Συνεργατική Πιστωτική Εταιρεία Ξυλοφάγου ν. Ευαγγέλου κ.α., Αρ. Αγωγής: 101/2013, 4/11/2016 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLAR:2016:A259 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΑΡΝΑΚΑΣ ΕΝΩΠΙΟΝ: Ξ. Ξενοφώντος, Ε.Δ. Αρ. Αγωγής: 101/2013 Μεταξύ: Συνεργατική Πιστωτική Εταιρεία Ξυλοφάγου Εναγόντων
- XXXXX Παναγιώτου Ευαγγέλου
- XXXXX Γεωργίου Ευαγγέλου
- XXXXX Ευαγγέλου Παναγιώτου
- XXXXX Ευαγγέλου Παναγιώτου Εναγομένων Ημερομηνία: 4 Νοεμβρίου 2016 Εμφανίσεις: Για Ενάγοντες: κ. Μ. Σάββα για κ. Σ. Σάββα Για Εναγόμενους: κα. Γ.Πέτρου για Α. Θ. Μαθηκολώνη Α Π Ο Φ Α Σ Η Α. ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ Με την αγωγή αυτή, αξιώνεται εναντίον των Εναγομένων 1 έως 3, αλληλέγγυα και/ή κεχωρισμένα ποσό ύψους €96,833.46, ως οφειλόμενο ποσό δυνάμει σύμβασης πίστωσης και/ή συμβάσεων και/ή συμφωνίας δανείου και/ή συμφωνιών και/ή δανείου και/ή τρεχούμενου λογαριασμού και/ή δυνάμει χρέους. Ζητείται επίσης, όπως έχει περιοριστεί, τόκος προς 7% ετησίως, επί του πιο πάνω ποσού από 1/12/2012 μέχρι εξόφλησης. Αιτούνται επιπλέον οι Ενάγοντες: «(Δ) Διάταγμα του Δικαστηρίου διατάττον την εκποίησιν των δύο
(2)κάτωθεν περιγραφόμενων υποθηκευμένων ακινήτων δυνάμει της Υποθήκης XXXXX/2007, του Επαρχιακού Κτηματολογίου Λάρνακας, ημερομηνίας 28/12/2006, των ακινήτων:-
(1)Χωράφι, Αριθμός Εγγραφής 6/XXXXX, Σχέδιο 2-276-374, Τμήμα 6, Τεμάχιο XXXXX, Έκταση 5 Δεκάρια και 994 τετρ. μέτρα (m²), στη Ξυλοφάγου, της Επαρχίας Λάρνακας, εγγεγραμμένο μερίδιο το ΟΛΟΝ, υποθηκευμένο μερίδιο το ΟΛΟΝ και
(2)Χωράφι, Αριθμός Εγγραφής 2/XXXXX, Σχέδιο 2-279-372, Τμήμα 2, Τεμάχιο XXXXX, Έκταση 3 Δεκάρια και 724 τετρ. μέτρα (m²), Τοποθεσία Σιαχωτή, στη Ξυλοφάγου, της Επαρχίας Λάρνακας, εγγεγραμμένο μερίδιο 1/5, υποθηκευμένο μερίδιο το ΟΛΟΝ του εγγεγραμμένου μεριδίου, ήτοι 1/5, ίνα προϊόν της πωλήσεως διατεθεί δια εξόφληση ή/και δια μερική ικανοποίηση του εξ αποφάσεως χρέους ή/και έναντι του οφειλομένου ποσού πλέον τόκους, έξοδα πωλήσεως και εξόδων αγωγής και παν περίσσευμα αν υπάρχει να πληρωθεί εις τον Εναγόμενο 1.» Οι Εναγόμενοι καταχώρησαν Υπεράσπιση και ήγειραν Ανταπαίτηση που θα παρατεθεί πιο κάτω επί λέξει, η οποία στην πράξη συνεκδικάστηκε με την αγωγή και, ως διατυπώνεται, το αντικείμενο της σχετίζεται και με την ίδια την τύχη της αγωγής. Ισχυρισμοί των Εναγόντων στην Έκθεση Απαίτησής τους Σύμφωνα με το Ειδικώς Οπισθογραφημένο 2.6 Κλητήριο Ένταλμα: «
- Οι Ενάγοντες είναι και καθ' όλον τον ουσιώδη προς την παρούσα αγωγή χρόνο ήτο, Συνεργατική Πιστωτική Εταιρεία, δεόντως εγγεγραμμένη στην Κύπρο σύμφωνα με τον Περί Συνεργατικών Εταιριών Νόμο, με έδρα την Ξυλοφάγου και ασχολούνται με τραπεζιτικές και πιστωτικές διευκολύνσεις, παροχές Δανείων, αποδοχές καταθέσεων και άλλες συναφείς εργασίες.
- Δυνάμει γραπτής Συμφωνίας και/ή Συμφωνιών και/ή Σύμβασης και/ή Συμβάσεων μεταξύ των Εναγόντων και των Εναγόμενων 1, 2, 3 και 4 που έγινε στην Ξυλοφάγου κατά ή περί την 19/04/2007, οι Ενάγοντες συμφώνησαν να παρέχουν Δάνειο ή να συνεχίσουν να παρέχουν Δάνειο σε τρεχούμενο ή οποιοδήποτε άλλο λογαριασμό ή/και άλλως πως δίδουν πίστωση ή/και παρέχουν τραπεζιτικές διευκολύνσεις ή άλλου είδους πιστωτικές διευκολύνσεις σ' αυτούς.
- Το ποσόν της παραχωρηθείσης πίστωσης ή/και Δανείου ανήρχετο στο ποσό των £50.000,00 Λ.Κ. (€85.430,07 Ευρώ) με συνολικό επιτόκιο 7% το χρόνο μέχρι εξοφλήσεως.
- Στην πιο πάνω Συμφωνία και/ή Συμφωνίες και/ή Σύμβαση και/ή Συμβάσεις προνοείτο ρητώς μεταξύ άλλων τα πιο κάτω:- (α) Ο τόκος υπολογίζεται πάνω στα ημερήσια χρεωστικά υπόλοιπα και για τον υπολογισμό του, οι μήνες θα λογαριάζονται προς όσες μέρες έχει ο καθένας αλλά θα λαμβάνεται σαν διαιρέτης το εμπορικό έτος που αποτελείται από 360 μέρες. Νοείται ότι η Συνεργατική θα δικαιούται να λογίζει και/ή κατανέμει τα ποσά που κατατίθενται κάθε φορά έναντι του δανείου πρώτον προς εξόφληση ή μερική εξόφληση των δεδουλευμένων τόκων μέχρι την ημερομηνία της κατάθεσης, των προμηθειών και δικαιωμάτων και τυχόν παραμένοντος υπολοίπου έναντι του κεφαλαίου. (β) Πέραν των πιο πάνω η Συνεργατική θα έχει το δικαίωμα να χρεώνει το δάνειο κατά την κρίση της με δικαιώματα παροχής υπηρεσιών και/ή με οποιαδήποτε άλλα έξοδα και δικαιώματα τα οποία θα γνωστοποιούνται στο χρεώστη. Νοείται ότι τα τέλη χαρτοσήμων και οποιαδήποτε άλλα τέλη που αφορούν το παρόν δάνειο και/ή πιστωτική διευκόλυνση, θα τα επιβαρύνεται ο χρεώστης. Η Συνεργατική θα έχει το δικαίωμα να κεφαλαιοποιεί τις πιο πάνω χρεώσεις δύο φορές το χρόνο. Αν οποιοδήποτε ποσό που καθίσταται πληρωτέο δυνάμει της παρούσας συμφωνίας δεν πληρωθεί την ημερομηνία που καθίσταται πληρωτέο (συμπεριλαμβανομένου και οποιουδήποτε ποσού που καθίσταται πληρωτέο δυνάμει της παρούσας παραγράφου), ο χρεώστης θα πληρώνει τόκο υπερημερίας προς 2% από την ημερομηνία που το ποσό κατέστη πληρωτέο μέχρι την ημερομηνία εξόφλησης. Το ποσοστό του τόκου υπερημερίας θα είναι ποσοστό ετησίως πέραν του ποσοστού επιτοκίου που κανονικά θα πληρώνεται και θα χρεώνεται. (γ) Η Συνεργατική δικαιούται να μεταβάλλει (είτε να αυξάνει, είτε να μειώνει) κατά την κρίση της και οποτεδήποτε, το Βασικό Επιτόκιο, το περιθώριο, τον τόκο υπερημερίας, τα δικαιώματα παροχής υπηρεσιών και/ή άλλα τραπεζικά δικαιώματα και/ή έξοδα και/ή να επιβαρύνει τον λογαριασμό με δικαιώματα παροχής υπηρεσιών και/ή άλλα τραπεζικά δικαιώματα και έξοδα κατά την κρίση της αν η σχετική συμφωνία δεν προνοεί τέτοιες επιβαρύνσεις και η αλλαγή και/ή επιβολή αυτή θα είναι δεσμευτική για τον χρεώστη, που θα λαμβάνει γνώση με ανακοίνωση στον ημερήσιο τύπο ή ειδοποίηση με τον προσφορότερο κατά την κρίση της Συνεργατικής τρόπο και θα ισχύει από την ημερομηνία που θα καθορίζεται στην ανακοίνωση ή ειδοποίηση. (δ) Εφόσον το ρηθέν δάνειο ή πίστωση ή πιστωτική διευκόλυνση ή οποιοδήποτε μέρος του ήθελε ζητηθεί από τη Συνεργατική θα καθίσταται απαιτητό και θα εξοφλείται αμέσως και ο χρεώστης οφείλει να καταβάλει προς τη Συνεργατική κάθε οφειλόμενο ποσό, συμπεριλαμβανομένου του κεφαλαίου, του τόκου, του τόκου υπερημερίας, προμήθειας, δικαιωμάτων, δαπανών και άλλων εξόδων. Παράλειψη του χρεώστη να προβεί σε άμεση εξόφληση, θα δίδει το δικαίωμα στην Συνεργατική να απαιτήσει δικαστικώς ή άλλως πως την πληρωμή του χρέους πλέον τόκους, πλέον δικαστικά και άλλα έξοδα οποιασδήποτε φύσης μέχρι πλήρους και τελείας εξόφλησης. (ε) Όλα τα έξοδα, δικαιώματα, δαπάνες και καταβολές οποιουδήποτε είδους, που δημιουργήθηκαν ή που θα δημιουργηθούν άμεσα ή έμμεσα εξαιτίας του δανείου και/ή των πιστωτικών διευκολύνσεων που περιγράφονται στο έγγραφο αυτό θα βαρύνουν τον πελάτη. (στ) Ο Εναγόμενος 1 δια εξασφάλισιν του ανωτέρω ποσού ενέγραψε προς όφελος των Εναγόντων την Υποθήκη XXXXX/2007, του Επαρχιακού Κτηματολογίου Λάρνακας, ημερομηνίας 28/12/2006, των ακινήτων:-
(1)Χωράφι, Αριθμός Εγγραφής 6/XXXXX, Σχέδιο 2-276-374, Τμήμα 6, Τεμάχιο XXXXX, Έκταση 5 Δεκάρια και 994 τετρ. μέτρα (m²), στη Ξυλοφάγου, της Επαρχίας Λάρνακας, εγγεγραμμένο μερίδιο το ΟΛΟΝ, υποθηκευμένο μερίδιο το ΟΛΟΝ και
(2)Χωράφι, Αριθμός Εγγραφής 2/XXXXX, Σχέδιο 2-279-372, Τμήμα 2, Τεμάχιο XXXXX, Έκταση 3 Δεκάρια και 724 τετρ. μέτρα (m²), Τοποθεσία Σιαχωτή, στη Ξυλοφάγου, της Επαρχίας Λάρνακας, εγγεγραμμένο μερίδιο 1/5, υποθηκευμένο μερίδιο το ΟΛΟΝ του εγγεγραμμένου μεριδίου, ήτοι 1/
- (ζ) Νοείται ότι σε όλη τη διάρκεια των δοσοληψιών με τη Συνεργατική και ως την πλήρη και τέλεια εξόφληση όλων των ποσών που οφείλονται στη Συνεργατική, η Συνεργατική θα έχει για εξασφάλιση ή εγγύηση οποιονδήποτε χρημάτων και υποχρεώσεων που οφείλονται σήμερα ή δυνατόν να οφείλονται στο μέλλον από το χρεώστη προς τη Συνεργατική ή προς οποιοδήποτε κατάστημα της με οποιαδήποτε μορφή (είτε προσωπικά, είτε μαζί με οποιοδήποτε άλλο πρόσωπο και με οποιαδήποτε άλλη ονομασία ή επωνυμία και είτε οι υποχρεώσεις αυτές έγιναν ή δυνατό να γίνουν απαιτητές ή είναι άμεσες ή έμμεσες), γενικό δικαίωμα επισχέσεως (General Preferential Lien) πάνω σε κάθε και οποιοδήποτε ποσό χρημάτων, διαπραγματευσίμων τίτλων ή εγγράφων, όπως και πάνω στο ενεργητικό κάθε φύσης, που ανήκουν στο χρεώστη, τα οποία σε οποιαδήποτε στιγμή δυνατόν να περιέλθουν στην κατοχή, φύλαξη ή έλεγχο της Συνεργατικής ή εάν διατηρεί καταστήματα, οποιουδήποτε από τα καταστήματα της. (η) Ο χρεώστης αναγνωρίζει και αποδέχεται το δικαίωμα της Συνεργατικής για παραπομπή του σε διαιτησία σύμφωνα με τις διατάξεις του Περί Συνεργατικών Εταιρειών Νόμου χωρίς τούτο να υποδηλώνει ότι αποκλείει τη Συνεργατική να επιλέξει αντί διαιτησίας την παραπομπή του στα πολιτικά δικαστήρια.
- Δυνάμει της πιο πάνω Συμφωνίας και/ή Συμφωνιών και/ή Σύμβασης και/ή Συμβάσεων οι Ενάγοντες άνοιξαν λογαριασμό και/ή τρεχούμενον λογαριασμό και/ή πίστωση υπ' αριθμόν XXXXX384-3 προς όφελος των Εναγόμενων 1, 2, 3 και 4 και τους παρεχώρησαν Δάνειο ή/και πιστώσεις ή/και διευκολύνσεις ή/και παραστάσεις ύψους £50.000,00 Λ.Κ. (€85.430,07 Ευρώ).
- Κατά ή περί την 09/11/2012 το οφειλόμενο υπόλοιπο των Εναγόμενων 1, 2, 3 και 4 ως πρωτοφειλετών, ανήρχετο στο ποσό των €89.873,11 Ευρώ, πλέον τόκοι και/ή άλλες χρεώσεις που απορρέουν από την συνηφθείσαν Συμφωνία και/ή Δάνειο.
- Με βάση τον Νόμο Περι Ελευθεροποίησης του επιτοκίου και Συναφών Θεμάτων Νόμο, το ετήσιο χρεωστικό επιτόκιο του πιο πάνω λογαριασμού των πρωτοφειλετών, έχει μετατραπεί από 01/01/2005, σε 9,25%. Ο τόκος θα υπολογίζεται επί των ημερησίων χρεωστικών υπολοίπων, θα κεφαλαιοποιείται δύο φορές ετησίως, και θα χρεώνεται στον λογαριασμό του πρωτοφειλέτη την 30ην Δεκεμβρίου έκαστου έτους μαζί με οποιαδήποτε άλλα δικαιώματα προμήθειες και/ή χρεώσεις.
- Οι Ενάγοντες κάλεσαν επανειλημμένα τους Εναγόμενους όπως συμμορφωθούν με τους όρους της υπογραφείσης Συμφωνίας και καταβάλουν προς αυτούς τις καθυστερημένες δόσεις, πλην όμως οι Εναγόμενοι παρέλειψαν να πράξουν τούτο με αποτέλεσμα οι Ενάγοντες με επιστολή του δικηγόρου των ημερομηνίας 09/11/2012 τερμάτισαν την μεταξύ των Συμφωνία και τους εκάλεσαν όπως εντός 21 ημερών αποπληρώσουν ολόκληρο το οφειλόμενο υπόλοιπο άλλως θα λαμβάνοντο δικαστικά μέτρα εναντίον των.
- Παρά τις επανειλημμένες γραπτές και προφορικές προειδοποιήσεις των Εναγόντων προς τους Εναγόμενους 1, 2, 3 και 4, οι Εναγόμενοι αρνήθησαν και/ή αμέλησαν και/ή παρέλειψαν να συμμορφωθούν με αυτές και εξακολουθούν να οφείλουν μέχρι σήμερα στους Ενάγοντες το ποσό των €96.833,46 Ευρώ, πλέον τόκο προς 9,50% ετησίως από 01/12/2012 μέχρι εξοφλήσεως.
- Γι' αυτό και οι Ενάγοντες εγείρουν την παρούσα Αγωγή και αξιούν εναντίον όλων των Εναγόμενων αλληλεγγύως και/ή κεχωρισμένως ως ανωτέρω.» Η Υπεράσπιση των Εναγομένων Οι Ενάγοντες καταχώρησαν Υπεράσπιση και Ανταπαίτηση, η οποία έχει ως ακολούθως: «
- Οι Εναγόμενοι αρνούνται όλους ομού και κάθε ένα έκαστο ξεχωριστά τους ισχυρισµούς και τις απαιτήσεις των Εναγομένων, πλην αυτών που ρητά παραδέχονται πιο κάτω.
- Οι Εναγόμενοι αρνούνται και απορρίπτουν την παράγραφο 1 της Έκθεσης Απαιτήσεως των Εναγόντων και λέγουν ότι οι Ενάγοντες με την απόφαση της Βουλής της Κυπριακής Δηµοκρατίας, για έγκριση των μνημονιακών νομοσχεδίων ημερομηνίας 5/09/2013 δεν νοµιμοποιούνται ενεργητικά να προωθούν την παρούσα διαδικασία.
- Με επιφύλαξη των όσων πιο πάνω αναφέρουν οι Εναγόμενοι παραδέχονται τους ισχυρισμούς των Εναγόντων στην παράγραφο 2 της Εκθέσεως Απαιτήσεως και ότι υπέγραψαν έγγραφο με το οποίο να τους παρέχονταν τραπεζικές διευκολύνσεις ή άλλους είδους πιστωτικές διευκολύνσεις.
- Οι Εναγόμενοι µε επιφύλαξη των ισχυρισμών τους ως αυτοί θα εκτεθούν κατωτέρω παραδέχονται τους ισχυρισμούς των Εναγόντων στην παράγραφο 3 της Εκθέσεως Απαιτήσεως τους. 5- Αναφορικά µε τους ισχυρισμούς των Εναγόντων ως αυτοί εκτίθενται στην παράγραφο 4 της Εκθέσεως Απαιτήσεως τους, οι Εναγόμενοι ισχυρίζονται ότι: 5.1.Το επίδικο έγγραφο συμφωνίας αποτελούσε και αποτελεί τυποποιημένο και προκατασκευασμένο έγγραφο συμφωνίας µε όρους προκαθορισμένους από τους ενάγοντες, έγγραφο το οποίο οι ενάγοντες διέθεταν για υπογραφή γενικά προς τους πελάτες τους και για το οποίο δεν υπήρχε δυνατότητα από τους Εναγόμενους ή και γενικά στους πελάτες των εναγόντων να διαπραγματευθούν τους εν λόγω όρους. 5.2.Οι όροι που αναφέρονται στις υποπαραγράφους (α), (β), (γ), (δ), (ε), (στ), (ζ), (η) είναι προϊόν κατάχρησης της διαπραγματευτικής θέση των εναγόντων, όροι καταχρηστικοί, παράνομοι και/ή άκυροι και/ή αυθαίρετοι και/ή καταπιεστικοί για τα δικαιώματα των Εναγομένων. 5.3.Οι όροι που αναφέρονται στις υποπαραγράφους α), (β), (γ), (δ), (ε), (στ), (ζ), (η) είναι τέτοιοι που παρά την απαίτηση καλής πίστης δηµιουργούν ιδιαίτερη ανισότητα στα δικαιώματα και υποχρεώσεις των μερών που πηγάζουν από την επίδικη σύµβαση. 5.4.Οι όροι που προβάλλονται στις υποπαραγράφους α), (β), (γ), (δ), (ε), (στ), (ζ), (η) της εκθέσεως απαιτήσεως, είναι όροι καταχρηστικοί και αντίθετοι µε τις πρόνοιες του Νόμου που εισάγει περιοριστικές διατάξεις αναφορικά µε ορισµένες καταχρηστικές ρήτρες σε συμβάσεις που συνάπτονται µε καταναλωτές Νότος 93(Ι)/1996 και εν πάση περιπτώσει είναι όροι αόριστοι και ανεφάρμοστοι και κατά συνέπεια παράνομοι και άκυροι. 5.5.Αναφορικά με τον όρο που προβάλλεται στην υποπαράγραφο (β) α Εναγόμενοι λέγουν ότι το δικαίωμα επιβολής τόκου υπερημερίας επαυξημένο σε ποσοστό 2% από το συμβατικό επιτόκιο του λογαριασμού είναι όρος καταχρηστικός, παράνοµος, άκυρος και ανεφάρµοστος ή και αποτελεί όρο που συνιστά ποινική ρήτρα που είναι άκυρη και ανεφάρµοστη. 5.6.Αναφορικά µε τον όρο που προβλέπεται στην υποπαράγραφο (στ) οι Εναγόµενοι αναφέρουν τα ακόλουθα: 5.6.
- Η επίδικη υποθήκη ή και δηλώσεις υποθήκης ή και τα έγγραφα της υποθήκης είναι παράνοµα ή και άκυρα ή και ανεφάρμοστα γιατί τα εν λόγω έγγραφα δεν καταρτίστηκαν σύμφωνα με τις ρητές και επιτακτικές πρόνοιες της Περί Υποθηκών Νοµοθεσίας Νόμος 9/65 άρθρο 21
(1)(γ) ή και διότι οι όροι των εν λόγω εγγράφων δεν είναι σύμφωνοι με τους όρους του επιδίκου δανείου ή και διότι ο τόκος δεν καθορίζεται ούτε και υπολογίζεται ή και ούτε δύναται να υπολογιστεί και να καθοριστεί σύµφωνα με τις πρόνοιες της εν λόγω Νοµοθεσίας. 5.6.2. Διότι με βάση την επίδικη δήλωση ή και σύμβαση υποθήκης που τις συνοδεύουν το χρηµατικό ποσό που υπέχει υποχρέωση να καταβάλει ο ενυπόθηκος Οφειλέτης στον ενυπόθηκο δανειστή δεν είναι καθορισμένο ή δυνάµενο να καθοριστεί όπως επιβάλλεται από τις πρόνοιες του άρθρου 21
(1)(γ) και τούτο διότι µε βάση τους όρους των δηλώσεων υποθηκών ο ενυπόθηκος οφειλέτης αναλαμβάνει την υποχρέωση να πληρώσει το ποσό της υποθήκης πλέον τόκους, προμήθειες και άλλα τραπεζικά δικαιώματα που εν πάση περιπτώσει δεν καθορίζονται ούτε είναι δυνατό να υπολογιστούν και µε αποτέλεσμα να δημιουργείται υποχρέωση του ενυπόθηκου οφειλέτη να καταβάλει ποσό πέραν του ποσού της υποθήκης χωρίς να καθορίζεται παράλληλα το µέγιστο ποσό της πιθανής υποχρέωσης του ενυπόθηκου οφειλέτη. 5.6.
- Διότι με βάση την επίδικη δήλωση ή και σύµβαση υποθήκης, ο τόκος ή και το ποσοστό επιτοκίου δεν είναι καθορισμένος ούτε και δυνάμενος να προσδιορισθεί όπως προβλέπεται στο σχετικό άρθρο της Νοµοθεσίας που αναφέρεται ανωτέρω. 5.6.
- Διότι ο καθορισμός του επιτοκίου στην επίδικη δήλωση ή και συμβάσεις υποθήκης ως κυμαινομένου ή και ως διαφοροποιημένου με βάση τις πρόνοιες των εν λόγω εγγράφων καθιστά το ποσοστό του επιτοκίου μη καθορισμένο ούτε δυνάμενο να προσδιοριστεί με αναφορά σε οποιοδήποτε άλλο ποσοστό όπως επιβάλλεται από τη νομοθεσία. 5.6.
- Διότι µε βάση τους όρους της επίδικης δήλωσης και κυρίως σύμβασης υποθήκης, οι υποθήκες καλύπτουν υποχρεώσεις που είναι εκτός των προνοιών ή και των περιορισμών που τίθενται µε βάση το άρθρο 21
(1)(γ) του ως άνω νόμου µε βάση το οποίο η υποθήκη επιτρέπεται να καλύπτει αποκλειστικά και µόνο συγκεκριμένο ποσό κεφαλαίου πλέον τόκους και έξοδα για την εκποίηση της υποθήκης. 5.6.
- Για τους λόγους αυτούς η επίδικη υποθήκη ή και η δηλώσεις υποθήκης ή και σύμβαση υποθήκης δέον όπως ακυρωθεί και εξαλειφθεί. Επιφυλάσσουν δε πλήρως το δικαίωμά τους να αναφερθούν με λεπτομέρεια επί τούτου του θέματος κατά τη δικάσιμο. 5.
- Οι Εναγόμενοι επιφυλάσσουν πλήρως το δικαίωµά τους να αναφερθούν με λεπτοµέρεια στην υπεράσπισή τους ως αυτή εκτίθεται ανωτέρω.
- Οι Εναγόμενοι με επιφύλαξη των υπερασπίσεών τους ως αυτές εκτίθενται ανωτέρω, παραδέχονται τους ισχυρισμούς των Εναγόντων στην παράγραφο 5 της εκθέσεως απαιτήσεώς τους.
- Οι Εναγόμενοι αρνούνται τους ισχυρισμούς των Εναγόντων εις τις παραγράφους 6, 7, 8 & 9 της Εκθέσεως απαιτήσεώς τους. Περαιτέρω λέγουν ότι το ισχυριζόµενο υπόλοιπο του λογαριασµού είναι εσφαλμένο και/ή διογκωµένο και/ή αποτέλεσμα παράνομων και/ή αντισυµβατικών και/ή καταχρηστικών ενεργειών των εναγόντων και προϊόν παράνομων και/ή αντισυµβατικών και/ή καταχρηστικών χρεοπιστώσεων και η ισχυριζόµενη αύξηση επιτοκίου είναι παράνοµη και/ή αντισυμβατική και/ή άκυρη και/ή ανεφάρμοστη. Περαιτέρω ισχυρίζονται ότι οι ενάγοντες ουδέποτε απέστειλαν και/ή απέστειλαν δεόντως τις ισχυριζόµενες επιστολές και/ή κατέστησαν ολόκληρο το ποσό ληξιπρόθεσμο και απαιτητό ή και ότι τερμάτισαν ή και τερμάτισαν δεόντως την επίδικη συμφωνία. Για όλους τους πιο πάνω λόγους οι Εναγόµενοι αξιούν απόρριψη της Αγωγής των Εναγόντων µε έξοδα σε βάρος τους. ΑΝΤΑΠΑΙΤΗΣΗ Οι Εναγόμενοι επαναλαμβάνουν όλους μαζί και τον κάθε ένα ξεχωριστά τους ισχυρισμούς της ως εις την Έκθεση Υπεράσπισης τους ανωτέρω και αξιούν ανταπαιτητικώς κατά των εναγόντων ως ακολούθως:- Α. Δήλωση του Δικαστηρίου ότι η επίδικη συµφωνία δανείου ή και σύµβαση πιστώσεως ή και πιστωτικής διευκόλυνσης είναι άκυρη ή ακυρώσιμη και/ή παράνοµη και/ή ανεφάρµοστη. Β. Δήλωση του Δικαστηρίου ότι η επίδικη υποθήκη που παραχώρησε ο Εναγόμενος 1 είναι άκυρη ή και δέον όπως ακυρωθεί από το Δικαστήριο για τους λόγους που αναφέρονται στην Έκθεση Υπερασπίσεως. Γ. Οποιανδήποτε ετέρα θεραπεία. Δ. Τα έξοδα» Όπως έχει αναφερθεί και πιο πάνω (σελ. 2 της απόφασης), η ανταπαίτηση και η απαίτηση ουσιαστικά συνεκδικάστηκαν. Σημειώνω ότι με την ανταπαίτηση ζητείται Δήλωση του Δικαστηρίου ότι η συμφωνία δανείου και η σχετική υποθήκη που παραχώρησε ο Εναγόμενος είναι άκυρη και μη εφαρμόσιμη. Απάντηση στην Υπεράσπιση και Υπεράσπιση στην Ανταπαίτηση Οι Ενάγοντες καταχώρησαν Απάντηση στην Υπεράσπιση και Υπεράσπιση στην Ανταπαίτηση, με την οποίαν αρνούνται τους ισχυρισμούς της Υπεράσπισης, υπερασπίζονται τη νομιμότητα και μη καταχρηστικότητα των όρων της σύμβασης και απορρίπτουν την Ανταπαίτηση. Β. ΜΑΡΤΥΡΙΑ Η διά ζώσης μαρτυρία που δόθηκε στο Δικαστήριο, έχει καταγραφεί στα πρακτικά και λαμβάνεται υπόψη μαζί με τα Τεκμήρια που επίσης κατατέθηκαν στο Δικαστήριο. Έχουν βεβαίως όλα ληφθεί υπόψη συνολικά, αλλά δεν επαναλαμβάνονται πλήρως, στην ολότητά τους (βλ. Liberty Mediterranean Cruises Mouss Ltd v. Haris Zacharia Engineering Co. Ltd και Άλλων
(2007)1 (Β) Α.Α.Δ. 916). Παρατίθενται πιο κάτω, τα κύρια σημεία της μαρτυρίας και γίνεται αναφορά στη μαρτυρία και στα Τεκμήρια όπου αυτό κρίνεται αναγκαίο. Εκ μέρους των Εναγόντων, κατέθεσε μία μάρτυρας, η κυρία XXXXX Θεοφάνους Κυριάκου (Μ.Ε.1.), εκ Ξυλοφάγου, η οποία και υιοθέτησε το περιεχόμενο γραπτής Δήλωσης / Κατάθεσης, ως μέρος της κυρίως εξέτασης της και κατέθεσε διάφορα έγγραφα ως Τεκμήρια. Η κυρία Κυριάκου είναι υπάλληλος - λειτουργός των Εναγόντων από το
- Mέχρι τις 1/5/2014 ήταν τοποθετημένη στο Τμήμα Παρακολούθησης και Ανάκτησης Χρεών των Εναγόντων και από τις 2/5/2014 είναι σε απόσπαση στη Συνεργατική Κεντρική Τράπεζα, στη Μονάδα Διαχείρισης Μη Εξυπηρετούμενων Δανείων, Επαρχιακό Γραφείο Αμμοχώστου, όπου για σκοπούς εποπτείας, παρακολούθησης και διαχείρισης, μεταφέρθηκε η αγωγή αυτή. Ανέφερε ότι γνωρίζει τα γεγονότα της υπόθεσης από προσωπική γνώση και από έγγραφα που έχει σε φάκελο και αφορά την παρούσα υπόθεση ο οποίος είναι στην κατοχή της. Σύμφωνα πάντα με τη μαρτυρία της, οι Ενάγοντες είναι συνεργατικό πιστωτικό ίδρυμα και έχουν μετονομαστεί από τις 24/6/13 σε Συνεργατική Πιστωτική Εταιρεία Ξυλοφάγου Λτδ και από τις 11/1/14 κατόπιν συγχώνευσης τους με τη ΣΠΕ Κοκκινοχωρίων Λτδ, τα δικαιώματα τους έχουν μεταφερθεί στη ΣΠΕ Κοκκινοχωρίων Λτδ. Κατατέθηκε ως Τεκμήριο 1 αντιγραφο του Πιστοποιητικού Εγγραφής της Συνεργατικής Πιστωτικής Εταιρείας Ξυλοφάγου Λτδ, ημερομηνίας 24/6/2013 και ως Τεκμήριο 2 αντίγραφο δημοσίευσης ημερομηνίας 15/01/2014 στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας ημερ.24/01/2014, όπου αναγράφεται η γνωστοποίηση αλλαγής ονομασίας της ΣΠΕ Κοκκινοχωρίων Λτδ και η ακύρωση εγγραφής με διάλυση της ΣΠΕ Ξυλοφάγου Λτδ. Στις 8/3/2007, οι Εναγόμενοι 1-4, με γραπτή τους Αίτηση προς τους Ενάγοντες (Τεκμήριο 4), ζήτησαν να τους παραχωρηθεί Δάνειο, ύψους Λ.Κ. 50,000 (€85.430.07), με σκοπό ανανέωση τρεχούμενου λογαριασμού με αρ. XXXXX384-3 (νέος αριθμός μετά τη συγχώνευση: XXXXX612-0). Η παραχώρηση του δανείου έγινε για κάλυψη υπερβάσεων του λογαριασμού και για ομαλοποίηση του. Η επιτροπεία της ΣΠΕ Ξυλοφάγου, στις 8/3/07, ενέκρινε την αίτηση ως φαίνεται στην τελευταία σελίδα του Τεκμηρίου
- Οι όροι της δανειοδότησης διέπονται από σύμβαση πίστωσης ημερομηνίας 19/7/2007, η οποία και κατατέθηκε ως Τεκμήριο
- Σε σχέση με τους εν λόγω όρους η μάρτυρας ανέφερε, ότι είχαν ως ακολούθως: «(Α) Το ποσόν της παραχωρηθείσης πίστωσης και/ή Δανείου ανήρχετο στο ποσό των ₤50.000,00 Λ.Κ. (€85.430,07 Ευρώ), με συνολικό επιτόκιο 7% από 19/04/2007 μέχρι εξοφλήσεως. (Β) Ο τόκος υπολογίζεται πάνω στα ημερήσια χρεωστικά υπόλοιπα και για τον υπολογισμό του, οι μήνες θα λογαριάζονται προς όσες μέρες έχει ο καθένας αλλά θα λαμβάνεται σαν διαιρέτης το εμπορικό έτος που αποτελείται από 360 μέρες. Νοείται ότι η Συνεργατική θα δικαιούται να λογίζει και/ή κατανέμει τα ποσά που κατατίθενται κάθε φορά έναντι του δανείου πρώτον προς εξόφληση ή μερική εξόφληση των δεδουλευμένων τόκων μέχρι την ημερομηνία της κατάθεσης, των προμηθειών και δικαιωμάτων και τυχόν παραμένοντος υπολοίπου έναντι του κεφαλαίου. (Γ) Πέραν των πιο πάνω η Συνεργατική θα έχει το δικαίωμα να χρεώνει το δάνειο κατά την κρίση της με δικαιώματα παροχής υπηρεσιών και/ή με οποιαδήποτε άλλα έξοδα και δικαιώματα τα οποία θα γνωστοποιούνται στο χρεώστη. Νοείται ότι τα τέλη χαρτοσήμων και οποιαδήποτε άλλα τέλη που αφορούν το παρόν δάνειο και/ή πιστωτική διευκόλυνση, θα τα επιβαρύνεται ο χρεώστης. (Δ) Η Συνεργατική θα έχει το δικαίωμα να κεφαλαιοποιεί τις πιο πάνω χρεώσεις δύο φορές το χρόνο. (Ε) Αν οποιοδήποτε ποσό που καθίσταται πληρωτέο δυνάμει της παρούσας συμφωνίας δεν πληρωθεί την ημερομηνία που καθίσταται πληρωτέο (συμπεριλαμβανομένου και οποιουδήποτε ποσού που καθίσταται πληρωτέο δυνάμει της παρούσας παραγράφου), ο χρεώστης θα πληρώνει τόκο υπερημερίας προς 2% από την ημερομηνία που το ποσό κατέστη πληρωτέο μέχρι την ημερομηνία εξόφλησης. Το ποσοστό του τόκου υπερημερίας θα είναι ποσοστό ετησίως πέραν του ποσοστού επιτοκίου που κανονικά θα πληρώνεται και θα χρεώνεται. (Στ) Η Συνεργατική δικαιούται να μεταβάλλει (είτε να αυξάνει, είτε να μειώνει) κατά την κρίση της και οποτεδήποτε, το Βασικό Επιτόκιο, το περιθώριο, τον τόκο υπερημερίας, τα δικαιώματα παροχής υπηρεσιών και/ή άλλα τραπεζικά δικαιώματα και/ή έξοδα και/ή να επιβαρύνει τον λογαριασμό με δικαιώματα παροχής υπηρεσιών και/ή άλλα τραπεζικά δικαιώματα και έξοδα κατά την κρίση της αν η σχετική συμφωνία δεν προνοεί τέτοιες επιβαρύνσεις και η αλλαγή και/ή επιβολή αυτή θα είναι δεσμευτική για τον χρεώστη, που θα λαμβάνει γνώση με ανακοίνωση στον ημερήσιο τύπο ή ειδοποίηση με τον προσφορότερο κατά την κρίση της Συνεργατικής τρόπο και θα ισχύει από την ημερομηνία που θα καθορίζεται στην ανακοίνωση ή ειδοποίηση. (Ζ) Εφόσον το ρηθέν δάνειο ή πίστωση ή πιστωτική διευκόλυνση ή οποιοδήποτε μέρος του ήθελε ζητηθεί από τη Συνεργατική θα καθίσταται απαιτητό και θα εξοφλείται αμέσως και ο χρεώστης οφείλει να καταβάλει προς τη Συνεργατική κάθε οφειλόμενο ποσό, συμπεριλαμβανομένου του κεφαλαίου, του τόκου, του τόκου υπερημερίας, προμήθειας, δικαιωμάτων, δαπανών και άλλων εξόδων. Παράλειψη του χρεώστη να προβεί σε άμεση εξόφληση, θα δίδει το δικαίωμα στην Συνεργατική να απαιτήσει δικαστικώς ή άλλως πως την πληρωμή του χρέους πλέον τόκους, πλέον δικαστικά και άλλα έξοδα οποιασδήποτε φύσης μέχρι πλήρους και τελείας εξόφλησης. (Η) Όλα τα έξοδα, δικαιώματα, δαπάνες και καταβολές οποιουδήποτε είδους, που δημιουργήθηκαν ή που θα δημιουργηθούν άμεσα ή έμμεσα εξαιτίας του δανείου και/ή των πιστωτικών διευκολύνσεων που περιγράφονται στο έγγραφο αυτό θα βαρύνουν τον πελάτη. (Θ) Ο Εναγόμενος 1 δια εξασφάλισιν του ανωτέρω ποσού ενέγραψε προς όφελος των Εναγόντων την Υποθήκη XXXXX/2007, του Επαρχιακού Κτηματολογίου Λάρνακας, ημερομηνίας 19/04/2007, των ακινήτων:-
(1)Χωράφι, Αριθμός Εγγραφής 6/XXXXX, Σχέδιο 2-276-374, Τμήμα 6, Τεμάχιο XXXXX, Έκταση 5 Δεκάρια και 994 τετρ. μέτρα (m²), στη Ξυλοφάγου, της Επαρχίας Λάρνακας, εγγεγραμμένο μερίδιο το ΟΛΟΝ, υποθηκευμένο μερίδιο το ΟΛΟΝ, ιδιοκτησίας του Εναγόμενου 1 - XXXXX Παναγιώτου Ευαγγέλου.
(2)Χωράφι, Αριθμός Εγγραφής 2/XXXXX, Σχέδιο 2-279-372, Τμήμα 2, Τεμάχιο XXXXX, Έκταση 3 Δεκάρια και 724 τετρ. μέτρα (m²), Τοποθεσία Σιαχωτή, στη Ξυλοφάγου, της Επαρχίας Λάρνακας, εγγεγραμμένο μερίδιο 1/5, υποθηκευμένο μερίδιο το ΟΛΟΝ του εγγεγραμμένου μεριδίου, ήτοι 1/5, ιδιοκτησίας του Εναγόμενου 1 - XXXXX Παναγιώτου Ευαγγέλου. (Ι) Νοείται ότι σε όλη τη διάρκεια των δοσοληψιών με τη Συνεργατική και ως την πλήρη και τέλεια εξόφληση όλων των ποσών που οφείλονται στη Συνεργατική, η Συνεργατική θα έχει για εξασφάλιση ή εγγύηση οποιονδήποτε χρημάτων και υποχρεώσεων που οφείλονται σήμερα ή δυνατόν να οφείλονται στο μέλλον από το χρεώστη προς τη Συνεργατική ή προς οποιοδήποτε κατάστημα της με οποιαδήποτε μορφή (είτε προσωπικά, είτε μαζί με οποιοδήποτε άλλο πρόσωπο και με οποιαδήποτε άλλη ονομασία ή επωνυμία και είτε οι υποχρεώσεις αυτές έγιναν ή δυνατό να γίνουν απαιτητές ή είναι άμεσες ή έμμεσες), γενικό δικαίωμα επισχέσεως (General Preferential Lien) πάνω σε κάθε και οποιοδήποτε ποσό χρημάτων, διαπραγματευσίμων τίτλων ή εγγράφων, όπως και πάνω στο ενεργητικό κάθε φύσης, που ανήκουν στο χρεώστη, τα οποία σε οποιαδήποτε στιγμή δυνατόν να περιέλθουν στην κατοχή, φύλαξη ή έλεγχο της Συνεργατικής ή εάν διατηρεί καταστήματα, οποιουδήποτε από τα καταστήματα της. (Κ) Ο χρεώστης αναγνωρίζει και αποδέχεται το δικαίωμα της Συνεργατικής για παραπομπή του σε διαιτησία σύμφωνα με τις διατάξεις του Περί Συνεργατικών Εταιρειών Νόμου χωρίς τούτο να υποδηλώνει ότι αποκλείει τη Συνεργατική να επιλέξει αντί διαιτησίας την παραπομπή του στα πολιτικά δικαστήρια.» Η Μ.Ε.1 ανέφερε, ότι επιπρόσθετος όρος της δανειοδότησης και για περαιτέρω εξασφάλιση του δανείου, ήταν η σύναψη Εγγράφου Υποθήκης. Το Έγγραφο Υποθήκης ημερομηνίας 19/04/2007 (Τεκμήριο 6) υπεγράφη εκ μέρους των Εναγόμενων 1, 2, 3 και 4, για την υποθήκευση των ακόλουθων ακινήτων (ως περιγράφονται στη Γραπτή Δήλωση της μάρτυρος): «(α) Χωράφι, Αριθμός Εγγραφής 6/XXXXX, Σχέδιο 2-276-374, Τμήμα 6, Τεμάχιο XXXXX, Έκταση 5 Δεκάρια και 994 τετρ. μέτρα (m²), στη Ξυλοφάγου, της Επαρχίας Λάρνακας, εγγεγραμμένο μερίδιο το ΟΛΟΝ, υποθηκευμένο μερίδιο το ΟΛΟΝ, ιδιοκτησίας του Εναγόμενου 1 - XXXXX Παναγιώτου Ευαγγέλου. (β) Χωράφι, Αριθμός Εγγραφής 2/XXXXX, Σχέδιο 2-279-372, Τμήμα 2, Τεμάχιο XXXXX, Έκταση 3 Δεκάρια και 724 τετρ. μέτρα (m²), Τοποθεσία Σιαχωτή, στη Ξυλοφάγου, της Επαρχίας Λάρνακας, εγγεγραμμένο μερίδιο 1/5, υποθηκευμένο μερίδιο το ΟΛΟΝ του εγγεγραμμένου μεριδίου, ήτοι 1/5, ιδιοκτησίας του Εναγόμενου 1 - Ευάγγελου Παναγιώτου Ευαγγέλου.» Το εν λόγω έγγραφο κατατέθηκε στο Επαρχιακό Κτηματολογικό Γραφείο Λάρνακας, στις 19/04/
- Επίσης στις 19/04/2007, κατετέθηκε στο Επαρχιακό Κτηματολογικό Γραφείο Λάρνακας, η Σύμβαση και Δήλωση Υποθηκεύσεως Ακινήτου, με αριθμό Δήλωσης Υποθήκης XXXXX/2007, η οποία υπεγράφη εκ μέρους του Εναγόμενου 1, για την υποθήκευση των 2 πιο πάνω ακινήτων (Τεκμήριο 7). Οι Εναγόμενοι 1 ως 4 για σκοπούς επιπρόσθετης εξασφάλισης του δανείου, εντάχθηκαν σε ομαδική ασφάλεια ζωής των μελών των Εναγόντων και εξουσιοδότησαν τους Ενάγοντες να χρεώνουν το λογαριασμό του δανείου με τα αντίστοιχα ασφάλιστρα (Τεκμήριο 8) Σύμφωνα με τους όρους της συμφωνίας - Τεκμηρίου 5, το ποσό του δανείου ανερχόταν στο ποσό των €50,000, με συνολικό επιτόκιο από 19/4/2007 μέχρι εξόφλησης. Οι Εναγόμενοι 1-4 υπέγραψαν τη Σύμβαση Πίστωσης και το έγγραφο Υποθήκης και ο Εναγόμενος 1 υπέγραψε τη Σύμβαση και Δήλωση Υποθήκευσης Ακινήτου. Κατά την υπογραφή των συμφωνιών αντίγραφα δόθηκαν στους Εναγόμενους. Αποτελεί πάγια τακτική των Εναγόντων οι συμφωνίες και άλλα έγγραφα να παραδίδονται στους υπογράφοντες για ανάγνωσή τους και να τους επεξηγείται τι υπογράφουν. Όλα τα έγγραφα υπογράφονται στη στην παρουσία υπαλλήλων και λειτουργών των Εναγόντων εντός του καταστήματος της Σ.Π..Ε. όπως και έγινε. Οι Ενάγοντες παραχώρησαν δάνειο για 50,000 Λ.Κ. (€85.430,07) στους Εναγόμενους. Το δάνειο παραχωρήθηκε σύμφωνα με την Αίτηση Δανείου και την έγκρισή της, όπως αναφέρεται αναλυτικά στις σελίδες 9-11 της Γραπτής Δήλωσης της Μ.Ε.
- Στις 23/4/2007 ημερομηνία ανανέωσης του τρεχούμενου λογαριασμού 401384-3 , ο λογαριασμός παρουσίαζε υπέρβαση ύψους 24,876.80 Λ.Κ. , δηλαδή €42,504.52 και κατατέθηκαν σχετικά κάποιες αποδείξεις είσπραξης και πληρωμής για διάφορα ποσά σε σχέση με το Λογαριασμό ως Τεκμήριο
- Από την έναρξη λειτουργίας του λογαριασμού αποστέλλονταν αντίγραφα καταστάσεων λογαριασμού με επιστολές στους Εναγόμενους, στις διευθύνσεις τις οποίες οι ίδιοι δήλωσαν κατά την υπογραφή των εγγράφων. Δεν περιήλθε σε γνώση της μάρτυρος να έχει επιστραφεί οποιαδήποτε επιστολή η οποία έχει αποσταλεί προς τους Εναγόμενους 1 -4 ως μη παραληφθείσα από αυτούς. Σε κάθε περίπτωση, η Μ.Ε.1 θεωρεί ως δεδομένο, ότι έστω και μία επιστολή να επιστρεφόταν, θα περιερχόταν στην αντίληψη της, αφού θα αρχειοθετείτο στο φάκελο του δανείου των Εναγόντων, ο οποίος ευρίσκεται στην άμεση κατοχή και τον έλεγχο της και θα το διαπίστωνε προκειμένου να προέβαινε σε νέα έρευνα για εξεύρεση νέων διευθύνσεων, κάτι που δεν χρειάστηκε. Η μάρτυρας επίσης καταχώρησε ως Τεκμήριο 10, κατάσταση λειτουργίας του Λογαριασμού των Εναγόμενων, την οποία η ίδια προσωπικά εκτύπωσε από το τραπεζικό βιβλίο που οι Ενάγοντες τηρούν στο κατάστημα τους στη Ξυλοφάγου. Η ορθή, αδιάκοπτη και ακριβής λειτουργία του Ηλεκτρονικού Υπολογιστή και των δεδομένων ελέγχονται καθημερινά από την ίδια προσωπικά και σε περίπτωση απουσίας της από την εργασία, από αντικαταστάτη της, και δεν έχει διαπιστώσει να είχε οποιανδήποτε διακοπή, αλλοίωση ή παρατυπία ή μη ορθή καταγραφή των δεδομένων. Επιπρόσθετα, προς τούτο, γίνεται έλεγχος ακρίβειας των δεδομένων από Εσωτερικό Ελεγκτή της Σ.Π.Ε. Ξυλοφάγου και από Ελεγκτή της Κεντρικής Συνεργατικής Τράπεζας Λτδ. Η μάρτυρας ανέφερε ότι έχει συγκρίνει τις καταχωρήσεις των εν λόγω καταστάσεων οι οποίες αφορούν τον επίδικο Λογαριασμό, με τις καταχωρήσεις του Τραπεζικού Βιβλίου που τηρούν οι Ενάγοντες και διαπίστωσε η μάρτυρας ότι αυτές αποτελούν ορθή αντιγραφή/αναπαραγωγή του Τραπεζικού Βιβλίου. Ως εκ τούτου, σύμφωνα πάντα με τη Μ.Ε.1, τα όσα καταγράφονταν στα αντίγραφα των Καταστάσεων των Λογαριασμών των Εναγόμενων είναι ορθά. Η μάρτυρας επίσης ανέφερε ότι, εξαιτίας της συγχώνευσης της Σ.Π.Ε. ΞΥΛΟΦΑΓΟΥ ΛΤΔ με τη Συνεργατική Πιστωτική Εταιρεία Παραλιμνίου Λίμιτεδ, και της μετονομασίας της σε Σ.Π.Ε. ΚΟΚΚΙΝΟΧΩΡΙΩΝ ΛΤΔ, ο αριθμός Λογαριασμού του Δανείου υπ' αριθμ. XXXXX384-3, έχει μετατραπεί σε XXXXX612-
- Οι Καταστάσεις Λογαριασμού που διατηρούν οι Ενάγοντες για το επίδικο Δάνειο αποτελούν μέρος του Αρχείου της Σ.Π.Ε. και κατατέθηκε με το Τεκμήριο 10 σχετικό Πιστοποιητικό με συνημμένη Κατάσταση Λογαριασμού των Εναγόμενων 1, 2, 3 και 4, από την ημερομηνία έναρξης του Δανείου μέχρι και τις 15/10/
- Εν σχέση με την Κατάσταση Λογαριασμού, η μάρτυρας ανέφερε τα ακόλουθα:- - Η εκτύπωση έγινε από εκείνην σε χρόνο που τόσο ο ηλεκτρονικός υπολογιστής όσο και ο εκτυπωτής λειτουργούσαν κανονικά. Ο ηλεκτρονικός υπολογιστής των Εναγόντων και το λογισμικό του σύστημα λειτουργούσαν πάντοτε κανονικά και τα δεδομένα ελέγχονται καθημερινά από τον εσωτερικό ελεγκτή των Εναγόντων, αλλά και από την ίδια και σε περίπτωση απουσίας τους από τους αντικαταστάτες τους και είναι σε θέση να γνωρίζει ότι δεν υπήρχε οποιαδήποτε διακοπή στην λειτουργία ή αλλοίωση δεδομένων, αφού εάν υπήρχε κάτι τέτοιο, αμέσως θα ενημερωνόταν ως άμεση υπεύθυνη. Μετά την εκτύπωση η ίδια προσωπικά συνέκρινε και έλεγξε το Τεκμήριο 10 μαζί με τα πρωτότυπα που φυλάσσονται στον ηλεκτρονικό υπολογιστή των Εναγόντων και ήταν ταυτόσημα. - Οι χρεώσεις και πιστώσεις που φαίνονται στην Κατάσταση Λογαριασμού, είναι το αποτέλεσμα των συναλλαγών των Εναγόμενων με τους Ενάγοντες, σε σχέση με το επίδικο Δάνειο. Οι χρεώσεις και πιστώσεις καταχωρούνταν στην Κατάσταση Λογαριασμού των Εναγόμενων μέσω του ηλεκτρονικού υπολογιστή των Εναγόντων, κατά τον χρόνο που γινόταν η κάθε σχετική συναλλαγή. - Όλες οι καταχωρήσεις διαφόρων εγγράφων όπως χρεώσεων ή πιστώσεων στο αρχείο του ηλεκτρονικού υπολογιστή που αποτελεί την Κατάσταση Λογαριασμού και που αποτελούν μέρος του αρχείου της Τράπεζας και Τραπεζικό Βιβλίο, έγιναν κατά τη συνήθη και κανονική διεξαγωγή των εργασιών των Εναγόντων, αφού η διαδικασία που ακολουθείται είναι σταθερή και όλες οι καταχωρήσεις των πράξεων όλων των πελατών των Εναγόντων, γίνονται στα διάφορα αρχεία του ηλεκτρονικού υπολογιστή με τον ίδιο τρόπο. - Ο ηλεκτρονικός υπολογιστής και το αρχείο που αφορά την Κατάσταση Λογαριασμού, βρίσκονται υπό την φύλαξη και τον συνεχή έλεγχο των Εναγόντων και μόνο εξουσιοδοτημένα από τους Ενάγοντες πρόσωπα μπορούν να τον χρησιμοποιούν και η Μ.Ε.1 είναι ένα εξ' αυτών. Στην Κατάσταση Λογαριασμού Τεκμήριο 10, φαίνονται όλες οι δοσοληψίες πιστώσεων-χρεώσεων και τόκοι στον εν λόγω Λογαριασμό μέχρι και τις 15/10/2015 Το χρεωστικό υπόλοιπο των Εναγόμενων 1, 2, 3 και 4, στις15/10/2015 ανερχόταν στο ποσό των €113.012,94 Ευρώ. Κατά τη μάρτυρα, σύμφωνα με τους όρους της Σύμβασης Πιστώσεως, αν το δάνειο ήθελε ζητηθεί από τον πελάτη, θα καθίστατο απαιτητό και ο πελάτης, θα όφειλε να πληρώσει προς τους Ενάγοντες κάθε οφειλόμενο ποσό, συμπεριλαμβανομένου του κεφαλαίου, του τόκου, τόκου υπερημερίας, προμήθειας, δικαιωμάτων, δαπανών και άλλων εξόδων. Παράλειψη άμεσης εξόφλησης, δίδει το δικαίωμα στους Ενάγοντες να απαιτήσουν δικαστικώς ή άλλως πως την πληρωμή του χρέους πλέον τόκους, πλέον δικαστικά και άλλα έξοδα οποιασδήποτε φύσης μέχρι πλήρους και τελείας εξόφλησης. Κατατέθηκε επίσης ως Τεκμήριο 11 επιστολή που στάληκε εκ μέρους των Εναγόντων και με την οποία οι Ενάγοντες καλούσαν τους Εναγόμενους να εξοφλήσουν το χρέος τους. Το Τεκμήριο 11 (επιστολή του δικηγόρου των Εναγόντων Σ.Σάββα ημερομηνίας 9/11/2012) αναφέρει ότι έχει ως θέμα τη σύμβαση δανείου και τη σύμβαση και το έγγραφο υποθήκης που αφορούν το δάνειο και αναφέρει ότι το οφειλόμενο ποσό δυνάμει της σύμβασης είναι €89.873.11, πλέον 9,5% τόκος, από την πάροδο 21 ημερών από την ημερομηνίας της επιστολής μέχρι εξόφλησης. H επιστολή αναφέρει ότι η συμφωνία δανείου, κατ' εντολή των Εναγόντων, τερματίζεται. Ώς επί λέξει αναφέρεται: «Εφόσον το χρέος των Πρωτοφειλετών έχει καταστεί ληξιπρόθεσμο, απαιτητό και πληρωτέο και με βάση τη σχετική σας ευθύνη που πηγάζει από τα ανωτέρω Έγγραφα, σας καλούμε όπως εντός 21 ημερών από σήμερα προβείτε σε πλήρη και τέλεια εξόφληση του χρέους όπως εμφαίνεται πιο πάνω, διαφορετικά θα λάβουμε δικαστικά μέτρα εναντίον σας χωρίς άλλη προειδοποίηση και όλα τα σχετικά έξοδα θα επιβαρύνουν εσάς» Περαιτέρω, η Μ.Ε. 1 ανέφερε ότι απορρίπτει τους διάφορους ισχυρισμούς των Εναγομένων στην Υπεράσπιση και Ανταπαίτησή τους και ανέφερε ότι το χρεωστικό υπόλοιπο €89,873.11 στις 9/11/2012, παρουσίαζε υπέρβαση €4,443.
- Η Μ.Ε.1 αντεξετάστηκε από τον ευπαίδευτο συνήγορο για τους Εναγομένους. Τα κυριότερα σημεία από την αντεξέτασή της ήταν τα πιο κάτω: - Ανέφερε ότι ο λογαριασμός δόθηκε υπό μορφή πίστωσης για να μπορεί να πάρει μετρητά ή εμπορεύματα. - Ο όρος δάνειο για εκείνην, δεν σήμαινε αποκλειστικά μεσοπρόθεσμό δάνειο. - Με την υπογραφείσα συμφωνία μπορούσαν να ληφθούν ποσά από τον τρεχούμενο λογαριασμό. - Στο Τεκμήριο 10 φαίνεται πως δόθηκαν οι €50,000 στις χρεώσεις, αρχικά ένα ποσό με την έναρξη του δανείου και μετά σταδιακά. Δέχθηκε ότι ο λογαριασμός ήταν τρεχούμενος λογαριασμός και το υπόλοιπό του ήταν υπόλοιπο τρεχούμενου λογαριασμού. - Κατά τη μάρτυρα, ο λογαριασμός τερματίστηκε γιατί υπήρξε παράβαση σύμβασης και συγκεκριμένα γιατί υπέρβαση στο όριο του λογαριασμού. - Δέχθηκε ότι τα ποσά ήταν πληρωτέα στις 30/9/2026 σύμφωνα με τη σύμβαση, αλλά αυτό θα ίσχυε μόνον εφόσον τηρούνταν τα όρια του λογαριασμού. - Παρέπεμψε στη σύμβαση δανείου, Τεκμήριο 5 που προβλέπει ότι ανεξάρτητα από οποιαδήποτε άλλη αναφορά ή πρόνοια της συμφωνίας οι Ενάγοντες είχαν το δικαίωμα να τερματίσουν τη λειτουργία του λογαριασμού και να απαιτήσουν σε οποιαδήποτε στιγμή εξόφληση του χρεωστικού υπολοίπου του λογαριασμού, πλέον τόκους, δικαιώματα, δαπάνες και άλλα έξοδα μέχρι την ημέρα της πληρωμής, οπότε το δάνειο ή το υπόλοιπό του καθίστατο αμέσως πληρωτέο και απαιτητό. Η μάρτυρας αρνήθηκε ότι ο τερματισμός της συμφωνίας ήταν πρόωρος. - Το επιτόκιο καθορίστηκε από τη Σ.Π.Ε. με βάση τις οικονομικές συνθήκες που ίσχυαν όταν καταρτίστηκε η σύμβαση. Το βασικό επιτόκιο ήταν 4,5% κατά τον καταρτισμό της σύμβασης. - Όταν καταρτίστηκαν οι συμβάσεις οι όροι της συμφωνίας διαβάστηκαν στους Εναγόμενου, αυτοί υπέγραψαν και στη συνέχεια οι Ενάγοντες μετέβησαν στο Κτηματολόγιο. - Αυτό που εξηγείται από τους Ενάγοντες σε δανειολήπτες είναι ότι θα χρεώνεται ο λογαριασμός τους με συγκεκριμένο ποσό. - Η μάρτυρας δέχθηκε ότι τα έγγραφα δανείου είναι τυποποιημένα. - Κεφαλαιοποίηση τόκων γινόταν μία φορά ετησίως. - Στη μάρτυρα υποβλήθηκε ότι η Σύμβαση και Δήλωση Υποθήκης, Τεκμήριο 7 πρόβλεπε για απλό επιτόκιο και όχι για σύνθετο επιτόκιο και ότι δεν μπορούσαν οι Ενάγοντες να προχωρούν σε κεφαλαιοποίηση τόκων. Η μάρτυρας εξέφρασε αμφιβολίες κατά πόσον η Σύμβαση και Δήλωση Υποθήκης Τεκμ. 7 απέκλειε την κεφαλαιοποίηση τόκων. Ανέφερε ότι δεν μπορούσε να προσδιορίσει για ποιο ποσό δεσμεύεται το ακίνητο και δεν μπορεί να προσδιορίσει ποιο ποσό της οφειλής αποτελεί κεφάλαιο. - Τα έξοδα τήρησης λογαριασμού καθορίζονταν από Επιτροπή των Εναγόντων. Απάντησε επίσης ότι τα δικηγορικά έξοδα αποστολής επιστολής που αναφέρονται στην κατάσταση λογαριασμού, προβλέπονται από την παράγραφο 5 της συμφωνίας (η οποία προβλέπει ότι έξοδα ή δαπάνες οποιουδήποτε είδους που δημιουργήθηκαν άμεσα ή έμμεσα εξαιτίας του δανείου, βαραίνουν τους Εναγόμενους) . - Επέμενε τέλος ως προς την ορθότητα της κατάστασης λογαριασμού που κατέθεσε ως Τεκμήριο
- Κατά την επανεξέταση ερωτήθηκε συγκεκριμένα εάν θα προχωρούσαν οι Ενάγοντες σε τερματισμό του λογαριασμού εάν δεν ξεπερνούσαν οι Εναγόμενοι το όριο της πίστωσης και ανέφερε ότι κατά την εκτίμησή της, δεν θα προχωρούσαν σε τερματισμό σε μία τέτοια περίπτωση. Μαρτυρία για τους Εναγόμενους Από πλευράς Εναγομένων 1-4, δεν κατέθεσε κανένας μάρτυρας. Γ. ΤΙΤΛΟΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ - ΑΝΤΙΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΕΝΑΓΟΝΤΩΝ ΜΕ ΑΛΛΗ ΝΟΜΙΚΗ ΟΝΤΟΤΗΤΑ Προτού προχωρήσω σε αναλυτική αξιολόγηση μαρτυρίας, οφείλω να εξετάσω καθηκόντως ένα ζήτημα. Αν και δεν έχει εγερθεί από τους Εναγόμενους το εν λόγω ζήτημα, παρατηρώ ότι δεν υπήρξε τροποποίηση του τίτλου της αγωγής και ότι παραμένουν στον τίτλο της αγωγής ως Ενάγοντες , σύμφωνα και με τη μαρτυρία που δόθηκε για τους Ενάγοντες, η Συνεργατική Πιστωτική Εταιρεία Ξυλοφάγου. Κατ' αρχήν δε δόθηκε οιαδήποτε ειδοποίηση για τη μετονομασία των Εναγόντων σε Συνεργατική Πιστωτική Εταιρεία Ξυλοφάγου Λτδ, η οποία και μεσολάβησε. Δεν θα χρειαζόταν βεβαίως διάταγμα για συνέχιση της διαδικασίας με βάση τη Δ.12 Θ.4 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας. Σύμφωνα με το σύγγραμμα Bullen and Leake, Precedents and Pleadings ,12 έκδοση, σελ. 170 τέτοιο διάταγμα δεν χρειάζεται όταν υπάρχει απλή αλλαγή ονόματος. Βάσει των αναφερθέντων στην Τράπεζα Κύπρου Δημόσια Εταιρεία Λτδ ν Ανδρέας Θεοδώρου Πολ. Έφεση 240/05, ημερ. 18/12/2006 (βλ. επίσης Annual Practice
- Σελ. 318-319) θα αρκούσε η καταχώρηση και επίδοση μίας ειδοποίησης για την αλλαγή της επωνυμίας. Η εν λόγω παράλειψη όμως, είναι σήμερα άνευ σημασίας, αφού πλέον έχουμε μία νέα νομική οντότητα τη Συνεργατική Πιστωτική Εταιρεία Κοκκινοχωρίων Λτδ. Πιθανότατα, θα θεωρούσα την παράλειψη καταχώρησης ειδοποίησης για την αλλαγή επωνυμίας των Εναγόντων σε Συνεργατική Πιστωτική Εταιρεία Ξυλοφάγου Λτδ, ως θεραπεύσιμη και θα έδιδα και οδηγίες για καταχώρση σχετικής ειδοποίησης, αλλά θεωρώ το θέμα πεπερασμένο από τις εξελίξεις, αφού η Συνεργατική Πιστωτική Εταιρεία Ξυλοφάγου Λτδ δεν υφίσταται σήμερα. Σήμερα το νομικό καθεστώς των Εναγόντων έχει αλλάξει. Η Συνεργατική Πιστωτική Εταιρεία Κοκκινοχωρίων Λτδ δεν είναι μία απλή μετονομασία των Εναγόντων, αλλά μία νέα νομική οντότητα, όπου έχουν συγχωνευθεί διάφορα συνεργατικά πιστωτικά ιδρύματα, που διαλύονται από τις 11/1/2014 (ως φαίνεται στο Τεκμήριο 2). Δεν έχει δοθεί Ειδοποίηση στο Δικαστήριο (δεν υπάρχει τίποτε εντός του φακέλου της υπόθεσης), σύμφωνα με το άρθρο 49 ΣΤ
(1)του περί Συνεργατικών Εταιρειών Νόμου του 1985 (22/1985), που προβλέπει ότι: « Νοείται ότι, ανεξάρτητα από τις διατάξεις οποιουδήποτε νόμου ή κανονισμού, στις περιπτώσεις που εκκρεμεί οποιαδήποτε δικαστική ή διαιτητική διαδικασία ή διαδικασία ενώπιον επαρχιακού κτηματολογικού γραφείου, η αντικατάσταση της επωνυμίας της μεταφέρουσας εταιρείας με την επωνυμία της αποδεχόμενης εταιρείας, για τους σκοπούς της εκκρεμούσας διαδικασίας, πραγματοποιείται με την καταχώριση από την αποδεχόμενη εταιρεία σχετικής ειδοποίησης προς το οικείο πρωτοκολλητείο ή τον Έφορο ή το επαρχιακό κτηματολογικό γραφείο, αντίστοιχα.» Αυτή η πρόνοια, έπρεπε να εφαρμοστεί σε σχέση με την αλλαγή της επωνυμίας των Εναγόντων, δηλαδή έπρεπε να καταχωρηθεί ειδοποίηση στο Πρωτοκολλητείο του Επαρχιακού Δικαστηρίου Λάρνακας. Επιπλέον, όταν υπάρχει αλλαγή διαδίκου, πρέπει να ληφθεί άδεια από το Δικαστήριο για συνέχιση της διαδικασίας, σύμφωνα με τη Διαταγή 12, Θ.4 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας: «Where by reason of death, bankruptcy, or any other event occurring after the commencement of a cause or matter, and causing a change or transmission of interest or liability, or by reason of any person interested coming into existence after the commencement of the cause or matter, it becomes necessary or desirable that any person not already a party should be made a party, or that any person already a party should be made a party in another capacity, an order that the proceedings shall be carried on between the continuing parties, and such new party or parties, may be obtained ex parte on application to the Court or a Judge, upon an allegation of such change, or transmission of interest or liability, or of any such person interested having come into existence». Η δικονομική αυτή επιταγή ισχύει και τυγχάνει εφαρμογής, ανεξάρτητα από τα όσα το άρθρο 48 (ΣΤ)
(1)του Περί Συνεργατικών Εταιρειών Νόμου προβλέπει. Άδεια όμως, δεν λήφθηκε, μετά από μονομερή αίτηση, ως η εν λόγω Διαταγή προβλέπει, για συνέχιση της διαδικασίας. Πρόκειται για δικονομική παρατυπία. Με βάση τη Δ.64 και τα νομολογηθέντα στην Wunderlich Karl Heinz και Άλλοι ν. Eυθύβουλου Παναγιώτου,
(1999)1 Α.Α.Δ. 366 και αφού κρίνω ότι δεν έχουν επηρεαστεί αρνητικά τα δικονομικά δικαιώματα των Εναγομένων, εκδίδω διάταγμα απαλλαγής από την παρατυπία και θεωρείται η διαδικασία ως να συνεχίζεται μεταξύ της Συνεργατικής Πιστωτικής Εταιρείας Κοκκινοχωρίων Λτδ και των Εναγομένων, ακόμη και εάν δεν ζητήθηκε προς τούτο άδεια, ως προβλέπεται στη Δ.12, Θ.
- Σε αυτό καταλήγω, υπό το φως του ότι δεν εγέρθηκε από τους Εναγόμενους τέτοιο ζήτημα, αλλά και ούτε οιοσδήποτε δυσμενής επηρεασμός των δικαιωμάτων τους φαίνεται να υπάρχει από το ότι δε λήφθηκε η σχετική, προβλεπόμενη στους Θεσμούς Πολιτικής Δικονομίας άδεια. Όσον αφορά την παράλειψη καταχώρησης ειδοποίησης για την επωνυμία, είναι εμφανές ότι πρόκειται για διάταξη νόμου. Δεν τυγχάνει εφαρμογής η Διαταγή
- Έχω βεβαίως υπόψη μου την υπόθεση Earlsfield Steel Ltd ν. Joint Stock Company Elecgrometallurgical Steel Works Dneprospetsstal for AN Kyjmin,
(2009)1 Α.Α.Δ. 1350, όπου τονίστηκε ότι παραβάσεις νομοθετικών διατάξεων δεν διορθώνονται από τη Δ.64 των Θεσμών. Η παρούσα όμως περίπτωση θεωρώ ότι σαφώς διακρίνεται από την περίπτωση που κρίθηκε στην Earlsfield, όπου δεν είχε γίνει μετάφραση επιδοθέντων εγγράφων, όπως επιβαλλόταν δυνάμει του Άρθρου 3 του Κυρωτικού Νόμου 8(ΙΙΙ)/05 και θεωρήθηκε ότι επειδή η επίδοση έγινε κατά παράβαση Νόμου, δεν μπορούσε να θεραπευθεί η ελαττωματικότητά της και ακυρώθηκε. Η εν λόγω προϋπόθεση ήταν αυτονόητο ότι συνδεόταν εκεί με την εγκυρότητα της επίδοσης. Στην παρούσα περίπτωση όμως, πρόκειται για μία Ειδοποίηση σε σχέση με μετονομασία που προβλέπεται από νομοθετική διάταξη, η οποία όμως μετονομασία, έχει δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα της Κυπριακής Δημοκρατίας και τέθηκε άμεσα με την έναρξη της ακροαματικής διαδικασίας από τη μάρτυρα των Εναγόντων ενώπιον του Δικαστηρίου. Υπάρχει όμως δικαστική γνώση για την αλλαγή της επωνυμίας, εφόσον το άρθρο 7 του Περί Ερμηνείας Νόμου Κεφάλαιο 7 προνοεί ότι: « Κάθε Νόμος και κάθε δημόσιο έγγραφο, που γίνεται ή εκδίδεται με βάση το Νόμο αυτό ή άλλη νόμιμη εξουσία και που έχει νομοθετική ισχύ θα πρέπει να δημοσιεύεται στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας και, εκτός αν προβλέπεται σε αυτόν διαφορετικά, θα ισχύει και θα τίθεται σε ισχύ κατά την ημερομηνία της δημοσίευσης και θα είναι δικαστικά γνωστός (judicially noticed).» και το άρθρο 2 του ίδιου Νόμου ορίζει δημόσιο έγγραφο ως διάταγμα Υπουργικού Συμβουλίου, διάταγμα, διακήρυξη, κανονισμούς, κανόνες, διατάξεις, ειδοποίηση, ή μητρώο που έγινε, εκδόθηκε ή τηρήθηκε με βάση εξουσία Νόμου. Το διάταγμα που αναφέρεται στο Τεκμήριο 2 έλαβε χώρα δυνάμει του άρθρου 49(Δ) του Περί Συνεργατικών Εταιρειών Νόμου. Ο Νόμος δεν προβλέπει τις συνέπειες της παράλειψης καταχώρησης μίας τέτοιας Ειδοποίησης. Δεν προβλέπει ότι μία αγωγή εμποδίζεται να συνεχιστεί ή ότι απορρίπτεται εάν δεν καταχωρηθεί αυτή η ειδοποίηση. Αναφέρεται στο άρθρο 49(ΣΤ)
(1)απλώς ο τρόπος με τον οποίο γίνεται αλλαγή επωνυμίας. Θα ήταν υπέρμετρα τυπολατρικό εκ μέρους μου εάν απέρριπτα την αγωγή λόγω του ότι δεν έλαβε χώρα η καταχώρηση της σχετικής Ειδοποίησης. Λαμβάνω επίσης υπόψη την αναπτυσσόμενη νομολογιακή τάση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, με βάση την οποία ο φορμαλισμός είναι ανεπιθύμητος, μη πρακτικός και παραβιάζων το δικαίωμα ενός διαδίκου σε δίκαιη δίκη ( βλ. Perez de Rada Cavanilles v. Spain, par. 49; Miragall Escolano v. Spain, par. 38; Société anonyme Sotiris and Nikos Koutras ATTEE v. Greece, par. 20; Beles and others v. Czech Republic, par. 50; RTBF v. Belgium, paras. 71, 72, 74). Ως δικαστές έχουμε καθήκον να εφαρμόζουμε το νόμο και αυτό κάνουμε (Φυλακτού Αλέξανδρος και άλλος ν. Κυπριακής Δημοκρατίας,
(2013)3 Α.Α.Δ. 565). Επιπλέον έχουμε και ένα άλλο συνταγματικά επιτασσόμενο καθήκον, από το άρθρο 35 του Συντάγματος, το οποίο επιβάλλει σε εμάς να διασφαλίζουμε την εφαρμογή του Μέρους ΙΙ του Συντάγματος (Ατομικά Δικαιώματα), στο οποίο περιλαμβάνεται και το άρθρο 30 του Συντάγματος, το οποίο και περιέχει μεταξύ άλλων το δικαίωμα πρόσβασης στη δικαιοσύνη. Το δικαίωμα πρόσβασης στο Δικαστήριο υπόκειται βεβαίως σε διάφορους περιορισμούς. Στην Παντελή Γιωργάλλα ν. Σούλλας Χριστοδούλου, Νομικό Ερώτημα 346, ημερ. 20/12/2000, με αναφορά στην Yiannis Fekkas v. The Electricity Authority of Cyprus
(1968)1 C.L.R. 173, αναφέρθηκε ότι το δικαίωμα πρόσβασης στη δικαιοσύνη υπόκειται σε περιορισμούς όπως π.χ. οι προθεσμίες. Το ίδιο εννοείται ότι ισχύει και σε σχέση με δικονομικές διατάξεις, είτε αυτές προβλέπονται σε Διαδικαστικούς Κανονισμούς, είτε ακόμα και σε ουσιαστικές διατάξεις Νόμου. Όμως, οι περιορισμοί πρέπει να ερμηνεύονται στενά και να μην εφαρμόζονται για άλλο σκοπό από αυτόν που θεσπίστηκαν (άρθρο 33
(2)του Συντάγματος). Στη Fina Cyprus Ltd ν. The Republic , 4 R.S.C.C. 26, αναφέρθηκε ότι σε νομοθεσία που συνεπάγεται επέμβαση σε συνταγματικά θεμελιωμένα δικαιώματα και ελευθερίες, η ερμηνεία αυτών των διατάξεων πρέπει σε περίπτωση αμφιβολίας να καταλήγει υπέρ των δικαιωμάτων και των ελευθεριών. Ο Νόμος προβλέπει βεβαίως την καταχώρηση Ειδοποίησης. Δεν θα απορρίψω την αγωγή, αλλά εννοείται ότι δεν θα παραβλέψω τη νομοθετική διάταξη, την οποίαν καθηκόντως θα ερμηνεύσω και θα εφαρμόσω κατά τρόπο που να συνάδει με το άρθρο 30 του Συντάγματος. Θα εκδώσω, εάν βεβαίως κρίνω στη συνέχεια ότι η αγωγή επιτυγχάνει, διαταγή, για καταχώρηση της αναγκαίας Ειδοποίησης ως όρο έκδοσης της απόφασης. Παρόμοιοι όροι επιβλήθηκαν στην Βαθούλλα Δημήτρη Δημτριάδη προσωπικά και υπό την ιδιότητά της ως διαχειρίστριας της περιουσίας του Δημήτρη Ανδρέα Δημητριάδη, αποβιώσαντος εκ Λεμεσού ν. Alexander Kravchenko, Πολιτική Έφεση Αρ. 57/2010, απόφαση ημερομηνίας 31/5/2013, όπου το Ανώτατο Δικαστήριο διέταξε, μετά από απόφαση όπου κατ'έφεση επικύρωνε την πρωτόδικη απόφαση ότι, ως όρος για την έκδοση απόφασης, τίθετο ότι θα καταχωρείτο εντός κάποιας προθεσμίας Τροποποιημένο Κλητήριο Ένταλμα όπου οι 2 Εναγόμενοι θα αναφέρονταν ξεχωριστά. Δ. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΡΤΥΡΙΑΣ ΜΑΡΤΥΡΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΕΝΑΓΟΝΤΕΣ- ΕΥΡΗΜΑΤΑ Αρχές που διέπουν γενικά την αξιολόγηση μαρτυρίας Ως αναφέρεται στο σύγγραμμα Τ. Ηλιάδη και Ν.Γ. Σάντη «Το Δίκαιο της Απόδειξης: Δικονομικές και Ουσιαστικές Πτυχές - Λευκωσία 2014, σελ. 135: « Η αξιολόγηση της μαρτυρίας δεν περιορίζεται αποκλειστικώς στην ατομική κρίση της αξιοπιστίας κάθε μάρτυρα ξεχωριστά (Rana και Άλλου ν. Δημοκρατίας
(2004)2 ΑΑΔ 489) αλλά αντιπαραβάλλεται και διρευνάται στο σύνολο της μαρτυρίας που παρουσιάζεται και από τις δύο πλευρές (Φώτσιου ν. Ηροδότου
(2010)1(Β) ΑΑΔ 1172). Τα ευρήματα αξιοπιστίας είναι αλληλένδετα με τη συνολική εκτίμηση της μαρτυρίας και των προεκτάσεών της και συναρτάται με την αντικειμενική όψη των πραγμάτων (Βασιλείου ν. Αστυνομίας Ποιν. Εφ. 159/09, ημ. 4.5.12).» Στην υπόθεση Demil Imports Exports v. Ζήνων Κωνσταντινίδης
(2011)1Α Α.Α.Δ. 462, αναφέρθηκαν τα πιο κάτω: «Στις αστικές υποθέσεις όπως η παρούσα, η απόδειξη κρίνεται με βάση το ισοζύγιο των πιθανοτήτων, ενώ το βάρος απόδειξης βρίσκεται στους ώμους των εναγόντων, να αποδείξουν τους ισχυρισμούς τους για την αξίωση τους. Η απόσειση του βάρους αυτού, συναρτάται αποκλειστικά με την μαρτυρία η οποία κρίνεται αποδεκτή και αξιόπιστη. Στην υπόθεση Μαρσέλ (πιο πάνω) λέχθηκε ότι «Το κριτήριο δεν είναι αν η θέση ή η εκδοχή του διαδίκου που φέρει το βάρος της απόδειξης (onus of proof) είναι η πιο πιθανή παρά ή αντίθετη, εκείνη δηλαδή, του αντιδίκου του. Το κριτήριο είναι κατά πόσο ο διάδικος που φέρει το βάρος της απόδειξης ικανοποίησε το Δικαστήριο, με επαρκή αποδεικτικά στοιχεία, ότι η θέση του ή η εκδοχή του είναι πιο πιθανή παρά όχι (is more probable than not). Αν απέτυχε να αποδείξει τη θέση ή την εκδοχή του σε αυτό το επίπεδο (standard of proof), ο διάδικος που φέρει το βάρος της απόδειξης δεν θεωρείται ότι το απέσεισε, έστω και εάν η θέση του ή η εκδοχή του είναι πιο πιθανή παρά η αντίθετη, εκείνη δηλαδή του αντιδίκου του. (Βλέπε μεταξύ άλλων Phipson on Evidence, 14th Edition, par.4-38 και Αθανασίου κ.ά. ν. Κουνούνη
(1997)1 (Β) Α.Α.Δ. 614.)» Στην υπόθεση Αθηνής Σωτήρης ν. Δημοκρατίας,
(2008)2 Α.Α.Δ. 256, τονίστηκε ότι: « Ο δικάζων, επομένως, δικαστής βρίσκεται στην πλεονεκτική θέση να παρακολουθεί τη ζωντανή διαδικασία και να κρίνει από το σύνολο της συμπεριφοράς του μάρτυρα την έμφυτη κλίση του προς την φιλαλήθεια ή το ψεύδος. Όταν βεβαίως αναφερόμαστε σε συμπεριφορά του μάρτυρος δεν εννοούμε το ύφος με το οποίο εξωτερικεύει τη μαρτυρία του, γιατί μπορεί π.χ. να έχει υποκριτικές ικανότητες ή αντίθετα κάποια εγγενή αδυναμία στην εκφορά του λόγου. Εννοούμε, κατά κύριο λόγο, το περιεχόμενο της μαρτυρίας το οποίο ελέγχεται με τη βάσανο της λογικής και την ανθρώπινη εμπειρία ως προς την αναμενόμενη φυσιολογική εξέλιξη των πραγμάτων της ζωής. Ασφαλώς στην αξιολόγηση όλων των πιο πάνω κυρίαρχο ρόλο έχει ο δικαστής που χρησιμοποιεί εκτός από τις νομικές του γνώσεις και την εμπειρία και κοινή λογική. Με αυτά τα κριτήρια, και στη βάση του συνόλου της συμπεριφοράς του μάρτυρα, κρίνει για την αξιοπιστία ενός μάρτυρα.». Η συνάδελφος Δικαστής κα Στέφη Βασιλείου-Λουκίδου, Ε.Δ., στην Αγωγή Επαρχιακού Δικαστηρίου Λάρνακας, Μαρίνος Κυναιγήρου ν. Μιράντα Σιδερά, Αρ. Αγωγής: 525/2007, 29/3/2013 ανέφερε τα ακόλουθα σε σχέση με την αξιολόγηση μαρτυρίας, τα οποία και υιοθετώ: « Θα πρέπει επίσης να λεχθεί ότι η παρούσα υπόθεση ως πολιτική κρίνεται επί του ισοζυγίου των πιθανοτήτων και ένας μάρτυρας μπορεί να γίνει πιστευτός είτε εξ' ολοκλήρου είτε μερικώς (Βλ. Αγαπίου ν. Παναγιώτου
(1988)1 ΑΑΔ 263 και Γενικός Εισαγγελέας ν. Μανώλη
(1995)2 ΑΑΔ 207). Λέχθηκε, επίσης, ότι η επιλεκτική αποδοχή μέρους της μαρτυρίας ενός μάρτυρα δεν είναι επιλήψιμη (Βλ. Χάρης Χρίστου ν. Ευγενία Khoreva
(2002)1 ΑΑΔ 454).» Αξιολόγηση μαρτυρίας - Ευρήματα Η Μ.Ε. 1 μου έκανε γενικά καλή εντύπωση, αφού είχα την ευκαιρία να την παρακολουθήσω καθώς έδιδε μαρτυρία. Σημειώνω βεβαίως ότι το πεδίο αντεξέτασής της ήταν περιορισμένο. Τα κύρια γεγονότα τα οποία ανέφερε υποστηρίζονται από τα Τεκμήρια τα οποία κατέθεσε. Δεν παραλείπω βεβαίως να εντοπίσω κάποια κενά στη μαρτυρία της. Παραδείγματος χάριν, δεν έχει εξηγηθεί γιατί αποστάληκε η επιστολή τερματισμού Τεκμήριο 11 σε διαφορετική διεύθυνση, από αυτήν που χρησιμοποείτο προηγουμένως από τους Ενάγοντες. Όμως γενικά η μάρτυρας ήταν ετοιμόλογη, δεν δίσταζε να μην φανεί απόλυτη σε κάποια σημεία και θεωρώ ότι δεν τέθηκε κάτι στη μάρτυρα κατά την αντεξέταση που να κλονίσει την αξιοπιστία της. Σε συνδυασμό με το ότι το πεδίο αντεξέτασής της ήταν περιορισμένο και με το ότι τεκμηρίωσε με έγγραφα τους βασικούς ισχυρισμούς που προέβαλε εκ μέρους των Εναγόντων, είμαι πεπεισμένος ότι γενικά και επί των βασικών σημείων που αφορούν την υπόθεση, είπε την αλήθεια στο Δικαστήριο. Σε σημεία επί των οποίων η μάρτυρας δεν έχει αντεξεταστεί, θεωρώ ότι τυγχάνουν εφαρμογής τα νομολογηθέντα στη Μοσχάτου v. Μοσχάτου
(1999)1 Α.Α.Δ. 785: « .. Στην απουσία δέουσας εξήγησης της παράλειψης (αντεξέτασης) το Δικαστήριο μπορεί εύλογα να μη λάβει υπόψιν τους ισχυρισμούς επί γεγονότων που διατυπώθηκαν στους μάρτυρες της άλλης πλευράς λόγω του ότι δεν δόθηκε η ευκαιρία στον αντίδικο να αντικρούσει με μαρτυρία τους ισχυρισμούς αυτούς. Στην απουσία μιας τέτοιας αντιπαράθεσης το Δικαστήριο μένει μόνο με την μια πλευρά της ιστορίας και μπορεί για το λόγο αυτό να την απορρίψει ως μονόπλευρη και ασύμβατη με το δικαίωμα της άλλης πλευράς να έχει την κατάλληλη ευκαιρία να παρουσιάσει την υπόθεση της επί του σημείου. Κατά κανόνα ο διάδικος θα πρέπει να θέσει στους μάρτυρες της άλλης πλευράς το μέρος της υπόθεσης του που αφορά το συγκεκριμένο μάρτυρα. Αν κατά την αντεξέταση δεν υποβάλει οποιεσδήποτε ερωτήσεις, γενικά θεωρείται ότι αποδέχεται την εκδοχή που θέτει ο μάρτυρας (Browne -v- Dunn [1894] 6 R.67 (HL) και R. -v- Hart [1932] Cr.App. R.202). Στην Αγγλία δεν επιτρέπεται στο διάδικο αυτό να επιτεθεί κατά την τελική του αγόρευση ή να προωθήσει εξηγήσεις, στα σημεία όπου παρέλειψε να αντεξετάσει σχετικούς μάρτυρες επί του σημείου (βλέπε επίσης Phipson on Evidence, 13η έκδοση, παραγρ. 33-69).» Κρίνω λοιπόν ότι μπορώ γενικά να βασιστώ στη μαρτυρία της Μ.Ε.1, εφόσον μάλιστα στηρίζεται και από έγγραφα που κατατέθηκαν ως Τεκμήρια. Σε συνδυασμό με τα γεγονότα που γίνονται παραδεκτά από τους Εναγόμενους στην Υπεράσπισή τους και τα όσα η μάρτυρας κατέθεσε χωρίς να αντεξετασθεί επί αυτών, θεωρώ ότι έχουν αποδείξει την υπόθεσή τους οι Ενάγοντες. Είναι παραδεκτό από τη δικογραφία ότι οι Ενάγοντες ότι δυνάμει γραπτής Συμφωνίας μεταξύ των Εναγόντων και των Εναγόμενων 1-4 που έγινε στη Ξυλοφάγου γύρω στις 19/4/2007 συμφώνησαν να παρέχουν δάνειο στους Ενάγοντες και να τους παρέχουν πίστωση σε τρεχούμενο λογαριασμό για το ποσό των £50.000,00 Λ.Κ. (€85.430,07 Ευρώ) με συνολικό επιτόκιο 7% το χρόνο μέχρι εξοφλήσεως. Με την ενώπιόν μου μαρτυρία, κρίνω ότι η σύμβαση καταρτίστηκε με ελεύθερη βούληση των μερών. Η σύμβαση περιείχε διάφορους όρους ανάμεσα στους οποίους οι όροι που περιέχονται στην Έκθεση Απαίτησης και αναφέρθηκαν πιο πάνω. Ιδιαίτερη σημασία δίδω στον όρο 1 του Τεκμηρίου 5 ότι ο λογαριασμός λήγει στις 30/9/2026 -ο οποίος δεν αναφέρθηκε στην Έκθεση Απαίτησης και επισημάνθηκε στους Ενάγοντες από τους Εναγόμενους- και ότι τότε το χρεωστικό υπόλοιπο καθίσταται απαιτητό και πληρωτέο αμέσως, όμως εντοπίζω ότι η σύμβαση περιέχει και όρο που προβλέπει ότι κατά την κρίση της η Συνεργατική μπορεί να τερματίσει τη λειτουργία του Λογαριασμού (παράγραφοι 3 και 4 της Σύμβασης). Τα μέρη δέχτηκαν τους όρους που περιέχονται στη Σύμβαση Τεκμήριο 5, υπογράφοντάς την. Έχει επίσης αποδειχθεί σύμφωνα με τη μαρτυρία η ύπαρξη της αναφερόμενης στην Έκθεση Απαίτησης των Εναγόντων υποθήκης (Τεκμήρια 6 και 7) και η συσχέτισή της με το δάνειο ως και η υπογραφή της. Σημειώνω επίσης ότι το Τεκμήριο 6 σύμφωνα με τα όσα αναφέρει στο πάνω δεξιό του μέρος είναι έγγραφο που περιέχει πρόσθετους όρους της υποθήκης με αριθμό 2509/07 της Επαρχίας Λάρνακας (δηλαδή πρόσθετο έγγραφο του Τεκμηρίου 7) που σύμφωνα με τη μαρτυρία κατατέθηκαν στο Κτηματολόγιο την ίδια ημερομηνία. Επίσης βρίσκω ότι το δάνειο χορηγήθηκε ως πίστωση £50.000,00 Λ.Κ. (€85.430,07 Ευρώ) στο λογαριασμό υπ' αριθμόν 4010384-3 προς όφελος των Εναγόμενων 1, 2, 3 και
- Στις 09/11/2012, ημέρα αποστολής της επιστολής Τεκμήριο 11 προς τους Ενάγοντες, το υπόλοιπο του λογαριασμού ανερχόταν στο ποσό των €89.873,11 Ευρώ. Ο τόκος κεφαλαιοποιείτο μία φορά το χρόνο. Στις 31/12/2012 με τόκο ο οποίος υπολογίστηκε επί της οφειλής των Εναγομένων, σύμφωνα με την τελευταία σελίδα του Τεκμηρίου 10, το υπόλοιπο ανήρχετο σε €96,833.
- Οι Ενάγοντες απέστειλαν επιστολή στους Εναγόμενους, ημερομηνίας 9/11/2012 με την οποία τους κάλεσαν όπως εντός 21 ημερών αποπληρώσουν ολόκληρο το οφειλόμενο υπόλοιπο άλλως θα λαμβάνονταν δικαστικά μέτρα εναντίον τους. Αναφέρθηκε επίσης, χωρίς να αμφισβητηθεί κατά την αντεξέταση της Μ.Ε.
- , ότι οι Ενάγοντες συγχωνεύθηκαν με άλλες Συνεργατικές Πιστωτικές Εταιρείας με την ΣΠΕ Παραλιμνίου Λτδ στη Σ.Π.Ε. Κοκκινοχωρίων Λτδ, η οποία έχει διαδεχτεί εξ' ολοκλήρου τη Σ.Π.Ε. Ξυλοφάγου Λτδ (ονομασία των Εναγόντων από τις 24/6/2013), η οποία δεν υφίσταται πλέον, στα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις της. Από τη συμφωνία δανείου, κρίνω σημαντικό να παραθέσω 3 όρους. Στην παράγραφο 1 του Τεκμηρίου 5 αναφέρεται ότι: «Η Συνεργατική με την παρούσα χορηγεί στον πελάτη δάνειο και/ή πίστωση και/ή άλλου είδους πιστωτικές διευκολύνσεις μέχρι ποσού 50,000 = λίρες μόνο (ΛΚ Πενήντα Χιλιάδων μόνον) σε τρεχούμενο λογαριασμό για την περίοδο που αρχίζει από σήμερα και λήγει 30/09/2016 οπότε οποιοδήποτε χρεωστικό υπόλοιπο του εν λόγω λογαριασμού καθίσταται απαιτητό και πληρωτέο αμέσως.» Στις παραγράφους 3 και 4 του ίδιου Τεκμηρίου αναφέρεται ότι: «
- Νοείται πάντοτε ότι, ανεξάρτητα από οποιαδήποτε άλλη αναφορά ή πρόνοια που περιέχει η συμφωνία αυτή, η Συνεργατική θα έχει το δικαίωμα να τερματίζει τη λειτουργία του λογαριασμού και/ή να απαιτήσει σε οποιαδήποτε στιγμή εξόφληση του χρεωστικού υπολοίπου του λογαριασμού, πλέον τόκους, δικαιώματα, δαπάνες και άλλα έξοδα μέχρι την ημέρα της πληρωμής, οπότε το πιο πάνω δάνειο ή οποιοδήποτε υπόλοιπό του, καθίσταται αμέσως πληρωτέο και απαιτητό.
- Εφόσον το ρηθέν δάνειο ή πίστωση ή πιστωτική διευκόλυνση ή οποιοδήποτε μέρος τούτου ήθελε ζητηθεί από τη Συνεργατική θα καθίσταται απαιτητό και θα εξοφλείται αμέσως και ο πελάτης οφείλει να πληρώσει προς τη Συνεργατική κάθε οφειλόμενο ποσό, συμπεριλαμβανομένων του κεφαλαίου, του τόκου, τόκου υπερημερίας, προμήθειας, δικαιωμάτων, δαπανών και άλλων εξόδων. Παράλειψη του πελάτη να προβεί σε άμεση εξόφληση, θα δίδει το δικαίωμα στη Συνεργατική να απαιτήσει δικαστικώς ή άλλως πως την πληρωμή του χρέους, πλέον δικαστικά και άλλα έξοδα οποιασδήποτε φύσης μέχρι πλήρους και τέλειας εξόφλησης.» Υπήρχε δηλαδή οποτεδήποτε και χωρίς να συντρέχει οιοσδήποτε λόγος, με βάση τη σύμβαση δανείου Τεκμήριο 5, δικαίωμα των Εναγόντων να τερματίσουν τη λειτουργία του λογαριασμού και να ζητήσουν την απόδοση σε αυτούς του πιστωτικού υπολοίπου. Παράλειψη των Εναγομένων να εξοφλήσουν έδιδε δικαίωμα στους Ενάγοντες να κινηθούν εναντίον των Εναγομένων δικαστικώς, όπως κι έγινε. Έχω ικανοποιηθεί ότι ο λογαριασμός του οποίου παρουσιάστηκε η κατάσταση Τεκμήριο 10, αφορούσε το δάνειο που αφορά η αγωγή. Συνεπώς, θεωρώ ότι έχει αποδειχθεί οι καταστάσεις λογαριασμού στο Τεκμήριο 10, αφορούν το δάνειο σε τρεχούμενο λογαριασμό βάσει της συμφωνίας Τεκμήριο
- Οι Εναγόμενοι μέσω των δικηγόρων τους έθεσαν ζήτημα ως προς το κατά πόσον αποστάληκε επιστολή τερματισμού -Τεκμήριο 11-και κατά πόσον την έλαβαν την επιστολή τερματισμού. Πράγματι, όπως και οι Εναγόμενοι επισημαίνουν, φαίνεται να είναι διαφορετική η διεύθυνση στο Τεκμήριο 11 από τη διεύθυνση που έχουν δηλώσει οι Εναγόμενοι στους Ενάγοντες. Δεν μπορώ να γνωρίζω το γιατί άλλαξε η διεύθυνση αλληλογραφίας των Εναγομένων σε κάποιο χρονικό σημείο κι έπειτα. Όμως η Μ.Ε.1, ανέφερε ότι δεν επεστράφη καμία επιστολή στους Ενάγοντες. Η Ενάγουσα δεν απέστειλε η ίδια την επιστολή. Η κατοχή επιστολής όμως και η κατάθεσή της από εκείνην στο Δικαστήριο, η ημερομηνία της επιστολής (9/11/12) που ήταν πολύ κοντά στην ημερομηνία που φαίνεται στην κατάσταση λογαριασμού για χρέωση στο λογαριασμό (15/11/12) και η καταγραφή και στην ίδια την επιστολή και στην κατάσταση λογαριασμού Τεκμήριο 10, του ποσού των €20 ως χρέωση για την επιστολή, είναι στοιχεία που συνολικά ορώμενα αποδεικνύουν ότι η επιστολή αποστάληκε. Σημειώνω επίσης ότι σύμφωνα με τη μαρτυρία, καμία επιστολή των Εναγόντων δεν επιστράφηκε (σημειώνω ότι η επιστολή αναφέρεται από τη μάρτυρα ως αποσταλείσα από τους Ενάγοντες στους Εναγόμενους, μέσω του δικηγόρου των πρώτων). Στην Πιττάκα Χριστόδουλος ν. Γ. Β. Χατζηδημοσθένους Λτδ.,
(2004)1 Α.Α.Δ. 1895 αναφέρθηκαν τα ακόλουθα: « Σύμφωνα με τη Νομολογία υφίσταται τεκμήριο ότι επιστολή η οποία έχει αποδειχθεί ότι έχει ταχυδρομηθεί και δεν έχει επιστραφεί από το Ταχυδρομείο αποτελεί εκ πρώτης όψεως απόδειξη για την παράδοση της στο πρόσωπο στο οποίο απευθυνόταν (βλ. Theodorou v. Abbot of Kykko Monastery
(1965)1 C.L.R. 9, 18: "There is a presumption that a letter shown to have been posted, and not returned by the post office, is prima facie evidence of its delivery to the person to whom it is addressed ..").» Σημειώνω πάντως ότι στην παράγραφο 10 της συμφωνίας Τεκμήριο 5 πάντως, αναφέρονται τα ακόλουθα: «Κάθε ειδοποίηση που έχει σχέση με το έγγραφο αυτό, μπορεί να δοθεί στον πελάτη με συνηθισμένο ταχυδρομείο ή ιδιόχειρα, στη διεύθυνση που δηλώνεται στο έγγραφο αυτό ή σε οποιαδήποτε νέα διεύθυνση που θα δώσει ο πελάτη στη Συνεργατική ή στην τελευταία γνωστή του διεύθυνση. Οποιαδήποτε ένδειξη ή καταχώρηση στα αρχεία της Συνεργατικής για χορήγηση ειδοποίησης συνιστά αμάχητη απόδειξη ότι δόθηκε η ειδοποίηση αυτή.» Στο Τεκμήριο 10, κατάσταση λογαριασμού, που είναι μέρος του αρχείου των Εναγόντων, αναφέρεται δίπλα από την ημερομηνία 15/11/2012 η ένδειξη «ΔΙΚ. ΕΞΟΔΑ ΕΠΙΣΤΟΛΗ ΤΕΡΜΑΤΙΣΜΟ» με χρέωση «20,00». Συνεπώς υπάρχει ένδειξη στα αρχεία των Εναγόντων ότι αυτή η ειδοποίηση έχει δοθεί. Εφόσον οι Εναγόμενοι έχουν δεχθεί στη συμφωνία Τεκμήριο 5 (παράγραφος 10), ότι οποιαδήποτε ένδειξη ή καταχώρηση στα αρχεία των Εναγόντων για χορήγηση ειδοποίησης συνιστά αμάχητη απόδειξη του ότι δόθηκε η ειδοποίηση και εφόσον φαίνεται να υπάρχει μία τέτοια καταχώρηση, θεωρώ ότι έχει αποδειχθεί η αποστολή και λήψη του Τεκμηρίου 11. Να αναφέρω τέλος ότι η αμφισβήτηση της αποστολής και παραλαβής της επιστολής κατά την αντεξέταση της Μ.Ε.1 ήταν μέσω μίας γενικόλογης υποβολής του δικηγόρου των Εναγομένων προς τη Μ.Ε.. 1 ότι δεν στάληκε η επιστολή. Όσον αφορά άλλες χρεώσεις, όπως φαίνεται και από τη συμφωνία των μερών, μπορούσαν να χρεώνονται δικαιώματα παροχής υπηρεσιών και άλλα έξοδα (παρ. 2(β) του Τεκμηρίου 5), κάτι που φαίνεται και στην κατάσταση λογαριασμού. Στις καταστάσεις λογαριασμού, καταγράφονται έξοδα για ασφάλεια ζωής, έξοδα τήρησης λογαριασμού και κάποια άλλα έξοδα. Τόκος φαίνεται από την κατάσταση λογαριασμού να επιβάλλεται μία φορά ετησίως στο τέλος κάθε έτους. Είμαι ικανοποιημένος επίσης από τα όσα η μάρτυρας ανέφερε ότι τύπωσε την κατάσταση λογαριασμού Τεκμήριο 10 από το τραπεζικό βιβλίο που οι Ενάγοντες τηρούσαν στο κατάστημά τους στη Ξυλοφάγου και ότι έχει ελεγχθεί η ακριβής λειτουργία του Ηλεκτρονικού Υπολογιστή και ότι η εκτύπωση έγινε σε χρόνο που και ο ηλεκτρονικός υπολογιστής και ο εκτυπωτής λειτουργούσαν κανονικά. Θεωρώ ότι το Πιστοποιητικό ημερομηνίας 15/10/2015, υπογεγραμμένο από τη μάρτυρα, είναι αρκετό για την απόδειξη ότι αποτελούσε μέρος του αρχείου των Εναγόντων (35
(3)του Περί Αποδείξεως Νόμου, Κεφ. 9). Ικανοποιούμαι επίσης ότι οι καταστάσεις λογαριασμού που παρουσιάστηκαν στο Δικαστήριο αποτελούν αντίγραφο καταχωρήσεων στα τραπεζικά βιβλία των Εναγόντων. Βρίσκω επίσης ότι η κατάσταση λογαριασμού είναι σε αντιστοιχία και σε συνέπεια προς τα υπόλοιπα που αναφέρονται στην επιστολή ημερομηνίας 9/11/2012 Τεκμήριο 11. Έχω προβεί ήδη σε εύρημα ότι η επιστολή Τεκμήριο 11 απεστάλη στους Εναγόμενους και δεν επιστράφηκε (με βάση την πιο πάνω αναφερθείσα νομολογία) . Δεν φαίνεται μετά την παραλαβή της επιστολής, να υπήρξε οιαδήποτε αμφισβήτηση εκ μέρους της με οιεσδήποτε παραστάσεις. Κανένας εκ των Εναγόμενων δεν απάντησε στην επιστολή, δεν προέβηκε σε οιεσδήποτε παραστάσεις, δεν αμφισβήτησε είτε την ύπαρξη της συμφωνίας, είτε το υπόλοιπο, είτε το αναφερόμενο επιτόκιο. Στην Galatariotis Telecommunications Ltd ν. Σωτήρη Βασιλείου,
(2003)1 Α.Α.Δ. 318, με αναφορά στην κλασσική κυπριακή υπόθεση για την έμμεση παραδοχή μέσω σιωπής, Theodora Vassiliou ν. Soterios Demetriou
(1971)1 C.L.R. 429 και σε αγγλική νομολογία, παρατέθηκαν τα ακόλουθα: «Η σιωπή του εφεσίβλητου σήμαινε παραδοχή ότι η κατηγορία ήταν αληθινή. Ο δικηγόρος της εφεσείουσας παρέπεμψε στην απόφαση Theodora Vassiliou ν. Soterios Demetriou
(1971)1 C.L.R. 429, που υιοθετεί τον κανόνα, όπως διατυπώνεται στην Wiedemann v. Walpole [1891] 2 Q.B. 534 στη σελ. 539: "Silence is not evidence of admission, unless there are circumstances which render it more reasonably probable that a man would answer the charge made against him than that he would not." Σε μετάφραση: «Η σιωπή δεν είναι μαρτυρία παραδοχής, εκτός αν υπάρχουν περιστάσεις που το καθιστούν πιο λογικά πιθανό ότι ένα πρόσωπο θα απαντούσε την κατηγορία που του προσάπτεται παρά ότι δε θα την απαντούσε.» .................. Η γενική αρχή του δικαίου της απόδειξης είναι ότι σε περίπτωση που διατυπώνεται κατηγορία εκτός δικαστηρίου κατά διαδίκου, η απάντηση του, είτε προφορική είτε διά συμπεριφοράς, δυνατό να αποτελεί παραδοχή στο βαθμό που αποτελεί αναγνώριση ολόκληρης της κατηγορίας ή μέρους της. Η σιωπή μπορεί να εκληφθεί ως παραδοχή αν οι περιστάσεις είναι τέτοιες που λογικά αναμένεται κάποια εξήγηση ή ακόμη και άρνηση (βλ. Adrian Keane "The Modern Law of Evidence", 5η έκδοση, σελ. 313). Το παρακάτω απόσπασμα από τον I.H. Denis "The Law of Evidence" έκδ.1999, εξηγεί πως το δικαστήριο προσεγγίζει τέτοια μαρτυρία. Υπογραμμίζουμε ό,τι ιδιαίτερα αφορά αυτή την υπόθεση: «It is clear that the Lords intended this principle, of the possible acceptance of accusing statements by demeanour, to apply equally to whatever form a defendant's reaction took. Denials, physical conduct and silence all seem to have been thought capable of interpretation as an informal admission of the truth of the statement. In relation to silence, in the form of a failure to deny the accusation, it became clear that an inference of acceptance could be drawn where a denial could reasonably be expected if the accusation were untrue. A critical factor in deciding this issue is whether the parties were on equal terms; if they were, it would prima facie be reasonable to expect the accused to deny a false accusation. Parties are generally on even terms in informal settings where one is not a position of authority over the other." Ακολουθεί η μετάφραση της περικοπής αυτής: «Είναι σαφές ότι το δικαστήριο της Βουλής των Λόρδων είχε την πρόθεση όπως η αρχή αυτή, της πιθανής αποδοχής των δηλώσεων που εμπερικλείουν κατηγορία διά συμπεριφοράς, ισχύει εξίσου οποιαδήποτε μορφή και αν παίρνει η αντίδραση του κατηγορούμενου. Αρνήσεις, φυσική διαγωγή και σιωπή όλα θεωρήθηκαν ότι μπορούσαν να ερμηνευθούν ως ανεπίσημη παραδοχή της αλήθειας τέτοιων δηλώσεων. Σε σχέση με τη σιωπή, που παίρνει τη μορφή παράλειψης να αρνηθεί ένας την κατηγορία, κατέστη σαφές ότι το συμπέρασμα παραδοχής θα μπορούσε να συναχθεί όπου λογικά θα αναμενόταν η διάψευση αν η κατηγορία δεν ήταν αληθής. Ένας ζωτικός παράγων για να αποφασισθεί το θέμα είναι κατά πόσο οι διάδικοι λειτουργούσαν επί ίσοις όροις. αν πράγματι έτσι είχαν τα πράγματα, θα ήταν εκ πρώτης όψεως λογικό να αναμένεται ο κατηγορούμενος να αρνηθεί μια ψευδή καταγγελία. Αυτή η ισότητα γενικά υφίσταται όπου ο περίγυρος είναι ανεπίσημος όπου ο ένας δε βρίσκεται σε θέση εξουσίας ή υπεροχής έναντι στον άλλο.» Στις υποσημειώσεις για το παραπάνω σχόλιο γίνεται αναφορά στη Wiedemann, ανωτέρω, και στην επίσης κλασσική επί του θέματος προηγούμενη υπόθεση Bessela v. Stern [1877] 2 C.P.D. 265. Στο σύγγραμμα του Keane, ανωτέρω, πάλιν στη σελ. 313, απαριθμούνται οι γενικοί παράγοντες που λαμβάνονται υπόψη για την αξιολόγηση των ανεπίσημων παραδοχών. Μεταξύ αυτών είναι evidence adduced by its maker at the trial with a view to explaining it away (μαρτυρία που προσάγει στη δίκη ο δηλώσας που σκοπό έχει να δώσει ικανοποιητική εξήγηση γιαυτή). Το σχόλιο αυτό γίνεται σε σχέση με το Άρθρο 4 της Civil Evidence Act 1995, αλλά δεν υπάρχει λόγος να αγνοηθεί εδώ η παραπάνω σοφή παρατήρηση.» Με βάση τα πιο πάνω, βρίσκω ότι τα υπόλοιπα που αναφέρονται στην Κατάσταση Λογαριασμού Τεκμήριο 10 και που σχετίζονται με τη συμφωνία δανείου ως είχαν τόσο ως αναφέρονται στις Καταστάσεις Λογαριασμού που τέθηκαν ενώπιόν μου όσο και στην επιστολή των Εναγόντων είναι ορθά. Υιοθετώ τα αναφερθέντα στην Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος (Κύπρου) Λτδ ν. Γιώργος Οικονόμου, ECLI:CY:AD:2014:A786, Πολιτική Έφεση 335/2009 ημερομηνίας 17.10.2014 και συγκεκριμένα τα εξής: « Με τα στοιχεία που τέθηκαν από την ΜΕ1, η αποδοχή από το Δικαστήριο του Τεκμηρίου 21 ως αντιγράφου τραπεζικού βιβλίου και η διαπίστωσή του ότι «τεκμηριώνει εκ πρώτης όψεως την υπόθεση της ενάγουσας και θα αποδεικνύει τούτη εκτός στην έκταση που ανατρέπεται από άλλη μαρτυρία που ικανοποιεί το Δικαστήριο ότι αυτή ανταποκρίνεται στην αλήθεια των πραγμάτων» είναι ορθή. Αυτό προκύπτει ευθέως από το άρθρο 22 του Κεφ. 9. Το Τεκμήριο 21 καλύπτεται επίσης από το Bankers´ Books Evidence Act 1879, το οποίο εφαρμόζεται στην Κύπρο, με βάση το άρθρο 3 του Κεφ. 9. (Attorney General of the Republic v. Theocharides and others
(1973)2 CLR 75, Williams & Clyn´s Bank v. Ship Maria
(1992)1A ΑΑΔ 309 και Σιάτης v. Εθνικής Τράπεζας της Ελλάδος
(2000)1Γ ΑΑΔ 1598). Η χρέωση του ποσού των ΛΚ6.376,88 δεν αμφισβητήθηκε κατά την αντεξέταση, όπως άλλωστε δεν αμφισβητήθηκε οποιαδήποτε χρέωση που περιλαμβάνεται στο εν λόγω Τεκμήριο. Ο εφεσίβλητος στην υπεράσπισή του, πέραν της γενικής άρνησης ως προς το οφειλόμενο ποσό, δεν αμφισβήτησε συγκεκριμένες χρεώσεις του εν λόγω λογαριασμού. Με αυτά τα δεδομένα, θεωρούμε ότι δεν ήταν επιτρεπτό για το Δικαστήριο να υπεισέλθει σε λεπτομερή έλεγχο της απαίτησης και να προβεί σε λογιστικούς και μαθηματικούς υπολογισμούς ως προς το οφειλόμενο υπόλοιπο, ενώ ουδεμία καταχώρηση του Τεκμηρίου 21 είχε αμφισβητηθεί από την υπεράσπιση και ουδεμία αντεξέταση έγινε στη ΜΕ1 επί του περιεχομένου του εν λόγω Τεκμηρίου. Η Τράπεζα φέρει το βάρος απόδειξης του ύψους της απαίτησής της. Σε περίπτωση που ικανοποιήσει το Δικαστήριο ότι η εκδοχή της ήταν πιο πιθανή παρά όχι, τότε δικαιούται σε απόφαση (Μπούλος Μαρσέλ κ.ά. ν. Λαικής Κυπριακής Τράπεζας Λτδ
(2001)1 ΑΑΔ 1858). Σε περίπτωση όπου υπάρχει μόνο μία εκδοχή ως προς τα γεγονότα, τότε συνήθως αυτό που απομένει να εξεταστεί, εκτός αν υπάρχουν εγγενείς δυσκολίες σε σχέση με το μάρτυρα και την αξιοπιστία του, είναι αν τα γεγονότα, όπως βρίσκονται ενώπιον του Δικαστηρίου είναι αρκετά για να αποδείξουν την υπόθεση στο αναγκαίο επίπεδο (Barry Wynne v. David Costaki Mavronicola ως διαχειριστή της περιουσίας του Κωστάκη Δαυίδ Μαυρονικόλα
(2009)1Β ΑΑΔ 1138). Συνήθως τέτοια θέματα εγείρονται σε υποθέσεις όπου δεν εμφανίζεται ο αντίδικος, όπως ήταν και τα γεγονότα στην υπόθεση Barry Wynne (πιο πάνω). Στην προκείμενη όμως περίπτωση, ο εφεσίβλητος έλαβε μέρος στη διαδικασία. Αρχικά με δικηγόρο και στην πορεία, μετά την απόσυρση του δικηγόρου του, αφού ολοκληρώθηκε η μαρτυρία της Τράπεζας, αυτοπροσώπως, χωρίς όμως να δώσει μαρτυρία ή να κλητεύσει άλλο μάρτυρα. Αποτέλεσμα τούτου ήταν να παραμείνει μόνο μία εκδοχή ενώπιον του Δικαστηρίου. Η κατάθεση του Τεκμηρίου 21, το οποίο αποτελούσε μέρος του τραπεζικού βιβλίου και περιείχε όλες τις καταγραφές των πράξεων που έγιναν σε σχέση με τον επίδικο λογαριασμό, δεν άφηνε περιθώριο στο Δικαστήριο να προβεί σε δική του λογιστική έρευνα για επιβεβαίωση των διαφόρων ποσών που περιλαμβάνονταν σ΄ αυτόν.» Συνεπώς έχουν αποδειχθεί οι κύριοι ισχυρισμοί της Έκθεσης Απαίτησης: η ύπαρξη του δανείου και της υποθήκης, ο τερματισμός της λειτουργίας του λογαριασμού ο οποίος ήταν βάσει της συμφωνίας Τεκμήριο 5, η αποστολή και λήψη επιστολής τερματισμού της συμφωνίας και το ύψος του πιστωτικού υπολοίπου. Έχουν δηλαδή αποδειχθεί οι κύριοι ισχυρισμοί γεγονότων στην Έκθεση Απαίτησης. Ε. ΚΑΤΑΧΡΗΣΤΙΚΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΟΡΩΝ ΤΗΣ ΣΥΜΒΑΣΗΣ Θα εξετάσω σε αυτό το σημείο, με βάση και τα πιο πάνω ευρήματά μου περί των γεγονότων, τον ισχυρισμό των Εναγομένων ότι η συμφωνία Τεκμήριο 5 περιείχε καταχρηστικές ρήτρες. Στην Υπεράσπισή τους, οι Εναγόμενοι ισχυρίζονται ότι διάφοροι όροι της σύμβασης δανείου είναι καταχρηστικοί. Στη Γραπτή τους Αγόρευση, περιορίζονται σε 2 όρους και συγκεκριμένα στους όρους 3 και 4, που έχουν παρατεθεί αυτούσιοι ανωτέρω και που προβλέπουν δικαίωμα των Εναγόντων να τερματίσουν οποτεδήποτε τη λειτουργία του λογαριασμού και να απαιτήσουν εξόφληση του χρεωστικού του υπολοίπου και το δικαίωμα εάν δεν υπάρξει εξόφληση του ποσού που θα ζητηθεί από τους Ενάγοντες να το απαιτήσουν δικαστικώς. Οφείλω λοιπόν, να εξετάσω αυτεπάγγελτα, από όλο το μαρτυρικό υλικό που έχει τεθεί ενώπιόν μου, κατά πόσον υπάρχουν καταχρηστικές ρήτρες στη σύμβαση. Στην υπόθεση ενώπιον του Δ.Ε.Ε. C-415/11, Mohamed Aziz ν. Caixa d'Estalvis de Catalunya, Tarragona i Manresa (Catalunyacaixa), απόφαση ημερομηνίας 14/3/2013, στην οποίαν και με παραμπέμπουν οι ευπαίδευτοι συνήγοροι για τους Εναγόμενους, αναφέρθηκαν τα πιο κάτω (παρατίθεται η μετάφραση ως αυτή είναι δημοσιευμένη στο σύστημα EUR-LEX στο διαδίκτυο): «(αρ. 41).. ο εθνικός δικαστής οφείλει, βάσει της νομολογίας του Δικαστηρίου, να εξετάσει αυτεπαγγέλτως τον καταχρηστικό χαρακτήρα όλων των συμβατικών ρητρών που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας, έστω και αν δεν έχει υποβληθεί ρητώς σχετικό αίτημα, εφόσον έχει στη διάθεσή του τα αναγκαία προς τούτο νομικά και πραγματικά στοιχεία (βλ., επ' αυτού, απόφαση της 4ης Ιουνίου 2009, C-243/08, Pannon GSM, Συλλογή 2009, σ. Ι-4713, σκέψεις 31 και 32, καθώς και προαναφερθείσα απόφαση Banco Español de Crédito, σκέψη 43)........ 45 Ακριβώς επειδή οι καταναλωτές βρίσκονται σε ασθενέστερη θέση, το άρθρο 6, παράγραφος 1, της εν λόγω οδηγίας υποχρεώνει τα κράτη μέλη να προβλέπουν ότι οι καταχρηστικές ρήτρες δεν δεσμεύουν τους καταναλωτές. Όπως προκύπτει από τη νομολογία, πρόκειται για επιτακτικού χαρακτήρα διάταξη, η οποία τείνει να αντικαταστήσει την τυπική ισορροπία που εισάγει η σύμβαση μεταξύ των δικαιωμάτων και των υποχρεώσεων των συμβαλλομένων με μια ουσιαστική ισορροπία, ικανή να αποκαταστήσει τη μεταξύ τους ισότητα (προαναφερθείσα απόφαση Banco Español de Crédito, σκέψη 40 και εκεί παρατιθέμενη νομολογία). 46 Στο πλαίσιο αυτό, το Δικαστήριο έχει επανειλημμένως τονίσει ότι ο εθνικός δικαστής οφείλει να εξετάζει αυτεπαγγέλτως τον καταχρηστικό χαρακτήρα συμβατικής ρήτρας η οποία εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας και, πράττοντας τούτο, να αίρει την υφιστάμενη μεταξύ του καταναλωτή και του επαγγελματία ανισότητα, εφόσον έχει στη διάθεσή του τα απαραίτητα προς τούτο νομικά και πραγματικά στοιχεία (προαναφερθείσες αποφάσεις Pannon GSM, σκέψη 31 και 32, καθώς και Banco Español de Crédito, σκέψεις 42 και 43).» (να σημειωθεί ότι οι υπογραμμίσεις έχουν γίνει από εμένα) Το πρώτο ερώτημα το οποίο πρέπει να απαντηθεί είναι το εάν εφαρμόζεται ο Περί Καταχρηστικών Ρητρών στις Καταναλωτικές Συμβάσεις Νόμος 93(Ι)/1996. Ο σκοπός του επίδικου δανείου, ως φαίνεται στο Τεκμήριο 4 - Αίτηση δανείου είναι για «τρεχούμενο γεωργικό διά(μετρητά ή εμπορεύματα)». Και στο Τεκμήριο 9 που αφορά αποδείξεις χρεώσεων- πιστώσεων στο λογαριασμό των Εναγόντων, όσο και στο Τεκμήριο 11 που είναι οι καταστάσεις του λογαριασμού των Εναγόντων, αναγράφεται η ένδειξη «Τρεχούμενοι Γεωργικοί σ» σε σχέση με το Λογαριασμό. Στο άρθρο 2 του Νόμου δίδεται ο ορισμός της έννοιας του καταναλωτή, ο οποίος είναι «κάθε φυσικό πρόσωπο το οποίο, κατά την κατάρτιση σύμβασης στην οποία εφαρμόζεται ο παρών Νόμος ενεργεί για σκοπούς οι οποίοι είναι άσχετοι με την άσκηση της επιχείρησης του·» Ο όρος « "επιχείρηση" περιλαμβάνει εμπόριο ή επάγγελμα, καθώς και τις επιχειρηματικές δραστηριότητες οποιουδήποτε κυβερνητικού τμήματος ή τοπικής ή δημόσιας αρχής·» (άρθρο 2 του ίδιου Νόμου) Στο άρθρο 3 του Νόμου, ορίζεται το πεδίο εφαρμογής της σύμβασης. Σύμφωνα με το εν λόγω άρθρο: «3.-
(1)Με την επιφύλαξη των διατάξεων του άρθρου 4, ο παρών Νόμος τυγχάνει εφαρμογής σε κάθε ρήτρα σύμβασης που συνάπτεται μεταξύ πωλητή ή προμηθευτή και καταναλωτή και η οποία δεν αποτέλεσε αντικείμενο ατομικής διαπραγμάτευσης.» Συνεπώς, σε σχέση με τον Εναγόμενο 1, ο οποίος ήταν κατά την κατάρτιση της σύμβασης γεωργός, θεωρώ ότι ο Περί Καταχρηστικών Ρητρών σε Καταναλωτικές Συμβάσεις Νόμος 93(Ι)/1996, δεν τυγχάνει εφαρμογής στην υπό εξέταση περίπτωση. Η σύμβαση δανείου-πιστώσεως σχετιζόταν με το επάγγελμά του, οπότε δεν μπορεί να θεωρηθεί καταναλωτής εν τη εννοία του Νόμου. Σε σχέση με τους υπόλοιπους 3 οφειλέτες όμως, δεν έχω κανένα στοιχείο ότι ήταν γεωργοί, ούτε διαφαίνεται στο Τεκμήριο 4 οτιδήποτε σχετικό. Οπότε εκείνοι μπορούν να θεωρηθούν ως καταναλωτές εν τη εννοία του Νόμου, εφόσον η σύμβαση δεν σχετιζόταν με επαγγελματική ή επιχειρηματική τους δραστηριότητα. Πριν να αναφερθώ στο τι προβλέπεται γενικά από το Νόμο σε σχέση με τις καταναλωτικές συμβάσεις, θα ήθελα να αναφερθώ σε πρόσφατη τροποποίηση του Νόμου (Ν. 49(Ι)/2016), με την οποίαν έχουν εισαχθεί δύο πρόνοιες που θεωρώ ότι πρέπει να εξεταστεί κατά πόσον είναι σχετικές με την υπό εξέταση περίπτωση. Πρώτον σε Παράρτημα ενδεικτικών καταχρηστικών ρητρών έχουν προστεθεί ρήτρες που έχουν σκοπό ή αποτέλεσμα: «(ιη) να επιτρέπουν σε πιστωτικό ίδρυμα να απαιτεί μονομερώς άμεση εξόφληση πιστωτικής διευκόλυνσης χωρίς οποιεσδήποτε συγκεκριμένες προϋποθέσεις που καθορίζονται στη σύμβαση πιστωτικής διευκόλυνσης και/ή σε οποιαδήποτε νομοθεσία: Νοείται ότι εξαιρούνται όλες οι συμβάσεις πιστωτικής διευκόλυνσης που προνοούν όρια υπερανάληψης, αφού δοθεί προειδοποίηση τριάντα
(30)ημερών» Έχει επίσης με την τροποποίηση του 2016 προστεθεί ρητή πρόνοια στο Νόμο (νέο άρθρο 5
(5)) ότι: «
(5)Ανεξάρτητα από τις διατάξεις των εδαφίων
(1),
(2),
(3)και
(4), για τους σκοπούς του παρόντος Νόμου "καταχρηστική ρήτρα" θεωρείται κάθε ρήτρα με την οποία υπολογίζεται το επιτόκιο και περιγράφεται ο τρόπος υπολογισμού του επιτοκίου στη βάση των 360 ημερών ή άλλου αριθμού ημερών αντί στη βάση των 365 ή 366 ημερών σε περίπτωση δίσεκτου έτους.» Δεν τύγχαναν όμως εφαρμογής οι πρόνοιες του 49(Ι)/2016, όταν συνομολογήθηκε η σύμβαση στις 19/4/2007, ούτε στις 9/11/2012 όταν έλαβε χώρα ο τερματισμός της σύμβασης. Οπότε θα εξετάσω τις πρόνοιες της σύμβασης γενικότερα, στα πλαίσια του Περί Καταχρηστικών Ρητρών σε Καταναλωτικές Συμβάσεις Νόμου, ως ίσχυε κατά τις σχετικές με την παρούσα αγωγή περιόδους. Το άρθρο 5 του Περί Καταχρηστικών Ρητρών σε Καταναλωτικές Συμβάσεις Νόμου, αναφέρει τα ακόλουθα, σε σχέση με το τι θεωρείται «καταχρηστική ρήτρα»: « 5.-
(1)Για τους σκοπούς του παρόντος Νόμου και τηρουμένων των εδαφίων
(2)και
(3)του παρόντος άρθρου, "καταχρηστική ρήτρα" θεωρείται κάθε ρήτρα η οποία, παρά την απαίτηση καλής πίστης, δημιουργεί σε βάρος του καταναλωτή σημαντική ανισότητα ανάμεσα στα δικαιώματα και στις υποχρεώσεις των μερών που απορρέουν από τη σύμβαση.
(2)Η εκτίμηση του καταχρηστικού χαρακτήρα μιας ρήτρας γίνεται, αφού ληφθούν υπόψη η φύση των αγαθών ή των υπηρεσιών που αποτελούν το αντικείμενο της σύμβασης, όλες οι κατά το χρόνο της σύναψης της σύμβασης περιστάσεις που περιβάλλουν την εν λόγω σύμβαση, καθώς και όλες οι υπόλοιπες ρήτρες της σύμβασης ή άλλης σύμβασης από την οποία αυτή εξαρτάται.
(3)Για να διαπιστωθεί κατά πόσο μια ρήτρα ικανοποιεί την απαίτηση καλής πίστης, λαμβάνονται ιδιαίτερα υπόψη τα ακόλουθα- (α) Η διαπραγματευτική δύναμη των μερών· (β) αν ο καταναλωτής δέχθηκε οποιεσδήποτε παροτρύνσεις, για να συμφωνήσει στη ρήτρα· (γ) αν τα αγαθά ή οι υπηρεσίες πωλήθηκαν ή προμηθεύτηκαν κατόπιν ειδικής παραγγελίας του καταναλωτή· και (δ) ο βαθμός στον οποίο ο πωλητής ή προμηθευτής χειρίστηκαν δίκαια τον καταναλωτή.
(4)Το Παράρτημα του παρόντος Νόμου περιέχει ενδεικτικό και μη εξαντλητικό κατάλογο ρητρών που δυνατό να θεωρηθούν καταχρηστικές.» Η σύμβαση καταρτίστηκε κατόπιν αίτησης του Εναγομένου 1, Τεκμήριο
- Δεν τέθηκε μαρτυρία για κάποια αθέμιτη ή δυσανάλογη ή έστω σημαντική παρότρυνση ή για πιέσεις για να συμφωνηθούν οι όροι της συμφωνίας. Το έγγραφο Τεκμήριο 5 ήταν μεν τυποποιημένο έγγραφο, αλλά το έγγραφο είναι υπογεγραμμένο κανονικά από τους Εναγόμενους, οι οποίοι υπογράφοντας αυτό το αποδέχθηκαν. Δεν έχει παρουσιαστεί μαρτυρία από τους Εναγόμενους ότι δεν είχαν την ευκαιρία να διαπραγματευτούν την σύμβαση, η οποία ακολούθησε μάλιστα μετά από αίτηση για δανεισμό. Έχει τεθεί μαρτυρία, την οποίαν αποδέχομαι ότι πάγια τακτική των Εναγόντων ήταν να χορηγούν αντίγραφο συμφωνιών στους πελάτες τους που θα τις υπέγραφαν. Ιδώμενη συνολικά, η σύμβαση περιείχε και ευνοϊκούς όρους (π.χ. στην παράγραφο 1, ο όρος ότι το ποσό των 50,000 Λ.Κ. χορηγείτο σε τρεχούμενο λογαριασμό ο οποίος έληγε στις 30/9/2026), αλλά περιείχε και όρους επαχθείς για τους Εναγόμενους όπως οι όροι 3 και 4 που έδιδαν το δικαίωμα για τερματισμό του λογαριασμού οποτεδήποτε. Αυτό δεν θεμελιώνει καταχρηστικότητα. Ούτε θεωρώ ότι ήταν τέτοια η σχέση των μερών στην προκείμενη περίπτωση που να δημιουργούσε ανισότητα ανάμεσα στα δύο μέρη. Οι Ενάγοντες χορήγησαν ένα δάνειο στους Εναγόμενους, πληρωτέο το 2026, διατηρώντας όμως το δικαίωμα αν το επιθυμούσαν, να ζητήσουν την αποπληρωμή του και νωρίτερα. Οι Εναγόμενοι το δέχτηκαν και το υπέγραψαν. Ούτε φάνηκε να εκπλήσσονται ή να διαμαρτύρονται όταν έλαβε χώρα ο τερματισμός, αφού δεν προσκομίστηκε ενώπιόν μου οιαδήποτε τέτοια μαρτυρία. Ούτε έχω μαρτυρία για τέτοια ανισότητα στη διαπραγματευτική θέση των μερών. Ούτε διαπιστώνω οτιδήποτε το καταχρηστικό στη σύμβαση, είτε σε σχέση με το επιτόκιο είτε άλλως πως. Ειδικά πάντως σε σχέση με τη χρήση διαιρέτη 360 ημερών αντί 365 που προβλεπόταν στη σύμβαση (παράγραφος 2(α) του Τεκμηρίου 5), ασχέτως του ότι δεν ίσχυε τότε η πρόνοια για καταχρηστικότητα όρου που προβλέπει χρήση διαιρέτη 360 ημερών), θα παραπέμψω σε πρωτόδικη απόφαση του κ. Χ.Μαλαχτού, Π.Ε.Δ., στην Αγωγή Επαρχιακού Δικαστηρίου Λάρνακας Τράπεζα Κύπρου Δημόσια Εταιρεία Λτδ ν. Sun Dance Oceans Ltd κ.α. , Αρ. Αγωγής 398/2011, (απόφαση ημερομηνίας 18/12/2015), όπου και ανέφερε τα ακόλουθα: « Ο πελάτης τράπεζας που συμβάλλεται με την τράπεζα και συμφωνεί να χρεώνεται τόκο με επιτόκιο Χ % που να υπολογίζεται με τη χρησιμοποίηση ως διαιρέτη των 360 αντί των 365 ημερών, έχει ουσιαστικά συμφωνήσει ότι θα χρεώνεται με επιτόκιο κάτι περισσότερο από το Χ %. Είναι η κατάληξη του Δικαστηρίου ότι η επιβολή τόκου στους λογαριασμούς δανείου και τρεχούμενου λογαριασμού όπως προνοείται στους όρους 4 και 2 των αντίστοιχων συμφωνιών, δεν οδηγούσε σε παράνομες χρεώσεις τόκων." Θα προβώ σε ειδική αναφορά επίσης στο δικαίωμα των Εναγόντων να τερματίσουν το λογαριασμό και να ζητήσουν όλο το οφειλόμενο υπόλοιπο. Υπήρχαν σαφείς πρόνοιες προς αυτό (παράγραφοι 3 και 4) και οι Ενάγοντες είχαν κάθε δικαίωμα να το πράξουν. Ζ. Η ΚΡΙΣΗ ΤΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΑΠΑΙΤΗΣΗ Με βάση τα πιο πάνω, οι Ενάγοντες επιτυγχάνουν στην αξίωσή τους και θεωρώ ότι δικαιούνται το ποσό που ως αναφέρεται στην κατάσταση Λογαριασμού Τεκμήριο 10, ίσχυε κατά το τέλος του 2012 και που ζητείται με την απαίτηση, δηλαδή €96,833.46, πλέον τόκο 7% (ως περιορίστηκε), από την 1/1/2013 (αφού το ποσό αυτό διαμορφώθηκε στο τέλος του 2012) μέχρι τελικής εξόφλησης. Δεν θεωρώ όμως ότι οι Ενάγοντες δικαιούνται κεφαλαιοποίηση τόκων δύο φορές ετησίως, παρά τα προβλεπόμενα στη συμφωνία. Από ό,τι φαίνεται στις καταστάσεις λογαριασμού ποτέ δεν άσκησαν στην πράξη αυτό το δικαίωμά τους πριν ή ακόμα και μετά τον τερματισμό. Χρέωναν τόκο στο λογαριασμό μόνο μία φορά ετησίως. Η. ΤΟ ΑΙΤΟΥΜΕΝΟ ΔΙΑΤΑΓΜΑ ΠΩΛΗΣΗΣ ΤΗΣ ΥΠΟΘΗΚΗΣ Τίθεται θέμα από τους Εναγόμενους στην Υπεράσπιση και Ανταπαίτησή τους για μη κατάρτιση των εγγράφων υποθήκης σύμφωνα με το άρθρο 21(γ) του Ν. 9/1965 (Περί Μεταβιβάσεως και Υποθηκεύσεως Ακινήτων Νόμο). Τέθηκε επίσης κατά την αντεξέταση της μάρτυρος ζήτημα κατά πόσον η αναφορά σε απλό τόκο στο Τεκμήριο 7, επέτρεπε στους Ενάγοντες να προβαίνουν σε κεφαλαιοποίηση τόκων (στις χρεώσεις τους στο λογαριασμό). Όσον αφορά το αιτούμενο διάταγμα, παρατηρώ ότι στο Τεκμήριο 7 υπάρχει αναφορά σε απλό τόκο προς 7% από 19/4/2007 επί ποσού 50,000 Λ.Κ. το οποίο οφείλει ο Εναγόμενος 1 XXXXX Παναγιώτη Ευαγγέλου να καταβάλει στους Ενάγοντες στις 30/9/
- Αναφέρεται όμως επίσης ότι «η παρούσα υποθήκη θα διέπεται υπό των όρων του επισυνημμένου γραμματίου το οποίο αποτελεί αναπόσπαστον μέρος της υποθήκης ταύτης; +συμπεριλαμβανόμενου και του κυμαινόμενου επιτοκίου.» Το έγγραφο που συνοδεύει το Τεκμήριο 7 και που σύμφωνα με τη μαρτυρία που δόθηκε στο Δικαστήριο κατατέθηκε μαζί του στο Κτηματολόγιο, αλλά και φαίνεται από το Τεκμήριο 6 πάνω δεξιό μέρος (« Έγγραφο που περιέχει πρόσθετους όρους της υποθήκης με αρ. Υ XXXXX /Α της Επαρχίας Λ/κα Ημερομηνία 19/4/07») ότι συνιστά το αναφερόμενο στο Τεκμήριο 7 «επισυνημμένο γραμμάτιο» και που το υπογράφουν και οι 4 Εναγόμενοι/δανειολήπτες, περιέχει διάφορους όρους όπως το ότι υποθηκεύονται τρία ακίνητα, τα δύο από τα οποία στην Ξυλοφάγου -που είναι και τα ακίνητα των οποίων ζητείται η εκποίηση με το αιτούμενο στην αγωγή διάταγμα. Σ Στο Τεκμήριο 6 αναφέρεται δικαίωμα κεφαλαιοποίησης τόκων 2 φορές ετησίως (παρ. 14), ότι το έγγραφο υποθήκης σχετίζεται με σύμβαση δανείου μεταξύ Εναγόντων-Εναγομένων (παρ. 1), ότι το μεγαλύτερο ποσό για το οποίο δεσμεύονται τα υποθηκευμένα ακίνητα είναι το τελικό υπόλοιπο κατά την εκποίηση της υποθήκης με μέγιστο ποσό αυτό των 50,000 Λ.Κ. με πρόσθετους τόκους, περιθώριο τόκου, δικαιώματα παροχής υπηρεσιών και/ή άλλα έξοδα (παρ. 12) και ότι σε πρώτη ζήτηση και από τη στιγμή που κάθε ποσό που εξασφαλίζεται με την υποθήκη καταστεί πληρωτέο υποχρεούνται οι Εναγόμενοι προσωπικά να το πληρώσουν και ότι αν αυτό δεν γίνει, οι Ενάγοντες, είτε με αγωγή είτε με άλλο τρόπο μπορούν να πωλήσουν τα ενυπόθηκα κτήματα (παρ. 5). Δεν θεωρώ ότι αντιβαίνει η σύμβαση και Δήλωση Υποθήκευσης (Τεκμήριο 7) στα όσα ο Ν. 9/1965Περί Μεταβιβάσεως και Υποθηκεύσεως Ακινήτων προβλέπει. Η σύμβαση υποθήκης κρίνεται ως έγκυρη και σύμφωνη με τη νομοθεσία. Τόσο το ποσό προς το οποίο ανταποκρίνεται όσο και οι όροι της υποθήκης συγκεκριμενοποιούνται επαρκώς και σχετίζονται με τη σύμβαση δανείου που αφορά η παρούσα υπόθεση. Κρίνω ότι με βάση το περιεχόμενο των Τεκμηρίων 6, 7, 10 και 11, εφόσον έχει αποδειχθεί το οφειλόμενο υπόλοιπο, ότι πληρούνται οι προϋποθέσεις για έκδοση διατάγματος ως το Δ της Έκθεσης Απαίτησης και εκδίδεται σχετικό διάταγμα ως θα παρατεθεί αμέσως πιο κάτω στην κατάληξη του Δικαστηρίου. Θ. ΚΑΤΑΛΗΞΗ Αγωγή Με βάση τα πιο πάνω εκδίδεται απόφαση υπέρ των Εναγόντων και εναντίον των Εναγομένων 1-4 αλληλέγγυα και/ή κεχωρισμένα για ποσό €96.833.46, πλέον τόκο 7% από τις 1/1/
- Εκδίδεται επίσης διάταγμα του Δικαστηρίου με το οποίο διατάσσεται η εκποίηση των 2 πιο κάτω περιγραφόμενων υποθηκευμένων ακινήτων δυνάμει της Υποθήκης XXXXX/2007, του Επαρχιακού Κτηματολογίου Λάρνακας, ημερομηνίας 28/12/2006:
(1)Χωράφι, Αριθμός Εγγραφής 6/XXXXX, Σχέδιο 2-276-374, Τμήμα 6, Τεμάχιο XXXXX, Έκταση 5 Δεκάρια και 994 τετρ. μέτρα (m²), στη Ξυλοφάγου, της Επαρχίας Λάρνακας, εγγεγραμμένο μερίδιο το ΟΛΟΝ, υποθηκευμένο μερίδιο το ΟΛΟΝ και
(2)Χωράφι, Αριθμός Εγγραφής 2/XXXXX, Σχέδιο 2-279-372, Τμήμα 2, Τεμάχιο XXXXX, Έκταση 3 Δεκάρια και 724 τετρ. μέτρα (m²), Τοποθεσία Σιαχωτή, στη Ξυλοφάγου, της Επαρχίας Λάρνακας, εγγεγραμμένο μερίδιο 1/5, υποθηκευμένο μερίδιο το ΟΛΟΝ του εγγεγραμμένου μεριδίου, ήτοι 1/
- Το προϊόν της πώλησης των 2 ακινήτων να διατεθεί για μερική ή ολική εξόφληση του εξ' αποφάσεως χρέους στην παρούσα υπόθεση, πλέον των τόκων, των εξόδων πώλησης και των εξόδων αγωγής και οιοδήποτε περίσσευμα, αν υπάρχει να διατεθεί στον Εναγόμενο
- Τα έξοδα της αγωγής, ως θα υπολογιστούν από τον/την Πρωτοκολλητή και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο επιδικάζονται υπέρ των Εναγόντων και εναντίον των Εναγομένων 1- 4 αλληλέγγυα και/ή κεχωρισμένα, με νόμιμο τόκο από την ημερομηνία καταχώρησης της αγωγής. Ως όρος για έκδοση της απόφασης, τίθεται ότι εντός 15 ημερών από σήμερα, θα καταχωρηθεί από τους Ενάγοντες μέσω του δικηγόρου τους στο Πρωτοκολλητείο (Τμήμα Πολιτικών Υποθέσεων) του Επαρχιακού Δικαστηρίου Λάρνακας, Ειδοποίηση με βάση το άρθρο 49(ΣΤ)
(1)του Περί Συνεργατικών Εταιρειών Νόμου 22/1985 ως τροποποιήθηκε, για την αντικατάσταση της επωνυμίας της μεταφέρουσας εταιρείας (Συνεργατική Πιστωτική Εταιρεία Ξυλοφάγου Λτδ) με την επωνυμία της μετονομασθείσας αποδεχόμενης εταιρείας (Συνεργατική Πιστωτική Εταιρεία Κοκκινοχωρίων Λτδ). Εάν καταχωρηθεί Ειδοποίηση, ο τίτλος της συνταχθείσας απόφασης, θα τροποποιηθεί αυτόματα με σχετική αντικατάσταση του ονόματος των Εναγόντων (το οποίο θα γίνει Συνεργατική Πιστωτική Εταιρεία Κοκκινοχωρίων Λτδ). Ανταπαίτηση Όσον αφορά την ανταπαίτηση, αυτή απορρίπτεται με βάση και τα ευρήματα και την κατάληξη του Δικαστηρίου ότι η αγωγή επιτυγχάνει, αφού οι συμβάσεις δανείου και υποθήκης κρίθηκαν ότι είναι έγκυρες και καλώς εφαρμόστηκαν. Εννοείται ότι λόγω της στενής της σύνδεσης με την απαίτηση στην Αγωγή, όσο και της de facto συνεκδίκασης Απαίτησης-Ανταπαίτησης και της μη δημιουργίας επιπλέον εξόδων, δεν εκδίδεται οιαδήποτε επιπλέον διαταγή για έξοδα σε σχέση με την ανταπαίτηση. (Υπ.) ............... Ξ. Ξενοφώντος, Ε.Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο