Ραδιοφωνικό Ίδρυμα Κύπρου ν. K. K. New Extra Ltd, Αρ. Αγωγής :- 1514/ 2007, 10/5/2016

Ραδιοφωνικό Ίδρυμα Κύπρου ν. K. K. New Extra Ltd, Αρ. Αγωγής :- 1514/ 2007, 10/5/2016 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDPAF:2016:A101 ΣΤΟ ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΠΑΦΟΥ Ενώπιον :- Μ. Α. Ματθαίου Α. Ε. Δ. Αρ. Αγωγής :- 1514/ 2007 Μεταξύ:- Ραδιοφωνικό Ίδρυμα Κύπρου Ενάγοντες Και K. K. New Extra Ltd Εναγόμενη Ημερομηνία :- Τρίτη 10η Μαίου 2016 Για τους Ενάγοντες :- κος. Κυριάκος Χρ. Κνώφου για Κώστας Π. Δημητριάδης Δ. Ε. Π. Ε. Για ν΄ ακούσει απόφαση :- κος. Νικήτας Νικήτα Για την εναγόμενη :- κος. Αντώνης Νικολάου για Γιώργος Χαραλαμπίδης & Σια Δ. Ε. Π. Ε. Για ν΄ ακούσει απόφαση :- κα. Ελισάβετ Πατσαλίδου ΤΕΛΙΚΗ ΑΠΟΦΑΣΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ [ 1 ] Προτού προχωρήσω στην ανάγνωση αυτής της απόφασης θα ήθελα πρώτα να ευχαριστήσω τους ευπαίδευτους δικηγόρους των διαδίκων για τον επαγγελματικά συνετό τρόπο με τον οποίο αμφότεροι συμμετείχαν στην ακροαματική διαδικασία όχι μόνο αποφεύγοντας την οποιαδήποτε σπατάλη δικαστικού χρόνου αλλά αντιθέτως διασφαλίζοντας την εξοικονόμηση αυτού όπου αυτό ήταν εφικτό δίχως παράλληλα να παραβλάπτονται τα δικαιώματα των διαδίκων. Αναφορικά με αυτό το θέμα διατηρώ επίσης υπόψη μου την ιδιαιτερότητα της πραγματικής πτυχής της αγωγής καθώς πραγματικά δεν έχω υπόψη μου παρόμοια γεγονότα να έχουν αποτελέσει ποτέ στο παρελθόν αντικείμενο διαφοράς προς επίλυση από Δικαστήριο στην Κύπρο. [ 2 ] Θα ήταν παράλειψη μου επίσης να μην εκφράσω και τη λύπη μου αναφορικά με την καθυστέρηση στην έκδοση αυτής της απόφασης η οποία οφείλεται κυρίως στο πρόγραμμα και φόρτο εργασίας του Δικαστηρίου. Η ΜΑΡΤΥΡΙΑ [ 3 ] Η μαρτυρία η οποία παρουσιάστηκε έχει σχέση με φυσικά φαινόμενα και τεχνικά χαρακτηριστικά. Προτάθηκαν προς αξιολόγηση από αμφότερους τους διάδικους θέσεις μαρτύρων την εμπειρογνωμοσύνη των οποίων οι διάδικοι καλούν το Δικαστήριο να αναγνωρίσει απορρίπτοντας παράλληλα τη βασιμότητα της μαρτυρίας της αντίδικης πλευράς επί των ίδιων θεμάτων. [ 4 ] Η εμπειρογνωμοσύνη αυτή στη περίπτωση δύο εκ των τριών βασικών μαρτύρων προτάθηκε σε γενική μορφή σε σχέση με τα προαναφερόμενα φυσικά φαινόμενα και τεχνικά χαρακτηριστικά καθώς αυτοί εξέφρασαν απόψεις για γεγονότα, τα οποία ούτε οι ίδιοι αλλά ούτε και κανείς άλλος είδε όντως να συμβαίνουν. Θεωρώ πως μερική εμπειρογνωμοσύνη, ως αποτέλεσμα μακρόχρονης πείρας στην ανέγερση και συντήρηση ιστών, επίσης προτάθηκε σε σχέση με τους Μ. Ε. 3 και

1. [ 5 ] Αυτά τα φυσικά φαινόμενα και τεχνικά χαρακτηριστικά σε συνάρτηση βεβαίως με την κατάσταση επί τόπου κατά τον ουσιώδη χρόνο αποτέλεσαν τα κύρια και βασικά στοιχεία γύρω από τα οποία περιφερόταν η ακροαματική διαδικασία καθώς η δίκη ουσιαστικά αναλώθηκε σε εξέταση αυτών των στοιχείων σε μία προσπάθεια αναπαράστασης των όσων είχαν συμβεί πριν περίπου 12 χρόνια σε ένα ύψωμα στην περιοχή πλησίον των χωριών Τάλας, Κοίλης και Τσάδας στην επαρχία Πάφου. Η οποία αναπαράσταση βεβαίως, στην απουσία αυτόπτων μαρτύρων, αναπόφευκτα δεν θα μπορούσε να ήταν οτιδήποτε άλλο παρά υποθετική και βασισμένη στις συνέπειες επί τόπου της κακοκαιρίας η οποία υπήρχε κατά τη διάρκεια της κατάρρευσης των δύο βασικών επίδικων ιστών. [ 6 ] Αναμφίβολα σημαντικό δηλαδή είναι το γεγονός πως υπό μορφή μαρτυρίας τα γεγονότα του επίδικου συμβάντος δεν έχουν ως πηγή τους αυτόπτες μάρτυρες. Σε αντίθεση με μία συνήθη αγωγή όπου ο ενάγων ισχυρίζεται την ύπαρξη αμέλειας του εναγομένου. Όπως, παραδείγματος χάριν, σε ένα αυτοκινητικό δυστύχημα. Δηλαδή, απουσιάζει πλήρως από αυτή την αγωγή ο ανθρώπινος παράγοντας της άμεσης αντίληψης των πραγμάτων δια μέσω των αισθήσεων. Δεν έχει παρουσιαστεί μαρτυρία αυτόπτων μαρτύρων της ίδιας της κατάρρευσης των δύο βασικών επίδικων ιστών καθότι τέτοια μαρτυρία δεν ήταν διαθέσιμη. [ 7 ] Υπό αυτή την έννοια η μαρτυρία η οποία έχει παρουσιαστεί είναι απρόσωπη. Ούτε είδε ούτε άκουσε οποιοσδήποτε από τους μάρτυρες οτιδήποτε το οποίο να είχε συμβεί είτε αμέσως πριν είτε κατά τη διάρκεια της κατάρρευσης των ιστών. Δεν τίθεται δηλαδή θέμα αξιολόγησης της αξιοπιστίας αυτόπτων μαρτύρων γεγονότων. Μάλιστα το μεγαλύτερο μέρος της μαρτυρίας η οποία έχει παρουσιαστεί σε σχέση με την επίδικη κατάρρευση είναι εστιασμένο όχι σε γεγονότα αλλά σε συμπεράσματα αναφορικά με γεγονότα τα οποία όμως κανείς δεν είδε όντως να συμβαίνουν. [ 8 ] Μαρτυρία σε σχέση γενικά με φυσικά φαινόμενα, όπως η ταχύτητα του ανέμου σε καιρικές συνθήκες κακοκαιρίας ή πιο εξειδικευμένα σε σχέση με τεχνικά χαρακτηριστικά όπως ο τρόπος κατασκευής και δομής ιστών με στόχο τη διατήρηση της σταθερότητας τους σε μία κάθετη θέση. Ιστών συγκεκριμένου είδους για τη μετάδοση τηλεοπτικών και ραδιοφωνικών προγραμμάτων. [ 9 ] Είναι αυτή η απουσία αυτόπτων μαρτύρων η οποία αναπόφευκτα οδήγησε τους διάδικους στην παρουσίαση κυρίως υποθετικής αλλά παράλληλα - ίσως και εξαιτίας της υποθετικής της φύσης - εκτεταμένης μαρτυρίας από μάρτυρες οι οποίοι προτάθηκαν ως εμπειρογνώμονες και η μαρτυρία των οποίων αμφισβητήθηκε με ανάλογη αντεξέταση στην κάθε περίπτωση. [ 10 ] Βεβαίως παρουσιάστηκαν και άλλοι μάρτυρες οι οποίοι δεν προτάθηκαν γενικά ως εμπειρογνώμονες αλλά ως άτομα των οποίων η μαρτυρία θα μπορούσε να θεωρηθεί σχετική με τα επίδικα θέματα. Επιπλέον, παρουσιάστηκαν και μάρτυρες, όπως οι Μ. Ε. 3 και 4, οι οποίοι αν και δεν προτάθηκαν ως εμπειρογνώμονες γενικά στον κλάδο της πολιτικής μηχανικής ή οποιασδήποτε άλλης επιστήμης, εντούτοις κατείχαν μακρόχρονη πείρα σε σχέση με την ανέγερση και συντήρηση ιστών καθώς επί καθημερινής βάσης για μία πολυετή περίοδο το αντικείμενο της εργασίας τους αποτελείτο από αυτές τις ενέργειες. [ 11 ] Παρά και την παρατεταμένη διάρκεια της ακροαματικής διαδικασίας και την κατ΄ επέκταση σταδιακά αυξανόμενη έκταση της μαρτυρίας η οποία παρουσιάστηκε, στόχος του Δικαστηρίου είναι όπως η απόφαση αυτή να διατηρηθεί όσο το δυνατό αυτό είναι εφικτό σχετικά περιορισμένη σε έκταση. Δίχως όμως παράλληλα να μην δίδεται και μία ολοκληρωμένη εικόνα τόσο της μαρτυρίας η οποία παρουσιάστηκε όσο και μία επαρκής αιτιολόγηση αυτής της απόφασης υπό την έννοια της αξιολόγησης αυτής της μαρτυρίας. [ 12 ] Μετά από μελέτη της μαρτυρίας στο σύνολο της το Δικαστήριο έχει πεισθεί - βάσει του ισοζυγίου των πιθανοτήτων - ως προς τα πραγματικά αίτια της επίδικης κατάρρευσης των ιστών των εναγόντων και της εναγομένης εταιρείας. Τα αίτια κατάρρευσης υπό την εξής διπλή έννοια. Πρώτο, μίας προϋπάρχουσας επί τόπου κατάστασης σε συνδυασμό δεύτερο, με τις συνθήκες οι οποίες επικρατούσαν κατά την ημερομηνία της κατάρρευσης των ιστών των διαδίκων. [ 13 ] Συνοπτικά ως προς τα επίδικα γεγονότα υπενθυμίζω τα ακόλουθα. Ο σκοπός λειτουργίας τόσο των εναγόντων όσο και της εναγομένης κατά τον ουσιώδη χρόνο της αγωγής ήταν η μετάδοση προγραμμάτων από το ραδιόφωνο και την τηλεόραση. Προς επίτευξη αυτού του σκοπού οι διάδικοι είχαν εγκαταστήσει ιστούς στην περιοχή Μελισσόβουνου στην Τσάδα της επαρχίας Πάφου. Στις 22/1/2004 υπό συνθήκες κακοκαιρίας αμφότεροι αυτοί οι ιστοί κατέρρευσαν. [ 14 ] Πολύ απλά και συνοπτικά αυτά είναι τα βασικά επίδικα γεγονότα σε σχέση με τη συγκεκριμένη ημερομηνία κατάρρευσης των ιστών. Βεβαίως έχει παρουσιαστεί και μαρτυρία η οποία αφορά όχι μόνο γεγονότα τα οποία είχαν προηγηθεί αλλά και τα οποία είχαν ακολουθήσει αυτή την κατάρρευση. [ 15 ] Η ύπαρξη γενικά των προαναφερόμενων καιρικών συνθηκών είναι κοινά αποδεκτή από τους διάδικους δίχως όμως παράλληλα να υπάρχει και απόλυτη συμφωνία ως προς βασικές λεπτομέρειες των συγκεκριμένων συνθηκών. Όπως, παραδείγματος χάριν, η ταχύτητα του ανέμου στο χώρο κατάρρευσης των ιστών. Σύμφωνα με τις εκδοχές των διαδίκων στα δικόγραφα οι ενάγοντες ισχυρίζονται πως η κατάρρευση του ιστού τους οφειλόταν σε αμέλεια ή παράβαση των εκ του νόμου καθηκόντων της εναγομένης ενώ αντιθέτως η εναγόμενη ισχυρίζεται πως η κατάρρευση του δικού της ιστού οφειλόταν στην κατάρρευση του ιστού των εναγόντων δίχως όμως η κατάρρευση του ιστού της να είχε προκαλέσει την κατάρρευση του ιστού των εναγόντων ή να είχε συντείνει με οποιοδήποτε τρόπο σε αυτή. [ 16 ] Διατηρώντας υπόψη πως εντός αυτής της απόφασης θα υπάρχει κατ΄ επανάληψη αναφορά στους συγκεκριμένους ιστούς, χάριν συντομίας ο ιστός των εναγόντων θα αναφέρεται ως ο «ιστός ΡΙΚ» και ο ιστός της εναγομένης ως ο «ιστός EXTRA». [ 17 ] Αξίζει επίσης να σημειωθεί προς καλύτερη κατανόηση αυτής της απόφασης ότι η χρήση της λέξης «ιστός» γίνεται με την έννοια η οποία προκύπτει από τη μαρτυρία στο σύνολο της σύμφωνα με την οποία υπάρχει διαφορά μεταξύ ενός αυτοστήρικτου πύργου και ενός ιστού ο οποίος σταθεροποιείται με τη χρήση συρματόσχοινων[1]. Όμως περισσότερη αναφορά επί αυτού του θέματος γίνεται πιο κάτω κατά την εξέταση της μαρτυρίας η οποία παρουσιάστηκε από αμφότερους τους διάδικους. Επίσης, διατηρώντας υπόψη τη μαρτυρία στο σύνολο της, παρά και τις αναφορές στις περισσότερες περιπτώσεις στους ιστούς ως αντένες, εντούτοις εντός αυτής της απόφασης το Δικαστήριο θα αναφέρεται στους ιστούς ως ιστούς παρά ως αντένες. [ 18 ] Επιπλέον, προκύπτει από τη μαρτυρία του Μ. Ε. 4, Κώστα Φιλίππου, στη σελίδα 3 της γραπτής δήλωσης του, μία περιγραφή των βάσεων των ιστών οι οποίες τοποθετούνται γύρω από την κεντρική βάση του ιστού και την οποία το Δικαστήριο υιοθετεί στις περισσότερες αναφορές του σε αυτές τις βάσεις καθότι θεωρώ ότι η συγκεκριμένη περιγραφή αντικατοπτρίζει χαρακτηριστικά το ρόλο τον οποίο οι βάσεις αυτές διαδραμάτιζαν ως μέρος της όλης κατασκευής ενός ιστού. Περιέγραψε ο συγκεκριμένος μάρτυρας τις βάσεις αυτές ως «βάσεις συγκράτησης» των συρματόσχοινων. Επομένως, το Δικαστήριο παρά και την οποιαδήποτε διαφορετική περιγραφή από ένα μάρτυρα (συνήθως με αναφορά απλά σε «βάσεις») θα χρησιμοποιεί αυτή τη φράση. Η οποία, πέραν και από την ομοιομορφία η οποία διασφαλίζεται σε σχέση με τις αναφορές του Δικαστηρίου, επιπλέον αποφεύγει και την οποιαδήποτε πιθανότητα σύγχυσης αναφοράς σε μία βάση με αναφορές στην κεντρική βάση του κάθε ιστού επί της οποίας αυτός είναι στερεωμένος. [ 19 ] Ο χώρος στον οποίο ήταν εγκατεστημένοι οι ιστοί των διαδίκων βρισκόταν επί ενός τεμαχίου γης σε ύψωμα στην τοποθεσία Μελισσόβουνος της περιοχής του Συμβουλίου Βελτιώσεως Τάλας (σχετική είναι η άδεια οικοδομής η οποία συμπεριλαμβάνεται στο τεκμήριο 5). Χάριν συντομίας το Δικαστήριο θα αναφέρεται σε αυτό το χώρο ως ο «επίδικος χώρος». [ 20 ] Αν και δόθηκε μαρτυρία από εφτά συνολικά μάρτυρες προς απόδειξη της αξίωσης και τρεις προς υποστήριξη της υπεράσπισης[2] εντούτοις πρωταγωνιστικό ρόλο από άποψης μαρτυρίας κατά την εκδίκαση της αγωγής διαδραμάτισαν ο Μ. Ε. 2, Βασίλης Δαμασκηνός (στο εξής θα καλείται ο «Δαμασκηνός») και ο Μ. Υ. 1, Οδυσσέας Αγγελίδης (στο εξής θα καλείται ο «Αγγελίδης»). Συμπρωταγωνιστικό ρόλο διαδραμάτισε και ο τελευταίος μάρτυρας ο οποίος κατέθεσε, δηλαδή ο Μ. Υ. 3, Πέτρος Ευλογημένος (στο εξής θα καλείται ο «Ευλογημένος») η μαρτυρία του οποίου παρουσιάστηκε με κύριο στόχο την υπονόμευση της βασιμότητας της μαρτυρίας του Δαμασκηνού, ιδιαίτερα δε της έκθεσης την οποία ετοίμασε (τεκμήριο 5) αλλά αναπόφευκτα είχε κατ΄ επέκταση μερικό αντίκτυπο και στη βασιμότητα της μαρτυρίας του Αγγελίδη. Το Δικαστήριο αναφέρεται πιο κάτω συνοπτικά στη μαρτυρία η οποία παρουσιάστηκε από τους διάδικους. [ 21 ] Τέλος, σε σχέση με το εισαγωγικό μέρος αυτής της απόφασης, θεωρώ πως ιδιαίτερα βοηθητική μαρτυρία προς επίλυση της διαφοράς μεταξύ των διαδίκων είναι αυτή η οποία έχει παρουσιαστεί ως προς την προϋπάρχουσα κατάσταση στον επίδικο χώρο. Διευκρινίζω πως η αναφορά σε προϋπάρχουσα κατάσταση δεν έχει σχέση μόνο με τις συνθήκες οι οποίες επικρατούσαν στον επίδικο χώρο αμέσως πριν από την πτώση των ιστών ή ακόμη και λίγες ώρες ή και μερικές μέρες πριν από το συγκεκριμένο γεγονός. Η αναφορά σε προϋπάρχουσα κατάσταση έχει σχέση στην πορεία του χρόνου από το χρονικό σημείο ανέγερσης των δύο βασικών επίδικων ιστών και με τον τρόπο διαμόρφωσης του επίδικου χώρου έτσι ώστε να εξυπηρετούνται οι διάδικοι αλλά και άλλοι σταθμοί μετάδοσης. Συνεπώς η μαρτυρία ως προς αυτή την προϋπάρχουσα κατάσταση έχει σχέση και με την κατάσταση των ιστών του EXTRA και του ΡΙΚ, ιδιαίτερα δε αναφορικά με τη συντήρηση και κατάσταση σταθερότητας τους. [ 22 ] Αναμφίβολα δηλαδή η προϋπάρχουσα κατάσταση έχει επίσης σχέση και με την ποιότητα και επάρκεια κατασκευής των επίδικων ιστών ως επίσης και με την τοποθέτηση τους εντός του επίδικου χώρου. Αυτό το οποίο επισημαίνεται από το Δικαστήριο είναι η σημασία όχι μόνο των όσων είχαν συμβεί κατά τον ουσιώδη χρόνο - υπό την έννοια βεβαίως της χρονικής περιόδου αμέσως πριν και κατά τη διάρκεια της πτώσης των ιστών - σε σχέση, παραδείγματος χάριν, με τις επικρατούσες καιρικές συνθήκες, αλλά και η κατάσταση και θέση των εμπλεκόμενων ιστών ΡΙΚ και EXTRA πριν από την ημερομηνία κατάρρευσης τους. Παραδείγματος χάριν, βάσει και της μαρτυρίας η οποία παρουσιάστηκε εντοπίζονται από το Δικαστήριο στοιχεία προδιάθεσης ουσιαστικά ως προς το ενδεχόμενο κατάρρευσης του ιστού EXTRA. ΠΑΡΑΘΕΣΗ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΜΑΡΤΥΡΙΑΣ [ 23 ] Υπενθυμίζω απλά πως οι εκδοχές των διαδίκων ως προς τον τρόπο κατάρρευσης (ή μηχανισμό κατάρρευσης όπως χαρακτηριστικά αναφερόταν από τους μάρτυρες) των ιστών ασφαλώς εμπεριέχονται στα δικόγραφα τους και δεν χρειάζεται η επανάληψη τους εντός οποιουδήποτε συγκεκριμένου μέρους αυτής της απόφασης. Παρέχεται η ευχέρεια σχετικής αναφοράς από το Δικαστήριο όπου αυτό κρίνεται αναγκαίο δίχως να απαιτείται η ξεχωριστή παράθεση αυτών των εκδοχών εντός της απόφασης. [ 24 ] Συνεπώς θα προχωρήσω απευθείας στην παράθεση αλλά παράλληλα και αξιολόγηση της μαρτυρίας η οποία παρουσιάστηκε από αμφότερους τους διαδίκους. Θεωρώ, διατηρώντας υπόψη και τα όσα αναφέρονται πιο πάνω στην παράγραφο [ 20 ], πως παρέχεται, πρώτο, η ευχέρεια διαίρεσης των μαρτύρων σε δύο ομάδες και δεύτερο, η δυνατότητα αρχικά αξιολόγησης της μαρτυρίας των μαρτύρων της δεύτερης ομάδας δίχως αυτή να εμποδίζεται με οποιοδήποτε σημαντικό τρόπο από την μεταγενέστερη αξιολόγηση της μαρτυρίας των μαρτύρων της πρώτης ομάδας. Διευκρινίζω παράλληλα πως το Δικαστήριο κατά την αξιολόγηση του οποιουδήποτε μέρους της μαρτυρίας διατηρεί σταθερά υπόψη του τη μαρτυρία η οποία παρουσιάστηκε κατά τη διάρκεια της ακροαματικής διαδικασίας στο σύνολο της. [ 25 ] Ασφαλώς και οι τρεις μάρτυρες οι οποίοι προτάθηκαν από τους διάδικους ως οι κύριοι εμπειρογνώμονες αυτής της αγωγής ανήκουν σε μία ξεχωριστή κατηγορία μαρτύρων, η οποία καθορίζεται από το Δικαστήριο ως η πρώτη ομάδα μαρτύρων τόσο από άποψης σημασίας όσο και έτσι ώστε αυτή να ξεχωρίζει από τη δεύτερη ομάδα. Όμως αυτό το οποίο διαπιστώνεται είναι πως η σημασία της μαρτυρίας ορισμένων τουλάχιστον μαρτύρων της δεύτερης ομάδας δεν είναι απλά περιφερειακής σημασίας σε σύγκριση με τη μαρτυρία των τριών αυτών μαρτύρων αλλά συμπληρωματική αυτής σε αρκετά σημεία τα οποία έχουν σχέση περισσότερο με την πραγματική πτυχή της αγωγής. [ 26 ] Θέτοντας το πολύ απλά η μαρτυρία των προτεινόμενων εμπειρογνωμόνων αναμφίβολα αποτελεί τον πυρήνα της μαρτυρίας επί των επίδικων θεμάτων τόσο από άποψης έκτασης όσο και βαρύτητας. Ενώ η μαρτυρία των μαρτύρων της δεύτερης ομάδας αποτελεί συμπληρωματική μαρτυρία σε σχέση με ορισμένες λεπτομέρειες ως προς τα θέματα αναφορικά με τα οποία κατέθεσαν οι μάρτυρες της πρώτης ομάδας, ιδιαίτερα δε ο Μ. Ε. 2 Βασίλης Δαμασκηνός και ο Μ. Υ. 1 Οδυσσέας Αγγελίδης. [ 27 ] Όφειλω όμως να διευκρινίσω το εξής σημαντικό συμπέρασμα στο οποίο το Δικαστήριο έχει οδηγηθεί μετά και από προσεχτική μελέτη της μαρτυρίας σταθερά διατηρώντας υπόψη αυτή στο σύνολο της. Το γεγονός της σημασίας της μαρτυρίας η οποία προέκυψε από την πρώτη ομάδα μαρτύρων δεν αναιρεί ή εξουδετερώνει την παράλληλη σημασία και της μαρτυρίας η οποία προέκυψε από τους μάρτυρες της δεύτερης ομάδας. Μάλιστα, αυτό το οποίο διαπιστώνεται κατ΄ επανάληψη από μελέτη της μαρτυρίας στο σύνολο της, είναι ο τρόπος με τον οποίο αναδεικνύεται η σημασία ορισμένων εκ πρώτης όψεως όχι και τόσο σημαντικών λεπτομερειών οι οποίες προκύπτουν από τη μαρτυρία των μαρτύρων της δεύτερης ομάδας, ιδιαίτερα δε επί πρακτικών αλλά και πραγματικών θεμάτων, εάν παράλληλα διατηρηθεί υπόψη και η μεγαλύτερη εικόνα της θεωρητικής σε μεγάλο βαθμό φύσης της μαρτυρίας των μαρτύρων της πρώτης ομάδας. [ 28 ] Παρά και την ονομασία της το Δικαστήριο θα αρχίσει την παράθεση και αξιολόγηση της μαρτυρίας εξετάζοντας τη μαρτυρία των μαρτύρων της δεύτερης ομάδας. [ 29 ] Ως Μ. Ε. 1 κατέθεσε ο Αρχιλοχίας 2812, Σταμάτης Σταμάτη ο οποίος στις 22/1/2004 υπηρετούσε ως υπεύθυνος στον Αστυνομικό Σταθμό Στρουμπιού ενώ στις 23/1/2004 καταγγέλθηκε από τον τεχνικό των εναγόντων, Αχιλλέα Γεωργίου, Μ. Ε. 3, ότι είχε πέσει ο ιστός ΡΙΚ. Ο ίδιος ετοίμασε γραπτή κατάθεση σε σχέση με αυτή την καταγγελία η οποία για σκοπούς της ακροαματικής διαδικασίας κατατέθηκε ως η γραπτή δήλωση του και υιοθετήθηκε από τον ίδιο ως μέρος της κύριας εξέτασης του. [ 30 ] Βεβαίως οι ενέργειες αυτού του μάρτυρα έγιναν εντός του πλαισίου διερεύνησης κατά πόσο είχε διαπραχθεί κάποιο αδίκημα. Κατά τη διάρκεια της προφορικής κατάθεσης αυτού του μάρτυρα κατατέθηκε ένα από τα σημαντικότερα τεκμήρια της αγωγής, το τεκμήριο 1, βάσει του περιεχομένου του οποίου κατέθεσαν όλοι οι τρεις μάρτυρες της πρώτης ομάδας αλλά και άλλοι μάρτυρες, δηλαδή το βιβλιάριο αποτελούμενο από 49 φωτογραφίες οι οποίες λήφθηκαν κατά τις 23 Ιανουαρίου, δηλαδή την αμέσως επόμενη ημερομηνία του επίδικου περιστατικού και στις 24 Ιανουαρίου του
2. [ 31 ] Κατατέθηκαν επίσης ως τεκμήρια και οι γραπτές καταθέσεις του Αχιλλέα Γεωργίου, δηλαδή του Μ. Ε. 3 αλλά και του Λοχία 4500 Νίκο Χ"Οικονόμου ο οποίος ήταν και το άτομο το οποίο έλαβε τις 49 συνολικά φωτογραφίες του τεκμηρίου
3. Αναφέρθηκε επίσης ο Μ. Ε. 1 σε καταγγελία από τον Κυριάκο Κωνσταντίνου, διευθυντή της εναγομένης για κακόβουλη ζημιά στον ιστό ΡΙΚ η οποία διερευνήθηκε με αποτέλεσμα να αποκλειστεί. Όπως διευκρινιστικά αναφέρεται στη γραπή δήλωση του η καταγγελία έγινε υπό την έννοια πως ο ιστός EXTRA κατέπεσε μετά που άγνωστος ή άγνωστοι προκάλεσαν κακόβουλη ζημιά στα συρματόσχοινα υποστήριξης του ιστού ΡΙΚ. [ 32 ] Αξίζει να σημειωθεί πως στη γραπή δήλωση του Μ. Ε. 1 υπάρχει αναντίλεκτη αναφορά πως ενώ ο ίδιος ήταν καθήκον στον αστυνομικό σταθμό Στρουμπιού στις 22/1/2014 υπήρχε μεγάλη κακοκαιρία με δυνατούς ανέμους και σε κάποιες περιπτώσεις και ανεμοστρόβιλους οι οποίοι έπληξαν όλα τα χωριά της περιοχής του σταθμού από την Τσάδα μέχρι τα χωριά Πάνω και Κάτω Ακουρδάλεια. [ 33 ] Επίσης οι οδηγίες που είχε δώσει να φρουρείται η περιοχή δόθηκαν στις 23/1/2004 ενώ όταν επισκέφθηκε την περιοχή στις 24/1/2004 μαζί με τον Αν/Ανώτερο Υπαστυνόμο Χ. Φιλίππου, υπεύθυνο του Τ.Α.Ε. Πάφου, διαπιστώθηκε ότι υπήρχαν κομμένα συρματόσχοινα τα οποία είχαν κοπεί από τεχνικούς των εναγόντων στις 23/1/
4. Παρατήρησε επίσης ότι ένα από τα τσιμεντένια υποστηρίγματα του ιστού EXTRA είχε ξεριζωθεί από το έδαφος ενώ ο ιστός EXTRA είχε πέσει πάνω στον ιστό ΡΙΚ. Βεβαίως τα όσα αναφέρει στη γραπή δήλωση του ως προς την αιτία πτώσης του ιστού ΡΙΚ δεν λαμβάνονται υπόψη από το Δικαστήριο ως καθοριστικά σε σχέση με αυτό το θέμα αλλά απλά ως μία ανεπίτρεπτη - σύμφωνα με το δίκαιο της απόδειξης - έκφραση άποψης από ένα μάρτυρα ο οποίος δεν κατείχε την οποιαδήποτε σχετική ειδικότητα αναφορικά με το θέμα. [ 34 ] Αναφορικά με την αξιοπιστία αυτού του μάρτυρα, πέραν και από το γεγονός πως αυτή δεν αμφισβητήθηκε με οποιοδήποτε τρόπο κατά την αντεξέταση του, ανεξάρτητα και από τα όσα ερωτήθηκε έτσι ώστε να αναδειχτεί η απουσία οποιασδήποτε δικής του ειδικότητας σε σχέση με τα επίδικα θέματα, το Δικαστήριο δεν διαπιστώνει να υπάρχει οποιοσδήποτε λόγος έτσι ώστε ο μάρτυρας αυτός να μην κριθεί αξιόπιστος. Συνεπώς τα όσα ανέφερε ο Μ. Ε. 1 στο βαθμό στον οποίο εντάσσονται στο πλαίσιο εκτέλεσης των καθηκόντων του γίνονται δεκτά από το Δικαστήριο ως αξιόπιστα. [ 35 ] Ο επόμενος μάρτυρας της δεύτερης ομάδας μαρτύρων, είναι ο Μ. Ε. 3, δηλαδή ο Αχιλλέας Γεωργίου (στο εξής θα καλείται ο «Γεωργίου») ο οποίος υπήρξε υπάλληλος των εναγόντων για 38 χρόνια και είχε αφυπηρετήσει περίπου 7 μήνες πριν από την ημερομηνία της προφορικής κατάθεσης του ενώπιον του Δικαστηρίου. Αναγνώρισε τα τεκμήρια 2 και 3 ως οι καταθέσεις τις οποίες είχε δώσει στην Αστυνομία και υιοθέτησε το περιεχόμενο τους. [ 36 ] Αξίζει να σημειωθεί το γεγονός πως από το τεκμήριο 2 έχει υιοθετηθεί και ισχυρισμός ως προς το χρονικό σημείο («...περί ώρα τρείς το απόγευμα...») κατά το οποίο ο Μ. Ε. 3 είχε ειδοποιηθεί από συνεργάτη των εναγόντων στην Πάφο (κάποιο Νικόλαο Ξενή) «... ότι στην περιοχή Μελισόβουνος μια αντεννα του ΡΙΚ έπεσε κάτω λόγω του οτι μια άλλη αντένα κτύπησε τα συρματόσχοινα που την στήριζαν». [ 37 ] Ο μάρτυρας αυτός, καθώς αναφερόταν στα καθήκοντα του, δηλαδή η ανέγερση και συντήρηση ιστών και πύργων, ήταν ο πρώτος ο οποίος έδωσε μία εξηγηση ως προς τις διαφορές μεταξύ ιστών και πύργων. Ανέφερε συγκεκριμένα πως οι ιστοί είναι αυτοί οι οποίοι είναι στηριζόμενοι με συρματόσχοινο ενώ οι πύργοι είναι αυτοί που είναι αυτοστηριζόμενοι, δηλαδή δεν έχουν συρματόσχοινο. [ 38 ] Αναφέρθηκε σε ετήσια εκπαίδευση αναφορικά με το αντικείμενο της εργασίας του ως επίσης και εκπαίδευση από εταιρείες του εξωτερικού. Αξιοσημείωτος είναι και ο αναντίλεκτος ισχυρισμός του Μ. Ε. 2 ως προς το ότι ο ίδιος ήταν παρών από την πρώτη μέρα που ανεγειρόταν ο ιστός ΡΙΚ μέχρι και την τελευταία. Η ανέγερση αυτή έγινε στις αρχές της δεκαετίας του 90, δηλαδή το 1991 ή 1992 ή
5. [ 39 ] Ως προς την αναφορά του στη γραπτή κατάθεση του (τεκμήριο 2) ότι ο ιστός ΡΙΚ είχε ύψος 60 μέτρα εξήγησε ότι είχε υπόψη του αυτό το ύψος βάσει της παραγγελίας, της άδειας οικοδομής και της κατασκευής βάσεων για 60 μέτρα «πύργο». Ανέφερε, από ότι μπορούσε να θυμηθεί, πως υπήρχαν 12 κομμάτια ύψους 5 μέτρων το καθένα. [ 40 ] Περιέγραψε με λεπτομέρεια τη διαδικασία ανέγερσης ενός ιστού ενώ αναφορικά με τη συντήρηση του ιστού ΡΙΚ εξήγησε πως ο ίδιος ήταν ο προϊστάμενος στο Τμήμα Αναρριχητών και Συντηρητών από το 1991 μέχρι και την ημερομηνία που αφυπηρέτησε προσθέτοντας πως υπήρχε πρόγραμμα τακτικής συντήρησης και επιθεώρησης όλων των πύργων και ιστών του ΡΙΚ τουλάχιστον μία φορά το χρόνο ενώ μεγάλους ιστούς, όπως ο επίδικος, μπορούσε να τους επισκεφθούν και δυο και τρεις φορές το χρόνο για συντήρηση. Περιέγραψε επίσης τη διαδικασία συντήρησης με επιθεώρηση όλων των μερών ενός πύργου ή ιστού, όπως βίδες, σωλήνες, συρματόσχοινα και την ίδια την κεραία. [ 41 ] Αξίζει να σημειωθεί και η επίδειξη από τον μάρτυρα αυτό των φωτογραφιών στο τεκμήριο 1 όπου φαίνονταν τα συρματόσχοινα τα οποία είχαν κόψει με σμυρίλιο. Ο λόγος βεβαίως για τον οποίο η επίδειξη αυτή έχει τόση σημασία είναι η αμφισβήτηση η οποία υπήρχε επί του θέματος από τον Μ. Υ. 3 (δηλαδή, τον Ευλογημένο). Ο Γεωργίου επέδειξε στη φωτογραφία 27 το μαύρισμα το οποίο προκαλεί το κόψιμο με σμυρίλιο και πως ήταν κομμένο ευθεία σαν να είχε κοπεί με μαχαίρι. Αναφέρθηκε επίσης στην παρουσία της Αστυνομίας αλλά και του Μ. Ε. 7 Χάρη Νικολαΐδη (στο εξής θα καλείται ο «Νικολαΐδης»), συνιδιοκτήτη του Ράδιο Πάφος. Εξήγησε πως ο Νικολαΐδης είχε ιστό δίπλα ακριβώς από τον ιστό ΡΙΚ και πως τα συρματόσχοινα του ιστού ΡΙΚ είχαν μπλεχτεί πάνω στα συρματόσχοινα του ιστού του Ράδιο Πάφος και έτσι ώστε να μην προκληθεί άλλη ζημιά σε άλλο σταθμό, έπρεπε να κόψουν τα συρματόσχοινα. Σαφώς κατέθεσε ο μάρτυρας αυτός πως είχαν κόψει τα συρματόσχοινα στην παρουσία της Αστυνομίας και του Νικολαΐδη. [ 42 ] Επί αυτού του θέματος αξίζει να ληφθεί υπόψη πως παρά και το γεγονός ότι ο Μ. Ε. 1, Αρχιλοχίας 2813 Σταμάτη, αναφέρει στη γραπή δήλωση του πως επισκέφθηκε τον επίδικο χώρο στις 24/1/2004 εντούτοις αναφέρει επίσης πως είχε δώσει οδηγίες στις 23/1/2004 για να φρουρείται η περιοχή ενώ ο ίδιος αναφέρει πως είχε επισκεφθεί τον επίδικο χώρο και στις 23/1/2004 αμέσως μετά την καταγγελία από τον Γεωργίου. [ 43 ] Αναφέρθηκε επίσης ο Γεωργίου στην ανεπάρκεια της βάσης συγκράτησης του ιστού ΕΧΤΡΑ η οποία είχε μετακινηθεί, καθότι όπως εξήγησε το μπετόν ήταν πάνω στο χώμα δίχως να έχει βάθος κάτω στη γη όπως οι βάσεις συγκράτησης του ιστού ΡΙΚ. Η συγκεκριμένη βάση συγκράτησης δηλαδή ήταν πάνω στο έδαφος με αποτέλεσμα μόνο το βάρος του μπετόν να κρατούσε τα συρματόσχοινα. Εξέφρασε δε και την άποψη ότι λόγω της κακοκαιρίας και του ανέμου («...με την πρώτη κακοκαιρία που έκανε, υπήρξε λίγος αέρας...») προκλήθηκε κίνηση («σούσμα») στον ιστό EXTRA και έτσι ο ιστός μετακίνησε την βάση. Ολοκλήρωσε δε την άποψη του με αναφορά πως η μετακίνηση της βάσης έριξε τον ιστό EXTRA με αποτέλεσμα να προκληθούν οι υπόλοιπες ζημιές. [ 44 ] Κατά την αντεξέταση αυτού του μάρτυρα παρά και τις παραδοχές του πρώτο, ότι δεν γνώριζε την ταχύτητα του ανέμου κατά τον ουσιώδη χρόνο της κακοκαιρίας, δεύτερο, ότι δεν γνώριζε κατά πόσο υπήρξαν άλλες «κακοκαιρίες» από το χρονικό σημείο εγκατάστασης του ιστού EXTRA και τρίτο, ότι ο Νικόλαος Ξενής δεν ήταν παρών τη στιγμή της πτώσης του ιστού ΡΙΚ, εντούτοις ενέμεινε ως προς την ενημέρωση την οποία είχαν από το συγκεκριμένο άτομο το οποίο «...πήγε αμέσως πάνω στο Μελισσόβουνο και είδε τι έγινε εκεί και μας ειδοποίησε ότι αυτό και αυτό έγινε». Όταν του τέθηκε πως η «γνωμάτευση του» ότι ο ιστός ΡΙΚ κατέπεσε εξαιτίας του ιστού EXTRA είναι επιστημονικά αυθαίρετη υπενθύμισε πως στις φωτογραφίες φαίνεται καθάρα από τις βάσεις οι οποίες κρατούσαν τα συρματόσχοινα του ιστού EXTRA, ότι ξεκόλλησε η βάση από το έδαφος, την παράσυρε ο αέρας και έπεσε ο ιστός EXTRA πάνω στα συρματόσχοινα του ιστού ΡΙΚ. [ 45 ] Αξίζει να σημειωθεί σε αυτό το σημείο της απόφασης πως ενώ αρχικά ο μάρτυρας αυτός αναφερόταν σε «σούσμα» του ιστού EXTRA και πως αυτός ήταν ο λόγος μετακίνησης της συγκεκριμένης βάσης συγκράτησης πλέον προσθέτει και τον «αέρα» (δηλαδή, ουσιαστικά τον άνεμο) ως παράγοντα ο οποίος «παρέσυρε» την βάση, εντούτοις αυτό το οποίο γίνεται αντιληπτό, διατηρώντας υπόψη στο σύνολο τα όσα είχε αναφέρει, ήταν πως αυτό το οποίο εννοούσε ήταν πως η παράσυρση αυτή γινόταν όχι απευθείας από τον άνεμο αλλά από τον ιστό EXTRA ο οποίος εξακολουθούσε να βρίσκεται σε κίνηση («σούσμα») λόγω του ισχυρού ανέμου. Δηλαδή, ότι η κίνηση του ιστού EXTRA οδηγούσε και σε τέντωμα των συρματόσχοινων με αποτέλεσμα να δημιουργείται μία ελκτική δύναμη στη βάση συγκράτησης και στη συνέχεια αυτή να μετακινείται προς την ίδια κατεύθυνση του ανέμου όπως και ο ιστός EXTRA. [ 46 ] Βεβαίως κατά την αντεξέταση του ο μάρτυρας αυτός παραδέχτηκε την ύπαρξη αδυναμιών σε σχέση με τη βασιμότητα της όποιας άποψης εξέφραζε ο ίδιος. Όπως, παραδείγματος χάριν, η απουσία γνώσης σε πόση ταχύτητα ανέμου θα μπορούσε να αντέξει μία τσιμεντένια βάση με βάρος ενός τόνου. Παράλληλα όμως αυτό δεν αναιρεί την περιγραφή την οποία έδωσε ως προς το ότι η βάση συγκράτησης η οποία μετακινήθηκε ήταν πάνω από το έδαφος[3]. Τοποθέτηση η οποία βεβαίως δεν μπορεί παρά να οδηγήσει το Δικαστήριο σε σύγκριση και με τη θεμελιωμένη εντός του εδάφους τοποθέτηση των βάσεων συγκράτησης του ιστού ΡΙΚ. [ 47 ] Διευκρίνιση η οποία προέκυψε κατά τη διάρκεια της αντεξέτασης του μάρτυρα ήταν πως αν και τα δώδεκα τμήματα του ιστού ΡΙΚ είχαν το ίδιο ύψος, στο δωδέκατο υπήρχε πλατφόρμα πάνω στην οποία ήταν η σωλήνα μήκους τεσσάρων μέτρων επί της οποίας ήταν εγκατεστημένες οι κεραίες και τα φώτα για τα αεροπλάνα. Επίσης διευκρίνισε πως το τελευταίο βάψιμο του ιστού ΡΙΚ έγινε το 2002 αν και γίνονταν συχνά επισκέψεις «...στους μεγάλους τρεις σταθμούς». [ 48 ] Διαπιστώνεται να υπάρχει κάποια αντίθεση μεταξύ της μαρτυρίας αυτού του μάρτυρα και του Αρχιλοχία 2813 Σταμάτη ως προς τον ισχυρισμό του Γεωργίου ότι δεν ειδοποίησε την Αστυνομία. Καθώς ο Σταμάτη στη γραπή δήλωση του αναφέρει ότι καταγγέλθηκε από τον Γεωργίου ότι από τη θεομηνία κατέπεσε ο ιστός ΡΙΚ και ότι αμέσως επισκέφθηκε τον επίδικο χώρο όπου έγινε η καταγγελία από τον Γεωργίου με περισσότερες λεπτομέρειες. [ 49 ] Δεν θεωρώ ότι η αντίφαση αυτή έχει οποιαδήποτε ιδιαίτερη σημασία. Σαφώς αναφέρθηκε στην ημερομηνία 23 του μηνός ως αυτή στην οποία έγινε το κόψιμο των συρματόσχοινων τα οποία ήταν «...μπλεγμένα στον ιστό του ράδιο Πάφος». Σαφώς επίσης ανέφερε ο μάρτυρας αυτός πως κατά την πτώση του ο ιστός της Γιαλούσας (ο ιστός αυτός ήταν αυτός του Ράδιο Γιαλούσα και Επιλογή της Πάφου ο οποίος στο εξής θα καλείται ο «ιστός Γιαλούσα») δεν συνάντησε τα συρματόσχοινα του ιστού ΡΙΚ καθώς στη συγκεκριμένη πορεία δεν υπήρχαν συρματόσχοινα. [ 50 ] Διευκρίνισε επίσης κατά την αντεξέταση του πως και τα δύο συρματόσχοινα τα οποία είχαν κοπεί ήταν του ιστού ΡΙΚ. Καθόρισε επίσης και από ποια πλευρά του ιστού ΡΙΚ είχαν κοπεί τα συρματόσχοινα, δηλαδή αυτή η οποία «βλέπει» την Πάφο βάσει του τεκμηρίου 5 και του σχεδιαγράμματος G1 εντός αυτού. Επί του οποίου επέδειξε τρεις πλευρές, η μία προς το μοναστήρι του Αγίου Νεοφύτου στο σημείο 43[4] ενώ η πλευρά η οποία βλέπει προς τη θάλασσα είναι στο σημείο 39 και η τρίτη στο σημείο 33 η οποία ήταν η βάση στην οποία κόπηκαν τα συρματόσχοινα. Επέδειξε, επίσης επί του ιδίου σχεδιαγράμματος, περίπου τη θέση του ιστού Γιαλούσας (δυτικά του σημείου 22). Παρατηρώ επίσης πως δεν αμφισβητήθηκε με οποιοδήποτε τρόπο κατά την αντεξέταση του Γεωργίου ότι τα συρματόσχοινα απεκόπηκαν στην παρουσία της Αστυνομίας ενώ ο μάρτυρας αυτός δεν θυμόταν να είδε τον Αγγελίδη στις 23 του μηνός όταν έκοβαν τα συρματόσχοινα. [ 51 ] Παρά και το γεγονός εργοδότησης του μάρτυρα αυτού στο παρελθόν από τους ενάγοντες δεν διαπιστώνω να υπάρχει οποιοσδήποτε λόγος έτσι ώστε το οποιοδήποτε μέρος της μαρτυρίας του να κριθεί ως αναξιόπιστο είτε λόγω αυτού του γεγονότος είτε λόγω του τρόπου με τον οποίο κατέθετε ή του περιεχομένου της προφορικής κατάθεσης του. Μέρος της οποίας βεβαίως αποτελείται και από το περιεχόμενο των τεκμηρίων 2 και
6. [ 52 ] Επιπλέον, πραγματικά αν και θεωρώ πως η γνώμη ουσιαστικά αυτού του μάρτυρα δεν έχει υποστηριχθεί από επιστημονικά επαρκές σκεπτικό το οποίο βεβαίως να βασίζεται και σε σχετική ειδικότητα του μάρτυρα έτσι ώστε να είναι δυνατό εν τέλει από μόνη της να αποτελέσει τη βάση επί της οποίας το Δικαστήριο να καταλήξει στο δικό του συμπέρασμα ως προς την αιτία της πτώσης του ιστού ΡΙΚ εντούτοις ανεξάρτητα και από αυτή τη διαπίστωση παράλληλα το Δικαστήριο λαμβάνει υπόψη περιγραφές οι οποίες δόθηκαν από αυτό τον μάρτυρα οι οποίες συνδέονται άρρηκτα με τη μακρόχρονη πείρα του στην ανέγερση και συντήρηση πύργων και ιστών των εναγόντων. [ 53 ] Όπως, παραδείγματος χάριν, η περιγραφή η οποία έδωσε, στην αντεξέταση του, ως προς την βάση συγκράτησης του ιστού EXTRA η οποία είχε μετακινηθεί. Ότι δηλαδή στη συγκεκριμένη περίπτωση το μπετόν ήταν τελείως πάνω από το έδαφος. Βεβαίως πρόσθεσε, βασιζόμενος σε σχέση με αυτό και στην πείρα του, την άποψη ότι με οποιαδήποτε παραμικρή αιτία βροχής ή κακοκαιρίας από τη στιγμή που όλες οι βάσεις ήταν πάνω από το έδαφος θα μπορούσαν να μετακινηθούν. [ 54 ] Αναφορικά με αυτή την άποψη, βάσει και της πείρας του μάρτυρα αυτού σε σχέση με την ανέγερση και συντήρηση ιστών, την οποία το Δικαστήριο αποδέχεται ως μία δεδομένη βάση επί της οποίας θα μπορούσε να εκφράσει άποψη επί του συγκεκριμένου θέματος έστω και στον κατά αόριστη εκτίμηση βαθμό στον οποίο αυτή είναι δυνατό να κριθεί ως τεκμηριωμένη ή πλαισιωμένη ουσιαστικά από άλλα συγκεκριμένα επιστημονικά κριτήρια (όπως ταχύτητα ανέμου ή αντοχή μίας βάσης σε τέτοιες ταχύτητες), κρίνω πως η άποψη αυτή συντείνει γενικότερα προς υποστήριξη της άποψης την οποία ο Δαμασκηνός εξέφρασε σε σχέση με το συγκεκριμένο θέμα. Ως επίσης και την άποψη την οποία εξέφρασε και ο Μ. Ε. 4, δηλαδή ο Κώστας Φιλίππου. [ 55 ] Επίσης, προσθέτω, έστω και σε αυτό το σημείο της απόφασης, πως διατηρώντας υπόψη γενικά την ύπαρξη των βάσεων συγκράτησης επί των οποίων συνδέονται τα συρματόσχοινα τα οποία τοποθετούνται με σκοπό την σταθεροποίηση ενός ιστού, τότε αυτό αποτελεί και σαφή ένδειξη ότι είναι λογικό αυτές να δέχονται σημαντικές δυνάμεις έλξης από ένα ιστό ο οποίος βρίσκεται σε μία κατάσταση συνεχής ταλάντευσης εξαιτίας ισχυρών ανέμων και οι οποίες δυνάμεις με ανάλογες διακοπές εντάσεως να εφελκύουν μία βάση προς μία κατεύθυνση. Βεβαίως δεν αποκλείτεται και το ενδεχόμενο εξαιτίας μίας ριπής δυνατού ανέμου ένας ιστός ξαφνικά να μετακινείται προς την αντίθετη κατεύθυνση και πάλι ασκώντας σημαντική δύναμη έλξης επί μίας βάσης συγκράτησης. [ 56 ] Ουσιαστικά αναδεικνύεται με παραστατικό τρόπο από τη μαρτυρία τόσο του Γεωργίου όσο ιδιαίτερα και του Μ. Ε. 4, Κώστα Φιλίππου, πως η επίδραση του ανέμου επί των βάσεων συγκράτησης ενός ιστού δεν προκύπτει απευθείας επί αυτών από την ένταση του ανέμου, δηλαδή καθώς ο άνεμος από μόνος του σπρώχνει ή ανασηκώνει αυτές τις βάσεις, αλλά εξαιτίας των κινήσεων και ταλαντεύσεων ενός ιστού ο οποίος επηρεάζεται από τον άνεμο και στη συνέχεια ασκεί δυνάμεις έλξης επί των βάσεων συγκράτησης καθώς τα συρματόσχοινα τα οποία των συνδέουν με αυτές είτε τεντώνονται είτε χαλαρώνουν ως αποτέλεσμα αυτών των κινήσεων. [ 57 ] Ως Μ. Ε. 4 κατέθεσε ο Κώστας Φιλίππου (στο εξής θα καλείται ο «Φιλίππου») η επιχειρηματική δραστηριότητα του οποίου από το 1990, σύμφωνα με το περιεχόμενο της γραπτής δήλωσης την οποία υιοθέτησε ως μέρος της κύριας εξέτασης του, ήταν η κατασκευή, συναρμολόγηση και εγκατάσταση μεταλλικών πύργων και ιστών και εξοπλισμού τηλεπικοινωνιών. [ 58 ] Αναμφίβολα η μαρτυρία αυτού του μάρτυρα παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον καθότι η εταιρεία της οποίας ήταν μέτοχος και διευθυντής είχε ανεγείρει τον ιστό EXTRA. Περιγράφει με ιδιαίτερη λεπτομέρεια εντός της γραπτής δήλωσης του τη διαδικασία ανέγερσης του ιστού EXTRA. [ 59 ] Πραγματικά τα όσα αναφέρει είναι αποκαλυπτικά ως προς την προχειρότητα και έλλειψη σχεδιασμού ή επίβλεψης κατά την ανέγερση του ιστού EXTRA. Βάσει αυτής της μαρτυρίας εύλογα θα μπορούσε το Δικαστήριο να οδηγηθεί σε συμπέρασμα πως η κατάρρευση του ιστού EXTRA ήταν προδιαγεγραμμένη και ότι αυτή ήταν απλά θέμα χρόνου και των ανάλογων συγκυριών, κυρίως καιρικών. [ 60 ] Αξίζει να σημειωθεί επίσης, διατηρώντας υπόψη ότι η κατάρρευση του ιστού EXTRA έγινε στις αρχές του έτους 2004 και η κατασκευή του αόριστα εντός του έτους 2002, πως ο συγκεκριμένος ιστός δεν παρέμεινε όρθιος για χρονική περίοδο μεγαλύτερη των δύο ετών ή ακόμη και μικρότερη, σε αντίθεση με τον ιστό ΡΙΚ ο οποίος προ της κατάρρευσης του ήταν σε όρθια θέση για χρονική περίοδο περίπου εννέα ετών[5]. [ 61 ] Αναδεικνύεται επίσης από τη μαρτυρία η οποία προέκυψε από την προφορική κατάθεση αυτού του μάρτυρα η ενδεχόμενη σημασία της μαρτυρίας του Κυριάκου Κωνσταντίνου (στο εξής θα καλείται ο «Κωνσταντίνου»), δηλαδή του διευθυντή της εναγομένης εταιρείας, καθώς υπάρχουν διάσπαρτες αναφορές στη μαρτυρία του Φιλίππου σε σχέση με τον Κωνσταντίνου. Η εναγόμενη δικαιωματικά επέλεξε όπως μην παρουσιάσει τον Κωνσταντίνου ως μάρτυρα όμως το Δικαστήριο δεν μπορεί να αγνοήσει ισχυρισμούς σε σχέση με ενέργειες ή αναφορές αυτού του ατόμου οι οποίοι εν τέλει παρέμειναν αναντίλεκτοι καθώς ούτε ο ίδιος αλλά ούτε και οποιοδήποτε άλλο άτομο το οποίο εργαζόταν για την εναγόμενη έδωσε μαρτυρία κατά τη διάρκεια της ακροαματικής διαδικασίας. [ 62 ] Παρά και το γεγονός πως ο ευπαίδευτος συνήγορος της εναγομένης ήταν ιδιαίτερα προσεχτικός κατά την αντεξέταση του Φιλίππου αποφεύγοντας, με μία και μόνο εξαίρεση (η τελευταία υποβολή της αντεξέτασης), να είχε προβεί σε οποιεσδήποτε υποβολές προς τον Φιλίππου αναφορικά με τα όσα είχαν πραγματικά διαμειφθεί μεταξύ του και του Κωνσταντίνου, εντούτοις δεν παύει η μαρτυρία του Φιλίππου σε σχέση με οτιδήποτε σχετικό αναφορικά με τη συνεργασία μεταξύ της εταιρείας του και του Κωνσταντίνου ή της εναγομένης να παραμένει μονόπλευρη και δίχως οποιαδήποτε άμεση αντίκρουση μαρτυρίας εκ μέρους της εναγομένης. [ 63 ] Παράλληλα βεβαίως αυτό το οποίο παρατηρείται είναι πως η αξιοπιστία και σε μεγάλο βαθμό γενικότερα οι ισχυρισμοί αυτού του μάρτυρα δεν αμφισβητήθηκαν κατά την αντεξέταση του αν και βεβαίως αναφορικά με ορισμένους από αυτούς αμφισβητήθηκε η βασιμότητα τους. Παραδείγματος χάριν, ως προς την κατάσταση του ιστού EXTRA πριν από την πτώση του και ιδιαίτερα την κατάσταση των συρματόσχοινων του. Βεβαίως ο ίδιος ο Φιλίππου ευθέως παραδέχτηκε ότι δεν γνώριζε την κατάσταση του ιστού EXTRA τη στιγμή προ της κατάρρευσης του. Παράλληλα όμως προέβαλε και ένα ισχυρισμό τον οποίο όχι μόνο δεν αναίρεσε αλλά επανέλαβε και υποστήριξε ακόμη και ως προς τη σημασία του, σε σχέση με τηλεφώνημα από τον Κωνσταντίνου δεκαπέντε ημέρες πριν από την κατάρρευση του ιστού EXTRA με το οποίο του ζητήθηκε να τεντώσει τα συρματόσχοινα. Αυτός ο ισχυρισμός βεβαίως μένει ως έχει εφόσον ο μάρτυρας αυτός εν τέλει κρίνεται αξιόπιστος ενώ ο ίδιος ο Κωνσταντίνου δεν παρουσιάστηκε ως μάρτυρας έτσι ώστε είτε να απορρίψει το συγκεκριμένο ισχυρισμό είτε να ισχυριστεί πως μετά και από την άρνηση του Φιλίππου να τεντώσει τα συρματόσχοινα εντούτοις ο ίδιος μερίμνησε πριν από την κατάρρευση του ιστού EXTRA έτσι ώστε τα συρματόσχοινα όντως να είχαν τεντωθεί. [ 64 ] Ουσιαστικά, ως προς την αξιοπιστία αυτού του μάρτυρα, παρά και το γεγονός πως θα μπορούσε να θεωρηθεί ότι η ύπαρξη οικονομικής διαφοράς μεταξύ του ή της εταιρείας του και του Κωνσταντίνου ή της εναγομένης αποτελούσε κίνητρο έτσι ώστε να μαρτυρήσει ψευδώς ή με τρόπο εκδικητικά μεροληπτικό ως προς τις ενέργειες είτε του Κωνσταντίνου είτε της εναγομένης εταιρείας, εντούτοις δεν διαπιστώνεται βάσει είτε του τρόπου είτε και του περιεχομένου της προφορικής κατάθεσης του πως παρέχεται οποιοδήποτε περιθώριο έτσι ώστε ο μάρτυρας αυτός να κριθεί αναξιόπιστος. [ 65 ] Θεωρώ παράλληλα πως η μαρτυρία αυτού του μάρτυρα έχει ιδιαίτερη σημασία καθώς παρά και το γεγονός ότι αντεξετάστηκε σε σχέση με τα όσα ανέφερε ως προς την ορθή απόσταση των βάσεων σύνδεσης των συρματόσχοινων ανάλογα με το ύψος ενός ιστού εντούτοις η μαρτυρία του προσφέρθηκε από μάρτυρα του οποίου η ιδιότητα ως κατασκευαστής ιστών ουσιαστικά δεν αμφισβητήθηκε. Ενώ η οποιαδήποτε άποψη του σε σχέση με αυτό το θέμα υποστηρίχθηκε τόσο με βάση τη δική του εμπειρία από παρόμοιες περιπτώσεις ιστών στους οποίους οι βάσεις συγκράτησης ήταν πολύ κοντά στον ιστό και οι οποίοι κατέρρευσαν και με αναφορές στα όσα του είπαν πολιτικοί μηχανικοί. [ 66 ] Επίσης αυτό το οποίο διαπιστώνεται είναι πως η μαρτυρία του Φιλίππου συνάδει και με τη μαρτυρία του Γεωργίου ως προς τη σημασία της ταλάντευσης ενός ιστού, ιδιαίτερα δε στη δική του περίπτωση με αναφορά σε συρματόσχοινα τα οποία δεν είχαν τεντωθεί, και των δυνάμεων οι οποίες ασκούνται επί των τσιμεντένιων βάσεων συγκράτησης από αυτή τη κίνηση του ιστού σε συγκεκριμένες καιρικές συνθήκες. Αναδεικνύεται επίσης έμμεσα σε σχέση με το ίδιο θέμα και η προχειρότητα με την οποία ο Κωνσταντίνου παρά και την κατασκευή βάσεων υποστήριξης για ιστό ύψους 42 μέτρων εντούτοις στη συνέχεια ζήτησε την ανέγερση ιστού ύψους 60 μέτρων παρά και τις κατ΄ επανάληψη επισημάνσεις του Φιλίππου ως προς το ότι οι βάσεις συγκράτησης του ιστού EXTRA οι οποίες είχαν κατασκευαστεί από την εναγόμενη (προφανώς ο Φιλίππου εννοούσε ότι δεν τις κατασκεύασε ο ίδιος ή η εταιρεία του και ότι αυτές κατασκευάστηκαν για την εναγόμενη) βρίσκονταν σε πολύ κοντινή απόσταση σε σχέση με το ύψος του ιστού EXTRA. Διατηρώντας υπόψη την ομοιότητα στο ύψος των δύο βασικών επίδικων ιστών αρκεί μία απλή ματιά στο σχέδιο G1 επί του τεκμηρίου 5, το οποίο σημειωτέον είναι επί κλίμακος, έτσι ώστε να συγκριθεί η απόσταση των βάσεων του ιστού EXTRA με αυτών του ιστού ΡΙΚ και να διαπιστωθεί πως αυτή είναι αρκετά μικρότερη. Η απόσταση των βάσεων συγκράτησης του ιστού ΡΙΚ είναι περίπου διπλάσια από αυτή των βάσεων συγκράτησης του ιστού EXTRA. [ 67 ] Επίσης επί αυτού του θέματος ο Φιλίππου αναφέρθηκε στην ανεπάρκεια των βάσεων συγκράτησης σε σχέση με το μέγεθος και βάρος τους αλλά και στο γεγονός ότι μία από αυτές δεν είχε τοποθετηθεί εντός σκάμματος στο έδαφος αλλά απλά πατούσε επί του εδάφους και μέρος αυτής προεξείχε στον παρακείμενο γκρεμό. Μαρτυρία η οποία συνάδει και με τη μαρτυρία του Γεωργίου. Βεβαίως, όπως διευκρίνισε, αυτή ήταν η βάση η οποία είχε μετακινηθεί κατά την ημερομηνία κατάρρευσης των ιστών. [ 68 ] Ως προς το τέντωμα των συρματόσχοινων του ιστού EXTRA, διατηρώντας υπόψη και τη σημασία της τήρησης μίας σωστής διαδικασίας αναφορικά με αυτό το θέμα, ο Φιλίππου ήταν και ο μοναδικός μάρτυρας ο οποίος παρουσιάστηκε κατά τη διάρκεια της ακροαματικής διαδικασίας σε σχέση με το τι είχε γίνει. Εφόσον δηλαδή ούτε ο Κωνσταντίνου αλλά ούτε και ο οποιοσδήποτε άλλος μάρτυρας είτε των εναγόντων είτε της εναγομένης κατέθεσε σχετικά με αυτό το θέμα. Ο Φιλίππου ήταν σαφής ως προς το ότι με την ανέγερση του ιστού EXTRA τέντωσε τα συρματόσχοινα και ευθυγράμμισε τον ιστό. Προσθέτοντας πως ενώ θα έπρεπε σε σύντομο χρονικό διάστημα από πέντε έως δεκαπέντε μέρες τα συρματόσχοινα να είχαν ξανατεντωθεί όμως ο ίδιος δεν κλήθηκε να το κάνει αν και δεν ήταν σε θέση να γνωρίζει εάν αυτά είχαν ξανατεντωθεί. Επίσης, το Δικαστήριο δεν είναι δυνατό να αγνοήσει και τον αναντίλεκτο ισχυρισμό του ως προς το ότι δεκαπέντε ημέρες προ της πτώσης του ιστού EXTRA ο Κωνσταντίνου του είχε ζητήσει να τεντώσει τα συρματόσχοινα. Κάτι το οποίο αρνήθηκε να κάνει εξαιτίας της μη πληρωμής της εταιρείας του από την εναγόμενη για τις εργασίες τις οποίες είχαν εκτελέσει στο παρελθόν. [ 69 ] Κατά τη διάρκεια της προφορικής κατάθεσης του εξήγησε και τον τρόπο κατασκευής των συρματόσχοινων (σαν πλεξούδες) και τους λόγους για τους οποίους αυτά με την πρώτη τοποθέτηση τους χαλαρώνουν και θα πρέπει στη συνέχεια να τεντωθούν ενώ εάν αυτό δεν γίνει τότε θα υπάρχουν δυνάμεις πάνω στις βάσεις στήριξης καθώς δηλαδή η κεντρική κατασκευή, δηλαδή ο ιστός, θα κινείται εξαιτίας του ανέμου. Σαφής ήταν και η μαρτυρία του Φιλίππου ως προς το ότι δεν είχε την συμπαράσταση, ή συνδρομή ουσιαστικά, πολιτικού μηχανικού κατά την ανέγερση του ιστού EXTRA αλλά και του τεντώματος των συρματόσχοινων με αναφορά και σε ειδικό όργανο για το σκοπό αυτό (δηλαδή, για το τέντωμα) ενώ ούτε και είχε εξασφαλιστεί άδεια οικοδομής από την εναγόμενη σε σχέση με αυτή την ανέγερση. Αξίζει να σημειωθεί επίσης πως ο Δαμασκηνός, με αναφορά στον ιστό EXTRA, ανέφερε (στις 19/2/2014) πως για να μπορέσει κάποιος να τεντώσει τα συρματόσχοινα θα πρέπει να υπάρχουν οι κατάλληλες ενώσεις οι οποίες να επιτρέπουν τη χρήση, επίσης, κατάλληλων μηχανημάτων. [ 70 ] Αναδεικνύεται εμφαντικά από τη μαρτυρία του Φιλίππου το γεγονός πως η όλη ανέγερση του ιστού EXTRA έγινε βασισμένη στη δική του εμπειρία και γνώσεις στην κατασκευή ιστών δίχως να είχε ποτέ στη διάθεση του οποιαδήποτε σχέδια, προδιαγραφές, μελέτες, κατασκευαστικές λεπτομέρειες ή τοπογραφικές λεπτομέρειες του εδάφους ή στοιχεία έντασης ανέμων στην επίδικη περιοχή. Καθήκοντα επίβλεψης εκτελούσε και οδηγίες έδινε ο Κωνσταντίνου. Ο οποίος βεβαίως παρά και την οποιαδήποτε αόριστη και ανυποστήρικτη από άποψη μαρτυρίας νύξη επί του θέματος κατά την αντεξέταση του Φιλίππου δεν έχει καν προταθεί από την εναγόμενη ως προσοντούχος πολιτικός μηχανικός ή ως άτομο το οποίο κατείχε τις οποιεσδήποτε γνώσεις σε σχέση με την κατασκευή και ανέγερση ιστών ή οποιασδήποτε άλλης κατασκευής. Ενώ ο Φιλίππου εξήγησε επίσης τα όσα αναμένονται από ένα πολιτικό μηχανικό κατά τη διάρκεια κατασκευής ενός έργου δίχως αυτά να παρέχονται από τον Κωνσταντίνου. Όπως, παραδείγματος χάριν, αναφορά ποσοτήτων κυβικών μέτρων τσιμέντου και σιδήρου, έλεγχος εδάφους ή πάχος σωλήνων. [ 71 ] Τέλος, από τη μαρτυρία του Φιλίππου προέκυψε επίσης πως την ίδια ημέρα πτώσης των ιστών στον επίδικο χώρο είχε καταπέσει και άλλος ιστός της εναγομένης (ακριβώς της ίδιας κατασκευής με τον ιστό EXTRA με συνολικό ύψος 54 μέτρων, δηλαδή 42 συν 12) στην περιοχή Βαβατσινιάς του οποίου επίσης είχε μετακινηθεί με παρόμοιο τρόπο μία από τις βάσεις συγκράτησης των συρματόσχοινων του ιστού. [ 72 ] Θεωρώ πραγματικά πως ιδωμένη στο σύνολο της η μαρτυρία του Φιλίππου έχει ιδιαίτερη σημασία ως προς την ύπαρξη μίας προϋπάρχουσας κατάστασης σε σχέση με τον ιστό EXTRA βάσει και της οποίας εύλογα αναδεικνύεται και η πιθανότητα κατάρρευσης του συγκεκριμένου ιστού σε ακραίες καιρικές συνθήκες υπό τις οποίες θα υποβαλλόταν σε δοκιμασία η σταθερότητα ή ισορροπία του, ως μία κατασκευή επί του εδάφους για την οποία χρειάζονταν, σύμφωνα με τη μαρτυρία στο σύνολο της, ειδικές κατασκευές, δηλαδή βάσεις συγκράτησης οι οποίες να συνδέονταν με συρματόσχοινα με τον ιστό ως μία κεντρική κατασκευή η ευστάθεια της οποίας να εξαρτιόταν άμεσα από την ορθή κατασκευή αλλά και συνεχή συντήρηση της σύνδεσης των βάσεων στήριξης ή συγκράτησης με τον ιστό. Συντήρηση κυρίως υπό την έννοια του ανάλογου τεντώματος κατά χρονικά διαστήματα των συρματόσχοινων. [ 73 ] Βεβαίως προκύπτουν και κάποια στοιχεία από τη μαρτυρία του Φιλίππου τα οποία αντικρούουν τη μαρτυρία του Δαμασκηνού. Δηλαδή, ως προς το ότι οι σωλήνες οι οποίες χρησιμοποιήθηκαν για την κατασκευή του ιστού EXTRA δεν έχουν οποιαδήποτε ομοιότητα με σωλήνες νερού ενώ με βάση τη δική του κρίση και το μέγεθος του ιστού EXTRA οι σωλήνες ήταν σωστής διαμέτρου και πάχους. Δίχως όμως να αποδίδεται από το Δικαστήριο οποιαδήποτε καθοριστική σημασία σε σχέση με αυτή τη διαφορά μεταξύ της μαρτυρίας αυτών των δύο μαρτύρων. [ 74 ] Όντως ο Δαμασκηνός ισχυρίστηκε πως οι σωλήνες ήταν αυτοί οι οποίοι χρησιμοποιούνται για μεταφορά νερού. Υπενθυμίζω όμως πως ο Δαμασκηνός δεν επικεντρώθηκε μόνο σε ένα τέτοιο απλό ισχυρισμό. Ο ισχυρισμός αυτός αποτελεί μόνο μία αναφορά σε σχέση με τα όσα παρέθεσε ως προς την αδυναμία να προβεί κάποιος σε προσομοίωση καθώς η κατασκευή του ιστού EXTRA δεν είχε οποιεσδήποτε προδιαγραφές ή συγκεκριμένες παραμέτρους. Υπολόγισε δηλαδή πως ο ιστός EXTRA κατασκευάστηκε εμπειρικά. Παραδείγματος χάριν, σε σχέση με την τοποθέτηση των συρματόσχοινων. Δίχως χρήση ειδικών οργάνων έτσι ώστε να υπήρχε μέτρηση της δύναμης η οποία θα εφαρμοζόταν σε ένα συρματόσχοινο. Ενώ υπήρχε και αστοχία, όπως την αποκάλεσε, σε σχέση με τα υλικά προσθέτοντας ότι δεν παίρνεις τυχαίως σωλήνες και τις ενώνεις για να γίνει αντένα. Πρόσθεσε πως ένας μηχανικός πρέπει να ξέρει όπως και ο μελετητής πως συμπεριφέρεται η κατασκευή του με συγκεκριμένα φορτία και πως θα συμπεριφερθεί εάν αλλάξουν αυτά τα φορτία προσθέτοντας πως αυτή είναι η σημασία μίας κατασκευής με προδιαγραφές. [ 75 ] Ακόμη και ο Φιλίππου ουσιαστικά απλά υπολόγισε μετά από την κατάρρευση του πως η κατασκευή του ιστού EXTRA ήταν καλή καθώς μετά από την πτώση του δεν ξεκόλλησε κάτι ή να είχε σχιστεί κάποια σωλήνα. Βεβαίως αυτή η θέση δεν απαντά πλήρως στην καταλληλότητα των σωλήνων οι οποίοι χρησιμοποιήθηκαν είτε από άποψης υλικού, δηλαδή τύπου σιδέρου και κατά πόσο αυτό ήταν δομικό, όπως το περιέγραψε ο Δαμασκηνός, με διάφορες διαβαθμίσεις, δηλαδή βαθμούς αντοχής ή αντοχή διάτμησης. Ουσιαστικά ο Φιλίππου επικεντρώθηκε στη διάμετρο και πάχος των σωλήνων ενώ βεβαίως παράλληλα απέρριψε τη θέση ότι αυτοί είχαν οποιαδήποτε ομοιότητα με σωλήνες νερού. [ 76 ] Προ της προφορικής κατάθεσης της Μ. Ε. 5 Ειρήνης Σωκράτους δηλώθηκαν παραδεκτά γεγονότα ως προς τη μαρτυρία δύο μαρτύρων και έτσι αποφεύχθηκε η αναγκαιότητα παρουσίας τους ως μάρτυρες με αποτέλεσμα την εξοικονόμηση χρόνου του Δικαστηρίου. Κατατέθηκε επίσης εκ συμφώνου το τεκμήριο 7, δηλαδή επιστολή του Επιστημονικού Τεχνικού Επιμελητήριου Κύπρου (στο εξής θα καλείται το «ΕΤΕΚ») αναφορικά με την εγγραφή του Αγγελίδη στο Μητρώο Μελών του κλάδου Ηλεκτρονικής Μηχανικής περιλαμβανομένης της Μηχανικής της Πληροφορικής στην Ηλεκτρονική Μηχανική. Επίσης έγιναν δεκτά εκ συμφώνου τεκμήρια προς αναγνώριση, δηλαδή η βιντεοκασέτα (τεκμήριο Α προς αναγνώριση) και το αντίγραφο αυτής σε ψηφιακό δίσκο (τεκμήριο Β προς αναγνώριση). Η Μ. Ε. 5 εργάζεται στο Ραδιοφωνικό Ίδρυμα Κύπρου (στο εξής θα καλείται το «ΡΙΚ») από το 1991 ως γραφέας και δια μέσω της προφορικής κατάθεσης της κατατέθηκαν τρεις επιστολές. Η μαρτυρία της δεν χρήζει οποιασδήποτε αξιολόγησης διατηρώντας υπόψη τόσο το σκοπό παρουσίασης της όσο και το γεγονός πως όπως σαφώς αναδείχτηκε από την αντεξέταση της δεν γνώριζε οτιδήποτε αναφορικά με το επίδικο περιστατικό. [ 77 ] Ως Μ. Ε. 6 κατέθεσε ο Σώτος Θεοδωρίδης (στο εξής θα καλείται ο «Θεοδωρίδης»), υπάλληλος των εναγόντων ως Ανώτερος Τεχνικός Επιθεωρητής, ο οποίος αφού υιοθέτησε γραπτή δήλωση του ως μέρος της κύριας εξέτασης του στη συνέχεια κατέθεσε προφορικά. Σκοπός της παρουσίασης της μαρτυρίας του Θεοδωρίδη ήταν η απόδειξη των ειδικών ζημιών των εναγόντων, λεπτομέρειες των οποίων αναφέρονται στην έκθεση απαίτησης, καταλήγοντας όμως σε ένα χαμηλότερο συνολικό ποσό από αυτό το οποίο αναφέρεται στην έκθεση απαίτησης. Εντούτοις ο μάρτυρας αυτός ερωτήθηκε αναφορικά με την αρχική ζημιά και ανέφερε ως συνολικό ποσό ένα ποσό περίπου το ίδιο με αυτό το οποίο αναφέρεται στην έκθεση απαίτησης. Συγκεκριμένα ερωτήθηκε αναφορικά με το ποσό το οποίο θα χρειαζόταν για επαναφορά ακριβώς του ίδιου σταθμού όπως προηγουμένως, δηλαδή πριν από το ζημιογόνο γεγονός. Κατατέθηκαν τεκμήρια αναφορικά με τα ακαδημαϊκά και επαγγελματικά προσόντα αυτού του μάρτυρα ενώ δηλώθηκε από τον ευπαίδευτο συνήγορο της εναγομένης πως η εναγόμενη δεν αμφισβητούσε τους τίτλους των σπουδών του. Ο συγκεκριμένος μάρτυρας είναι εγγεγραμμένος στο ΕΤΕΚ στους κλάδους της Ηλεκτρολογικής Μηχανικής και Ηλεκτρονικής Μηχανικής περιλαμβανομένης της Μηχανικής της Πληροφορικής. Πανομοιότυπη εγγραφή βεβαίως με αυτή του βασικού μάρτυρα υπεράσπισης, δηλαδή του Αγγελίδη. Κατέθεσε σχετικά με τον εξοπλισμό ο οποίος υπήρχε στον υποσταθμό των εναγόντων στον επίδικο χώρο. Αν και ο μάρτυρας αυτός είχε αρκετούς φακέλους στην κατοχή του αναφορικά με παραγγελίες οι οποίες έγιναν για αποκατάσταση της ζημιάς στον υποσταθμό των εναγόντων εντούτοις αποφεύχθηκε η κατάθεση μέρους του περιεχομένου αυτών με σχετική δήλωση από τον ευπαίδευτο συνήγορο της εναγομένης. Σύμφωνα με αυτή τη δήλωση η εναγόμενη αναγνώρισε ότι οι ενάγοντες είχαν καταβάλει το ποσό των €142.769,00 το οποίο αναφέρεται στην παράγραφο 9 της γραπτής δήλωσης του Θεοδωρίδη όμως αρνείται η εναγόμενη ότι το συγκεκριμένο ποσό ή μέρος αυτού θα μπορούσε να αναγνωριστεί ως ειδικές ζημιές ή επιδικαστεί ως αποζημίωση υπέρ των εναγόντων σε περίπτωση κατά την οποία ήθελε φανεί ότι η εναγόμενη ευθύνεται για την πτώση του ιστού ΡΙΚ. Στο υπόλοιπο μέρος της κύριας εξέτασης του ο μάρτυρας αυτός ερωτήθηκε αναφορικά με την αναγκαιότητα των εξόδων τα οποία είχαν γίνει από τους ενάγοντες για αποκατάσταση των ζημιών τις οποίες είχε υποστεί ο υποσταθμός των εναγόντων. Εξήγησε επίσης το λόγο για τον οποίο οι ενάγοντες δεν έφτιαξαν τον ίδιο υποσταθμό όπως προηγουμένως. Καθότι, μετά από διαπραγμάτευση με την ασφαλιστική εταιρεία, καθώς θεωρήθηκε από αυτή ότι θα έπρεπε να αφαιρεθεί κάποιο ποσό ως απόσβεση της αρχικής αξίας του εξοπλισμού, συμφωνήθηκε με τους ενάγοντες ότι η ζημιά μετά την απόσβεση ήταν αυτή των £85.176,
7. Βάσει αυτού του δεδομένου, ότι δηλαδή το ποσό στη διάθεση των εναγόντων ήταν μικρότερο από το αρχικό σε συνδυασμό και με το γεγονός πως οι ενάγοντες ξοδεύουν μόνο εγκεκριμένα κονδύλια από τη Βουλή, σύμφωνα με τις οδηγίες του προισταμένου του, το όνομα του οποίου ήταν Γρηγόρης Μαλιώτης, τοποθετήθηκε πύργος αντί ιστός και υποδεέστερη αντένα εκπομπής ραδιοφώνου ενώ τα υπόλοιπα εξαρτήματα ήταν πανομοιότυπα ή εφάμιλλα με αυτά που προϋπήρχαν του επίδικου συμβάντος. [ 78 ] Κατά την αντεξέταση αυτού του μάρτυρα δοκιμάστηκε η βασιμότητα της μαρτυρίας η οποία είχε δοθεί σε σχέση με την απόδειξη των ειδικών ζημιών των εναγόντων. Θεωρώ ότι οι απαντήσεις οι οποίες δόθηκαν από αυτό τον μάρτυρα δικαιολογούν πλήρως τις οικονομικές επιλογές οι οποίες έγιναν από τους ενάγοντες ως προς την αποκατάσταση των ζημιών τις οποίες είχαν υποστεί ως αποτέλεσμα της κατάρρευσης του ιστού ΡΙΚ βάσει και του κόστους πιθανής επισκευής και ουσιαστικά αναστύλωσης του ιστού ΡΙΚ όπως αυτός προϋπήρχε. Στόχος βεβαίως ήταν η επαναλειτουργία του υποσταθμού μετάδοσης ραδιοφωνικών και τηλεοπτικών προγραμμάτων. Εξήγησε πειστικά ο μάρτυρας αυτός πόσο ασύμφορο θα ήταν το συνολικό κόστος συγκεκριμένης εταιρείας έτσι ώστε να αποφανθεί κατά πόσο κάποια τεμάχια του ιστού ΡΙΚ θα μπορούσαν να ξαναχρησιμοποιηθούν. Το συγκεκριμένο σημείο επεξηγείται επαρκώς στις σελίδες 2 και 3 της γραπτής δήλωσης του. Επιπλέον θεωρώ πως η προσπάθεια κατά τη διάρκεια της αντεξέτασης του μάρτυρα αυτού να αμφισβητηθούν οι επιλογές οι οποίες έγιναν από τους ενάγοντες ως προς την αγορά του πύργου των 45 μέτρων δεν είχε ως αποτέλεσμα την υπονόμευση με οποιοδήποτε τρόπο της πραγματικά πειστικής εκδοχής την οποία ο μάρτυρας προέβαλε σε σχέση με τη εξασφάλιση συμφέρουσων παραγγελιών παρά και τη διαδικασία απευθείας ανάθεσης παρακάμπτοντας την οποιαδήποτε διαδικασία προσφορών εξαιτίας και της ανάγκης για την όσο το δυνατό ταχύτερη αποκατάσταση της βλάβης. Σαφώς προκύπτει - σε ενδυναμωμένη μάλιστα μορφή - και στην αντεξέταση του, η εκδοχή την οποία προώθησε ο μάρτυρας αυτός κατά την κύρια εξέταση του. Θέτοντας το πολύ απλά εξήγησε πως διατηρώντας υπόψη το δεδομένο ότι η επιδιόρθωση του παλαιού ιστού είτε ήταν αδύνατη, κάτι το οποίο παραδέχτηκε ότι δεν γνώριζαν ή στην περίπτωση που ήταν εφικτή αυτή δεν ήταν οικονομικά συμφέρουσα και δεδομένου ότι είχε πεισθεί και η ασφαλιστική εταιρεία για την αγορά νέου ιστού θεώρησε πως η αγορά του συγκεκριμένου πύργου ύψους 45 μέτρων ήταν επαρκώς αιτιολογημένη. [ 79 ] Διαπιστώνεται η ύπαρξη μίας ιδιαίτερης λογικής συνοχής στη μαρτυρία αυτού του μάρτυρα ως επίσης και ετοιμότητας ως προς την επεξήγηση, με αναφορά σε συγκεκριμένα ποσά, των αποφάσεων οι οποίες είχαν ληφθεί από τους ενάγοντες με στόχο την αποκατάσταση της ζημιάς την οποία είχε υποστεί όχι τόσο ο ιστός ΡΙΚ όσο η ζημιά την οποία είχαν υποστεί οι ενάγοντες από την διακοπή λειτουργίας του υποσταθμού τους, η οποία βεβαίως λειτουργία προηγουμένως βασιζόταν πλήρως στην ύπαρξη του ιστού ΡΙΚ. Πραγματικά δεν διαπιστώνεται να έχει επιτευχθεί με οποιοδήποτε τρόπο κατά την αντεξέταση του η οποιαδήποτε υπονόμευση της μαρτυρίας του μάρτυρα αυτού αναφορικά με την προσπάθεια ουσιαστικά των εναγόντων να μειώσουν όσο το δυνατό περισσότερο την οικονομική ζημιά την οποία είχαν υποστεί ως αποτέλεσμα της κατάρρευσης του ιστού ΡΙΚ. [ 80 ] Γενικά, όπως διαπιστώνεται, όλες οι απαντήσεις οι οποίες δόθηκαν από τον Θεοδωρίδη κατά την αντεξέταση του ενισχύουν την αξιοπιστία τόσο του ιδίου ως μάρτυρας όσο και των λεπτομερειών της εκδοχής των εναγόντων την οποία παρουσίασε αναφορικά με το κόστος σε σχέση με την αποκατάσταση της ζημιάς την οποία οι ενάγοντες είχαν υποστεί ως αποτέλεσμα της κατάρρευσης του ιστού ΡΙΚ. Ο Θεοδωρίδης ήταν απόλυτα πειστικός ως προς το ότι όλες οι αναγκαίες αγορές προς αποκατάσταση των βλαβών έγιναν μετά από σχετικές μετρήσεις ενώ τόνισε παράλληλα πως οι ενάγοντες είναι και υπό τον έλεγχο της ασφαλιστικής εταιρείας που κατέληξαν σε ένα ποσό. Η οποία ασφαλιστική εταιρεία αξίωνε όσο το δυνατό μικρότερο ποσό ενώ όλες οι ενέργειες των εναγόντων έγιναν με στόχο την πλήρη αξιοποίηση του πλαισίου του ποσού το οποίο ήταν διαθέσιμο σε αυτούς. Πραγματικά βάσει αυτής της μαρτυρίας δεν διαπιστώνεται από το Δικαστήριο οι ενάγοντες να είχαν ξοδέψει προς αποκατάσταση της ζημιάς την οποία είχαν υποστεί οποιοδήποτε ποσό το οποίο να μην δικαιολογείτο υπό τις περιστάσεις. [ 81 ] Ο Μ. Ε. 7 ήταν ο Χάρης Νικολαΐδης, ιδιοκτήτης του ραδιοφωνικού σταθμού «Ράδιο Πάφος». Υιοθέτησε ως μέρος της κυρίως εξέτασης του τη γραπτή κατάθεση την οποία έδωσε στην Αστυνομία στις 24/1/
8. Η σημασία της μαρτυρίας αυτού του μάρτυρα έγκειται στο γεγονός πως με αυτή ενισχύεται και η μαρτυρία του Γεωργίου ως προς το κόψιμο των συρματόσχοινων. Παρά και την οποιαδήποτε αμφισβήτηση της μαρτυρίας του επί του συγκεκριμένου θέματος κατά την αντεξέταση του εντούτοις πραγματικά δεν διαπιστώνεται να υπήρχε οποιοσδήποτε λόγος έτσι ώστε ο μάρτυρας αυτός να μην είχε καταθέσει την αλήθεια. Επιπλέον βεβαίως η κατάθεση του δόθηκε μία ημέρα μετά από το κόψιμο των συρματόσχοινων. Κυρίως όμως σε σχέση και με τις λεπτομέρειες αναφορικά με το συγκεκριμένο κόψιμο δεν είναι δυνατό να αγνοηθεί και το γεγονός πως ο μάρτυρας αυτός ενδιαφερόταν να κοπούν τα συρματόσχοινα καθότι διαφορετικά διέτρεχε κίνδυνο ο ιστός του «Ράδιο Πάφος» να υποστεί επιπρόσθετη ζημιά, πέραν δηλαδή και από το γεγονός ότι ένα από τα τρια συρματόσχοινα του είχε κοπεί από τα συρματόσχοινα του ιστού ΡΙΚ. Δηλαδή, δεν θεωρώ πως είναι με οποιοδήποτε τρόπο ύποπτο το γεγονός ότι ήταν σε θέση να δώσει σαφή και λεπτομερή μαρτυρία αναφορικά με ένα γεγονός το οποίο κατά το συγκεκριμένο χρόνο τον ενδιέφερε καθώς μάλιστα ήταν ο ίδιος ο οποίος είχε ζητήσει να κοπούν τα συρματόσχοινα. Ούτε και διαπιστώνεται βάσει είτε του τρόπου είτε του περιεχομένου της προφορικής κατάθεσης του ή ειδικά από την αντεξέταση του να προκύπτει οποιοδήποτε σημείο βάσει του οποίου να είναι δυνατό να κριθεί πως ο μάρτυρας αυτός δεν ήταν αξιόπιστος. Πραγματικά θεωρώ πως ο μάρτυρας αυτός είναι δυνατό να γίνει δεκτός ως ένα ανεξάρτητος μάρτυρας δίχως οποιοδήποτε συμφέρον ως προς την έκβαση αυτής της αγωγής και πως η μαρτυρία η οποία δόθηκε από τον ίδιο δεν είχε οποιαδήποτε σκοπιμότητα. Σαφώς αναφέρθηκε στο κόψιμο των δύο συρματόσχοινων με σμυρίλιο στην παρουσία του ενώ αναφέρεται επίσης και στην άφιξη νωρίτερα στον επίδικο χώρο της Αστυνομίας. Επίσης η επίδειξη επί του σχεδίου G1 του τεκμηρίου 5 της θέσης του ιστού του «Ράδιο Πάφος» συνάδει και με την αναφορά του Γεωργίου ως προς την κατεύθυνση στην οποία είχαν κοπεί τα συρματόσχοινα του ιστού ΡΙΚ σε σχέση και με τη βάση συνδεδεμένη με τα συγκεκριμένα συρματόσχοινα. Ο Νικολαϊδης γίνεται δεκτός από το Δικαστήριο ως ένας ανεξάρτητος και αξιόπιστος μάρτυρας. [ 82 ] Ως Μ. Υ. 2 κατέθεσε ο Ανδρέας Ζένιος ο οποίος εκτελούσε καθήκοντα γενικού διευθυντή του τηλεοπτικού σταθμού της εναγομένης. Αναδεικνύεται από το σύνολο της κυρίως εξέτασης του μάρτυρα αυτού μία προσπάθεια να δοθεί μαρτυρία επί διαφόρων θεμάτων η οποία όμως δεν έγινε επιτρεπτή από το Δικαστήριο με συγκεκριμένες ενδιάμεσες αποφάσεις (rulings) μετά από έγερση ένστασης στην κάθε περίπτωση. Κυρίως τα προσόντα του μάρτυρα αυτού δεν του επέτρεπαν ουσιαστικά να παρουσιάσει μαρτυρία σχετική με αυτή η οποία είχε δοθεί από τον Δαμασκηνό. Κατά την αντεξέταση του απέτυχε να υπερβεί την αμφισβήτηση από τους ενάγοντες της θέσης του ως προς το ότι ο Αγγελίδης θα μπορούσε να θεωρηθεί ως εμπειρογνώμονας σε σχέση με μηχανισμούς κατάρρευσης ιστών. Δηλαδή, να δικαιολογήσει πειστικά την επιλογή του Αγγελίδη, την οποία ο ίδιος έκανε, ως ειδικού επί του θέματος της κατάρρευσης των επίδικων ιστών. Ούτε και έχει πεισθεί το Δικαστήριο με τα όσα γενικά και αόριστα ανέφερε ο μάρτυρας αυτός σε σχέση με την κατ΄ ισχυρισμό προσπάθεια αλλοίωσης του επίδικου χώρου από τους υπαλλήλους των εναγόντων με την μετακίνηση αντικειμένων. Συγκεκριμένα αναφέρθηκε μόνο, σε υπόδειξη μάλιστα από τον Αγγελίδη, ενός κομμένου συρματόσχοινου. Θέμα για το οποίο έχει παρουσιαστεί επαρκής κρινόμενη ως αξιόπιστη μαρτυρία αναφορικά με τις συνθήκες οι οποίες οδήγησαν στην ύπαρξη αυτού του κομμένου συρματόσχοινου. Ουσιαστικά η όλη εκδοχή του σε σχέση με την κατ΄ ισχυρισμό καταστροφή τεκμηρίων επί τόπου δεν κρίνεται πειστική καθότι αυτή είναι εντελώς αόριστη. Ισχυρίστηκε μάλιστα πως ο Αγγελίδης πήρε ο ίδιος φωτογραφίες αλλά έδωσε και οδηγίες για επαγγελματική φωτογράφιση. Τέτοιες φωτογραφίες με συγκεκριμένο περιεχόμενο και οι οποίες να απεικονίζουν τα όσα ανέφερε σε συνάρτηση με καθορισμένο χρονικό σημείο δεν έχουν παρουσιαστεί στο Δικαστήριο. Ουσιαστικά αποπειράθηκε ο μάρτυρας αυτός να ενισχύσει μαρτυρία του Αγγελίδη επί του συγκεκριμένου θέματος η οποία ακόμη και από μόνη της δεν κρίνεται αξιόπιστη. Η δε απόπειρα υπονόμευσης της μαρτυρίας η οποία δόθηκε από τον Δαμασκηνό ως προς τη χρήση λογισμικού για σκοπούς προσομοιώσης του τρόπου κατάρρευσης των δύο βασικών επίδικων ιστών κρίνεται ως εντελώς ανεπιτυχής καθώς ο μάρτυρας αυτός προσπάθησε με μία γενική αναφορά να αποδείξει ότι το λογισμικό στο οποίο ο Δαμασκηνός είχε αναφερθεί δεν του παρείχε τις αναγκαίες δυνατότητες για το σκοπό τον οποίο είχε ισχυριστεί. Επί του ερωτήματος κατά πόσο η εναγόμενη είχε άδεια οικοδομής η μαρτυρία αυτού του μάρτυρα χαρακτηρίζεται από υπεκφυγή καθώς ενώ αρχικά προσπαθούσε να αποφύγει να απαντήσει εν τέλει απλά δήλωσε πως δεν είχε αρμοδιότητα ή ευθύνη για το θέμα αυτό και εισηγήθηκε να ερωτηθούν άλλοι εάν είχε άδεια. Βεβαίως η εναγόμενη εταιρεία όμως δεν παρουσίασε τον οποιονδήποτε άλλο μάρτυρα (παραδείγματος χάριν, τον διευθυντή της, Κυριάκο Κωνσταντίνου) έτσι ώστε να ερωτηθεί επί του προκειμένου. Ουσιαστικά η εντύπωση η οποία δημιουργείται είναι πως σαφώς ο μάρτυρας αυτός γνώριζε την απάντηση αλλά δεν επιθυμούσε να απαντήσει. Λογικά θα αναμενόταν από τη θέση του ως γενικός διευθυντής του τηλεοπτικού σταθμού της εναγομένης εταιρείας να ήταν σε θέση να απαντήσει επί του συγκεκριμένου ερωτήματος. Μάλιστα έφθασε και στο μεταίχμιο της θρασύτητας όταν του υποβλήθηκε πως ο ιστός EXTRA δεν είχε πολεοδομική άδεια ή άδεια οικοδομής όταν, αφού «υπέβαλε» ότι δεν ξέρει, ανέφερε στον δικηγόρο των εναγόντων πως «είχατε την ευκαιρία να ρωτήσετε». Η πραγματικότητα βεβαίως είναι πως ποτέ κατά τη διάρκεια της ακροαματικής διαδικασίας μέχρι εκείνο το χρονικό σημείο (ή ακόμη και μετά) δεν δόθηκε όντως αυτή η ευκαιρία στον δικηγόρο των εναγόντων. Όταν του υποβλήθηκε πως ο ιστός EXTRA ανεγέρθηκε χωρίς την άδεια των ιδιοκτητών της γης (δηλαδή την Ιερά Μονή Αγίου Νεοφύτου) απάντησε με επιπόλαιο τρόπο λέγοντας «που θέλεις να ξέρω». Πραγματικά η όλη εντύπωση η οποία δημιουργήθηκε βάσει της προφορικής κατάθεσης του μάρτυρα αυτού είναι πως σαφώς σκοπός της ήταν η προάσπιση των συμφερόντων της εναγομένης όσο και να ισχυρίστηκε πως το ΡΙΚ, προφανώς ως πρώην εργοδότες του, του είναι περισσότερο αγαπητό από την εναγόμενη εταιρεία και ότι το ΡΙΚ είναι το παιδί του ενώ με την εναγόμενη εταιρεία τον συνδέει μία φιλία με τη διεύθυνση. Κρίνεται πως η μαρτυρία αυτού του μάρτυρα όντως, όσο και ο ίδιος να ισχυρίστηκε πως αυτό είναι προσβλητικό για τον ίδιο, ένα σκοπό είχε μόνο και αυτός ήταν μία εμφανής προσπάθεια απαλλαγής της εναγομένης από τις οποιεσδήποτε πιθανές ευθύνες της σε σχέση με την κατάρρευση του ιστού ΡΙΚ. Καμία αξία ή βαρύτητα πραγματικά κρίνεται να έχει η μαρτυρία η οποία προέκυψε από την προφορική κατάθεση αυτού του μάρτυρα και ασφαλώς ούτε και ενισχύεται με αυτή με οποιονδήποτε τρόπο η μαρτυρία του Αγγελίδη ούτε ακόμη και σε σχέση με τους ισχυρισμούς του Αγγελίδη ως προς τα όσα αντίκρισε όταν βρέθηκε για πρώτη φορά στον επίδικο χώρο μετά από την κατάρρευση των ιστών. Επιπλέον ακόμη και με βάση παραδοχή του ιδίου του μάρτυρα ο ίδιος δεν είναι δυνατό να γίνει δεκτός ως εμπειρογνώμονας αναφορικά με το βασικό επίδικο θέμα αυτής της αγωγής δηλαδή την κατάρρευση ή τον μηχανισμό κατάρρευσης των ιστών. Ούτε και βεβαίως θα ήταν δυνατό η δική του μαρτυρία να συνεισφέρει με οποιοδήποτε τρόπο στην αξιολόγηση της μαρτυρίας του Δαμασκηνού. Όσο ενδιαφέρουσα και να ήταν η επαγγελματική σταδιοδρομία του συγκεκριμένου μάρτυρα αυτή δεν κρίνεται να έχει οποιαδήποτε άμεση σχέση με τα επίδικα θέματα αυτής της αγωγής. [ 83 ] Έχοντας ολοκληρώσει την παράθεση και αξιολόγηση της μαρτυρίας της δεύτερης ομάδας μαρτύρων το Δικαστήριο θα συνεχίσει με τη μαρτυρία της πρώτης ομάδας αρχίζοντας με τον Δαμασκηνό. [ 84 ] Ο μάρτυρας αυτός επανακλητεύθηκε καθώς μετά και από την ολοκλήρωση της προφορικής κατάθεσης του εγκρίθηκε τροποποίηση της έκθεσης υπεράσπισης και ανταπαίτησης της εναγομένης. Διευκρινίζεται απλά πως το Δικαστήριο παραθέτει και αξιολογεί τη μαρτυρία του στο σύνολο της δίχως να γίνεται οποιοσδήποτε διαχωρισμός μεταξύ της προφορικής κατάθεσης του πριν και μετά από την επανακλήτευση του. Αξιοσημείωτο είναι το γεγονός ότι η εκδοχή αυτού του μάρτυρα παρέμεινε σταθερή και αναλλοίωτη από την ετοιμασία της έκθεσης του το 2004 μέχρι και την ολοκλήρωση της προφορικής κατάθεσης του δέκα χρόνια αργότερα κατά τον Ιούλιο του
9. [ 85 ] Κατ΄ αρχάς το Δικαστήριο αποδέχεται τον συγκεκριμένο μάρτυρα ως εμπειρογνώμονα στο πεδίο της επαγγελματικής δραστηριότητας του ως πολιτικός μηχανικός με πείρα στο συγκεκριμένο αντικείμενο από το
10. Μέρος αυτής της δραστηριότητας συμπεριλαμβάνει και την προετοιμασία πραγματογνωμοσυνών για ασφαλιστικές εταιρείες ως σύμβουλος συνεργάτης τους. Αυτός ήταν και ο λόγος για τον οποίο του ανατέθηκε η ετοιμασία πραγματογνωμοσύνης από την ασφαλιστική εταιρεία American Home σε σχέση με την κατάρρευση του ιστού ΡΙΚ ο οποίος ήταν ασφαλισμένος με τη συγκεκριμένη ασφαλιστική εταιρεία. [ 86 ] Αναφέρθηκε στη μετάβαση του στον επίδικο χώρο στις 23/1/2004 με γενική περιγραφή ως προς τα άτομα τα οποία συνάντησε εκεί, όπως τεχνικούς των εναγόντων και αστυνομικούς. Ακολούθησαν άλλες δύο επισκέψεις του στις 26 και 28 του ίδιου μηνός. Αναφέρθηκε στη διερεύνηση του επίδικου χώρου με μετρήσεις, έλεγχο των βάσεων συγκράτησης και συρματόσχοινων, λήψη φωτογραφιών και ετοιμασία ενός σχεδίου επί του οποίου τοποθέτησε με ακρίβεια τις βάσεις των ιστών. Αφού ολοκλήρωσε τη συλλογή όλων των στοιχείων, τα επεξεργάστηκε στο γραφείο του, μελέτησε τις πιθανές εκδοχές κατάρρευσης και μέχρι τον Ιούνιο του 2004 είχε ετοιμάσει αναλυτική έκθεση σχετικά με την κατάρρευση του ιστού ΡΙΚ η οποία κατατέθηκε ως τεκμήριο 5 και της οποίας το περιεχόμενο υιοθέτησε. [ 87 ] Αναφέρθηκε στο συμπέρασμα του εξηγώντας πως βάσει και της παράσυρσης του ιστού EXTRA προς την βορειοανατολική κατεύθυνση από τους νοτιοδυτικούς ανέμους τεκμηριώνεται αστοχία της βάσης του θεμελίου (δηλαδή της βάσης συγκράτησης) με αριθμό 1 του ιστού EXTRA. Ο αριθμός 1 αναφέρεται επί του σχεδιαγράμματος G1 το οποίο αποτελεί μέρος του τεκμηρίου 5 (στο εξής θα καλείται το «σχέδιο G1») καθορίζοντας με αυτό τον τρόπο μία από τις τρεις συνολικά βάσεις συγκράτησης του ιστού EXTRA. Εξήγησε ο μάρτυρας αυτός πως η βάση συγκράτησης 1 ήταν τοποθετημένη επιφανειακά σε προσχώσεις στην παρυφή του λόφου στον επίδικο χώρο. [ 88 ] Πρόσθεσε πως το έδαφος ήταν προσχώσεις, δηλαδή είδος εδάφους. Η έννοια της πρόσχωσης εξηγήθηκε από τον Δαμασκηνό, εντούτοις αυτό το οποίο έχει σημασία σε σχέση με τη μαρτυρία του είναι η αναφορά ως προς το ότι φαινόταν καθαρά ότι η βάση συγκράτησης με αριθμό 1 είχε ξεριζωθεί από την αρχική της θέση. Ως προς την έννοια της πρόσχωσης αναφέρθηκε στη διαφορά μεταξύ του φυσικού εδάφους το οποίο υπάρχει για πολλά χρόνια και πως πάνω από αυτό παρασύρονται από βροχές ή σεισμούς άλλα χώματα ή διαβρώσεις από τον λόφο και πως αυτές είναι φυσικές προσχώσεις ενώ υπάρχουν και τεχνικές προσχώσεις από εκσκαφές. Στην περίπτωση της βάσης με αριθμό 1 οι προσχώσεις φαινόταν να είναι φυσικές αν και υπήρχαν και σημάδια από τεχνικές, επιφανειακές προσχώσεις οι οποίες κατά την άποψη του έγιναν κατά την εκσκαφή του θεμελίου διευκρινίζοντας όμως ότι αυτή η εκσκαφή ήταν επιφανειακή. [ 89 ] Εξήγησε σε σχέση με τις βάσεις συγκράτησης ότι αυτές συγκρατούν τα συρματόσχοινα σταθεροποίησης με σκοπό την σταθεροποίηση του ιστού EXTRA σε περίπτωση οριζόντιας φόρτισης η οποία μπορεί να προκύψει είτε από άνεμο είτε από σεισμό. Απάντησε όταν ερωτήθηκε πως είναι μία δύναμη η οποία ασκείται οριζόντια πάνω στον ιστό της αντένας προσθέτοντας πως και τα συρματόσχοινα είναι μέρος της αντένας. Συμφώνησε πως θέτοντας το απλά τα συρματόσχοινα συγκρατούν την αντένα. [ 90 ] Το σχέδιο G1 ετοιμάστηκε βάσει στοιχείων όπως η μορφολογία του εδάφους με επακριβή τοποθέτηση των βάσεων συγκράτησης των ιστών. Εξήγησε το περιεχόμενο του σχέδιο G1 με αρκετή προσοχή και λεπτομέρεια. Τόνισε τη μεγάλη ακρίβεια με την οποία είχε καθορίσει τις θέσεις των βάσεων συγκράτησης και των δύο βασικών επίδικων ιστών. [ 91 ] Διευκρινίζω απλά πως ο ιστός ΡΙΚ και ο ιστός EXTRA είναι οι επίδικοι ιστοί αλλά εξαιτίας και των αναφορών του Αγγελίδη στον ιστό Γιαλούσα ως μέρος της δικής του εκδοχής κατάρρευσης των ιστών θα μπορούσε και ο ιστός Γιαλούσα να θεωρηθεί υπό αυτή την έννοια ως ένας από τους επίδικους ιστούς. Τουλάχιστον ως μέρος της όλης εκδοχής της εναγομένης αναφορικά με τα αίτια της κατάρρευσης των δύο βασικών ιστών. [ 92 ] Όπως ο Δαμασκηνός τόνισε, σε σχέση και με τα στοιχεία επί του σχεδίου G1, φαίνονται οι διαστάσεις των βάσεων συγκράτησης. Αναφέρθηκε σε αυτές τις βάσεις συγκράτησης ως «καίριας σημασίας» διευκρινίζοντας πως είναι αυτές οι οποίες σταθεροποιούν τους ιστούς και είναι σε αυτά τα στοιχεία που ο ίδιος εντόπισε αστοχία. Αναφέρθηκε στο γεγονός ότι είχε σημειώσει τις διαστάσεις και στη συνέχεια το βάρος των βάσεων συγκράτησης του ιστού EXTRA. Ο μικρότερος είχε βάρος 3.1 τόνους ενώ ο μεγαλύτερος 3.5 τόνους. [ 93 ] Σύγκρινε αυτό το βάρος με αυτό των βάσεων συγκράτησης του ιστού ΡΙΚ το οποίο ήταν 25 τόνοι. Πέραν όμως και από αυτή τη διαφορά αναφέρθηκε και στα σχέδια οικοδομής τα οποία είχε επισυνάψει στην έκθεση του και τα οποία χρησιμοποιήθηκαν για να εκδοθεί άδεια οικοδομής για τον ιστό ΡΙΚ. Εξήγησε πως σε σχέση με τη θεμελίωση, δηλαδή τις βάσεις συγκράτησης, τα σχέδια αυτά είναι πολύ λεπτομερή. Ανέφερε ότι το θεμέλιο θα πρέπει να περιβάλλεται απο χαλίκια έτσι ώστε να μειώνεται η πιθανότητα δημιουργίας υδροστατικής πίεσης δηλαδή έτσι ώστε να φεύγει γρήγορα το νερό. Αναφέρθηκε επίσης στις διαστάσεις του μπετόν των θεμελίων (3 μέτρα επί 2) και στο βάρος του θεμελίου εντός του εδάφου (1 μέτρο επί 65 εκατοστά) και πως αυτό προεξέχει πάνω από το έδαφος περίπου μισό μέτρο. Πρόσθεσε ότι το βάρος είναι περίπου 25 τόνοι αλλά όπως δείχνουν τα σχέδια και όπως είχε επιβεβαίωσει επί τόπου όλα τα θεμέλια ήταν τα ίδια. Σύγκρινε αυτές τις βάσεις συγκράτησης με αυτές του ιστού EXTRA οι οποίες είχαν διάφορες διαστάσεις και διαφορετικά βάρη. [ 94 ] Με αναφορά στο γεγονός ότι η βάση συγκράτησης του ιστού EXTRA με αριθμό 1 ξεριζώθηκε εξήγησε επίσης το συμπέρασμα του ως προς τον τρόπο κατάρρευσης του ιστού ΡΙΚ. Βεβαίως το συμπέρασμα αυτό υπάρχει και στο τεκμήριο 5, δηλαδή στην έκθεση του Δαμασκηνού αλλά αξίζει να σημειωθεί και ο τρόπος με τον οποίο περιέγραψε και προφορικά αυτό το συμπέρασμα. [ 95 ] Χαρακτηριστικά ανέφερε ότι ξεριζώθηκε ο ιστός. Βεβαίως στην πραγματικότητα, σύμφωνα ακόμη και με τα όσα ο ίδιος ο Δαμασκηνός ανέφερε, δεν είναι ο ιστός ο οποίος ξεριζώθηκε αλλά η βάση συγκράτησης με αριθμό
11. Στη συνέχεια ο ιστός EXTRA κινήθηκε στην κατεύθυνση του «αέρα» (δηλαδή του ανέμου) και χτύπησε το άνω συρματόσχοινο του ιστού ΡΙΚ. Προς τεκμηρίωση αυτής της υπόθεσης (όπως χαρακτηριστικά περιέγραψε τον τρόπο με τον οποίο κατέληξε στο συμπέρασμα του), μέτρησε το μήκος των χτυπημάτων τα οποία αναγνωρίστηκαν στο δυτικό συρματόσχοινο του ιστού ΡΙΚ και μέτρησε επίσης την κάθετη απόσταση του σημείου λυγίσματος του ιστού EXTRA. Επιπλέον σχεδίασε τον μηχανισμό αυτό (δηλαδή τον μηχανισμό κατάρρευσης) και τον επισύναψε στο παράρτημα Β της έκθεσης του δηλαδή το σχέδιο G
12. [ 96 ] Ο μάρτυρας αυτός εξήγησε, πολύ απλά, πως κατέληξε στο συμπέρασμα του. Ο ιστός EXTRA βρισκόταν στη θέση την οποία είχε πάρει μετά από την πτώση του. Δηλαδή, ήταν ακόμη στον αέρα. Περιέγραψε αυτή τη θέση ως ένα σταθερό σημείο. Βάσει της κάθετης απόστασης του σημείου που είχε λυγίσει ο ιστός EXTRA σε συνδυασμό με τις επακριβείς θέσεις των ιστών και των συρματόσχοινων αυτό το οποίο έλειπε ήταν το σημείο επαφής εάν αυτό υπήρχε και όπως προσδιορίστηκε βάσει μετρήσεων αυτό όντως υπήρχε. Σύμφωνα δηλαδή και με σημάδια επαφής τα οποία είχε εντοπίσει στο συρματόσχοινο του ιστού ΡΙΚ. Με αυτό τον τρόπο ισχυρίστηκε πως είχε αποδείξει γεωμετρικά ότι εκείνο το σημείο, δηλαδή τα σημάδια χτυπήματος πάνω στο συρματόσχοινο, ήταν το σημείο στο οποίο είχε χτυπήσει ο ιστός EXTRA. Θέτοντας το πολύ απλά το σημείο του ιστού EXTRA το οποίο είχε λυγίσει ήταν αυτό το οποίο χτύπησε πάνω στο άνω συρματόσχοινο του ιστού ΡΙΚ και στο οποίο σημείο είχαν εντοπιστεί ίχνη τριβής. [ 97 ] Αυτή βασικά είναι η εκδοχή του Δαμασκηνού ως προς τον μηχανισμό κατάρρευσης. Εκδοχή την οποία οι ενάγοντες έχουν συμπεριλάβει και στην παράγραφο 5 της έκθεσης απαίτησης τους. [ 98 ] Σε σχέση με τα συρματόσχοινα εξήγησε επίσης πως ο ιστός ΡΙΚ είχε έξι συρματόσχοινα τοποθετημένα ακτινοειδώς με ακρίβεια 120° δηλαδή δύο συρματόσχοινα συνδεδεμένα με κάθε βάση συγκράτησης, το άνω σε ύψος περίπου 52 μέτρων και το άλλο στα 26½ περίπου αλλά ακριβώς κάτω από το άνω συρματόσχοινο. Διατηρώντας υπόψη το ύψος του συρματόσχοινου (35 μέτρα) στο σημείο στο οποίο βρισκόταν ο ιστός της Γιαλούσας (25 μέτρα) απέκλεισε το ενδεχόμενο σύγκρουσης του με το συρματόσχοινο. Μάλιστα όπως πρόσθεσε, μετά και από εκ συμφώνου κατάθεση της έκθεσης του Αγγελίδη ως τεκμήριο Γ προς αναγνώριση και το σχέδιο το οποίο επισυνάπτεται σε αυτή, η αντένα της Γιαλούσας εξαιτίας της θέσης της θα χτυπούσε πρώτα πάνω στα συρματόσχοινα του ιστού EXTRA. [ 99 ] Κατά την αντεξέταση του ανέφερε και τον αριθμό των συρματόσχοινων του ιστού EXTRA, δηλαδή εφτά σε κάθε βάση με ύψος από 3 έως 25 μέτρα. Αντεξετάστηκε εκτεταμένα και ουσιαστικά άνευ ιδιαίτερου αντικειμένου, αναφορικά με το κατά πόσο ο ιστός Γιαλούσα θα συναντούσε ένα από τα συρματόσχοινα του ιστού EXTRA, καθότι βεβαίως η δική του αναφορά ήταν σε σχέση με το σχέδιο το οποίο είχε ετοιμάσει ο Αγγελίδης και όχι με δική του θέση ως προς την κατάσταση επί τόπου στον επίδικο χώρο. Αναφερόταν ο Δαμασκηνός βεβαίως στο σχέδιο το οποίο επισυνάπτεται στο τεκμήριο Γ προς αναγνώριση το οποίο στη συνέχεια κατατέθηκε ως τεκμήριο 26 και το οποίο αποτελούσε την πρώτη έκθεση του Αγγελίδη προ της τροποποίησης της έκθεσης υπεράσπισης και ανταπαίτησης, η οποία τροποποίηση οδήγησε και στην επανακλήτευση του Δαμασκηνού. [ 100 ] Σχολίασε επίσης πόσο αντιδεοντολογικό ήταν για τον Αγγελίδη να ετοιμάζει γνωμάτευση σε σχέση με ειδικότητα την οποία δεν κατείχε. Χαρακτηριστικά ανέφερε πως εάν υποβαλλόταν αίτηση για άδεια οικοδομής από τον Αγγελίδη δεν θα γινόταν αποδεκτή. Τόνισε πως η γνωμάτευση ως προς το τι προκάλεσε την πτώση των δυο βασικών ιστών ήταν καθαρά θέμα πολιτικής μηχανικής ή δομικής μηχανικής προσθέτοντας ότι η πολιτική μηχανική συμπεριλαμβάνει την μελέτη και κατασκευή φραγμάτων, δρόμων, χωματουργικών και κτιρίων ενώ η δομική μηχανική αποκλειστικά κτιρίων. [ 101 ] Αξίζει να σημειωθεί σε αυτό το σημείο της απόφασης πως το Δικαστήριο συμφωνεί απόλυτα με αυτή την άποψη του Δαμασκηνού, υπό την έννοια πως ασφαλώς και το Δικαστήριο θα ανέμενε ένας μάρτυρας ο οποίος θα κατέθετε σε σχέση με ένα ερώτημα το οποίο αφορά τον τρόπο στήριξης μίας κατασκευής επί του εδάφους και στη συνέχεια την ευστάθεια αυτής να κατείχε την ιδιότητα πολιτικού μηχανικού. Έχοντας δηλαδή υπόψη και το αντικείμενο της επιστήμης του. Ή σε σχέση συγκεκριμένα με το επίδικο είδος κατασκευής, δηλαδή ιστούς για μετάδοση προγραμμάτων, τουλάχιστον ένα άτομο το οποίο να είχε εμπειρία από πρώτο χέρι στην ανέγερση και συντήρηση αυτών των ιστών. [ 102 ] Σαφώς η ειδικότητα του Αγγελίδη δεν είναι αυτή του πολιτικού μηχανικού, όσο και να προσπάθησε να υποστηρίξει τη θέση πως είχε ανάλογα προσόντα και ούτε και έχει πεισθεί το Δικαστήριο πως ο ίδιος συμμετείχε στην ανέγερση ή συντήρηση ιστών όπως ο Γεωργίου και ο Φιλίππου. Διαφορετική είναι η ειδικότητα του Αγγελίδη όπως αυτή αναφέρεται πιο πάνω (βλ. σχετικά την παράγραφο [ 77 ] αυτής της απόφασης). [ 103 ] Βεβαίως πέραν και από τη μή αποδοχή του Αγγελίδη ως άτομο το οποίο κατείχε την ίδια ειδικότητα με τον Δαμασκηνό ή τον Ευλογημένο αυτό το οποίο έχει περισσότερη σημασία είναι πως βάσει ακόμη και της κοινής λογικής, παράλληλα βεβαίως διατηρώντας υπόψη στο σύνολο της την κρινόμενη ως αξιόπιστη μαρτυρία, με ανάλογο συσχετισμό των διαφόρων σχετικών στοιχείων, η οποιαδήποτε εκδοχή του Αγγελίδη αναφορικά με τα αίτια κατάρρευσης των βασικών δύο επίδικων ιστών εν τέλει δεν κρίνεται πειστική. [ 104 ] Πραγματικά διατηρώντας υπόψη και τα όσα ανέφερε ο Δαμασκηνός σε σχέση με το περιεχόμενο του τεκμηρίου 26 - έστω και εάν βεβαίως ο Αγγελίδης σε μεταγενέστερο στάδιο της ακροαματικής διαδικασίας παρουσίασε νέα έκθεση - σε συνδυασμό και με το σύνολο της μαρτυρίας η οποία παρουσιάστηκε κατά τη διάρκεια της ακροαματικής διαδικασίας, το Δικαστήριο δεν αποδέχεται ως ορθό το συμπέρασμα στο οποίο οδηγείται βάσει αυτού του περιεχομένου ο Αγγελίδης αναφορικά με τα αίτια κατάρρευσης των δύο βασικών επίδικων ιστών. Υπενθυμίζω απλά τα όσα ανέφερε σχετικά ο Δαμασκηνός σε σχέση με το ύψος του ιστού Γιαλούσα και αυτό των συρματόσχοινων του ιστού ΡΙΚ, ως επίσης και την κατεύθυνση πτώσης του ιστού Γιαλούσα σε σχέση και με τα συρματόσχοινα του ιστού EXTRA επί του σχεδίου το οποίο επισυνάπτεται στο τεκμήριο
13. Του οποίου σχεδίου η προχειρότητα και ανακρίβεια σε σύγκριση με το σχέδιο G1 είναι εμφανέστατη. [ 105 ] Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η αναφορά του Δαμασκηνού στην ελαστικότητα κατασκευών του είδους των επίδικων ιστών. Ότι δηλαδή η ελαστικότητα ή η μετατόπιση ή λύγισμα της κορυφής του ιστού είναι αναμενόμενο να ελέγχεται με την τοποθέτηση συρματόσχοινων σε καίρια ύψη και καθορισμένες αποστάσεις, στοιχεία τα οποία είναι αποτέλεσμα μελέτης και υπολογισμών. Ο μάρτυρας αυτός αναφερόταν σε αυτά τα στοιχεία καθώς έδιδε μαρτυρία σε σχέση με τα σχέδια τα οποία υποβλήθηκαν από τους ενάγοντες για την εξασφάλιση άδειας οικοδομής για ανέγερση του ιστού ΡΙΚ. Επεσήμανε την ύπαρξη λεπτομερειών τόσο των βάσεων συγκράτησης όσο και των συνδέσεων των συρματόσχοινων στα σχέδια για την άδεια οικοδομής στη σελίδα P
14. Βεβαίως σχετική επί του θέματος, όπως παρατηρείται από το Δικαστήριο, είναι και η σελίδα P2, η οποία είναι και η τελευταία η οποία επισυνάπτεται στα σχέδια για την άδεια οικοδομής με τίτλο "Lay-out Diagram of the Mast Foundations". Σχετική επίσης είναι και η πρώτη σελίδα, επίσης με αριθμό P2, η οποία έχει τίτλο "The General View of the Mast" (διευκρινίζεται απλά πως η χρήση του αρχικού Ρ αναφέρεται σε "Stage" και ο αριθμός σε "Sheet"). Σε αυτή τη σελίδα υπάρχει και σημείωση αναφορικά με τη γωνία η οποία σχηματίζεται από τα συρματόσχοινα, ανάλογα δηλαδή και με την τοποθέτηση των βάσεων συγκράτησης επί του εδάφους, και στην οποία αναφέρθηκε ο Δαμασκηνός, δηλαδή γωνία 120°. [ 106 ] Πρόσθεσε ο μάρτυρας αυτός πως οι λεπτομέρειες οι οποίες υπάρχουν στον ιστό ΡΙΚ σε σχέση με τον μηχανισμό τεντώματος του ιστού ΡΙΚ δεν υπάρχουν σε σχέση με τον ιστό EXTRA και αυτό το δεδομένο τον οδηγεί και στο συμπέρασμα του ως προς το ότι ο ιστός EXTRA πρόκειται για μία αυθαίρετη και πρόχειρη κατασκευή. Επιπλέον, σε μεταγενέστερη δικάσιμο, στις 12/2/2014 αναφέρθηκε και στην απουσία μηχανισμού ευλυγισίας στα μεταλλικά μέλη του ιστού EXTRA τα οποία ήταν ηλεκτροκολλημένα. Σε αντίθεση με τον ιστό ΡΙΚ στον οποίο σύμφωνα και με τις κατασκευαστικές λεπτομέρειες υπήρχαν δεκάδες μηχανισμοί οι οποίοι επέτρεπαν την ελαστικότητα στο βαθμό που επιθυμούσε ο μελετητής. [ 107 ] Απέρριψε επίσης τη θέση του Αγγελίδη πως οι δύο βασικοί επίδικοι ιστοί είχαν την ίδια αντοχή σε σχέση με πίεση από ισχυρούς ανέμους καθότι αυτό δεν μπορούσε να τεκμηριωθεί από το μέγεθος και βάρος των βάσεων συγκράτησης των συρματόσχοινων. Παρατηρείται απλά από το Δικαστήριο πως όντως, βάσει της μαρτυρίας, η διαφορά αυτή είναι εμφανέστατη. Αναδεικνύεται και με αυτή την υπόδειξη άλλη μία αδυναμία στην όλη γενική προσπάθεια του Αγγελίδη να παρουσιάσει μία εικόνα διαφορετική από την πραγματικότητα ως προς την οποιαδήποτε ομοιότητα μεταξύ των δύο βασικών επίδικων ιστών. Υπενθύμισε τη διαφορά στο βάρος των βάσεων συγκράτησης των δύο ιστών, μεταξύ δηλαδή 3½ και 25 τόνων (βλ. σχετικά τις παραγράφους [ 92 ] και [ 93 ] αυτής της απόφασης) και σύγκρινε και πάλι την τυχαία θεμελίωση των βάσεων συγκράτησης του ιστού EXTRA στην παρυφή λόφου σε προσχώσεις με αυτή του ιστού ΡΙΚ οι οποίες ήταν επαγγελματικά τοποθετημένες βάσει πολύ αυστηρών προδιαγραφών. [ 108 ] Αξίζει να σημειωθεί σε αυτό το σημείο της απόφασης και το εξής. Η οποιαδήποτε θέση της εναγομένης είτε υπό μορφή υποβολής σε αντεξέταση μαρτύρων είτε επιχειρηματολογίας ή ακόμη και υπό μορφή επιχειρηματολογίας κατά την προφορική κατάθεση οποιουδήποτε μάρτυρα της εναγομένης (παραδείγματος χάριν, ο Ευλογημένος) ως προς είτε την πιθανότητα είτε την έλλειψη όντως αντιστοιχίας μεταξύ των σχεδίων τα οποία είχαν υποβληθεί για την εξασφάλιση της άδειας οικοδομής για τον ιστό ΡΙΚ και της πραγματικότητας σε σχέση με την κατασκευή του συγκεκριμένου ιστού, δεν στηρίζεται σε οποιαδήποτε μαρτυρία η οποία να έχει παρουσιαστεί από την ίδια την εναγόμενη αλλά ούτε και προκύπτει από οποιοδήποτε στοιχείο της μαρτυρίας η οποία παρουσιάστηκε προς απόδειξη της αξίωσης. Καμία αμφιβολία δεν δημιουργείται βάσει της μαρτυρίας επί του συγκεκριμένου θέματος. Επομένως, το Δικαστήριο διατηρώντας υπόψη στο σύνολο τη μαρτυρία η οποία παρουσιάστηκε ως προς την κατασκευή του ιστού ΡΙΚ δεν έχει οποιοδήποτε λόγο να αμφιβάλει για την ύπαρξη αντιστοιχίας μεταξύ των σχεδίων τα οποία υποβλήθηκαν για την εξασφάλιση της άδειας οικοδομής και την κατασκευή του συγκεκριμένου ιστού επί τόπου. [ 109 ] Αναφέρθηκε επίσης ο Δαμασκηνός στις φωτογραφίες τις οποίες είχε βγάλει ο ίδιος και οι οποίες αποτελούν μέρος του τεκμηρίου 5, δηλαδή της έκθεσης του. Αναφέρθηκε τόσο στο περιεχόμενο τους όσο και σε δύο περιπτώσεις στο σημείο λήψης τους επί τόπου. [ 110 ] Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η φωτογραφία 14, αναφορικά με το περιεχόμενο της οποίας ο μάρτυρας αυτός εξήγησε τα εξής. Το κάτω μέρος του ιστού EXTRA, δηλαδή η βάση αυτού όπως την περιέγραψε ο μάρτυρας λύγισε πρώτα κοντά στο σημείο σύνδεσης της με την κεντρική βάση του ιστού EXTRA σε αντίθετη φορά με τον άνεμο και μετά λύγισε στη φορά του ανέμου. Διευκρινίζω απλά πως με την περιγραφή αυτή προκαλείται μερική σύγχυση σε σχέση με τη χρήση της λέξης «βάση» τόσο σε σχέση με το κάτω μέρος του ιστού EXTRA όσο και με την τσιμεντένια κεντρική βάση επί της οποίας ήταν στερεωμένος ο συγκεκριμένος ιστός. Δίχως όμως, εάν αυτό διατηρηθεί υπόψη κατά την εξέταση της μαρτυρίας, να προκαλεί οποιαδήποτε ιδιαίτερη σύγχυση αναφορικά με την ορθή αντίληψη των όσων περιέγραφε ο Δαμασκηνός. Συγκεκριμένα αναφέρθηκε στη βάση ως οι σωλήνες του ιστού EXTRA καθώς περιέγραφε το λύγισμα προς τα αριστερά και στον κύριο ιστό να λυγίζει προς τα δεξιά επισημαίνοντας τις δύο αντίθετες κατευθύνσεις των δύο λυγισμάτων του ιστού EXTRA. [ 111 ] Ο μάρτυρας αυτός ήταν ο μόνος ο οποίος έδωσε μία λογική και πειστική εξήγηση ως προς το γεγονός αυτό. Το οποίο βεβαίως αναπόφευκτα προκαλεί ιδιαίτερη απορία όταν εξεταστεί για πρώτη φορά. Δηλαδή, πως ήταν δυνατό, ιδιαίτερα δε υπό τις συγκεκριμένες καιρικές συνθήκες και κατεύθυνση του ανέμου, ο ιστός EXTRA να είχε λυγίσει σε δύο αντίθετες κατευθύνσεις; Όπως πειστικά εξήγησε στο Δικαστήριο αναφερόμενος και στο περιεχόμενο του σχεδίου G1 ο λόγος ήταν ο τρόπος σύνδεσης με συρματόσχοινα της κεντρικής βάσης του ιστού EXTRA με τις βάσεις συγκράτησης. Όπως φαίνεται πολύ καθαρά επί του σχεδίου G1 ιδιαίτερα δε σε σύγκριση με την κεντρική βάση του ΡΙΚ και τον τρόπο με τον οποίο αυτή ήταν συνδεδεμένη με συρματόσχοινα με τις βάσεις συγκράτησης. Όπως ανέφερε γενικά η επακριβής θέση των συρματόσχοινων όπως και η διατομή τους αλλά και η σύνδεση τους με τον ιστό και τις βάσεις συγκράτησης θα πρέπει να είναι αποτέλεσμα υπολογισμών από τον μελετητή της συγκεκριμένης κατασκευής. Αναφέρθηκε σε ένα εμπειρικό τύπο ως προς την απόσταση των βάσεων συγκράτησης, δηλαδή η οριζόντια απόσταση είναι περίπου στα ¾ του ύψους του ιστού. Εξήγησε, και πάλι γενικά, πως τα συρματόσχοινα τοποθετούνται ακτινοειδώς και πως επιδιώκεται απόλυτη συμμετρία. Με αναφορά πλέον στον ιστό EXTRA πέραν και από το γεγονός πως υπήρχε μεγάλη απόκλιση από τον εμπειρικό τύπο αναφορικά με τις αποστάσεις επισήμανε και το εξής σημαντικό. Δηλαδή, ότι η διάταξη των συρματόσχοινων δεν ήταν συμμετρική και όπως ήταν τοποθετημένα προκαλούσαν εκ κατασκευής οριζόντια στροφή στον ιστό. Υπέδειξε επίσης πως αυτό φαίνεται στο σχέδιο G1 και πράγματι εάν αυτό εξεταστεί υποστηρίζεται απόλυτα η εξήγηση η οποία δόθηκε από τον Δαμασκηνό. Ζητήθηκε από το Δικαστήριο επεξήγηση ως προς τη χρήση της φράσης «προκαλούσαν εκ κατασκευής οριζόντια» και διόρθωσε λέγοντας ότι εννοούσε «εκ τοποθέτησης» προσθέτοντας πως αυτό φαίνεται καθαρά στο σχέδιο. Όντως οπτικά διασαφηνίζεται πλήρως η εξήγηση η οποία δόθηκε από τον Δαμασκηνό. Ο τρόπος τοποθέτησης ή ουσιαστικά σύνδεσης των συρματόσχοινων των βάσεων συγκράτησης επί της βάσης του ιστού EXTRA ήταν τέτοιος έτσι ώστε με την ανύψωση και μετακίνηση της βάσης συγκράτησης με αριθμό 1 οι συνδέσεις επί του ιστού EXTRA με τις βάσεις συγκράτησης 2 και 3 ήταν τέτοιες έτσι ώστε ως αποτέλεσμα να είχαν προκληθεί τα δύο λυγίσματα του ιστού EXTRA σε αντίθετες κατευθύνσεις. [ 112 ] Όπως χαρακτηριστικά αναφέρει και στην έκθεση του ο Δαμασκηνός (τεκμήριο 5) σε σχέση με τον ιστό EXTRA ως αποτέλεσμα «...της αστοχίας της αγκύρωσης, η αντένα έκλινε Β-Α προς το έδαφος και στον ίδιο χρόνο περιστράφηκε οριζόντια, λόγω και της ασύμμετρης ακτινοειδούς τοποθέτησης των υπολοίπων συρματόσχοινων σταθεροποίησης». [ 113 ] Συνεχίζοντας με τις φωτογραφίες ο Δαμασκηνός συνέδεσε το χτύπημα στο συρματόσχοινο του ιστού ΡΙΚ το οποίο εξήγησε πως απεικονίζεται στη φωτογραφία 16 με το λύγισμα του ιστού EXTRA τόσο στη φωτογραφία 13 αλλά και 17, ιδιαίτερα τη φωτογραφία 17 και το σημείο το οποίο φαίνεται στο άνω δεξιό άκρο της φωτογραφίας. Στη συνέχεια προβλήθηκε και το βίντεο το οποίο είχε αντιγραφεί σε ψηφιακό δίσκο. Παρατηρώ απλά πως βεβαίως με την κατάθεση του συγκεκριμένου ψηφιακού δίσκου ως κανονικού τεκμηρίου το Δικαστήριο, μετά και από την επιφύλαξη της απόφασης του ασφαλώς είχε τη δυνατότητα να παρακολουθήσει και πάλι τα όσα είχαν καταγραφεί σε αυτόν. Όμως η προβολή του κατά τη διάρκεια της ακροαματικής διαδικασίας έγινε επίσης έτσι ώστε να παρεχόταν η ευκαιρία στον Δαμασκηνό να επισημάνει συγκεκριμένα χρονικά σημεία. Έδειξε ο μάρτυρας το χρονικό σημείο στο οποίο ο ίδιος επιδεικνύει τα σημάδια στο συρματόσχοινο του ιστού ΡΙΚ. [ 114 ] Στη συνέχεια τέθηκε υπόψη του μάρτυρα αυτού η εκδοχή της εναγομένης όπως αυτή παρατίθεται στην παράγραφο 7 της έκθεσης υπεράσπισης και ανταπαίτησης στην αρχικά τροποποιημένη μορφή της (σύμφωνα με διάταγμα ημερομηνίας 2/10/2013) την οποία και σχολίασε αρνητικά, παρέχοντας λόγους βάσει των οποίων αυτή δεν ευσταθούσε. [ 115 ] Απάντησε επίσης και σε σχέση με τις λεπτομέρειες αμέλειας των εναγόντων όπως αυτές αναφέρονται στην έκθεση υπεράσπισης και ανταπαίτηση της εναγομένης. [ 115.1 ] Παρέπεμψε στην άδεια οικοδομής σε σχέση με την αναφορά σε ανέγερση ιστού δίχως τις απαιτούμενες προδιαγραφές. [ 115.2 ] Σε σχέση με την εγκατάσταση ιστού σε πακτωμένη βάση απάντησε πως και ο ιστός EXTRA είχε πακτωμένη βάση και μάλιστα μία τυχαία πάκτωση ενώ ο μελετητής στην περίπτωση του ιστού ΡΙΚ είχε εφαρμόσει τους κώδικες οι οποίοι ίσχυαν κατά το χρόνο εγκατάστασης του ενώ η πακτωμένη βάση είναι θέμα επιλογής του μελετητή. [ 115.3 ] Σε σχέση με τη δυνατότητα ταλάντευσης απάντησε ότι ούτε ο ιστός EXTRA δεν έχει ικανότητα ταλάντευσης περιγράφοντας όμως τη συγκεκριμένη αναφορά ως ένα τυχαίο σχόλιο επισημαίνοντας πως ακόμη και τα κτήρια από μπετόν έχουν ελαστικότητα. Προσθέτοντας πως το θέμα είναι πόση ελαστικότητα όπως αυτό κρίνεται από τον μελετητή έτσι ώστε να συνάδει η κατασκευή με τα πρότυπα των κώδικων τους οποίους εφαρμόζει. [ 115.4 ] Ενώ σε σχέση με τη συντήρηση του ιστού ΡΙΚ η δική του εκτίμηση ήταν ότι τα κύρια στοιχεία της κατασκευής ήταν σε πολύ καλή κατάσταση. Ανέφερε ως παράδειγμα τα μπουλόνια και ότι δεν υπήρχαν οποιαδήποτε τα οποία δεν ήταν καλά στερεωμένα. [ 116 ] Ο τελευταίος ισχυρισμός του Δαμασκηνού κατά την πρώτη κύρια εξέταση του, δηλαδή προ της επανακλήτευσης του ως μάρτυρας, ήταν πως είχε ελέγξει κατά πόσο ο ιστός EXTRA είχε άδεια και είχε πάρει απάντηση από το Υπουργείο Εσωτερικών ότι δεν υπήρχε. [ 117 ] Αναφορικά με την αντεξέταση του Δαμασκηνού παρατηρώ τα ακόλουθα. [ 118 ] Κατ΄ αρχάς καθ΄ όλη τη διάρκεια της αντεξέτασης του ο μάρτυρας αυτός παρέμεινε σταθερά λογικός στις απαντήσεις του. Παραδείγματος χάριν, όταν τέθηκε σε αυτόν πως, όπως ήταν δυνατό να γίνει αντιληπτό, οι προδιαγραφές του ιστού ΡΙΚ ανταποκρίνονταν γενικά σε αυτά που έθετε η νομοθεσία, απάντησε με απλή λογικότητα, πως εάν δεν ανταποκρινόταν τότε δεν θα εκδιδόταν η άδεια οικοδομής. Άλλο ένα παράδειγμα ήταν η αρχή της εκτενής απάντηση του σε ερώτηση ως προς το ποια ιδιότητα, δηλαδή του πολιτικού μηχανικού, ηλεκτρολόγου, αρχιτέκτονα είναι η κατάλληλη αρμοδιότητα για να θέσει τις προδιαγραφές του ιστού στον κατασκευαστή. Αναφέρθηκε ουσιαστικά σε προδιαγραφές λειτουργίας και προδιαγραφές μελέτης. Δηλαδή, οι προδιαγραφές κατασκευής καθορίζονται από τη νομοθεσία και ένας ιδιοκτήτης οφείλει να τις ακολουθήσει. Πρόσθεσε πως στη συγκεκριμένη περίπτωση οι ηλεκτρολόγοι μηχανικοί των εναγόντων καθορίζουν τις απαιτήσεις της λειτουργίας μίας αντένας. Παραδείγματος χάριν, ότι μετά από την τοποθέτηση των μηχανημάτων σε αυτή θα έχει τόση εμβέλεια. Διευκρίνισε όμως πως ο πολιτικός μηχανικός είναι αυτός ο οποίος έχει την κύρια ειδικότητα καθώς αυτός έχει τις γνώσεις για την κατασκευή των αντένων. Παραδείγματος χάριν, ο ηλεκτρονικός μηχανικός των εναγόντων μπορεί να γνωρίζει τι ύψος θα πρέπει να έχει μία αντένα για να έχει την ανάλογη εμβέλεια και μπορεί να δώσει συγκεκριμένη οδηγία προς τον μελετητή αλλά αυτό δεν τον καθιστά μελετητή. Εξήγησε δηλαδή πως στην κατασκευή μίας αντένας μπορεί να εμπλακούν διάφορες ειδικότητες. [ 119 ] Ο μάρτυρας αυτός κατά τη διάρκεια της μακράς αντεξέτασης του, κατ΄ επανάληψη έδινε σαφείς και λογικές απαντήσεις οι οποίες σταθερά και συνεχώς αναβάθμιζαν την πειστικότητα αλλά και σοβαρότητα του ως μάρτυρας. Όσο και να υπήρχαν περιπτώσεις στις οποίες να εκφραζόταν με τρόπο ο οποίος να δημιουργούσε την εντύπωση ότι είχε εξαντληθεί η υπόμονη του εξαιτίας της διαφωνίας του είτε με την εκδοχή του Αγγελίδη είτε με τις θέσεις οι οποίες τίθονταν σε αυτόν, εντούτοις αυτό δεν οδηγεί εν τέλει το Δικαστήριο σε οποιαδήποτε αρνητική αξιολόγηση της μαρτυρίας του ή της όλης εκδοχής του ως προς τα αίτια κατάρρευσης των δύο βασικών επίδικων ιστών. Βεβαίως η αξιολόγηση της εκδοχής του όσο και αυτή να αποτελεί το κύριο μέρος της προφορικής κατάθεσης του δεν γίνεται διατηρώντας υπόψη μόνο τη δική του μαρτυρία επί του θέματος αλλά όλη τη μαρτυρία η οποία παρουσιάστηκε κατά τη διάρκεια εκδίκασης της αγωγής. [ 120 ] Δόθηκε η ευκαιρία στον Δαμασκηνό να σχολιάσει και τα ακαδημαϊκά προσόντα του Αγγελίδη, δηλαδή Strength of Materials, Mechanical Design και Structural Designs, τα οποία ο ευπαίδευτος συνήγορος της εναγομένης του έθετε υπόψη σε μία προσπάθεια να αντικρούσει τη θέση του Δαμασκηνού ότι ο Αγγελίδης δεν μπορούσε να γνωματεύσει για τα αίτια πτώσης των ιστών. Εξήγησε πως υπάρχουν βασικά θέματα τα οποία στα αρχικά χρόνια των σπουδών όλων των μηχανικών είναι κοινά, όπως, παραδείγματος χάριν, το Strength Analysis, το οποίο διδάσκονται ακόμη και χημικοί μηχανικοί. Ως προς την υποβολή πως ο Αγγελίδης ήταν για δεκαετίες υπεύθυνος για τη μελέτη όλων των έργων υποδομής για τις βάσεις των ιστών των εναγόντων και για την ανέγερση, ο Δαμασκηνός πολύ απλά απάντησε πως δεν το γνώριζε αυτό. [ 121 ] Βεβαίως έστω και σε αυτό το σημείο της απόφασης διευκρινίζω πως το συμπέρασμα του Δικαστηρίου στο τέλος αυτής της απόφασης βασίζεται κυρίως σε αξιολόγηση της πειστικότητας της εκδοχής του Αγγελίδη αναφορικά με τα αίτια της κατάρρευσης των δύο βασικών επίδικων ιστών και πως το θέμα της ύπαρξης ή απόκτησης της απαραίτητης ειδικότητας, είτε λόγω ακαδημαϊκών προσόντων είτε μακρόχρονης εμπειρίας, σε σχέση με το οποίο επίσης το Δικαστήριο καταλήγει σε συμπέρασμα, δεν έχει τόση σημασία όσο η εξέταση του κατά πόσο η εκδοχή Αγγελίδη ήταν δυνατό να κριθεί ως μία ικανοποιητική εξήγηση σε σχέση με την κατάρρευση των συγκεκριμένων ιστών. [ 122 ] Διευκρίνισε κατά την αντεξέταση του την αναφορά του ως προς το ύψος του συρματόσχοινου (35 μέτρα) στην κατεύθυνση κατάρρευσης του ιστού Γιαλούσα. Δόθηκε επίσης σε αυτόν η ευκαιρία να αναφερθεί και πάλι στον αριθμό των συρματόσχοινων του ιστού EXTRA και το ύψος αυτών από 3 εώς 25 μέτρα στη συγκεκριμένη θέση. Αναφέρθηκε επίσης και στο γεγονός ότι υπό τις συνθήκες ύπαρξης δυνατού ανέμου δεν επικρατούσε στατικότητα στον επίδικο χώρο ή ακινησία των ιστών και συρματόσχοινων. Ότι δηλαδή η ύπαρξη κινητικότητας ήταν ανεξάρτητη από οποιαδήποτε κακοτεχνία. Διευκρίνισε εντούτοις ο Δαμασκηνός πως απαντούσε σε σχέση με τη γνωμάτευση Αγγελίδη και πως είναι βάσει αυτής που παρεμβάλλονται τα συρματόσχοινα του ιστού EXTRA μεταξύ του ιστού Γιαλούσα και του ιστού ΡΙΚ. Απέρριψε παράλληλα και το σχεδιάγραμμα του Αγγελίδη ως μη βοηθητικό σε σχέση με την αποτύπωση της κατάστασης επί τόπου. [ 123 ] Βεβαίως, αναφορικά με αυτό το θέμα, ακόμη και το Δικαστήριο να δεχτεί την αναφορά επί του σχεδίου το οποίο επισυνάπτεται στο τεκμήριο 26 ότι αυτό είναι «ΤΟΠΟΓΡΑΦΙΚΟ ΚΑΤΑ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ» εντούτοις ο ιστός Γιαλούσα δεν παύει να τοποθετείται μεταξύ των συρματόσχοινων του ιστού EXTRA και του ιστού ΡΙΚ αλλά και του κτηρίου του ΡΙΚ. Επιπλέον βεβαίως το Δικαστήριο έχει στη διάθεση του και τις φωτογραφίες (τεκμήριο 1) αλλά και το G1 σχεδιασμένο επί κλίμακας 1:200 βάσει και συνδυασμού των οποίων στοιχείων ο ιστός Γιαλούσα βρίσκεται σε διαφορετικό σημείο από αυτό το οποίο έχει σημειώσει ο Αγγελίδης στο τεκμήριο
15. Επιπλέον ακόμη και στη μακέτα (τεκμήριο 25), την οποία βεβαίως ο Αγγελίδης κατασκεύασε, ο ιστός Γιαλούσα βρίσκεται πιο κοντά στο κτήριο του ΡΙΚ. [ 124 ] Αξίζει να σημειωθεί έστω και σε αυτό το σημείο της απόφασης η εντύπωση η οποία προκαλείται από ένα συγκεκριμένο στοιχείο το οποίο παραστατικά αναδεικνύεται από τη μακέτα (τεκμήριο 25) δηλαδή ο τρόπος με τον οποίο τα συρματόσχοινα του ιστού EXTRA συνδεδεμένα με τη βάση συγκράτησης η οποία φέρει αριθμό 2 στο σχέδιο G1 του τεκμηρίου 5 διασταυρώνουν τα συρματόσχοινα του ιστού ΡΙΚ τα οποία είναι συνδεδεμένα με τη βάση συγκράτησης δίπλα από το σημείο γείωσης, επίσης επί του σχεδίου G1 στο τεκμήριο 5, το οποίο φέρει αριθμό
16. Ο λόγος βεβαίως για τον οποίο αυτό προκαλεί εντύπωση είναι το γεγονός πως, όπως παρατηρείται και πιο κάτω ως μία βασική διαπίστωση σε σχέση με τα ευρήματα του Δικαστηρίου, ο ιστός ΡΙΚ ήδη βρισκόταν στη θέση του προτού αρχίσει η ανέγερση του ιστού EXTRA. Δηλαδή, ο τρόπος με τον οποίο τα συρματόσχοινα του ιστού EXTRA θα διασταύρωναν τα συρματόσχοινα του ιστού ΡΙΚ ανάλογα και με τη τοποθέτηση τους ήταν ένα δεδομένο το οποίο θα πρέπει να ήταν εμφανές στον κατασκευαστή του ιστού EXTRA. Θεωρώ ότι αναδεικνύεται και με αυτό τον τρόπο μία γενική αδιαφορία της εναγομένης ως προς τις πιθανές συνέπειες της ανέγερσης του ιστού EXTRA όχι μόνο σε τόση κοντινή απόσταση από τον ιστό ΡΙΚ αλλά και ως προς τον τρόπο ανέγερσης του έτσι ώστε η οποιαδήποτε πιθανή αστάθεια σε αυτόν ή ακόμη και κατάρρευση του να μην απέκλειε το ενδεχόμενο άμεσου επηρεασμού και της ευστά του ιστού ΡΙΚ. Η αδιαφορία βεβαίως ως προς το πως οι πράξεις κάποιου μπορεί να επηρεάσουν άλλο άτομο προκαλώντας μάλιστα ως αποτέλεσμα και ζημιές σε αυτό το άτομο ουσιαστικά αποτελεί ένα βασικό στοιχείο του αστικού αδικήματος της αμέλειας. [ 125 ] Επιστρέφοντας όμως στα όσα αναφέρονται πιο πάνω σε σχέση με το τεκμήριο 26 αυτό το οποίο έχει σημασία είναι πως ο Δαμασκηνός, όπως τόνισε κατ΄ επανάληψη, δεν αναφερόταν σε δικές του θέσεις αλλά αντιθέτως σχολίαζε τις θέσεις του Αγγελίδη όπως αυτές αποτυπωνόνταν επί αυτού του τεκμηρίου. Δηλαδή το ύψος των συρματόσχοινων σε σχέση με τη βάση του ιστού Γιαλούσα όπως ο Αγγελίδης καθόριζε στο σχεδιάγραμμα του. Αξίζει να σημειωθεί το εξής. Το γεγονός ότι ο Δαμασκηνός σχολίαζε τις θέσεις του Αγγελίδη ήταν αναπόφευκτο. Όμως με κανένα τρόπο δεν μπορεί να θεωρήσει το Δικαστήριο πως με αυτό τον σχολιασμό ο Δαμασκηνός προέβαλε οποιεσδήποτε διαφορετικές θέσεις από αυτές τις οποίες είχε προβάλει καθώς εξηγούσε τη δική του εκδοχή ως προς τα αίτια κατάρρευσης των δύο βασικών επίδικων ιστών. Δηλαδή δεν υιοθετούσε τις οποιεσδήποτε θέσεις του Αγγελίδη αλλά αντιθέτως τις ανέλυε έτσι ώστε να αναδείξει την ανεδαφικότητα τους. Παράλληλα όμως εξηγούσε και τις δικές του θέσεις. Όπως, παραδείγματος χάριν, ότι στη θέση και στην πορεία που κατέπεσε ο ιστός Γιαλούσα τα συρματόσχοινα του ιστού ΡΙΚ βρισκόντουσαν περίπου στο πιο ψηλό σημείο τους. [ 126 ] Επιπλέον οφείλω να διευκρινίσω και το εξής. Το γεγονός ότι ο Δαμασκηνός ακριβολογούσε ως μάρτυρας σε ορισμένες περιπτώσεις ενδεχομένως, εντελώς αβάσιμα όμως, να δημιουργούσε και την εντύπωση ως προς την ύπαρξη αντιφατικότητας στη μαρτυρία του. Όπως, παραδείγματος χάριν, όταν ερωτήθηκε, στις 13/2/2014, εάν μπορούσε να δώσει μία εξήγηση πώς ο ιστός Γιαλούσα βρέθηκε πάνω στην εγκατάσταση του ΡΙΚ και απάντησε όχι καθώς αυτό δεν ήταν το αντικείμενο του προσθέτοντας όμως πως μπορούσε να απαντήσει και λέγοντας χαρακτηριστικά πως είναι γρήγορος στη σκέψη. Στις 17/2/2014, ο ευπαίδευτος συνήγορος της εναγομένης έθεσε στον Δαμασκηνό, αφού προηγουμένως αυτός είχε απαντήσει πως σίγουρα ο ιστός Γιαλούσα αποτέλεσε μέρος της διερεύνησης, ότι προηγουμένως είχε απαντήσει πως δεν μπορούσε να δώσει εξηγήσεις πως έπεσε ο ιστός Γιαλούσα στις εγκαταστάσεις του ΡΙΚ. Δίχως οποιοδήποτε ενδοιασμό ο Δαμασκηνός εξήγησε τότε το εξής. Πέραν του ότι η συγκεκριμένη ερώτηση είχε σχέση με σχολιασμό του σχεδιαγράμματος του Αγγελίδη, εξήγησε τι εννοούσε όταν απάντησε προηγουμένως ότι γνώριζε «πως» ο ιστός Γιαλούσα έπεσε στις εγκαταστάσεις του ΡΙΚ. Ότι δηλαδή το «πώς» για ένα μηχανικό είναι διαφορετικό από το «πώς» ενός νομικού. Ότι δηλαδή ένας μηχανικός εξετάζει μηχανισμούς κατάρρευσης και όχι εκδοχές όπως αυτές τις οποίες ο Αγγελίδης αναφέρει στην έκθεση του και ούτε και χρησιμοποιά όρους που δεν έχουν καμία σχέση με επιστημονικότητα. Τέλος, διευκρινίζοντας - «ξεκάθαρα» όπως πρόσθεσε χαρακτηριστικά - δεν εξέτασε τον μηχανισμό κατάρρευσης, mode of failure, ή μηχανισμό αστοχίας, εννοώντας προφανώς του ιστού Γιαλούσα. Ουσιαστικά είναι χαρακτηριστικό του τρόπου της προφορικής κατάθεσης του Δαμασκηνού πως ο ίδιος σε αρκετές περιπτώσεις έδειχνε να χάνει την υπομονή του σε σχέση με ερωτήσεις τις οποίες θεωρούσε αδικαιολόγητες. Όμως αυτό δεν τον καθιστά ούτε αναξιόπιστο αλλά ούτε και αποτελεί την οποιαδήποτε ένδειξη αντιφατικότητας ή προσπάθεια υπεκφυγής από το να απαντήσει ευθέως και πλήρως την οποιαδήποτε ερώτηση τίθετο προς αυτόν. Θέτοντας το πολύ απλά το Δικαστήριο δεν κρίνει την ορθότητα των απαντήσεων του Δαμασκηνού από την συμπεριφορά του - σε ορισμένες περιπτώσεις - ως μάρτυρας αλλά βάσει του περιεχομένου τους. Το οποίο σε κάθε περίπτωση κρίνεται ως πειστικό και λογικό. Σε αντίθεση με τον Αγγελίδη ο οποίος ήταν υπομονετικός, ψύχραιμος και ήρεμος καθ΄όλη τη διάρκεια της προφορικής κατάθεσης του ακόμη και στο στάδιο της επίσης μακράς αντεξέτασης του δίχως όμως αυτό βεβαίως να καθιστά πειστικό και το περιεχόμενο των απαντήσεων του. Ούτε και μειώνεται η αξιοπιστία ή η βασιμότητα των θέσεων του Δαμασκηνού απλά και μόνο διότι ορισμένες απαντήσεις του εμπεριείχαν όχι μόνο έλλειψη υπομονετικότητας αλλά και μία δόση ειρωνείας. Όπως, παραδείγματος χάριν, όταν παρομοίασε σε σχέση με την προαναφερόμενη διάκριση εξέτασης μηχανισμών και εκδοχών κατάρρευσης την εξέταση εκδοχών όπως αναφέρει ο Αγγελίδης στην έκθεση του «σαν να πρόκειται για γκάλοπ στο Κολωνάκι». Ή όταν ερωτήθηκε από το Δικαστήριο σε σχέση με τη διάκριση μεταξύ της φράσης «μηχανισμός κατάρρευσης» και «μηχανισμό αστοχίας» και απάντησε ως εξής. Ότι ο πιο δόκιμος όρος είναι μηχανισμός αστοχίας προσθέτοντας όμως πως όταν απευθύνεται η ερώτηση σε ένα μηχανικό πως κατέρρευσε το τάδε, δεν είναι τις εκδοχές που γράφει ο Αγγελίδης, «αρλούμπες δηλαδή», αλλά εξετάζει μηχανισμούς αστοχίας. Προσθέτοντας πως δεν είναι «φρου-φρου και κορδελάκι, για να περιγράψω, έκαμε μία τούμπα στον αέρα και μετά βρήκε ένα σύρμα και μετά ....». Τονίζοντας πως αυτό το οποίο θα πρέπει να εξεταστεί είναι ο μηχανισμός αστοχίας και ότι αυτό για να γίνει θα πρέπει να έχει στοιχεία, συγκεκριμένα στοιχεία και όχι στο στυλ που γράφει ο Αγγελίδης με αναφορά στη σελίδα 2 του τεκμηρίου 26, αναφερόμενος και πάλι με έμφαση ειρωνική πως μιλάμε για «Αγγελίδειο λογική» και πως αυτή δεν έχει καμία σχέση με Αριστοτέλειο λογική. [ 127 ] Αναφέρω αυτά τα παραδείγματα ως χαρακτηριστικά του τρόπου με τον οποίο ενίοτε απαντούσε ο Δαμασκηνός τονίζοντας όμως παράλληλα πως αυτό δεν μείωνε ή αναιρούσε την επιστημονική αξία αλλά και λογικότητα των απαντήσεων του επί θεμάτων ουσίας. [ 128 ] Κατά την αντεξέταση του επανέλαβε συνοπτικά πως εξέτασε και στη συνέχεια τεκμηρίωσε τον τρόπο πτώσης του ιστού ΡΙΚ. Αναφέρθηκε στα εξής τεκμήρια. Το χτύπημα του ιστού EXTRA το οποίο ξεκίνησε σαν υπόθεση και επιβεβαιώθηκε με υπολογισμούς και τεκμήρια. Επιπλέον αναφέρθηκε στο σχήμα του ιστού EXTRA, στην αστοχία της βάσης συγκράτησης, στα σημάδια στα συρματόσχοινα του ιστού ΡΙΚ και στη σύγκριση των διαστάσεων των βάσεων συγκράτησης, στοιχεία τα οποία στη συνέχεια δοκιμάστηκαν με προσομοίωση η οποία έγινε σε ηλεκτρονικό υπολογιστή. Εξήγησε επίσης τι εννοούσε με αστοχία θεμελίωσης με αναφορά στη βάση συγκράτησης του ιστού EXTRA, τη μετακίνηση από τη θέση της, την περιστροφή της, την καινούργια θέση της, το μέγεθος της, τον τρόπο που ήταν συνδεδεμένα τα συρματόσχοινα πάνω της, την κατεύθυνση και ταχύτητα του ανέμου, ολοκληρώνοντας με αναφορά πως εάν αυτή δεν αστοχούσε τότε θα εξακολουθούσε να βρισκόταν στη θέση της. Διευκρίνισε πως αυτή έχει αστοχήσει με συγκεκριμένο τρόπο ο οποίος καταδεικνύει ότι τα συρματόσχοινα την είχαν τραβήξει και μεταφέρει προς τα πάνω. [ 129 ] Αυτό το οποίο παρατηρείται - κατά παράδοξο ίσως τρόπο έχοντας υπόψη και τον απώτερο στόχο της δοκιμασίας της μαρτυρίας δια μέσω του μηχανισμού της αντεξέτασης - είναι πως με την αντεξέταση του Δαμασκηνού αντί να αποδυναμωνόταν η βασιμότητα της γενικότερης εκδοχής του ως προς τα αίτια κατάρρευσης των δύο βασικών επίδικων ιστών, αντιθέτως η πειστικότητα της αυξανόταν συνεχώς καθώς έμμεσα προέκυπταν και διευκρινίσεις ως προς ορισμένα σημεία ενισχυτικά αυτής της εκδοχής. [ 130 ] Όπως, παραδείγματος χάριν, όταν κατά την αντεξέταση του, σε σχέση με τα ύψη των συρματόσχοινων και στη συνέχεια τη θέση την οποία είχε πάρει ο ιστός ΡΙΚ επί του εδάφους, ιδιαίτερα δε όπως αυτή είχε αποτυπωθεί επί του G1, διαφάνηκε ακόμη μία πτυχή της προχειρότητας της κατασκευής του ιστού EXTRA (βασική θέση του Δαμασκηνού) καθώς αναφέρθηκε αναντίλεκτα στο γεγονός της αποκοπής από τον ιστό EXTRA των περισσότερων από τα 21 συρματόσχοινα (εκτός από 4 έως 5) τα οποία τον συνέδεαν με τις βάσεις συγκράτησης. Σε αντίθεση βεβαίως με τα συρματόσχοινα του ιστού ΡΙΚ τα οποία δεν αποκόπηκαν. [ 131 ] Καθόλα πειστική η γενική θέση του Δαμασκηνού ως προς το ότι σε σχέση με οποιουσδήποτε υπολογισμούς αποστάσεων θα έπρεπε ένας μελετητής να λάμβανε υπόψη του την ύπαρξη του παράγοντα της κίνησης κατά τον σχηματισμό οποιωνδήποτε σημαδιών επί των συρματόσχοινων με αναφορά στον υπολογισμό μίας έκτασης περίπου 1 ½ μέτρων στο συρματόσχοινο του ιστού ΡΙΚ από την πρόσκρουση του ιστού EXTRA επί αυτού. Αυτός ο σημαντικός παράγοντας, του δεδομένου ουσιαστικά, ως προς το ότι δεν υπήρχε πλήρης ακινησία προ της κατάρρευσης των δύο βασικών επίδικων ιστών απουσιάζει από την όλη ανάλυση του Αγγελίδη συντείνοντας και αυτή με τη δική της σημασία έτσι ώστε να καθίσταται όλο και λιγότερο πειστική η εκδοχή του Αγγελίδη. [ 132 ] Πραγματικά έχοντας ελέγξει ενδελεχώς τη μαρτυρία η οποία προέκυψε από την αντεξέταση του Δαμασκηνού τόσο κατά την αρχική κλήτευση του ως μάρτυρα όσο και κατά την επανακλήτευση του δεν διαπιστώνω να έχει κλονιστεί από αυτή είτε η αξιοπιστία του ίδιου ως μάρτυρας είτε η βασιμότητα της εκδοχής του ως προς τον τρόπο ή μηχανισμό κατάρρευσης των δύο βασικών επίδικων ιστών. [ 133 ] Μάλιστα με την επανακλήτευση του Δαμασκηνού, η οποία προέκυψε ως αποτέλεσμα της τροποποίησης της έκθεσης υπεράσπισης και ανταπαίτησης της εναγομένης μετά και από την ολοκλήρωση της προφορικής κατάθεσης του, δόθηκε η ευκαιρία σε αυτό τον μάρτυρα όπως σχολιάσει τη νέα προσπάθεια του Αγγελίδη να παρουσιάσει μία πιο πειστική εκδοχή αναφορικά με τα αίτια της κατάρρευσης των δύο βασικών επίδικων ιστών. Πραγματικά το Δικαστήριο δεν έχει τίποτε περισσότερο να προσθέσει στα εισαγωγικά σχόλια του Δαμασκηνού στη γραπή δήλωση του η οποία κατατέθηκε την 1/7/2014 ως μέρος της κυρίως εξέτασης του ή θεωρεί αναγκαία την οποιαδήποτε προσπάθεια διαφορετικής τους διατύπωσης. Συμφωνεί απόλυτα το Δικαστήριο ως προς το ότι, πρώτο, η νέα έκθεση Αγγελίδη (τεκμήριο 23) «...είναι έκδηλα περισσότερο αόριστη, περισσότερο αυθαίρετη και περισσότερο λανθασμένη από την προηγούμενη...» και δεύτερο, η «...δομή της έκθεσης καταδεικνύει την έλλειψη γνώσης βασικών αρχών της Δικανικής Μηχανικής, που σε συνδυασμό με την επιπόλαια αποσπασματική επιστημονική γνώση και εμπειρία διερεύνησης και τεκμηρίωσης μηχανισμών κατάρρευσης σε πολύπλοκες κατασκευές, οδηγεί σε αόριστες υποθέσεις και σε ασυνάρτητα και ατεκμηρίωτα συμπεράσματα». [ 134 ] Στη συνέχεια βεβαίως τεκμηριώνει με σχετικές αναφορές στο τεκμήριο 23 τα όσα αναφέρει ως προς την αυθαιρεσία, αοριστία, λανθασμένα συμπεράσματα και έλλειψη επιστημονικότητας του Αγγελίδη εντός της έκθεσης του. Αναφέρεται στην παραβίαση κάθε αρχής της Δικανικής Μηχανικής ως προς την άμεση και επιστημονική αναγνώριση και καταγραφή των τεκμηρίων και μελέτη και προσεχτική αξιολόγηση αυτών των τεκμηρίων έτσι ώστε να καθίσταται δυνατό να συνάγεται και τεκμηριώνεται επιστημονικά ο μηχανισμός κατάρρευσης. Χαρακτηριστικές είναι και οι αναφορές με παραπομπή βεβαίως γενικότερα στην εκδοχή του Αγγελίδη πως ο πραγματογνώμονας «...δεν ψυχανεμίζεται θεωρητικούς μηχανισμούς, που δεν έχουν σχέση με τα τεκμήρια, καταφεύγοντας σε τεκμηρίωση του ατεκμηρίωτου διά του ατεκμηρίωτου...» και ως προς το ότι η επιστήμη «...δεν είναι ζήτημα γνώμης και το αποτέλεσμα της εφαρμογής της δεν τεκμηριώνεται με αφορισμούς, υποθέσεις και αυθαίρετα συμπεράσματα». [ 135 ] Προσφέρει ως πειστικό παράδειγμα της αοριστίας, αυθαιρεσίας και έλλειψης τεκμηρίωσης της εκδοχής του Αγγελίδη την αναφορά εντός της έκθεσης του ως προς το ότι ο ιστός Γιαλούσα «...προσέκρουσε βίαια στο δυτικό κάθετο στέλεχος του ιστού του ΡΙΚ ...». Όντως εύλογο το ερώτημα του σε σχέση με τα σημεία του ιστού Γιαλούσα και του δυτικού σκέλους του ιστού ΡΙΚ στα οποία ο Αγγελίδης είχε εντοπίσει χτυπήματα ως επίσης και πότε αυτά είχαν εντοπιστεί. Επιπλέον, εύλογα ερωτά, γιατί αυτά δεν αναφέρθηκαν στην πρώτη έκθεση του Αγγελίδη; Προσθέτοντας πως κανένα τέτοιο χτύπημα δεν έχει εντοπιστεί στο δυτικό σκέλος του ιστού ΡΙΚ. Άλλο χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι και η αναφορά εντός της έκθεσης του Αγγελίδη ως προς την ταυτόχρονη αποκοπή των μπουλονίων του ιστού ΡΙΚ «...όπως καταδεικνύουν οι σχετικές φωτογραφίες». Όπως ο Δαμασκηνός διευκρίνισε και προφορικά δεν είναι δυνατό να εξαχθεί ένα τέτοιο συμπέρασμα βάσει φωτογραφιών, ενώ εξήγησε πως ούτε και επιστημονικά δεν είναι δυνατό να εξαχθεί ένα τέτοιο συμπέρασμα. Πέραν και από το ότι τα μπουλόνια θα πρέπει να έχουν ακριβώς τις ίδιες ιδιότητες, ακριβώς το ίδιο μέγεθος και να έχουν δεχθεί, δηλαδή να έχει επενεργήσει πάνω τους ακριβώς το ίδιο είδος και μέγεθος δύναμης ή εάν αθροιστικά καταλήγει στο να έχει το ίδιο αποτέλεσμα και βεβαίως εις τον ίδιο χρόνο. Καθώς αυτό θα έπρεπε να συνδεθεί με τη συνεχή κίνηση του ιστού, με την ταλάντωση των συρματόσχοινων, με την περιστροφή του ιστού καθώς αυτός περιστρέφεται με την κάθετη περιστροφή του και την ύπαρξη συνεχής μετακίνησης του άξονα στροφής και του κέντρου πίεσης του ανέμου. Όπως εξηγεί η ανάλυση όλων αυτών των στοιχείων απαιτεί ψηλού επιπέδου γνώσεις πολιτικής μηχανικής καθότι αυτά δεν είναι απλές έννοιες ούτε και απλοποιούνται. Όπως χαρακτηριστικά αναφέρει στη γραπή δήλωση του, ο Αγγελίδης ούτε κατέχει τέτοιες γνώσεις αλλά ούτε, κρίνοντας από τις γνωματεύσεις του, έχει επίγνωση ότι δεν αντιλαμβάνεται. [ 136 ] Δεν θεωρώ αναγκαία την επανάληψη οποιωνδήποτε άλλων χαρακτηριστικών αναφορών εντός της γραπτής δήλωσης του Δαμασκηνού. Σε σχέση με την αξιολόγηση αυτού του μέρους της μαρτυρίας του Δαμασκηνού περιορίζεται το Δικαστήριο στην υιοθέτηση ως λογικά πειστικής ολόκληρης της προσέγγισης του συγκεκριμένου μάρτυρα σε σχέση με τη δοκιμασία της βασιμότητας τόσο της εκδοχής του Αγγελίδη όσο και της νέας έκθεσης του. [ 137 ] Ουσιαστικά με το υπόλοιπο μέρος της κύριας εξέτασης του ο Δαμασκηνός επεξήγησε καλύτερα τα όσα ήδη αναφέρονται εντός της γραπτής δήλωσης του. Το αποτέλεσμα της αντεξέτασης την οποία υπέστη ήταν η ενδυνάμωση της βασιμότητας όλων των αναφορών του σε σχέση με την εκδοχή του Αγγελίδη και το περιεχόμενο της νέας έκθεσης του καθώς, με περισσή λογικότητα και κατ΄ επέκταση πειστικότητα, απαντούσε ευθέως και άμεσα σε σχέση με όλα τα ερωτήματα τα οποία τίθονταν σε αυτόν. [ 138 ] Αναφορικά με την αξιολόγηση της μαρτυρίας η οποία προέκυψε κατά τη διάρκεια της προφορικής κατάθεσης του Αγγελίδη παρατηρώ τα ακόλουθα. [ 139 ] Κατ΄ αρχάς, έστω και εάν σε αυτό το σημείο της απόφασης παρατίθεται η αιτιολόγηση της αξιολόγησης της μαρτυρίας του Αγγελίδη το Δικαστήριο διατηρεί υπόψη του την υπόλοιπη κρινόμενη ως αξιόπιστη μαρτυρία. Η οποία βεβαίως κρίθηκε αξιόπιστη διατηρώντας υπόψη τη μαρτυρία στο σύνολο της. Βάσει αυτής της μαρτυρίας απορρίπτονται ως αναξιόπιστοι οι ισχυρισμοί του Αγγελίδη ως προς το ότι όταν έφθασε στον επίδικο χώρο διαπίστωσε πως μέλη του προσωπικού των εναγόντων είχαν επέμβει στα τεκμήρια κόβοντας με μηχανικά μέσα και απομακρύνοντας τεμάχια. Οι ισχυρισμοί αυτοί εντάσσονται σε μία ανεπιτυχή προσπάθεια αυτού του μάρτυρα να δημιουργήσει μία αρνητική εικόνα ως προς τις συνθήκες διερεύνησης των αιτιών της κατάρρευσης των δύο βασικών επίδικων ιστών με εισήγηση ουσιαστικά για αλλοίωση της επί τόπου κατάστασης έτσι ώστε να αποφευχθεί ο εντοπισμός των πραγματικών λόγων οι οποίοι οδήγησαν σε αυτή την κατάρρευση. Ότι δηλαδή οι ενάγοντες είχαν κατά κάποιο τρόπο ήδη καταλήξει σε συμπέρασμα ως προς τα αίτια της κατάρρευσης και αντιλαμβανόμενοι την ευθύνη την οποία έφεραν άρχισαν αμέσως να αλλοιώνουν τον επίδικο χώρο. Πραγματικά αυτή η προτεινόμενη υπόθεση ως προς την ύπαρξη κινήτρων απόκρυψης των εναγόντων καθόλου δεν πείθει το Δικαστήριο. [ 140 ] Ο μάρτυρας αυτός είχε αφυπηρετήσει από το ΡΙΚ το 1993 δηλαδή περίπου δέκα χρόνια πριν από την κατάρρευση των δύο βασικών επίδικων ιστών. Όντως σύμφωνα και με την επαγγελματική του σταδιοδρομία στους ενάγοντες, όπως αυτή περιγράφηκε από τον ίδιο, κατείχε μία σημαντική θέση σε σχέση με την εγκατάσταση τηλεοπτικών σταθμών και σταθμών αναμετάδοσης ανά το παγκύπριο. Όμως αυτό δεν τον καθιστούσε με οποιοδήποτε τρόπο εμπειρογνώμονα επί των θεμάτων πολιτικής μηχανικής αναφορικά με τα οποία ο Δαμασκηνός κατέθεσε. Όσο και να προσπάθησε να παρουσιάσει τον εαυτό του ως κάτοχο προσόντων είτε ακαδημαϊκών είτε διαφορετικά, δηλαδή είτε εμπειρικά είτε λόγω δικής του μελέτης, τα οποία να του παρείχαν την απαραίτητη εμπειρογνωμοσύνη έτσι ώστε να καταθέσει αναφορικά με τα αίτια κατάρρευσης των δύο βασικών επίδικων ιστών πραγματικά απέτυχε να πείσει το Δικαστήριο ότι θα πρέπει να γίνει δεκτός ως εμπειρογνώμονας σε σχέση με αυτά τα θέματα. Βεβαίως καθ΄ όλη την διάρκεια της προφορικής κατάθεσης του σταθερά προσπάθησε, ανεπιτυχώς όμως, να πείσει για το αντίθετο. Ανέφερε χαρακτηριστικά ο Αγγελίδης πως η μελέτη δεν τελειώνει στο πανεπιστήμιο και πως η μελέτη είναι στα χέρια οποιουδήποτε έχει τη δυνατότητα και τη θέληση να την αποκτήσει. Δεν διαφωνεί το Δικαστήριο με αυτή τη θέση. Δίχως όμως να δέχεται παράλληλα και τη θέση πως στη «μηχανική» χρειάζονται δύο πράγματα, να γνωρίζεις καλά μαθηματικά και φυσική και ότι το θέμα λήγει εκεί. Σαφώς και πάλι επαναλαμβάνω πως, όπως διαπιστώνεται από το Δικαστήριο, ο Αγγελίδης δεν κατείχε με οποιοδήποτε τρόπο είτε τα ακαδημαϊκά είτε τα επαγγελματικά προσόντα του Δαμασκηνού αλλά ούτε και εκείνα τα προσόντα τα οποία θα επέτρεπαν στο Δικαστήριο να τον αποδεχτεί ως εμπειρογνώμονα μάρτυρα αναφορικά με τα επίδικα θέματα στο βαθμό στον οποίο αυτά έχουν σχέση με πολιτική μηχανική. Θέτοντας το πολύ απλά ο Αγγελίδης δεν είναι πολιτικός μηχανικός ενώ το Δικαστήριο αποδέχεται ως ορθή τη θέση πως επί του συγκεκριμένου επίδικου θέματος της κατάρρευσης των δύο βασικών επίδικων ιστών η ιδιότητα του πολιτικού μηχανικού είναι η καταλληλότερη ειδικότητα βάσει της οποίας θα μπορούσε να διαφωτιστεί το Δικαστήριο ως προς τα αίτια αυτής της κατάρρευσης. [ 141 ] Όμως πέραν και από αυτή τη διαπίστωση ως προς την έλλειψη της απαραίτητης εμπειρογνωμοσύνης του Αγγελίδη σε σχέση με τα επίδικα θέματα αυτό το οποίο έχει επίσης ιδιαίτερη σημασία είναι πως η όλη εκδοχή του αναφορικά με τα αίτια της κατάρρευσης των δύο βασικών επίδικων ιστών δεν πείθει καθόλου ως προς τη βασιμότητα της ακόμη και ως αποτέλεσμα εφαρμογής της απλής κοινής λογικής. Εφαρμογής της δηλαδή έστω και με αποδοχή των δεδομένων επί των οποίων ο ίδιος βάσισε τη δική του εκδοχή. Τα οποία δεδομένα βεβαίως ο ίδιος επέλεγε. Επομένως από τον ίδιο εξαρτιόταν να πείσει και ως προς την καταλληλότητα αυτής της επιλογής. Δίχως όμως ακόμη και με αυτή την επιλογή να έπειθε το Δικαστήριο ως προς την ορθότητα είτε της εκδοχής του είτε ακόμη και αυτής της ίδιας της επιλογής. [ 142 ] Σαφώς έρχεται σε αντίθεση με την κρινόμενη ως αξιόπιστη μαρτυρία του Φιλίππου η μαρτυρία του Αγγελίδη (βλ. σχετικά την παράγραφο [ 70 ] αυτής της απόφασης) ενώ αναδεικνύεται παράλληλα τόσο η προχειρότητα όσο και η υποθετικότητα της δικής του μαρτυρίας από την απάντηση του σε σχέση με την αναφορά του ως προς το ότι ο ιστός EXTRA κατασκευάστηκε με βάση ευρωπαϊκές προδιαγραφές. Απάντησε χαρακτηριστικά πως «σίγουρα» (υπέθετε δηλαδή δίχως να γνωρίζει) ο κατασκευαστής ενός ιστού «έστω και στην Κύπρο» δεν είναι δυνατό να κατασκευάζει μία κατασκευή χωρίς κάποια μελέτη από έναν μηχανικό κατασκευών. Ενώ με αναφορά στις διαστάσεις του ιστού EXTRA και την όλη εμφάνιση του ισχυρίστηκε πως αυτό «δείχνει» ότι έχει κατασκευαστεί με βάση «κάποια» μελέτη χωρίς όμως, προσθέτει, να γνωρίζει ποιου. Η αοριστία αυτής της μαρτυρίας είναι εμφανέστατη. Βεβαίως με βάση την κρινόμενη ως αξιόπιστη μαρτυρία του ίδιου του κατασκευαστή το Δικαστήριο γνωρίζει πως τα όσα ο Αγγελίδης ισχυριζόταν δεν έχουν καμία απολύτως σχέση με την πραγματικότητα ακόμη και βάσει των όσων ο ίδιος γνώριζε. Απλά υπέθετε συμπερασματικά την ύπαρξη κάποιων δεδομένων τα οποία όμως στην πραγματικότητα ούτε υπήρχαν αλλά και τα οποία ούτε και γνώριζε. [ 143 ] Ουσιαστικά αυτή η συμπερασματική υποθετικότητα ως προς την ύπαρξη κάποιων ακόμη και άγνωστων δεδομένων ή και δεδομένων η ύπαρξη των οποίων να μην είναι δυνατό να εξακριβωθεί αποτελούσε σε μεγάλο βαθμό και την όλη μέθοδο με την οποία γενικά ο μάρτυρας αυτός κατέληγε σε συμπεράσματα. [ 144 ] Αξίζει απλά να σημειωθεί πως ενώ στην αρχική του έκθεση (τεκμήριο 26) περιγράφει τον ιστό EXTRA ως «...πρόσφατης κυπριακής κατασκευής, σχεδιασμένος με Ευρωπαϊκές προδιαγραφές...» μαζί με άλλες λεπτομέρειες, στη δεύτερη έκθεση του τεκμήριο 23 δεν αναφέρει οτιδήποτε παρόμοιο. Δίχως όμως αυτό να τον εμπόδιζε από το να προέβαλε παρόμοιους ισχυρισμούς κατά τη διάρκεια της προφορικής κατάθεσης του. Εφόσον βεβαίως ερωτήθηκε κατά την κύρια εξέταση του και σε σχέση με τα όσα σχετικά αναφέρει και στην πρώτη έκθεση του (τεκμήριο 26). [ 145 ] Διαπιστώνεται πως κατά τη διάρκεια της προφορικής κατάθεσης του ο μάρτυρας αυτός αναλωνόταν σε αχρείαστη ανάλυση επιμέρους θεμάτων προς υποστήριξη θέσεων οι οποίες εν τέλει δεν ήταν δυνατό είτε να κριθούν ως πειστικές είτε να συντείνουν σε αποδοχή της γενικότερης εκδοχής του. Παραδείγματος χάριν, όταν ερωτήθηκε σε σχέση με τους υπολογισμούς του αναφορικά με τα φορτία ανέμου για τα οποία συμπέρανε ότι είχαν αντοχή οι δύο βασικοί επίδικοι ιστοί επεκτάθηκε σε μία μαθηματική ανάλυση ουσιαστικά προς επεξήγηση μέρους του τεκμηρίου 23, δηλαδή της δεύτερης του έκθεσης. Μάλιστα αυτό είναι και το μεγαλύτερο μέρος της συγκεκριμένης έκθεσης έστω και εάν περιγράφεται ως παράρτημα ή ουσιαστικά παραρτήματα (1 και 2) της έκθεσης. Εξήγησε δηλαδή πως υπολογίζεται η αντίσταση ενός ιστού έναντι του ανέμου. [ 146 ] Ενδεχομένως ο μάρτυρας αυτός να θεωρούσε πως με αυτό τον τρόπο θα μπορούσε να ενισχύσει τη βασιμότητα της όλης εκδοχής του ως προς τον μηχανισμό κατάρρευσης των δύο βασικών επίδικων ιστών. Εντούτοις, αντιθέτως θα έπρεπε πρώτα να πείσει ως προς τη γενικότερη βασιμότητα της εκδοχής του στο σύνολο της και μόνο εάν αυτό κρινόταν απαραίτητο, ανάλογα δηλαδή κυρίως με την πορεία της παρουσίασης της μαρτυρίας του και ιδιαίτερα βεβαίως κατά την αντεξέταση του, τότε ίσως να προέκυπτε η ανάγκη να υπεισερχόταν σε τέτοιου είδους λεπτομέρειες. Ενδεχομένως ο ίδιος να θεωρούσε πως με αυτό τον τρόπο θα ενισχυόταν η εκδοχή του. Εν τέλει όμως αυτό το οποίο διαπιστώνεται είναι πως ο μάρτυρας αυτός χανόταν πραγματικά σε μία προσπάθεια επίδειξης γνώσεων η σημασία των οποίων όμως δεν συνδεόταν πειστικά με την όλη πιθανή συνοχή της εκδοχής του. [ 147 ] Η όλη εκδοχή του Αγγελίδη είναι απλή αλλά καθόλου πειστική. Θέτοντας το πολύ απλά σύμφωνα με αυτή την εκδοχή ο ιστός Γιαλούσα προκάλεσε την κατάρρευση του ιστού ΡΙΚ ενώ ο ιστός ΡΙΚ κατά τη διάρκεια της πτώσης του τράβηξε με συρματόσχοινο του τα συρματόσχοινα του ιστού EXTRA προκαλώντας τη μετακίνηση μίας απο τις βάσεις συγκράτησης του ιστού EXTRA και στη συνέχεια την κατάρρευση του. Η απλότητα αυτής της εκδοχής εμπεριέχει παράλληλα βασικές αδυναμίες ως προς τη δυνατότητα αυτή να γίνει δεκτή ως πειστική. [ 148 ] Κατ΄ αρχάς, διατηρώντας υπόψη στο σύνολο της την αξιόπιστη μαρτυρία την οποία οι ενάγοντες παρουσίασαν δεν διαπιστώνεται καν ως λογικό, έχοντας υπόψη τόσο το ύψος του όσο και το βάρος του, ο ιστός Γιαλούσα να είχε προκαλέσει με οποιοδήποτε τρόπο την κατάρρευση του ιστού ΡΙΚ ή ακόμη και να συνέτεινε με οποιοδήποτε τρόπο σε αυτή την κατάρρευση. Συνεπώς κατ΄ επέκταση καταρρίπτεται και η όλη υπόλοιπη αλυσίδα γεγονότων σύμφωνα με την εκδοχή του Αγγελίδη. Θα μπορούσε ακόμη και η ανάλυση της εκδοχής του Αγγελίδη να ολοκληρωνόταν απλώς με αυτή τη διαπίστωση. Όμως το Δικαστήριο προχωρά σε αξιολόγηση του συνόλου της μαρτυρίας του Αγγελίδη κατά την προσπάθεια προώθησης της εκδοχής του ως η πιθανότερη υπό τις περιστάσεις παρά η οποιαδήποτε άλλη πιθανή εξήγηση αναφορικά με τα αίτια κατάρρευσης των δύο βασικών επίδικων ιστών. [ 149 ] Αξίζει να σημειωθεί σε αυτό το σημείο της απόφασης η έλλειψη λογικής στην αναφορά του Αγγελίδη στη σελίδα 2 της δεύτερης του έκθεσης (τεκμήριο 23) ως προς το ότι η «...πρωτιά στην κατάρρευση είναι ο πιο σημαντικός παράγοντας στην απονομή ευθυνών...» αλλά και της όλης γενικότητας αυτής της αναφοράς. Ανεξάρτητα δηλαδή από τα δεδομένα επί του εδάφους, όπως, παραδείγματος χάριν, το ύψος του ιστού Γιαλούσα ή η απόσταση του από τον ιστό ΡΙΚ ή ακόμη και το ύψος των συρματόσχοινων του ιστού ΡΙΚ στην πορεία πτώσης του ιστού Γιαλούσα. Αντιθέτως έχοντας υπόψη τη μαρτυρία η οποία παρουσιάστηκε κατά την εκδίκαση της αγωγής η πτώση του ιστού Γιαλούσα, όπως εν τέλει κρίνεται από το Δικαστήριο, δεν έχει οποιαδήποτε σχέση με την κατάρρευση του οποιουδήποτε άλλου ιστού. [ 150 ] Ενώ ακόμη και να θεωρηθεί πως είναι ο ιστός ΡΙΚ ο οποίος κατά την πτώση του προκάλεσε την κατάρρευση του ιστού EXTRA, κάτι το οποίο βεβαίως το Δικαστήριο δεν αποδέχεται ως ορθό, παραμένει ως ανεξήγητο κενό - σύμφωνα με την εκδοχή του Αγγελίδη η οποία βασίζεται στη συμμετοχή και του ιστού Γιαλούσα - το πως προκλήθηκε η πτώση του ιστού ΡΙΚ πριν από την κατάρρευση του ιστού EXTRA. Όπως και να ιδωθεί η εκδοχή του Αγγελίδη εμπεριέχει δυσαναπλήρωτα κενά και προκαλεί περισσότερα ερωτήματα παρά να προσφέρει μία λογικά ικανοποιητική εξήγηση ως προς το τι συνέβη πραγματικά και το οποίο γεγονος όντως να είχε προκαλέσει την κατάρρευση των δύο βασικών επίδικων ιστών. [ 151 ] Ακόμη και η κριτική την οποία ο Αγγελίδης ασκούσε σε σχέση με διάφορες αναφορές του Δαμασκηνού αναδεικνύει την αβασιμότητα των δικών του θέσεων ή ουσιαστικά ακόμη και του τρόπου σκέψης του. Δηλαδή, δεν είναι δυνατό η κριτική του να ισχύει για ένα άλλο άτομο αλλά όχι και για τον ίδιο. Παραδείγματος χάριν, ερωτήθηκε σε σχέση με την αναφορά του Δαμασκηνού ως προς τη χρήση σωλήνων άρδευσης για την κατασκευή του ιστού EXTRA. Ανεξάρτητα και από το κατά πόσο ή όχι ο Δαμασκηνός είχε προβεί σε ενδελεχή διερεύνηση επί του θέματος αξιοσημείωτος είναι ο τρόπος με τον οποίο ο Αγγελίδης απορρίπτει αυτή την αναφορά του Δαμασκηνού. Δηλώνοντας πρώτα μία δική του θέση ως προς το ότι είναι «σίγουρος» ότι οι σωλήνες ήταν κλάσεως Β προσθέτοντας επίσης πως «κανένας» κατασκευαστής ιστού θα προχωρούσε να κατασκευάσει ένα ιστό με τα υλικά που ανέφερε ο Δαμασκηνός. Πως καταλήγει όμως; Αναφέρει πως η άποψη του Δαμασκηνού είναι αυθαίρετη και πως για να σχηματίσει μία τέτοια εντύπωση θα έπρεπε να είχε αποκόψει ένα από τους κάθετους σωλήνες και να είχε μετρήσει το πάχος της σωληνώσεως. Εύλογα προκύπτει το εξής ερώτημα. Εάν είναι δυνατό να θεωρηθεί βάσει του δικού του σκεπτικού ως αυθαίρετη η αναφορά του Δαμασκηνού τότε με το ίδιο σκεπτικό δεν είναι επίσης αυθαίρετη κα