CH. P. CHARALAMBOUS LTD ν. Άσπρου, Αρ. Αγωγής: 4079/13, 25/5/2016

(1)της Διαταγής 17 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας με την οποία ειδοποιήθηκε ο δικηγόρος του Ενάγοντα μέσω του γραφείου επιδόσεως του, ότι θα έπρεπε εντός 14 ημερών από την επίδοση της εν λόγω ειδοποίησης να προχωρήσει σε αίτηση για έκδοση απόφασης επειδή ο Εναγόμενος παρέλειψε να καταχωρήσει εμφάνιση. Ο δικηγόρος του Ενάγοντα δεν προέβη σε κανένα διάβημα και ως εκ τούτου στις 30/11/15 το Δικαστήριο απέρριψε την Αγωγή. Στις 24/2/16, δηλαδή 2½ μήνες μετά, καταχωρήθηκε η υπό κρίση Αίτηση με την οποία ζητήθηκε διάταγμα για επαναφορά (reinstatement) της Αγωγής. Η Αίτηση υποστηρίζεται από ένορκο δήλωση της κυρίας XXXXX Καφετζή, στην οποία και αναφέρει ότι μετά την επίδοση της Αγωγής επικοινώνησε με το Διευθυντή των Εναγόντων, ο Εναγόμενος, ο οποίος του ζητούσε να μην ληφθούν περαιτέρω δικαστικά μέτρα ώστε να αυξηθούν τα έξοδα και ο Διευθυντής των Εναγόντων συγκατένευσε και ανέμενε μέχρι πρόσφατα τον Εναγόμενο να προβεί σε εξόφληση της οφειλής και να τηρήσει την υπόσχεση του. Οι Ενάγοντες έδωσαν οδηγίες στο δικηγόρο τους να προχωρήσει την υπόθεση, αλλά από έρευνα του δικηγόρου τους, διαπιστώθηκε ότι η Αγωγή είχε απορριφθεί σε προηγούμενο στάδιο λόγω μη προώθησης της. Απ' ότι επίσης αναφέρεται στην ένορκο δήλωση της κας Καφετζή, η μη προώθηση της υπόθεσης δεν οφειλόταν σε εκ προθέσεως αμέλεια αλλά σε πίστη των Εναγόντων στην υπόσχεση του ομοχώριου του Διευθυντή των Εναγόντων - Εναγομένων, για σταδιακή εξόφληση της οφειλής. Οι Ενάγοντες έχουν πολύ καλή υπόθεση και σε περίπτωση έκδοσης του αιτούμενου διατάγματος επαναφοράς, θα προσφέρουν όλη την αναγκαία μαρτυρία. Σε συμπληρωματική ένορκο δήλωση και πάλι γενόμενη από την κα Καφετζή, επαναλαμβάνεται ότι μετά την επίδοση της ειδοποίησης ο Διευθυντής των Εναγόντων επικοινώνησε εκ νέου με τον Εναγόμενο ο οποίος τον διαβεβαίωσε ότι θα προχωρούσε σε εξόφληση της οφειλής, αλλά δεν το έπραξε, με αποτέλεσμα, όταν ο δικηγόρος των Εναγόντων προχώρησε σε έρευνα στον φάκελο του Δικαστηρίου για να προχωρήσει σε καταχώρηση Αίτησης για έκδοση απόφασης, διαπίστωσε την απόρριψη της Αγωγής σε προηγούμενο στάδιο. Νομικές Αρχές Οι βασικές αρχές που διέπουν την επαναφορά αγωγής, συνοψίστηκαν στα πλαίσια της Αγωγής Επαρχιακού Δικαστηρίου Λάρνακας 3156/09, όπου η κα Λ.Δημητριάδου, τότε Α.Ε.Δ. -σήμερα Π.Ε.Δ.-, ανάφερε σε απόφασή της ημερομηνίας 19/07/2011, τα ακόλουθα: " Όπως προκύπτει από τη νομολογία είναι δυνατή η επαναφορά αγωγής, η οποία έχει απορριφθεί, χωρίς αναφορά στην ουσία της. Όπως τονίσθηκε στην υπόθεση Θεμιστοκλής Σολωμού Χαραλαμπίδης v. Ιακώβου Πέτρου κ.ά.

(2002)1 ΑΑΔ 2071: «Κατανοητή είναι η διάκριση η οποία γίνεται από τους Θεσμούς Πολιτικής Δικονομίας πρώτον, μεταξύ αποφάσεων που δεν προκύπτουν από την εξέταση της ουσίας του αντικειμένου της δίκης και δεύτερον, εκείνων που αποτελούν το απαύγασμα της δίκης. Θέμα επαναφοράς μπορεί να εγερθεί μόνο στην πρώτη περίπτωση όχι στη δεύτερη, όπου εξαντλούνται τα όρια της δικαιοδοσίας του Δικαστηρίου.» Στην υπόθεση Evagorou v. Christodoulou and another

(1982)1 CLR 771 η οποία ασχολήθηκε ειδικά με την ερμηνεία της Δ.26,θ.14[2] λέχθηκε ότι η εν λόγω Διάταξη έχει καθολικό χαρακτήρα και διέπει τα της επαναφοράς υπόθεσης η οποία απορρίπτεται λόγω παράλειψης (default) διαδίκου να ενεργήσει κατά τα δέοντα και όχι επί της ουσίας. Παραθέτω σχετική περικοπή από την εν λόγω απόφαση στις σελίδες 773 - 774: «Ord.26, r.14, expressly provides that any judgment by default whether given under Ord.26 or under any other order of the Civil Procedure Rules may be set aside. Judgment is any order finally disposing of the matter whether on the merits or on any other ground. So, in virtue of the plain provisions of this rule the order for the dismissal of the action by default could be set aside on appropriate terms. Ord.26, r.14, derives its origin from R.S.C. Ord.27, r.15 (old English Rules). Therefore, a study of its interpretation and application in England throws light on the ambit and scope of Ord.26, r.14. (See the Annual Practice 1958, p.615). In Evans v. Bartlam [1937] A.C. 473 it was pointed out that the discretion of the Court to set aside a judgment by default is not subject to any limitations other than those that may be imposed by the Court in the exercise of its discretion. There is jurisdiction to set aside any judgment not founded on an appraisal of the merits of the case and revoke the prior exercise of the coersive power of the Court. This statement of the law is adopted in the White Book as accurately reflecting the practice of English Courts as respects applications for setting aside a judgment given by default. Reinstatement may be ordered upon such terms as the Court deems appropriate. (See Annual Practice (supra), p.617). The power to reinstate may be invoked in every kind of action (Annual Practice (supra) p.618).» Η υπόθεση Evagorou (ανωτέρω) αφορούσε περίπτωση όπου είχε απορριφθεί αγωγή με βάση τις πρόνοιες της Δ.17,θ.14 που διέπει τις περιπτώσεις όπου ο Πρωτοκολλητής θέτει ενώπιον του Δικαστηρίου κατάλογο με αγωγές στις οποίες υπάρχει παράλειψη καταχώρησης εμφάνισης μέσα στα χρονικά πλαίσια που καθορίζονται και ο Ενάγων παραλείπει να προχωρήσει αφού προηγηθεί η αποστολή στον Ενάγοντα σχετικής ειδοποίησης του Πρωτοκολλητείου με την οποία ενημερώνεται ο Ενάγων για την παράλειψη αυτή και ταυτόχρονα ζητείται από αυτόν να προχωρήσει εντός 14 ημερών. Αν το παραλείψει τέτοιες αγωγές υπόκεινται σε απόρριψη λόγω παράλειψης προώθησης." Επαναφορά της αγωγής που απορρίφθηκε δυνάμει της σύμφυτης εξουσίας του Δικαστηρίου, δηλαδή λόγω μη καταχώρησης αίτησης για ανανέωση του κλητηρίου εντάλματος, επίσης έχει έρεισμα στη σύμφυτη εξουσία του Δικαστηρίου, ως ανέφερε ο σήμερα Δικαστής Ανωτάτου Δικαστηρίου κ. Τεύκρος Οικονόμου (Α.Ε.Δ. τότε) στην αγωγή Επαρχιακού Δικαστηρίου Λάρνακας Ανδριανής Γεωργίου ν. Ιωάννη Ιωάννου, Αρ. Αγωγής: 4132/04 (ημερομηνία απόφασης 16.5.2007), όπου αναφέρθηκαν τα εξής: «Η φύση αυτή των πραγμάτων καθορίζει και τη διαδικασία. Η θέση του εναγόμενου ήταν πως η αίτηση είναι αντικανονική και παράτυπη και δεν μπορεί να αποτελεί την ορθή και ενδεδειγμένη διαδικασία εφόσον «σύμφωνα με τη Δ.26 θ.13 η απόρριψη αγωγής από το δικαστήριο λόγω μη προώθησης δεν εμποδίζει την έγερση νέας αγωγής, ενώ επιπλέον και σύμφωνα με τον εν λόγω θεσμό θα μπορούσε ο ενάγων να καταχωρίσει αίτηση για παραμερισμό της απόφασης του δικαστηρίου με βάση την οποία απορρίφθηκε η εν λόγω αγωγή.» Η Δ.26 κ.13 αφορά την απόρριψη αγωγής λόγω παράλειψης καταχώρισης δικογράφων. Η δε Δ.17 κ.14 που αναφέρεται στην αίτηση, αφορά την απόρριψη αγωγής που δεν έχει προωθηθεί μετά την παρέλευση άπρακτης της προθεσμίας για εμφάνιση. Στην αίτηση αναφέρεται επίσης, η Δ.26 κ.14 η οποία διέπει τον παραμερισμό απόφασης που εξασφαλίστηκε ερήμην είτε δυνάμει της Δ.26 είτε δυνάμει οποιουδήποτε άλλου από τους Κανονισμούς Πολιτικής Δικονομίας. Αυτά τα ζητήματα δεν έχουν σχέση με την υπό εξέταση περίπτωση. Εν προκειμένω, όπως εξηγείται στην Anlaby (σελ. 769) δεν εξετάζεται θέμα μη συμμόρφωσης προς οποιοδήποτε κανονισμό. Η απόρριψη έγινε στην πραγματικότητα χωρίς έρεισμα στους κανονισμούς. Κατ΄ ακολουθία η εξουσία του Δικαστηρίου για παραμερισμό της δεν πηγάζει από τους κανονισμούς, αλλά είναι σύμφυτη (inherent) προς τις αρμοδιότητες του δικαστηρίου ως δικαιοδοτικού οργάνου. Η φύση της αυτή καθορίζει, ως άνω, και τον τρόπο, τη διαδικασία του παραμερισμού. Ό,τι απαιτείται είναι αίτηση κατ΄ επίκληση των γενικών συμφυών εξουσιών του δικαστηρίου,[8] όπως έγινε εν προκειμένω. Η εισήγηση της ευπαίδευτης δικηγόρου του εναγομένου ότι η πεπλανημένη πράξη μπορεί να παραμείνει αν διαπιστώνεται παντελής αδιαφορία από τον ενδιαφερόμενο, δεν έχει υποστηριχθεί με αναφορά στη νομολογία. Εν πάση περιπτώσει η διαγωγή εν προκειμένω της ενάγουσας δεν μπορεί υπό τις περιστάσεις να χαρακτηρισθεί ως περιφρονητική σε τέτοιο βαθμό ώστε να υπήρχαν περιθώρια να συζητηθεί θέμα μη παραμερισμού της άκυρης πράξης. Η ίδια η δικηγόρος έθεσε το θέμα υποθετικά διερωτώμενη κατά πόσο μπορεί να επιτραπεί σ΄ ένα διάδικο να ζητήσει παραμερισμό λ.χ. μετά από 5-6 χρόνια. Δεν είναι αυτή η περίπτωση. Αν ήταν πάντως να εξεταστεί τέτοιο ζήτημα, τα κριτήρια δεν θα ήταν εκείνα που ισχύουν σε σχέση με τον παραμερισμό μιας νομότυπης απόφασης. Νομίζω ότι το ζήτημα θα έπρεπε να συναρτηθεί αφενός με το κατά πόσο από τη διαγωγή του ενάγοντα προκύπτει σαφής παραίτηση και εγκατάλειψη και, αφετέρου με το κατά πόσο από την καθυστέρηση και τις υπόλοιπες περιστάσεις προκύπτει ορατός κίνδυνος παραβίασης του δικαιώματος του ενάγοντα για δίκαιη δίκη λ.χ. λόγω απώλειας ή καταστροφής μαρτυρίας. Εν προκειμένω ο εναγόμενος δεν επικαλείται τέτοιο κίνδυνο. Αναφέρεται μόνο στις γενικές αρχές που επιβάλλουν απονομή της δικαιοσύνης σε εύλογο χρόνο έτσι ώστε, όπως το θέτει, η δικαιοσύνη να είναι «αποτελεσματική και αξιόπιστη». Ο ίδιος πάντως, ας σημειωθεί, ενώ επικαλείται τις αρχές αυτές, επεχείρησε να καταχωρίσει εμφάνιση ένα πλέον χρόνο μετά την επίδοση της αγωγής, οπότε και πληροφορήθηκε ότι είχε απορριφθεί.» Το λάθος γραφείου δικηγόρου στην προώθηση μίας υπόθεσης, μπορεί να αποτελέσει κριτήριο που να δικαιολογήσει επαναφορά της. Στην υπόθεση ΔΗ.ΜΑ.ΡΩ. Λτδ ν. KS Socratous Ltd,

(2007)1 Α.Α.Δ. 1387, κρίθηκε ότι λάθος της ιδιαιτέρας δικηγόρου στην ημερολογιακή καταχώρηση μίας ημερομηνίας ακροάσεως, που κατάληξε σε μη εμφάνιση του δικηγόρου και σε έκδοση απόφαση εναντίον της Εναγομένης, συνιστούσε συγγνωστό λάθος που δικαιολογούσε τον παραμερισμό απόφασης εκδοθείσας εν τη απουσία της Εναγομένης. Η Κρίση του Δικαστηρίου Θεωρώ ότι η δικονομική συμπεριφορά των Εναγόντων δεν υπήρξε η ενδεδειγμένη. Καταχώρησαν μία Αγωγή την οποία παρέλειψαν να προωθήσουν. Παραδέχονται με την Συμπληρωματική τους Ένορκο δήλωση ότι είχαν λάβει γνώση της Ειδοποίησης ότι η αγωγή τους θα απορριπτόταν εάν δεν την προωθούσαν. Παρόλα αυτά, δεν θεωρώ ότι θα εξυπηρετούσε οτιδήποτε το να μην επιτρέψω την επαναφορά της Αγωγής, με δεδομένο ότι η Απαίτηση των Εναγόντων εναντίον του Εναγομένου δεν έχει ακόμη παραγραφεί και η Αγωγή θα πρέπει ξανά να καταχωρηθεί, με τους διάδικους να βρίσκονται στην ακριβώς ίδια θέση, πλην όμως θα καθυστερήσει η διάγνωση των δικαιωμάτων και υποχρεώσεων τους. Η Ένορκος Δήλωση εκ μέρους των Εναγόντων καθώς και η Συμπληρωματική Ένορκη Δήλωση που ακολούθησε, αναφέρει ότι ο λόγος για τον οποίο δεν προχωρούσαν σε οποιοδήποτε διάβημα ήταν οι συνεχείς παρακλήσεις του Εναγόμενου. Ο Εναγόμενος όμως, δεν καταχώρησε ποτέ εμφάνιση στην Αγωγή, παρά το ότι το κλητήριο ένταλμα του επιδόθηκε προσωπικά και δεν επέδειξε ο ίδιος ενδιαφέρον για την αγωγή. Σταθμίζοντας τα πιο πάνω δεδομένα, με κάποιο δισταγμό μεν, αλλά ιεραρχώντας το συμφέρον της δικαιοσύνης, το οποίο πιστεύω ότι καλύτερα εξυπηρετείται με το να διαγνωστεί η ουσία της υπόθεσης, αντί να παραμείνει σε ισχύ η απόρριψη της Αγωγής, θα εγκρίνω το αίτημα επαναφοράς της Αγωγής και εκδίδω διάταγμα επαναφοράς της παρούσας Αγωγής, υπό τον όρο όμως ότι Αίτηση για απόφαση λόγω μη καταχώρησης σημειώματος εμφάνισης για τον Εναγόμενο θα καταχωρηθεί από τους Ενάγοντες εντός 14 ημερών από σήμερα. Σε αντίθετη περίπτωση το παρόν διάταγμα επαναφοράς δεν θα έχει καμία ισχύ και η Αγωγή θα συνεχίσει να θεωρείται ως απορριφθείσα. Καμία διαταγή δεν θα εκδοθεί για έξοδα της Αίτησης. (Υπ.) ........... Ξ. Ξενοφώντος, Προσ. Ε.Δ. ΠΙΣΤΟΝ ΑΝΤΙΓΡΑΦΟΝ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΗΤΗΣ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο