Karagiorgis TechnoPro Ltd κ.α. ν. M.A.KTHMA MAKENZY LTD κ.α., Αρ.αγωγής 3803/2012, 13/4/2016

(1993)1 Α.Α.Δ. 305, 308). Όπως άλλωστε γινόταν αντιληπτό, η ουσία του ζητήματος αφορούσε στα επιδικασθέντα έξοδα και μόνο. Την ίδια ημέρα δόθηκε άδεια για καταχώρηση συμπληρωματικής ένορκης δήλωσης και την 22.3.2016 καταχωρίστηκε Ενορκη Δήλωση από το Μάριο Σοφοκλέους, δικηγόρο και συνεργάτη στο δικηγορικό γραφείο των δικηγόρων των Εναγόντων. Οι Εναγόμενοι καταχώρησαν Ειδοποίηση Πρόθεσης Ενστασης με 16 λόγους ένστασης, που υποστηρίζεται με Ενορκη Δήλωση ημερ. 31.3.2016 του Πάρη Παρασκευά, Εναγόμενου 3 και εκ των διευθυντών της Εναγόμενης 1 Εταιρείας. Η Αίτηση βασίζεται στη Δ.35 θ.18 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας που προνοεί ότι: «Μια έφεση δεν θα ενεργεί σαν αναστολή εκτελέσεως ή διαδικασίας στην απόφαση που εφεσιβάλλεται εκτός κατόπιν διατάγματος του Δικαστηρίου που εφεσιβάλλεται ή του Εφετείου ή ενός Δικαστή των ανωτέρω δικαστηρίων και ουδεμία ενδιάμεση πράξη ή διαδικασία θα παύει να ισχύει εκτός κατόπιν οδηγιών του Δικαστηρίου που εφεσιβάλλεται. Προτού εκδοθεί διάταγμα που να αναστέλλει την εκτέλεση το πρόσωπο που θα ζητήσει το διάταγμα θα πρέπει να παράσχει τέτοια εγγύηση (αν υπάρχει) που θα διαταχθεί. Αν η ασφάλεια θα δοθεί υπό τύπο γραμματίου, το γραμμάτιο θα γίνει προς όφελος του διαδίκου υπέρ του οποίου η υπό έφεση απόφαση εδόθη.» Στην Χαραλάμπους ν. A.Panayides Contr. Ltd

(2001)1 (Γ) Α.Α.Δ. 1978, 1982, αναφέρεται ότι: «Οι αρχές οι οποίες διέπουν το θέμα, εκπηγάζουν από τη νομολογία και μπορούν να συνοψισθούν ως ακολούθως: (α) Η απόφαση για αναστολή ανάγεται στη διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου η άσκηση της οποίας γίνεται στο πλαίσιο της Διαταγής 35 καν. 18 και σε συνάρτηση προς τα γεγονότα και περιστατικά της υπόθεσης. (β) Η έφεση δεν αναστέλλει το δικαίωμα εκτέλεσης ούτε μειώνει το κύρος της πρωτόδικης απόφασης η οποία, παραμένει ισχυρή και διατηρεί την τελεσιδικία της μέχρι την τροποποίηση ή την ανατροπή της από το Εφετείο. Έπεται ότι ο επιτυχών διάδικος δεν πρέπει να αποστερείται τους καρπούς της επιτυχίας του εκ μόνου του γεγονότος ότι εκκρεμεί η εκδίκαση της έφεσης του αντιδίκου του. Από την άλλη όμως αποτελεί βασική προϋπόθεση για την απονομή της δικαιοσύνης, η διασφάλιση της αποτελεσματικότητας του δικαιώματος για άσκηση έφεσης. Η άρνηση έκδοσης διαταγής για αναστολή εκτέλεσης της απόφασης δυνητικά συνεπάγεται κίνδυνο εξανέμισης της αξίας της έφεσης. Το δικαστήριο, κατά την εξέταση αίτησης για αναστολή εκτέλεσης απόφασης, έχει καθήκον να εξισορροπήσει δύο σημαντικούς παράγοντες· ήτοι, τη διασφάλιση της αποτελεσματικότητας του δικαιώματος για άσκηση έφεσης από τη μια και τη διασφάλιση της αξίας και του αποτελέσματος της ... [πρωτόδικης απόφασης] από την άλλη.» Στην Ενορκη Δήλωση Στυλιανού προβάλλεται η θέση ότι οι Ενάγοντες έχουν καλούς και βάσιμους λόγους έφεσης και συνεπώς και ορατές πιθανότητες επιτυχίας. Στην Ενορκη Δήλωση Παρασκευά προβάλλεται η θέση ότι οι Ενάγοντες δεν έχουν καμιά πιθανότητα επιτυχίας γιατί οι λόγοι έφεσης που προωθούν είναι αβάσιμοι. Το ζήτημα θα επιλύσει το Εφετείο. Η Αίτηση κρίνεται στη βάση ότι οι Ενάγοντες μπορεί να επιτύχουν στην Εφεση τους. Ο Στυλιανού, κατόπιν συμβουλής των δικηγόρων των Εναγόντων, προβάλλει επιχειρηματολογία ότι σύμφωνα με το Κυπριακό Δίκαιο είναι παράνομο ένας δικηγόρος «να μην αμείβεται για την αμοιβή του». Η υποχρέωση αμοιβής προηγείται και είναι άσχετη με την τελική έκβαση της υπόθεσης και το κατά πόσο τα δικηγορικά έξοδα θα επιδικαστούν υπέρ ή εναντίον του διαδίκου. Δεν έχει κανένα λόγο να πιστεύει ότι ο δικηγόρος υπεράσπισης δεν έχει πληρωθεί για τις μέχρι τώρα ενέργειες του στην αγωγή. Περαιτέρω, αναφέρει, η υποχρέωση πληρωμής του δικηγόρου υπεράσπισης δεν βαρύνει τους Ενάγοντες αλλά τους Εναγόμενους και η Απόφαση δεν επεδίκασε οποιοδήποτε ποσό προσωπικά στο δικηγόρο υπεράσπισης αλλά στους ίδιους τους Εναγόμενους. Έτσι, ο ομνύοντας προβάλλει στοιχεία αναφορικά με την οικονομική κατάσταση των Εναγομένων για να υποδείξει ότι εάν τους πληρωθεί το ποσό των εξόδων και η έφεση επιτύχει, δεν θα είναι σε θέση να το επιστρέψουν και έτσι οι Ενάγοντες θα υποστούν ανεπανόρθωτη ζημιά. Τα στοιχεία προέρχονται από τη μαρτυρία που δόθηκε κατά τη δίκη και αφορούν την Εναγόμενη 1 Εταιρεία. Στην παρ.14 της Ενορκης Δήλωσης Στυλιανού αναφέρεται ότι και οι Εναγόμενοι 2 και 3 βρίσκονται σε κακή οικονομική κατάσταση, θέση την οποία ο Εναγόμενος 3 αρνείται με την παρ.10 της δικής του Ενορκης Δήλωσης. Καμιά θετική μαρτυρία δεν προσφέρθηκε για το αξιόχρεο των Εναγομένων 2 και 3 που θα είναι, μαζί με την Εναγόμενη 1 Εταιρεία, υπόλογοι για την επιστροφή των επιδικασθέντων εξόδων σε περίπτωση επιτυχίας της Εφεσης. Στην παρ.16 της Ενορκης Δήλωσης Στυλιανού και σε σχέση με το ζήτημα της ισχυριζόμενης ανεπανόρθωτης ζημιάς γίνεται αναφορά στον κίνδυνο πώλησης των περιουσιακών στοιχείων των Εναγόντων, παράμετρος που επαναλαμβάνεται στη σελ.9 της γραπτής αγόρευσης των δικηγόρων των Εναγόντων. Η αναφορά δεν εξηγήθηκε. Εάν αυτό που εννοείται είναι ότι οι έξι Ενάγοντες δεν είναι σε θέση να ανταποκριθούν στην καταβολή του ποσού των εξόδων και ότι θα κινδυνεύσουν να πωληθούν τα περιουσιακά τους στοιχεία για να πληρωθούν τα έξοδα, τότε είναι ίσως οι Εναγόμενοι που δικαιολογούνται να ανησυχούν σε σχέση με την είσπραξη των εξόδων που επιδικάστηκαν υπέρ τους. Και εάν είναι τέτοια η οικονομική κατάσταση των Εναγόντων πώς αυτοί θα μπορούσαν να ανταποκριθούν στην παροχή της όποιας ασφάλειας ήθελε διατάξει το Δικαστήριο εάν αποφάσιζε την αναστολή της Απόφασης; Η Ενορκη Δήλωση Σοφοκλέους αφορούσε στην παρουσίαση μιας σελίδας από την Ειδοποίηση Εφεσης που εκ παραδρομής έλειπε από το επισυνημμένο αντίγραφο της στην Ενορκη Δήλωση Στυλιανού. Στην Ενορκη Δήλωση Παρασκευά αναφέρεται ότι οι Εναγόμενοι αποδέχονται να καταβληθούν τα επιδικασθένα έξοδα στο δικηγόρο τους ο οποίος είναι πρόθυμος και έτοιμος να αναλάβει την υποχρέωση επιστροφής τους στους Αιτητές σε περίπτωση επιτυχίας της Εφεσης. Ετσι, εάν επιτύχει η έφεση ο δικηγόρος θα τους επιστρέψει το ποσό και ουδεμία ζημιά θα έχουν υποστεί. Στην παρ.7 της Ενορκης Δήλωσης Στυλιανού αναφέρεται, μεταξύ άλλων, ότι οι Ενάγοντες είναι έτοιμοι να καταβάλουν τα επιδικασθέντα έξοδα υπό τον όρο ότι ο δικηγόρος των Εναγομένων θα αναλάβει την υποχρέωση επιστροφής τους σε περίπτωση επιτυχίας της Εφεσης. Στη γραπτή αγόρευση των δικηγόρων των Εναγόντων αναφέρεται (σελ.9) ότι τέτοια διευθέτηση προτείνεται από τους Ενάγοντες «ως η τελευταία δυνατή υποχώρηση». Η συνήθης προσέγγιση των Δικαστηρίων μας αναφορικά με το ζήτημα των επιδικασθέντων εξόδων αντανακλάται στο πιο κάτω απόσπασμα από την Ετήσια Δικονομική Πρακτική του Ανωτάτου Δικαστηρίου της Αγγλίας του 1970 (σελ.805), όπου αναφέρεται ότι: ".in regard to the payment of costs under the judgment or order appealed from they are usually that the costs shall be paid to the solicitor on the other side on his personal undertaking to return them if the appeal is successful (Grant v. Banque Franco-Egyptienne

(1878)3 C.P.D.202, Hood-Bars v. Crossman

(1897)A.C. 172, Swyny v. Harland

(1894)1 Q.B. 709)". Η επιχειρηματολογία των δικηγόρων των Εναγόντων ότι το Δικαστήριο πρέπει να ακολουθήσει διαφορετική προσέγγιση γιατί οι Κανονισμοί που αφορούν στην ελάχιστη αμοιβή των δικηγόρων στην Κύπρο προνοούν ότι είναι παράνομο ο δικηγόρος να προσφέρει υπηρεσίες χωρίς να πληρώνεται δεν είναι βάσιμη. Η πιο πάνω πρακτική έχει ακολουθηθεί και από το Κυπριακό Εφετείο (βλ. Χαραλάμπους ν. Α.Panayides Contracting Ltd

(2001)1(Γ) Α.Α.Δ. 1978, 1984). Αυτή η προσέγγιση ακολουθείται όχι γιατί τα έξοδα επιδικάζονται προς όφελος του δικηγόρου. Ασφαλώς και επιδικάζονται προς όφελος του διαδίκου, εφόσον όμως ο δικηγόρος παρέχει τη σχετική ανάληψη υποχρέωσης, ο εφεσείοντας που θα καταβάλει τα έξοδα στο δικηγόρο για λογαριασμό του εξ αποφάσεως πιστωτή είναι έτσι εξασφαλισμένος ότι θα του επιστραφούν σε περίπτωση επιτυχίας της έφεσης του. Όταν θα διαταχθεί η αναστολή απόφασης που εμπεριέχει ουσιαστική υποχρέωση στον εφεσείοντα, πέραν της καταβολής των εξόδων της πρωτόδικης διαδικασίας, συνηθίζεται να διατάσσεται ότι η καταβολή των δικηγορικών εξόδων είναι προϋπόθεση για την αναστολή. Ο εφεσείοντας έχει κίνητρο και λόγο για να πληρώσει τα έξοδα ώστε να ενεργοποιηθεί η αναστολή της απόφασης. Στην προκειμένη περίπτωση δεν εγείρεται τέτοιο ζήτημα. Περαιτέρω, ούτε για το ποσό των εξόδων έχει διαφανεί ότι σε περίπτωση επιτυχίας της Εφεσης το σύνολο των Εναγομένων, περιλαμβανομένων και των Εναγομένων 2 και 3, δεν θα είναι σε θέση να επιστρέψουν το ποσό. Είναι, όμως, ορθό και καθ΄ όλα έντιμο, εφόσον δηλώνεται από τους Εναγόμενους ότι το ποσό μπορεί να καταβληθεί στο δικηγόρο τους, να εκδοθεί η συνήθης διαταγή. Η κατάλληλη διαταγή στην προκειμένη περίπτωση είναι όπως τα έξοδα καταβληθούν αφού ο δικηγόρος των Εναγομένων με επιστολή του προς τον Πρωτοκολλητή, αντίγραφο της οποίας να κοινοποιήσει στους δικηγόρους των Εναγόντων, αναλάβει την υποχρέωση επιστροφής των εξόδων σε περίπτωση επιτυχίας της Εφεσης. Τα έξοδα μπορούν να καταβληθούν εντός 45 ημερών από της επιστολής. Σε περίπτωση που δεν καταβληθούν μέσα στην πιο πάνω προθεσμία τότε οι Εναγόμενοι θα μπορούν να προχωρήσουν σε μέτρα εκτέλεσης και η ανάληψη υποχρέωσης του δικηγόρου τους δεν θα έχει πλέον ισχύ. Εχοντας υπόψη την έκβαση της Αίτησης επί του ζητήματος της αναστολής και επικουρικά το γεγονός ότι η πλευρά των Εναγομένων με την Ειδοποίηση Πρόθεσης Ενστασης της αποδεχόταν τη ρύθμιση του ζητήματος με τον τρόπο που τελικά αποφασίστηκε, κρίνεται ότι είναι ορθό και δίκαιο τα έξοδα της Αίτησης να επιβαρυνθούν οι Ενάγοντες. Ως εκ τούτου τα έξοδα επιδικάζονται υπέρ των Εναγομένων και εναντίον των Εναγόντων όπως τούτα θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο. (Υπ.)............................ Χ.Μαλαχτός Π.Ε.Δ. /ΚΣ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο