ΠΑΝΑΓΙΩΤΑΣ ΓΕΩΡΓΙΟΥ ν. ΕΛΕΝΗΣ ΦΡΑΓΚΕΣΚΟΥ, Αρ. Αγωγής: 2706/15, 23/12/2016 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLAR:2016:A215 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΑΡΝΑΚΑΣ Ενώπιον:- Μ. Κ. Λοϊζου, Ε.Δ. Αρ. Αγωγής: 2706/15 Μεταξύ: ΠΑΝΑΓΙΩΤΑΣ ΓΕΩΡΓΙΟΥ Ενάγουσας -και- ΕΛΕΝΗΣ ΦΡΑΓΚΕΣΚΟΥ Εναγομένης Ημερομηνία: 23 Δεκεμβρίου 2016 Εμφανίσεις: Για την Ενάγουσα: κα Μικαέλλα Μακρή για Ν. Ροτσίδης & Σία ΔΕΠΕ. ΑΠΟΦΑΣΗ (κατόπιν μονομερούς αίτησης για απόφαση λόγω μη καταχώρισης σημειώματος εμφάνισης ημερομηνίας 29.8.2016) Α. Αντικείμενο Το Κλητήριο Ένταλμα επιδόθηκε στην Εναγομένη στις 9.2.2016 και αυτή δεν εμφανίστηκε. Ακολούθησε η καταχώριση από μέρους της Ενάγουσας της παρούσας αίτησης. Στις 27.10.2016 η Ενάγουσα, δια ένορκης δήλωσής της, προσκόμισε μαρτυρία προς απόδειξη της αγωγής της. Δια του γενικώς οπισθογραφημένου κλητηρίου εντάλματος η Ενάγουσα αξιώνει εναντίον της Εναγόμενης γενικές και ειδικές αποζημιώσεις, για ζημιές και/ή βλάβες τις οποίες η πρώτη υπέστη και/ή θα υποστεί, συνεπεία της αμέλειας και/ή της παράβασης του καθήκοντος επιμέλειας και/ή της παράβασης θέσμιων καθηκόντων και/ή του νόμου εκ της Εναγόμενης λόγω τροχαίου ατυχήματος που έγινε στις 19.11.2015 και για το οποίο ευθυνόταν η Εναγόμενη. Καθώς η τελευταία οδηγούσε το όχημά της με αρ. εγγραφής ΚΚY182 προσέκρουσε στο όχημα που οδηγούσε η Ενάγουσα με αρ. εγγραφής ΗΚΒ510 επί της οδού Ολυμπίου στη Λάρνακα. Ως αποτέλεσμα του τροχαίου αυτού ατυχήματος, η Ενάγουσα τραυματίστηκε σοβαρά και προκλήθηκαν σε αυτήν υλικές ζημιές και σωματικές βλάβες. Η Ενάγουσα αξιώνει, επίσης, γενικές αποζημιώσεις για απώλεια εισοδηματικής ικανότητας και/ή για μελλοντική φαρμακευτική αγωγή, μελλοντικές θεραπείες, μελλοντικές εγχειρίσεις, μελλοντικές φυσιοθεραπείες, και/ή άλλες συνεπακόλουθες μελλοντικές βλάβες. Αξιώνει και νόμιμο τόκο από τη γένεση του αγώγιμου δικαιώματος, πλέον έξοδα και Φ.Π.Α. Καταχωρίστηκε Έκθεση Απαίτησης στην υπόθεση. Οι ισχυρισμοί εντός της ένορκης δήλωσης που καταχωρίστηκε προς υποστήριξη της αίτησης ελέχθηκαν και καλύπτονται πλήρως από την Έκθεση Απαίτησης. Ως εκ τούτου, κρίνω ότι παρέλκει να αναφερθώ στους ισχυρισμούς της Έκθεσης Απαίτησης, εφόσον θα γίνει ενδελεχής αναφορά στην ένορκη δήλωση της Ενάγουσας. Β. Η μαρτυρία Δια της ένορκης δήλωσής της η Ενάγουσα αναφέρει ότι κατά τον ουσιώδη χρόνο, στις 19.11.2015 δηλαδή και περί ώρα 15:15 οδηγούσε το όχημά της με αρ. εγγραφής ΗΚΒ510 στην οδό Ολύμπου στη Λάρνακα με πορεία προς την ελεγχόμενη με φώτα τροχαίας διασταύρωση με τη Λεωφόρο Γιάννου Κρανιδιώτη. Η Εναγόμενη οδηγούσε το δικό της αυτοκίνητο με αρ. εγγραφής ΚΚΥ182 επί της ίδιας οδού και με την ίδια κατεύθυνση και ακολουθούσε την Ενάγουσα. Συγκρούστηκε βίαια στο πίσω μέρος του αυτοκινήτου της αφού ήταν αμελής. «Το ατύχημα οφείλεται αποκλειστικά στην αμέλεια της Εναγόμενης και στην παράβαση του καθήκοντος επιμέλειας και των εκ του Νόμου και Κανονισμών απορρεόντων καθηκόντων αυτής, όπως εξάλλου εξάγεται και από τα γεγονότα του ατυχήματος. Δηλαδή η Εναγόμενη δεν έβλεπε μπροστά της ή μάλλον ήταν αφηρημένη και είχε την προσοχή της αλλού διότι, όπως φαίνεται από τα γεγονότα, ενώ ήμουν μπροστά της και προχωρούσε κανονικά μου κτύπησε σε ανύποπτο χρόνο από πίσω χωρίς να μου δοθεί εμένα η οποιαδήποτε ευχέρεια αντίδρασης». (Η παράγραφος 6 της ένορκης δήλωσης της Ενάγουσας). Τη σκηνή του ατυχήματος επισκέφθηκε Αστυνομία και λειτουργός οδικής εξυπηρέτησης της ασφαλιστικής εταιρείας Μινέρβα, στην οποία ήταν ασφαλισμένη η Εναγόμενη. Αμέσως μετά το ατύχημα και την ίδια μέρα, η Ενάγουσα μεταφέρθηκε με ασθενοφόρο στο Τμήμα Ατυχημάτων και Επειγόντων Περιστατικών του Γενικού Νοσοκομείου Λάρνακας. Της χορηγήθηκε μορφίνη σε ενέσιμη μορφή λόγω του αφόρητου πόνου που ένιωθε. Της παρασχέθηκαν οι Πρώτες Βοήθειες και υπεβλήθη σε κλινικό και ακτινολογικό έλεγχο, ο οποίος κατέδειξε θλάση αυχένος και οσφύος, ευθειασμό τόσο της αυχενικής μοίρας, όσο και της οσφυϊκής μοίρας της σπονδυλικής στήλης. Οι κακώσεις αυτές συνοδεύονταν από άλγος στον αυχένα και στην οσφύ, καθώς και σύσπαση των αυχενικών μυών. Της δόθηκαν οδηγίες για επανεξέταση στο Ορθοπεδικό Τμήμα του Γενικού Νοσοκομείου Λάρνακας και της συνεστήθη φυσιοθεραπευτική αγωγή. Λόγω των αφόρητων πόνων στον αυχένα, στην οσφύ και στο κεφάλι δεν μπορούσε να περιμένει μέχρι τη διευθέτηση του ραντεβού της στο Ορθοπεδικό Τμήμα του Νοσοκομείου. Επισκέφθηκε στις 20.11.2015, την επομένη του ατυχήματος δηλαδή, τον ιατρό Γιάννη Ευσταθιάδη, ιδιώτη ορθοπεδικό χειρούργο, ο οποίος την παρέπεμψε σε εξέταση μαγνητικού τομογράφου. Υπεβλήθη στις 23.11.2015 στο Πρότυπο Διαγνωστικό Κέντρο Κύπρου «Πρόγνωσις» από την Δρ Βασιλική Χατζημανώλη, ειδική ακτινολόγο, σε μαγνητική τομογραφία της οσφύος για την οποία υπάρχει ιατρικό πιστοποιητικό στην αγγλική γλώσσα. Το ιατρικό πιστοποιητικό καταλήγει ως εξής: «Conclusion: At the L4 - L5 level there is evidence of a posterior central extending left posterolateral disc extrusion associated with disc fragment located left inferiorly at the level of the body of the L5 vertebra. The combination of the above causes mild compression of the left L5 descending nerve root before enters the foramen. » Η μαγνητική τομογραφία, ως την ερμήνευσε ο Δρ Ευσταθιάδης και στη βάση των συμπερασμάτων της Δρ Χατζημανώλη, προκάλεσε στην Ενάγουσα δισκοκήλη στο μεσοσπονδύλιο δίσκο Ο4-Ο5 με πίεση της νευρικής ρίζας Ο
- Της επεξηγήθηκε ότι είχε σπάσει ο μεσοσπονδύλιος δίσκος με αποτέλεσμα το σπασμένο κομμάτι του δίσκου να πιέζει την αριστερή νευρική ρίζα στο σημείο Ο5 της σπονδυλικής στήλης, η οποία επιδρά στο αριστερό της πόδι. Την παρέπεμψε σε φυσιοθεραπεία. Επιπρόσθετα, της συνταγογράφησε ισχυρή και μακροχρόνια μυοχαλαρωτική, αναλγητική και αντιφλεγμονώδη φαρμακευτική αγωγή, η οποία περιελάβανε και κορτιζόνη. Σε ένα εκ των φαρμάκων που της συνταγογραφήθηκαν, το Patiox, ανέπτυξε αλλεργική αντίδραση, κάτι το οποίο είχε ως αποτέλεσμα την επιπρόσθετη ταλαιπωρία της. Έφερε πάντως αυχενικό κολλάρο για περίοδο δύο μηνών, το οποίο την περιόριζε στην κίνηση και στην άνεσή της και την ταλαιπωρούσε ιδιαίτερα. Παραπέμφθηκε από τον Δρ Ευσταθιάδη σε φυσιοθεραπείες, στις οποίες υπεβλήθη από 26.11.2015 μέχρι και τις 28.12.
- Στις 9.3.2016, λόγω και πάλι έντονης συμπτωματολογίας και πόνου, αναγκάστηκε να ξαναεπισκεφθεί τον Δρ Ευσταθιάδη, ο οποίος της χορήγησε φαρμακευτική αγωγή για έξι περαιτέρω εβδομάδες. Επισκέφθηκε και τον χειρούργο ορθοπεδικό Δρ Στέλιο Χατζηχριστοφή για μια δεύτερη άποψη, ο οποίος επιβεβαίωσε τη διάγνωση και φαρμακευτική αγωγή του Δρ Ευσταθιάδη και της ανέφερε ότι η δισκοκήλη που παρουσιάζει στο μεσοσπονδύλιο δίσκο στο σημείο Ο4-Ο5 της σπονδυλικής στήλης θα την ταλαιπωρεί για μια ζωή. Αναφέρει ότι, συνεπεία του ατυχήματος υπέστη σοβαρές και εκτεταμένες σωματικές βλάβες, πόνο, ταλαιπωρία, ανικανότητα, ψυχική και σωματική οδύνη και στέρηση και απώλεια της ευμάρειας και της απόλαυσης της ζωής και των ανέσεών της, ως ακολούθως: (α) Μετατραυματική δισκοκήλη στο ύψος Ο4-Ο5 με πίεση της Ο5 εξερχόμενης αριστερής νευρικής ρίζας. (β) Δισκικές προβολές στο επίπεδο Ο3-Ο4 και στο Ο5-Ι1 με πίεση επί του μηνιγγικού σάκου. (γ) Ριζοπάθεια στην Ο5 αριστερή νευρική ρίζα. (δ) Εγκεφαλική διάσειση. (ε) Θλάση αυχενικής μοίρας της σπονδυλικής στήλης (εφεξής αναφερόμενη «ΑΜΣΣ»). (στ) Θλάση οσφυϊκής μοίρας της σπονδυλικής στήλης (εφεξής αναφερόμενη «ΟΜΣΣ»). (ζ) Απότομο τράνταγμα της σπονδυλικής στήλης - Whiplash Injury. (η) Ευθειασμός και/ή απώλεια της φυσιολογικής λόρδωσης της ΑΜΣΣ. (θ) Ευθειασμός και/ή απώλεια της φυσιολογικής λόρδωσης της ΟΜΣΣ. (ι) Αυχεναλγία. (ια) Οσφυαλγία. (ιβ) Επώδυνη δσυκαμψία και περιορισμός κινήσεων της ΑΜΣΣ. (ιγ) Επώδυνη δυσκαμψία και περιορισμός κινήσεων της ΟΜΣΣ. (ιδ) Σύσπαση μυών της ΑΜΣΣ. (ιε) Σύσπαση μυών της ΟΜΣΣ. (ιστ) Αντανάκλαση άλγους στο αριστερό κάτω άκρο. (ιζ) Αδυναμία στο αριστερό κάτω άκρο. (ιη) Αιμωδίες αριστερού κάτω άκρου. (ιθ) Κεφαλαλγία. (κ) Ζάλη. (κα) Χρόνια Μετατραυματικό αυχενικό σύνδρομο. (κβ) Αυχενική κόπωση. (κγ) Μεταδιασεισικό σύνδρομο. (κδ) Μείωση συγκέντρωση. (κε) Αναγούλες - ναυτία. (κστ) Διαταραχές ύπνου. (κζ) Ευερεθιστότητα. (κη) Εύκολη κόπωση. (κθ) Δυσφορία. Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι, στο ιατρικό πιστοποιητικό του Δρ Ευσταθιάδη, το οποίο καταρτίστηκε βάσει των ευρημάτων του καθ'όλη τη διάρκεια της ιατρικής παρακολούθησης της Ενάγουσας και μέχρι τις 14.1.2016, αναφέρονται, ως κατακλείδα, τα ακόλουθα: «Παρούσα Κατάσταση Στη τελευταία κλινική εξέταση στις 14 Ιανουαρίου 2016 η ασθενής ανέφερε ήπια ενοχλήματα από την ΑΜΣΣ και την ΟΜΣΣ αλλά χωρίς νευρολογικά ευρήματα κατά την κλινική εξέταση. Γνώμη-Πρόγνωση Η εν λόγω ασθενής έχει τραυματισθεί σε τροχαίο ατύχημα στις 19 Νοεμβρίου
- Υπέστη Διάσειση, θλάση της Αυχενικής, Οσφυϊκής μοίρας της σπονδυλικής στήλης και Μετατραυματική δισκοκήλη με πίεση της εξερχόμενης Ο5 ρίζας αριστερά. Ακολούθησε πρόγραμμα φυσικοθεραπείας και δόθηκε φαρμακευτική αγωγή. Η πρόγνωση της Μετατραυματικής Θλάσης της Αυχενικής Μοίρας της Σπονδυλικής Στήλης με βάση τη διεθνή βιβλιογραφία (Hunter) είναι σε γενικές γραμμές καλή, αν και υπάρχουν αρκετές περιπτώσεις, περίπου 1/3 των ασθενών όπου αναπτύσσουν εμμένουσα, χρόνια αυχεναλγία, πονοκέφαλο, επώδυνη δυσκαμψία της αυχενικής μοίρας, αυχενική κόπωση μέχρι και 10 χρόνια μετά το τραυματισμό με ότι αυτό συνεπάγετε για την καθημερινή δραστηριότητα τους. Εμμένουσα αυχεναλγία είναι πιο συχνή στις γυναίκες παρά στους άντρες. Ήπια διάσειση μπορεί να σχετιστεί με Μεταδιασεισικό σύνδρομο (Post-Concussion Syndrome) συμπτώματα όπως πονοκέφαλο, μείωση συγκέντρωσης, διαταραχές ύπνου, ζάλη, εύκολη κόπωση και ευερεθιστότητα που μπορεί να διαρκέσουν για αρκετούς μήνες.» Σε σχέση με τις ειδικές ζημιές της, η Ενάγουσα αναφέρει και πράγματι αποδεικνύει δια των Τεκμηρίων συνημμένων στην ένορκη δήλωσή της και των λεγομένων της εντός της τελευταίας, τις πιο κάτω ειδικές ζημιές: α) Ζημιά αυτοκινήτου - Τεκμήρια 11,12,13 €5.200 β) Ακτινογραφίες από Γενικό Νοσοκομείο Λάρνακος, ημερ.23/11/2015 - Τεκμήριο 14 €10 γ) Μαγνητική Τομογραφία ΟΜΣΣ, ημερ.24/11/2015 - Τεκμήριο 15 €260 δ) 7 ιατρικές επισκέψεις στον Δρ. Ευσταθιάδη, ημερ.25/1/2016 - Τεκμήριο 16 €280 ε) Ιατρικού πιστοποιητικό Δρ. Ευσταθιάδη, ημερ.25/1/2016 - Τεκμήριο 17 €350 στ) Απόδειξη πληρωμής Δρ. Χατζηχριστοφή, ημερ.15/3/2016 - Τεκμήριο 18 €50 ζ) 12 συνεδρίες Φυσιοθεραπευτικής Αγωγής - Τεκμήρια 19.1-19.5 €300 η) Τέσσερις
(4)αποδείξεις για Φαρμακευτική Αγωγή - Τεκμήρια 20.1-20.4 €192.55 ΣΥΝΟΛΟ €6.642,55» Όσον αφορά στο σημείο ως α) ανωτέρω, δηλαδή στη ζημιά του αυτοκινήτου της, η Ενάγουσα αναφέρει ότι πριν το ατύχημα είχε προσφορά για να πωλήσει το αυτοκίνητό της σε συγκεκριμένη εταιρεία προς €9.500 (βλ. Τεκμήριο 11). Κατόπιν του ατυχήματος, η ίδια εταιρεία ήταν διατεθειμένη να το αγοράσει, χωρίς να είναι επιδιορθωμένο, γύρω στις €3.000-€3.500 και όχι περισσότερα. Τελικά, κατάφερε να το πουλήσει σε τρίτο πρόσωπο, αδιόρθωτο, στην τιμή των €4.
- Και, έτσι, αξιώνει, ως ζημιά της, τη διαφορά των €5.
- Ως προς τις γενικές αποζημιώσεις, που η Ενάγουσα αξιώνει, αναφέρει ότι κατά τον ουσιώδη χρόνο του τραυματισμού της ήταν 40 ετών και οικοκυρά. Κατά τη διάρκεια των πρώτων τριών μηνών μετά το ατύχημα υπέφερε καθημερινά από τρομερούς πονοκεφάλους και ζάλη, καθώς και αφόρητους πόνους, δυσκαμψία και μυϊκές συσπάσεις στον αυχένα και την οσφύ. Είχε δυσκολίες στη συγκέντρωση και ενίοτε είχε αναγούλες και τάση για εμετό, τα οποία ήταν αρκετά έντονα και συχνά τις πρώτες ημέρες. Απότομες κινήσεις της κεφαλής της προκαλούσαν ζάλη και ενέτειναν τον πονοκέφαλο και το άλγος στον αυχένα. Ο πόνος στην οσφύ ήταν ανυπόφορος και την εμπόδιζε από το να σκύψει, να γυρίσει και γενικότερα δυσκολευόταν στις κινήσεις που περιλάμβαναν την παραμικρή χρήση της οσφύος. Ο πόνος επεκτεινόταν στο αριστερό της πόδι, το οποίο ένιωθε πολύ αδύναμο και είχε συνεχώς μουδιάσματα. Χρειαζόταν συνεχή ανάπαυση, αλλά δεν μπορούσε να βρει ανακούφιση καθότι οιαδήποτε στάση του σώματος της της προκαλούσε έντονη αυχεναλγία και οσφυαλγία. Τα συμπτώματά της στο αριστερό της πόδι περιόριζαν κατά διαστήματα τη βάδισή της. Δυσκολευόταν να οδηγήσει, να φροντίσει την οικογένειά της και την οικία της, να κοιμηθεί και να αυτοεξυπηρετηθεί, ενώ οποιαδήποτε παρατεταμένη κίνηση, χειρωνακτική εργασία ή μεταφορά και ανύψωση βαρετών αντικειμένων επιδείνωνε τα συμπτώματά της. Έχει επηρεαστεί η ψυχολογία της και άλλαξε η συμπεριφορά της, ενώ στερήθηκε τις ασχολίες που της χάριζαν ευεξία και ευχαρίστηση πριν το ατύχημα. Έλαβε ισχυρή φαρμακευτική αγωγή, την οποία συνεχίζει μέχρι και σήμερα κατά διαστήματα, έφερε αυχενικό κολάρο για μήνες και υπεβλήθη σε φυσιοθεραπευτική αγωγή. Σήμερα συνεχίζει από μόνη της να κάνει εντριβές, χειρομαλάξεις και να τοποθετεί κολάρο. Η θεραπεία στην οποία υπεβλήθη τους πρώτους τρεις μήνες βελτίωσε την κατάστασή της, αλλά δεν επέφερε πλήρης ίαση. Παρουσιάζει υποτροπές και η κατάσταση της υγείας της επιδεινώνεται μετά από απότομες αλλαγές, κλιματικές αλλαγές, παρατεταμένη καθιστή ή όρθια στάση, παρατεταμένη βάδιση και μετά από έντονη και κοπιώδη δραστηριότητα, αλλά και κατά την οδήγηση. Η δυσκινησία και ο πόνος στην οσφύ έχει καταστεί μόνιμος και καθημερινός και επεκτείνεται στο αριστερό κάτω άκρο της, το οποίο παρουσιάζει μουδιάσματα και γενική αδυναμία. Έχει αναγκαστεί να περιορίσει την κινητικότητα της και να τροποποιήσει την καθημερινότητα και τον τρόπο ζωής της, καθώς και τη διατροφή της ώστε να περιορίσει, κατά το μέγιστο δυνατό βαθμό, την επιδείνωση της κατάστασής της. Έχει απωλέσει την ποιότητα του ύπνου της, αποφεύγει να κουβαλά βαριά αντικείμενα και να κουράζεται, πονεί όταν οδηγά, όταν σκύβει, όταν σηκώνεται, όταν ανεβοκατεβαίνει σκαλιά, ενώ όταν καθαρίζει, μαγειρεύει και γενικά φροντίζει την οικογένειά της και την οικογενειακή της οικία αναγκάζεται να σταματά κατά διαστήματα για να ανακουφίζεται. Δεν επιδίδεται πλέον στις ίδιες ασχολίες που είχε πριν το ατύχημα και δεν νοιώθει ο ίδιος άνθρωπος. Η παρούσα κατάσταση της υγείας της έχει δυσμενείς συνέπειες στην προσωπική και οικογενειακή της ζωή. Σύμφωνα με τον ιατρό της, λόγω των κακώσεων συνεπεία του ατυχήματος στο μέλλον θα προκληθούν περαιτέρω εκφυλιστικές αλλοιώσεις και οστεοαρθρίτιδα με σοβαρές συνέπειες στην υγεία της. Περαιτέρω και πάλι σύμφωνα με τον ιατρό της, εάν δεν περιορίζονται τα συμπτώματα με τη φαρμακευτική αγωγή και τη φυσιοθεραπεία θα χρειαστεί στο μέλλον να υποβληθεί σε χειρουργική επέμβαση στο σπόνδυλο για αντιμετώπιση των τραυματισμών της, πράγμα το οποίο την αγχώνει και την φοβίζει. Ως της έχει αναφέρει ο γιατρός της, η δισκοκήλη είναι μόνιμη κατάσταση η οποία μάλλον θα χειροτερεύει με την πάροδο του χρόνου και θα της προκαλεί κρίσεις πόνου στον αυχένα, στη μέση και στο αριστερό πόδι κατά διαστήματα, κατόπιν κόπωσης και κατά τη διάρκεια των καιρικών αλλαγών. Ο γιατρός της συνέστησε φυσιοθεραπείες για ανακούφιση από τα συμπτώματα πόνου και ενδυνάμωση των μυών, αλλά η οικονομική της κατάσταση την εμποδίζει από του να λάβει περαιτέρω φυσιοθεραπευτική αγωγή. Δεν έχει οικονομική ευχέρεια να φέρει οικιακή βοηθό, κάτι το οποίο επιθυμεί. Το ποσό που θα της επιδικαστεί από το Δικαστήριο θα είναι μια ανακούφιση αφού θα μπορεί να επαναρχίσει φυσιοθεραπεία ή και ακόμη υδροθεραπεία και επίσης να κάνει περαιτέρω απεικονιστικές εξετάσεις για να διαφανεί η παρούσα κατάσταση της σπονδυλική της στήλης, αφού τώρα δεν έχει την οικονομική ευχέρεια. Θα έχει επίσης οικονομική ασφάλεια σε τυχόν ανάγκη χειρουργικής επέμβασης. Γ. Η νομική πτυχή Σε σχέση με Ενάγοντα που αποδεικνύει την απαίτηση του ενώπιον του Δικαστηρίου λόγω παράλειψης καταχώρισης εμφάνισης εκ του Εναγομένου, στην Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος (Κύπρου) Λτδ ν. Γιώργου Οικονόμου, ECLI:CY:AD:2014:A786, Π. Ε. 335/2009, ημερ. 17/10/2014, αναφέρθηκε ότι: «Η [Ενάγουσα]Τράπεζα φέρει το βάρος απόδειξης του ύψους της απαίτησής της. Σε περίπτωση που ικανοποιήσει το Δικαστήριο ότι η εκδοχή της ήταν πιο πιθανή παρά όχι, τότε δικαιούται σε απόφαση (Μπούλος Μαρσέλ κ.ά. ν. Λαϊκής Κυπριακής Τράπεζας Λτδ
(2001)1 ΑΑΔ 1858). Σε περίπτωση όπου υπάρχει μόνο μία εκδοχή ως προς τα γεγονότα, τότε συνήθως αυτό που απομένει να εξεταστεί, εκτός αν υπάρχουν εγγενείς δυσκολίες σε σχέση με το μάρτυρα και την αξιοπιστία του, είναι αν τα γεγονότα, όπως βρίσκονται ενώπιον του Δικαστηρίου είναι αρκετά για να αποδείξουν την υπόθεση στο αναγκαίο επίπεδο (Barry Wynne v. David Costaki Mavronicola ως διαχειριστή της περιουσίας του Κωστάκη Δαυίδ Μαυρονικόλα
(2009)1Β ΑΑΔ 1138). Συνήθως τέτοια θέματα εγείρονται σε υποθέσεις όπου δεν εμφανίζεται ο αντίδικος, όπως ήταν και τα γεγονότα στην υπόθεση Barry Wynne (πιο πάνω).» Η απουσία διαδίκου από τη διαδικασία θεωρείται τόσο θεμελιώδης, που στην Νίκος Κώστα Χαριλάου ν. Κυριακής Ανδρέα Τινέντη
(2010)1(Γ) ΑΑΔ 1677 το Ανώτατο Δικαστήριο ανέφερε ότι εάν το πρωτόδικο Δικαστήριο έχει επιφυλάξεις ως προς την έγκριση αξίωσης του αποδεικνύοντα διαδίκου, οφείλει να προβεί σε διευκρινιστικές ερωτήσεις και όχι, ανερώτητα, να απορρίψει την αίτηση. Το αστικό αδίκημα της αμέλειας, βάσει του άρθρου 51 του περί Αστικών Αδικημάτων Νόμου, Κεφ. 148, συνίσταται στην ζημιογόνα παράβαση καθήκοντος επιμέλειας. Το καθήκον επιμέλειας ορίζεται με βάση την επιμέλεια που θα επεδείκνυε ο μέσος συνετός άνθρωπος για να αποφύγει να προκαλέσει ζημία στον πλησίον του υπό τις δοσμένες συνθήκες. Σε σχέση με υποθέσεις οδικής αμέλειας, στη Συκοπετρίτης ν. Χριστοδούλου
(2004)1 (Α) Α.Α.Δ. 218 αναφέρθηκε ότι, το καθήκον επιμέλειας οδηγού οχήματος «προσδιορίζεται αντικειμενικά, είναι απρόσωπο και καθολικό, οφειλόμενο σε κάθε τρίτο, που, κατά λογική πρόβλεψη μπορεί να επηρεαστεί από τις πράξεις του». Οι παράμετροι του αντικειμενικού κριτηρίου της αμέλειας οριοθετούνται από τη συμπεριφορά ενός συνετού και σώφρονα και όχι του τέλειου οδηγού. (βλ. Παναγιώτου ν. Αστυνομίας
(1982)1 Α.Α.Δ. 585, Σωκράτους ν. Αστυνομίας
(1989)2 Α.Α.Δ. 1 και Βασιλείου ν. Αστυνομίας
(1994)2 Α.Α.Δ. 202). Το καθήκον επιμέλειας που οφείλεται από κάθε οδηγό, συναρτάται προς τη δυνατότητα πρόβλεψης κινδύνου. Όταν η πιθανότητα δημιουργίας κινδύνου στο δρόμο είναι ευλόγως εμφανής, τότε η παράλειψη λήψης μέτρου προφύλαξης συνιστά αμέλεια (Μιχαήλ Φοινικαρίδης κ.α. ν. Γεωργίου Λάμπρου Γεωργίου κ.α.
(1991)1 Α.Α.Δ. 475, 484). Η πρόβλεψη συναρτάται με τις κοινές εμπειρίες και τη λογική (βλ. Σωκράτους (ανωτέρω)). Ένας οδηγός έχει καθήκον τήρησης της δέουσας παρατηρητικότητας πάντοτε και κάτω από όλες τις περιστάσεις (βλ. Κωνσταντίνου ν. Κατσούρη
(1975)1 C.L.R. 188). Η αμέλεια είναι συνυφασμένη με το χρόνο, τόπο και άλλες συνθήκες και παράλειψη να δει κανείς ότι είναι απλά ορατό αποτελεί αμέλεια (Νικολαΐδης ν. Οικονομίδης
(1963)2 C.L.R. 78). Για να μπορέσει ζημιά, η οποία ανάγεται σε αμελή πράξη, να είναι ανακτήσιμη, πρέπει να υπάρχει αιτιώδης συνάφεια μεταξύ των δύο. Όταν η αιτιώδης συνάφεια υπάρχει, η ζημιά είναι κατά κανόνα ανακτήσιμη, νοουμένου ότι δεν είναι αφ΄ενός υπερβολικά απομακρυσμένη από την αμελή πράξη και αφ΄ετέρου μη προβλέψιμη συνέπεια της επιδεικνυόμενης αμέλειας. Για τη διαφορά μεταξύ ειδικών και γενικών αποζημιώσεων, χρήσιμη αναφορά μπορεί να γίνει στο σύγγραμμα Bullen and Leake and Jacob´s Precedents of Pleadings, [1975] 12th ed.: "The distinction between general and special damage is this. General damage is such as the law will presume to be the natural or probable consequence of the defendant´s act. It arises by inference of law, and need not, therefore, be proved by evidence and may be averred generally. Special damage, on the other hand, is such a loss as the law will not presume to be the consequence of the defendant´s act, but such as depends in part, at least, on the special circumstance of the particular case. It must therefore be always explicitly claimed on the pleading, as otherwise the defendant would have no notice that such items of damage would be claimed from him at the trial." Ως ειδικές αποζημιώσεις μπορούν να επιδικασθούν ζημιές που έχουν ήδη αποκρυσταλλωθεί, όπως για παράδειγμα ζημιά σε περιουσία, ήδη δημιουργηθέντα ιατροφαρμακευτικά έξοδα, απώλειες μισθών μέχρι τη δίκη. Ως γενικές αποζημιώσεις μπορούν να επιδικασθούν ζημιές που δεν έχουν αποκρυσταλλωθεί ακόμη, όπως για παράδειγμα απώλεια μελλοντικών απολαβών, μελλοντική ιατροφαρμακευτική περίθαλψη, έξοδα μελλοντικής κατ'οίκον φροντίδας ή απώλειες οι οποίες δεν μπορούν να αποτιμηθούν σε χρήμα, όπως πόνος, ταλαιπωρία, μείωση των απολαύσεων της ζωής. Οι ειδικές αποζημιώσεις πρέπει να καταγράφονται και να εξειδικεύονται στην έκθεση απαίτησης, να δικογραφούνται με λεπτομέρεια και να αποδεικνύονται με αυστηρότητα, με σαφήνεια και με συγκεκριμένα στοιχεία. Εάν αυτό δε γίνει, είναι αδύνατη η επιδίκαση οποιουδήποτε ποσού υπό τη μορφή ειδικής ζημιάς (βλ. μεταξύ άλλων Πίριλλος v. Κονναρή
(2000)1Β ΑΑΔ 1153)[1]. Ο ενάγων υποχρεούται όχι μόνο στην ακριβή απόδειξη της προκληθείσας ειδικής ζημιάς του, αλλά και σε απόδειξη του ευλόγου τέτοιας δαπάνης (Αντωνιάδης ν. Σταύρου
(1998)1Β Α.Α.Δ 1171). Ως προς τις γενικές αποζημιώσεις, τονίστηκε στην Ειρήνη Ανδρέου ν. Αντώνης Θεμιστοκλέους,
(2004)1 (Α) Α.Α.Δ. 355, με αναφορά του Εφετείου στην πρωτόδικη απόφαση: «Οι αποζημιώσεις πρέπει να είναι δίκαιες, λογικές και κοινωνικά αποδεκτές. Σκοπός είναι να αποδοθεί δικαιοσύνη στην απώλεια και ζημιά του τραυματισθέντος χωρίς να τίθεται υπερβολικό βάρος επί του αδικοπραγήσαντος. Ο ανθρώπινος πόνος και δυσχέρεια πρέπει να αποτιμούνται με φιλελεύθερο πνεύμα, λόγω των πολλαπλών στερήσεων που προκαλούν οι αναπηρίες στα θύματα της αμέλειας και η γενική τάση είναι να αυξάνεται το ποσό των αποζημιώσεων, σε μια προσπάθεια πιο δίκαιης αποτίμησης του πόνου, λαμβανομένης υπόψη της συνεχούς μείωσης της αξίας του χρήματος. Όσον αφορά προηγούμενες αποφάσεις, αυτές μόνο καθοδήγηση παρέχουν, γιατί είναι σχεδόν αδύνατο να βρεθούν δύο υποθέσεις με τα ίδια ακριβώς στοιχεία. (βλ. Αντωνιάδης ν. Μακρίδης
(1969)1 Α.Α.Δ. 245, Paraskevaides (Overseas) Ltd v. Christofi
(1982)1 Α.Α.Δ. 789, Νεοφύτου ν. Χ"Δημητρίου
(1982)1 Α.Α.Δ. 430, Παναγής ν. Θεοδώρου
(1992)1 Α.Α.Δ. 1303, Σπύρου ν. Χ"Χαραλάμπους
(1989)1(Ε) Α.Α.Δ. 298, Miller v. Peter
(1999)1 Α.Α.Δ. 2091).» Το Δικαστήριο καλείται σε κάθε περίπτωση να επιδικάσει δίκαιη αποζημίωση στον τραυματισθέντα. Είναι επιφορτισμένο με το άχαρο έργο της αποτίμησης σε χρήμα της ανθρώπινης υγείας. Η αποζημίωση για αστικά αδικήματα δεν έχει σκοπό την τιμωρία, αλλά την αποκατάσταση. Το μέσο του χρήματος είναι αφ΄εαυτού ατελές για την αποκατάσταση του τραυματισθέντα στην προτέρα κατάσταση ((βλ. Κυριάκος Μαυροπετρή ν. Γεωργίου Λουκά
(1995)1 Α.Α.Δ. 66). Το χρήμα δεν μπορεί να αποκαταστήσει την υγεία του τραυματισθέντος, αλλά οι επιδικασθείσες αποζημιώσεις σκοπούν στην ανακούφιση του παθόντα από τα δεινά των κακώσεών του και την παροχή ασφάλειας για το μέλλον. Η τάση στην επιδίκαση αποζημιώσεων είναι αυξητική, εφόσον αντανακλά την κοινωνική ευαισθησία για τον ανθρώπινο πόνο, την αγωνία της αναπηρίας και τη ψυχική οδύνη από την περιθωριοποίηση από τις συνήθεις δραστηριότητες του ανθρώπου (βλ. Κωνσταντίνου ν. Ιωάννου
(1993)1 Α.Α.Δ. 669, Paraskevaides (Overseas) Ltd. v. Christofis
(1982)1 C.L.R. 789 και Polycarpou v. Adamou
(1988)1 C.L.R. 727). Τυχόν απώλεια μελλοντικών απολαβών ή μελλοντικά ιατροφαρμακευτικά έξοδα που θα προκύψουν από αναγκαία θεραπεία ή αποκατάσταση, είναι ανακτήσιμα ως μέρος των γενικών αποζημιώσεων. Στη Βαρβάρα Νικολάου ν. Στέλιου Στυλιανού κ.ά.
(2011)1 ΑΑΔ 1727 αποφασίστηκε ότι: «Ως προς το ζήτημα των εξόδων για μελλοντικές φυσιοθεραπείες θεωρούμε πως ο πολλαπλασιαστής 15 που χρησιμοποιήθηκε ήταν χαμηλός για γυναίκα 38 ετών κατά την έκδοση της απόφασης. Συναφώς παρατηρούμε ότι η εφεσείουσα θα χρειάζεται τις φυσιοθεραπείες μέχρι το τέλος της ζωής της. Ο πολλαπλασιαστής είναι διαφορετικός όταν πρόκειται για απώλεια εισοδημάτων, οπόταν υπολογίζεται μέχρι την ηλικία συνταξιοδότησης και διαφορετικός όταν πρόκειται για μελλοντικά ιατρικά και συναφή έξοδα, όπως στην προκείμενη περίπτωση, οπόταν υπολογίζεται μέχρι το αναμενόμενο τέλος της βιολογικής ζωής. Στην προκείμενη περίπτωση θεωρούμε ότι ο ορθός πολλαπλασιαστής θα έπρεπε να ήταν 22 αντί 15. Ο υπολογισμός που έγινε στη βάση των 40 φυσιοθεραπειών το χρόνο με κόστος €34 για την κάθε φυσιοθεραπεία ήταν δικαιολογημένος.» Ως προς το σκοπό που εξυπηρετεί η μέθοδος του πολλαπλασιαστή και του πολλαπλασιαστέου ως μέθοδος υπολογισμού μελλοντικών απωλειών, το κατωτέρω απόσπασμα από την Constantinou v. Kritikos
(1982)1 CLR 859, σελ. 866-867 είναι απολύτως βοηθητικό. Το Εφετείο παρέπεμψε στην πρωτόδικη απόφαση, ως εξής: « "The multiplier is the principal instrument for the determination of the present value of future losses and as the future is fraught with uncertainty because of the frailty of human life and uncertainty about environmental conditions the multiplier is not co-extensive with the projected span of the working life of the plaintiff as it may be foreshadowed by statistical data. Furthermore it is scaled down in order to make allowance for the fact that in reckoning compensation for future losses regard should be had not only to the capital, as represented by the Court's award, but to the income therefrom in years to come as well. In Poullou v. Constantinou
(1973)12 J.S.C. 1645 (not published in the C.L.R.) the Supreme Court pointed out that the age of retirement to old age pension is not the ceiling of one's working life. Indeed in Demetrios Antoniades v. Andreas Nicolaou Markides
(1969)1 C.L.R. 245 a multiplier of 4 was chosen in the case of a man of 63. In Poullou (supra) the Supreme Court made reference to a number of factors that have a bearing on the determination of the multiplier for the forecast of future losses of earnings. Regard should bead to the financial position of the plaintiff as reflecting his amenity for an early retirement, his health as a pointer to his span of life and lastly the nature of his work, indicative of the hazards lying ahead. In this case the plaintiff was a healthy man engaged in a rather hazarduous occupation. In Taylor v. O' Connor [1970] 1 All E.R. 365 (H.L.) Lord Pearson observed that annuity tables are not an infallible guide to the choice of the multiplier, whereas in Gavin v. Wilmot Breeders Ltd. [1973] 3 All E.R. 935 (C.A.) it was stressed that the choice of a multiplier does not depend on any fast and hard rule. The choice must be approached from a wide angle after a proper evaluation of all factors bearing on the issue. The Courts have rejected suggestions that the multiplier should be raised in order to counter balance future inflation for two reasons: Firstly because future inflation is both as unknown and imponderable fact and secondly because the adverse effects of inflation may be offset by a wise investment of the funds. (See Cookson v. Knowles [1978] 2 All E.R. 604 (H.L.). The multiplier must be chosen by reference to the age of the plaintiff at the time of the trial. (See Dodds v. Dodds [1978] 2 All E.R. 531). The Age and Expectation of Life at the time of the Trial The plaintiff at present is aged about 59 and he has, provided he is properly looked after, normal life prospects. Counsel rightly agreed that the multiplier for nursing expenses should be higher compared to that adopted for future losses of earning for the obvious reason that it is fixed by reference to plaintiff's expectation of life and not his expectation of working life. Having weighed all relevant factors we have come to the decision that the multiplier for the determination of future losses of earnings should be fixed at 6 and that for the determination of future nursing expenses at 8".» Για σκοπούς ομοιομορφίας των δικαστικών αποφάσεων ενθαρρύνεται η χρήση παρόμοιων πολλαπλασιαστών για παρόμοιες περιπτώσεις. Όταν όμως για κάποιο λόγο δεν προσφέρεται η μέθοδος του πολλαπλασιαστή και του πολλαπλασιαστέου για υπολογισμό μελλοντικών απωλειών, τότε μπορεί να επιδικαστεί ένα κατ'αποκοπήν ποσό, στη βάση πάντοτε της μαρτυρίας ενώπιον του Δικαστηρίου (βλ. Βαρβάρα Νικολάου (ανωτέρω), Καρδανάς κ.ά. v. Καραμούζη
(2007)1(Α) Α.Α.Δ. 191, Θεοφάνους κ.ά. v. Κουρουκλά κ.ά.
(2006)1(Α) Α.Α.Δ. 528). Σε σχέση με την επιδίκαση τόκου, αυτή σκοπεί επίσης στην αποκατάσταση του ισοζυγίου μεταξύ Ενάγοντα και Εναγομένου, ήτοι να αποκαταστήσει τον Ενάγοντα για τα ποσά που ο Εναγόμενος μέχρι την έκδοση της απόφασης κατακρατούσε. Και ο παράγοντας της καθυστέρησης στην καταχώριση της αγωγής, μεταξύ άλλων, έχει ρόλο να διαδραματίσει στον τρόπο άσκησης της διακριτικής ευχέρειας του Δικαστηρίου ως προς τον επιδικασθέντα, σε κάθε περίπτωση, τόκο. (βλ. το άρθρο 58Α του περί Αστικών Αδικημάτων Νόμου, Κεφ. 148, την Φοινικαρίδης v. Γεωργίου
(1991)1 Α.Α.Δ. 475, Jamal Ismail v. Μιχαήλ Αντωνίου κ.ά., ECLI:CY:AD:2014:A107, Πολιτική Έφεση 333/09 ημερομηνίας 12/02/2014. Προηγούμενες αποφάσεις σε σχέση με επιδικασθείσες αποζημιώσεις είναι καθοδηγητικές, αλλά όχι δεσμευτικές για το Δικαστήριο, εφόσον είναι αδύνατο να βρεθούν δύο παντελώς ίδιες περιπτώσεις (βλ. Ερωτοκρίτου κ.α. v. Καραολή
(1998)1Α Α.Α.Δ. 445). Στην Navichkova Daria v. Θέμη Βλάβη,
(2012)1 Α.Α.Δ. 1111 η ενάγουσα ήταν 34 ετών και τραυματίστηκε σε τροχαίο ατύχημα. Yπέστη κάταγμα οσφυϊκής μοίρας της σπονδυλικής στήλης στο σημείο Ο5, συντριπτικό κάταγμα εντός του σπονδυλικού σωλήνα, κάταγμα σφηνοειδούς ταρσού, υγροθώρακα που αντιμετωπίστηκε με χειρουργική τοποθέτηση σωλήνα κλειστής παροχέτευσης και κακώσεις προσώπου και κοιλίας. Όταν εξήλθε από το νοσοκομείο για περίοδο 6 μηνών βάδιζε με δυσκολία και υποβασταζόταν. Υπήρχε μυϊκή αδυναμία των μυών και των κάτω άκρων, δυσκαμψία στους μύες της ράχης και οσφύος, έντονη οσφυαλγία και επώδυνη δυσκαμψία της δεξιάς ποδοκνημικής άρθρωσης, τα οποία συμπτώματα σταδιακά υποχώρησαν αλλά διαπιστώθη ότι κατά καιρούς θα εμφανίζεται οσφυϊκό άλγος και δυσκαμψία ειδικά μετά από κόπωση και αλλαγή του καιρού. Είχαν επιδικασθεί στην υπόθεση αυτή €25.000 ως γενικές αποζημιώσεις, οι οποίες κατ' έφεση αυξήθηκαν σε €40.000 με νόμιμο τόκο επ' αυτού από της ημέρας καταχώρησης της αγωγής μέχρι εξόφλησης. Στην Χ"Θεοδοσίου ν. Διονυσίου
(2007)1(Β) Α.Α.Δ. 1121, ο Ενάγων είχε υποστεί διάφορα τραύματα σ' όλο του το σώμα, με σοβαρότερο το κάταγμα του 6ου θωρακικού σπονδύλου. Είχε υποβληθεί σε συντηρητική θεραπεία και σε φυσιοθεραπεία. Έλαβε αναρρωτική άδεια ενός χρόνου και λόγω των συνεπειών του τραύματος στο σπόνδυλο δεν ήταν σε θέση να εργαστεί και τον επόμενο χρόνο. Είχε ως μόνιμα κατάλοιπα την κύφωση της θωρακικής μοίρας της σπονδυλικής στήλης, απώλεια ύψους του σπονδύλου, πόνο κατά την ορθοστασία, το οδήγημα, τις αθλοπαιδιές και την κατάκλιση στην ίδια θέση για διάστημα μισής ώρας. Υπήρχε πιθανότητα ανάπτυξης οστεοαρθριτικών αλλοιώσεων. Οι επιδικασθείσες γενικές αποζημιώσεις £10.000 αυξήθηκαν κατ' έφεση σε £15.000 επί πλήρους ευθύνης. Στην Κωνσταντινίδης κ.ά. ν. Παπαμιλτιάδη
(2007)1(Β) Α.Α.Δ. 733, γυναίκα ηλικίας 53 ετών είχε υποστεί κάταγμα του κάτω άκρου της κερκίδος αριστερά, τραύματα στο δεξιό γόνατο και στο βλεννογόνο του κάτω χείλους και διάφορους μώλωπες. Τέσσερα χρόνια μετά το ατύχημα παραπονείτο για αδυναμία και πόνο στο αριστερό άνω άκρο. Είχε ως μόνιμα κατάλοιπα, τη μικρή παραμόρφωση και μικρό περιορισμός της κινητικότητας της αριστερής πηχεοκαρπικής και αδυναμία σύσφιξης. Δημιουργήθηκε μετατραυματική αρθρίτιδα. Οι επιδικασθείσες γενικές αποζημιώσεις £15.000, επικυρώθηκαν κατ' έφεση. Και για άλλη εφεσείουσα, στην ίδια υπόθεση, γυναίκα ηλικίας 55 ετών, είχε υποστεί κάταγμα της 5ης πλευράς δεξιά, διάστρεμμα της αυχενικής μοίρας και εγκεφαλική διάσειση. Έφερε αυχενικό κολλάρο για τρεις μήνες συνεχώς. Παρέμεινε ως μόνιμο κατάλοιπο κάποια ευαισθησία με τις καιρικές αλλαγές. Οι Επιδικασθείσες γενικές αποζημιώσεις £5.000 επικυρώθηκαν κατ' έφεση. Δ. Επαγωγή των νομικών αρχών στα γεγονότα της παρούσας υπόθεσης Στη γραπτή τους αγόρευση προς υποστήριξη της αίτησης, οι συνήγοροι της Ενάγουσας υπεστήριξαν ότι πρέπει να της επιδικαστεί ποσό €35.000 ως γενικές αποζημιώσεις, περαιτέρω ποσό €15.500 ως γενικές αποζημιώσεις υπό μορφή μελλοντικών εξόδων φυσιοθεραπείας και φαρμακευτικής αγωγής, €6.642,55 ως ειδικές αποζημιώσεις, πλέον τόκοι και έξοδα. Στην απουσία αντιλόγου εκ της Εναγόμενης, η μαρτυρία της Ενάγουσας, ως αναντίλεκτη, γίνεται δεκτή. Κρίνω ότι δεν υπάρχουν εγγενείς δυσκολίες ή αδυναμίες στη μαρτυρία της Ενάγουσας, εκτός σε σχέση με το εξής σημείο. Ενώ στην παράγραφο 29 της Ένορκης Δήλωσης της, η Ενάγουσα αναφέρει ότι σύμφωνα με τον ιατρό της πρέπει να υποβάλλεται σε φυσιοθεραπείες για τις οποίες δεν έχει οικονομική ευχέρεια, στην παράγραφο 20 της ένορκης δήλωσής της αναφέρει ότι οι φυσιοθεραπείες δεν της επέφεραν άλλη βελτίωση και έτσι τις σταμάτησε «κατόπιν συμβουλής τόσο του γιατρού μου όσο και της φυσιοθεραπεύτριας μου και συνέχισα από μόνη μου να κάνω εντριβές, χειρομαλάξεις και ζεστά επιθέματα όπως μου συνέστησαν». Υπάρχει, επομένως, αντίφαση επί του σημείου τούτου στη μαρτυρία της Ενάγουσας. Βάσει της αντίφασης αυτής και σε συνδυασμό με την απουσία οποιασδήποτε αναφοράς σε αναγκαίες μελλοντικές φυσιοθεραπείες στο ιατρικό πιστοποιητικό του Δρ. Ευσταθιάδη, κρίνω ότι δεν έχει αποδειχθεί, στο ισοζύγιο των πιθανοτήτων, η αναγκαιότητα για μελλοντικές φυσιοθεραπείες. Κατ' ακολουθία, ελλείπει το αναγκαίο υπόβαθρο προς υπολογισμό οποιωνδήποτε αποζημιώσεων σε σχέση με αυτές. Ακόμα όμως και να αποδεικνυόταν η αναγκαιότητα για μελλοντικές φυσιοθεραπείες, και πάλιν, κρίνω ότι η Ενάγουσα, δεν προσέφερε ικανοποιητική και αρκούντως συγκεκριμένη μαρτυρία για τη συχνότητα, τον αριθμό ή τη διάρκεια των συστηνόμενων μελλοντικών φυσιοθεραπειών της, ώστε να είναι δυνατόν να χρησιμοποιηθεί η μέθοδος του πολλαπλασιαστή και του πολλαπλασιαστέου, ως οι συνήγοροι της εισηγούνται. Μόνο δια της γραπτής αγόρευσης των συνηγόρων την Ενάγουσας, και όχι δια της ένορκης δήλωσης της ίδιας, αναφέρθηκε ότι το κόστος της φυσιοθεραπείας ανέρχεται στα €25 ανά συνεδρία και η Ενάγουσα θα χρειαστεί είκοσι συνεδρίες το χρόνο. Χρησιμοποιώντας ως πολλαπλασιαστή 19, οι δικηγόροι της Ενάγουσας εισηγούνται ποσό €15.500 ως γενικές αποζημιώσεις για σκοπούς μελλοντικών φυσιοθεραπειών. Τα όσα αναφέρονται σε γραπτή αγόρευση δικηγόρου δεν αποτελούν μαρτυρία. Έτσι ελλείπει η βάση για χρήση της μεθόδου του πολλαπλασιαστή και του πολλαπλασιαστέου ως προανέφερα. Βεβαίως, αποτελεί δυνατότητα του Δικαστηρίου η επιδίκαση ενός κατ' αποκοπή ποσού, το οποίο είναι εύλογο υπό τις περιστάσεις. Λόγω, όμως ότι, ως προαναφέρθηκε, δεν αποδείχθηκε η αναγκαιότητα για μελλοντικές φυσιοθεραπείες, ούτε κατ' αποκοπή ποσό μπορεί εν προκειμένω να επιδικασθεί. Ενόψει του ότι η Ενάγουσα ήταν οικοκυρά πριν το ατύχημα, δε θα επιδικασθεί οποιοδήποτε ποσό για απώλεια μελλοντικών απολαβών. Ενόψει, περαιτέρω, ότι ελλείπει μαρτυρία περί της αναγκαίας μελλοντικής φαρμακευτικής αγωγής, δεν μπορεί να επιδικασθεί αντίστοιχο ποσό. Όσον αφορά στις αναφορές της Ενάγουσας (στις παραγράφους 26 και 28 της ένορκης δήλωσής της) περί της άποψης του ιατρού της ότι, στο μέλλον θα της προκληθούν περαιτέρω εκφυλιστικές αλλοιώσεις και οστεοαρθρίτιδα με σοβαρές συνέπειες στην υγεία της, οι οποίες εάν δεν περιορίζονται με φαρμακευτική αγωγή και φυσιοθεραπεία θα χρειαστεί στο μέλλον να υποβληθεί σε χειρουργική επέμβαση, κρίνω ότι μειωμένη βαρύτητα μπορεί να αποδοθεί σε αυτές. Και αυτό διότι η πιο πάνω μαρτυρία της Ενάγουσας είναι εξ' ακοής. Αξιολόγησα την εξ' ακοής αυτή μαρτυρία, βάσει των κριτηρίων που αναφέρονται στο άρθρο 27 του περί Αποδείξεως Νόμου, Κεφ. 9. Μαρτυρία εκ μέρους του Δρ. Ευσταθιάδη προσκομίστηκε από την Ενάγουσα υπό τύπον ιατρικού πιστοποιητικού, αλλά τίποτε εντός αυτού δεν αναφέρει τα πιο πάνω, ούτε καν δεικνύει σε αυτή την κατεύθυνση. Δεν είναι γνωστό πότε έγινε αυτή η δήλωση εκ μέρους του Δρ. Ευσταθιάδη και σε ποιο στάδιο της παρακολούθησης της Ενάγουσας. Δεν είναι απόλυτο ότι η άποψη του μεταφέρθηκε επακριβώς. Η εξ' ακοής αυτή μαρτυρία της Ενάγουσας δίδεται στο πλαίσιο της παρούσας αγωγής για αποζημιώσεις, από την οποία η Ενάγουσα ευλόγως αναμένει να αποκομίσει όφελος. Όλοι αυτοί οι παράγοντες με οδηγούν υπέρ του ότι, στις πιο πάνω αναφορές της Ενάγουσας, μικρή βαρύτητα πρέπει να αποδοθεί. Συνεπώς, δεν μπορεί το στοιχείο της μελλοντικής χειρουργικής επέμβασης να ληφθεί υπόψη κατά τον υπολογισμό των γενικών αποζημιώσεων. Έτσι κι αλλιώς, για τέτοια αποζημίωση δε γίνεται εισήγηση στην αγόρευση των συνηγόρων της. Λαμβάνω σοβαρά υπόψη μου ότι η Ενάγουσα κατά το χρόνο του ατυχήματος ήταν 40 ετών και έχαιρε άκρας υγείας. Ήταν άτομο δραστήριο, το οποίο ασχολείτο με το σπίτι, τα παιδιά και την ιστιοπλοΐα. Το επίδικο ατύχημα της προκάλεσε τις σωματικές βλάβες και συμπτώματα που αναφέρονται πιο πάνω υπό τα σημεία (α) μέχρι και (κθ). Ο πιο σοβαρός της τραυματισμός και εκείνος που βάσει της μαρτυρίας που προσκομίστηκε της προκαλεί τα πιο επώδυνα συμπτώματα και ενδεχομένως τα πιο σοβαρά κατάλοιπα, είναι η μετατραυματική δισκοκήλη με πίεση της εξερχόμενης Ο5 ρίζας αριστερά. Λιγότερο σοβαρός, αλλά ιδιαίτερα επώδυνος τραυματισμός είναι και η μετατραυματική θλάση της αυχενικής μοίρας της σπονδυλικής στήλης, που η Ενάγουσα υπέστη. Λαμβάνω, επίσης, σοβαρά υπόψη ότι, βάσει του ιατρικού πιστοποιητικού του Δρ. Ευσταθιάδη, η πρόγνωση της μετατραυματικής θλάσης της αυχενικής μοίρας της σπονδυλικής στήλης, ως αυτή που υπέστη η Ενάγουσα, είναι γενικά καλή, όμως, το 1/3 των ασθενών μπορεί μέχρι και 10 χρόνια μετά το ατύχημα να αναπτύξουν εμμένουσα χρόνια αυχεναλγία, πονοκέφαλο, επώδυνη δυσκαμψία της αυχενικής μοίρας και αυχενική κόπωση. Η εμμένουσα αυχεναλγία είναι πιο συχνή στις γυναίκες παρά στους άνδρες. Επίσης, βάσει του ιατρικού πιστοποιητικού του Δρ. Ευσταθιάδη, η ήπια διάσειση μπορεί να συσχετιστεί με μεταδιασεισικό σύνδρομο με συμπτώματα όπως πονοκέφαλο, μείωση συγκέντρωσης, διαταραχές ύπνου, ζάλη, εύκολη κόπωση και ευερεθιστότητα που μπορεί να διαρκέσουν αρκετούς μήνες. Τα συμπτώματα αυτά, συνάδουν πλήρως με τα όσα περιέγραψε ως συμπτώματα των σωματικών βλαβών της η Ενάγουσα στη μαρτυρία της. Ε. Κατάληξη Βάσει όλων των πιο πάνω, καταλήγω ως εξής: Εκδίδεται απόφαση, υπέρ της Ενάγουσας και εναντίον της Εναγόμενης, για το ποσό των €18.000 ως γενικές αποζημιώσεις με νόμιμο τόκο από την ημέρα δημιουργίας του αγώγιμου δικαιώματος, ήτοι την 19/11/2015, μέχρι εξόφλησης, πλέον το ποσό των €6.642,55 ως ειδικές αποζημιώσεις, με νόμιμο τόκο μειωμένο κατά το ήμισυ, από 19/11/2015 μέχρι σήμερα και νόμιμο τόκο από σήμερα μέχρι την εξόφληση. Τα έξοδα της αγωγής προς €719 (τα αρχικά της κλίμακας €10.000-€50.000) θα είναι υπέρ της Ενάγουσας και εναντίον της Εναγόμενης. (Υπ.) ........... Μ. Κ. Λοϊζου, Ε.Δ. Πιστόν αντίγραφον Πρωτοκολλητής [1] Βλ. επίσης , Παναγιώτου ν. Φραγκέσκου κ.α.
(1999)1 Α.Α.Δ. 687, Αλεξάνδρου ν. Ιωάννου
(1996)1 Α.Α.Δ. 1157, Χριστοδούλου ν. Αγαθοκλέους
(1997)1 Α.Α.Δ. 396, Ηρακλέους ν. Πίτρου
(1994)1 Α.Α.Δ. 239, Λοϊζου ν. Μουρτζή
(1999)1 Α.Α.Δ. 883, Μαΐττα ν. Γεωργίου κ.α.
(1998)1 Α.Α.Δ. 1 και Ζήνων Μερκής Λτδ ν. Ελληνικής Τράπεζας Λτδ
(1999)1 Α.Α.Δ. 1923). cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο