← Κύπρος

SOCIETE GENERALE BANK-CYPRUS LIMITED ν. Γεώργιος Παρνέρου κ.α., Αρ. Αγωγής: 1598/11, 22/9/2016

SOCIETE GENERALE BANK-CYPRUS LIMITED ν. Γεώργιος Παρνέρου κ.α., Αρ. Αγωγής: 1598/11, 22/9/2016 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLAR:2016:A163 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΑΡΝΑΚΑΣ ΕΝΩΠΙΟΝ: Ν. Ταλαρίδου-Κοντοπούλου, Ε.Δ. Αρ. Αγωγής: 1598/11 Μεταξύ: SOCIETE GENERALE BANK-CYPRUS LIMITED Εναγόντων και

  1. Γεώργιος Παρνέρου
  2. Σάββας Καρεκλάς
  3. Χαράλαμπος Χαραλάμπους
  4. Ελίζαμπεθ Κωνσταντή Ανδρέα Εναγομένων ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 22 Σεπτεμβρίου 2016 ΕΜΦΑΝΙΣΕΙΣ: Για Ενάγοντες: κα Ζαχαρίου Για Εναγόμενο 2 : κος Μιχαήλ Α Π Ο Φ Α Σ Η Η ενάγουσα τράπεζα έχει καταχωρήσει αξίωση εναντίον των εναγομένων για διάφορες πιστωτικές διευκολύνσεις που έχουν παραχωρηθεί στον εναγόμενο
  5. Η αξίωση αφορά το ποσό των €12555.66 πλέον τόκους που είναι πιστωτική διευκόλυνση που παραχωρήθηκε σε τρεχούμενο λογαριασμό, το ποσό των 6261.82 πλέον τόκους για πιστωτική διευκόλυνση που παραχωρήθηκε στον εναγόμενο 1 σε μορφή δανείου και το ποσό των 3916.99 πλέον τόκους για πιστωτική διευκόλυνση που παραχωρήθηκε στον εναγόμενο 1 σε πιστωτική κάρτα. Έχει εκδοθεί δικαστική απόφαση εναντίον του εναγόμενου 1 και 3 και η ακροαματική διαδικασία αφορά υπεράσπιση που υποβλήθηκε από τον εναγόμενο 2 ο οποίος όπως θεωρούν οι ενάγοντες είναι εγγυητής των υποχρεώσεων του εναγόμενου
  6. Η δικογραφημένη υπεράσπιση του εναγόμενου 2 είναι ότι ουδέποτε υπέγραψε για να εγγυηθεί όλες τις μελλοντικές και υφιστάμενες οφειλές του εναγόμενου 1 προς την τράπεζα. Είναι θέση του εναγόμενου 2 ότι ουδέποτε έλαβε επιστολή με την οποία να πληροφορείται για τα ζητήματα που καλύπτονται στην παράγραφο 3 της Έκθεσης Υπεράσπισης. Παραθέτω πιο κάτω την παράγραφο 3 της Έκθεσης Υπεράσπισης: «
  7. Ο εναγόμενος 2 δηλώνει με πάσα ειλικρίνεια ότι ο ενάγοντας ουδέποτε φρόντισε και/ή εφάρμοσε τις πρόνοιες του περί Προστασίας Ορισμένης Κατηγορίας Εγγυητών Νόμου σε σχέση με την εν λόγω συμφωνία εις την οποία υπέγραψε ως εγγυητής του εναγόμενο 1 καθώς επίσης και για τις υποχρεώσεις του που ισχυρίζεται ότι προκύπτουν από την εν λόγω συμφωνία. Ειδικότερα ο ενάγοντας: α) Ουδέποτε πριν την υπογραφή της σύμβασης εγγύησης παρέδωσε και/ή επέδωσε στον εναγόμενο 2 επιστολή του εναγόμενου 1 εις την οποία να αποκαλύπτονται και να καταγράφονται τα ακόλουθα σχετικά με την παροχή εγγύησης: I. Το ποσό του δανείου που παραχωρείται δυνάμει της συμφωνίας δανείου, τα επιτόκια και οποιαδήποτε άλλη ρύθμιση σε σχέση με τον τόκο και ο τρόπος και χρόνος αποπληρωμής της συνολικής οφειλής από τον εναγόμενο
  8. II. το ποσό εκάστης δόσης αποπληρωμής σε περίπτωση αποπληρωμής του δανείου τμηματικώς και η ημερομηνία ή η προθεσμία εντός της οποίας αυτή καθίσταται πληρωτέα δυνάμει της συμφωνίας δανείου σε τρεχούμενο λογαριασμό. III. το ποσοστό του τόκου που χρεώνεται δυνάμει της συμφωνίας δανείου σε περίπτωση υπερημερία του εναγόμενου 1 στην αποπληρωμή του δανείου ή των δόσεων αποπληρωμή ή αθέτησης της υπόσχεσης ή υποχρέωσης του να το αποπληρώσει κατά τα διαλαμβανόμενα στην εν λόγω συμφωνία δανείου σε τρεχούμενο λογαριασμό. IV. δεν ενημέρωσαν τον εναγόμενο 2 για τα ονόματα των συνεγγυητών και κατά πόσο ο εναγόμενος 2 και έκαστος των συνεγγυητών κεχωρισμένως θα παρέχει την εγγύηση του στον ενάγοντα σε σχέση με ολόκληρο το ποσό που αποτελεί υπόσχεση ή υποχρέωση του εναγόμενου 1 να καταβάλει σε αυτόν, δηλαδή τον ενάγοντα, δυνάμει της συμφωνίας δανείου ή κατά πόσο ο εναγόμενος 2 θα παρέχει στον πιστωτή την εγγύηση του μόνο για καθορισμένο μέρος του εν λόγω ποσού. β) Επίσης ο ενάγοντας ουδέποτε πριν την υπογραφή της σύμβασης εγγύησης από τον εναγόμενο 2, παρέδωσε γραπτή δήλωση του εναγόμενου 1 στον εναγόμενο 2 σχετικά με όλα τα περιουσιακά στοιχεία του πρώτου, δηλαδή του εναγόμενου 1, περιλαμβανομένων των λεπτομερειών τυχόν επιβαρύνσεων της περιουσίας του που θα ισχύουν με τη σύναψη της συμφωνίας δανείου σε τρεχούμενο λογαριασμό.» Ο εναγόμενος 2 δεν ενημερώθηκε ότι ο εναγόμενος 1 καθυστέρησε να εκπληρώσει τις υποχρεώσεις του στην τράπεζα και αρνείται ότι οφείλει να πληρώνει τόκους υπερημερίας. Είναι επίσης δικογραφημένη θέση του εναγόμενου ότι η ενάγουσα προέβη σε ενέργειες και/ή παραλείψεις που δυνατόν να έβλαπταν την θέση του εναγόμενου 2 να ικανοποιηθεί έναντι του εναγόμενου
  9. Κατά την ένορκη μαρτυρία της ΜΕ2 Εύας Νικολάου, προέκυψε ότι το σημερινό υπόλοιπο των πιστωτικών διευκολύνσεων είναι ως ακολούθως: 1) για το δάνειο που συνήφθηκε στις 4 Σεπτεμβρίου 2006 το σημερινό υπόλοιπο συμποσούται στο ποσό των 8451.62, 2) για την πιστωτική κάρτα το σημερινό υπόλοιπο συμποσούται στο ποσό των 4342.003 και 3) για τον τρεχούμενο λογαριασμό με όριο, το σημερινό υπόλοιπο συμποσούται στο ποσό των 4577.
  10. Το έγγραφο εγγύησης που επικαλούνται οι ενάγοντες για να αποδείξουν ότι ο εναγόμενος 2 οφείλει να πληρώσει τα πιο πάνω ποσά είναι το τεκμήριο 8 το λεκτικό του οποίου είναι ως εξής στις παραγράφους 1 μέχρι 5: «
  11. Επειδή η Τράπεζα σας (που στο κείμενο του παρόντος εγγράφου θα αναφέρεται σαν η 'Τράπεζα', η φράση η οποία περιλαμβάνει τους διαδόχους και εκδοχείς αυτής) συμφώνησε να παρέχει και/ή να συνεχίσει να παρέχει προς τον/την/τους ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΠΑΡΝΕΡΟΣ - Α.Τ.828873 (που στο κείμενο του παρόντος εγγράφου θα αναφέρεται σαν ο 'Πρωτοφειλέτης', φράση η οποία περιλαμβάνει τους διαδόχους και εκδοχείς αυτού, και τους εκτελεστές, διαχειριστές και κληρονόμους της περιουσίας του), από Τ.Θ. 33601, 5316 ΠΑΡΑΛΙΜΝΙ, δάνεια σε Τρεχούμενο ή οποιοδήποτε άλλο λογαριασμό και/ή δυνάμει γραμματίων ή ομολόγων ή δανείων τακτής προθεσμίας και/ή να παρέχει προς τον Πρωτοφειλέτη τραπεζικές διευκολύνσεις υπό τύπον έκδοσης εγγυητικών επιστολών (letters of guarantee) οποιεσδήποτε άλλες τραπεζικές διευκολύνσεις για τέτοια περίοδο και κάτω από τέτοιους όρους όπως θα ήθελε αποφασίσει η Τράπεζα σύμφωνα με την απόλυτη κρίση της και/ή να δώσει ή να δίδει οποιαδήποτε παράταση χρόνου στον Πρωτοφειλέτη, προσωπικά και/ή από κοινού με οποιοδήποτε άλλο πρόσωπο ή πρόσωπα.
  12. Εγώ, ο πιο κάτω υπογεγραμμένος, με την παρούσα εγγυούμαι όλες τις υποχρεώσεις του Πρωτοφειλέτη προς την Τράπεζα, είτε οι υποχρεώσεις αυτές είναι παρούσες ή μελλοντικές, είτε κατέστησαν ή πιθανό να καταστούν απαιτητές, είτε αυτές είναι προσωπικές ή κοινές με οποιοδήποτε άλλο πρόσωπο ή πρόσωπα και είτε είναι άμεσες ή έμμεσες, αναλαμβάνω δε να σας πληρώσω μόλις μου το ζητήσετε οποιοδήποτε ποσό συμπεριλαμβανομένων τόκων, τραπεζικών δικαιωμάτων και δικηγορικών και δικαστικών εξόδων και/ή άλλων εξόδων και δαπανών που ήθελε υποστεί η Τράπεζα σε σχέση με τον Πρωτοφειλέτη ή την παρούσα εγγύηση.
  13. Νοείται πάντοτε ότι το μέγιστο ποσό με το οποίο θα δεσμεύομαι βάσει της παρούσας εγγύησης δεν θα υπερβαίνει το ποσό των Λ.Κ. 10,000.- (Λ.Κ. ΔΕΚΑ ΧΙΛΙΑΔΩΝ) πλέον τόκους (τόσο πριν όσο και μετά από οποιαδήποτε απαίτηση ή δικαστική απόφαση, μέχρι την πλήρη και τελική εξόφληση) προς ποσοστό επιτοκίου με το οποίο ο Πρωτοφειλέτης θα χρεώνεται από καιρό σε καιρό, πλέον προμήθειες και/ή άλλα τραπεζικά δικαιώματα και δικηγορικά και δικαστικά έξοδα και/ή άλλα έξοδα και δαπάνες που ήθελε υποστεί η Τράπεζα σε σχέση με τον Πρωτοφειλέτη ή την παρούσα εγγύηση.
  14. Συμφωνώ ότι η παρούσα εγγύησή μου είναι μια συνεχής εγγύηση προς την Τράπεζα και δεν θα τερματιστεί παρά μόνο μετά τν παρέλευση επτά ημερών από την ημέρα που θα λάβει η Τράπεζα στο Κατάστημα Λάρνακας γραπτή ειδοποίηση με συστημένη επιστολή μου για την πρόθεσή μου να τερματίσω την παρούσα εγγύηση και, σε περίπτωση θανάτου μου η ευθύνη των νομίμων αντιπροσώπων μου βάσει της παρούσας εγγύησης θα εξακολουθεί να ισχύει μέχρι την ημέρα που θα έχουν παρέλθει επτά ημέρες από την ημερομηνία τερματισμού της από τους διαχειριστές της περιουσίας ή εκτελεστές της διαθήκης μου. ΝΟΕΙΤΑΙ ΟΤΙ θα ευθύνομαι για όλες τις υποχρεώσεις του Πρωτοφειλέτη που θα έχουν δημιουργηθεί μέχρι την ημέρα που θα δοθεί η ειδοποίηση τερματισμού, ανεξάρτητα αν οι υποχρεώσεις αυτές θα έχουν ήδη καταστεί απαιτητές ή όχι, όπως και για όλες τις υποχρεώσει που θα έχει δημιουργήσει ο Πρωτοφειλέτης μέσα στην περίοδο των επτά ημερών μετά την ειδοποίηση τερματισμού της εγγύησης μου.
  15. Και η παρούσα εγγύηση θα ισχύει για το τελικό υπόλοιπο που δυνατό να καταστεί πληρωτέο προς την Τράπεζα από τον Πρωτοφειλέτη και μέχρις ότου πληρωθεί το εν λόγω υπόλοιπο, η Τράπεζα θα δικαιούται να κρατήσει, να πραγματοποιήσει ή να διαθέτει με οποιοδήποτε άλλο τρόπο και κατά την απόλυτη κρίση της οποιεσδήποτε εξασφαλίσεις έχει σήμερα ή που δυνατό να έχει στο μέλλον και χωρίς να είναι υπόχρεη να υπολογίσει προς όφελός μου οποιοδήποτε ανάλογο ποσό αυτών των εξασφαλίσεων ή εισπράξεων μέχρις ότου το τελικό υπόλοιπο θα έχει εξοφληθεί πλήρως και, εν τω μεταξύ, δεν θα λάβω οποιαδήποτε διαβήματα εναντίον του Πρωτοφειλέτη για την είσπραξη χρημάτων που θα έχω πληρώσει στην Τράπεζα βάσεις της παρούσας εγγύησης, χωρίς να έχω αποστείλει προηγουμένως γραπτή ειδοποίηση στην Τράπεζα.» Ήταν θέση των εναγόντων ότι το τεκμήριο 8 το οποίο έγινε στις 15.7.2005 κάλυπτε όλες τις υφιστάμενες και μελλοντικές υποχρεώσεις του εναγόμενου 1 προς την τράπεζα μέχρι το ποσό των ΛΚ10000 πλέον τόκους. Επί του τεκμηρίου 8 ο εναγόμενος 2 υπόγραψε ότι αναγνώρισε ότι παρέλαβε πληροφορίες για τον πρωτοφειλέτη ως εγγυητής και συγκεκριμένα υπέγραψε ότι αναγνώρισε ότι έλαβε πληροφορίες για τα περιουσιακά στοιχεία του πρωτοφειλέτη και για τυχόν επιβαρύνσεις επί της περιουσίας του πρωτοφειλέτη. Επίσης, στην τελευταία σελίδα του τεκμηρίου 8 ο εναγόμενος 2 υπέγραψε ότι αναγνώρισε ότι η τράπεζα προτίθεται να παραχωρήσει δάνειο στον εναγόμενο 1 ύψους ΛΚ10000 και πληροφορήθηκε ακριβώς πως η τράπεζα προτίθετο να χρεώσει τόκους σε σχέση με το δάνειο καθώς και ποιες ήταν οι υποχρεώσεις αποπληρωμής του δανείου από τον εναγόμενο
  16. Ήταν θέση της ΜΕ2, θέση που υποστήριξε με την κατάθεση των τεκμηρίων 4 και 5, ότι ο εναγόμενος 2 ήταν ενήμερος για όλες τις πιστωτικές διευκολύνσεις που είχαν γίνει στον εναγόμενο 1 τόσο υφιστάμενες όσο και μελλοντικές. Συγκεκριμένα, προκύπτει διά της υπογραφής του σ' αυτά τα δύο έγγραφα ότι γνώριζε για το δάνειο που χορηγήθηκε στον εναγόμενο 1 ημερομηνίας 4 Σεπτεμβρίου 2006 για το ποσό των ΛΚ4000.00, και τον τρεχούμενο λογαριασμό με όριο διευκόλυνσης μέχρι ΛΚ1000 που αργότερα αυξήθηκε στο ποσό των ΛΚ
  17. Σε σχέση με την παραχώρηση πιστωτικής διευκόλυνσης με πιστωτική κάρτα η ΜΕ2 διευκρίνισε επί του τεκμηρίου 3 ότι κατά τον χρόνο που ετοιμάσθηκε το τεκμήριο 3 η κάρτα προϋπήρχε δηλαδή υπήρχε σε ισχύ η πιστωτική διευκόλυνση στις 5.9.
  18. O κ. Μιχαήλ της υπέδειξε το τεκμήριο 7 κατά την αντεξέταση που είναι η επιστολή με την οποία ο εναγόμενος ως εγγυητής πληροφορήθηκε για τον τερματισμό του λογαριασμού. Από το περιεχόμενο της επιστολής προκύπτει ότι ο εναγόμενος 2 πληροφορήθηκε για τον τερματισμό 'του λογαριασμού' και όχι 'των λογαριασμών' που εγγυήθηκε ο εναγόμενος 2 προς όφελος του πρωτοφειλέτη. Αυτό σύμφωνα με τον κ. Μιχαήλ αποδεικνύει ότι ο εναγόμενος 2 δεν εγγυήθηκε όλες τις υποχρεώσεις του πρωτοφειλέτη αλλά μόνο τον συγκεκριμένο λογαριασμό στο οποίο γίνεται αναφορά στο τεκμήριο 7, δηλαδή τον τρεχούμενο λογαριασμό. Σε σχέση με το ζήτημα του παράνομου ανατοκισμού η τράπεζα κάλεσε ως μαρτυρά τον Χρίστο Δαμιανού. Είναι εγγεγραμμένος λογιστής και ήρθε να δώσει μαρτυρία για να εξηγήσει τον επαναϋπολογισμό του τόκου που έγινε και στους τρεις λογαριασμούς. Σε σχέση με την κατάσταση λογαριασμού που αφορά την πιστωτική κάρτα επαναϋπολογίσθηκε επί του οφειλόμενου ποσού κατά της 1.1.2008 ποσοστό σταθερό επιτοκίου 7.75%. Το υπόλοιπο αυτό με το επιτόκιο διαμορφώνεται στο ποσό των 4354.
  19. Διευκρίνισε ότι στην αρχική κατάσταση λογαριασμού το υπόλοιπο του λογαριασμού υπολογίσθηκε μαζί με το συμβατικό επιτόκιο και επιπρόσθετα, με τόκο υπερημερίας εξαιτίας του γεγονότος ότι ο πρωτοφειλέτης αθέτησε τις συμβατικές του υποχρεώσεις με αποτέλεσμα η συνολική επιβάρυνση επί του οφειλόμενου ποσού να είναι 11%. Ο ίδιος επαναϋπολογισμός έγινε σε σχέση με το τεκμήριο 10.2 που αφορά το δάνειο που συνήφθηκε στις 4.9.2006 και με τελικό υπόλοιπο το ποσό των 8451.
  20. Σε σχέση με το τεκμήριο 10.3 που αφορά το παρατράβηγμα σε τρεχούμενο λογαριασμό το τελικό υπόλοιπο είναι το ποσό των €15233.
  21. Μετά την μαρτυρία αυτή η κα Ζαχαρίου περιόρισε την απαίτηση της στα πιο πάνω ποσά σε σχέση με τους τρεις λογαριασμούς και περαιτέρω σε σχέση με το δάνειο τεκμήριο 10.2 περιόρισε την απαίτηση της στο ποσό των 8000.00 που ο μάρτυρας ανέφερε ότι θα ήταν πιο κοντά στο πραγματικό υπόλοιπο εάν χρεωνόταν επιτόκιο σε ποσοστό 7.50% ετησίως που ήταν το συμβατικό επιτόκιο ως αυτό προκύπτει από το συμφωνητικό έγγραφο τεκμήριο
  22. Το Δικαστήριο θα πρέπει να ασχοληθεί με τα ακόλουθα ζητήματα. Πρώτο, κατά πόσο το εγγυητήριο που υπέγραψε ο εναγόμενος 2 καλύπτει όλες τις υποχρεώσεις του εναγόμενου 1 με την τράπεζα. Δεύτερο, κατά πόσο ο εναγόμενος 2 ενημερώθηκε δεόντως για την αθέτηση συμφωνίας εκ μέρους του εναγόμενου 1 ώστε να διαφυλάξει τα συμφέροντα του και τρίτο κατά πόσο υπήρχαν παράνομες χρεώσεις επί του οφειλόμενου ποσού.
  23. Συνεχή εγγύηση Το εγγυητήριο έγγραφο που υπέγραψε ο εναγόμενος 2 στις 15.7.2005 προνοούσε επί λέξη ότι πρόκειται για συνεχή εγγύηση σε σχέση με παρούσες και μελλοντικές υποχρεώσεις μέχρι το ποσό των ΛΚ 10,000.
  24. Στο τεκμήριο 8 επισυνάπτεται βεβαίωση παραλαβής πληροφοριών προς εγγυητές που παραλήφθηκε από τους εγγυητές με την ημερομηνία εγγύησης, δηλαδή 27.6.2005 πληροφορίες σε σχέση με το δάνειο που επρόκειτο να χορηγηθεί στον πρωτοφειλέτη ύψους ΛΚ8000.00 με κυμαινόμενο επιτόκιο σύνολο 7.25%. Πληροφορήθηκε ότι στην περίπτωση που το οφειλόμενο ποσό δεν πληρωνόταν η τράπεζα θα είχε το δικαίωμα να χρεώνει τόκο υπερημερίας ύψους 5.75% πέραν από το συμβατικό επιτόκιο. Η συνεχής εγγύησης δεν θα υπερέβαινε το ποσό των ΛΚ 10.000,
  25. Στην υπόθεση Ζήνωνος ν Λαική Κυπριακή Τράπεζα[1], επεξηγήθηκε ότι το κριτήριο για την ερμηνεία μίας σύμβασης είναι η έννοια την οποία μεταδίδει το κείμενο της συμφωνίας στο μέσο λογικό άνθρωπο. Κρίνεται η σύμβαση ως συνεχής εγγύηση εάν αυτή ήταν η πρόθεση των μερών πράγμα που εκφράζεται από το συγκεκριμένο λεκτικό του κειμένου της σύμβασης. Στο σύγγραμμα Chitty on Contracts[2], διευκρινίζεται ότι δεν υπάρχει αυστηρός κανόνας που να εφαρμόζεται για να αποφασισθεί κατά πόσο μία σύμβαση εγγύησης είναι συνεχής ή όχι. Κάθε περίπτωση πρέπει να κριθεί από τα γεγονότα της, όμως πρέπει να εξετασθεί προσεκτικά το λεκτικό του κειμένου σε συνδυασμό βέβαια με τα γεγονότα που πλαισιώνουν τις συνθήκες σύναψης της συμφωνίας. Σκοπός της συνεχής εγγύησης είναι να υφίσταται η εγγύηση ακόμη και στην περίπτωση που ο πρωτοφειλέτης έχει πληρώσει το αρχικό χρέος. Μία συνεχής εγγύηση είναι ακριβώς αυτό που νοείται με την χρήση της λέξης «συνεχής» . Δηλαδή, είναι μία εγγύηση που συνεχίζει ακόμη και όταν υπάρχουν πιστώσεις έναντι του χρεωστικού υπόλοιπου σε αντιδιαστολή με εγγύηση που καλύπτει συγκεκριμένη και διάκριτη πιστωτική διευκόλυνση. Επί παραδείγματι, στην Αγγλική υπόθεση Burnes v Trades Credits Lτd.[3] το Δικαστήριο αποφάνθηκε ότι μια εγγύηση που κρίθηκε ότι ήταν συνεχής δεν κάλυπτε μελλοντικές πιστώσεις. Την ημέρα που έπρεπε να πληρωθεί το αρχικό δάνειο έγινε νέο δάνειο με νέα συμφωνία και διαφορετικό επιτόκιο και επειδή επρόκειτο στην ουσία για επαναχρηματοδότηση κανένα ποσό χρημάτων δεν πληρώθηκε στον πρωτοφειλέτη. Το Δικαστήριο θεώρησε ότι αυτό το δάνειο δεν μπορούσε να θεωρηθεί ότι αφορούσε μελλοντικές πιστώσεις ώστε να καλύπτονται από την συνεχής εγγύηση. Συνεπώς, οφείλει το Δικαστήριο σε κάθε περίπτωση να εξετάσει το λεκτικό του εγγυητικού εγγράφου αλλά και τις συνθήκες κάτω από τις οποίες δόθηκε η εγγύηση ώστε να εξαχθεί η πρόθεση των μερών σε σχέση με την έκταση της ευθύνης του εγγυητή με βάση το έγγραφο εγγύησης που υπέγραφε. Στην υπόθεση Λαϊκή Κυπριακή Τράπεζα Λτδ. v TG Sons Importing Ltd.[4] το Εφετείο επεξήγησε ότι συνεχής εγγύηση είναι εκείνη που καλύπτει υποχρεώσεις ή πράξεις αποπληρωμής δόσεων οι οποίες συνεχίζουν να λαμβάνουν χώρα μεταξύ του πρωτοφειλέτη και του πιστωτή, όπως τα δάνεια τα οποία είναι πληρωτέα από καιρό εις καιρό επί τρεχούμενου λογαριασμού μεταξύ τραπεζίτη και πελάτη. Εκεί κρίθηκε ότι νέα συμφωνία δανειοδότησης που είχε λάβει χώρα μεταξύ της τράπεζας και του πρωτοφειλέτη είχε ως αποτέλεσμα την μεταβολή των όρων της συνεχούς εγγύησης και συνεπώς αυτή η νέα συμφωνία δεν καλύπτετο από την εγγύηση. Η εγγύηση που υπέγραψε ο εναγόμενος 2 ήταν συνεχής εγγύηση. Αυτό προκύπτει από το λεκτικό του τεκμηρίου
  26. Περαιτέρω, απόδειξη του γεγονότος ότι η εγγύηση ήταν συνεχής είναι το γεγονός ότι η εγγύηση του εναγόμενου περιορίζεται στο ποσό των ΛΚ10,000 και αφορά πιστωτικές διευκολύνσεις που η τράπεζα «παρέχει ή συνεχίζει» να παρέχει στον πρωτοφειλέτη. Στο τεκμήριο 8 επισυνάφθηκαν όλες οι πληροφορίες που αφορούσαν τις πιστωτικές διευκολύνσεις που θα παραχωρούνταν στον πρωτοφειλέτη. Οι πληροφορίες αυτές αφορούσαν τις πιστωτικές διευκολύνσεις που οι ενάγοντες θα παραχωρούσαν ή που θα συνέχιζαν να παραχωρούν στον πρωτοφειλέτη. Αυτές οι πιστωτικές διευκολύνσεις ήταν το δάνειο που παραχωρήθηκε σε τρεχούμενο λογαριασμό η κίνηση του οποίου φαίνεται αναλυτικά στο τεκμήριο 10.
  27. Στο τεκμήριο 10.3 φαίνονται αναλυτικά οι χρεοπιστώσεις που έγιναν επί αυτού του λογαριασμού. Όπως υπέδειξε ο κ. Μιχαήλ σε σχέση με την πληρωμή που έγινε έναντι του δανείου ημερομηνίας 31.8.2006, όταν το υπόλοιπο εκμηδενίσθηκε οι ενάγοντες συνέχισαν να παραχωρούν πιστωτικές διευκολύνσεις στον εναγόμενο
  28. Υπήρχαν παραχωρήσεις πιστωτικών διευκολύνσεων στον συγκεκριμένο λογαριασμό συνεχώς κατά την περίοδο που προηγήθηκε τις 31.8.
  29. Υπήρχαν χρεώσεις αλλά και πιστώσεις έναντι του οφειλόμενου ποσού. Παρόλο ότι υπήρχαν πιστώσεις έναντι του εκάστοτε οφειλόμενου ποσού σ' αυτό τον λογαριασμό, η εγγύηση του εναγόμενου 2 ήταν συνεχής διαφορετικά η τράπεζα δεν θα συνέχιζε να παραχωρεί κατά καιρούς πιστωτικές διευκολύνσεις στον πρωτοφειλέτη σ' αυτόν τον λογαριασμό. Ήταν φανερή η πρόθεση των μερών να γίνει η εγγύηση συνεχής διαφορετικά η εγγύηση δεν θα περιοριζόταν στο ποσό των ΛΚ10000 και αυτή η εγγύηση θα ήταν συνδεδεμένη σε δάνειο που επρόκειτο να χορηγηθεί στον πρωτοφειλέτη εξ' αρχής. Εκεί που έχω διαφωνία με τους ενάγοντες είναι κατά πόσο οι πιστωτικές διευκολύνσεις που καλύπτονται στα τεκμήρια 10.1 και 10.2 μπορεί να θεωρηθούν μελλοντικές υποχρεώσεις του πρωτοφειλέτη ως προνοείται στην παράγραφο 2 του τεκμηρίου
  30. Διαφωνώ ότι αυτές οι μελλοντικές υποχρεώσεις καλύπτονται από την συνεχή εγγύηση. Επί του τεκμηρίου 8 επισυνάπτονται οι πληροφορίες που δόθηκαν στον εναγόμενο 2 κατά την σύναψη της συμφωνίας εγγύησης. Αυτό το έγγραφο είναι αναπόσπαστο μέρος του τεκμηρίου 8 που αποκαλύφθηκε στον εναγόμενο 2 με την διαδικασία αποκάλυψης εγγράφων. Με βάση την ενδιάμεση απόφαση του Δικαστηρίου ημερομηνίας 20 Ιανουαρίου 2014 αυτό το έγγραφο όχι μόνο αποκαλύφθηκε αλλά επιθεωρήθηκε από τον εναγόμενο
  31. Όμως ουδέποτε εγέρθηκε ζήτημα μη αποκάλυψης αυτού του εγγράφου κατά την διάρκεια της ακροαματικής διαδικασίας αλλά και ούτε ο εναγόμενος 2 ήγειρε ένσταση στην κατάθεση αυτού του εγγράφου. Με δεδομένο ότι αυτό το έγγραφο επισυνάπτεται και είναι μέρος του τεκμηρίου 8 που αποκαλύφθηκε στον εναγόμενο 2, δεν με βρίσκει σύμφωνη η θέση του κ. Μιχαήλ ότι αυτό το έγγραφο πρέπει να αγνοηθεί από το Δικαστήριο. Εάν θέση του ήταν ότι αυτές οι δύο σελίδες δεν είναι μέρος του τεκμηρίου 8 και ότι ουδέποτε αποκαλύφθηκαν, αυτό θα πρέπει να το είχε θέσει υπόψη του Δικαστηρίου κατά την κατάθεση του εγγράφου ως τεκμήριο και όχι κατά το στάδιο των τελικών αγορεύσεων όταν το Δικαστήριο δεν μπορούσε πλέον να κάνει ευρήματα γεγονότων επί των θέσεων των 2 μερών σε σχέση με την αποκάλυψη αυτού του εγγράφου. Ως εκ τούτου, η θέση του ότι αυτές οι σελίδες δεν αποκαλύφθηκαν και δεν είναι μέρος του τεκμηρίου 8 δεν έχει αποδειχθεί και τέτοια θέση δεν μπορεί να εγερθεί εκ των υστέρων στο στάδιο των τελικών αγορεύσεων. Εν πάση περίπτωση, αυτό το έγγραφο προωθεί την θέση του κ. Μιχαήλ ότι η συνεχής εγγύηση του εναγόμενου 2 κάλυπτε μόνο συγκεκριμένες μελλοντικές πιστωτικές διευκολύνσεις διότι αυτό το έγγραφο επισυνάπτεται και ενσωματώνεται στο τεκμήριο
  32. Σ' αυτό το έγγραφο υπήρχε ρητή αναφορά στο συνολικό ύψους του ποσού που θα παραχωρείτο στον εναγόμενο 1, στο συγκεκριμένο επιτόκιο αλλά και στις δόσεις που θα αποπλήρωνε. Το ότι αυτή η συνεχής εγγύηση θα κάλυπτε μόνο αυτές τις μελλοντικές υποχρεώσεις ενισχύεται και από το γεγονός ότι επί του τεκμηρίου 7 που είναι η επιστολή τερματισμού γίνεται αναφορά στον τερματισμό της λειτουργίας του λογαριασμού σε τρεχούμενο λογαριασμό και όχι στους άλλους 2 λογαριασμούς που καλύπτονται στα τεκμήρια 10.1 και 10.
  33. Η επιστολή τερματισμού που στάληκε στον πρωτοφειλέτη της ίδιας ημερομηνίας, τεκμήριο 6, συμπεριλαμβάνει και τους τρεις λογαριασμούς ενώ η επιστολή τεκμήριο 7 που στάληκε στον εναγόμενο 2 αφορά μόνο τον ένα λογαριασμό. Περαιτέρω, η πιστωτική διευκόλυνση που συνδέεται με τον τρεχούμενο λογαριασμό και συνδέεται με το τεκμήριο 8 έγινε στις 23.6.2005 (βλ. τεκμήριο 9) και η πιστωτική διευκόλυνση σε τρεχούμενο λογαριασμό ύψους ΛΚ4000 έγινε μεταγενέστερα στις 21.8.2006 (βλ. τεκμήριο 5). Κάτω από την επικεφαλίδα «Εξασφαλίσεις για την παροχή αυτού του δανείου» δεν περιλαμβάνεται η εγγύηση του εναγόμενου 2 και αυτό το δάνειο έγινε με διαφορετικούς όρους. Το ίδιο ισχύει με την πιστωτική διευκόλυνση διά της πιστωτικής κάρτας όπου το επιτόκιο είναι διαφορετικό και όπου δεν υπάρχει καμία αναφορά στην εγγύηση του εναγόμενου 2 στο παράρτημα των εξασφαλίσεων. Αυτή η δανειοδότηση είναι μεταγενέστερη της δανειοδότησης του ποσού των ΛΚ8000 δηλαδή έγινε στις 4.9.2006 (Βλ. τεκμήριο 3). Το άρθρο 91 του περί Συμβάσεων Νόμου Κεφ. 149 προνοεί ως ακολούθως: Any variance made without the surety's consent in the terms of the contract between the principle and the creditor, discharges the surety as to transactions subsequent to the variance. H τράπεζα δεν ενημέρωσε αλλά και ούτε εξασφάλισε την έγκριση του εναγόμενου 2 όταν παρεχώρησε νέες πιστωτικές διευκολύνσεις στον εναγόμενο 1 με πιστωτική κάρτα και με έτερο δάνειο με διαφορετικό επιτόκιο και όρους αποπληρωμής του πρωτοφειλέτη. Στο σύγγραμμα Chitty on Contracts[5], επεξηγείται ότι το δικαίωμα του εγγυητή στην περίπτωση που υπάρχει τροποποίηση της αρχικής συμφωνίας μεταξύ της τράπεζας και του πρωτοφειλέτη είναι δικαίωμα που εφαρμόζεται πιστά και αυστηρά. Η συμφωνία εγγύησης (τεκμήριο 8) παράγραφος 6, προνοεί ότι η τράπεζα μπορεί να τροποποιήσει τραπεζικές διευκολύνσεις που παρέχει στον πρωτοφειλέτη κάτω από τους όρους που ήθελε να αποφασίσει η τράπεζα. Όμως αυτή η πρόνοια είναι αόριστη και ασαφής και όφειλε ο συντάκτης του εγγράφου αυτού να επεξηγήσει ρητώς τι ακριβώς είχε η τράπεζα την ευχέρεια να αλλάξει στην συμφωνία δανειοδότησης μεταξύ της τράπεζας και του πρωτοφειλέτη. Δεν είναι γνωστό τι εννοείται απ' αυτήν την φράση και συνεπώς, δεν θα πρέπει να αναμένεται να γνωρίζει ο εγγυητής όταν υπέγραφε αυτό το έγγραφο ότι η τράπεζα θα είχε το δικαίωμα να κάνει ότι θέλει σε σχέση με πιστωτικές διευκολύνσεις προς τον πρωτοφειλέτη και να εξακολουθεί ο εγγυητής να είναι υπόλογος για τις συναλλαγές αυτές. Η συμφωνία εγγύησης παρόλο που θεωρείται ότι είναι συνεχής εγγύηση για απροσδιόριστο χρονικό διάστημα, δεν προσδιορίζει ρητώς ποιες αλλαγές μπορούν να γίνουν μεταξύ του πρωτοφειλέτη και της τράπεζας ώστε να γνωρίζει ο εγγυητής και να αναλαμβάνει τέτοια ευθύνη. Όταν ο εναγόμενος 2 αποδέχθηκε να εγγυηθεί τον πρωτοφειλέτη είχε υπόψη του ότι θα παραχωρούνταν πιστωτικές διευκολύνσεις μέχρι του ποσού των ΛΚ8000 και με τους συγκεκριμένους όρους που του είχαν εξηγηθεί. Αντί αυτού η τράπεζα φαίνεται να άλλαξε τους όρους δανειοδότησης παρέχοντας του τουλάχιστον δύο νέες πιστωτικές διευκολύνσεις προς τον πρωτοφειλέτη χωρίς προηγουμένως να ενημερώσει τον εναγόμενο 2 και να εξασφαλίσει την έγκριση του γι' αυτές τις αλλαγές. Αυτές οι αλλαγές στην αρχική συμφωνία είχαν ως αποτέλεσμα να επηρεάσουν δυσμενώς τα δικαιώματα του εναγόμενου 2 ο οποίος ουδέποτε ενημερώθηκε γι' αυτές τις αλλαγές. Οι αλλαγές είχαν ουσιαστικό χαρακτήρα διότι αύξησαν το τελικό υπόλοιπο του λογαριασμού και είχαν ως αποτέλεσμα να μεταβάλλουν την φύση και το ύψος των υποχρεώσεων που ανέλαβε ο εναγόμενος 2 να εγγυηθεί.[6] Όπως και στην υπόθεση Burnes πιο πάνω η λέξη 'further advances' ή μελλοντικές υποχρεώσεις δεν μπορεί να σημαίνει ότι καλύπτει πιστωτικές διευκολύνσεις που προκύπτουν από τη τροποποίηση των όρων της αρχικής συμφωνίας. Pg. 808-809 1 WLR 1981: "Under the memorandum of November 25, 1975, it was agreed that the rate of interest was to be increased to 16 per cent. from October 12,
  34. That cannot be regarded as anything but an alteration of what was previously agreed, irrespective of the circumstance that at the same time the term of the mortgage was extended for one year. Their Lordships are unable to find anywhere in the provisions of the guarantee any indication of an intention that the guarantors should be required to undertake, without their specific consent, liability for such increased interest as mortgagor and mortgagee might subsequently agree upon. The plaintiff relied upon the subsidiary argument that what was agreed by the memorandum of November 25, 1975, was authorized by clause 18 of the guarantee. This provide for the lender, without the consent of the guarantor, granting to the borrower time or "any other indulgence of consideration," without thereby affecting the liability of the guarantors. Their Lordships are of opinion that, while the agreement for the extension of the term of the mortgage might, if it stood alone, be authorized by this provision, the superadded agreement for an increased rate of interest goes beyond anything which was thereby contemplated. The granting of an indulgence to a debtor may have the effect of prejudicing the rights of the guarantor vis-à-vis the debtor, and accordingly, I the absence of a provision such as this one, it has the effect of the provision in question is merely to safeguard the creditor against that eventuality. It does not enable the debtor and creditor, by agreement between themselves, to require the guarantor to shoulder an added liability." Επομένως, οι δύο μεταγενέστερες χρηματοδοτήσεις διαφοροποίησαν τους όρους της χρηματοδότησης του πρωτοφειλέτη χωρίς την συγκατάθεση του εγγυητή. Γι' αυτή την διαφοροποίηση στην οποία δεν συγκατατέθηκε ο εναγόμενος 2, όπως υπέδειξε ο κ. Μιχαήλ, δεν δόθηκε οποιαδήποτε αντιπαροχή στον εναγόμενο
  35. Είχε εγγυηθεί συνεχώς τις υποχρεώσεις του πρωτοφειλέτη με συγκεκριμένους όρους και προϋποθέσεις. Όταν όμως αυτές οι παραχωρήσεις αυξήθηκαν με νέα δάνεια που είχαν διαφορετικούς όρους, αυτό δεν συμφωνήθηκε από τον εναγόμενο 2 και ούτε και του είχε δοθεί αντιπαροχή γι' αυτή την διαφοροποίηση. Συνεπώς, έχω την άποψη ότι από το λεκτικό του εγγυητήριου εγγράφου αλλά και από τα γεγονότα που περιβάλλουν την περίπτωση, προκύπτει ότι η εγγύηση που υπέγραψε ο εναγόμενος 2 ήταν συνεχής. Όμως θεωρώ ότι η εγγύηση αυτή δεν καλύπτει τις μελλοντικές παραχωρήσεις που δόθηκαν στον πρωτοφειλέτη χωρίς την συγκατάθεση του εναγόμενου 2 με διαφορετικούς όρους δανειοδότησης ως προκύπτει από τις πιστωτικές διευκολύνσεις που του παραχωρήθηκαν στα ποσά που καταγράφονται στα τεκμήρια 10.1 και 10.
  36. Η θέση ότι η αγωγή θα πρέπει να απορριφθεί επειδή δεν δόθηκε αντιπαροχή για την συμφωνία του εναγόμενου 2 να εγγυηθεί συνεχώς τις υποχρεώσεις του πρωτοφειλέτη είναι αβάσιμη. Στην παράγραφο 2 της Έκθεσης Υπεράσπισης ο εναγόμενος 2 παραδέχεται ότι υπέγραψε ως εγγυητής του εναγόμενου 1 επί του συγκεκριμένου τρεχούμενου λογαριασμού. Σ' αυτό τον συγκεκριμένο λογαριασμό πριν τις 15.7.2005 (βλ. τεκμήριο 10.3) υπάρχει debit στον λογαριασμό. Ήταν σε ισχύ και είχαν ήδη παραχωρηθεί διάφορα ποσά στον εναγόμενο 1 κατά την ημερομηνία που ο εναγόμενος 2 εγγυήθηκε τις υποχρεώσεις του εναγόμενου
  37. Μετά την εγγύηση πιστώθηκε το ποσό των ΛΚ8000.00 στις 19.7.
  38. Αντιπαροχή που δίδεται σε τρίτο πρόσωπο εις αντάλλαγμα και/ή με την υπόσχεση της εγγύησης είναι νόμιμη αντιπαροχή. Είναι καλή αντιπαροχή η υπόσχεση ότι ο πιστωτής θα συνεχίζει να έχει δοσοληψίες με τον πρωτοφειλέτη ή θα του εγκρίνει επιπρόσθετες παραχωρήσεις με την παροχή της εγγύησης. Guarantee of past and future considerations . If the surety guarantees past transactions in return for an undertaking by the creditor to continue to deal with the debtor, or to grant him further credit there will be good consideration. In practice the surety frequently guarantees both past and future transactions in return for such an undertaking and such a guarantee is good as to both sets of transactions for considerations to be executed on the one side is at all events prima facie consideration for all that is done on the other , and all the promises are referred to all the consideration.[7] Εφόσον έχω διαπιστώσει ότι η εγγύηση του εναγόμενου 2 ήταν συνεχής και η πιστώτρια τράπεζα πράγματι παραχωρούσε διάφορα ποσά στον πρωτοφειλέτη με βάση την υπόσχεση του εναγόμενου 2 ότι θα ήταν εγγυητής αυτών των παραχωρήσεων, τότε υπάρχει αντιπαροχή για την υπόσχεση του εναγόμενου 2 βάση τη συμφωνία εγγύησης.
  39. Μη πληροφόρηση του εναγόμενου 2 ως αποτέλεσμα του οποίου ζητά απαλλαγή από την συμφωνία εγγύησης. Σε απόφαση του Εφετείου (βλ. Χριστάκης Πίττας ν Τράπεζα Κύπρου κ.α.[8]) λέχθηκε ότι αφού διαπιστωθεί ότι ο εγγυητής έχει όντως υπογράψει την εγγύηση δεσμεύεται από την υπογραφή του εκτός εάν αποδείξει ότι ισχύει η υπεράσπιση της non est factum ή ότι η υπογραφή του λήφθηκε με απάτη. Στην περίπτωση της απάτης και της non est factum θα πρέπει να αποδειχθεί ότι η τράπεζα προέβη σε δόλιες ενέργειες ή ότι προέβη σε αναληθή παραστάσεις προς τον εναγόμενο για να πετύχουν την υπογραφή του εγγυητήριου εγγράφου. Στην απουσία δόλου και σκόπιμων ενεργειών της τράπεζας που θα αποσκοπούσαν στο να αποκρύψουν την πραγματική ταυτότητα του εγγράφου, δεν μπορεί να πετύχει υπεράσπιση που να βασίζεται στις πιο πάνω αρχές. Σύμφωνα με το σύγγραμμα Chitty on Contracts πιο πάνω Non-disclosure par. 42-020, η τράπεζα δεν έχει καθήκον να επεξηγήσει τις συνέπειες υπογραφής συμφωνίας εγγύησης στον εγγυητή αλλά εκεί όπου προβαίνει σε κάποιες παραστάσεις κατά την υπογραφή της συμφωνίας εγγύησης αυτή η μερική αποκάλυψη των γεγονότων μπορεί να θεωρηθεί ως παραπληροφόρηση του εγγυητή. Επί παραδείγματι, στην Αγγλική υπόθεση Cornish v Midland Bank[9] αποφασίσθηκε από Αγγλικό Δικαστήριο ότι η τράπεζα έχει την υποχρέωση να είναι προσεκτική όταν προβεί σε παραστάσεις προς τους εγγυητές διότι εάν οι συγκεκριμένες παραστάσεις έχουν το αποτέλεσμα να παραπληροφορήσουν τον εγγυητή σε σχέση με την φύση της συναλλαγής που θα συνάψουν ή τον κίνδυνο εγγύησης του συγκεκριμένου πρωτοφειλέτη, τότε εγγυητής μπορεί να επικαλεσθεί την υπεράσπιση της παραπληροφόρησης. Όμως στην περίπτωση που δεν έχουν γίνει τέτοιες παραστάσεις εκ μέρους της τράπεζας τότε η σύναψη της συμφωνίας θεωρείται κανονική και η τράπεζα δεν έχει οιονδήποτε καθήκον να ενημερώσει τον εγγυητή για τις συνέπειες της εγγύησης του. Επίσης το γεγονός ότι η ευθύνη του εναγόμενου 2 ήταν μέχρι συγκεκριμένου ποσού χρημάτων, αποδεικνύει ότι η εγγύηση του εναγόμενου 2 θα ήταν συνεχής σε σχέση με οποιεσδήποτε παραχωρήσεις θα γίνονταν στον εναγόμενο 1 στον τρεχούμενο λογαριασμό. Στρέφομαι τώρα στην θέση του εναγόμενου 2 ότι πρέπει να απαλλαγεί επειδή δεν του δόθηκαν επαρκής πληροφορίες ώστε να αποδεχθεί να γίνει εγγυητής ενήμερος όλων των ουσιωδών πληροφοριών κατά παράβαση του νόμου. Κατά τον χρόνο που αποδέχθηκε να γίνει εγγυητής των υποχρεώσεων του πρωτοφειλέτη στην τράπεζα, του δόθηκαν όλες οι πληροφορίες που περιέχονται στο τεκμήριο
  40. Προκύπτει από το τεκμήριο 8 ότι έλαβε πληροφορίες σε σχέση με τις παραχωρήσεις στον πρωτοφειλέτη, το προτεινόμενο επιτόκιο, την οικονομική κατάσταση του πρωτοφειλέτη και τους άλλους εγγυητές. Έχω εξηγήσει πιο πάνω γιατί θεωρώ ότι όλο το τεκμήριο 8 στο σύνολο του πρόκειται για μαρτυρικό υλικό που πρέπει να ληφθεί υπόψη. Συνεπώς, διαπιστώνω ότι οι ενάγοντες συμμορφώθηκαν με το άρθρο 5 του Περί Προστασίας Ορισμένων Κατηγοριών Εγγυητών Νόμου 197

(1)/
  1. Αναφορικά με τον ισχυρισμό ότι ο εναγόμενος 2 δεν ενημερώθηκε επαρκώς και έγκαιρα ότι ο πρωτοφειλέτης αθετούσε τις υποχρεώσεις του, παρατηρώ ότι οι ενάγοντες παρουσίασαν το τεκμήριο 7, επιστολή τερματισμού ημερομηνίας 22.1.2008, με το οποίο πληροφόρησαν τον εναγόμενο 2 ότι ο πρωτοφειλέτης είχε αθετήσει τα συμφωνηθέντα με αποτέλεσμα να μην αποπληρώνεται το οφειλόμενο ποσό. Αυτή η επιστολή στάληκε στον εναγόμενο 2 σύμφωνα με μαρτυρία των εναγόντων και ο εναγόμενος 2 δεν παρουσίασε καμία μαρτυρία για να αντικρούσει τους ισχυρισμούς των εναγόντων. Με αναφορά το τεκμήριο 10.3 προκύπτει ότι ο πρωτοφειλέτης έκανε ελάχιστες πιστώσεις έναντι του δανείου το
  2. Κατά πάσα πιθανότητα ο πρωτοφειλέτης είχε καθυστερήσεις πέραν των τριών μηνών στις πληρωμές για να έχει εφαρμογή το άρθρο 12 του Νόμου 197
(1)/03 το οποίο προνοεί ως εξής: 12.
(1)Σε κάθε σύμβαση εγγύησης, ο πιστωτής υποχρεούται να ενημερώνει χωρίς καθυστέρηση και γραπτώς τον εγγυητή με επιστολή του στη διεύθυνσή του που καταγράφηκε στη συμφωνία δανείου ή στην τελευταία γνωστή στον πιστωτή διεύθυνσή του για κάθε καθυστέρηση καταβολής τριών τουλάχιστον δόσεων ή αθέτηση από τον πρωτοφειλέτη οποιασδήποτε άλλης υπόσχεσης ή υποχρέωσής του δυνάμει της συμφωνίας δανείου ή άρση ή μεταβολή οποιασδήποτε επιβάρυνσης που είχε τεθεί στην περιουσία του προς όφελος του πιστωτή για τους σκοπούς της συμφωνίας δανείου.
(2)Σε κάθε σύμβαση εγγύησης, ο πιστωτής υποχρεούται να οχλήσει τον πρωτοφειλέτη σε κατάλληλο χρόνο με επιστολή του στη διεύθυνση που καταγράφηκε στη σύμβαση δανείου ή στην τελευταία γνωστή στον πιστωτή διεύθυνση του πρωτοφειλέτη καλώντας τον να εκπληρώσει τη δυνάμει της συμφωνίας δανείου υπόσχεση ή υποχρέωσή του να αποπληρώσει το δάνειο, η οποία αποτελεί αντικείμενο της σύμβασης εγγύησης, ανεξάρτητα από το κατά πόσο ο πρωτοφειλέτης ανέλαβε ή δεν ανέλαβε υποχρέωση δυνάμει της συμφωνίας δανείου να εκπληρώσει την εν λόγω υπόσχεση ή υποχρέωση κατόπιν οχλήσεως του πιστωτή: Νοείται ότι, στον όρο «κατάλληλος χρόνος», αποδίδεται η ίδια έννοια που αποδίδεται στον όρο στο άρθρο 48 του περί Συμβάσεων Νόμου, και το τι είναι κατάλληλος χρόνος, αποτελεί εν πάση περιπτώσει σε κάθε συγκεκριμένη περίπτωση, πραγματικό ζήτημα.
(3)Παράλειψη εκτέλεσης από τον πιστωτή, οποιασδήποτε υποχρέωσης που του επιβάλλεται κατά τα διαλαμβανόμενα στα εδάφια
(1)και
(2)του παρόντος άρθρου : - (α) θεωρείται παράλειψη τέλεσης πράξης που επιβάλλεται από τις υποχρεώσεις του πιστωτή προς τον εγγυητή μέσα στην έννοια του άρθρου 97 του περί Συμβάσεων Νόμου, και απαλλάσσει τον εγγυητή σε περίπτωση που συνεπεία αυτής παραβλάπτεται, όπως προβλέπεται στο εν λόγω άρθρο, η τελική ικανοποίηση του ιδίου του εγγυητή από τον πρωτοφειλέτη, (β) συνιστά εν πάση περιπτώσει, παραβίαση ουσιώδους όρου της σύμβασης εγγύησης από τον πιστωτή, σε σχέση με την οποία παρέχονται στον εγγυητή και πιστωτή, οι θεραπείες, οι υπερασπίσεις, τα δικαιώματα και οι υποχρεώσεις, που παρέχονται δυνάμει του περί Συμβάσεων Νόμου σε σχέση με παραβίαση ουσιώδους όρου σύμβασης από αντισυμβαλλόμενο. Το άρθρο 97 του περί Συμβάσεων Νόμου Κεφ. 149 προνοεί ως ακολούθως:
  1. Αν ο πιστωτής τελέσει πράξη ασυμβίβαστη με τα δικαιώματα του εγγυητή, ή παραλείψει να τελέσει πράξη η οποία επιβάλλεται από τις υποχρεώσεις του προς τον εγγυητή, και συνεπεία αυτού παραβλάπτεται η τελική ικανοποίηση του ίδιου του εγγυητή από τον πρωτοφειλέτη, ο εγγυητής απαλλάσσεται. Ως υπέδειξε η κα Ζαχαρίου, ο εναγόμενος 2 δεν έχει προσκομίσει καμία μαρτυρία για να εξηγήσει κατά πόσο τα δικαιώματα του έναντι του πρωτοφειλέτη έχουν επηρεασθεί συνέπεια της παράλειψης των πιστωτών να του στείλουν επιστολή πριν τον τερματισμό κατά το έτος 2007 και να του αναφέρουν ότι ο πρωτοφειλέτης δεν πλήρωνε κανονικά την οφειλή του. Το ζήτημα είναι σχεδόν θεωρητικό διότι με βάση την συμφωνία συνεχούς εγγύησης ο εναγόμενος 2 είχε το δικαίωμα, σύμφωνα με το άρθρο 4 του τεκμηρίου 8, να τερματίσει την εγγύηση με ειδοποίηση επτά ημερών. Όμως αυτή η ειδοποίηση δεν θα είχε ως αποτέλεσμα να τον απαλλάξει από υποχρεώσεις που είχε δημιουργήσει ο πρωτοφειλέτης μέχρι την ημερομηνία τερματισμού αλλά θα τον προστάτευε μόνο από μελλοντικές υποχρεώσεις του πρωτοφειλέτη. Με μία ματιά στο τεκμήριο 10.3 προκύπτει ότι το υπόλοιπο του δανείου κατά τον Δεκέμβριο 2006 ήταν 4185.93 ενώ κατά τον χρόνο τερματισμού αυτό το υπόλοιπο διογκώθηκε στο ποσό των 6050.
  2. O εναγόμενος δεν έχει προσκομίσει καμία μαρτυρία ότι επηρεάσθηκαν τα δικαιώματα του, όμως, ως προνοεί ο νόμος, οποιαδήποτε παραβίαση του νόμου θεωρείται ουσιώδης παράβαση της συμφωνίας ως προνοεί ο περί συμβάσεων νόμος. Στην Αγγλική υπόθεση United Dominions Trust (commericia) Ltd. V Eagle Aircraft Services Ltd.[10] το Αγγλικό Εφετείο απάλλαξε εγγυητή από τις υποχρεώσεις του όταν διαπίστωσε ότι υπήρχαν ουσιώδης παραβιάσεις της συμφωνίας εγγύησης. Ο εναγόμενος σε εκείνη την περίπτωση είχε εγγυηθεί υποχρεώσεις του πρωτοφειλέτη σε συμφωνία ενοικιαγοράς. Συγκεκριμένα, είχε προβεί σε υπόσχεση να καταβάλει το τίμημα της ενοικιαγοράς και να αγοράσει το αεροπλάνο που ήταν το αντικείμενο της ενοικιαγοράς κατά τον χρόνο του τερματισμού της συμφωνίας ενοικιαγοράς. Ο πρωτοφειλέτης δεν ήταν τακτικός στις πληρωμές του όμως ο εναγόμενος δεν ενημερώθηκε σε εύλογο χρόνο γι' αυτές τις καθυστερήσεις. Ο πιστωτής τερμάτισε την συμφωνία και κάλεσε τον εναγόμενο να καταβάλει το υπόλοιπο τίμημα ενοικιαγοράς για να αγοράσει το αεροπλάνο. Το τίμημα αυτό ενόψει και των καθυστερήσεων υπερέβαινε και την αξία του αεροπλάνου. Το Αγγλικό εφετείο θεώρησε ότι υπήρχε νοητός όρος στη συμφωνία ότι έπρεπε ο εναγόμενος να ενημερωθεί για τις καθυστερήσεις σε εύλογο χρόνο. Θεωρήθηκε επίσης ότι αυτή η παράλειψη ήταν ουσιώδης ώστε η παράβαση της να επηρεάζει την εγκυρότητα της συμφωνίας. Παράβαση μίας συμφωνίας εγγύησης επενεργεί ως απαλλαγή του εγγυητή των υποχρεώσεων του μόνο στην περίπτωση που η παραβίαση αφορά την ουσία της συμφωνίας. Σε διαφορετική περίπτωση, η παραβίαση θα δώσει δικαιώματα στον εγγυητή να διεκδικήσει θεραπεία με βάση τον νόμο των συμβάσεων, δηλαδή, απαίτηση για αποζημιώσεις στην περίπτωση που έχει ανταπαίτηση ή εάν έχει επηρεασθεί από την παραβίαση να απαλλαγεί στον βαθμό που έχει επηρεαστεί. 44-114 Βreach of the creditor terms of contract of surety ship. If the creditor is guilty of a breach of the terms of the contract of surety ship, the question whether the surety is wholly discharged depends on whether the breach goes to the root of the contract or evinces an intention to repudiate the contract. If it does so the breach will in accorcance with normal principles discharge the surety entirely. If on the other had the breach is of a less serious character the surety will merely have a counterclaim for damages so that he will, in effect, be discharged to the extent that he has been prejudiced by the breach but not wholly.[11] Tο τεκμήριο 6 είναι επιστολή που στάληκε στον πρωτοφειλέτη διά της οποίας ενημερώθηκε ότι υπήρχαν καθυστερήσεις πληρωμής των οφειλών του. Επίσης, σ' αυτή την επιστολή υπάρχει αναφορά ότι του στάληκαν επιστολές στις 31.8.2007 και στις 19.9.2007 για καθυστερήσεις στην αποπληρωμή της οφειλής. Οι ενάγοντες δεν προσκόμισαν θετική μαρτυρία ότι ο εναγόμενος 2 έλαβε αντίστοιχες επιστολές για τις καθυστερήσεις. Ο εναγόμενος 2 δεν πληροφορήθηκε γι' αυτές τις καθυστερήσεις και θα ήταν σημαντικό να γνωρίζει γι' αυτές τις καθυστερήσεις προκειμένου να ασκήσει το δικαίωμα του με βάση την σύμβαση εγγύησης και να τερματίσει την εγγύηση τουλάχιστον σε σχέση με νέες παραχωρήσεις στον πρωτοφειλέτη επί του δανείου σε τρεχούμενο λογαριασμό τεκμήριο 10.
  3. Το άρθρο 12 του Νόμου προβλέπει ρητώς ότι ο πιστωτής οφείλει να ενημερώσει τον εγγυητή για καθυστερήσεις και παράλειψη να το πράξει τούτο θεωρείται παραβίαση των συμφωνηθέντων βάση του περί Συμβάσεων Νόμου διά του οποίου ο εγγυητής έχει δικαίωμα θεραπείας για απαλλαγή ή αποζημιώσεις. Το υπόλοιπο του λογαριασμού κατά τις 31.8.2007 ήταν ΛΚ5490.
  4. Ο εναγόμενος δεν μπορεί να είναι υπόλογος για παραχωρήσεις ή έξοδα του λογαριασμού που έγιναν μετά από αυτή την ημερομηνία καθότι ο πιστωτής δεν τήρησε τα συμφωνηθέντα με βάση τη συμφωνία εγγύησης καθότι ο εναγόμενος 2 θεωρητικά είχε το δικαίωμα να τερματίσει την εγγύηση εάν γνώριζε για τις καθυστερήσεις. Δεν θεωρώ ότι η μη αποστολή της επιστολής στον εναγόμενο 2 θα έπρεπε να επενεργήσει ως απαλλαγή για όλη την οφειλή επειδή ακόμη και να ασκούσε το δικαίωμα τερματισμού και πάλι θα ήταν υπόλογος για το υπόλοιπο με βάση την εγγύηση που υπέγραψε μέχρι εκείνη την ημερομηνία. Συνεπώς, η συνολική έκθεση του εναγόμενου 2 στο χρέος θα πρέπει να περιορισθεί στο ποσό των ΛΚ 5490.31 πλέον τόκο, δηλαδή η οφειλή που διαμορφώθηκε στις 31.8.
  5. To υπόλοιπο και ζήτημα υπερχρεώσεων Αναφορικά με το θέμα του τόκου προκύπτει ότι ο συμβατικός τόκος που προβλεπόταν ήταν 7.25% ετησίως. Περαιτέρω, ο εναγόμενος 2 διά του τεκμηρίου 5 πληροφορήθηκε ότι στην περίπτωση που ήθελε να καθυστερήσει σε πληρωμή ως είχε συμφωνηθεί, θα είχε το δικαίωμα να χρεώσει τόκο υπερημερίας 5.75%. Κατά την ακροαματική διαδικασία οι ενάγοντες ενεργώντας με σύνεση ανασκευάσαν το οφειλόμενο ποσό και αφαίρεσαν τον τόκο υπερημερίας επί του τεκμηρίου 10.
  6. Το τελικό υπόλοιπο διαμορφώθηκε σύμφωνα με την μαρτυρία του ΜΕ3 στο ποσό των 15233.73 και αυτό το ποσό διαμορφώνεται με τον συμβατικό τόκο και από την 1.1.2008 με τόκο 7.75%. Στην υπόθεση Μπούλος Μαρσελ ν Λαική Κυπριακή Τράπεζα[12] το Εφετείο επεξήγησε ότι υπόλοιπο σε τρεχούμενο λογαριασμό του χρέους δεν μπορεί να αποδειχθεί με απλή δήλωση του χρέους η οποία να ετοιμάσθηκε από την ενάγουσα. Δήλωση που περιέχεται σε ηλεκτρονική κατάσταση κάτω από κάποιες προϋποθέσεις είναι αποδεκτή ως αποδεικτικό στοιχείο οποιουδήποτε γεγονότος που εκτίθεται στην ηλεκτρονική κατάσταση. Όμως το κριτήριο για την βαρύτητα που θα πρέπει να αποδοθεί σε τέτοια δήλωση είναι κατά πόσο ο διάδικος που φέρει το βάρος της απόδειξης στο ισοζύγιο των πιθανοτήτων να ικανοποιήσει ότι η εκδοχή του για το υπόλοιπο είναι ορθή. Στην υπόθεση Αντώνης Κούμπου ν Universal Bank ltd.[13] το Εφετείο απέρριψε το επιχείρημα του εφεσείοντα ότι δεν αποδείχθηκε το τελικό οφειλόμενο ποσό με θετική μαρτυρία και επεξήγησε ότι η υπόθεση αυτή ως προς τα γεγονότα διακρίνεται από το αποτέλεσμα στην υπόθεση Εθνική Τράπεζα Ελλάδος Κύπρου Λτδ. Ν Coral Foods Ltd.[14] για τους ακόλουθους λόγους: (α) διότι σ' εκείνη την υπόθεση οι ενάγοντες δεν επεξήγησαν συγκεκριμένες χρεώσεις στις καταστάσεις λογαριασμού που παρουσίασαν με βάση το Άρθρο 5Α
(1)του περί Αποδείξεως Νόμου Κεφ. 9 ούτως ώστε η βαρύτητά τους δεν κρίθηκε αρκετή να υποστηρίξει την απαίτηση, (β) διότι στην υπόθεση εκείνη είχε εφαρμογή ο περί Τόκου Νόμος του 1977 (Ν. 2/77ως είχε τροποποιηθεί) που περιόριζε το μέγιστο ποσοστό επιτοκίου στο 9% και (γ) διότι υπήρχε περί του αντιθέτου μαρτυρία ως προς τις καταστάσεις λογαριασμού. Στην παρούσα υπόθεση ενώ ο μάρτυρας των εφεσίβλητων αντεξετάστηκε για άλλα θέματα, δεν του ζητήθηκε να εξηγήσει τις καταχωρήσεις στις καταστάσεις λογαριασμού που παρουσίασε. Επεξηγήθηκε ότι κατάσταση λογαριασμού που παράγεται από ηλεκτρονικό υπολογιστή είναι ένα αποδεικτικό στοιχειό της αξίας του οποίου αξιολογείται η βαρύτητα του και είναι αποδεικτικό στοιχείο που λαμβάνεται υπόψη και συνεκτιμάται ανάλογα με τις περιστάσεις και με την υπόλοιπη μαρτυρία της υπόθεσης. Επειδή σε εκείνη την υπόθεση το υπόλοιπο αφορούσε πιστωτικές διευκολύνσεις που είχαν δοθεί σε τρεχούμενο λογαριασμό και η εξαγωγή του υπολοίπου ήταν εύκολη προϋπόθεση με αποτέλεσμα να υπολογίζεται ακριβώς το υπόλοιπο, δεν ήταν ανάγκη να επεξηγηθεί αναλυτικά κάθε διακίνηση του συγκεκριμένου λογαριασμού. Το τεκμήριο 10.3 πληρεί τις προϋποθέσεις του άρθρου 22 του Περί Αποδείξεως Νόμου. Η ανασκευή του υπολοίπου με την χρήση μειωμένου επιτοκίου δεν δημιουργεί κενό στο τεκμήριο 10.3 καθότι ενώπιον μου έχει τεθεί ο λογαριασμός από την αρχή μέχρι το τέλος και οι καταχωρήσεις είναι οι ίδιες αναφορικά με χρεώσεις και πιστώσεις με την διαφορά ότι από την 1.1.2008 χρεώνεται αντί τόκος υπερημερίας επιτόκιο 7.75%. Ο ΜΕ3 ανέφερε ότι είναι σωστό να διεκδικηθεί το ποσό πιο πάνω επειδή οι ενάγοντες είχαν το δικαίωμα να χρεώνουν τόκους υπερημερίας ούτως ή άλλως. Συνεπώς, ο τόκος των 7.75% είναι νόμιμος όχι παράνομος τόκος επειδή απέχει μόνο .25% από τον συμβατικό τόκο και επειδή ο λογαριασμός ήταν καθυστερημένος υπήρχε δικαίωμα σε τόκο υπερημερίας. Συνεπώς, με βάση την σύμβαση και τον Νόμο Περί Φιλελευθεροποίησης των Επιτοκίων, οι ενάγοντες είχαν το δικαίωμα να χρεώνουν και τόκους υπερημερίας. Όμως πρέπει να ληφθεί υπόψη ότι ο εναγόμενος 2 δεν πληροφορήθηκε έγκαιρα για τις καθυστερήσεις του πρωτοφειλέτη και δεν του δόθηκε η ευκαιρία να τερματίσει την εγγύηση του κατά τον χρόνο που επισυνέβη η καθυστέρηση. Επειδή αυτό αποτελεί παράβαση της συμφωνίας εγγύησης δεν δικαιούνται οι ενάγοντες να διεκδικούν τόκους υπερημερίας. Συνεπώς, το μόνο που δικαιούνται να διεκδικήσουν οι ενάγοντες είναι το υπόλοιπο οφειλόμενο ποσό κατά την ημερομηνία που έπρεπε να πληροφορήσουν τον εγγυητή για τις καθυστερήσεις του πρωτοφειλέτη και περαιτέρω συμβατικό τόκο ως προέβλεπε η συμφωνία τεκμήριο 1, δηλαδή 7.5% ετησίως. Αναφορικά με το ζήτημα που έχει εγείρει ο κ. Μιχαήλ με την αγόρευση του, κρίνω ότι το ζήτημα που επιχείρησε να εισαγάγει με μαρτυρία, δηλαδή το βασικό επιτόκιο της Κεντρικής Τράπεζας, δεν δικογραφείται πουθενά ώστε να καταστεί επίδικο θέμα στην αγωγή. Υπάρχει μόνο μία λιτή αναφορά στην παράγραφο 7 της Έκθεσης Υπεράσπιση ότι όλες οι χρεώσεις που αναφέρονται στην Έκθεση Υπεράσπισης είναι παράνομες διότι δεν τηρήθηκαν οι πρόνοιες του περί Ελευθεροποίησης του Επιτοκίου Νόμου. Δικογραφημένες θέσεις των διαδίκων διατυπώνονται με αναφορά των ουσιωδών γεγονότων που πλαισιώνουν την υπεράσπιση και όχι τα γεγονότα που αποτελούν το αποδεικτικό υλικό προς υποστήριξη του συγκεκριμένου ισχυρισμού. Στην FEDERAL BANK OF LEBANON (SAL), v. ΝΙΚΟΥ Κ. ΣΙΑΚΟΛΑ.[15] απόφαση πλειοψηφίας, το Εφετείο έδωσε κατευθυντήριες γραμμές σε σχέση με ζητήματα που άπτονται της Δ.19 των θεσμών της Πολιτικής Δικονομίας. Είναι αρκετό να διατυπώνεται η υπεράσπιση με γενικό τρόπο χωρίς αναφορά σε λεπτομέρειες ή και συγκεκριμένα έγγραφα. Όπως αναφέρθηκε στη Μελάς v. Κυριάκου[16] , η Έκθεση Υπεράσπισης αποτελεί δικόγραφο στο οποίο προσδιορίζονται οι θέσεις του εναγομένου έναντι των διεκδικήσεων του αντιδίκου του και το δικαστήριο δεν μπορεί να αποφασίζει ζητήματα που δεν αποτελούν μέρος της δικογραφίας. Η αναφορά του δικηγόρου των Εφεσειόντων στην υπόθεση Παφίτης κ.ά. v. Κουκουρή κ.ά.[17], στην οποία υιοθετήθηκε το πιο κάτω απόσπασμα από την υπόθεση Παπαγεωργίου v. Λούη Κλάππα (Investments Services Ltd)[18] , είναι εύστοχη. Στη σελίδα 1158 της απόφασης, αναφέρονται τα ακόλουθα, σχετικά με τη σημασία του προσδιορισμού των επίδικων θεμάτων: «Οι αρχές του δικονομικού δικαίου περιορίζουν τα επίδικα θέματα σε εκείνα τα οποία προσδιορίζονται από τη δικογραφία δηλαδή την απαίτηση, την υπεράσπιση και την απάντηση όπου υπάρχει. Ο επακριβής προσδιορισμός των επίδικων θεμάτων συναρτάται άμεσα με το αντιπαραθετικό σύστημα δίκης που ισχύει στο δικαιϊκό μας σύστημα και απόρροια της φυσικής δικαιοσύνης που επιβάλλει τη διασφάλιση του δικαιώματος διαδίκου για ουσιαστική ευκαιρία απάντησης στις θέσεις και ισχυρισμούς του αντιδίκου του. Η δίκη δρομολογείται, όπως επιγραμματικά ανάφερε ο τότε Πρόεδρος του Ανωτάτου Δικαστηρίου κ. Βασιλειάδης στην υπόθεση Homeros Th. Courtis and Others v. Panos K. Iasonides[19] , (βλέπε επίσης Christakis Loucaides v. C.D. Hay and Sons Ltd[20] κατά μήκος των γραμμών που οριοθετεί η δικογραφία και η δίκη διατρέχει την ίδια πορεία όπως και το τραίνο κατά μήκος των προκαθορισμένων γραμμών της διαδρομής». H αναφορά στην παράγραφο 7 της Έκθεσης Υπεράσπισης σε παράνομες χρεώσεις είναι τόσο γενική και ασαφής που σε καμία περίπτωση δεν μπορεί να συμπεριλαμβάνει, χωρίς αναφορά σε συγκεκριμένα γεγονότα που συνθέτουν την υπεράσπιση, το ζήτημα που έθεσε ο κ. Μιχαήλ. Εάν επιτρέπετο στον κ. Μιχαήλ να εισάγει αυτό το νέο επιχείρημα και μάλιστα σε στάδιο που οι ενάγοντες είχαν κλείσει την υπόθεση τους θα ήταν άδικο και καταπιεστικό. Συνεπώς, κρίνω ότι οι ενάγοντες έχουν αποδείξει το υπόλοιπο του δανείου το οποίο θα πρέπει να περιοριστεί στο ποσό των 9381.00 για τους λόγους, πιο πάνω, καθώς και το επιτόκιο που πρέπει να χρεώνεται επί του οφειλόμενου ποσού που είναι το συμβατικό. Εκδίδεται απόφαση υπέρ των εναγόντων και εναντίον του εναγόμενου για το ποσό των €9381.00 ( ΛΚ 5490.31 * 1.7086) πλέον τόκο 7.50% ετησίως από 31.8.2007. Τα έξοδα της αγωγής επιδικάζονται υπέρ των εναγόντων και εναντίον του εναγόμενου 2 όπως αυτά υπολογισθούν από τον πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο. (Υπ.) .............. Ν. Ταλαρίδου- Κοντοπούλου, Ε.Δ. [1] Πολιτική Έφεση 11058 ημερ. 28 Ιουνίου 2002 [2] Specific Contracts Vol. 2, Sweet & Maxwell , 27th edition 1994, Chapter 42 Suretyship, par. 42-036 [3] [1981] 1 WLR 805 [4]
(2004)1 AAΔ 180 [5] Specific Contracts par. 42-039 31st έκδοση. [6] (Chitty on Contracts, Specific Contracts par. 42-052) [7] supra note 6 [8] Πολιτική Έφεση, ημερ. 6 Φεβρουαρίου 2007 [9] [1985] 3 All ER 513,522-523 [10] [1968] 1 WLR 74 [11] (Chitty in Contracts Volume II Specific Contracts Sweet and Maxwell 21st edition, chapter 44 Surety ship) [12] 1 ΑΑΔ 1858
(2001)[13] 340/2006 [14] 1 ΑΑΔ 956
(2008)[15] 2011 1 Α.Α.Δ. 1422 [16]
(2003)1(Β) Α.Α.Δ. 826 [17]
(1992)1 Α.Α.Δ. 1154 [18]
(1991)1 A.A.Δ. 24 [19]
(1970)1 C.L.R. 180 [20]
(1971)1 C.L.R. 134 cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο

🔗 Στην επίσημη πηγή

Επεξήγηση AI βάσει του επίσημου κειμένου του νόμου. Ενδεικτική, δεν υποκαθιστά νομική συμβουλή.