Αναφορικά με τον Αντρέα Ιωάννου ν. Αναφορικά με το Συνεργατικό Ταμιευτήριο Δημοσίων Υπαλλήλων Λεμεσού ΛΤΔ, Γεν. Αίτηση: 837/12, 11/3/2016

(2). Με βάση το άρθρο αυτό το Δικαστήριο έχει εξουσία να παραμερίσει απόφαση διαιτητή. Ένα από τα χαρακτηριστικά γνωρίσματα της διαιτησίας είναι ο περιορισμός του επιδίκων θεμάτων. Έτσι, ο περί Διαιτησίας νόμος, Κεφ.4, επιτρέπει την ακύρωση μιας τέτοιας απόφασης για τους περιορισμένους λόγους που εκθέτει το άρθρο 20

(2). Η παρούσα έφεση ορθά στηρίζεται επίσης στο άρθρο 52 του Περί Συνεργατικών Εταιρειών Νόμου 22/85 όπως έχει τροποποιηθεί και τους Περί Συνεργατικών Εταιρειών Θεσμούς αφού ακριβώς η δυνατότητα υποβολής έφεσης σε απόφαση του διαιτητή και ο χρόνος μέσα στον οποίο υποβάλλεται η έφεση προνοούνται από το άρθρο 52

(4)του Νόμου 22/85. Το άρθρο 20

(2)του Περί Διαιτησίας Νόμου Κεφ. 4 καθορίζει τους λόγους για τους οποίους μπορεί να ακυρωθεί ή αμφισβητηθεί μια διαιτητική απόφαση που είναι οι εξής:- "20

(1).........................

(2)Oταν ο διαιτητής ή ο επιδιαιτητής επέδειξε κακή συμπεριφορά ή χειρίστηκε κακώς την υπόθεση ή όταν η διαιτησία διεξάχθηκε παράτυπα ή η διαιτητική απόφαση εκδόθηκε παράτυπα, το Δικαστήριο δύναται να ακυρώσει τη διαιτητική απόφαση". Είναι σαφές ότι στην κρινόμενη περίπτωση παρά το ότι ο Αιτητής προβάλλει ως βάση το Κεφ.4 στην ολότητα του, το μόνο άρθρο που μπορεί να τύχει εφαρμογής είναι το άρθ. 20

(2)αφού η διαιτησία έχει ολοκληρωθεί με την έκδοση της επίδικης Διαιτητικής Απόφασης. Όπως έχει λεχθεί στην πρόσφατη υπόθεση ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΚΛΕΟΒΟΥΛΟΥ v. ΣΥΝΕΡΓΑΤΙΚΟΥ ΤΑΜΙΕΥΤΗΡΙΟΥ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΥ ΚΛΑΔΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΩΝ ΚΥΠΡΟΥ (ΣΤΕΛΜΕΚ) ΛΤΔ, ECLI:CY:AD:2015:A507, Πολιτική Έφεση Αρ. 304/2010, 10/7/2015. «Τα Δικαστήρια είναι κατά κανόνα απρόθυμα να επεμβαίνουν στις διαιτητικές διαδικασίες, εκτός όπου νομοθετικά παρέχεται ειδικά τέτοια δυνατότητα. Οι αποφάσεις των διαιτητών ανατρέπονται δικαστικά στις περιπτώσεις όπου ο διαιτητής υπερέβη τη δικαιοδοσία του ή ενήργησε κατά τρόπο εμφανώς ενάντια στις αρχές της φυσικής δικαιοσύνης. Όπως εντοπίζεται στην απόφαση Σολωμού ν. Laiki Cyprialife Ltd

(2010)1 AAΔ 687, ο διαιτητής βαρύνεται με την υποχρέωση να ενεργήσει στα πλαίσια των όρων εντολής του και το ζητούμενο είναι η συμμόρφωσή του με τους κανόνες της φυσικής δικαιοσύνης σε όλη την πορεία της οιονεί δικαστικής αποστολής του. Πέραν της υποχρέωσης αυτής ο διαιτητής είναι δεσμευμένος να συμμορφώνεται και με τις βασικές αρχές του δικαίου. Άλλωστε η διαιτησία διεξάγεται πάντοτε σύμφωνα με τις καθιερωμένες νομικές αρχές και ο κάθε διαιτητής είναι υποχρεωμένος να τηρεί τους δικονομικούς κανόνες που εφαρμόζονται στις δικαστικές διαδικασίες, προκειμένου να εξασφαλίζεται η ισονομία, βασική αρχή του δικαίου. Η πλημμελής εκτέλεση των καθηκόντων του διαιτητή συνιστά λόγο ακύρωσης του τελικού πορίσματός του και η κατάλληλη θεραπεία εξαρτάται από τη φύση της πλημμέλειας και τις περιστάσεις της υπόθεσης (Halsbury's Laws of England, 4η έκδοση, τόμος 2, παράγραφοι 670, 692, 693).» Σύμφωνα με την απόφαση στην υπόθεση Κούλλουρου ν. Σ.Π.Ε. Αθηαίνου

(2005)1 ΑΑΔ 987, η διαπίστωση ότι η εφεσείουσα δεν παρευρέθηκε στη διαιτητική διαδικασία και δεν υπέβαλε οποιαδήποτε θέση επί της απαίτησης της εφεσίβλητης, παρόλο ότι είχε ειδοποιηθεί, απέβη μοιραία. Κατ΄ έφεση κρίθηκε πως η απόφαση του πρωτόδικου Δικαστηρίου ότι η εφεσείουσα δεν μπορούσε να θέσει ενώπιόν του θέσεις τις οποίες δεν είχε προωθήσει ενώπιον του διαιτητή, κρίθηκε ορθή. Λέχθηκε περαιτέρω πως ούτε το πρωτόδικο Δικαστήριο ούτε το Εφετείο θα μπορούσαν να κρίνουν εξ υπαρχής θέματα, εκτός εάν από τα στοιχεία που τέθηκαν ενώπιον του διαιτητή δεν εδικαιολογείτο η απόφασή του. Σημειώνεται ότι στην υπό κρίση Αίτηση ο Αιτητής δεν αμφισβήτησε ότι ήταν παρών στην Διαιτησία. Εκείνο δε που ιδιαίτερα πρέπει να προσεχθεί είναι ότι το Δικαστήριο σε έφεση κατά απόφασης διαιτητή δεν έχει εξουσία να επανεξετάσει τη διακριτική ευχέρεια του διαιτητή εφόσον ο διαιτητής ενεργεί μέσα στα πλαίσια των εξουσιών του και των αρχών δικαιοσύνης συμπεριφερόμενος δίκαια και στα δύο μέρη χωρίς τούτο να οδηγεί στο συμπέρασμα ότι η εξουσία του διαιτητή είναι απεριόριστη. Κατά την Ακρόαση της υπόθεσης οι διάδικοι στηρίχθηκαν στις εκατέρωθεν ένορκες δηλώσεις και κατέθεσαν γραπτές αγορεύσεις. Ουδείς των ενόρκων δηλούντων έχει αντεξεταστεί. Όπως προκύπτει από την γραπτή αγόρευση του Αιτητή, ουσιαστικά το αίτημα του για παραμερισμό της διαιτητικής απόφασης στηρίζεται στο ότι δεν του επιδόθηκε νομότυπα η Διαιτητική Απόφαση και/ή κλήση για εμφάνιση στη διαιτητική διαδικασία. Τα έντυπα που του επιδόθηκαν δεν ήταν τα ορθά με αποτέλεσμα όλη η διαδικασία που ακολουθήθηκε ήταν παράτυπη. Τέλος, ο Αιτητής εισηγείται ότι τόσο το επίδικο δάνειο όσο και η συμφωνία εγγύησης την οποία υπέγραψε ο ίδιος καθώς και η αίτηση δανείου περιέχουν όρους αντισυνταγματικούς καθιστώντας τις εν λόγω συμβάσεις παράνομες και αντισυνταγματικές και εξ' υπαρχής άκυρες. Η θέση του Αιτητή ότι δεν επιδόθηκε σε αυτόν νομότυπα η κλήση για εμφάνιση στην διαιτητική διαιτησία καθώς επίσης και τα έντυπα τα οποία του επιδόθηκαν δεν αποτελεί την ορθή διαδικασία ενημέρωσης, δεν έχει τεκμηριωθεί. Όπως παραδέχεται ο Αιτητής με τον λόγο Έφεσης 8, ο ίδιος του κλήθηκε με επιστολή ημερ. 9.1.12 να παρευρεθεί στα Κεντρικά Γραφεία των Καθ ων η Αίτηση για να παρουσιαστεί στην διαιτησία. Αναφέρει επίσης ότι η ειδοποίηση του επιδόθηκε και επισυνάπτει ως Τεκμήριο 4 την σχετική επιστολή στην οποία παρατηρώ ότι αναφέρει την ημερομηνία, ώρα και χώρο όπου θα διεξαχθεί η Διαιτησία αλλά και το θέμα της διαιτησίας που αφορούσε την εγγύηση η οποία παραχωρήθηκε προς τον Ανδρέα Παπαντωνίου και το οφειλόμενο ποσό δυνάμει του εν λόγω δανείου. Πέραν των πιο πάνω, ο Αιτητής φαίνεται από τον λόγο Έφεσης 12 ότι ο ίδιος του ήταν παρών στην Διαιτησία γεγονός το οποίο προκύπτει και από το Τεκμήριο 5 το οποίο επισυνάπτει στην ένορκο δήλωση του. Ο Αιτητής δεν έχει καταδείξει ότι η διαδικασία ειδοποίησης του να παρευρεθεί στην διαιτησία πάσχει κατά οιονδήποτε τρόπο ούτε έχει καταδειχθεί από τον ίδιο ποια είναι κατά την άποψη του η ορθή διαδικασία ή ορθό έντυπο με το οποίο θα έπρεπε να ειδοποιηθεί. Προβάλλεται επίσης ως λόγος ένστασης ότι ουδέποτε επιδόθηκε σε αυτόν νομότυπα η Διαιτητική Απόφαση. Χωρίς να χρειάζεται να επεκταθώ επί του προκειμένου ζητήματος, η θέση αυτή του Αιτητή απορρίπτεται εφόσον με τον λόγο Έφεσης 10 ρητά παραδέχεται ότι έλαβε γνώση της διαιτητικής απόφασης την 24.9.12 όταν του επιδόθηκε η Απόφαση. Εξού και εφεσίβαλε την εν λόγω απόφαση εντός της προτασσόμενης προθεσμίας των 21 ημερών. Με τους λόγους Έφεσης 6, 14, 15, 16, 17 και 21 προβάλλεται ότι οι συμφωνίες είναι άκυρες και παράνομες, ο Αιτητής δεν ακούστηκε κατά την διαιτησία και ότι το επιδικασθέν ποσό είναι υπερβολικό και περιλαμβάνει αδικαιολόγητες χρεώσεις. Ως έχει αναφερθεί αρχικά, σε αυτό το στάδιο δεν μπορεί το Δικαστήριο να εισέλθει στην ουσία της διαφοράς η οποία εκδικάστηκε από τον Διαιτητή, παρά μόνο στις περιπτώσεις όπου προβλέπεται από τον σχετικό Νόμο και αφορούν κυρίως ανάρμοστη συμπεριφορά του Διαιτητή. Στην υπό κρίση υπόθεση δεν έχει καταδειχθεί από μέρους του Αιτητή οιαδήποτε συμπεριφορά του Διαιτητή η οποία θα μπορούσε να αποτελέσει έρεισμα για παραμερισμό της Διαιτητικής απόφασης. Εις ότι αφορά την ουσία της Απόφασης του Διαιτητή αναφορικά με το επιδικασθέν ποσό, ως παραδέχεται ο ίδιος ήταν παρών στην διαδικασία και ως εκ τούτου είχε την ευχέρεια να παραθέσει τις θέσεις του. Ο ισχυρισμός του ότι δεν ακούστηκε στην διαδικασία της Διαιτησίας δεν τεκμηριώνεται με οιαδήποτε μαρτυρία ούτε καν με την ένορκο δήλωση του Αιτητή. Το Δικαστήριο δεν έχει ενώπιον του τα πρακτικά της Διαιτησίας και παραμένει άγνωστο το τι λέχθηκε από αμφότερες πλευρές. Ούτε ο Αιτητής παρέθεσε με την απαιτούμενη σαφήνεια και λεπτομέρεια ποια γεγονότα και εισηγήσεις έθεσε ενώπιον του Διαιτητή, τα οποία κατά την άποψη του δεν λήφθηκαν υπόψη. Όσον αφορά την θέση του Αιτητή ότι ο συμφωνίες οι οποίες είχαν καταρτιστεί ήταν παράνομες και/ή άκυρες, κρίνεται ότι το εν λόγω ζήτημα θα μπορούσε να τεθεί ενώπιον του Διαιτητή να αποφασίσει. Δεν έχει καταδειχθεί από μέρους του Αιτητή ότι το εν λόγω θέμα τέθηκε κατά την Διαιτησία από τον ίδιο και ο Διαιτητής δεν το έλαβε υπόψη. Είναι η θέση των Καθ' ων η Αίτηση ότι από τη στιγμή που αμφισβητούνται γεγονότα ο Αιτητής όφειλε να προσκομίσει προφορική μαρτυρία προς αντίκρουσή τους. Το δεδομένο στην παρούσα περίπτωση είναι ότι ο Αιτητής δεν αιτήθηκε ούτε την προσκόμιση προφορικής μαρτυρίας ή συμπληρωματικής ένορκης δήλωσης ούτε την αντεξέταση του ενόρκως δηλούντα κ. Βακανά. Χωρίς να τοποθετούμαι οριστικά επί του ζητήματος της διαδικασίας, δηλ. αν η δίκη διεξάγεται με βάση τη Δ.48, Θ.4 ή με προφορική μαρτυρία, κρίνω ότι το αποτέλεσμα είναι το ίδιο, εφόσον ο Αιτητής ούτε προώθησε με την ένορκο δήλωση του ή άλλως πως οποιοδήποτε από τους ισχυρισμούς του ούτε αντεξέτασε τον κ. Βακανά. Πέραν των πιο πάνω δεν έχει τεθεί οποιοδήποτε στοιχείο ως προς το τι απασχόλησε τον διαιτητή και ως προς το τι τέθηκε ενώπιον του από τον Αιτητή για να αποφασίσει ούτε οποιοδήποτε στοιχείο το οποίο να τεκμηριώνει τους λόγους Έφεσης (12, 15,16,17, 18 και 21) ότι δεν του δόθηκε χρόνος να προετοιμαστεί ή να εξετάσει και αντεξετάσει μάρτυρες ή κατά πόσο έθεσε την Υπεράσπιση του ότι δεν οφείλει οποιοδήποτε ποσό ή για τις ισχυριζόμενες υπερχρεώσεις. Τίποτε από τα πιο πάνω δεν έχουν διευκρινιστεί με την ένορκο δήλωση του Αιτητή ούτε και έχει τεθεί μαρτυρία ενώπιον του Δικαστηρίου αναφορικά με τα πιο πάνω. Έχοντας ως δεδομένο ότι ο Αιτητής ήταν παρών κατά την Διαιτησία, θα έπρεπε ο Αιτητής να παραθέσει στοιχεία ενώπιον του Δικαστηρίου αναφορικά με την συμμετοχή που είχε στη διαδικασία διαιτησίας, τι έθεσε ενώπιον του διαιτητή από πλευράς ισχυρισμών και μαρτυρίας και ποια διαδικασία ακολουθήθηκε. Τα όσα αναφέρει στην παράγραφο 4 της ένορκης δήλωσής του ότι η διαδικασία που ακολουθήθηκε από τον Διαιτητή αλλά και η ίδια η Απόφαση του είναι παράνομη και παραβιάζει τον Νόμο και τα νόμιμα συμφέροντα του, δεν μπορεί να τεκμηριώσει τα όσα ισχυρίζεται, χωρίς την προσκόμιση περαιτέρω μαρτυρίας και δεν παρέχεται ικανοποιητικό υπόβαθρο στο οποίο το Δικαστήριο θα μπορούσε να στηριχθεί ώστε να προβεί σε οποιοδήποτε εύρημα αναφορικά με τη διαδικασία που ακολουθήθηκε, τυχόν ύπαρξης σφάλματος, αντικανονικότητας ή ανάρμοστης συμπεριφοράς του διαιτητή. Με την γραπτή αγόρευση του ο Αιτητής παραπέμπει στην υπόθεση Συνεργατική Οικοδομική Εταιρεία Δημοσίων Υπαλλήλων ν. Μιχάλη Αντωνιάδη κ.α. Πολιτική Έφεση 280/2006 ημερ. 15.9.09, υποστηρίζοντας την θέση του ότι η Συμφωνία Δανείου και κατ' επέκταση η Συμφωνία Εγγύησης η οποία παραχωρήθηκε από τον ίδιο, είναι παράνομες και άκυρες εξ υπαρχής εφόσον στηρίζονται σε αντισυνταγματικό όρο δια του οποίου ο πρωτοφειλέτης εξουσιοδότησε ανέκκλητα τους Καθ ων η αίτηση για είσπραξη από την Κυβέρνηση ή τον Εργοδότη του ολόκληρου του ποσού των απολαβών ή της σύνταξης του μέχρι την πλήρη εξόφληση όλων των υποχρεώσεων του προς τους Καθ ων η Αίτηση. Κατά τον Αιτητή η ακυρότητα και παρανομία της Συμφωνίας Δανείου συμπαρασύρουν τη συμφωνία εγγύησης σε ακυρότητα. Ο Αιτητής με την γραπτή αγόρευση του αποδέχεται ότι τέτοιος όρος δεν περιλαμβάνεται στην Συμφωνία Δανείου αλλά περιλαμβάνεται στην Αίτηση Δανείου καθιστώντας τις εν λόγω συμβάσεις Δανείου και Εγγύησης αντισυνταγματικές και άκυρες εξ' υπαρχής. Αναφέρεται επίσης στην γραπτή αγόρευση του Αιτητή ότι στηρίκτηκε στον πιο πάνω όρο για να υπογράψει την συμφωνία εγγύησης. Το πιο πάνω επιχείρημα του Αιτητή δεν μπορεί να επιτύχει. Η παρούσα υπόθεση διαφέρει ουσιαστικά από την υπόθεση Μιχάλη Αντωνιάδη (ανωτέρω). Σύμφωνα με την απόφαση στην πιο πάνω υπόθεση, λήφθηκε υπόψη για ακύρωση της Συμφωνίας εγγυήσεως το γεγονός ότι ο εν λόγω όρος περιλαμβανόταν ρητά στην συμφωνία δανείου. Στην προκειμένη περίπτωση, ως αποδέχεται και ο Αιτητής, τέτοιος όρος περιλαμβάνεται μόνο στην Αίτηση και όχι στην Συμφωνία. Η Συμφωνία είναι το μόνο έγγραφο το οποίο περιέχει και αντανακλά την βούληση των μερών και σε αυτή περιλαμβάνονται οι όροι και υποχρεώσεις των συμβαλλομένων. Θα ήταν ανορθόδοξο, υπό τις παρούσες περιστάσεις, το Δικαστήριο να εξομοιώσει την Αίτηση Δανείου με την Συμφωνία Δανείου. Επίσης στην πιο πάνω υπόθεση στην οποία παραπέμψε ο Αιτητής, λήφθηκε υπόψη το γεγονός ότι ο εγγυητής υπέγραψε την εγγύηση στηριζόμενος στην ύπαρξη του όρου ο οποίος κρίθηκε παράνομος. Ο Αιτητής εισηγείται με την γραπτή αγόρευση του ότι στηρίχθηκε στον όρο αυτό της Αίτησης για να παρέχει την εγγύηση του. Τέτοια εισήγηση δεν μπορεί να γίνει αποδεκτή εφόσον δεν έχει προσαχθεί οποιαδήποτε μαρτυρία η οποία να υποστηρίζει κάτι τέτοιο. Ούτε καν στην ένορκο δήλωση του ο Αιτητής δεν προβάλλει οποιοδήποτε ισχυρισμό ή γεγονός το οποίο να συνδέεται με τις εισηγήσεις του συνηγόρου του. Περαιτέρω, προκύπτει από την Αίτηση Δανείου την οποία παρουσιάζει ο Αιτητής, ότι εις την εν λόγω Αίτηση δανείου τα ονόματα και υπογραφές των εγγυητών, καταγράφονται μόνο ως προτεινόμενοι εγγυητές, εφόσον αναφέρεται στην παρ. 9 της Αίτησης: «9. Προτείνω τα ακόλουθα πρόσωπα ως εγγυητές μου». Δεν διαφαίνεται από την Αίτηση Δανείου ότι ο Αιτητής κατά την υπογραφή του ως προτεινόμενος εγγυητής είχε γνώση των οποιωνδήποτε όρων που θα περιλαμβάνονταν στην Συμφωνία Δανείου ή Εγγύησης, η ύπαρξη των οποίων τον οδήγησε στην παραχώρηση της εγγύησης. Επομένως ούτε αυτό το επιχείρημα μπορεί να επιτύχει. Κρίνεται επομένως ότι δεν έχει καταδειχθεί οποιοσδήποτε λόγος που ο Νόμος και η νομολογία θέτει για παρέμβαση του Δικαστηρίου στην απόφαση αυτή, αφού ακριβώς δεν καταδείχθηκε οποιανδήποτε προκατάληψη ή έννοια κακής συμπεριφοράς εκ μέρους του διαιτητή. Για όλους τους λόγους που εξήγησα θεωρώ ότι η έφεση είναι αβάσιμη και πρέπει να αποτύχει. Η έφεση - αίτηση απορρίπτεται με έξοδα υπέρ των Εφεσιβλήτων - Καθ ων η Αίτηση και εναντίον του Εφεσείοντα - Αιτητή, ως θα υπολογισθούν από τον Πρωτοκολλητή κι' εγκριθούν από το Δικαστήριο. (Υπ.) .......................................... Χρ. Χατζηγεωργίου, Ε.Δ. Πιστόν Αντίγραφον Πρωτοκολλητής Subject:Civil/General/Final/783-12setasidearbitrationaward cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο