηφορίζει προς το νεραύλακο και στο τέλος το τεμάχιο 1020 φθάνει στο υψόμετρο του νεραύλακου. Είναι πιο κοντά στο υψόμετρο του δεσπόζοντος τεμαχίου απ' ότι το τεμάχιο
- Δικαιολογημένη λοιπόν φάινεται και η εισήγηση του συνηγόρου της Καθ' ης η αίτηση - Εφεσίβλητης στη γραπτή του αγόρευση ότι λόγω της μορφολογίας του εδάφους και λόγω της υψομετρικής διαφοράς, θα υπήρχαν εκσκαφές και κατασκευαστικά έργα προς όποιο τεμάχιο και αν γινόταν η παράκαμψη της διόδου για αποφυγή του δένδρου. Ωστόσο, εάν η παράκαμψη γίνει προς το τεμάχιο 1020, τότε, επειδή στο τεμάχιο 1020 υπάρχει το πρανές και υπάρχει φθίνουσα κατάσταση προς το νεραύλακο, η εκσκαφή θα είναι μικρότερη, γιατί το τεμάχιο 1020 γίνεται πιο ομαλό όσο πλησιάζει προς το νεραύλακο. Εάν, όμως, η παράκαμψη του δένδρου γινόταν προς τα αριστερά προς το τεμάχιο 1225, επειδή σε εκείνο το τεμάχιο υπάρχει η επιχωμάτωση και μετά ο τοίχος αντιστήριξης ύψους 3 μέτρων που φθάνει κάθετα στο νεραύλακο, θα χρειαζόταν αρκετά μεγαλύτερη εκσκαφή και κατεδάφιση του τοίχου αντιστήριξης, για να φθάσουν στο νεραύλακο και ακολούθως στο Δεσπόζον ακίνητον και άρα πολύ περισσότερη ζημιά, οχληρία και ταλαιπωρία. · Τρίτον, από το τεμάχιο 1225, το οποίο έχει εμβαδόν 790 τ.μ. μόνο, καταλαμβάνονται για σκοπούς παραχώρησης της διόδου ως την έχει καθορίσει το Κτηματολόγιο μέχρι του σημείου της επίδικης παράκαμψης, 101τ.μ.. Απεναντίας, το εμβαδόν του τεμαχίου 1020 είναι 1914 τ.μ. και θα του αφαιρεθούν μόνον 23τ.μ. για την παραχώρηση της διόδου. Δεν επηρεάζεται ουσιωδώς το ωφέλιμο εμβαδόν του τεμαχίου 1020, ενώ θα επηρεαζόταν ουσιωδώς το τεμάχιο 1225 αν παραχωρείτο εξ ολοκλήρου από αυτό η δίοδος. Όσον αφορά τις προτεινόμενες εναλλακτικές λύσεις «Α» και «Β» που περιγράφονταν στην έκθεση του κ. Λοϊζου ημερ. 29.1.2009, η λύση «Β» (δίοδος μέσω χαλίτικου) είχε απορριφθεί από όλους τους εμπειρογνώμονες, περιλαμβανομένου του κ. Μαϊμάρη και του κ. Ανδρεόπουλου στο στάδιο των ενόρκων δηλώσεων, γι' αυτό και δεν απασχόλησε καμιά πλευρά κατά την αντεξέταση των ενόρκως δηλούντων. Όμως, σε αντίθεση με τον κ. Λοΐζου, ο οποίος φάνηκε να υπαναχωρεί και από την πρότασή του για την εναλλακτική λύση «Α», ως φαίνεται στην έκθεσή του ημερ. 29.1.2009 για παροχή της διόδου διαμέσω των τεμαχίων 712, 713, 714, 715, 716, ο κ. Μαϊμάρης έδειξε να συνεχίζει να είναι υπέρμαχός της. Συγκεκριμένα, κατά την αντεξέτασή του, ο κ. Μαϊμάρης υποστήριξε ότι με την κατασκευή μιας μικρής γέφυρας μπορούσε να αποφευχθεί οτιδήποτε εμπόδιζε τον νερόμυλο. Παρόλο που ο κ. Μαϊμάρης αναγνώρισε ότι τα τεμάχια 714, 715 και 716, πρώτον, έχουν απαλλοτριωθεί από το 1999 και είναι εγγεγραμμένα στο Κοινοτικό Συμβούλιο, δεύτερον, είναι σήμερα μέρος του νερόμυλου υπό την προστασία του Τμήματος Αρχαιοτήτων και, τρίτον, είναι πλακόστρωτα, όπου και δεν επιτρέπεται η διέλευση οχημάτων, εντούτοις ο κ. Μαϊμάρης υποστήριξε ότι μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως δίοδος, καθ΄ότι στο εξωτερικό ολόκληρες πόλεις χαρακτηρίζονται αρχαία μνημεία με δρόμους πλακόστρωτους όπου διέρχονται πεζοί και οχήματα. Ανέφερε, επίσης, ότι η Αρχή που αποφάσισε να εντάξει το δεσπόζον ακίνητο σε οικιστική ζώνη, θα έπρεπε να προβληματιστεί και για τη δίοδο. Ήταν, επίσης, η θέση του ότι το φυσικό πέρασμα είναι μέσω του νεραύλακου, που ήταν και ο δρόμος που χρησιμοποιούσαν μέχρι σήμερα πεζοί αυτοί που είχαν περιουσίες που εφάπτονταν ως είδος μονοπατιού. Τέθηκε το θέμα υπόψη της Κτηματολόγου, κας Πέτρου, κατά την αντεξέτασή της. Η τοποθέτησή της ήταν αρνητική. Για να δείξει και πάλιν ότι το Κτηματολόγιο είχε μελετήσει επαρκώς την εν λόγω πρόταση προτού την απορρίψει, η κα Πέτρου επεσήμανε τα εξής꞉ «Έχουμε εξετάσει την προτεινόμενη διόδο του κ. Λοϊζου πριν την επιτόπια έρευνα και την έχουμε ήδη απορρίψει. Βασικά, είχαμε πάει επί τόπου με χωρομέτρη και ετοιμάσαμε σχέδιο και απορίφθηκε η δίοδος για το λόγο ότι τα τεμάχια 715, 716 και 714 είναι αρχαίο μνημείο. Στο τεμάχιο 715 υπάρχει νερόμυλος. Επίσης, το τεμάχιο 714 και το 713 είναι διαβρωμένα από την κοίτη του ποταμού. Μεταξύ των τεμαχίων 718 και 719 υπάρχουν πέτρες και από πάνω υπάρχουν οι καμάρες που ήταν για τη μεταφορά του νερού στο μύλο. Υπάρχει ένα γεφύρι, νότια του 715, όμως υπάρχουν τεράστια δέντρα τα οποία θα έπρεπε να αποκοπούν για να προχωρήσουμε στα έργα αυτά. Επίσης, σε περίπτωση που θα ζητούσαμε τη δίοδο από τον ποταμό, θα έπρεπε να ζητούσαμε την έγκριση από το Τμήμα Αναπτύξεων Υδάτων. Από την πείρα που έχω γιατί στέλνω συχνά επιστολές, το Τμήμα Υδάτων αποφεύγει να επιτρέπει τη διόδο από την κοίτη των ποταμών.». Για τη βλάβη στο φυσικό περιβάλλον σε περίπτωση που υιοθετείτο η εναλλακτική λύση «Α», απάντησε στον κ. Μαϊμάρη και ο εμπειρογνώμονας κ. Γεώργιος Ανδρεόπουλος με τις Ενόρκους Δηλώσεις, ημερ. 23/3/2010 και 14/2/2014 και τις Εκθέσεις του, ημερ. 16/3/2010 και 11/2/2014, αντίστοιχα, ο οποίος δεν εκλήθη προς αντεξέταση και η μαρτυρία του παρέμεινε αναντίλεκτη. Όσον αφορά τους κινδύνους που υφίστανται για επιζημία επέμβαση στο τεμάχιο 1020 αν εφαρμοσθεί η καθορισθείσα από το Κτηματολόγιο δημιουργία της διόδου εντός αυτού, κρίνω ότι η Κτηματολόγος κα Αννα Πέτρου έδωσε εξίσου διασαφηνιστικές απαντήσεις. · Πρώτον, είπε ότι ο τοίχος αντιστήριξης μεταξύ του τεμαχίου 1020 και του τεμαχίου 1225, ο οποίος θα χρειασθεί να κατεδαφιστεί και να ανεγερθεί εκ νέου, βρίσκεται σε απόσταση 9,10 μέτρων από την κατοικία στο τεμάχιο
- Αυτό το δεδομένο, δεν έδειξε να ανησυχεί το Τμήμα Δημοσίων Έργων, το οποίο και καθόρισε τη συγκεκριμένη απόσταση, όταν ζήτησε τη γνώμη του το Κτηματολόγιο. Στο σημείο αυτό αξίζει να σημειωθεί ότι ενώπιον του Δικαστηρίου υπάρχει και η μαρτυρία του εμπειρογνώμονα, κ. Γεώργιου Ανδρεόπουλου (βλ. τη Σ.Ε/Δ ημερ. 14/2/2014 και την επισυνημμένη σε αυτήν Εκθεσή του, ημερ. 11/2/2014, επί της οποίας δεν κλήθηκε να αντεξετασθεί, βάσει της οποίας μαρτυρίας υπάρχουν μέτρα που μπορούν να ληφθούν κατά τη διεξαγωγή των εργασιών κατεδάφισης του υφιστάμενου τοίχου αντιστήριξης προς αποφυγή της πρόκλησης ζημιών στην κατοικία εντός του τεμαχίου 1020 και τη διαφύλαξη των ανέσεων των χρηστών της κατοικίας. · Δεύτερον, όσον αφορά τον ισχυρισμό ότι θα δημιουργηθεί ένας «λούκκος» εντός του τεμαχίου 1020 και ότι για προστασία των χρηστών της διόδου αλλά και των ιδιοκτητών του εν λόγω τεμαχίου θα πρέπει να κατακευαστεί ένα περιτοίχισμα ή να τοποθετηθεί ένα κάγκελο, με αποτέλεσμα να αποξενωθούν τελικά οι ιδιοκτήτες του τεμαχίου 1020 εκείνου του τμήματος του τεμαχίου τους, η κα Πέτρου απάντησε ότι, εάν υπάρχει συνεργασία μεταξύ των μερών, η δίοδος μπορεί να διαμορφωθεί κατάλληλα ώστε να μην υπάρξει το φαινόμενο της αποξένωσης. · Τρίτον, όσον αφορά τον ισχυρισμό που προωθεί ο κ. Μαϊμάρης, ότι για να υπάρχει ασφαλής χρήση της διόδου από τροχοφόρα οχήματα θα χρειασθεί να γίνει διαπλάτυνση της διόδου στη γωνία που θα σχηματίζει η παράκαμψη εντός του τεμαχίου 1020, πέραν των 3,66 μ. πλάτος, η κα Πέτρου δήλωσε ότι το Κτηματολόγιο σχεδιάζει τη δίοδο πλάτους 3,66μ. επειδή τόσα μέτρα ζήτησε η Καθ' ης η αίτηση - Εφεσίβλητη. Δεν μπορεί το Κτηματολόγιο να έρθει από μόνο του και να της προσφέρει διαπλάτυνση. Δεν απέκλεισε όμως η κα Πέτρου το ενδεχόμενο η Πολεοδομική Αρχή να κρίνει ότι είναι αναγκαία η διαπλάτυνση της διόδου στο συγκεκριμένο σημείο ή να κρίνει ότι η δίοδος δεν είναι κατάλληλη παρά μόνο για χρήση από πεζούς. Το Κτηματολόγιο κατά τη λήψη της απόφασής του έλαβε υπόψη του μόνο τις απόψεις του Τμήματος Δημοσίων Έργων. Η εφαρμογή της απόφασής του τελεί υπό την αίρεση ότι θα ζητηθεί και θα ληφθεί από τους επηρεαζόμενους ιδιοκτήτες κάθε αναγκαία πολεοδομική άδεια. · Τέταρτον, όσον αφορά τον ισχυρισμό ότι η κατεδάφιση του τοίχου αντιστήριξης που υπάρχει μεταξύ των τεμαχίων 1225 και 1020 προκειμένου να δημιουργηθεί η δίοδος ενδέχεται να επηρεάσει τη στατικότητα της κατοικίας που υπάρχει εντός του τεμαχίου 1020 διότι είναι κατασκευασμένη από ψημένα τούβλα και η θεμελίωση της είναι επιφανειακή, η κα Πέτρου ήταν ειλικρινής και δεν δίστασε να παραδεχθεί ότι το Κτηματολόγιο δεν εξέτασε την παράμετρο αυτή. Διατύπωσε η κα Πέτρου την προσωπική άποψη ότι υπάρχει αρκετή απόσταση μεταξύ του επηρεαζόμενου τοίχου και της κατοικίας, ώστε να μην δημιουργηθεί πρόβλημα. Στο σημείο αυτό, αξίζει να επισημάνω ότι στην τελευταία μελέτη - έκθεσή του, ημερ. 11.2.2014, ο εμπειρογνώμονας κ. Ανδρεόπουλος μίλησε για εκσκαφές σε βάθος 1,5 μ. που έγιναν πρόσφατα για σκοπούς αποχετευτικού εντός του τεμαχίου 1020, οι οποίες ουδόλως επηρέασαν τη στατικότητα του εν λόγω τεμαχίου παρά το ότι εισήλθαν ή και χρησιμοποιήθηκαν σε αυτό βαρέου τύπου οχήματα. Δεν αντεξετάστηκε ο κ. Ανδρεόπουλος επί της αναφοράς του αυτής. · Πέμπτον, όσον αφορά το ερώτημα αν υπάρχουν ή όχι αντισηπτικοί λάκκοι εντός του τεμαχίου 1020, οι οποίοι ενδέχεται να επηρεαστούν σε περίπτωση κατεδαφίσεων ή εκσκαφών εντός του εν λόγω τεμαχίου για τη δημιουργία της διόδου, η κα Πέτρου δήλωσε ότι δεν εξετάστηκε από το Κτηματολόγιο αυτό το θέμα, αλλά υπέδειξε ότι αυτό το θέμα θα το εξέτασε ο αρμόδιος τεχνικός του τμήματος δημοσίων εργων. Και πάλιν σχετική επί του θέματος είναι η μαρτυρία του κ. Ανδρεόπουλου επί της οποίας αυτός δεν αντεξετάστηκε, ότι οι όποιες δονήσεις θα μπορούν να ελεγχθούν και να ελαχιστοποιηθούν κατά τη διάρκεια των κατασκευαστικών έργων εφόσον χρησιμοποιηθούν με βάση τη μηχανική επιστήμη οι σωστές μεθόδοι. · Έκτον, η λήψη πολεοδομικών αδειών για τα κατασκευαστικά έργα που συνεπάγεται η υλοποίηση της διόδου δεν είναι εκ των προτέρων εξασφαλισμένη, Όπως υπέδειξε η κα Πέτρου, η ιδιοκτήτρια του δεσπόζοντος τεμαχίου θα πρέπει να εξασφαλίσει, σε συνεργασία με τους ιδιοκτήτες των δουλεύοντων τεμάχιων 1225 και 1020, άδεια από την αρμόδια πολεοδομική αρχή για να προχωρήσει στην κατασκευή της διόδου και να κατασκευάσει τα έργα που θα χρειαστούν για να αποκαταστήσει τις ζημιές στα δουλεύοντα τεμάχια. · Έβδομον, όσον αφορά τον ισχυρισμό ότι η συγκεκριμένη δίοδος επιλέγηκε από το Κτηματολόγιο για να διασωθεί η προστατευόμενη βαλανιδιά, ενώ υπάρχει ο κίνδυνος να πέσει ή να κτυπηθεί η ίδια η βαλανιδιά αν κατεδαφιστεί ο τοίχος μεταξύ του τεμαχίου 1225 και 1020, επί του οποίου αυτή σχεδόν εφάπτεται (σχετική η φωτογραφία που βρίσκεται επισυνημμένη στην έκθεση του κ. Ανδρεοπουλου, ημερ. 16.3.2010, που είναι συνημμένη στην Ε/Δ ημερ. 23.3.2010), η κα Πέτρου εξέφρασε την πεποίθηση ότι αν υπήρχε τέτοιος κίνδυνος θα το είχε αναφέρει ο τεχνικός του τμήματος Δημοσίων Έργων. Τούτο εν πάση περιπτώσει είναι ζήτημα που θα πρέπει να τύχει της μέριμνας και φροντίδας όσων θα εκτελέσουν τα κατασκευαστικά έργα. · Όγδοον, όσον αφορά τον ισχυρισμό ότι δημιουργούνται περιβαλλοντικά ζητήματα ως εκ του περάσματος της διόδου πάνω από το νεραύλακο που βρίσκεται μεταξύ του τεμαχίου 1020 και του δεσπόζοντος τεμαχίου, η κα Πέτρου τόνισε ότι για τη συγκεκριμένη δίοδο υπεράνω του νεραύλακου, το Κτηματολόγιο έχει ήδη λάβει τη συγκατάθεση της Αρδευτικής Επιτροπής και του Επάρχου και έλαβε υπόψη του τη συγκατάθεση αυτή. Στις 18.3.2008 υπέγραψε την έγκριση ο Έπαρχος. Είναι το ερυθρό 191 στο φάκελο του Κτηματολογίου που κατατέθηκε ως Τεκμήριο 2 στο Δικαστήριο. Άδεια ή έγκριση δεν χρειάστηκε να ληφθεί από το Τμήμα Περιβάλλοντος, εφόσον έδωσε τη συγκατάθεσή του ο έπαρχος. Όσον αφορά την υποβληθείσα θέση ότι θα έπρεπε να είχε ληφθεί η έγκριση της Υπηρεσίας περιβάλλοντος διότι η περιοχή κατά μήκος του ποταμού είναι Natura, η κα Πέτρου επιβεβαίωσε ότι ο ποταμός εντάσσεται στον κατάλογο Natura, όχι όμως τα επηρεαζόμενα από τη δίοδο τεμάχια αφού βρίσκονται στην οικιστική ζώνη. · Ένατον, όσον αφορά τον ισχυρισμό ότι η καθορισθείσα από το Κτηματολόγιο δίοδος, λόγω της κλισης του δρόμου που υπερβαίνει το 18% που προβλέπει ο Νόμος και λόγω της πολυγωνικής μορφής στο σημείο της παράκαμψης, δεν θα είναι προσβάσιμη δια παντός μέσου αλλά μόνο για πεζούς, η κα Πέτρου διατύπωσε την πεποίθηση ότι ελήφθη υπόψη από τον τεχνικό του Τμήματος Δημοσίων Έργων το ζήτημα της κλίσης.
- Τέλος, όσον αφορά τον λόγο αίτησης - έφεσης ότι δεν παρασχέθηκε η δέουσα ειδοποίηση προς τους ιδιοκτήτες του τεμαχίου 1020 και ότι, ως εκ τούτου, πάσχει εξ υπαρχής η διαδικασία που ακολούθησε το Κτηματολόγιο για την έκδοση της επίδικης απόφασης καθορισμού της διόδου, έχω να παρατηρήσω τα εξής꞉ Υποβλήθηκε στην κα Άννα Πέτρου ότι, σύμφωνα με τους κανονισμούς 3 και 4, για να μπορέσει να υποβληθεί αίτηση καθορισμού διόδου, το αποκτών μέρος πρέπει να δώσει σχετική ειδοποίηση στο δουλεύων μέρος κατά το υπόδειγμα του έντυπου 283 και ότι αντίγραφο αυτής της ειδοποίησης, με την επίδοση της, δίδεται στο Διευθυντή του Κτηματολογίου για να μπορέσει να καταχωρηθεί η σχετική αίτηση καθορισμού διόδου κατά το έντυπο
- Συμφώνησε η κα Πέτρου ότι πράγματι αυτή είναι η ορθή διαδικασία. Ερωτηθείσα η κα Πέτρου να πει αν υπάρχει στο φάκελο του Κτηματολογίου τέτοια ειδοποίηση από τους ιδιοκτήτες του δεσπόζοντος τεμαχίου προς τους ιδιοκτήτες του δουλεύοντος τεμαχίου αρ. 1020, αυτή διασαφήνισε ότι υπάρχει αρχειοθετημένη τέτοια ειδοποίηση όσον αφορά τα τεμάχια αρ. 700 και 699, τα οποία έχουν συγχωνευθεί και από τα οποία έχει προκύψει το τεμάχιο
- Η ειδοποίηση αυτή υπάρχει στο φάκελο των αρχικών τεμαχίων (αρ. 700 και 699) από πριν την καταχώρησης της αίτησης - έφεσης αρ. 150/
- Ως η θέση της κας Πέτρου, δεν χρειαζόταν να εκδοθεί νέα ειδοποίηση προς τους ιδιοκτήτες του τεμαχίου 1020 μετά την έκβαση της αίτησης - έφεσης αρ. 150/2000, αφού συνεπεία της επιτυχόυς έκβασης εκείνης έγινε επανεξέταση με βάση τα στοιχεία του ιδίου φακέλου.
- Παρατηρώ ότι τα πιο πάνω λεγόμενα της κας Πέτρου περί του ότι είχε δοθεί η απαιτούμενη ειδοποίηση στους ιδιοκτήτες του δουλεύοντος τεμαχίου αρ. 1020 πριν καταχωρηθεί η αίτηση - έφεση αρ. 150/2000 δεν αμφισβητήθηκε από τη συνήγορο της Αιτήτριας - Εφεσείουσας. Περαιτέρω σημειώνω ότι δεν διαπιστώνω να υπάρχει οτιδήποτε το αντινομικό στην τοποθέτηση της κας Πέτρου ότι εφόσον η επίδικη απόφαση για επιλογή της διόδου διαμέσω του τεμαχίου 1020 είναι προϊόν διαδικασίας επανεξέτασης για συμμόρφωση του Κτηματολογίου με το αποτέλεσμα στην αίτηση - έφεση 150/2000 δεν χρειαζόταν να δοθεί νέα ειδοποίηση.
- Παρατηρώ επίσης ότι η συμπληρωματική αίτηση εκ μέρους της Εφεσίβλητης, για την οποία κάνει λόγο στη γραπτή της αγόρευση η συνήγορος της Εφεσείουσας σε μια προσπάθεια να υποστηρίξει ότι έπρεπε να είχε δοθεί νέα ειδοποίηση μετά την καταχώρηση της εν λόγω αίτησης, αφορούσε το τεκμήριο 1225 (βλ. την παρα. 9 της Αιτιολογημένης Απόφασης), το οποίο όμως είναι παραδεκτό ότι συγκατατίθεται στην καθορισθείσα από το Κτηματολόγιο δίοδο στο βαθμό που το επηρεάζει και συνεπώς δεν παραπονείται για το αν του δόθηκε ή όχι ειδοποίηση.
- Έπεται ότι ο σχετικός λόγος αίτησης - έφεσης, περί του ότι δεν δόθηκε η απαιτούμενη ειδοποίηση στους ιδιοκτήτες του τεμαχίου 1020 απορρίπτεται.
- Για το οικονομικό σκέλος της παρούσας υπόθεσης, έχω να παρατηρήσω ότι, στην Ε/Δ του, ο κ. Λοΐζου συνιστούσε, όσον αφορά την προσφερθείσα αποζημίωση με βάση τη δίοδο που επέλεξε το Κτηματολόγιο, να δοθεί απόζημίωση για το τεμάχιο 1020 βάσει της τρέχουσας αξίας γης (€40/τ.μ. Χ 23 τ.μ. =) έστω €1000 και πρόσθετη αποζημίωση €1500 για τη μείωση της αξίας της λόγω επηρεασμού του σχήματος του τεμαχίου 1020, δηλαδή συνολικά €
- Στο ποσό αυτό, ως διευκρίνιζε ο κ. Λοΐζου στην Ε/Δ του, συμπεριλαμβάνεται η αποζημίωση για οχληρία, υπό την προϋπόθεση ότι θα κατασκευασθούν τέτοια έργα υποδομής που θα περιορίσουν το δικαίωμα διάβασης ουσιαστικά στο περιθώριο των 3,66μ., ενώ δεν θα υπάρχουν πρανοί, ούτε και έντονα υψόμετρα σε σχέση με το δουλεύων κτήμα.
- Κατά την αντεξέτασή του, ο κ. Λοΐζου είπε ότι υιοθετεί την Έκθεση Εκτίμησης του Κτηματολογίου ως προς τις αξίες και την αποζημίωση του δουλεύοντος τεμαχίου, γι' αυτό και δεν έκαμε άλλη δική του εκτίμηση.
- Δεν τεκμηριώθηκε λοιπόν οποιοσδήποτε λόγος έφεσης που να αφορά στην εκτίμηση του Κτηματολογίου για την αποζημίωση που θα πρέπει να χορηγήσει το δεσπόζον τεμάχιο στο δουλεύον τεμάχιο της Εφεσείουσας. Η. Νομική πτυχή της αίτησης - έφεσης. Το άρθρο 11(Α)
(1)του Κεφ. 224 προνοεί τα ακόλουθα: «Ανεξάρτητα από τις διατάξεις του παρόντος Νόμου αν ακίνητη ιδιοκτησία, εξαιτίας οποιουδήποτε λόγου είναι περίκλειστη με τέτοιο τρόπο ώστε να στερείται της αναγκαίας διόδου σε δημόσιο δρόμο ή αν η υφιστάμενη δίοδος είναι ανεπαρκής για την κατάλληλη χρήση αυτής, ανάπτυξη ή εκμετάλλευση, ο ιδιοκτήτης της ακίνητης ιδιοκτησίας δικαιούται να απαιτήσει δίοδο επί των γειτονικών ακινήτων με πληρωμή εύλογης αποζημίωσης. Για τους σκοπούς του παρόντος εδαφίου «δίοδος» περιλαμβάνει το δικαίωμα διοχέτευσης ύδατος, λυμάτων ή οιουδήποτε άλλου υγρού μέσω αυλακιών ή σωλήνων ή οιουδήποτε άλλου κατάλληλου μέσου». Οι αποφάσεις του Διευθυντή του Κτηματολογίου για τον καθορισμό διόδου εμπίπτουν στη σφαίρα του ιδιωτικού δικαίου, ως αποσκοπούσες στην ρύθμιση ιδιωτικών δικαιωμάτων επί ακίνητης περιουσίας και που, επομένως, εκφεύγουν της αναθεωρητικής δικαιοδοσίας του Δικαστηρίου δυνάμει του Άρθρου 146.1 του Συντάγματος (βλ. Peyiotis and Another v. Polemidis
(1982)1 CLR 442). Ο Διευθυντής ενεργεί εν προκειμένω ως διαιτητής και η λειτουργία του είναι οιωνεί δικαστική (quasi-judicial) (βλ. Θεονίτσα Σωφρονίου Σολομώντος ν. Παναγιώτας Παπανεοκλή
(1992)1 ΑΑΔ 906, Kafieros & Another v. Theocharous & Others
(1978)1 CLR 619, Georghiou v. Hjiphesa
(1970)1 CLR 58). Η εξουσία του Επαρχιακού Δικαστηρίου για την αναθεώρηση της απόφασης του Διευθυντή για τον καθορισμό διόδου απορρέει από το άρθρο 80 του Κεφ. 224, το οποίο προνοεί ως ακολούθως: «Κάθε πρόσωπο το οποίο έχει παράπονο κατά οποιασδήποτε διαταγής, ειδοποίησης ή απόφασης του Διευθυντή, που διενεργήθηκε, δόθηκε ή λήφθηκε δυνάμει των διατάξεων του Νόμου αυτού, δύναται εντός τριάντα ημερών από την ημερομηνία κοινοποίησης σε αυτόν της διαταγής αυτής, ειδοποίησης ή απόφασης να υποβάλει έφεση στο Δικαστήριο και το Δικαστήριο δύναται να εκδώσει επί αυτής τέτοιο διάταγμα ως ήθελε είναι δίκαιο αλλά κανένα Δικαστήριο δεν επιλαμβάνεται οποιασδήποτε αγωγής ή διαδικασίας επί οποιουδήποτε ζητήματος σε σχέση με το οποίο ο Διευθυντής έχει εξουσία να ενεργεί δυνάμει των διατάξεων του Νόμου αυτού, εκτός με έφεση όπως προνοείται στο άρθρο αυτό». Οι αρχές που διέπουν τον δικαστικό έλεγχο αποφάσεων του Διευθυντή του Κτηματολογίου είναι καλά θεμελιωμένες. Κατά τον καθορισμό δικαιώματος διόδου ο Διευθυντής έχει ευρεία διακριτική ευχέρεια, η αναθεώρηση δε της απόφασής του γίνεται με βάση τις αρχές που διέπουν την αναθεώρηση ή το δικαστικό έλεγχο διοικητικών πράξεων ή αποφάσεων που εμπίπτουν στην σφαίρα του δημοσίου δικαίου, με την διαφορά πως το Επαρχιακό Δικαστήριο δικαιούται να αντικαταστήσει την κρίση του Διευθυντή με την δική του.». Ωστόσο, το Επαρχιακό Δικαστήριο δεν θα αντικαταστήσει τη δική του διακριτική ευχέρεια με εκείνη του Διευθυντή, εκτός εάν συντρέχουν ισχυροί λόγοι, οι οποίοι αποδεικνύονται με αποδεκτή μαρτυρία και οι οποίοι συνηγορούν προς αυτή την κατεύθυνση (Βλ. Ανδρέας Αριστοτέλους ν. Σωτήρη Ανδρέα Χ΄΄Κυριάκου
(2001)1 ΑΑΔ 100). Παρέχεται δε η ευχέρεια στο Δικαστήριο να εκδώσει οποιαδήποτε απόφαση, η οποία κρίνεται δίκαιη (Βλ. Ελένη Νίκου Σάββα ν. Ουρανία Γεωργίου Κώστα
(2003)1 ΑΑΔ 1944). Ενδεικτικά είναι τα όσα αναφέρθηκαν στην υπόθεση Γεωργούλα Παύλου και Άλλος ν. Ελένης Νεοφύτου
(1995)1 ΑΑΔ 973 στο απόσπασμα που πιο κάτω παρατίθεται: «Οι αρχές που πρέπει να καθοδηγούν το Δικαστήριο όταν εξετάζει αίτηση-έφεση από απόφαση του Διευθυντή κάτω από το άρθρο 80 του Κεφ. 224 διατυπώθηκαν από το Ανώτατο Δικαστήριο στην υπόθεση Kafieros & Another v. Theocharous & Others
(1978)1 CLR 619 και ορθά αναφέρθηκαν από το πρωτόδικο Δικαστήριο. Στην υπόθεση αυτή το Ανώτατο Δικαστήριο αποφάνθηκε ότι ο Διευθυντής μετά την διεξαγωγή επιτόπιας έρευνας καθορίζει την κατεύθυνση και την έκταση της διόδου αφού λάβει υπόψη όλους τους σχετικούς παράγοντες. Στην περίπτωση δε που υπάρχουν περισσότερα από ένα κτήματα, που δυνατόν να θεωρηθούν κατάλληλα, ο Διευθυντής έχει την εξουσία να κάμει εκλογή και να αποφασίσει το κτήμα πάνω στο οποίο θα δοθεί το δικαίωμα διόδου, λαμβάνοντας υπ' όψιν την δημιουργία της ελάχιστης δυνατής ζημιάς, οχληρίας και ταλαιπωρίας. Ο Διευθυντής αποφασίζοντας ένα δικαίωμα διόδου έχει διακριτική εξουσία να αποφασίσει πάνω σε ιδιωτικά δικαιώματα. Επομένως, το Επαρχιακό Δικαστήριο, αναθεωρώντας την απόφαση του Διευθυντή, ακολουθεί τις αρχές πάνω στις οποίες το Ανώτατο Δικαστήριο στην διοικητική του δικαιοδοσία κάνει δικαστικό έλεγχο πάνω σε διοικητικές πράξεις ή αποφάσεις στον τομέα του δημοσίου δικαίου. Η μόνη διαφορά είναι ότι το Επαρχιακό Δικαστήριο αποφασίζοντας μιαν έφεση κάτω από το άρθρο 80 του Κεφ. 224 έχει την εξουσία να υποκαταστήσει την δική του διακριτική ευχέρεια με αυτή του Διευθυντή σε αντίθεση με την εξουσία που έχει το Δικαστήριο σε περίπτωση προσφυγής κάτω από το άρθρο 146 του Συντάγματος, όπου το Διοικητικό Δικαστήριο δεν μπορεί να κάμει κάτι τέτοιο. Όμως, το Επαρχιακό Δικαστήριο δεν θα υποκαταστήσει εύκολα την δική του διακριτική ευχέρεια με αυτή του Διευθυντή εκτός αν υπάρχουν ισχυροί λόγοι οι οποίοι να αποδεικνύονται με αποδεχτή μαρτυρία και οι οποίοι να συνηγορούν προς αυτή την κατεύθυνση. Η εξουσία του Διευθυντή είναι πράγματι ευρεία εξουσία σύμφωνα με τον Νόμο και τους Κανονισμούς ιδιαίτερα γιατί είναι πρόσωπο περισσότερο ικανό σαν ειδικός να αποφασίσει την κατεύθυνση και την έκταση του δικαιώματος διόδου και το Δικαστήριο στην απουσία συγκεκριμένων και ισχυρών λόγων δεν μπορεί να θέσει υπό αμφισβήτηση τα συμπεράσματά του. Οι ίδιες αρχές υιοθετήθηκαν και εφαρμόστηκαν στην υπόθεση Peyiotis and Another v. Polemidis
(1982)1 CLR 442». Το βάρος της απόδειξης ότι η απόφαση του Διευθυντή είναι λανθασμένη βρίσκεται στους ώμους του Εφεσείοντος (Βλ. Μυριάνθη Παναγιώτη Προκοπίου ν. Jacquelin Lesley Ryan κ.α., Πολιτική Έφεση 341/08, ημερομηνίας 5.9.12, Ανδρέας Αριστοτέλους ν. Σωτήρη Χ΄΄ Κυριάκου κ.α.
(2001)1 ΑΑΔ 100). Η. Εκτίμηση Δικαστηρίου Ενόψει της προεκτεθείσας αξιολόγησης της προσφερθείσας μαρτυρίας και έχοντας κατά νου τη νομική πτυχή των εξουσιών του εκδικάζοντος την αίτηση - έφεση Δικαστηρίου, ως την ανέλυσα ανωτέρω, καταλήγω να κρίνω ότι στην παρούσα υπόθεση δεν τεκμηριώθηκαν ισχυροί λόγοι παρέμβασης του Δικαστηρίου για ακύρωση της απόφασης του Διευθυντή Κτηματολογίου και Χωρομετρίας ή/και αντικατάστασης της απόφασής του με άλλη απόφαση του Δικαστηρίου. Δεν έχω ικανοποιηθεί ότι η Εφεσείουσα απέσεισε το βάρος της απόδειξης που είχε να δείξει ότι η απόφαση του Διευθυντή είναι παράνομη ή αναιτιολόγητη ή προϊόν έλλειψής δέουσας έρευνας ή μη εύλογη και δίκαη υπό τις συνθήκες των τεμαχίων που επηρεάζονται από την απόφασή του ή λανθασμένη. Δεν υφίσταται οποιαδήποτε παραγνώριση ή απόκλιση από μέρους του Διευθυντή του Κτηματολογίου, της γνώμης των ειδικών που ζήτησε και έλαβε από το Τμήμα Δημοσίων Έργων για την τεχνική πτυχή των εναλλακτικών λύσεων που εξέτασε. Το ότι η καθορισθείσα από το Κτηματολόγιο δίοδος, για να μπορέσει να υλοποιηθεί, υπόκειται στον όρο λήψης των αναγκαίων πολεοδομικών αδειών για τα κατασκευαστικά έργα που θα χρειασθεί να γίνουν, κρίνω ότι διασφαλίζει τα συμφέροντα της Εφεσείουσας, παρά να καθιστά τρωτή την απόφαση του Κτηματολογίου για παροχή της διόδου διαμέσω του τεμαχίου της. Η επιλογή της διόδου φάνηκε από το σύνολο της μαρτυρίας ότι δεν υπήρξε εύκολη υπόθεση, αφού σχεδόν κάθε πιθανή λύση είχε τις δικές της δυσκολίες και προβλήματα. Συνεπώς, ακόμη και αν επρόκειτο να θεωρηθεί ότι το Κτηματολόγιο υιοθέτησε τη συγκεκριμένη επιλογή βάσει της γνώμης του Τμήματος Δημοσίων Έργων με τη φιλοσοφία του ότι «το μη χείρον, βέλτιστον», τούτο αφ' εαυτού δεν οδηγεί σε άδικο ή λανθασμένο αποτέλεσμα υπό τις περιστάσεις. Εναπόκειται, όπως ορθά το έθεσε η Κτηματολόγος, κα Άννα Πέτρου, στους ιδιοκτήτες των τριών επηρεαζόμενων τεμαχίων (του δεσπόζοντος και των δύο δουλευόντων 1225 και 1020) να επιδείξουν τη δέουσα συνεργασία μεταξύ τους, για να υλοποιηθεί η δίοδος κατά τρόπο που να ελαχιστοποιεί την όποια πιθανή οχληρία, ταλαιπωρία ή κίνδυνο για την ασφάλεια είτε των υφιστάμενων οικοδομών είτε των χρηστών της διόδου. Για όλους τους πιο πάνω λόγους, η αίτηση - έφεση απορρίπτεται, με έξοδα υπερ της Εφεσίβλητης - Καθ' ης η αίτηση και εναντίον της Εφεσείουσας - Αιτήτριας, ως θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο. (υπ.)..................................... Α. Πανταζή - Λάμπρου, Ε.Δ. ΠΙΣΤΟΝ ΑΝΤΙΓΡΑΦΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΗΤΗΣ [1] Πρόκειται περί τυπογραφικού λάθους. Προφανώς εδώ αναφέρεται στο τεμάχιο 1225. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο