Ελένη Χρίστου Γεωργίου κ.α. ν. Κοινοτικό Συμβούλιο Βορόκληνης, Αρ. Αγωγής: 750/11, 4/7/2016 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLAR:2016:A130 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΑΡΝΑΚΑΣ ΕΝΩΠΙΟΝ: Ν. Ταλαρίδου-Κοντοπούλου Ε.Δ. Αρ. Αγωγής: 750/11 Μεταξύ:
- Ελένη Χρίστου Γεωργίου
- Αγάπη Χρίστου Γεωργίου
- Αντρούλλα Χρίστου Γεωργίου
- Μιχαλάκης Χρίστου Θεοχάρη Εναγόντες -και- Κοινοτικό Συμβούλιο Βορόκληνης, Αρμονίας 1, 7040, Βορόκληνη, Λάρνακα Εναγομένων ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 4 Ιουλίου 2016 ΕΜΦΑΝΙΣΕΙΣ: Για ενάγοντες: κος Κουμάς Για εναγόμενους: κα Ζαχαρίου Α Π Ο Φ Α Σ Η Δεν είναι ξεκάθαρο από τις δικογραφημένες θέσεις των εναγόντων κατά πόσο η αξίωση τους στηρίζεται σε παράβαση συμφωνίας συνέπεια της οποίας προέκυψαν οι αποζημιώσεις που ζητούνται ή κατά πόσο η αξίωση τους στηρίζεται στο αστικό αδίκημα της παράνομης επέμβασης. Τα γεγονότα που δικογραφούνται είναι ότι οι ενάγοντες ως ιδιοκτητές χωραφιού έκτασης 29 σκάλων ενοικίασαν το συγκεκριμένο κτήμα στους εναγόμενους, ήτοι κοινοτικό συμβούλιο της Ορόκληνης με γραπτή συμφωνία ημερομηνίας 3.9.2002 για πέντε έτη. Σύμφωνα με την όρο 8 της γραπτής συμφωνίας με την λήξη της περιόδου ενοικίασεως οι εναγόμενοι όφειλαν να μετακινήσουν οποιαδήποτε μετατροπή, προσθήκη, αφαίρεση ή κατασκεύασμα που έκαναν προκειμένου να επαναφέρουν το κτήμα στην προηγούμενη του κατάσταση. Η θέση των εναγόντων ήταν ότι αυτό έγινε τον Αύγουστο
- Όμως και πάλι δεν είναι καθαρό κατά πόσο επικαλούνται το άρθρο 8 της συμφωνίας για να στηρίξουν την απαίτηση τους καθότι αυτός ο όρος σύμφωνα με την παράγραφο 5 της Έκθεσης Απαιτήσεως τους έδιδε δικάιωμα να απαιτήσουν αποζημιώσεις για μη συμμόρφωση με τους όρους της συμφωνίας στην περίπτωση λήξης της συμφωνίας και μη ανανέωση της. Σε αντίθεση με αυτή την παράγραφο στην παράγραφο 8 της απαίτησης προβάλλουν ως ισχυρισμό ότι στις 3 Σεπτεμβρίου 2007 ανανεώθηκε η συμφωνία. Εάν θέση τους ήταν ότι η συμφωνία ανανεώθηκε με τους ίδιους όρους η συμφωνία τότε αυτή θα είχε ισχύ ακόμη πέντε χρόνια και δεν θα μπορούσαν λογικά να έχουν αξίωση για αποζημιώσεις εξαιτίας μη μετακίνησης αντικειμένων αφού κάτι τέτοιο θα μπορούσαν να το ζητήσουν μόνο με την λήξη της συμφωνίας. Συνεπώς, οι απαιτήσεις των εναγόντων είναι αντιφατικές μεταξύ τους. Από την μία επικαλούνται την ύπαρξη και ισχύ της συμφωνίας για να στηρίξουν το αίτημα τους για απλήρωτα ενοίκια ύψους 33000 και από την άλλη ζητούν το ποσό των 916.00 μηνιαίως μέχρι παράδοσης και εκκένωσης του κτήματος. Αξιώνουν ενοίκια μέχρι τις 3.9.2010 αλλά στις 3.11.2009 απέστειλαν επιστολή με την οποία ζητούσαν από τους ενάγοντες να λάβουν όλα τα μέτρα προς καθαρισμό του ακινήτου. Στο στάδιο των τελικών αγορεύσεων ο κ. Κούμας επεξήγησε ότι η αξίωση στηρίζεται στην αρχή της παραβίασης των συμφωνηθέντων και γι' αυτό ζητά την πληρωμή των ενοικίων και θέση του ήταν ότι το Δικαστήριο θα πρέπει να εξάξει από τα γεγονότα την ύπαρξη συμβατικής σχέσης μεταξύ των διαδίκων μετά την λήξη της συμφωνίας. Όμως όπως υπέδειξε η κα Ζαχαρίου αρκετοί παράγραφοι της έκθεσης υπεράσπισης δεν εκφράζουν απαίτηση των εναγόντων που εδράζεται σε παράβαση της συμφωνίας. Η παράγραφος 5 της Έκθεσης Απαιτήσεως αναφέρεται σε ρητή πρόνοια της συμφωνίας κατά της οποίας οι ενάγοντες θα έπρεπε κατά τον χρόνο της λήξης και/ή τερματισμού της συμφωνίας να ζητήσουν μετακίνηση και αφαίρεση αντικειμένων ώστε το ακίνητο να επέλθει στην προηγούμενη του κατάσταση. Στην παράγραφο 7 της Έκθεσης απαιτήσεως υπάρχει αναφορά ότι οι ενάγοντες έκαναν επίκληση της πρόνοιας 8 ώστε οι εναγόμενοι να προβούν σε μετακίνηση των αντικειμένων κάτι που θα είχαν δικαίωμα να κάνουν μόνο με την λήξη ή τερματισμό της συμφωνίας. Στην παράγραφο 11 της Έκθεσης Απαιτήσεως αναφέρουν ότι οι εναγόμενοι παράνομα και χωρίς δικαίωμα δεν μετακινούν τα αντικείμενα τους με αποτέλεσμα οι ενάγοντες να στερούνται την χρήση του ακινήτου. Εάν θέση των εναγόντων είναι ότι οι εναγόμενοι παράνομα δεν μετακινούν τα αντικείμενα αυτό δεν συνάδει με την θέση που εκφράζεται στην παράγραφο 8 της Έκθεσης απαιτήσεως ότι το συμβόλαιο ανανεώθηκε με τους ίδιους όρους. Η μαρτυρία που προσκόμισαν για να αποδείξουν την απαίτηση είναι αντίθετη και αλλοπρόσαλλη με την θέση τους ως δικογραφείται ότι υπάρχει σε ισχύ σύμβαση με την οποια οι εναγομενοι δεν έχουν συμμορφωθεί με αποτέλεσμα να υπάρχει εύλογη αξίωση για ενοίκια που δεν έχουν πληρωθεί δυνάμει της συμφωνίας. Η όλη μαρτυρία που προσκομισαν αφορούσε αντικείμενα και εγκαταστάσεις που βρίσκονται εντός του κτήματος που οι εναγόμενοι δεν έχουν αφαιρέσει με αποτελεσμα να μην είναι σε θέση να καλλιεργούν το χωράφι τους. Ομως ο χωρομέτρης που ήρθε να μαρτυρήσει ανέφερε ότι το μονο πραγμα που παρατήρησε μέσα στο κτήμα είναι ένας πάσσαλος της ηλεκτρικής ύψους 6 μέτρων στο οποίο ήταν στερεωμένοι τρεις προβολείς. Υπήρχε επέκταση καλωδίων από τον πάσσαλο μέχρι το έδαφος αλλά δεν υπηρχε τρόπος να διαπιστώσει κατά πόσο περνούσε από το καλώδιο ρεύμα. Το δεύτερο πράγμα που παρατήρησε είναι η ύπαρξη λυόμενου υποστατικού με διαστάσεις 3 επί 3 μέτρα ύψους 2 μέτρων με οροφή φτιαγμένη από τσίγκους. Οι τοίχοι είναι κατασκευασμένοι από κύβους τσιμέντου. Οι εναγόμενοι χωρίς να αποδεχθούν ότι ευθύνονται για την κατασκευή των δύο αυτών σημείων ανέλαβαν μέχρι την επόμενη δικάσιμο να επισκεφθούν το κτήμα και εάν ήταν εύκολο δεν θα είχαν κανένα πρόβλημα να αφαιρέσουν αυτά τα αντικείμενα από το χωράφι. Ήταν θέση τους κατά την επόμενη δικάσιμο ότι το κόστος μετακίνησης αυτών των αντικειμένων και του υπόγειου καλωδίου που διαπιστώθηκε ότι επεκτείνεται από τον πάσσαλο μέχρι το λυόμενο σπιτάκι αλλά που δεν ηλεκτροδοτείται είναι μόνο 150 ευρώ. Οι εναγοντες για να αποδείξουν την παρέμβαση στο κτήμα στηρίχθηκαν σχεδόν εξ' ολοκλήρου στην μαρτυρία του Μιχάλη Χρίστου Θεοχάρη ο οποίος δεν βοήθησε να προωθήσει την απαίτηση τους επειδή η μαρτυρία του ήταν συγχυσμένη, είχε κενά και σε κάποια σημεία ήταν αντιφατική. Ηταν θέση του επι παραδείγματι ότι στο παρελθόν υπήρχαν 6 πασσάλοι που άφησαν οι εναγόμενοι μέσα στο κτήμα με την λήξη του συμβολαίου αλλα δεν μπορούσε να αναφέρει που ήταν αυτοί οι πάσσαλοι αλλά και ούτε να αποδείξει ότι τα τοποθέτησαν οι εναγόμενοι. Το ίδιο ισχύει για τον δρόμο, τις πινακίδες , τα ντεπόζιτα, μηχανήματα και περιφράξεις. Εκτός του ότι δεν είχε θετική γνώση ποιός τοποθέτησε τα εν λόγω αντικέιμενα στο κτήμα δεν μπορούσε να αναφέρει που ακριβώς ήταν αυτά τα αντικείμενα αλλά και ούτε να εξηγήσει γιατί αυτά τα αντικείμενα εμπόδιζαν την καλλιέργια του κτήματος ή οποιοδήπτε άλλη χρήση του από τους ενάγοντες ώστε να πειστεί το Δικαστήριο ότι η παρουσία τους στο κτήμα δικαιολογεί την αξίωση για αποζημιώσεις. Αναφορικά με το επίμαχο σημείο της λήξης της συμβολαίου θεωρώ ότι ήταν σκόπιμα ασαφής και αόριστος για να μην δεσμευθεί ούτε στην εκδοχή ότι οι εναγόμενοι ανανέωσαν το συμβόλαιο αλλά ούτε στην εκδοχή ότι εξακολουθούσαν να έχουν στην κατοχή τους το επίδικο κτήμα μετά τον Αύγουστο
- Επικαλέσθηκε τον πατέρα του ο οποίος έχει αποβιώσει και ανέφερε ότι αυτός μίλησε με τον τότε κοινοτάρχη αλλά δεν τον πληροφόρησε οριστικά εάν θα ανανέωναν το συμβόλαιο μετά την λήξη του συμβολαίου. Ήταν θέση του ότι μετά το 2007 και πριν το 2009 είχαν αποστείλει επιστολή στους εναγόμενους για να αφαιρέσουν διάφορα αντικείμενα. Όμως δεν καθόρισε επακριβώς τα αντικείμενα που ενοχλούσαν κάτι προφορικών συζητήσεων με τους εναγόμενους ώστε να προβούν στις μετακινήσεις δυνάμει του όρου 8 του συμβολαίου. Όταν όμως η κα Ζαχαρίου του υπέδειξε ότι στην περίπτωση που επικαλείται το άρθρο 8 αναγνωρίζει ότι το συμβόλαιο έχει λήξη ανέφερε ότι οι εναγόμενοι ουδέποτε τους είπαν ότι θα έφευγαν. Εάν αυτό είναι η αλήθεια ειναι άξιον απορίας γιατί ο πατέρας του ζητούσε επίμονα και προφορικά όπως οι εναγόμενοι μετακινήσουν τα αντικείμενα. Σ' αυτό το διάστημα μέχρι το 2009 ουδέποτε αποτάθηκε στους εναγόμενους για την πληρωμή του ενοικίου που είναι ακόμη μία απτή απόδειξη ότι αναγνώρισαν ότι η συμβατική σχέση μεταξύ των μερών είχε λήξη. Είναι φανερό ότι οι ενάγοντες δεν μπορεί να προωθούν και τις δύο εκδοχές ως βάση για αποζημιώσεις διότι αυτές οι δύο εκδοχές είναι αντιφατικές μεταξύ τους. Στην περίπτωση που ήθελε αποδειχθεί ότι υπήρχε συμβατική σχέση μεταξύ των μερών μετά τον Σεπτέμβριο 2007 κακώς οι ενάγοντες επικαλούνται τον όρο 8 ως βάση για αποζημιώσεις διότι ο όρος 8 έχει εφαρμογή μετά την λήξη της συμφωνίας. Εάν αναγνωρίζουν ότι η συμβατική σχέση έχει λήξη και ζητούν αποζημιώσεις για παράνομη επέμβαση τότε οι αξιώμενες θεραπείες απορρίπτονται διότι αυτές δεν έχουν καμία σχέση με την σύμβαση και την παράβαση της. Ακόμη και να δεχθώ ότι δικαιούνται αποζημιώσεις με βάση την σύμβαση επειδή αυτά τα αντικείμενα βρίσκονται στο ακίνητο εξαιτίας των εναγομένων και πάλι οι ενάγοντες δεν δικαιούνται αυτά τα ποσά επειδή δεν απέδειξαν ότι αυτά τα αντικείμενα έχουν αιτιώδη συνάφεια με τις ζημιές. Δεν απέδειξαν ότι αδυνατούσαν να καλλιεργήσουν το κτήμα εξαιτίας της ύπαρξης ενός πασσάλου, ενός καλωδίου που επεκτείνεται σε μικρό μέρος του κτήματος έκτασης 29 σκάλων και ενός τσιμεντένιου υποστατικού με διαστάσεις μόλις τρία επί τρία. Έπειτα αφού αυτοί είχαν την κατοχή του κτήματος από τον Σεπτέμβριο 2007 δεν απέδειξαν ότι έλαβαν μέτρα να μειώσουν τις ζημιές τους ήτοι να προχωρήσουν οι ίδιοι με την μετακίνηση των αντικειμένων που καθόρισε ο ΜΕ 1στην μαρτυρία του. O MY1 και γραμματέας του Κοινοτικού Συμβουλίου Ξυλοφάγου ανέφερε ότι το κοινοτικό συμβούλιο δεν έχει καμία σχέση με την τοποθέτηση καλωδίου που ενώνεται με τον πάσσαλο 6 μέτρων με προβολείς, το μικρό δωμάτιο που δεν ηλεκτροδοτείται, αλλά και ούτε με τον πάσσαλο. Αναφορικά με τον δρόμο ήταν θέση του μάρτυρα ότι ο δρόμος αυτός δεν κατασκευάστηκε από το Κοινοτικό Συμβούλιο αλλά δημιουργήθηκε ένεκα χρήσης που έγινε του δρόμου από περαστικούς και αθλητές που χρησιμοποιούσαν τον δρόμο. Όμως αυτό το πέρασμα δεν είναι δρόμος και δεν εμποδίζει με κανένα τρόπο την χρήση του τεμαχίου από τους ενάγοντες. Το μόνο αντικείμενο που παρέμεινε μέσα στο τεμάχιο μετά την λήξη του συμβολαίου ήταν η περίφραξη. Ως ένδειξη καλής θέληση που ήθελε να επιδείξει το κοινοτικό συμβούλιο σε μέλος της κοινότητας και επειδή για τους ίδιους το κόστος θα ήταν σχεδόν μηδαμινό αποδέχθηκαν να καθαρίσουν το κτήμα από άγρια βλάστηση τον Δεκέμβριο
- Η πρώτη φορά που ζητήθηκε γραπτώς μετακίνηση αντικειμένων από το κτήμα ήταν στις 12.1.
- Ο πάσσαλος όπως εξήγησε δεν ηλεκτροδοτείται αλλά και ούτε ηλεκτροδοτεί το δωμάτιο. Το ένα καλώδιο έχει διάμετρο ένα εκατοστό και είναι θαμμένο 15 εκατοστά κάτω από το έδαφος. Είναι σε πολύ μικρή απόσταση από το πάσσαλο και βρίσκεται σε εγκάρσια απόσταση από το πάσσαλο που είναι κοντά στην περίφραξη του διπλανού κτήματος. Το άλλο καλώδιο επεκτείνεται από τον πάσσαλο μέχρι την περίφραξη και είναι 3 μέτρα κάθετα του γειτονικού συνόρου νοουμένου ότι η περίφραξη αφορά την εξωτερική οριοθέτηση του κτήματος. Αυτό το καλώδιο δεν εμποδίζει την χρήση του τεμαχίου διότι είναι σε θέση επιφανειακή και δεν είναι συνδεδεμένο με πάσσαλο αλλά βρίσκεται σε αχρησία. Το δωμάτιο στο οποίο οδηγά ο πάσσαλος δεν ηλεκτροδοτείται αλλά ούτε και έχει διακόπτη ηλεκτρικού ρεύματος. Διά να πετύχει η αξίωση των εναγόντων θα πρέπει είτε να αποδείξουν παράβαση συμβατικής υποχρέωσης των εναγόμενων και ότι ως αποτέλεσμα της παράβασης προέκυψαν αποζημιώσεις ή εναλλακτικά να αποδείξουν ότι οι εναγόμενοι χωρίς να έχουν κανένα δικαίωμα παρενέβηκαν στο κτήμα των εναγόντων προκαλώντας τους ζημιά. Εάν είναι συμβατική η σχέση μεταξύ των διαδίκων τότε δεν έχουν εφαρμογή η αρχές που διέπουν την διάπραξη αστικών αδικημάτων. Τα μέρη υπέγραψαν συμβόλαιο που αφορούσε την ενοικίαση του τεμαχίου 446 για περίοδο 5 ετών μέχρι τις 3 Σεπτεμβρίου
- Το συμβόλαιο καθορίζει τα δικαιώματα και τις ευθύνες των συμβαλλόμενων μερών σε σχέση με την ενοικίαση του επίδικου τεμαχίου γης . Οι ενάγοντες στηρίχθηκαν στο γραπτό συμβόλαιο για να διεκδικήσουν αποζημιώσεις αλλά παράλληλα στηρίζουν ότι υπάρχει διαζευκτική απαίτηση που βασίζεται στο γεγονός ότι οι εναγόμενοι παρεμβαίνουν στο κτήμα τους. Απαίτηση για αποζημιώσεις που βασίζεται σε παράβαση συμβατικής σχέσης διαφέρει από απαίτηση για αποζημιώσεις που βασίζεται σε αστικό αδίκημα. Εκεί όπου η σχέση είναι συμβατική και καθορίζονται τα δικαιώματα και υποχρεώσεις των μερών δεν εφαρμόζονται οι πρόνοιες του περί Αστικών Αδικημάτων Νόμου Κεφ
- Στο Σύγγραμμα Clerk & Lindsell on Torts, Sweet & Maxwell,[1] εξηγείται επιγραμματικά η διαφορά μεταξύ του δικαίου των αστικών αδικημάτων και του δικαίου των συμβάσεων. Το δίκαιο των συμβάσεων εφαρμόζεται όπου υπάρχει ρητή συμφωνία μεταξύ των μερών σε σχέση με την συναλλαγή και η μία πλευρά έχει αθετήσει την υπόσχεση της με αποτέλεσμα η άλλη πλευρά να δικαιούται αποζημιώσεις. Το δίκαιο των αστικών αδικημάτων εφαρμόζεται όταν επηρεάζεται δυσμενώς η θέση του ενάγοντα από τις πράξεις και/ή παραλείψεις άλλου προσώπου και δικαιούται αποζημιώσεις για να αποκατασταθεί στην προηγούμενη του κατάσταση. Είναι γεγονός ότι σε κάποιες περιπτώσεις είναι δύσκολο να διαχωριστεί σε ποία κατηγορία ανήκει η απαίτηση του ενάγοντα. Όμως στην περίπτωση του αστικού αδικήματος η απαίτηση προκύπτει από την σχέση που υπάρχει μεταξύ των διαδίκων ανεξάρτητα από τις πρόνοιες της συμφωνίας. Ο Λορδος Percy Winfield (par 1-04) ανέφερε τα εξής σε σχέση με την διάφορά μεταξύ του δικαίου των συμβάσεων και του δικαίου των αστικών αδικημάτων, ' At present day, tort and contract are distinguishable from one another in that the duties in the former are primarily fixed by law, while in the latter they are fixed by the parties themselves. Moreover, in tort the duty is towards persons generally, in contract it is towards a specific person or specific persons.' ( ελεύθερη μετάφραση) 'Επί του παρόντος, το δίκαιο των αστικών αδικημάτων και των συμβάσεων διακρίνονται μεταξύ τους. Στην περίπτωση των αστικών αδικημάτων το καθήκον του αδικοπραγούντα προς τον ενάγοντα καθορίζεται διά νόμου, ενώ στην περίπτωση των συμβάσεων το καθήκον του συμβαλλόμενου μέρους προς τον ενάγοντα καθορίζεται από τους ίδιους. Επιπρόσθετα, στην περίπρωση του δικαίου των αστικών αδικημάτων το καθήκον οφείλεται σε όλα τα πρόσωπα γενικά, ενώ στην περίπτωση του δικαίου των αστικών αδικημάτων το καθήκον οφείλεται σε συγκεκριμένο πρόσωπο ή πρόσωπα.' Εάν εφαρμοσθούν αυτές οι γενικές αρχές στην υπόθεση μας είναι αντιληπτό γιατί το δίκαιο των αστικών αδικημάτων δεν μπορεί να αποτελεί την βάση για την απαίτηση του ενάγοντα. Τα γεγονότα στην υπόθεση Κωνσταντίνος Δαμτσας ν D. Ouzounian M. Sultanian and Company Cars Ltd.[2] διαφέρουν από τα γεγονότα της δικής μας υπόθεσης και από τα δικά μας γεγονότα δεν αποδεικνύεται πρόθεση των μερών για συνέχιση της ενοικίασης. Παραπέμπω σε σχετικό απόσπασμα της απόφασης Η μετατροπή μιας ενοικίασης σε ενοικίαση από μήνα σε μήνα ως η εισήγηση του κ. Παπαθεοδώρου είναι θέμα περιστάσεων και κυρίως βάσει της διαμορφούμενης εν τοις πράγματι πρόθεσης των μερών για τη συνέχιση της ενοικίασης αυτής. Εν προκειμένω, όπως εξηγεί αναλυτικά το πρωτόδικο Δικαστήριο, αυτή η πρόθεση δεν υπήρξε. Οι εκατέρωθεν τερματισμοί της επίδικης συμφωνίας επίσης αυτό καταδεικνύουν. Η θέση του κ. Παπαθεοδώρου όπως εκφράστηκε είναι απόλυτη και αγνοεί τα περιστατικά της υπόθεσης όπως διαμορφώθηκαν. Στο Ηalsbury' s Laws of England 3η έκδοση, Τόμος 38, παρ.1194 αναφέρεται ότι η επέμβαση συνίσταται σε παράνομη πράξη υποδεικνύουσα αμφισβήτηση ή ενόχληση της κατοχής της περιουσίας κάποιου αντίθετα με τη θέληση του. (βλ. Λάμπρου ν. Κεφάλα[3], Παπακοκκίνου κ.ά. ν. Σμυρλή κ.ά.[4] και Γεώργιος Κώστα Μάρκου ν. Γεώργιου Π. Χρυσοστόμου κ.ά[5]). Στη βάση λοιπόν της εκφρασμένης αντίθεσης της πλευράς των εφεσειόντων για παράταση της επίδικης συμφωνίας η παραμονή των εφεσίβλητων στο ακίνητο χωρίς οποιανδήποτε ένδειξη θέλησης παράτασης μόνο σαν παράνομη επέμβαση μπορεί να θεωρηθεί. Όπως τίθεται στο ίδιο Σύγγραμμα ανωτέρω, στην παράγραφο1207: "Tenant trespasser. If a tenancy determines by effuxion of time or otherwise, and the former tenant remains in possession against the will of the rightful owner, the former tenant is, apart from statutory protection, a trespasser from the date of the determination of the tenancy." Στην παρούσα περίπτωση οι εναγόμενοι ακόμη και εάν ήθελε αποδειχθεί ότι συνέχιζαν να κατέχουν το ακίνητο, πράγμα που σίγουρα δεν έχει αποδειχθεί, δεν απολαμβάνουν προστασίας του νόμου ώστε να θεωρηθεί ότι ήταν θέσμιοι ενοικιαστές κατά την λήξη της συμφωνίας. Συνεπώς, οι ενάγοντες έπρεπε να αποδείξουν με θετική μαρτυρία ότι πρόθεση των μερών ήταν να ανανεώσουν την σύμβαση και να συνεχίζει η συμβατική σχέση των μερών. Δεν υπάρχουν γεγονότα που να αποδεικνύουν είτε άμεσα ή έμμεσα ότι ήταν πρόθεση των μερών να ανανεώσουν την σύμβαση η οποία δεν περιέχει ρητό όρο για ανανέωση της σύμβασης. Αντιθέτως, ως υπέδειξε η κα Ζαχαρίου οι περιστάσεις που περιβάλουν την περίπτωση καταδεικνύουν ακριβώς την αντίθεση δηλαδή ότι οι ενάγοντες θεώρησαν ότι οι εναγόμενοι δεν είχαν κανένα δικαίωμα να κατέχουν το ακίνητο και ότι δεν κατείχαν το ακίνητο μετά την λήξη της συμφωνίας. Η σχέση των μερών διέπεται από γραπτό συμβόλαιο που παραχωρούσε στους εναγόμενους την κατοχή του τεμαχίου για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα. Υπήρχε περαιτέρω πρόνοια στην συμφωνία που προνοούσε τις υποχρεώσεις και τα δικαιώματα των μερών κατά την λήξη της συμφωνίας. Ήταν δικογραφημένη θέση του ενάγοντα ότι στην περίπτωση που δεν είχε λήξει η συμφωνία μέχρι 3 Σεπτεμβρίου 2009 τότε αυτόματα γινόταν ανανέωση του συμβολαίου για ακόμη μία πενταετία. Εάν είχε επέλθει αυτόματη ανανέωση του συμβολαίου τότε δεν είναι δυνατόν να τίθεται παράνομη επέμβαση στο κτήμα καθώς με βάση το συμφωνητικό έγγραφο οι εναγόμενοι θα είχαν για ακόμη πέντε χρόνια το δικαίωμα να κατέχουν το ακίνητο αλλά και το δικαίωμα να εγκαταστήσουν τον εξοπλισμό τους προς χρήση του τεμαχίου ως προνοούσε το συμβόλαιο. Θεωρώ ότι το συμβόλαιο έχει λήξει. Κρίνω από τα γεγονότα ότι η λήξη έχει επέλθει επειδή δεν υπήρχε καμία θετική μαρτυρία για να αποδειχθεί ότι τα μέρη είχαν πρόθεση να ανανεώσουν το συμβόλαιο και ούτε υπάρχει πρόνοια στο τεκμήριο 4.2 που να επιτρέπει την αυτόματη ανανέωση του συμβολαίου. Εφόσον το συμβόλαιο έχει λήξει στις 3.9.2007 τα δικαιώματα και υποχρεώσεις των μερών διέπεται από το άρθρο 8 του τεκμηρίου 4.2 το οποίο προνοεί τα ακόλουθα: «Ο ιδιοκτήτης δικαιούται να απαιτήσει κατά τη λήξη και/ή τον τερματισμό της ενοικιάσεως καθ' οιονδήποτε τρόπο όπως ο ενοικιαστής αφαιρέσει και μετακινήσει οποιαδήποτε μετατροπή, προσθήκη, αφαίρεση ή κατασκεύασμα στην οποία τυχόν προέβη και επαναφέρει το κτήμα στην προηγούμενη του κατάσταση. Νοείται ότι ο ιδιοκτήτης δικαιούται κατά την λήξη της ενοικιάσεως να διατηρήσει οποιαδήποτε μετατροπή, προσθήκη, αφαίρεση ή κατασκεύασμα, χωρίς οποιαδήποτε πληρωμή προς τον ενοικιαστή και ο ενοικιαστής δεν θα δικαιούται να μετακινήσει ή επέμβει επ' αυτών εκτός αν αυτό απαιτήσει ο ιδιοκτήτης.» Ρητή πρόνοια του συμβολαίου ως προκύπτει από την πιο πάνω πρόνοια είναι ότι ο ιδιοκτήτης του τεμαχίου όφειλε κατά την λήξη της ενοικίασης να ζητήσει μετακίνηση μετατροπή και προσθήκη στο οποίο προέβη ο ενοικιαστής με σκοπό να επαναφερθεί το κτήμα στην πρότερα του κατάσταση. Η μαρτυρία του ΜΕ2 δεν ήταν καθόλου βοηθητική επί αυτού του σημείου διότι δεν ανέφερε τι είχε λεχθεί μεταξύ του πατέρα του και του κοινοτικού συμβουλίου κατά τον χρόνο λήξης του συμβολαίου σε σχέση με τα αντικείμενα που έπρεπε να μετακινηθούν ή να μεταφερθούν. Μάλιστα ήταν θέση του ότι δεν είχε λήξει το συμβόλαιο. Συνεπώς, η μαρτυρία του δεν αποδεικνύει την θέση των εναγόντων ότι κατά τον χρόνο λήξης του συμβολαίου ζήτησαν να γίνουν συγκεκριμένες μετακινήσεις και οι εναγόμενοι αρνήθηκαν. Αντιθέτως, ο ΜΥ1 ήταν σαφής ότι οι εναγόμενοι ενήργησαν με τις υποδείξεις των εναγόντων κατά τον χρόνο λήξης του συμβολαίου και το μόνο πράγμα που δεν αφαιρέθηκε ήταν η περίφραξη για την οποία σήμερα οι ενάγοντες με την αγωγή τους δεν παραπονούνται ότι αποτελεί παράνομη επέμβαση. Το συμβόλαιο προνοεί ρητώς ότι εγκαταστάσεις που δεν θα μετακινηθούν από το κτήμα ανήκουν πλέον στους ιδιοκτήτες του ακινήτου και οι ενοικιαστές χάνουν κάθε τους δικαίωμα. Οι ενάγοντες έστειλαν πολύ μεταγενέστερα της λήξης του συμβολαίου μία επιστολή ημερομηνίας 3.11.2009 αλλά και μετά ακόμη μία πιο αργοπορημένη επιστολή ημερομηνίας 12.1.
- Η επιστολή ημερομηνίας 3.11.2009 παραπέμπει σε κτήμα των εναγόμενων στο οποίο κατείχαν (δηλαδή χρόνο στο παρελθόν) και η μόνη απαίτηση των εναγόντων ήταν ο καθαρισμός του ακινήτου. Από το λεκτικό αυτής της επιστολής προκύπτει ότι οι ενάγοντες θεώρησαν ότι η συμβατική σχέση των μερών είχε λήξει. Σε αντίθεση με την επιστολή ημερομηνίας 3.11.2009, στην επιστολή ημερομηνίας 12.1.2011 θεωρούν ότι οι εναγόντες κατείχαν το ακίνητο σε όλο το διάστημα που μεσολαβούσε εξου και ζητούσαν ενοίκια μέχρι τις 12.1.
- Η πρόθεση των μερών κατά τον επίδικο χρόνο προκύπτει από την πρώτη επιστολή. Το 2009 οι ενάγοντες δεν θεωρούσαν ότι οι εναγόμενοι κατείχαν το ακίνητο συνεπώς, ακόμη και εάν ήθελε αποδειχθεί ότι παράνομα παρέμειναν αντικείμενα των εναγομένων στο ακίνητο αυτό θα αποτελούσε αξίωση βάση του αστικού αδικήματος της παράνομης επέμβασης και όχι παράβαση της συμφωνίας ενοικίασης. Είναι φανερό ότι το περιεχόμενο της επιστολής ημερομηνίας 12.1.2011 συνιστά σκέψη εκ των υστέρων διότι το 2009 δεν αναφέρθηκαν σε αντικείμενα αλλά σε καθαρισμό του οικοπέδου και το 2009 οι ενάγοντες είχαν την κατοχή του ακινήτου και όχι οι εναγόμενοι. Ακόμη και να δεχθώ ότι οι εναγόμενοι είναι τα πρόσωπα που άφησαν τον πάσσαλο, το λυόμενο σπιτάκι, και το καλώδιο δεν αποδεικνύεται η ύπαρξη συμβατικής σχέσης. Αυτά τα αντικείμενα είναι μικρά σε σχέση με την έκταση του οικοπέδου. Οι εναγόμενοι δεν έκαναν χρήση του ακινήτου μετά την λήξη του συμβολαίου ως όριζαν οι πρόνοιες του συμβολαίου. Δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι επειδή άφησαν λίγα αντικείμενα στο ακίνητο ότι εκδήλωναν την πρόθεση τους να συνεχίζουν να κατέχουν το ακίνητο και να ανανεώσουν συμβατική σχέση με τους ενάγοντες. Συνεπώς, δεν έχουν αποδείξει οι ενάγοντες την ύπαρξη συμβατικής σχέσης με τους εναγόμενους μετά την λήξη του συμβολαίου. Οι ενάγοντες δεν μπορεί να αξιώνουν αποζημιώσεις για παράβαση της συμφωνίας επειδή δεν ζήτησαν κατά τον χρόνο λήξης του συμβολαίου μετακίνηση συγκεκριμένων αντικειμένων που είχαν τοποθετηθεί και έχει αποδειχθεί ότι τοποθετηθήκαν από ενέργειες των εναγομένων. Δεν προσκόμισαν αξιόπιστη και θετική μαρτυρία για να αποδείξουν ότι βρίσκονται αντικείμενα στο κτήμα που οφείλονται σε ενέργειες των εναγομένων. Ο ΜΕ1 ανέφερε ότι υπάρχει ένας πάσσαλος, ένα μικρό δωμάτιο πολύ μικρών διαστάσεων αλλά και ένα καλώδιο όμως δεν προσκόμισαν θετική μαρτυρία για να αποδείξουν ότι αυτά τα αντικείμενα τοποθετήθηκαν ή εγκαταστάθηκαν στο κτήμα με ενέργειες των εναγομένων. Έπειτα η συμπεριφορά των εναγόντων μεταγενέστερα της λήξης του συμβολαίου με την αποστολή δύο επιστολών με αντικρουόμενο περιεχόμενο και αλλοπρόσαλλες θέσεις πλήττει την αξιοπιστία των εναγόντων και θέτει εν αμφίβολο τα πράγματα τους κίνητρα σε σχέση με την έγερση της αγωγής. Ακόμη και εάν δεχθώ ότι οι εγκαταστάσεις που εντόπισε ο ΜΕ1 στο κτήμα οφείλονται σε ενέργειες των εναγομένων, πράγμα που επαναλαμβάνω απέτυχαν να αποδείξουν με θετική μαρτυρία, δεν προσκόμισαν καμία μαρτυρία να αποδείξουν ότι η ύπαρξη αυτών των αντικειμένων παρεμποδίζει την χρήση του κτήματος με τρόπο που να έχουν οποιαδήποτε εύλογη αξίωση για αποζημιώσεις. Ο πάσσαλος βρίσκεται κοντά στο σύνορο του κτήματος που είναι μεγάλης έκτασης και δεν ηλεκτροδοτείται. Το καλώδιο δεν ηλεκτροδοτεί οτιδήποτε και βρίσκεται κοντά στην επιφάνεια του εδάφους. Αυτό βρίσκεται κοντά στα σύνορα τεμαχίου μεγάλης έκτασης. Το δωμάτιο είναι πολύ μικρό, ηλεκτροδοτείται και μπορεί εύκολα να αφαιρεθεί επειδή είναι λυόμενο. Επιπρόσθετα, οι ενάγοντες δεν έχουν προσκομίσει θετική μαρτυρία για να αποδείξουν ότι αυτά τα αντικείμενα που βρίσκονται κοντά στο σύνορο πράγματι ευρίσκονται εντός του επιδίκου τεμαχίου ή κατά πόσο αποτελούν μέρος του γειτονικού τεμαχίου. Ούτε έχουν προσκομίσει ένα ιώτα μαρτυρία για να αποδείξουν πως προκύπτουν αποζημιώσεις από την ύπαρξη των συγκεκριμένων αντικειμένων εάν ήθελε αποδειχθεί ότι αυτά οφείλονται σε ενέργειες των εναγόμενων και βρίσκονται εντός του επίδικου τεμαχίου. Οι εναγόντες έχουν αποτύχει να αποδείξουν παράβαση της συμφωνίας ως αποτέλεσμα της οποίας δικαιολογείται αξίωση για αποζημιώσεις. Ως εκ τούτου, η αγωγή απορρίπτεται και τα έξοδα της αγωγής επιδικάζονται εναντίον των εναγόντων όπως αυτά υπολογισθούν από τον πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο. (Υπ.) .............. Ν. Ταλαρίδου- Κοντοπούλου, Ε.Δ. [1] Sixteenth Edition, Chapter. 1, par-03 Contract and tort [2] Πολιτική Έφεση 133-2011 ημερομηνίας 24 Μαρτίου 2016 [3]
(2000)1 Γ. Α.Α.Δ. 1516 [4]
(2001)1(Γ) Α.Α.Δ. 1653 [5]
(2004)1(Β) Α.Α.Δ. 813 cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο