Χένρυ Βενιαμίν ν. Ιωάννης Μιχαήλ, Αρ. Αγωγής: 856/ 2011, 31/8/2016

Χένρυ Βενιαμίν ν. Ιωάννης Μιχαήλ, Αρ. Αγωγής: 856/ 2011, 31/8/2016 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLAR:2016:A158 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΑΡΝΑΚΑΣ ΕΝΩΠΙΟΝ: Χρ. Γ. Φιλίππου, A.Ε.Δ. Αρ. Αγωγής: 856/ 2011 Μεταξύ: Χένρυ Βενιαμίν Ενάγουσας και Ιωάννης Μιχαήλ Εναγόμενος Ημερομηνία: 31 Αυγούστου, 2016 Εμφανίσεις: Για τον Ενάγοντα: Ο κ. Α.Β. Ζαχαρίου για Ανδρέας Β. Ζαχαρίου & Σία Δ.Ε.Π.Ε. Για τον Εναγόμενο: Η κα Σ. Κουρουζίδου για Χάρης Κυριακίδης Δ.Ε.Π.Ε. Α Π Ο Φ Α Σ Η ΟΙ ΙΣΧΥΡΙΣΜΟΙ ΣΤΑ ΔΙΚΟΓΡΑΦΑ: Ο ενάγων με γενικά οπισθογραφημένο κλητήριο ένταλμα (Δ.2, Θ.1), το οποίο καταχωρήθηκε στις 17.03.2011, αξιώνει γενικές και ειδικές αποζημιώσεις για σωματικές βλάβες και άλλη συναφή ζημιά που υπέστη συνεπεία τροχαίου δυστυχήματος το οποίο συνέβηκε την 27.11.2009 και ενώ ο ενάγων οδηγούσε το μοτοποδήλατο του με αριθμό εγγραφής ΕΥΚ 135 επί της Λεωφόρου Φανερωμένης στην Λάρνακα λόγω αμέλειας ή/και παραβάσεως των θέσμιων καθηκόντων του εναγομένου κατά την οδήγηση από αυτόν του οχήματος υπ΄ αριθμό εγγραφής DAC

Η έκθεση απαίτησης του ενάγοντος καταχωρήθηκε την 30.03.2012 και σ΄ αυτήν καταγράφονται τόσο οι προσωπικές του συνθήκες κατά τους ουσιώδεις χρόνους όσο και τα γεγονότα της υπόθεσης. Ισχυρίζεται ότι κατά το χρόνο του δυστυχήματος ήταν 19 ετών, ήταν υγιής, υπηρετούσε τη θητεία του στην Εθνική Φρουρά και ασχολείτο με το άθλημα του Ταε Κβο Ντο με κύριο σκοπό του να φτάσει σε επίπεδο όπου θα μπορούσε να διδάσκει και ο ίδιος το εν λόγω άθλημα. Ήταν ο ιδιοκτήτης και ο οδηγός του μοτοποδηλάτου που οδηγούσε ενώ ο εναγόμενος ήταν ο οδηγός του οχήματος με το οποίο ενεπλάκη στο δυστύχημα. Οδηγούσε το μοτοποδήλατο του στην Λεωφόρο Φανερωμένης στην Λάρνακα. Σε κάποιο σημείο του δρόμου και ενώ οδηγούσε νόμιμα και κανονικά, ο εναγόμενος αμελώς και/ή κατά παράβαση των θέσμιων υποχρεώσεων του, εξήλθε από πάροδο και εισήλθε στην οδό Αρτέμιδος με αποτέλεσμα να προκαλέσει σύγκρουση μεταξύ των επίδικων οχημάτων και/ή ζημιές και/ή βλάβες και/ή σωματικές βλάβες στον ενάγοντα. Το εν λόγω ατύχημα, κατά τον ενάγοντα, οφείλεται στην αποκλειστική και/ή συντρέχουσα αμέλεια και/ή παράβαση των θέσμιων καθηκόντων του εναγομένου. Παρατίθεται στην έκθεση απαιτήσεως σειρά λεπτομερειών της καταλογιζόμενης αμέλειας και/ή παράβασης των εκ του νόμου απορρεόντων καθηκόντων του εναγόμενου και στη συνέχεια λεπτομέρειες των σωματικών βλαβών που υπέστη, τη θεραπεία στην οποία υποβλήθηκε, την παρούσα και μελλοντική κατάσταση της υγείας του όπως και λεπτομέρειες των ειδικών ζημιών του τις οποίες υπολόγισε και δικογραφεί στο ποσό των €16.960,78σ. Ο εναγόμενος δεν κατέβαλε στον ενάγοντα κανένα ποσό μέχρι την έγερση της αγωγής και επομένως αξιώνει από τον εναγόμενο γενικές αποζημιώσεις για σωματικές βλάβες και/ή πόνο και/ή ταλαιπωρία και/ή για οποιεσδήποτε άλλες ζημιές τις οποίες υπέστη, ειδικές ζημιές, οιανδήποτε περαιτέρω θεραπεία κριθεί ορθή και δίκαιη, νόμιμο τόκο και έξοδα. Στην Υπεράσπιση του ο εναγόμενος, πλην του ότι επισυνέβη το τροχαίο ατύχημα μεταξύ των διαδίκων, αρνείται όλους τους υπόλοιπους ισχυρισμούς του ενάγοντος και ειδικότερα ότι οδηγούσε αμελώς ή /και κατά παράβαση των εκ του νόμου ή/και κανονισμών υποχρεώσεων του ή/και με τον τρόπο που του καταλογίζεται από τον ενάγοντα και προβάλλει τους δικούς του ισχυρισμούς σε σχέση με το ατύχημα. Ισχυρίζεται ότι η πορεία του εναγόμενου ήταν από την εκκλησία της Παναγίας της Φανερωμένης προς τον κυκλικό κόμβο Φανερωμένης και σε κάποιο σημείο της είχε πρόθεση να δυνηθεί να στρίψει δεξιά σύμφωνα με την πορεία του για να εισέλθει εντός της Λεωφόρου Θεσσαλονίκης. Αφού σηματοδότησε ή/και ήλεγξε τον δρόμο, λαμβάνοντας υπόψη και την μηδαμινή ή/και περιορισμένη ορατότητα /ή και τις συνθήκες μηδαμινής ορατότητας του ή/και του περιορισμένου οδικού φωτισμού και προέβη σε όλες τις δέουσες ενέργειες για να στρίψει δεξιά σύμφωνα με την πορεία του, και να εισέλθει εντός της Λεωφόρου Θεσσαλονίκης, ή/και άρχισε να εκτελεί τη σχετική κίνηση για να εισέλθει εντός του ρηθέντος δρόμου, ο ενάγων οδηγώντας τοσούτον αμελώς ή/και κατά παράβαση των εκ του νόμου ή/και κανονισμών απορρεόντων καθηκόντων του το μοτοποδήλατο του επί της Λεωφόρου Φανερωμένης και κινούμενος στην αντίθετη σε σχέση με την πορεία του εναγόμενου κατεύθυνση ή/και οδηγώντας με μεγάλη ή/και υπερβολική ταχύτητα υπό τις περιστάσεις ή/και οδηγώντας στην δεξιά λωρίδα κυκλοφορίας, σύμφωνα με την πορεία του, παρέλειψε να αντιληφθεί εγκαίρως ή/και καθόλου την πρόθεση του εναγόμενου με αποτέλεσμα να συγκρουστεί μαζί του. Γι΄αυτό και αρνείται και απορρίπτει όλες τις ισχυριζόμενες λεπτομέρειες αμέλειας ή/και παραβάσεως των θέσμιων καθηκόντων του, όπως του καταλογίζει ο ενάγων, και προβάλλει τη θέση ότι το δυστύχημα επισυνέβη συνεπεία της αποκλειστικής ή/και της εις μέγιστο βαθμό συντρέχουσας αμέλειας ή/και κατά παράβαση των εκ του νόμου και/ή κανονισμών απορρεόντων καθηκόντων του ενάγοντος. Παραθέτει λεπτομέρειες της αμέλειας ή/και παραβάσεως των εκ του νόμου και κανονισμών απορρεόντων καθηκόντων του ενάγοντος και αρνείται τις αξιώσεις του ενάγοντος και ζητά την απόρριψη της αγωγής με έξοδα σε βάρος του ενάγοντος. Ο ενάγων με την Απάντηση του αρνείται όλους μαζί και καθένα ξεχωριστά τους ισχυρισμούς του εναγόμενου και εμμένει στις αξιώσεις του. Η ΜΑΡΤΥΡΙΑ: Οι δύο πλευρές την 3.02.2015, πριν την έναρξη της ακροαματικής διαδικασίας, δήλωσαν και καταγράφηκε στο πρακτικό ότι συμφώνησαν και είναι αποδεκτές οι αποζημιώσεις που αξιώνονται ως ειδικές ζημιές και καταγράφονται στην παράγραφο 17 (α), (β) και (στ) της έκθεσης απαιτήσεως. Ο Αστ. 3024 κ. Μάριος Καβαλιέρος (Μ.Ε.1), υπηρετεί στην Αστυνομική Διεύθυνση Λάρνακας και είναι τοποθετημένος στον κλάδο οδικών τροχαίων δυστυχημάτων. Υιοθέτησε ενόρκως την κατάθεση του σε σχέση με τη διερεύνηση από αυτόν του επίδικου δυστυχήματος, την οποία κατάθεσε ως τεκμήριο και σημειώθηκε ως Τεκμ.
Καταγράφει σ΄αυτήν ότι την 27.11.2009 και ώρα 18:15 επισκέφθηκε τη σκηνή του τροχαίου δυστυχήματος που έγινε την ίδια ημέρα και ώρα 18:00 στη συμβολή της Λεωφόρου Φανερωμένης και της Λεωφόρου Θεσσαλονίκης στην Λάρνακα. Περιγράφει τα ενεχόμενα οχήματα και τους οδηγούς τους. Στο μοτοποδήλατο που οδηγούσε ο ενάγων επέβαινε ως συνεπιβάτης του ο Χρήστος Παναγή. Όταν ο ίδιος έφθασε στη σκηνή του δυστυχήματος οι επιβαίνοντες στο μοτοποδήλατο, οι οποίοι είχαν τραυματιστεί, είχαν ήδη διαμετακομιστεί με ασθενοφόρο στις Α΄ Βοήθειες του Γενικού Νοσοκομείου Λάρνακας. Εκεί κρατήθηκαν για περαιτέρω νοσηλεία στο Ορθοπεδικό Τμήμα λόγω του τραυματισμού τους στο δεξί τους πόδι. Συνάντησε στη σκηνή τον εναγόμενο. Ετοίμασε εκεί πρόχειρο σχέδιο στο οποίο σημείωσε το σημείο συγκρούσεως το οποίο του υπέδειξε ο εναγόμενος με το οποίο συμφώνησε σε κατοπινό χρόνο και ο ενάγων όπως συμφώνησε επίσης και για τις πορείες των ενεχομένων οχημάτων και τις τελικές θέσεις των οχημάτων. Ο δρόμος ήταν άσφαλτος καλής επιφάνειας και το δυστύχημα επισυνέβη παρά τη συμβολή της Λεωφόρου Φανερωμένης και της Λεωφόρου Θεσσαλονίκης, τύπου Τ. Ο δρόμος έχει τέσσερις λωρίδες δύο προς κάθε κατεύθυνση. Οι δύο οδηγοί είχαν ικανοποιητική ορατότητα πέραν των 100 μέτρων πριν και μετά το σημείο συγκρούσεως. Το όριο ταχύτητας είναι 50 XΑΩ. Αριστερά και δεξιά του δρόμου υπάρχει πεζοδρόμιο πλάτους 2,4 μ. Σε σχέση με τις ζημιές στα ενεχόμενα οχήματα είχε διαπιστώσει ότι είχε βουλώσει στη δεξιά γωνία του ο μπροστινός προφυλακτήρας, το μπροστινό φτερό και το μπροστινό καπό του διπλοκάμπινου οχήματος που οδηγούσε ο εναγόμενος. Έσπασαν τα μπροστινά πλαστικά και φανάρια, στράβωσε το τιμόνι, έσπασαν τα αριστερά και δεξιά πλαστικά και κόπηκε το κάθισμα του μοτοποδηλάτου που οδηγούσε ο ενάγων. Κατά την ώρα του δυστυχήματος ο καιρός ήταν αίθριος και η επιφάνεια του δρόμου στεγνή. Το δυστύχημα έγινε κατά την διάρκεια της νύκτας με πολύ ικανοποιητικό φωτισμό. Τα φώτα πορείας των ενεχομένων οχημάτων λειτουργούσαν κανονικά και ο δεξιός δείκτης του οχήματος του εναγομένου ήταν σε λειτουργία. Αργότερα την ίδια ημέρα έλαβε ανακριτική κατάθεση από τον εναγόμενο και όταν τον κατηγόρησε γραπτώς και του επέστησε την προσοχή στο νόμο αυτός απάντησε με τη φράση: «Εν τους είδα». Στις 23.12.2009 έλαβε κατάθεση από τον ενάγοντα, του υπέδειξε το πρόχειρο σχέδιο της σκηνής και αφού του το επεξήγησε αυτός συμφώνησε με αυτό και το υπέγραψε. Ο ενάγων του δήλωσε ότι δεν επιθυμούσε να επισκεφθεί τη σκηνή του δυστυχήματος. Κατάθεσε το πρόχειρο σχεδιαγράφημα της σκηνής ως Τεκμ. 2 και το συμμετρικό ως Τεκμ. 3, την κατάθεση του συνεπιβάτη στο μοτοποδήλατο που οδηγούσε ο ενάγων του κ. Χρήστου Παναγή ως Τεκμ. 4,του ενάγοντος ως Τεκμ. 5, του εναγόμενου ως Τεκμ. 6, την γραπτή κατηγορία που εξέθεσε στον εναγόμενο ως Τεκμ. 7, τις οδηγίες του για ιατρική εξέταση και την έκθεση της Ιατρικής Λειτουργού Δρ Γαλάτειας Λαμπριανίδου ημερομηνίας 27.11.2009 ως Τεκμ.8, την Έκθεση Νοσηλείας Ασθενούς ως Τεκμ.
Τα πιο πάνω τεκμήρια θα τύχουν σχολιασμού όπου χρειαστεί και θα αξιολογηθούν όπως και όλο το μαρτυρικό υλικό στο κατάλληλο στάδιο. Ο ενάγων κ. Χένρυ Βενιαμίν, ο οποίος κατάθεσε στη συνέχεια, συμφώνησε ότι είχε εμπλακεί σε δυστύχημα στη Λεωφόρο Φανερωμένης στη Λάρνακα στις 27.11.2009 ενώ οδηγούσε μοτοποδήλατο με συνεπιβάτη του τον Χρίστο Παναγή. Ισχυρίστηκε ότι φορούσαν τα κράνη τους και η ταχύτητα τους ήταν 45 ΧΑΩ. Ο εναγόμενος οδηγούσε διπλοκάμπινο αυτοκίνητο. Συμφώνησε με τις πορείες που ακολουθούσαν. Ο εναγόμενος είχε πρόθεση να στρίψει δεξιά για να εισέλθει στην Λεωφόρο Θεσσαλονίκης. Ανέφερε ότι βρισκόταν στη δεξιά λωρίδα του δρόμου γιατί στην αριστερή λωρίδα του δρόμου υπήρχαν σταθμευμένα αυτοκίνητα. Μπροστά του δεν προπορευόταν άλλο αυτοκίνητο. Από απέναντι του έρχονταν ένα μαύρο αυτοκίνητο και ακολουθούσε ένα αυτοκίνητο το οποίο έστριβε δεξιά, το αντιλήφθηκε και προσπάθησε να το αποφύγει για να μπεί στην κούρβα στα αριστερά, χωρίς να το αποφύγει τελικά και του χτύπησε. Στην ερώτηση: «Όταν λες σου χτύπησε;» απάντησε ως εξής: « Όπως μόλις τον είδα προσπάθησα να τον αποφύγω προς τα αριστερά, έπαιξα πουρού και μου χτύπησε στο πλευρό και πήγα και εγώ αριστερά και ήταν εκτεθειμένο το πλευρό, μου χτύπησε στο πλευρό της μοτοσυκλέτας μου.» Είχε αντιληφθεί τον εναγόμενο να στρίβει στα δεξιά όταν βρίσκονταν σε απόσταση 1 - 2 μέτρα, προσπάθησε να τον αποφύγει αλλά η απόσταση ήταν μικρή. Μετά το ατύχημα χτύπησε στο δεξί του μηρό, διαμετακομίστηκε στις Α΄ Βοήθειες του Γ.Ν. Λάρνακας όπου και χειρουργήθηκε. Παρέμεινε στο Νοσοκομείο μέχρι την 15.12.
Στη συνέχεια ακολούθησε φυσιοθεραπεία. Επειδή δεν είχε τα επιθυμητά αποτελέσματα πήγε δε ιδιώτη ιατρό και συνέχισε τη θεραπεία του με άλλες εγχειρήσεις αρθροσκόπησης μέχρι να γίνει καλύτερα. Ο ιατρός του στο Νοσοκομείο ήταν ο Δρ Γ. Κουτσόφτας ο οποίος του έκανε την επέμβαση στο Νοσοκομείο και ο ιδιώτης ιατρός ο Δρ Ι. Καλούδης, ο οποίος τον υπέβαλε επίσης σε δύο ξεχωριστές εγχειρήσεις αρθροσκόπησης και αφαίρεσης πλατίνας. Κατά το χρόνο που έγινε το δυστύχημα ήταν στρατιώτης και υπηρετούσε τους τελευταίους μήνες της θητείας του. Είχε σκοπό στη συνέχεια να συνεχίσει με το άθλημα του με το οποίο ασχολείτο από τα οκτώ του χρόνια το Ταε Κβο Ντο στο οποίο έκανε πρωταθλητισμό με συμμετοχές σε αγώνες με την Εθνική Κύπρου και σχετικές διακρίσεις και βραβεύσεις του από το Δήμο Λάρνακας και να ασχολείτο στο μέλλον επαγγελματικά με αυτό. Ισχυρίστηκε ότι μετά το δυστύχημα δεν κατάφερε να ασχοληθεί με το άθλημα του. Ανέφερε ότι στα 16 του έπιασε το πρώτο του Νταν και είχε ως στόχο να κάνει 3 Νταν για να κάμει επάγγελμα και πρωταθλητισμό στο άθλημα του Ταε Κβο Ντο μέχρι του σημείου που θα μπορούσε. Κατάθεσε ως Τεκμ. 10 πέντε φωτογραφίες των σχετικών πιστοποιητικών του και των τιμητικών διακρίσεων που είχε λάβει κατά τη χρονική περίοδο από το 2003 -
Σκοπός του ήταν να σπουδάζει και τα απογεύματα να ανοίξει μια δική του σχολή για να διδάσκει αυτό το άθλημα. Καταγράφω ολόκληρη την απάντηση που έδωσε σε σχετική ερώτηση: «Μάλιστα, σκόπευα να σπουδάσω και τα απογεύματα να ανοίξω μια δική μου σχολή ή να δουλεύω κάπου που θα μπορούσα να έχω. να ευχαριστιούμαι το άθλημα που έκανα από μικρός και να μπορώ να διδάξω άλλους μαθητές, μια τάξη. Μπορείς να κάνεις 2 με 3 τάξεις εβδομαδιαία Δευτέρα, Τετάρτη, Παρασκευή από 15 - 20 μαθητές που κάθε μαθητής σου προσφέρει 50 με 60 ευρώ τον μήνα για το μάθημα. Αυτό θα ήταν επιπλέον εισόδημα για εμένα για μια ζωή που μετά μπορούσα να κάνω οικογενειακή επιχείρηση, όλοι να είμαστε μαζί.» Μετά το δυστύχημα, παρόλο ότι προσπάθησε, ποτέ δεν ήταν ο ίδιος γιατί το δεξί του πόδι, που ήταν το καλό του το πόδι, ποτέ δεν κατάφερε να φτάσει στο επίπεδο που απαιτείται για πρωταθλητισμό. Νοιώθει πόνους στην αλλαγή καιρού, υπάρχει πρόβλημα στην κάμψη του γόνατος του, εξασκείται πολλή ώρα, πονά το πόδι του στο πλάγιο μέρος του γόνατος του, ο τετρακέφαλος του δεν είναι ο ίδιος. Δεν έχει τη δύναμη που είχε παλιά, αντιμετωπίζει προβλήματα στο περπάτημα, προβλήματα στο κάτσιμο, αν κάτσει για αρκετή ώρα σε ένα σημείο, το πόδι του θα μείνει εκεί, δεν μπορεί να είναι κάπου σε συγκεκριμένη ώρα, σε ένα τόπο, γενικά αντιμετωπίζει προβλήματα που είναι τα ίδια από την πρώτη ημέρα του δυστυχήματος. Μετά το δυστύχημα έχει πολλούς περιορισμούς στη ζωή του, πριν ασκηθεί σε οποιοδήποτε άθλημα θα πρέπει να το σκεφθεί γιατί υπάρχει ο κίνδυνος να τραυματιστεί και μάλιστα όταν δεν τον προσέχουν οι άλλοι, γι΄αυτό και δεν ασχολήθηκε έκτοτε με τον αθλητισμό. Κατάθεσε ως Τεκμ. 11 το ιατρικό πιστοποιητικό του Δρος Γ. Κοκκινόφτα με ημερομηνία 3.09.
Τα πιστοποιητικά του ιατρού Δρος Ι. Καλούδη τα κατάθεσε ως Τεκμ. 12 αυτό με ημερομηνία 27.01.2011 και εκείνο με ημερομηνία 16.10.2011 ως Τεκμ.
Λόγω προβλήματος στην κλήση του γονάτου του, είχε υποβληθεί σε MRI και σε αναλύσεις και εξετάσεις όπως και σε φυσιοθεραπεία. Κατάθεσε τις σχετικές αποδείξεις πληρωμής ως Τεκμ. 14, 15, 16 και
Ανέφερε ότι θα απολυόταν από την Εθνική Φρουρά τον Ιανουάριο του 2010 και ότι μέχρι τον Σεπτέμβριο του 2010 που θα έφευγε για σπουδές θα εργαζόταν στο Σφαγείο στην Κοφίνου με €500,00 μηνιαίως. Ανέφερε ότι από τον Σεπτέμβριο του 2014 εργάζεται στη Αγγλία σαν τεχνικός και έτσι θα μπορούσε να συνδύαζε τα απογεύματα με το Ταε Κβο Ντο ή να δουλεύει κάπου αλλού. Την περίοδο 2010 - 2014 ήταν φοιτητής και έχει τελειώσει Electronic Engineering. Ο τραυματισμός του ήταν στο δεξί μηρό, δεξιό ισοπλάγιο. Υπάρχουν όπως ανέφερε στον μηρό του δύο πληγές η μια 20 με 25 εκ. και η άλλη 5εκ. τις οποίες υπέδειξε στο Δικαστήριο. Θα ήθελε να υποβαλλόταν σε εγχείρηση για να απαλείψει αυτές τις ουλές για να μη του θυμίζουν το δυστύχημα και τα βάσανα που πέρασε και περνά. Κατά την αντεξέταση του προέκυψε ότι σήμερα εργάζεται στην Αγγλία στο Birmingham City University από όπου πήρε το πτυχίο του και στο οποίο επίσης εργαζόταν κατά το δεύτερο και τρίτο έτος των σπουδών του. Επέστρεψε για να συνεχίσει τις σπουδές του σε επίπεδο master αλλά λόγω των οικονομικών του δεν μπόρεσε να το συνεχίσει και βρήκε δουλειά για να μπορέσει να προχωρήσει σ΄αυτό σταδιακά. Εργάζεται ως τεχνικός στο ηλεκτρονικό τμήμα του πανεπιστημίου. Ανέφερε ότι λαμβάνει Αγγλικές £ 12.34p. την ώρα δηλαδή περί τις Αγγλικές £1.450- το μήνα. Ανέφερε ότι για να πιάσει τη δουλειά είχε περάσει από interview, υπήρχε ανταγωνισμός. Είχε γράψει στο βιογραφικό του ότι ήταν κάτοχος ενός Νταν στο Ταε Κβο Ντο το οποίο πλέον δεν το εξασκεί. Διαφώνησε με τη θέση που του υποβλήθηκε ότι στο εν λόγω βιογραφικό σημείωμα είχε γράψει ότι εξακολουθεί να ασχολείται με το Ταε Κβο Ντο. Ανέφερε ότι εργάζεται περί τις 7 ώρες την ημέρα και ότι μεταβαίνει στη δουλειά του με τα πόδια και του παίρνει 25 λεπτά αντί 15 που θα χρειαζόταν αν ήταν υγιής και δεν είχε το πρόβλημα με το πόδι του. Επέμεινε ότι, παρόλη τη δουλειά του που ήταν από τις 9 το πρωί μέχρι τις 5 το απόγευμα, θα μπορούσε να διδάσκει το πιο πάνω άθλημα που θα το εκλάμβανε ως ευχαρίστηση και όχι ως δουλειά για να έχει ένα έξτρα εισόδημα. Δεν είχε όρο το συμβόλαιο του για τη δουλειά του ο οποίος να του απαγόρευε να κάνει δεύτερη δουλειά μετά που θα σχόλαζε. Ανέφερε ότι το πτυχίο του στην Κύπρο δεν αναγνωρίζεται από το ΕΤΕΚ διότι είναι τριετές ενώ στον κλάδο του απαιτείται να έχει τετραετή φοίτηση. Ο στόχος του όμως είναι να επιστρέψει στην Κύπρο κοντά στην οικογένεια του και να βρει δουλειά εδώ. Πέραν του μισθού που προσδοκούσε να έχει στην Κύπρο στο μέλλον, όταν θα έβρισκε δουλειά αν ήταν υγιής, θα άνοιγε και σχολή Ταε Κβο Ντο για να έχει έξτρα εισόδημα, το οποίο θα ήταν σημαντικό για τον ίδιο και την οικογένεια του. Είναι ανεξάρτητος στη ζωή και δεν στηρίζεται στη μητέρα του. Για να συνεχίσει το master θα πρέπει να εργαστεί για να φυλάξει χρήματα κάτι που δεν κατάφερε μέχρι τώρα και ίσως το κάνει αν αποζημιωθεί από την υπόθεση αυτή. Στην ερώτηση: ¨Άρα να θεωρήσω ότι που θέλαμε να καταλήξουμε ότι προσδοκάτε σε οικονομικό όφελος από αυτήν την υπόθεση για να μπορέσετε να συνεχίσετε τις σπουδές σας σωστά; Αυτή είναι η θέση σας;» απάντησε ως εξής: «Θέλω να έχω την υγεία μου αλλά η ιστορία όλη όπως τα έφερε η κουβέντα ναι.» Σε σχέση με τις ουλές του δεν πήρε μέχρι σήμερα ιατρική συμβουλή. Σε σχέση με το κατά πόσο δικαιούται δωρεάν ιατροφαρμακευτική κάλυψη με βάση το συμβόλαιο του, ανέφερε ότι όταν ήταν φοιτητής τον κάλυπτε η Ευρωπαϊκή Κάρτα Νοσηλείας σε επείγοντα περιστατικά. Δεν θα αποφάσιζε να υποβληθεί σε εγχείριση αποκατάστασης των ουλών στο πόδι του στην Αγγλία καθώς εκεί είναι μόνος του και δεν μπορεί να βασίζεται μόνο στους φίλους του για βοήθεια. Ότι θα μπορούσε να υποβληθεί σε πλαστική εγχείριση γι΄αυτές τις ουλές τον συμβούλεψε ο Δρ Ι. Καλούδης την τελευταία φορά που τον είδε. Ο πιο πάνω ιατρός, που είναι και ο μοναδικός ιατρός από τον οποίο λαμβάνει ιατρική συμβουλή του σύστησε το κολύμπι και ατομική γυμναστική. Σε σχέση με την εμφανή σωματική του ευρωστία, ανέφερε ότι εκτός από κολύμπι πηγαίνει και σε γυμναστήριο 3 - 4 φορές τη βδομάδα και ακολουθεί εκεί συγκεκριμένο πρόγραμμα. Ανέφερε ότι ήταν αθλητής και έτσι προσπαθεί όσο μπορεί να αθλείται. Εξήγησε λεπτομερώς τις ασκήσεις που κάνει στο γυμναστήριο και ειδικότερα σε σχέση με τα κιλά που σηκώνει με τον τετρακέφαλο σε συγκεκριμένη άσκηση, ανέφερε ότι σηκώνει 25 κιλά από τα οποία τα 20 με το αριστερό του και τα 5 με το δεξί. Κάνει σε δέκα λεπτά 5 kh με το ποδήλατο. Το 2010 σταμάτησε τη φυσιοθεραπεία, έκτοτε ασκείται μόνος του και κάμνει και τις ασκήσεις που έμαθε από τον φυσιοθεραπευτή. Δεν ενδιαφέρθηκε να ασχοληθεί με το άθλημα του Ταε Κβο Ντο στο Birmingham. Στην Κύπρο απλώς επισκέπτεται εθιμοτυπικά τον δάσκαλο του χωρίς νε γυμνάζεται σ΄αυτό το άθλημα. Εξήγησε ότι δεν θα μπορούσε να διδάξει σωστά σαν δάσκαλος το άθλημα του Ταε Κβο Ντο καθώς υπάρχουν ασκήσεις τις οποίες ο ίδιος δεν θα μπορούσε, λόγω του προβλήματος του, να τις διδάξει σε μαθητές του. Δεν θα μπορούσε να διδάξει αυτό το άθλημα λόγω του προβλήματος κάμψης στο γόνατο του καθώς το δεξί του πόδι ήταν και το καλό του πόδι. Σε σχέση με το δυστύχημα, ανέφερε ότι έβαινε επί της Λεωφόρου Φανερωμένης και οδηγούσε στην αριστερή λωρίδα. Λόγω όμως των σταθμευμένων οχημάτων επέμεινε ότι αναγκάστηκε να οδηγήσει στη μέση της δεξιάς λωρίδας. Είναι σημαντικό να καταγράψω αυτούσια την αναφορά του σε σχέση με το τι αντιλήφθηκε αμέσως πριν από το δυστύχημα: « Μπροστά από το αυτοκίνητο υπήρχε ένα μαύρο αυτοκίνητο, δεν είδα travigation, πήγαινα ήμουν προσεκτικός με ελάχιστη ταχύτητα προς τον δρόμο, δεν είδα travigation, δεν είδα κάτι, είδα μια μύτη, αυτοκίνητο να βγαίνει και προσπάθησα να την αποφύγω.» Στη συνέχεια διευκρίνισε ότι μπροστά από το αυτοκίνητο με το οποίο συγκρούστηκε προπορευόταν άλλο αυτοκίνητο. Όταν του υποβλήθηκε ότι ήταν και αυτός αμελής, ανέφερε ότι οδηγούσε από τα 17 του χρόνια και δεν είχε άλλο δυστύχημα καθώς ήταν προσεκτικός οδηγός. Σε σχέση με τη μη συμμετοχή του σε αγώνες στο Ταε Κβο Ντο μετά το 2006 ανέφερε ότι ο λόγος ήταν ότι τη μια χρονιά είχε το μνημόσυνο του πατέρα του και δεν πήγε στους αγώνες και την άλλη είχε τραυματισμό στο χέρι, κατάγματα στο δεξί δάκτυλο και στον καρπό. Συγκεκριμένα από τον Ιανουάριο του 2009 μέχρι τον Νοέμβριο που έγινε το δυστύχημα ανέφερε ότι δεν συμμετείχε σε αγώνες καθώς ήταν στρατιώτης παρόλο ότι έκαμνε προπονήσεις. Τα έτη 2007 και 2008 επίσης δεν είχε συμμετάσχει σε επίσημους αγώνες. Αρνήθηκε υποβολή ότι μετά από 7 μήνες από το δυστύχημα θα μπορούσε να συνεχίσει την προπόνηση του στο Ταε Κβο Ντο. Σε υποβολή ότι από τον Ιούνιο του 2010 που ο κυβερνητικός ιατρός του είπε ότι κατά τον ίδιο δεν είχε πόνους και παρόλο ότι διαφώνησε, εντούτοις επισκέφθηκε τον ιατρό Δρα Ι. Καλούδη μόλις τον Δεκέμβριο του 2011, ανέφερε ότι είχε επισκεφθεί τον ιατρό Δρα Ι. Καλούδη το 2010 πριν φύγει για τις σπουδές του. Ο Δρ Ι. Καλούδης (Μ.Ε. 3), σπούδασε στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και ιδιωτεύει ως ορθοπεδικός από το 1999 στην Κύπρο. Σήμερα έχει ιδιωτικό ιατρείο και χειρουργείο στο ιδιωτικό νοσοκομείο Άγιος Ραφαήλ στην Λάρνακα. Υιοθέτησε το περιεχόμενο των ιατρικών του πιστοποιητικών Τεκμ. 12 και
Διόρθωσε στο πιστοποιητικό του Τεκμ. 12, όπου αναφέρει την ημερομηνία που είδε για πρώτη φορά τον ενάγοντα αντί 16.12.2011 σε 16.12.
Σχολίασε το ιατρικό πιστοποιητικό του Δρος Ηλία Γεωργίου σε σχέση με το ζήτημα της ασβέστωσης και της διαφωνίας τους στο ζήτημα αυτό. Η διαφωνία τους έγκειται στο ότι ο Δρ Η. Γεωργίου επικαλείται το MRI όπου υπάρχει αιμάτωμα κατά την άποψη του, η εξελικτική πορεία του αιματώματος όμως κατά τον ίδιο είναι το ασβέστωμα, όπως φαίνεται από τις ακτινογραφίες του Τεκμ. 18

(1)έως

(5)τις οποίες και σχολίασε λέγοντας ότι ενώ στις τέσσερις πρώτες φαίνεται η ασβέστωση στην 5η φαίνεται ότι αφαιρέθηκε το ασβέστωμα στο χειρουργείο. Ανέφερε ότι συμπτώματα ασβέστωσης κάποτε προκαλούν πόνο όπως και στον ενάγοντα. Επέμεινε στην άποψη του ότι λόγω κακής λειτουργίας του γονάτου του ενάγοντος θα του παρουσιαζόταν οστεοαθρίτιδα. Η οστεοαθρίτιδα είναι πάθηση φθοράς και ευθύνεται ο χόνδρος της άρθρωσης. Προκαλεί πόνο και δυσλειτουργία και χρειάζεται φαρμακευτική αγωγή. Έκανε αναφορά για τις ουλές που παρέμειναν στο πόδι του ενάγοντος αναφέροντας ότι από μόνες τους δεν βελτιώνονται και ότι χρειάζονται πλαστική εγχείρηση για να βελτιωθούν. Η ουλή παρέμεινε παρά το ότι έγινε πλαστική εγχείρηση όταν αφαιρέθηκαν οι βίδες. Ο ενάγων δυσκολεύεται στο βαθύ κάθισμα. Εξέφρασε την άποψη ότι ο ενάγων είναι πολύ δύσκολο να συνεχίσει το άθλημα του Ταε Κβο Ντο. Κατά την αντεξέταση του ανέφερε ότι έπρεπε ο ενάγων να υποβληθεί σε MRI για να φανεί τι τον ενοχλούσε και εξακολουθούσε να πονά. Ο πόνος, ανέφερε, δεν είναι μόνο υποκειμενικό εύρημα. Ο πόνος γίνεται αντιληπτός και από την ευαισθησία του ασθενούς σε συγκεκριμένο σημείο, οπότε καθίσταται και αντικειμενικό εύρημα. Ο μάρτυς αντεξετάστηκε για όλες τις πτυχές και τα ευρήματα του που κατέγραψε στο πιστοποιητικό του το Τεκμ.

Η ασβέστωση, ανέφερε, είναι καταγεγραμμένη στις ακτινογραφίες και αφαιρέθηκε στο 2ο χειρουργείο που υποβλήθηκε ο ενάγων. Διευκρίνισε ότι σίγουρα μετά τη 2η επέμβαση θα υπήρξε βελτίωση της κάμψης στο γόνατο του ασθενούς. Απέρριψε υποβολή ότι υπερβάλλει αναφορικά με τον τραυματισμό και τις συνέπειες που είχε αυτός στον ενάγοντα. Ανέφερε ότι παρέπεμψε τον ενάγοντα σε φυσιοθεραπευτή και γνωρίζει ότι είχε κάμει αρκετές φυσιοθεραπείες. Αν αυτός σταμάτησε τις φυσιοθεραπείες το 2010 το έκανε αυτοβούλως, ο ίδιος δεν θα του συνιστούσε να σταματήσει. Παρόλο ότι ο ενάγων μετά την αφαίρεση της ασβέστωσης περπατούσε πλέον χωρίς πόνο, απέκλεισε το ενδεχόμενο να επανέλθει σε πρωταθλητισμό στο άθλημα του Ταε Κβο Ντο και αυτό οφείλεται στον τραυματισμό που υπέστη και στο μεγάλο χρονικό διάστημα που απέχει από την προπόνηση σε αυτό το άθλημα. Ο Δρ Ηλίας Γεωργίου (Μ.Υ.), είναι χειρούργος ορθοπεδικός και τραυματιολόγος από το
Απέκτησε την ειδικότητα του στο Matchester της Αγγλίας όπου και εργάστηκε. Από το 1977 επέστρεψε στην Κύπρο όπου εργάστηκε αρχικά σε κυβερνητικό νοσοκομείο και ακολούθως στον ιδιωτικό τομέα. Εξέτασε τον ενάγοντα την 5.09.
Ετοίμασε ιατρική έκθεση με τα ευρήματα του την 12.09.2013 η οποία κατατέθηκε ως Τεκμ. 21 και υιοθέτησε το περιεχόμενο της. Ανέφερε ότι είχε μελετήσει τα ιατρικά πιστοποιητικά του Δρος Γ. Κοκκινόφτα και του Δρος Ι. Καλούδη τα οποία και σχολίασε. Συμφώνησε με το πιστοποιητικό του Δρος Γ. Κοκκινόφτα (Τεκμ. 11), ότι ο ενάγων είχε υποστεί κάταγμα διάφυσης του δεξιού μηριαίου οστού και ότι αντιμετωπίστηκε εγχειρητικά. Στη συνέχεια σε σχέση με τα ιατρικά πιστοποιητικά του Δρος Ι. Καλούδη (Τεκμ. 12 και 13), διαφώνησε με τις διαπιστώσεις του της παρ. 1 στη 2η σελ. ότι δηλαδή το MRI έδειξε ασβέστωμα της έκφυσης του έσω πλαγίου συνδέσμου, εύρημα το οποίο δεν συνάδει με όσα αναφέρονται στο Τεκμ. 20, και αυτό καθώς τέτοιο εύρημα δεν καταγράφεται στην έκθεση του ειδικού ακτινολόγου. Διαφώνησε επίσης σε σχέση με τον βαθμό δυσκολίας του αριστερού γόνατος, και αυτό καθώς σε σχέση με την βελτίωση της κάμψης στο γόνατο στην ίδια την έκθεση αναφέρει ότι μετά την αρθρόλυση καταγράφεται εύρημα ελάττωσης της κάμψης του γόνατος κατά 10º - 20º στην ίδια γνωμάτευση (Τεκμ. 13), και παρά τη διαπίστωση για βελτίωση καταγράφεται κάμψη μειωμένη κατά 30º. Επομένως υπάρχει αντίφαση μεταξύ αναγραφής στο Τεκμ. 12 με αυτή του Τεκμ.
Διαφώνησε επίσης με την παρατήρηση στο Τεκμ. 13 ότι δεν αναμένεται επάνοδος του ασθενή στο άθλημα του. Άλλη παρατήρηση του προέρχεται από τη σελ. 3 του Τεκμ. 12 και αφορά το ασβέστωμα το οποίο αναφέρει ότι θα παραμείνει για πάντα. Παρατήρησε ότι στις 9.06.2011 υπάρχει ομαλοποίηση και σμύκρινση ασβέστωσης. Σε σχέση με την αναφορά στην παράγραφο με τον τίτλο «Πρόγνωση», ανέφερε ότι αποτελεί αξίωμα και όχι κανόνα. Ο κανόνας ανέφερε επιδέχεται εξαιρέσεις ενώ το αξίωμα όχι. Συνεπεία του τραυματισμού δεν υπάρχει πιθανότητα ανάπτυξης αρθρίτιδας είτε στο γόνατο είτε στο ισχύο. Γίνεται αναφορά ότι το κάταγμα επουλώθηκε πλήρως. Είχε εξετάσει την κάμψη του γόνατος όπως αναφέρει στη σελ. 4 της γνωμάτευσης του και διαπίστωσε ότι υπολείπεται σε μικρό βαθμό της τάξης των 10º. Η εξέταση που υπέβαλε τον ενάγοντα κατέδειξε ότι η έκταση του γόνατος και η τοποθέτηση του κάτω άκρου σε ευθεία γραμμή - όρθια στάση, είχε ένταση 0º. Η κάμψη του γόνατος λύγισμα άρθρωσης κατέδειξε ότι μπορούσε να κάμνει πλήρες βαθύ κάθισμα (τσουλλοκάθισμα). Η μείωση της κάμψης δεξιού γόνατος ήταν μέχρι 10º. Αναφέρθηκε στις έννοιες του αιματώματος, της ασβέστωσης και του ασβεστώματος. Εξήγησε ότι το αιμάτωμα που μπορεί να είναι ένα καράμπολο, ανάλογα με το μέγεθος του απορροφάται από μόνο του. Μεγάλα αιματώματα χρήζουν χειρουργικής αφαίμαξης αίματος. Τα άλατα ασβεστίου προκαλούν σκληρότητα και ασβεστοποίηση συνδέσμου. Για παράδειγμα έδωσε τις πέτρες στους νεφρούς - τη χολή. Εναπόθεση αλάτων είναι η ασβεστοποίηση που παρουσιάζεται στο αίμα. Η ασβεστοποίηση είναι ασυπτωματική και δεν προκαλεί πόνο. Στις ακτινογραφίες Τεκμ. 5 a,b,c δεν διαπίστωσε ασβεστοποίηση. Διαφώνησε με τον Δρα Ι. Καλούδη ότι εξελικτικά το αιμάτωμα προκαλεί ασβεστοποίηση. Κατά την αντεξέταση του Δρος Η. Γεωργίου δηλώθηκαν τα προσόντα του ως δεδομένα τα οποία δεν αμφισβητήθηκαν. Ανέφερε ότι από το 2005 λόγω φυσικής κόπωσης διαφοροποίησε την εργασία του και ασχολείται με απλές επεμβάσεις όπου ο ασθενής μετά την επέμβαση μέχρι το βράδυ αφήνεται να μεταβεί στο σπίτι του. Διαθέτει ακτινολογικό θάλαμο για λήψη ορθοπεδικών ακτινογραφιών και ασχολείται με ορθοπεδική εξέταση. Ασχολείται με τοποθέτηση και αφαίρεση γύψων. Χειρουργικά ασχολείται με επεμβάσεις για αντιμετώπιση τραυμάτων και για αποκατάσταση και συρραφή. Ανέφερε ότι βλέπει ασθενείς που παραπέμπονται απευθείας από ασφαλιστικές εταιρείες για γνωμάτευση, σε μεγάλο βαθμό παραπομπές ασθενών γίνονται σε αυτόν και από δικηγόρους όπως έγινε και στην προκείμενη περίπτωση. Συμφώνησε ότι το ασβέστωμα ή ασβεστίωση ξεκινά από κάποιο αιμάτωμα όταν προέρχεται από τραύμα. Υπάρχουν όμως ασβεστώματα και στους νεφρούς. Στο MRI φαίνεται αιμάτωμα όπως και στην έκθεση. Συμφωνεί με τον ακτινολόγο ότι επρόκειτο για μικρό αιμάτωμα. Ανέφερε ότι σε ποσοστό 5 - 7%, σύμφωνα με τις στατιστικές, άλατα ασβεστίου εναποτίθενται στα αιματώματα. Παραδέχθηκε ότι σε μεταγενέστερες ακτινογραφίες φαίνεται ασβέστωμα στη έσω επιφάνεια του γόνατος στην περιοχή του κάτω μέρους έσω πλαγίου συνδέσμου. Σε ερώτηση κατά πόσο αυτό το αιμάτωμα μπορούσε να επηρεάζει την κανονική λειτουργία του γόνατος, ανέφερε ότι το ασβεστοποιημένο αιμάτωμα δεν επηρεάζει οποιαδήποτε από τις λειτουργίες του γόνατος. Στις πλείστες περιπτώσεις ένα ασβεστοποιημένο αιμάτωμα είναι ασυπτωματικό και μικρό ποσοστό καθίσταται επώδυνο σε περιπτώσεις όπου εξασκείται πίεση επί του ασβεστοποιημένου αιματώματος και σε περιπτώσεις που κτυπά το έσω μέρος του γόνατος σε σκληρή επιφάνεια ή σε περιπτώσεις παρατεταμένης καταπόνησης της άρθρωσης ή υπερφόρτωσης. Επέμεινε ότι οστεοαθρίτιδα προκαλείται από ένα ενδοαθρικό κάταγμα, δηλαδή ένα σπάσιμο του οστού μέσα στην άρθρωση. Η ασβεστοποίηση σε καμιά περίπτωση δεν ανήκει στους παράγοντες που προκαλούν μετατραυματική οστεοαθρίτιδα. Σε σχέση με δημοσίευμα που του υποδείχθηκε και το οποίο λήφθηκε από το διαδίκτυο, ανέφερε ότι δεν προέρχεται από επιστημονικό σύγγραμμα και εξήγησε ότι σε κάθε περίπτωση δεν αφορά την περίπτωση του ενάγοντος. Παραδέχθηκε ότι ο τραυματισμός του ενάγοντος δεν θα του επιτρέπει να κάμνει πρωταθλητισμό στο άθλημα του Ταε Κβο Ντο και ότι οι επιδόσεις του σε επίπεδο πρωταθλητισμού έχουν μειωθεί. Ο ενάγων είναι σε θέση να ασχολείται με το πιο πάνω άθλημα αλλά με μειωμένες δυνατότητες. Τα κλινικά του ευρήματα δείχνουν ότι μπορεί να ασχολείται με αυτό. Επανέλαβε ότι ο ενάγων θα πρέπει να προβαίνει σε κινησιοθεραπεία στο σπίτι. Συμφώνησε ότι σε αρχικό στάδιο βοήθησε η φυσιοθεραπεία αλλά στη συνέχεια αρκούσε η κινησιοθεραπεία. Σε σχετικές υποβολές ανέφερε ότι ακολουθεί την ορθόδοξη ιατρική και δεν είχε σκοπό η παρουσία του στο Δικαστήριο να εκμεταλλεύεται τον ανθρώπινο πόνο και να τον μειώνει, ούτε να μειώσει το πρόβλημα του ενάγοντος. Η μαρτυρία του δεν αποσκοπεί στο να μειώσει συνάδελφο του καθώς ο καθένας έχει τη δική του γνώμη και τη δική του γνώμη την έχει τεκμηριώσει. Δηλώθηκε ότι δεν αξιώνονται οι αποζημιώσεις σε σχέση με τις ζημιές που υπέστη το μοτοποδήλατο καθώς ο ενάγων δεν ήταν ο ιδιοκτήτης του και επομένως εγκαταλείφθηκε η αξίωση της παρ. 17 (η) της έκθεσης απαιτήσεως. ΑΓΟΡΕΥΣΕΙΣ Μελέτησα και λαμβάνω πολύ σοβαρά το περιεχόμενο των εμπεριστατωμένων τελικών αγορεύσεων των ευπαίδευτων συνηγόρων των διαδίκων. Σε αυτές γίνεται αναφορά στη μαρτυρία υποστηρίζοντας και οι δύο τις θέσεις τους - διαμετρικά αντίθετες - σε όλες τις πτυχές που απασχολούν την παρούσα υπόθεση, με το συνήγορο του ενάγοντος να εισηγείται ότι στη βάσει της αξιολόγησης, στην οποία θα προβεί το Δικαστήριο, θα πρέπει να αποφανθεί ότι αποδείχθηκε η πλήρης ευθύνη του εναγόμενου για την πρόκληση του δυστυχήματος και οι αξιώσεις του τόσο σε σχέση με τις ειδικές ζημιές που υπέστη πλην όσων δηλώθηκαν ότι δεν διεκδικούνται, όσο και των γενικών αποζημιώσεων και της απώλειας μελλοντικών εισοδημάτων του ως δασκάλου στο άθλημα του Ταε Κβο Ντο. Της δε συνηγόρου του εναγόμενου, ότι ο ενάγων απέτυχε να αποδείξει τόσο την ευθύνη για την πρόκληση του δυστυχήματος, όσο και τις αποζημιώσεις τις οποίες αξιώνει. Επεσήμανε τη διάσταση που υπάρχει σε σχέση με τη δικογράφηση του χώρου όπου συνέβη το δυστύχημα που από μόνη της θα πρέπει να οδηγήσει το Δικαστήριο στην απόρριψη της αγωγής λόγω μη απόδειξης αυτού τούτου του ατυχήματος. Η μαρτυρία του κατέδειξε ότι δεν παρέμειναν κατάλοιπα στον ενάγοντα από το δυστύχημα και δεν μπορεί να αξιώνει ο ενάγων αποζημιώσεις για απώλεια μελλοντικών εισοδημάτων από διδασκαλία του αθλήματος Ταε Κβο Ντο όταν δεν ήταν ικανοποιητική η μαρτυρία που προσκόμισε σε σχέση με τα προσόντα που είχε για να το κάνει αυτό. Ο ενάγων είναι φανερόν ότι υπερέβαλλε σε σχέση με την έκταση και τις συνέπειες των τραυμάτων του όπως και ο ιατρός Δρ Ι. Καλούδης σε αντίθεση με τον Δρ Η. Γεωργίου, η μαρτυρία του οποίου θα πρέπει να γίνει αποδεκτή ως αντικειμενική. Γι΄αυτούς τους λόγους κάλεσε το Δικαστήριο να απορρίψει την αγωγή. Για όλα τα ζητήματα υπήρξε από τους ευπαίδευτους συνηγόρους παραπομπή σε σχετική νομολογία και αυθεντίες. Σε ειδικότερα σημεία των αγορεύσεων, όπου χρειαστεί, θα γίνει αναφορά στη συνέχεια της απόφασης μου. ΓΕΝΙΚΑ ΠΕΡΙ ΤΗΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΗΣ ΜΑΡΤΥΡΙΑΣ: Παρακολούθησα με προσοχή τόσο τον ενάγοντα όσο και τους μάρτυρες του όσο και τον μάρτυρα που παρουσίασε η πλευρά του εναγόμενου να καταθέτουν ενώπιον μου και με την ίδια προσοχή μελέτησα και το υπόλοιπο έγγραφο και άλλο μαρτυρικό υλικό που τέθηκε ενώπιον μου σε συσχετισμό με τις έγγραφες προτάσεις, όπως και τα παραδεκτά γεγονότα τα οποία δηλώθηκαν κατά τη διάρκεια της παράθεσης της μαρτυρίας. Είχα την ευκαιρία να δω τον τρόπο που απαντούσαν στις διάφορες ερωτήσεις που τους υποβάλλονταν, τόσο κατά την κυρίως εξέταση τους όσο και κατά την αντεξέταση, το καλό μνημονικό τους και την γενικότερη συμπεριφορά τους στο εδώλιο του μάρτυρος (βλ. C & A Pelekanos Assoc. Ltd v. Πελεκάνου,

(1999)1 ΑΑΔ 1273, 1280 - 1281). Στην υπόθεση Ομήρου v. Δημοκρατίας,

(2001)2 ΑΑΔ σελ. 506 υποδεικνύεται ότι η αξιολόγηση της μαρτυρίας ενός μάρτυρος πρέπει να γίνεται με βάση το περιεχόμενο, την ποιότητα, την πειστικότητα και τη σύγκριση της με την υπόλοιπη μαρτυρία. Με γνώμονα περαιτέρω τις αρχές, όπως διαχρονικά έχουν αναλυθεί από την νομολογία μας, σε σχέση με την αξιολόγηση της μαρτυρίας μεταξύ άλλων (βλ. Γεώργιος & Σπύρος Τσαππή Λτδ v. Πολυβίου

(2009)1 ΑΑΔ 339 και Αντωνίου v. Χρυσάνθου

(2003)1 (B) AAΔ 789), θα προσπαθήσω στη συνέχεια να εξαγάγω τα ανάλογα ευρήματα και συμπεράσματα για κάθε μια από τις πτυχές που απασχόλησαν, έχοντας περαιτέρω υπόψη αρχές σε σχέση με τη σύνταξη απόφασης όπως είναι ότι το Δικαστήριο δεν είναι υποχρεωμένο να επαναλάβει το σύνολο της μαρτυρίας ή να αναφερθεί σε κάθε πτυχή της, όπως αναλύθηκαν μεταξύ άλλων και στην υπόθεση C. Ζ. Constructions Ltd v. Phoenix Constructions Ltd

(1998)AAΔ 923 και πως εκείνο που απαιτείται είναι ο ορθός προσδιορισμός των επιδίκων θεμάτων, η σύνοψη του ουσιώδους μέρους της μαρτυρίας, ο συσχετισμός της με τις διαπιστώσεις και τα συμπεράσματα, καθώς και η συνάρτηση της απόφασης με τα επίδικα θέματα και τα συμπεράσματα του Δικαστηρίου (βλ. επίσης Καννάουρου κ.ά. v. Σταδιώτη κ.ά.

(1990)1 ΑΑΔ 35,39, Ioannidou v. Charilaos Dikeos

(1969)1 CLR 235 και Pioner Candy Ltd v. Tryfon & Sons

(1981)1 CLR 540). Είμαι σε θέση να αξιολογήσω τη μαρτυρία με δείκτη μεταξύ άλλων, την ύπαρξη εκ μέρους των μαρτύρων προσωπικού συμφέροντος στην υπόθεση, τις ευκαιρίες που είχαν οι μάρτυρες να γνωρίζουν ή να παρακολουθήσουν τα ουσιώδη γεγονότα ή να διαπιστώσουν ζητήματα όπως οι συνθήκες του δυστυχήματος ή τα τραύματα και τις συνέπειες τους στον ενάγοντα όπως και τα συμπεράσματα μαρτύρων - ιατρών που τον έχουν εξετάσει ή μελέτησαν το ιατρικό του ιστορικό από το δυστύχημα και μετέπειτα, την εν γένει συμπεριφορά τους στο εδώλιο του μάρτυρα, την ακεραιότητα τους, την ειλικρίνεια τους, τη μνήμη και τους λόγους που είχαν να θυμούνται ή να πιστεύουν αυτά για τα οποία κατάθεταν και την αμεσότητα των απαντήσεων τους (βλ. Ζαβρού ν. Χαραλάμπους,

(1996)1 ΑΑΔ 447, Αθανασίου κ.α. ν. Κουνούνη,

(1997)1 ΑΑΔ 614 και Καρεκλά ν. Κλεάνθους,

(1997)1 ΑΑΔ 1199). Στη διεργασία διάπλασης ευρημάτων γεγονότων, έλαβα υπόψη την ύπαρξη ή παράλειψη αντεξέτασης σε ουσιώδη μέρη της μαρτυρίας με γνώμονα το γενικό κανόνα ότι η παράλειψη αντεξέτασης μάρτυρος είτε σε ουσιώδες μέρος της μαρτυρίας του είτε σε σχέση με ισχυρισμούς που εκπηγάζουν από τη δικογραφία, ισοδυναμεί κάτω από ορισμένες προϋποθέσεις με αποδοχή τους (βλ. Aloupou and another v. Hajigeorgiou and Another and the Attorney General of the Republic

(1984)CLR 475). Δεν θα πρέπει επίσης να διαφεύγει της προσοχής, ότι η απουσία αντεξέτασης δυνατό να μην αποσείσει, αφ΄εαυτής, το όποιο βάρος απόδειξης που έχει η κάθε πλευρά να αποσείσε σε σχέση με τα επίδικα γεγονότα (βλ. Πιττάλη κ.ά. v. Ianira Enterprises Ltd κ.α.

(1997)1 ΑΑΔ 814). Το σχεδιαγράφημα της σκηνής ενός δυστυχήματος που περιλαμβάνει τις διάφορες μετρήσεις στη σκηνή, όπως τα κατέγραψε και ανέφερε ο Αστ. Μ. Καβαλιέρος (Μ.Ε.1), ενώπιον του Δικαστηρίου, ήτοι στην προκείμενη υπόθεση τα Τεκμήρια 2 και 3, αποτελούν κατά τη νομολογία μας πραγματική μαρτυρία (βλ. Γιαννάκης Σοφοκλέους ν. Αστυνομίας,

(2000)2 ΑΑΔ 218). Εξαίρεση αποτελούν οι υποτιθέμενες πορείες των οδηγών των εμπλεκομένων οχημάτων οι οποίες υποδεικνύονται από τους οδηγούς όπως συνέβη στην προκείμενη περίπτωση, όπως και το σημείο συγκρούσεως στο οποίο συμφώνησαν και οι δύο εμπλεκόμενοι οδηγοί (βλ. Κυριακίδου και άλλος ν. Νικολάου,

(1993)1 ΑΑΔ 45). Πραγματική μαρτυρία είναι η μαρτυρία που προβάλλει από τα ίδια τα πράγματα και μόνο αντικειμενικό εύρημα ενέχει αποδεικτική δυναμική όταν κατά την αντιπαραβολή προς αυτό των αντικρουόμενων εκδοχών είναι εγγενές αποκαλυπτικό της εξέλιξης των πραγμάτων (Σιάτης ν. Δημοκρατίας,

(1991)2 ΑΑΔ 551, Κακόψητος ν. Αστυνομίας

(1991)2 ΑΑΔ 200, Knell v. Αστυνομίας,

(1994)2 ΑΑΔ 51). Η πραγματική μαρτυρία αποτελεί γνώμονα τόσο για την κρίση της αξιοπιστίας των μαρτύρων όσο και για τον έλεγχο των λεπτομερειών της μαρτυρίας. Συνιστά δε σταθερό οδηγό για τον καθορισμό γεγονότων που προκάλεσαν το δυστύχημα (Θεοφάνους ν. Αστυνομίας,

(1990)2 ΑΑΔ 160, Κονναρή ν. Κυριάκου,

(1996)1ΑΑΔ 267, Κυριάκου ν. Δημητρίου,

(1997)1 ΑΑΔ 1362, Α/φοι Παπαλαζάρου ΛΤΔ ν. Σοφοκλή Μιχαήλ,

(1997)1 ΑΑΔ 1388, Ιωαννίδου κ.α. ν. Singh κ.α.,

(2001)1ΑΑΔ 1805). Η ΝΟΜΙΚΗ ΠΤΥΧΗ - ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΚΑΙ ΕΥΡΗΜΑΤΑ ΣΕ ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΤΟ ΖΗΤΗΜΑ ΤΗΣ ΕΥΘΥΝΗΣ: Το αστικό αδίκημα της αμέλειας από τροχαίο ατύχημα εμπεριέχεται στο άρθρο 51 εδάφιο 1 του Κεφ. 148 το οποίο έχει ως ακολούθως: «Αμέλεια συνίσταται- (α) στην τέλεση πράξης την οποία υπό τις περιστάσεις δεν θα τελούσε λογικό συνετό πρόσωπο ή στην παράλειψη τέλεσης πράξης την οποία υπό τις περιστάσεις τέτοιο πρόσωπο θα τελούσε ή (β) στην παράλειψη καταβολής τέτοιας δεξιότητας ή επιμέλειας για την άσκηση επαγγέλματος, επιτηδεύματος ή ασχολίας όπως ένα λογικό συνετό πρόσωπο, που έχει τα προσόντα για την άσκηση του επαγγέλματος αυτού, επιτηδεύματος ή ασχολίας θα κατέβαλλε υπό τις περιστάσεις, και στην πρόκληση ζημιάς εξαιτίας αυτής: Νοείται ότι για αυτή δύναται να τύχει αποζημίωσης μόνο το πρόσωπο έναντι του οποίου ο υπαίτιος της αμέλειας υπείχε υποχρέωση, υπό τις περιστάσεις, να μην επιδείξει αμέλεια.» Τα συστατικά στοιχεία που πρέπει να αποδειχθούν σε κάθε αγωγή για αμέλεια είναι τα ακόλουθα τρία:

(1)αμελής πράξη ή παράλειψη,

(2)υποχρέωση επιμέλειας προς το ζημιωθέν πρόσωπο και

(3)πρόκληση ζημιάς. Ο εναγόμενος για να υπέχει ευθύνη πληρωμής αποζημιώσεων για το αστικό αδίκημα της αμέλειας πρέπει να αποδειχθεί ότι: (α) απέτυχε να επιδείξει επιμέλεια, (β) υπείχε υποχρέωση επιμέλειας προς το ζημιωθέν πρόσωπο και (γ) η αποτυχία του να επιδείξει επιμέλεια ήταν η αιτία που προκάλεσε τη ζημιά. Η οδική αμέλεια συντελείται ουσιαστικά από την παράλειψη της εκπλήρωσης του καθήκοντος της μέριμνας για την ασφάλεια άλλων προσώπων που χρησιμοποιούν το δρόμο (βλ. Σωκράτους ν. Αστυνομίας,

(1989)2 Α.Α.Δ. 1). Η αμέλεια είναι η παράλειψη ενός οδηγού να τηρήσει το καθήκον εύλογης επιμέλειας υπό τις συγκεκριμένες περιστάσεις και σε κάθε περίπτωση το ερώτημα που τίθεται κατά πόσο ένα άτομο είναι αμελής, μπορεί να απαντηθεί μόνο με βάση τα πραγματικά γεγονότα της κάθε περίπτωσης (βλ. Panayiotou v. Mavrou,

(1970)1 C.L.R. 215). Η αμέλεια είναι συνυφασμένη με το χρόνο, τόπο και τις υπόλοιπες συνθήκες που οδήγησαν στη σύγκρουση (βλ. Νικολαϊδης ν. Οικονομίδης,

(1963)2 Α.Α.Δ. 78). Στην υπόθεση Σωκράτους ν. Αστυνομίας,

(1989)2 Α.Α.Δ. 1 και ιδίως στην σελ. 4 λέχθηκε για την αμελή οδήγηση ότι: «Η αμέλεια σύγκειται στην παράλειψη εκπληρώσεως του καθήκοντος μέριμνας και φροντίδας για την ασφάλεια άλλων προσώπων που χρησιμοποιούν το δρόμο. Το καθήκον φροντίδας και μέριμνας (duty of care), οφείλεται σε κάθε πρόσωπο που κατά λογική πρόβλεψη μπορεί να επηρεασθεί από τις πράξεις του οδηγού, τον γείτονα, όπως επιγραμματικά αναφέρεται στην απόφαση του Λόρδου Atkin στην υπόθεση Donoghue v. Stevenson,

(1932)A.C. 562. Τα συστατικά στοιχεία της αμέλειας είναι τα ίδια στο αστικό και ποινικό δίκαιο. Ό,τι διαφέρει είναι το βάρος απόδειξης. Το απρόσωπο προσδιοριζόμενο καθήκον προς κάθε ένα που είναι λογικά δυνατόν να επηρεασθεί από τις πράξεις του οδηγού συγκεκριμενοποιείται στα πλαίσια των γεγονότων της υπόθεσης για να αποφασισθεί (α) η φύση του καθήκοντος και (β) όπου διαπιστώνεται η ύπαρξη του κατά πόσον ο οδηγός το έχει εκπληρώσει. Το κριτήριο για την διαπίστωση αμέλειας είναι αντικειμενικό και μέτρο ο προσεκτικός και όχι τέλειος οδηγός. Τέλος, η πρόβλεψη συναρτάται με τις κοινές εμπειρίες και τη λογική συνέπεια.» Στην υπόθεση Charalambous v. Police,

(1982)2 Α.Α.Δ. 134, λέχθηκε ότι το κριτήριο βάσει του οποίου αποφασίζεται αν κάποιος οδηγός υπήρξε αμελής είναι κατά πόσο στη συγκεκριμένη περίπτωση συντρέχει παρέκκλιση από το επίπεδο συμπεριφοράς που αναμένεται από ένα λογικό και συνετό οδηγό. Στην υπόθεση Constantinou v. Katsouris and another,

(1975)1 C.L.R. 188, 192 λέχθηκε ότι η υποχρέωση τήρησης δέουσας παρατηρητικότητας βαρύνει τους οδηγούς πάντοτε και υπό όλας τας περιστάσεις. Το καθήκον για επιμέλεια γεννάται αφότου η διακίνηση άλλων προσώπων καθιστά εξ αντικειμένου μέριμνα του προσώπου που χρησιμοποιεί το δρόμο τη λήψη προφυλακτικών μέτρων για την προστασία της ασφάλειας τους (βλ. Αλεξάνδρου ν. Λεβέντη κ.α.,

(1996)1 Α.Α.Δ., σελ. 420). Στην ίδια δε υπόθεση λέχθηκαν και τα πιο κάτω: «Το κριτήριο για τον καθορισμό της αμέλειας είναι καθολικό και απρόσωπο. Η αμέλεια κρίνεται αντικειμενικά με γνώμονα τις αντιδράσεις ενός συνετού οδηγού, ο οποίος χρησιμοποιεί το δρόμο λελογισμένα και με συναίσθηση ευθύνης για την ασφάλεια των άλλων που χρησιμοποιούν το δρόμο.» Ειπώθηκαν δε και τα εξής: «Ο επιμερισμός της ευθύνης συναρτάται με δύο παράγοντες: Το μεμπτό της διαγωγής (blameworthiness), κρινόμενο υπό το πρίσμα του καθήκοντος επιμέλειας, και την αιτιώδη σχέση μεταξύ της παραβίασης του καθήκοντος επιμέλειας και της ζημίας η οποία προκύπτει (causative potency). Δυνητικά, η αμέλεια του οδηγού αυτοκινήτου έχει μεγαλύτερες επιπτώσεις από την αμέλεια του πεζού ή του ποδηλατιστή. Ενώ η ευθύνη του οδηγού αυτοκινήτου και του πεζού μπορεί να είναι ίση σε έκταση, η δυνατότητα πρόκλησης ζημιάς είναι πολύ μεγαλύτερη στην περίπτωση του αυτοκινητιστή.» Η έννοια του καθήκοντος για επιμέλεια ολοκληρώνεται με το στοιχείο της δυνατότητας πρόβλεψης, δηλαδή ότι η ενεργούμενη πράξη, παρά το καθήκον επιμέλειας, μπορεί να προκαλέσει το συγκεκριμένο ζημιογόνο αποτέλεσμα (βλ. Στρατμάρκο ΛΤΔ ν. Μιχαήλ,

(1989)1(Ε) Α.Α.Δ. 453). Αν δε η δυνατότητα εμφάνισης του κινδύνου είναι εύλογα εμφανής, η μη λήψη μέτρων προφύλαξης συνιστά αμέλεια. Αν όμως η δυνατότητα εμφάνισης κινδύνου είναι απλή δυνατότητα, η οποία δεν θα ερχόταν στο μυαλό ενός λογικού ανθρώπου, τότε δεν υπάρχει αμέλεια επειδή δεν πάρθηκαν έκτακτες προφυλάξεις. «Όταν ένας οδηγός οδηγεί σε κάποιο δρόμο όπου δεν κινούνται άλλα οχήματα μπορεί να κάνει χρήση οιουδήποτε μέρους του δρόμου χωρίς κανένα περιορισμό. Η υποχρέωση επιμέλειας κατά την οδήγηση υφίσταται έναντι άλλων προσώπων που χρησιμοποιούν το δρόμο.» Στην υπόθεση Χριστοδούλου ν. Γρηγορίου,

(1989)1 Α.Α.Δ. 178 λέχθηκαν τα ακόλουθα: «Ο καταμερισμός της ευθύνης είναι πρωτίστως έργο του πρωτόδικου δικαστηρίου. Οι καθοριστικοί παράγοντες για τον καθορισμό της ευθύνης είναι δύο: α) Η υπαιτιότητα (blameworthiness) που συναρτάται με την εκπλήρωση των καθηκόντων του κάθε οδηγού για την ασφάλεια του άλλου, και β) Η αιτιώδης συνάφεια (causative potency) μεταξύ της αμέλειας των δύο οδηγών και της ζημιάς που προκλήθηκε και αποτελεί το αντικείμενο της δίκης. Η ευθύνη επιμερίζεται κάτω από το πρίσμα της κοινής λογικής και της καθημερινής εμπειρίας. Οι εκατέρωθεν παραλείψεις συνεκτιμούνται όχι μικροσκοπικά αλλά από την πλατιά γωνιά του μέσου συνετού πολίτη, όπως επεξηγείται στις υποθέσεις Charalambous v. Kassapis,

(1988)1 Α.Α.Δ. 25 και Polycarpou v. Adamou,

(1988)1 Α.Α.Δ. 727).» Τέλος, σύμφωνα με τη νομολογία μας η ευθύνη αποφασίζεται στη βάση του συνόλου της μαρτυρίας που έχει παρουσιασθεί στο Δικαστήριο (βλ. Fabrery and Another v. Demetriou,

(1976)1 C.L.R.1). Επομένως η μαρτυρία ως η άνω νομολογία δεν αντιμετωπίζεται μικροσκοπικά αλλά κρίνεται μέσα στο συνολικό της πλαίσιο. Η αμέλεια συνίσταται στην παράλειψη επίδειξης εύλογης προσοχής, κάτω από τις περιστάσεις της κάθε υπόθεσης. Η επιμέλεια κρίνεται απρόσωπα και αντικειμενικά (βλ. Φοινικαρίδης κ.α. v. Γεωργίου κ.α.,

(1991)1 ΑΑΔ, 475). Το Δικαστήριο θα πρέπει να αποφασίσει πρώτα αν έχει αποδειχθεί αμέλεια σε βάρος του εναγόμενου. Εάν η απόφαση είναι καταφατική τότε εξετάζεται με βάση το άρθρο 57 αν ο ενάγων έχει συντρέχουσα αμέλεια. Αποφασίζει το ποσοστό της ευθύνης μεταξύ τους και μειώνει το ποσό των αποζημιώσεων ανάλογα με το ποσοστό της συντρέχουσας αμέλειας του ενάγοντος. Στον καταμερισμό ευθύνης μεταξύ δύο οδηγών οι καθοριστικοί παράγοντες είναι η υπαιτιότητα και η αιτιώδης συνάφεια μεταξύ της αμέλειας των δύο οδηγών, της σύγκρουσης και της ζημιάς που προκλήθηκε και αποτελεί το αντικείμενο της δίκης (βλ. Χαραλάμπους ν. Στυλιανού,

(1991)1 Α.Α.Δ. 284). Θα επικεντρωθώ αμέσως στη συνέχεια στη μαρτυρία που αφορά το ζήτημα της ευθύνης από την οποία θα εξαγάγω το σχετικό συμπέρασμα μου. Αν και στο δικόγραφο της πλευράς του ενάγοντος παρά την εκ συμφώνου επιθυμία των δύο πλευρών να διορθώσουν κάποια λάθη που καταγράφηκαν στα δικόγραφα τους πριν την έναρξη της ακροαματικής διαδικασίας, με την εκ συμφώνου διόρθωση τους, παρατηρώ ότι στην παράγραφο 4 της Έκθεσης Απαιτήσεως παρά τη διόρθωση που επήλθε με την αναγραφή της Λεωφόρου Φανερωμένης αντί της Λεωφόρου Αρτέμιδος, εντούτοις παραμένει στη συνέχεια το λεκτικό:« .με κατεύθυνση από το αεροδρόμιο προς το παλαιό στάδιο του Γ.Σ.Ζ. της Επαρχίας Λάρνακας. Σε κάποιο σημείο του δρόμου και ενώ ο ενάγων κινείτο νόμιμα και κανονικά, ο εναγόμενος τόσον αμελώς και/ή κατά παράβαση των θέσμιων υποχρεώσεων του, εξήλθε από πάροδο και εισήλθε στον οδό Αρτέμιδος .» Είναι γεγονός ότι υπάρχει μια διάσταση στην προσφερθείσα μαρτυρία και στα γεγονότα της υπόθεσης με το πιο πάνω λεκτικό που παρέμεινε στην παρ. 4 το οποίο δεν διορθώθηκε ως εκφράστηκε η επιθυμία κατά την πρώτη δικάσιμο, όπου με άδεια του Δικαστηρίου οι δύο πλευρές προέβηκαν σε διορθώσεις στα δικόγραφα τους. Τα πιο πάνω όμως σε καμιά περίπτωση οδηγούν στην παραγνώριση της προσφερθείσας μαρτυρίας και την απόρριψη της αγωγής ως αναπόδεικτης εξ αυτού του λόγου. Εξάλλου όπως ανέφερα και πιο πάνω κοινή ήταν η επιθυμία των διαδίκων να προβούν κατά τον τρόπο που επέλεξαν στη διόρθωση των δικογράφων τους, πάντοτε με την άδεια του Δικαστηρίου. Η αντικατάσταση όμως της Λεωφόρου Αρτέμιδος σε Λεωφόρο Φανερωμένης, λαμβάνοντας υπόψη το υπόλοιπο λεκτικό της ίδιας παραγράφου καθιστά αναγκαία περαιτέρω τροποποίηση έτσι ώστε να συνάδει με τη προσφερθείσα μαρτυρία. Επομένως η επιχειρηματολογία που αναπτύχθηκε πάνω σε αυτό το ζήτημα από την ευπαίδευτη συνήγορο του εναγόμενου στην αγόρευση της κατά την άποψη μου δεν έχει έρεισμα και δεν θα ληφθεί υπόψη. Θα δοθούν όμως κατάλληλες οδηγίες στο τέλος της απόφασης όπως η πλευρά του ενάγοντος προβεί σε διόρθωση της παραγράφου 4 της Έκθεσης Απαιτήσεως του κατά τρόπο που να συνάδει και με την μαρτυρία που ακούστηκε και στην ουσία της δεν αμφισβητήθηκε αλλά ούτε και υπήρξε ένσταση κατά την παράθεση της έτσι ώστε να μην είχε εισαχθεί ως μαρτυρία ενώπιον του Δικαστηρίου. Η μαρτυρία για τις συνθήκες πρόκλησης του δυστυχήματος προήλθε από τον Αστ. 3024 κ. Μ. Καβαλιέρο (Μ.Ε.1) και από τον ίδιο τον ενάγοντα. Ο Αστ. Καβαλιέρος διερεύνησε το ατύχημα και η κατάθεση του σημειώθηκε ως Τεκμ. 1 όπως και τα σχεδιαγραφήματα που ετοίμασε, το πρόχειρο στη σκηνή κατατέθηκε και σημειώθηκε ως Τεκμ. 2 και το συμμετρικό ως Τεκμ. 3, δεν αντεξετάστηκε και έτσι η μαρτυρία του γίνεται αποδεκτή ως αναντίλεκτη. Ο εναγόμενος είχε δώσει και αυτός κατάθεση στην αστυνομία η οποία κατατέθηκε και σημειώθηκε ως Τεκμ. 6 ο οποίος κατηγορήθηκε γραπτώς για αμελή οδήγηση και έδωσε την απάντηση «Εν τους είδα» (Τεκμ.7), κάτι που δεν αμφισβητήθηκε καθώς η φράση αυτή συμπεριλήφθηκε στην κατάθεση του Μ.Ε. 1 ως η απάντηση που του έδωσε ο εναγόμενος όταν τον κατηγόρησε για αμελή οδήγηση. Ο ενάγων υιοθέτησε την κατάθεση του στην αστυνομία η οποία κατατέθηκε και σημειώθηκε ως Τεκμ.

Έκανε επίσης αναφορά προφορικά στις συνθήκες πρόκλησης του δυστυχήματος. Ο εναγόμενος δεν κλήθηκε να καταθέσει ενώπιον του Δικαστηρίου. Έχω καταγράψει στο κεφάλαιο για τη «Μαρτυρία» όσα σχετίζονται σε σχέση με τις συνθήκες πρόκλησης του δυστυχήματος. Προβαίνω στη συνέχεια σε αξιολόγηση αυτής της μαρτυρίας και στην εξαγωγή των συμπερασμάτων μου. Το δυστύχημα προκλήθηκε την 27.11.2009 και ώρα 18:00 και ήταν βράδυ, υπήρχε όμως ικανοποιητικός τεχνικός φωτισμός στη συμβολή της Λεωφόρου Φανερωμένης και της Λεωφόρου Θεσσαλονίκης στην Λάρνακα. Ο ενάγων οδηγούσε μοτοποδήλατο με αριθμό εγγραφής ΕΥΚ 135 και σε αυτό επέβαινε ως συνεπιβάτης του ο φίλος του Χρήστος Παναγή. Ο εναγόμενος οδηγούσε το διπλοκάμπινο όχημα με αριθμό εγγραφής DAC
Ο δρόμος στο σημείο διαθέτει τέσσερις λωρίδες κυκλοφορίας, δύο σε κάθε κατεύθυνση, και το δυστύχημα προκλήθηκε στη συμβολή της Λεωφόρου Φανερωμένης με τη Λεωφόρο Θεσσαλονίκης. Ο ενάγων οδηγούσε στη δεξιά λωρίδα της πορείας του. Στην κατάθεση του στην αστυνομία (Τεκμ. 5), ο ενάγων δεν δίδει καμιά εξήγηση γιατί οδηγούσε σε εκείνο το σημείο εφόσον όπως λέγει στην ίδια του την κατάθεση: «Σε κάποιο σημείο του δρόμου κοντά στο εστιατόριο ¨Αθώα Γεύματα¨ και ενώ κινούμουν στην δεξιά λωρίδα από τις δύο, στα αριστερά μου και μπροστά μου δεν υπήρχαν οχήματα, εξ αντιθέτου μου ερχόταν ένα μαύρο αυτοκίνητο με χαμηλή ταχύτητα, ξαφνικά όταν το πλησίασα από πίσω του βγήκε να στρίψει δεξιά ένα άσπρο διπλοκάμπινο, εγώ αμέσως κινήθηκα αριστερά, όμως δεν απέφυγα το αυτοκίνητο, που ήρθε και μου χτύπησε στη δεξιά πλευρά. Τόσο εγώ όσο και ο Χρήστος εκτιναχθήκαμε προς τα αριστερά και καταλήξαμε κοντά στο πεζοδρόμιο.» ούτε και στον εξεταστή του δυστυχήματος Αστ. Μ. Καβαλιέρο (Μ.Ε.1) ανέφερε περί ύπαρξης σταθμευμένων οχημάτων στην αριστερή λωρίδα κυκλοφορίας ως προς την πορεία του. Ούτε και απαίτησε να σημειωθούν στο σχεδιαγράφημα που ετοιμάστηκε από τον Μ.Ε. 1 και με το οποίο συμφώνησε όταν του υποδείχθηκε από τον κ. Μ. Καβαλιέρο, τυχόν σταθμευμένα οχήματα στην αριστερή λωρίδα τα οποία δεν του επέτρεπαν να χρησιμοποιεί αυτή τη λωρίδα κυκλοφορίας. Για πρώτη φορά αναφορά σε αυτό το γεγονός κάνει ενώπιον του Δικαστηρίου. Η αναφορά του όμως χαρακτηριζόταν και πάλι από αοριστία. Δεν ανέφερε που βρίσκονταν αυτά τα σταθμευμένα οχήματα, πόσο πλάτος της αριστερής λωρίδας κυκλοφορίας καταλάμβαναν έτσι που να ήταν αποτρεπτικό γι΄αυτόν να χρησιμοποιεί το εναπομείναν μέρος της. Η αναφορά του ότι βρίσκονταν έξω από το φαρμακείο το οποίο όμως του υποβλήθηκε από τον δικηγόρο του εναγόμενου τον κ. Μ. Κυριακίδη, που τον αντεξέτασε, ότι βρίσκεται πολύ πιο μακριά από την επίδικη διασταύρωση χωρίς να αντικρούει αυτή τη θέση παρέμεινε ατεκμηρίωτη. Οι επιβαίνοντες στο μοτοποδήλατο είχαν τραυματιστεί στο δεξί τους πόδι και διαμετακομιστεί στο Νοσοκομείο με ασθενοφόρο. Στη σκηνή όταν έφθασε μετά από 15 λεπτά ο Μ.Ε. 1 συνάντησε μόνο τον εναγόμενο. Το σημείο συγκρούσεως με το οποίο συμφώνησαν και οι δύο οδηγοί βρισκόταν σε απόσταση 4.6μ. από την άκρια του δρόμου όταν και οι δύο λωρίδες κυκλοφορίας έχουν πλάτος 7.3μ. και η αριστερή λωρίδα πλάτος 3.7μ. Δεν υπήρχαν ίχνη τροχοπέδησης. Ο δρόμος ήταν άσφαλτος καλής επιφάνειας και το δυστύχημα επισυνέβη παρά τη συμβολή της Λεωφόρου Φανερωμένης και της Λεωφόρου Θεσσαλονίκης τύπου Τ. Οι δύο οδηγοί είχαν ικανοποιητική ορατότητα πέραν των 100 μέτρων πριν και μετά το σημείο συγκρούσεως. Το όριο ταχύτητας είναι 50 XΑΩ. Ο ενάγων οδηγούσε με ταχύτητα 45 ΧΑΩ. Αριστερά και δεξιά του δρόμου υπάρχει πεζοδρόμιο πλάτους 2,4 μ. Σε σχέση με τις ζημιές στα ενεχόμενα οχήματα το διπλοκάμπινο που οδηγούσε ο εναγόμενος είχε βουλώσει στη δεξιά γωνία του ο μπροστινός προφυλακτήρας, το μπροστινό φτερό και το μπροστινό καπό του. Έσπασαν τα μπροστινά πλαστικά και φανάρια, στράβωσε το τιμόνι, έσπασαν τα αριστερά και δεξιά πλαστικά και κόπηκε το κάθισμα του μοτοποδήλατου το οποίο οδηγούσε ο ενάγων. Κατά την ώρα του δυστυχήματος ο καιρός ήταν αίθριος και η επιφάνεια του δρόμου στεγνή. Τα φώτα πορείας των ενεχομένων οχημάτων λειτουργούσαν κανονικά και ο δεξιός δείκτης του οχήματος του εναγόμενου ήταν σε λειτουργία. Στη συνέχεια θα παραθέσω ενδεικτικά κάποιες αποφάσεις σε σχέση με δυστυχήματα υπό παρόμοιες κατά το δυνατό συνθήκες και τον επιμερισμό της ευθύνης: (α) Στην υπόθεση Καρεκλά v. Κλεάνθους,

(1997)1Β Α.Α.Δ 1199, το Εφετείο επικύρωσε την απόφαση του Πρωτόδικου Δικαστηρίου και απέδωσε 70% ευθύνη για την εφεσείουσα και 30% για τον εφεσίβλητο, η οποία εισήλθε από παρακείμενο χωράφι σε κύριο δρόμο ανακόπτοντας την πορεία του εφεσίβλητου. Το Δικαστήριο απέδωσε 30% συντρέχουσα αμέλεια στον εφεσίβλητο για τον λόγο ότι ενώ είδε την εφεσείουσα εκ των προτέρων παρέλειψε να πατήσει τα φρένα του ή να προβεί σε οποιοδήποτε ελιγμό για να αποφύγει τη σύγκρουση. (β) Στην υπόθεση Ρούσου v. Αλεξάνδρου κ.α.

(1999)ΙΒ Α.Α.Δ1060, σε διαγώνια διασταύρωση δρόμου τετραπλής κυκλοφορίας από το όχημα της εφεσίβλητης, αυτό συγκρούστηκε με το όχημα της εφεσείουσας, η οποία κρατούσε τη δεξιά λωρίδα της πορείας της προσπερνώντας αυτοκίνητα τα οποία σταμάτησαν για να αφήσουν την εφεσίβλητη, η οποία έβγαινε από αριστερά για να εισέλθει στην αντίθετη πορεία (περιορισμένη ορατότητα - πυκνή κυκλοφορία). Η ευθύνη επιμερίσθηκε σε ποσοστό 70% για την εφεσίβλητη και σε 30% για την εφεσείουσα. Επικυρώθηκε κατ' έφεση. (γ) Στην υπόθεση Ομήρου v Παναγίδου

(2002)1Β Α.Α.Δ 986, το Πρωτόδικο Δικαστήριο σε σύγκρουση μοτοποδηλάτου με αυτοκίνητο που διασταύρωνε λεωφόρο, κατά την έξοδό του από πάροδο ελεγχόμενη με σήμα Αλτ, ανακόπτοντας την πορεία του μοτοποδηλάτου το οποίο προσπερνούσε από δεξιά σειρά σταματημένων αυτοκινήτων επί της λεωφόρου απέδωσε αποκλειστική ευθύνη για την πρόκληση του ατυχήματος στον οδηγό του αυτοκινήτου. Κατ' έφεση ευθύνη επιμερίστηκε σε ποσοστό 25% στην οδηγό του μοτοποδηλάτου και σε 75% στον οδηγό του αυτοκινήτου. Όπως προκύπτει από την πιο πάνω νομολογία, το γεγονός ότι κάποιος οδηγός κινείται επί κυρίου δρόμου και έχει προτεραιότητα, δεν τον απαλλάσσει από την υποχρέωση άσκησης καθήκοντος επιμέλειας ιδιαίτερα σε σημεία του δρόμου όπου υπάρχουν διασταυρώσεις στα οποία το καθήκον επιμέλειας αυξάνεται. Ο εκάστοτε οδηγός που τυχόν βρίσκεται σε θέση όπως ο ενάγων στην προκείμενη περίπτωση, οφείλει να ελέγχει τον δρόμο, ειδικά σε περιπτώσεις απεριόριστης ορατότητας, όπως στην παρούσα και να προλαμβάνει τυχόν κινδύνους οι οποίοι προκύπτουν στην πορεία του. Σύμφωνα με την κατάθεση του Μ.Ε.1, αλλά και με βάση το αστυνομικό σχέδιο, η ορατότητα του ενάγοντος ήταν απεριόριστη. Έχοντας ακριβώς υπόψη τα πιο πάνω από τη μαρτυρία και τη συναφή με το ζήτημα νομολογία, θα πρέπει να αποφασίσω το ζήτημα του κατά πόσο ο ενάγων στην παρούσα υπόθεση, υπό τις συνθήκες που επικρατούσαν στη σκηνή, όφειλε να είχε προβλέψει την πρόθεση του εναγόμενου να στρίψει δεξιά ως προς την πορεία του. Είναι γεγονός ότι ο ενάγων δεν είχε προσέξει καν την ύπαρξη του οχήματος του εναγόμενου το οποίο ακολουθούσε κάποιο άλλο ¨μαύρο όχημα¨, ο λόγος δε που δεν το είχε προσέξει ήταν ότι δεν κρατούσε την αριστερή λωρίδα κυκλοφορίας, όπως και όφειλε, αλλά έβαινε εντός της δεξιάς λωρίδας ως προς τη πορεία του, όπως αυτή σημειώθηκε στο πρόχειρο σχεδιαγράφημα (Τεκμ. 2), με το οποίο και συμφώνησε. Δεν αποδέχομαι τη θέση του όπως την εξέφρασε για πρώτη φορά ενώπιον του Δικαστηρίου ότι υπήρχαν σε εκείνο το σημείο της πορείας του σταθμευμένα οχήματα στα αριστερά του εφόσον κάτι τέτοιο δεν αναφέρει στην κατάθεση του ούτε και αξίωσε να σημειωθούν στο σχεδιαγράφημα. Εξάλλου έκανε αναφορά για στάθμευση έξω από το φαρμακείο το οποίο όπως του υποβλήθηκε και δεν το αρνήθηκε, βρισκόταν αρκετά μακριά από την διασταύρωση των δύο προαναφερόμενων Λεωφόρων όπου και το σημείο συγκρούσεως. Στην κατάθεση του (Τεκμ. 5), ήταν σαφής ότι δεν υπήρχαν οχήματα μπροστά του και αριστερά του. Η ενώπιον του Δικαστηρίου αναφορά του σε σταθμευμένα οχήματα στην αριστερή λωρίδα κυκλοφορίας, κρίνω ότι είναι εκ των υστέρων σκέψη του ενάγοντος και μια προσπάθεια να δοθεί μια διαφορετική διάσταση στην υπόθεση. Από την άλλη, ο εναγόμενος ο οποίος οδηγούσε διπλοκάμπινο όχημα όφειλε πριν επιχειρήσει στροφή στα δεξιά του και είσοδο του στην αντίθετη πορεία, όφειλε να είχε ελέγξει κατά πόσο ερχόταν όχημα από την αντίθετη κατεύθυνση και μόνο αν διαπίστωνε ασφαλής να επιχειρήσει στροφή στα δεξιά. Αποτέλεσμα αυτής της παράλειψης του ήταν να αποκόψει την πορεία του οχήματος του ενάγοντος ο οποίος δεν είχε περιθώρια αντίδρασης ευρισκόμενος στα 1 - 2 μέτρα όταν είχε αντιληφθεί το όχημα του εναγόμενου να στρίβει δεξιά παρά να στρίψει και αυτός απότομα αριστερά για να τον αποφύγει, χωρίς όμως αποτέλεσμα, εξ ου και οι ζημιές στα ενεχόμενα οχήματα και οι τραυματισμοί στο δεξί πόδι και των δύο επιβαινόντων του μοτοποδηλάτου. Με αυτά τα δεδομένα βρίσκω ότι ο εναγόμενος υπέχει μεγαλύτερη ευθύνη και αυτό εξάγεται από το λογικό συμπέρασμα ότι όφειλε πριν επιχειρήσει στροφή στα δεξιά και είσοδο του στο αντίθετο ρεύμα κυκλοφορίας να είχε ελέγξει αν έβαινε εξ αντιθέτου όχημα με το οποίο να υπήρχε κίνδυνος να συγκρουστεί. Ο ενάγων είχε τα φώτα πορείας του αναμμένα, υπήρχε πολύ ικανοποιητικός οδικός φωτισμός και ορατότητα στο σημείο πέραν των 100 μέτρων. Δέχομαι τη θέση του ενάγοντος ότι του οχήματος του εναγόμενου προπορευόταν άλλο όχημα και έτσι πριν αποφασίσει την στροφή δεξιά στη συμβολή των δύο Λεωφόρων θα έπρεπε να αναμένει να καθαρίσει ο δρόμος από το μπροστινό του όχημα έτσι ώστε να έχει πλήρη ορατότητα και στις δύο εξ αντιθέτου λωρίδες κυκλοφορίας. Εδώ ακριβώς έγκειται και η μεγαλύτερη του ευθύνη. Το γεγονός ότι ο εναγόμενος επιχείρησε στροφή δεξιά με ενδεχόμενο να αποκόψει την πορεία οχημάτων που πορεύονταν στις εξ αντιθέτου λωρίδες κυκλοφορίας, χωρίς να βεβαιωθεί όπως αποδεικνύεται εκ του αποτελέσματος ότι δεν χρησιμοποιούνταν από όχημα με το οποίο ενδεχόμενα να συγκρουόταν καταδεικνύει υπό τις περιστάσεις αμέλεια εκ μέρους του. Τα πιο πάνω με οδηγούν στο αναπόδραστο συμπέρασμα ότι υπάρχει συντρέχουσα αμέλεια εκ μέρους και του ενάγοντος σε μικρότερο όμως βαθμό από αυτόν του εναγόμενου. Καθορίζω την ευθύνη του εναγόμενου σε ποσοστό 70% και αυτή του ενάγοντος σε ποσοστό 30%. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣH ΚΑΙ ΕΥΡΗΜΑΤΑ ΣΕ ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΤΑ ΤΡΑΥΜΑΤΑ ΤΟΥ ΕΝΑΓΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΤΑ ΚΑΤΑΛΟΙΠΑ ΤΟΥΣ: (Α) ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΕΙΣ: Ο τραυματισμός του ενάγοντος συνεπεία του ως άνω τροχαίου δυστυχήματος παρέμεινε αναμφισβήτητος. Σε καμιά περίπτωση δεν υποβλήθηκε στον ενάγοντα ότι δεν είχε τραυματιστεί. Ο τραυματισμός του γίνεται δδεκτός και στην αγόρευση της ευπαιδεύτου συνηγόρου του εναγόμενου. Ο ιατρός του Δρ Ι. Καλούδης (Μ.Ε.3), επιβεβαίωσε το γεγονός του τραυματισμού όπως εξάλλου και ο Δρ Η. Γεωργίου (Μ.Υ.). Έντονη αμφισβήτηση υπήρξε των συνεπειών και καταλοίπων αυτού του τραυματισμού και της ενδεδειγμένης θεραπείας που έτυχε ή της οποίας θα έπρεπε να τύγχανε. Αποδόθηκε από πλευράς υπεράσπισης τόσο στον ενάγοντα όσο και στον ιδιώτη θεράποντα ιατρό του, τον Δρ Ι. Καλούδη, υπερβολή στην παρουσίαση αυτών των συνεπειών και καταλοίπων. Η Υπεράσπιση του εναγόμενου σε σχέση με την πιο πάνω άποψη της βασίζεται στην ιατρική μαρτυρία του Δρος Η. Γεωργίου την οποία κάλεσε το Δικαστήριο να αποδεχθεί. Αποτελεί αξίωμα του δικαίου των αστικών αδικημάτων, ότι το θύμα του αδικήματος εκλαμβάνεται στην κατάσταση που βρίσκεται και βάσει αυτού του δεδομένου, αποτιμάται η ζημιά την οποία υφίσταται. Δεν είναι ο νοητός μέσος άνθρωπος αλλά το συγκεκριμένο θύμα του αστικού αδικήματος που αποτελεί το υποκείμενο της αποζημίωσης. Προσμετρούν, κατά συνέπεια, οι ιδιαιτερότητες του θύματος στον καθορισμό των επιπτώσεων του τραυματισμού του και κατ΄ επέκταση της αποζημίωσης την οποία δικαιούται. (βλ. Κωμιάτη ν. Πολίτσου κ.α.,

(2001)1 ΑΑΔ 226). Το Δικαστήριο που είναι επιφορτισμένο να επιδικάσει γενικές αποζημιώσεις υπέρ του θύματος πρέπει να έχει κατά νουν ότι αυτές πρέπει να είναι δίκαιες και λογικές. Σκοπός είναι να αποδοθεί δικαιοσύνη στην απώλεια και ζημιά χωρίς να τίθεται υπέρμετρο βάρος στον αδικοπραγούντα. Το ποσό που επιδικάζεται πρέπει να είναι κοινωνικά αποδεκτό (βλ. Paraskevaides (Overseas) Ltd v. Christofi,

(1982)1 CLR 789). Οι γενικές αποζημιώσεις πρέπει να αντανακλούν την ευαισθησία για τον ανθρώπινο πόνο, την αγωνία της αναπηρίας και την ψυχική οδύνη από την περιθωριοποίηση από τις συνήθεις δραστηριότητες του ανθρώπου (βλ. Φοινικαρίδης κ.α. ν. Γεωργίου κ.α.

(1991)1 ΑΑΔ 475, Παναγή ν. Θεοδώρου,

(1992)1 ΑΑΔ 1303, Κωνσταντίνου ν. Ιωάννου,

(1993)1 ΑΑΔ και Μαυροπετρή ν. Γεώργιου Λουκά,

(1995)1 ΑΑΔ 66 σελ. 74 -75). Σκοπός των αποζημιώσεων είναι η αποκατάσταση του θύματος, η οποία αφού δεν μπορεί να επέλθει με αντικατάσταση των απολεσθέντων στην θέση την οποία λογικά θα μπορούσε να αναμένεται ότι θα ευρίσκετο εάν δεν τραυματίζετο, διά μέσου της χρηματικής αποτίμησης. Αυτή είναι η βασική αρχή η οποία διέπει τον καθορισμό των αποζημιώσεων στα αστικά αδικήματα με την προϋπόθεση ότι η ζημιά η οποία αποδίδεται είναι εύλογη μεταξύ των διαδίκων (βλ. Μιχαήλ κ.α. ν. Φίλιος Συκοπετρίτης Λτδ κ.α.,

(2000)1 ΑΑΔ 1049 και Ιακώβου ν. Παπαδάκη κ.α.

(2000)1 ΑΑΔ 2079.) Για τον καθορισμό του ύψους των γενικών αποζημιώσεων οι προηγούμενες αποφάσεις για παρόμοια τραύματα δεν αποτελούν κατ΄ανάγκη δεσμευτικό χαρακτήρα αλλά καθοδηγητικό (βλ. G & L.. Calibers Ltd v. Λεμεσιανού,

(2003)1 ΑΑΔ 948). Η επί μέρους νομολογία όμως είναι σημαντική ώστε να υπάρχει συνέπεια και βεβαιότητα (βλ. Σπύρος Μελής και Ελένη Λτδ κ.α. Πολίτη

(2003)1 ΑΑΔ 590). Στην υπόθεση Ιακώβου v. Παπαδάκη (πιο πάνω), αναφέρθηκε ότι η συνεχής μείωση της αξίας του χρήματος πρέπει να λαμβάνεται υπόψη. Δεν πρέπει όμως οι αποζημιώσεις να υπερβαίνουν το μέτρο του κοινωνικά παραδεκτού ή να αφήνεται η ατέλεια του χρήματος ως μέσου για αποκατάσταση να επενεργεί προς επαύξηση των αποζημιώσεων (βλ. Μαυροπετρή v. Γεωργίου πιο πάνω) και A. Panayides Contracting Ltd v. Χαραλάμπους,

(2004)1 ΑΑΔ 416). Η απόδοση όμως αποζημιώσεων πρέπει να αντανακλά και να αντικατοπτρίζει την αγοραστική αξία του χρήματος σε δεδομένη στιγμή, ώστε με εύλογο τρόπο να προσεγγίζεται τουλάχιστο χρηματικά η αποκατάσταση της ζημιάς (βλ. Ταμπούρα v. Κολάνη

(2008)1 Α ΑΑΔ 384 και Lankuttis v. Νικόλα

(2002)1 ΑΑΔ 1128). Οι αρχές που διέπουν την επιδίκαση γενικών αποζημιώσεων για σωματικές βλάβες, ως ελέχθη, συναρτώνται άμεσα με τη σοβαρότητα των τραυμάτων, τον πόνο, την οδύνη, τη δυσχέρεια που προκαλούν τα τραύματα, τη διάρκεια των τραυμάτων και τα κατάλοιπα από τους τραυματισμούς με την όποια μορφή αυτά παίρνουν. Δεν υπάρχει μέτρο, ούτε ζυγαριά, με τα οποία θα μπορούσαμε να μετρήσουμε και να ζυγίσουμε αυτό τούτο τον τραυματισμό και τα όσα πιθανόν να έπονται απ΄ αυτό. Τοιουτοτρόπως προηγούμενες αποφάσεις δεν αποτελούν δεσμευτικό προηγούμενο υπό την έννοια της αρχής stare decisis αλλά παρέχουν καθοδήγηση (βλ. Ανδρέου ν. Junguirth,

(1995)1 AAΔ 431. Η κάθε υπόθεση κρίνεται με βάση τα δικά της στοιχεία (βλ. Σπύρου ν. Χ΄΄ Χαραλάμπους

(1989)1 ΑΑΔ σελ. 298). Καταγράφω αυτολεξεί στη συνέχεια τις λεπτομέρειες που δίδει η ενάγων στην έκθεση απαιτήσεως του για τις σωματικές βλάβες που υπέστη για τις οποίες αξιώνει γενικές αποζημιώσεις: «(α) Κάταγμα στη μεσότητα και/ ή στην διάφυση του δεξιού μηριαίου. (β) Μειωμένη κάμψη του δεξιού γονάτου. (γ) Απουσία υπερέκτασης του δεξιού γονάτου. (δ) Λόγω του τραυματισμού προκλήθηκε ασβέστωση της έκφυσης του έσω πλαγίου συνδέσμου. (ε) Επιμήκης ουλή έξω του μηρού περί τα 20 - 25 εκ. (στ) Κριγμός επιγονατίδας κατά την κίνηση του δεξιού γονάτου. (η) Ευαισθησία στο σημείο ασβέστωσης του έσω πλαγίου συνδέσμου. (θ) μείωση μυϊκής ισχύος και της μάζας του τετρακέφαλου. (ι) Συνεπεία των ως άνω τραυματισμών ο ενάγοντας υπέστη και/ή αντιμετωπίζει και/ή θα αντιμετωπίζει και στο μέλλον πόνο και ταλαιπωρία.» Η θεραπεία στην οποία υποβλήθηκε ήταν η λήψη φαρμακευτικής αγωγής, φυσιοθεραπεία, υποβλήθηκε πέραν της αρχικής εγχείρισης στο Νοσοκομείο Λάρνακας σε δύο ακόμα εγχειρίσεις από τον ιατρό Δρ Ι. Καλούδη (Μ.Ε.3). Θεωρώ ότι στα πιστοποιητικά του και ενώπιον του Δικαστηρίου ο ιατρός Δρ Ι. Καλούδης (Μ.Ε. 3) εξέφρασε την ιατρική του άποψη και γνώμη. Αυτό το δικαίωμα δεν μπορεί να του αμφισβητηθεί, δεν αμφισβητήθηκε ούτε και από τον Δρα Η. Γεωργίου (Μ.Υ.), ο οποίος στο τέλος της αντεξέτασης του ανέφερε ότι πράγματι ο Δρ Ι. Καλούδης εξέφρασε τη δική του επιστημονική άποψη. Εξετάζοντας όμως με προσοχή τη μαρτυρία του σε κάποια σημεία της μπορεί να ελεγχθεί ως προς την αξιοπιστία της καθώς παρουσιάζονται εγγενείς αδυναμίες. Αυτές εντοπίστηκαν από τον Δρα Η. Γεωργίου (Μ.Υ.) και έγινε πολύ συζήτηση τόσο κατά τον σχολιασμό της από τον ίδιο τον Δρ Ι. Καλούδη στη δική του κατάθεση ενώπιον του Δικαστηρίου, όσο και από τον ίδιο τον Δρ Η. Γεωργίου κυρίως κατά την αντεξέταση του. Έχουν καταγραφεί στο κεφάλαιο παράθεσης της μαρτυρίας αλλά θα αναφερθώ και ειδικότερα σε αυτά στη συνέχεια της απόφασης μου. Από τη μαρτυρία του Δρος Ι. Καλούδη προκύπτουν τα ακόλουθα σημαντικά ως προς την αξιολόγηση του. Κατά την κυρίως εξέταση του επεξήγησε τα ευρήματα του που παρουσιάζει στα ιατρικά του πιστοποιητικά (Τεκ. 12 και 13). Παρουσίασε τις ακτινογραφίες (Τεκμ.18), και επεξήγησε τι είναι η ασβέστωση και πως αυτή επηρέασε το πόδι του ενάγοντος. Κατά την αντεξέταση του, διέκρινε μεταξύ ασβεστώματος και ασβεστοποίησης, λέγοντας χαρακτηριστικά ότι το ασβέστωμα είναι ένα καινούργιο «σώμα» που δημιουργείται ενώ η ασβεστοποίηση είναι η μετεξέλιξη κάποιου σώματος (πχ αιματώματος), που προϋπάρχει στο σώμα ενός ανθρώπου. Η διαφορά στα δύο είναι ότι το ασβέστωμα είναι επώδυνο σε αντίθεση με την ασβεστοποίηση. Κατά την κυρίως εξέτασή του υποστήριξε ότι παρά το γεγονός ότι το κάταγμα που υπέστη ο ενάγων στο δεξιό μηριαίο ήταν εξωαρθρικό, εντούτοις λόγω της κακής λειτουργίας του γόνατος υπάρχει πιθανότητα να επηρεαστεί η άρθρωση. Αποδέχθηκε ότι η ελάττωση που παρουσιάζει ο ενάγων κατά την κάμψη του γόνατος δυσκολεύει μόνο στο βαθύ κάθισμα και δεν επιφέρει πόνο. Ενώ στην κυρίως εξέτασή του κατέθεσε θετικά ότι ο ενάγων σίγουρα χρειάστηκε πάνω από 50 φυσιοθεραπείες, στην αντεξέταση του ανέφερε ότι δεν γνωρίζει πόσες φυσιοθεραπείες έκανε τελικά ο ενάγων, παρά το γεγονός ότι είναι ο θεράπων ιατρός του. Σε σχέση με την ενασχόληση του ενάγοντος με το άθλημα του Ταε Κβο Ντο, ανέφερε ότι επιστημονικά είναι σχεδόν αδύνατο. Στη συνέχεια άλλαξε αυτή του τη θέση και ανέφερε ότι είναι πολύ δύσκολο. Όμως δεν απέκλεισε την επάνοδο του στο άθλημα όχι όμως σε επίπεδο πρωταθλητισμού και αυτά σε πλήρη διάσταση των όσων κατέγραψε στα Τεκμ. 12 και 13 περί μερικής αναπηρίας του και ότι δεν αναμένεται η επάνοδος του στα αθλήματα που τον ευχαριστούν. Κατά την αντεξέταση του, παραδέχθηκε ότι παρέλειψε να καταγράψει τα ευρήματα των ακτινογραφιών (Τεκμ. 18), αν και συμφώνησε ότι καθήκον του ιατρού είναι να καταγράφει όλα του τα ευρήματα στις γνωματεύσεις που ετοιμάζει. Αναφέρθηκε στην μείωση της κάμψης του γόνατος του ενάγοντος και αποδέχθηκε ότι αυτή ανέρχεται σε 10 μοίρες, συμφωνώντας ουσιαστικά με τον Δρ Η. Γεωργίου, σε αντίθεση με όσα αναφέρει στο Τεκμ. 13. Δικαιολόγησε βέβαια αυτή την αντίφαση λέγοντας ότι όταν ετοίμασε το πιστοποιητικό, το γόνατο ακόμα δεν είχε επανέλθει πλήρως μετά την επέμβαση. Ισχυρίστηκε ότι κατά τη διάρκεια της 2ης χειρουργικής επέμβασης που υπέβαλε τον ενάγοντα, πραγματοποίησε και πλαστική επέμβαση επί της ουλής του μηριαίου, κάτι το οποίο δεν αναγράφεται στο ιατρικό πιστοποιητικό (Τεκμ. 13). Ερωτηθείς δε κατά την αντεξέταση για ποιο λόγο δεν καταγράφηκε αυτή του η ενέργεια στο Τεκμ. 13, ανέφερε ότι δεν γνωρίζει γιατί δεν το έκανε. Παρόλο ότι υποστήριξε ότι δεν είναι μόνο στις περιπτώσεις ενδοαρθρικού κατάγματος που παρουσιάζεται οστεοαρθρίτιδα, δεν ήταν σε θέση να παρουσιάσει βιβλιογραφία επί της θέσης του αυτής με την άποψη του να παρέμεινε μετέωρη. Σε σχετική υποβολή κατά την αντεξέταση ότι έχει οικονομικό όφελος από την υπόθεση, δεν το αρνήθηκε και αρκέστηκε στο να δηλώσει «όχι τόσο όσο νομίζετε». Παρουσίασε τότε χρέωση του για τις εμφανίσεις του ενώπιον του Δικαστηρίου για να καταθέσει ως μάρτυρας (Τεκμ. 19) για το ποσό των €300,00 κάτι καθόλου κομψό κατά τον τρόπο που έγινε. Σε σχέση με την παραπομπή του ενάγοντος σε φυσιοθεραπεία, δήλωσε ότι αν και ήταν δική του εισήγηση η φυσιοθεραπεία, δεν είχε το σχετικό παραπεμπτικό για να το παρουσιάσει στο Δικαστήριο και ανέφερε ότι τον φυσιοθεραπευτή τον διάλεξε ο ενάγων. Δεν γνώριζε ούτε τον αριθμό των φυσιοθεραπειών που έκανε ο ενάγων, ούτε το είδος της φυσιοθεραπείας, ούτε και πότε ο ενάγων σταμάτησε να κάνει φυσιοθεραπείες. Συμφώνησε κατά την αντεξέταση του ότι υπάρχει πλήρης επούλωση του κατάγματος. Ερωτηθείς δε κατά πόσο συμφωνεί ότι από τον Ιούνιο του 2010 ο ενάγων δεν είχε πόνο, διαφώνησε και ισχυρίστηκε ότι αυτό συνέβη από το 2011 όταν έγινε η δεύτερη επέμβαση, ενώ ο ίδιος ο ενάγων ανέφερε ότι σταμάτησε να έχει ενοχλήσεις από τον Ιούνιο του 2010 στον ιατρό Δρα Γ. Κοκκινόφτα (τεκμ. 11). Είναι πάγια η νομολογία ότι το Δικαστήριο δεν είναι επιτρεπτό να ενεργεί ως εμπειρογνώμονας. Εξειδικευμένα επίδικα θέματα, χρήζουν μαρτυρίας εμπειρογνωμόνων την οποία, δέχεται το Δικαστήριο προκειμένου να καταλήξει, ύστερα από αξιολόγηση, στο δικό του συμπέρασμα. Συχνά, η μαρτυρία των εμπειρογνωμόνων που καταθέτουν για το ίδιο θέμα, παρουσιάζει αντιθέσεις, μικρές μέχρι και μεγάλες αποκλίσεις. Αυτό συμβαίνει και σε υποθέσεις όπως η παρούσα όπου οι μάρτυρες είναι ιατροί και κατά κανόνα η ιατρική μαρτυρία, όπως και κάθε άλλη μαρτυρία εμπειρογνωμόνων θεωρείται ως μαρτυρία ανεξάρτητη (βλ. Andreas Anastassiades v. The Republic

(1977)2 C.L.R. 97, Kyriacos Nicola Kouppis v. The Republic

(1977)2 C.L.R. 361). Ακολουθεί πως το καθήκον των εμπειρογνωμόνων μαρτύρων είναι να εφοδιάσουν το Δικαστήριο με τα αναγκαία επιστημονικά κριτήρια και στοιχεία τα οποία, αφού εκτιμηθούν, να αποβούν χρήσιμα και βοηθητικά για το Δικαστήριο προκειμένου να καταλήξει στα δικά του συμπεράσματα και διαπιστώσεις. Προκύπτει από τη μαρτυρία του Δρος Ι. Καλούδη ότι ο τραυματισμός του ενάγοντος έχει επουλωθεί πλήρως και ότι σήμερα δεν παρουσιάζεται οποιοδήποτε λειτουργικό κατάλοιπο, πέραν της μείωσης της κάμψης του δεξιού γόνατος κατά 10 μοίρες όπως υποστήριξε και ο Δρ Η. Γεωργίου. Ότι ο ενάγων είναι σε θέση να γυμνάζεται και να ασχολείται με αθλητισμό. Ότι η ασβεστοποίηση δεν προκαλεί πόνο πάντοτε σε όλους τους ασθενείς. Η εντύπωση που μου δόθηκε μελετώντας τα ιατρικά πιστοποιητικά που συνέταξε ο πιο πάνω μάρτυρας (Τεκμ. 12 και 13), και την εν γένει παρουσία και μαρτυρία του ενώπιον του Δικαστηρίου ότι ήταν εμφανής η προσπάθειά του, για δικούς του λόγους, να μεγαλοποιήσει τα κατάλοιπα του τραυματισμού του ενάγοντος. Η άποψη μου αυτή εδράζεται στα ακόλουθα: Στο Τεκμ. 12 αρχικά αναφέρει ότι η επέμβαση που έγινε στο Γ.Ν. Λάρνακα ήταν ορθή και ότι η Μαγνητική Τομογραφία (Τεκμ. 20), δεν έδειχνε παθολογία που να χρήζει χειρουργικής επέμβασης, με δευτερεύον εύρημα την ασβέστωση της έκφυσης του έσω πλαγίου συνδέσμου. Στο ίδιο πιστοποιητικό υπό τον τίτλο ¨Πρόγνωση¨ καταγράφει ότι αυτή η ασβέστωση, δεν συστήνεται να αφαιρεθεί με οποιαδήποτε χειρουργική μέθοδο. Στη συνέχεια όμως αναιρεί την πιο πάνω του θέση καθώς στο Τεκμ. 13 καταγράφει ότι υπέβαλε τον ενάγοντα σε χειρουργική επέμβαση για την σμίκρυνση της ασβέστωσης και αφαίρεσης της πλάκας που υπήρχε στο μηριαίο. Πέραν των πιο πάνω στο Τεκμ. 12 κάνει αναφορά ότι η ασβέστωση φάνηκε από την μαγνητική τομογραφία MRI. Ενώπιον του Δικαστηρίου όμως υποστήριξε μια εντελώς αντίθετη άποψη και αφού φαίνεται αντιλήφθηκε ότι στο Τεκμ. 20 δεν αναγραφόταν οτιδήποτε γι΄αυτό, λέγοντας ότι οι ασβεστώσεις φαίνονται μόνο σε κανονικές ακτινογραφίες. Υπάρχουν όμως και άλλα σημεία της μαρτυρίας του που ελέγχονται για την ακρίβεια τους όπως η αναφορά του στο Τεκμ. 13 ότι υπήρχε ως κατάλοιπο του τραυματισμού, μείωση της κάμψης του γόνατος κατά 30 μοίρες και ότι αυτή η κατάσταση είναι μόνιμη και μη αναστρέψιμη, ενώ ενώπιον του Δικαστηρίου αναγνώρισε ότι η μείωση της κάμψης του γόνατος ανέρχεται σε 10 μοίρες, κάτι που αποτελεί βελτίωση, σε αντίθεση με τα όσα αναφέρει στο Τεκμ.

Στο Τεκμ. 12, ο ενάγων φέρεται να παρουσιάζει «μερική αναπηρία», κάτι τέτοιο όμως δεν προωθήθηκε από της πλευράς του ενάγοντος και σε κάθε περίπτωση δεν υποστηρίχθηκε από σχετική απόφαση ιατροσυμβουλίου, όπως και θα έπρεπε σε περιπτώσεις τραυματισμών που προκαλούν αναπηρίες, μερικές ή ολικές. Η πιο πάνω αναφορά του δεν υποστηρίζεται και από την υπόλοιπη μαρτυρία καθώς ο ενάγων είναι σε θέση να εξυπηρετεί τον εαυτό του, είναι ανεξάρτητος όπως ανέφερε και ο ίδιος, δεν εξαρτάται από τη μητέρα του, ζει και εργάζεται στο εξωτερικό, γυμνάζεται και μάλιστα με πρόγραμμα και διατηρεί τη σωματική του ευρωστία ως αθλητής που υπήρξε στο παρελθόν όπως ο ίδιος υποστήριξε ενώπιον του Δικαστηρίου. Σε σχέση με την ενασχόληση του με το άθλημα του Ταε Κβο Ντο ενώ αναφέρει ότι ο ίδιος ο ενάγων του ανέφερε ότι δεν ασχολείται με το άθλημα αποδέχθηκε στο τέλος ότι μπορεί να ασχοληθεί αλλά όχι σε επίπεδο πρωταθλητισμού. Ως ο μοναδικός θεράπων ιατρός του ενάγοντος, όπως ο ενάγων ανέφερε, δεν γνώριζε για τον αριθμό των φυσιοθεραπειών που διενήργησε οι οποίες αποσκοπούσαν στην επαναφορά του ποδιού του σε λειτουργική κατάσταση, μετά από επέμβαση που ο ίδιος υπέβαλε τον ενάγοντα. Κρίνω για τους πιο πάνω λόγους ότι υπήρξε προσπάθεια μεγαλοποίησης των καταλοίπων που άφησε ο τραυματισμός του ενάγοντος που θα μπορούσε να αναχθεί σε προσπάθεια βοήθειας του ενάγοντος στις αξιώσεις του. Από την άλλη ο Δρ Η. Γωργίου που ήταν ο μοναδικός μάρτυρας που παρουσιάστηκε για την πλευρά του εναγόμενου, επεξήγησε με πλήρη σαφήνεια τις περιπτώσεις που μπορεί να δημιουργηθεί ασβεστοποίηση συνδέσμου καθώς και τον τρόπο που αυτή δημιουργείται. Ήταν ξεκάθαρος ότι οι ασβεστοποιήσεις στο μεγαλύτερο ποσοστό τους είναι ασυμπτωματικές χωρίς πόνο, ενώ στις περιπτώσεις που υπάρχει πόνος, αυτός προκαλείται αποκλειστικά σε περιπτώσεις πίεσης ή παρατεταμένης υπερφόρτωσης μίας άρθρωσης. Σχολιάζοντας τις ακτινογραφίες (Τεκμ. 18), τις οποίες σημειώνω ότι δεν είχε στη διάθεσή του κατά την ετοιμασία του δικού του ιατρικού πιστοποιητικού, ανέφερε ότι δεν δύναται να εξαγάγει συμπεράσματα από αυτό, λόγω του ότι στην τελευταία απεικόνιση, απουσιάζει η άρθρωση και φαίνεται κατά το ήμισυ. Αναφέρθηκε στον ορθόδοξο τρόπο παραπομπής σε φυσιοθεραπεία καθώς και ότι κατά τον ίδιο, ο μέγιστος λογικός αριθμός συνεδριών φυσιοθεραπείας που χρειαζόταν να παρακολουθήσει ο ενάγων ήταν στις 50 συνεδρίες. Σε σχέση με την πιθανότητα ανάπτυξης οστεοαρθρίτιδας στο γόνατο στο μέλλον, ήταν σαφής ότι αυτή απουσιάζει παντελώς, καθότι το κάταγμα που υπέστη ο ενάγων ήταν εξωαρθρικό και όπως ανέφερε, αποτελεί αξίωμα στην ιατρική ότι οστεοαρθρίτιδα αναπτύσσεται μόνο σε κατάγματα εντός της άρθρωσης. Παρέμεινε σταθερός σε αυτή του τη θέση παρά την επίμονη αντεξέταση που υπέστη από την πλευρά του ενάγοντος για αυτό το θέμα και την προσπάθεια αμφισβήτησης των θέσεων του με παρουσίαση δημοσιευμάτων από το διαδίκτυο για τις περιπτώσεις ανάπτυξης οστεοαρθρίτιδας τις οποίες και απέρριψε ως μη προερχόμενες από επιστημονικά συγγράμματα. Ήταν ξεκάθαρος ότι ούτε το κάταγμα, ούτε η ασβεστοποίηση αποτελεί παράγοντα πρόκλησης μετατραυματικής οστεοαρθρίτιδας. Σε αντίθεση με τα όσα ανέφερε ο ΜΕ3, ο ΜΥ1 δεν διέκρινε διαφορές μεταξύ ασβεστώματος και ασβεστοποίησης αναφέροντας ότι στην προκειμένη περίπτωση, όντως υπήρξε αιμάτωμα το οποίο μετεξελίχθηκε σε ασβεστοποίηση, η οποία ήταν ασυπτωματική. Σε σχέση με τη δυνατότητα ενασχόλησης του ενάγοντος με το άθλημα του Ταε Κβο Ντο εξέφρασε την επιστημονική του θέση ότι ο ενάγων είναι σε θέση να ασχολείται με το εν λόγω άθλημα, με επιφύλαξη σε σχέση με τον πρωταθλητισμό. Για όλους τους ποιο πάνω λόγους που προσπάθησα να εξηγήσω αποδέχομαι τη μαρτυρία του Δρος Η. Γεωργίου (Μ.Υ.), ως πιο πειστική, επιστημονικά εμπεριστατωμένη και τεκμηριωμένη επί όλων των αμφισβητουμένων θεμάτων ο οποίος κατάθεσε ενώπιον του Δικαστηρίου χωρίς αμφιταλαντεύσεις και τεκμηριώνοντας κάθε θέση του με πειστικό τρόπο σε αντίθεση με αυτή του Δρος Ι. Καλούδη (Μ.Ε.3). Αποδέχομαι μέρος της μαρτυρίας του ενάγοντος και απορρίπτω άλλο το οποίο θεωρώ ότι ανάγεται σε υπερβολή του. Δέχομαι όσα ανέφερε σε σχέση με τον τραυματισμό του συνεπεία του τροχαίου δυστυχήματος στο οποίο ενεπλάκη την 27.
2009 και τη διαμετακόμιση του στο Νοσοκομείο Λάρνακας όπου αφού έτυχε της αναγκαίας περίθαλψης και υποβλήθηκε σε εγχείριση από τον ιατρό Δρ Γ. Κοκκινόφτα και ότι παρέμεινε στο Νοσοκομείο μέχρι και την 15.12.2009 και μετά πήρε εξητήριο με οδηγίες παρακολούθησης του στα εξωτερικά ιατρεία του Ορθοπεδικού Τμήματος. Μετά το εξητήριο του την επόμενη ημέρα, ως είχε δικαίωμα ασφαλώς, προσέφυγε για εξέταση σε ιδιώτη ιατρό τον Δρ. Ι. Καλούδη ο οποίος τον υπέβαλε με την πάροδο του χρόνου σε διάφορες ιατρικές και διαγνωστικές εξετάσεις όπως και σε δύο εγχειρίσεις. Αυτά έχουν καταγραφεί στο μέρος της απόφασης μου όπου παρατίθεται η μαρτυρία και δεν κρίνω σκόπιμο να επαναληφθούν σε αυτό το σημείο. Ο ενάγων είναι αναμφισβήτητο γεγονός ότι τουλάχιστον μέχρι και το 2006 αθλείτο στο άθλημα του Ταε Κβο Ντο και λάμβανε μέρος σε αγώνες με σχετικές τιμητικές διακρίσεις (Τεκμ. 10). Έλαβε το πρώτο Dan Certificate και όπως ισχυρίστηκε είχε σκοπό να συνεχίσει το άθλημα με σκοπό τόσο τον πρωταθλητισμό όσο και την απόκτηση των δύο επόμενων Dan που θα του επέτρεπαν να διδάξει αυτό το άθλημα και να έχει στο μέλλον ένα επί πλέον εισόδημα. Εξέφρασε φόβο ότι αν συνέχιζε το άθλημα αυτό, ενδεχόμενα να τραυματιζόταν. Πρόκειται για υποκειμενικό συναίσθημα από το οποίο ενδεχόμενα να διακατέχονται πολλοί αθλητές σε πλείστα τόσα αθλήματα και μάλιστα σε αυτά της φύσης του αθλήματος του ενάγοντος που ενέχουν το στοιχείο της άσκησης βίας από αντίπαλο αθλητή. Αυτός ο φόβος δεν δικαιολογείται από την πορεία της θεραπείας που του παρασχέθηκε και την εξέλιξη της κατάστασης του μετά τον Ιούνιο του
Μετά την δεύτερη εγχείρηση στην οποία υποβλήθηκε από τον Δρ Ι. Καλούδη ο ίδιος αυτός ο ιατρός του μαρτυρεί ότι ο πόνος θα πρέπει να υποχώρησε. Ο ίδιος ο ενάγων ανέφερε ότι είχε σταματήσει τις φυσιοθεραπείες από το
Τόσο ο Δρ Ι. Καλούδης όσο και ο Δρ Η. Γεωργίου που τον εξέτασε σε μεταγενέστερο χρόνο γνωμάτευσαν ότι θα μπορούσε να ασκείται σε αυτό το άθλημα έστω και όχι σε επίπεδο πρωταθλητισμού. Όμως εδώ παρεμβάλλω ότι ο ενάγων από τα έτη 2007 και 2008 όπως και κατά το 2009 μέχρι και το επίδικο δυστύχημα στις 27.11.2009 δεν είχε συμμετάσχει σε αγώνες πότε για τον ένα λόγο και πότε για τον άλλο. Ούτε προσκόμισε οποιαδήποτε μαρτυρία ότι συνέχιζε μέχρι και του δυστυχήματος να προπονείται σε αυτό το άθλημα. Επομένως δεν μπορώ με αυτή τη μαρτυρία να αποφανθώ ότι ο ενάγων είχε προοπτικές απόκτησης των προσόντων που θα του επέτρεπαν την διδασκαλία του αθλήματος αυτού. Οι αποζημιώσεις που αξιώνει για απώλεια απολαβών από διδασκαλία στο μέλλον του αθλήματος Ταε Κβο Ντο, δεν έχουν αποδειχθεί και απορρίπτονται. Πέραν των πιο πάνω σε σχέση με τις προοπτικές να συνεχίσει το άθλημα Ταε Κβο Ντο και να πάρει και τα υπόλοιπα δύο Dan έτσι που να μπορεί να διδάξει αυτό το άθλημα, όπως ο ίδιος ανέφερε, παρατηρώ ότι δεν προσκομίστηκε οποιαδήποτε άλλη μαρτυρία για αυτά τα θέματα. Οι προοπτικές απόκτησης των δύο επόμενων Dan, πόσο χρόνο απαιτείτο για να τα αποκτήσει κάποιος, ο βαθμός δυσκολίας τους και υπό ποιες προϋποθέσεις μπορούν να αποκτηθούν παρέμειναν άγνωστες. Επομένως αυτή η προοπτική παρέμεινε στο χώρο του επιθυμητού. Μπορεί να ήταν πράγματι στις επιδιώξεις του, μια τέτοια εξέλιξη όμως όπως ο ίδιος παραδέχθηκε θα ήταν μια δεύτερη δουλειά για ενίσχυση του εισοδήματος του εφόσον θα συνέχιζε με σπουδές του πέραν του αθλήματος αυτού. Επομένως δεν δόθηκε μαρτυρία σε σχέση με τη δυνατότητα του ενάγοντος να διδάξει το άθλημα του Ταε Κβο Ντο, δεν υπάρχει οτιδήποτε το απτό, ούτε και το πόσο κερδοφόρο είναι ή πόσο εισόδημα μπορεί να αφήνει σε έναν που το ασκεί ως δεύτερη δουλειά. Κρίνω ότι αποτελούσε απλώς ευγενή σκέψη και επιθυμία, ίσως φιλοδοξία του ενάγοντος ο οποίος κατά τον χρόνο του δυστυχήματος όμως δεν είχε καν τα προσόντα για να διδάξει αυτό το άθλημα αλλά και η μαρτυρία κατέδειξε ότι για διάφορους λόγους φαίνεται ότι είχε εγκαταλείψει αυτό το άθλημα τουλάχιστον σε επίπεδο πρωταθλητισμού εφόσον δεν συμμετείχε σε αγώνες κάποια χρόνια πριν το δυστύχημα. Η επιδίωξη εξασφάλισης των δύο επόμενων Dan που θα του επέτρεπαν, όπως ο ίδιος ανέφερε, να διδάξει αυτό το άθλημα. Επομένως κρίνω ότι καμιά αποζημίωση δεν δικαιούται γι΄αυτή του τις αξίωση εφόσον παρέμεινε αναπόδεικτη η σχετική αξίωση του για απώλεια μελλοντικού εισοδήματος από τη διδασκαλία του αθλήματος Ταε Κβο Ντο. Σημειώνω ότι ο ενάγων από το 2ο έτος των σπουδών του εργάζεται και συντηρείται από μόνος του χωρίς τη βοήθεια της μητέρας του και μετά την αποφοίτηση του από το πανεπιστήμιο εργοδοτήθηκε εκεί και λαμβάνει ένα καλό μισθό. Επομένως υπό οποιεσδήποτε συνθήκες δεν μπορεί να έχει αξίωση για απώλεια μελλοντικών απολαβών. Ο ενάγων επικαλέστηκε αλλαγή στις συνθήκες της ζωής του μετά το δυστύχημα, εφόσον ο τραυματισμός του δεν του επιτρέπει να ασχολείται με το άθλημα με το οποίο μεγάλωσε και στο οποίο διακρινόταν. Συνεχίζει όμως όπως παραδέχθηκε να αθλείται σε γυμναστήρια ανελλιπώς ακολουθώντας και συγκεκριμένο πρόγραμμα. Τα πιο πάνω δεν μου αφήνουν περιθώρια παρά να απορρίψω την θέση του ότι ο τραυματισμός του άλλαξε άρδην τη ζωή του και τις ανέσεις του. Η γνωμάτευση του ιατρού Δρος Η. Γεωργίου (Μ.Υ.) την οποία θεωρώ εμπεριστατωμένη και αντικειμενική και την αποδέχομαι δεν συνηγορεί στην αποδοχή της θέσης του ενάγοντος αλλά ακόμα και ο Δρ Ι. Καλούδης, θεράπων ιατρός του ενάγοντος, δεν απέκλεισε το ενδεχόμενο να αθλείται ακόμα και στο Ταε Κβο Ντο, όχι όμως σε επίπεδο πρωταθλητισμού. Τον πρωταθλητισμό εξάλλου τον είχε εγκαταλείψει δύο και πλέον χρόνια πριν από το δυστύχημα εφόσον δεν συμμετείχε σε αγώνες. Συνοψίζοντας τα πιο πάνω προκύπτει από αναμφισβήτητη μαρτυρία ότι ο ενάγων υπέστη κάταγμα στη μεσότητα του δεξιού μηριαίου, το οποίο αντιμετωπίστηκε χειρουργικά. Η πρώτη επέμβαση στην οποία υπεβλήθη ο ενάγων ήταν στο Γενικό Νοσοκομείο Λάρνακας και ήταν πλήρως επιτυχής, καθώς δεν υπήρξε καμία μετατραυματική ή μετεγχειρητική επιπλοκή. Από τον Ιούνιο του 2010, αναφέρεται στο πιστοποιητικό του Δρος Γ. Κοκκινόφτα (Τεκμ.11), ότι ο ενάγων περπατούσε χωρίς πόνο και χωρίς βοήθημα, κάτι που επιβεβαίωσε και ο ίδιος ο ενάγων κατά τη μαρτυρία του ενώπιον του Δικαστηρίου. Υποβλήθηκε στη συνέχεια από τον ιδιώτη ιατρό Δρα Ι. Καλούδη σε αρθροσκοπική αρθρόλυση του γόνατος με σκοπό τη βελτίωση της κάμψης, της οποίας η επιτυχία ήταν μερική, καθώς η κάμψη του γόνατος βελτιώθηκε μόνο κατά 10 μοίρες, και 2η επέμβαση για ομαλοποίηση της ασβέστωσης και αφαίρεσης των μεταλλικών προσθετικών. Μοναδικό κατάλοιπο μετά τις πιο πάνω επεμβάσεις παρέμεινε η έλλειψη της κάμψης του γόνατος κατά 10 μοίρες. Δεν προκύπτει οποιαδήποτε άλλη δυσλειτουργία στο γόνατο ή στο μηριαίο οστούν το οποίο να δικαιολογεί την ισχυριζόμενη από τον ίδιο σημερινή ταλαιπωρία του. Ο ίδιος ο ενάγων, ανέφερε ότι πηγαίνει με τα πόδια στο πανεπιστήμιο περπατά 25 λεπτά προς τούτο, επισκέπτεται γυμναστήριο 3 - 4 φορές την εβδομάδα, αθλείται και κολυμπά, χωρίς οποιοδήποτε πρόβλημα. Υπάρχει δε σαφής η θέση του Δρος Η. Γεωργίου, την οποία συμμερίστηκε τελικά και ο Δρ Ι. Καλούδης, ότι ο ενάγων είναι σε θέση να ασχολείται με το Ταε Κβο Ντο με την επιφύλαξη σε επίπεδο πρωταθλητισμού. Οι ανέσεις και απολαύσεις δηλαδή του ενάγοντα δεν έχουν επηρεαστεί από τον τραυματισμό του μετά την επούλωση του κατάγματος από το 2010, ούτε μπορεί να θεωρηθεί μερικώς ανάπηρος όπως ο Δρ Ι. Καλούδης ισχυρίζεται στο Τεκμ.
Όπως έχει νομολογηθεί, προηγούμενες αποφάσεις αναφορικά με αποζημιώσεις δεν αποτελούν δεσμευτικό προηγούμενο αλλά παρέχουν καθοδήγηση γιατί είναι σχεδόν αδύνατο να βρεθούν δύο υποθέσεις με τα ίδια ακριβώς στοιχεία (βλ. Σπύρου ν. Χ"Χαραλάμπους

(1989)1 Α.Α.Δ. (Ε) 298 και G & L Calibers Ltd ν. Λεμεσιανού

(2003)1 Α.Α.Δ. 948). Περαιτέρω, στόχος είναι να αποδοθεί δικαιοσύνη στην απώλεια και στη ζημιά του τραυματισθέντα χωρίς να τίθεται υπέρμετρο βάρος στον αδικοπραγούντα (βλ. Ανδρέου ν. Θεμιστοκλέους

(2004)1 Α.Α.Δ. 355). Επιπροσθέτως, έχει τονιστεί ότι ο υπολογισμός των αποζημιώσεων καθίσταται περισσότερο άσκηση διακριτικής ευχέρειας παρά συνηθισμένη πράξη λήψης απόφασης (Ανδρέου v. Οικονομίδη

(1997)1 Α.Α.Δ. 1501). Έχοντας υπόψη σχετική νομολογία σε σχέση με τραυματισμούς και συνέπειες όπως στην παρούσα υπόθεση μεταξύ των οποίων τις υποθέσεις Αζόφ v. Προδρόμου κ.α.

(2006)1 Α ΑΑΔ 331 και Ευαγγέλου v. Δημητρίου

(2008)1 ΑΑΔ 248. Λαμβάνοντας λοιπόν υπόψη τον τραυματισμό που υπέστη ο ενάγων, την έκταση και τη φύση και τις συνέπειες του, τον πόνο, την ταλαιπωρία που αυτός υπέστη, τις ουλές από τον τραυματισμό του στον μηρό του όπως είναι εμφανείς, κρίνω ότι η επιδίκαση του ποσού των €30.000,00 ως γενικές αποζημιώσεις θα ήταν ικανοποιητική αποζημίωση. (Β) ΕΙΔΙΚΕΣ ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΕΙΣ: Έχει αναφερθεί σε σωρεία αποφάσεων του Ανωτάτου Δικαστηρίου ότι ο ενάγων έχει υποχρέωση να αποδεικνύει τη ζημιά του με θετική μαρτυρία (βλ. Demetrios Emmanuel & Another v. Andronicos Nicolaou & Another,

(1977)1 CLR 15, Aloupou & Another v. Hadjhigeorghiou & Another,

(1984)1 CLR 475, Λαζούρας ν. Σκυλλουριώτου,

(1992)1 ΑΑΔ 168, Θεμιστοκλέους ν. Παρασκευά,

(1992)1 ΑΑΔ 498 και Παπαδοπούλου ν. Νικολάου,

(1998)1 ΑΑΔ 1147, 1152, 153). Συμφωνήθηκαν και δηλώθηκαν από τις ειδικές ζημιές αυτές που δικογραφούνται στην παρ. 17 (α), (β) και (στ) της έκθεσης απαιτήσεως, Αυτές συμποσούνται στο συνολικό ποσό των €4.130,78σ., ποσό το οποίο επιδικάζεται υπέρ του ενάγοντος. Σε σχέση με την άποψη του Δρος Η. Γεωργίου (Μ.Υ.), για τον αναγκαίο αριθμό φυσιοθεραπειών κρίνω ότι αυτός εξέφρασε τη δική του ιατρική γνώμη, όμως ο θεράπων ιατρός του ενάγοντος κατά τους ουσιώδεις χρόνους ήταν ο Δρ Ι. Καλούδης, ο οποίος του σύστησε όπως προβαίνει σε φυσιοθεραπεία, ανέφερε κατά την αντεξέταση του ότι αν ο ενάγων σταμάτησε τη φυσιοθεραπεία από μόνος του ενήργησε αυτοβούλως και ο ίδιος δεν θα του το σύστηνε. Επί του προκειμένου αποδέχομαι ότι ο ενάγων υπεβλήθη σε αναγκαία φυσιοθεραπεία στην οποία αναφέρθηκε και σχετικές είναι οι αποδείξεις πληρωμής (Τεκμ. 17). Παρατηρώ όμως ότι το άθροισμα των ποσών που αναγράφονται στις αποδείξεις που προσκόμισε είναι μικρότερο από αυτό που δικογραφείται στην παρ. 17 (ζ) της έκθεσης απαιτήσεως και ανέρχονται στο ποσό των €4.100,00 και όχι €4.420,

Επομένως κρίνω ότι αποδείχθηκε με την παρουσίαση των δύο αποδείξεων του Τεκμ. 17 ποσό €4.100,00 ως έξοδα φυσιοθεραπείας τα οποία και δικαιούται ο ενάγων. Ο ενάγων ισχυρίζεται ότι κατέβαλε το ποσό των €160,00 για αναλύσεις και μικροβιολογικές εξετάσεις κάτι που δικογραφείται στην παρ. 17 (γ) της Έκθεσης Απαιτήσεως του. Παρουσιάστηκε απόδειξη για €90,00 και όχι για €160,00 (Τεκμ. 16) και επομένως μειώνεται αυτή η αξίωση στα €90,
Κρίνεται δε αναγκαία εξέταση και δαπάνη ενόψει της εγχείρησης που θα διενεργούσε ο Δρ Ι. Καλούδης στις 9.06.2011 όπως αυτή καταγράφεται στο Τεκμ.
Η απόδειξη για κάποιες άλλες αναλύσεις για €50,00 (Τεκμ. 15), με ημερ. 2.10.2010 δεν έχει δικαιολογηθεί και ως αναπόδεικτη απορρίπτεται. Κρίνω επίσης ότι ήταν αναγκαία η Μαγνητική Τομογραφία (M.R.I), για την οποία παρουσιάστηκε απόδειξη (Τεκμ. 14) για το ποσό των €250,00 και δικογραφείται στη παρ. 17 (ε), ποσό το οποίο επίσης δικαιούται ο ενάγων. Σε σχέση με τις αξιώσεις του ενάγοντος για απώλεια μελλοντικών εισοδημάτων, θα διαχωρίσω την περίοδο από τον Ιανουάριο του 2010 που απολύθηκε από την Εθνική Φρουρά μέχρι και τον Σεπτέμβριο του 2010 που έφυγε για σπουδές, χρονικό διάστημα κατά το οποίο διαρκούσε η θεραπεία στην οποία υποβαλλόταν, με την αξίωση του για την απώλεια της δυνατότητας και προοπτικής του να συνεχίσει το άθλημα του Ταε Κβο Ντο αποκτώντας τα προσόντα για να μπορεί στο μέλλον να διδάξει αυτό το άθλημα, ανάλυση της οποίας θα γίνει σε ξεχωριστή ενότητα στη συνέχεια. Ο ενάγων ανέφερε ότι ενώ υπηρετούσε στις τάξεις της Εθνικής Φρουράς και πριν απολυθεί, έκανε προσπάθειες και έλαβε την υπόσχεση από συγκεκριμένο υπεύθυνο πρόσωπο του σφαγείου της Κοφίνου, ότι με το που θα απολυόταν από την Εθνική Φρουρά θα μπορούσε να εργοδοτηθεί εκεί με μηνιαίες απολαβές €500,
Δεν προσκομίστηκε προς τούτο άλλη μαρτυρία, αποδέχομαι όμως τη μαρτυρία του ως ειλικρινή σε σχέση με αυτή την προσπάθεια για να εξεύρει εργασία και την υπόσχεση που έλαβε, η οποία εξάλλου ήταν εντός των οικονομικών συνθηκών της υπ΄αναφορά περιόδου του
Θα απολυόταν από την Εθνική Φρουρά, όπως ανέφερε, στις 12.01.
Δεν προσδιόρισε επακριβώς πότε θα έφευγε για σπουδές τον Σεπτέμβριο του 2010, θα έλεγα όμως ότι θα μπορούσε να εργαστεί από 15.01.2010 μέχρι και την 15.09.2010 στην εν λόγω εργασία κάτι που δεν μπόρεσε να κάνει λόγω του δυστυχήματος. Γι΄αυτή την χρονική περίοδο κρίνω ότι δικαιούται να αξιώνει απώλεια απολαβών. Επομένως δικαιούται το ποσό των €4.000,00 ως απώλεια εισοδήματος γι΄αυτή τη περίοδο των οκτώ μηνών. Συνολικά επιδικάζονται υπέρ του ενάγοντος το ποσό των €12,380,78σ.ως ειδικές αποζημιώσεις. Ο χρόνος από τον οποίο πρέπει να αρχίζουν οι τόκοι των ποσών που επιδικάστηκαν ως γενικές και ειδικές αποζημιώσεις κατά τη νομολογία μας ανήκει στη διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου, το οποίο λαμβάνει υπόψη ασφαλώς διάφορους παράγοντες όπως τον τρόπο με τον οποίο προωθήθηκε η αγωγή (βλ. Καμπούρης v. Εταιρείας Βιοχρώμ Λτδ

(2005)1 (Β) ΑΑΔ 1246). Στην υπόθεση Φοινικαρίδη v. Γεωργίου,

(1991)1 ΑΑΔ 475, δίδονται οι κατευθυντήριες γραμμές για την επιδίκαση των τόκων που θα φέρουν τα διάφορα ποσά για τα οποία αποδίδονται αποζημιώσεις (βλ. επίσης την Ζαχαρία κ.ά. v. Καραολή,

(2004)1 ΑΑΔ 72). Αντιλαμβάνομαι ότι η καθυστέρηση που υπήρξε στην καταχώρηση της αγωγής και ακολούθως για ένα χρόνο της έκθεσης απαιτήσεως οφειλόταν στην αναμονή της εξέλιξης της υγείας του ενάγοντος, στις διάφορες εξετάσεις στις οποίες υποβαλλόταν όπως και την έκδοση των σχετικών ιατρικών πιστοποιητικών, οι ημερομηνίες των οποίων όπως και οι ημερομηνίες κατά τις οποίες υποβλήθηκε στις διάφορες θεραπείες είναι ενδεικτικές. Κρίνω ότι υπό τις περιστάσεις θα ήταν δίκαιο όπως τόσο το ποσό των γενικών αποζημιώσεων όσο και αυτό των ειδικών αποζημιώσεων, συνολικού ποσού €42.380,78σ. μειωμένου στο ποσοστό του 70% ήτοι συνολικό ποσό €29.666,54σ. (λέγε €29.700,00), ποσό το οποίο θα φέρει νόμιμο τόκο από της ημερομηνίας της καταχώρησης της αγωγής, ήτοι την 17.03.2011. Επιδικάζονται έξοδα υπέρ του ενάγοντος και εναντίον του εναγόμενου όπως αυτά θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή στην ανάλογη κλίμακα και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο. Εκδίδεται διάταγμα τροποποίησης της παρ. 4 της έκθεσης απαιτήσεως έτσι που να διαμορφωθεί το λεκτικό της και να συνάδει με την προσφερθείσα μαρτυρία και ειδικότερα ως προς τις πορείες των ενεχομένων στο δυστύχημα οχημάτων. Αυτή να καταχωρηθεί εντός 15 ημερών στο φάκελο της υπόθεσης και αντίγραφο της να δοθεί στην πλευρά του εναγόμενου. . (Υπ.) .................................................. Χρ. Γ. Φιλίππου, Α.Ε.Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο

🔗 Στην επίσημη πηγή

Επεξήγηση AI βάσει του επίσημου κειμένου του νόμου. Ενδεικτική, δεν υποκαθιστά νομική συμβουλή.