ALENA TEKTOVA κ.α. ν. AMERICAN HOME ASSURANCE COMPANY κ.α., Αρ. Αγωγής: 843/2010, 11/5/2016

(1991)1 ΑΑΔ 24: «Οι αρχές του δικονομικού δικαίου περιορίζουν τα επίδικα θέματα σε εκείνα τα οποία προσδιορίζονται από τη δικογραφία· δηλαδή την απαίτηση, την υπεράσπιση και την απάντηση όπου υπάρχει. Ο επακριβής προσδιορισμός των επίδικων θεμάτων συναρτάται άμεσα με το αντιπαραθετικό σύστημα δίκης που ισχύει στο δικαιϊκό μας σύστημα και απόρροια της φυσικής δικαιοσύνης που επιβάλλει τη διασφάλιση του δικαιώματος διαδίκου για ουσιαστική ευκαιρία απάντησης στις θέσεις και ισχυρισμούς του αντιδίκου του. Η δίκη δρομολογείται, όπως επιγραμματικά ανάφερε ο τότε Πρόεδρος του Ανωτάτου Δικαστηρίου κ. Βασιλειάδης στην υπόθεση Homeros Τh. Courtis and Others v. Panos K. Iasonides

(1970)1 C.L.R. 180, (βλέπε επίσης Christakis Loucaides v. CD. Hay and Sons Ltd

(1971)1 C.L.R. 134) κατά μήκος των γραμμών που οριοθετεί η δικογραφία και η δίκη διατρέχει την ίδια πορεία όπως και το τραίνο κατά μήκος των προκαθορισμένων γραμμών της διαδρομής. Αν τους παρείχετο η ευκαιρία απάντησης στους ισχυρισμούς του εφεσείοντα, οι εφεσίβλητοι θα είχαν τη δυνατότητα να εκθέσουν ενώπιον του δικαστηρίου, εισηγήθηκε ο δικηγόρος τους, ότι η είσπραξη προμήθειας από τον αγοραστή ήταν εν γνώσει και έγινε με τη συγκατάθεση του εφεσείοντα καθώς και σύμφωνα με τη χρηματιστηριακή πρακτική. 0 δικηγόρος του εφεσείοντα παραδέχθηκε ότι ο λόγος που προβλήθηκε προς υποστήριξη της έφεσης δεν είχε εγερθεί ρητά με την υπεράσπιση. Εισηγήθηκε όμως, ότι είχε εγερθεί έμμεσα με τη γενική άρνηση της απαίτησης των εναγόντων και των ισχυρισμών που διατυπώθηκαν στην απαίτηση προς υποστήριξή της· όπως επίσης και με την αναφορά, που έγινε, ομολογουμένως συμπτωματική, κατά τη διάρκεια της δίκης. Δε συμφωνούμε. Η γενική άρνηση των ισχυρισμών που προσδιορίζουν την απαίτηση δεν εξυπακούει και την προβολή άλλων θετικών γεγονότων, τα οποία είτε την αποδυναμώνουν ή την καθιστούν ανεδαφική. Περαιτέρω η άρνηση της απαίτησης με τη διατύπωση της σε ξεχωριστή παράγραφο δεν μπορεί να διαχωρισθεί από το πλαίσιο της υπεράσπισης το οποίο στοιχειοθετείται από το σύνολο των ισχυρισμών που εκτίθενται στο σχετικό κείμενο της δικογραφίας. Στην προκείμενη περίπτωση ο εφεσείων εκτός από την άρνηση της απαίτησης προσδιόρισε και τα θετικά γεγονότα τα οποία την καθιστούσαν ανεδαφική.» Μετά τα πιο πάνω προχωρώ με την εξέταση των παραγράφων για τις οποίες υπάρχει η ένσταση όπως παραμείνουν στη δήλωση της μάρτυρος ως μη δικογραφημένων. Η παράγραφος 19 έχει ως ακολούθως: «Η επιχείρηση μας ήταν κερδοφόρα και είχε μεγάλη επιτυχία. Διοργανώναμε συχνά parties με ρωσικά μπαλέτα και το κέντρο ήτο καθημερινά γεμάτο με πελάτες, κυρίως Ρώσους παραθεριστές και αν δεν μας το κατέστρεφαν θα είχαμε τεράστια κέρδη. Δυστυχώς όμως οι αποδείξεις και έγγραφα μας ήσαν στο κέντρο και κάηκαν. Επισυνάπτονται ενδεικτικά κάποιες διαφημιστικές φωτογραφίες που δείχνουν χορευτικά συγκροτήματα που απασχολήσαμε. Τα κέρδη που είχαμε από την επιχείρηση αυτή ήσαν πέραν των €20.000 το μήνα και οι επιχειρηματίες των κέντρων ψυχαγωγίας στην Αγία Νάπα σχολίαζαν την επιτυχία μας.» Ο λόγος ένστασης να τεθούν ως μαρτυρία ενώπιον του Δικαστηρίου οι πιο πάνω ισχυρισμοί έγκειται στο ότι, κατά τον ευπαίδευτο συνήγορο των εναγομένων, αυτοί δεν δικογραφούνται. Είναι γεγονός και συμφωνώ μαζί του ότι πουθενά στην έκθεση απαίτησης δεν γίνεται αναφορά σε επιτυχημένη επιχειρηματική δραστηριότητα και την κερδοφορία της ούτε και για απώλεια εγγράφων σημαντικών για την απόδειξη των αξιώσεων τους. Επομένως το περιεχόμενο της παραγράφου 19 ως μη δικογραφημένο δεν μπορεί να επιτραπεί όπως τεθεί ως μαρτυρία ενώπιον του Δικαστηρίου. Στη παράγραφο 21 η μάρτυς δηλώνει ότι επαναλαμβάνει τους ισχυρισμούς και θέσεις τους όπως εκτίθενται στην Έκθεση Απαίτησης και άνευ βλάβης τούτων απαντά και διευκρινίζει τα ακόλουθα σε σχέση με τους ισχυρισμούς της Υπεράσπισης. Δεν διαβλέπω οτιδήποτε το μεμπτό σε σχέση με το πρώτο μέρος της εν λόγω παραγράφου σε σχέση δε με το δεύτερο η απάντηση σχετίζεται άμεσα με την αποδοχή ή όχι των υπόλοιπων παραγράφων 22 -

1. Στις παραγράφους 22 - 33 επιχειρείται με τη μαρτυρία της μάρτυρος να απαντηθούν ισχυρισμοί των εναγομένων που προβλήθηκαν στην Υπεράσπιση τους. Σημειώνω ότι δεν καταχωρήθηκε Απάντηση σε αυτή. Θα τις εξετάσω στη συνέχεια με τη σειρά: Σε σχέση με τις παρ. 22,23 και 24 δεν θα συμφωνήσω με την πλευρά των εναγομένων. Η μάρτυς με τις αναφορές της στις παραγράφους αυτές εξηγεί το ιδιοκτησιακό καθεστώς του υποστατικού και τη σχέση της εταιρείας Gretos Ltd με την όλη υπόθεση. Η δε διεύθυνση την οποία είχαν δηλώσει και ποια ήταν εν τέλει η διεύθυνση του κέντρου αναψυχής που κάλυπτε η ασφάλεια είναι ζήτημα μαρτυρίας και αξιολόγησης της. Οι αναφορές στις παραγράφους αυτές της δήλωσης δεν ξεφεύγουν από τις δικογραφημένες θέσεις εφόσον δίδεται εξήγηση και η θέση της πλευράς των εναγόντων αναφορικά με σχετικούς ισχυρισμούς των εναγομένων που προβλήθηκαν στην Υπεράσπιση τους. Η ουσία της παραγράφου 25 έγκειται στην απόρριψη οποιουδήποτε υπαινιγμού σε βάρος τους σε σχέση με την πυρκαγιά που προκλήθηκε στο κέντρο αναψυχής τους παρέχοντας ταυτόχρονα κάποιες εξηγήσεις σε σχέση με διάφορα ευρήματα κατά τη διερεύνηση της υπόθεσης από τις αρχές. Δεν βλέπω οτιδήποτε που να συνάδει με τον λόγο ένστασης που προβλήθηκε περί μη δικογράφησης. Το περιεχόμενο της παρ. 26 είναι το ακόλουθο: «Διαφωνούμε και απορρίπτουμε και τους ισχυρισμούς και θέσεις των εναγομένων της παρ. 9 της Υπεράσπισης με τους οποίους ψάχνουν να βρουν τρόπους και τρύπες να ξεφύγουν από τη συμβατική τους ευθύνη έναντι μας» δεν βλέπω οποιονδήποτε λόγο που να αποτρέπει την μάρτυρα από του να προβάλει τον πιο πάνω ισχυρισμό σε απάντηση ισχυρισμών περί παράβασης όρων του ασφαλιστηρίου συμβολαίου οι οποίες απαλλάσσουν τους εναγόμενους από την υποχρέωση τους να καταβάλουν οποιοδήποτε ποσό ως αποζημιώσεις. Οι παράγραφοι 27 και 28 αποσκοπούν στην απόδειξη των ζημιών τις οποίες υπέστησαν οι ενάγοντες από την πυρκαγιά για τις οποίες και διενεργήθηκε εκ μέρους τους εκτίμηση. Δεν διακρίνω λόγο γιατί να μη προβάλουν αυτόν το ισχυρισμό. Από την στιγμή που αξιώνουν αποζημιώσεις για συγκεκριμένα ποσά δεν απαιτείτο να δικογραφηθεί ο τρόπος απόδειξης τους. Ο ισχυρισμός της παρ. 29 ότι: «Την υπόθεση την ερεύνησε και η Αστυνομία που ετοίμασε σχετική έκθεση ημερ. 4.02.2010 που μας δόθηκε και την επισυνάπτω επίσης σαν τεκμήριο.» και αυτός της παρ. 30 ότι : Η Αστυνομία δεν εντόπισε τους δράστες της πυρκαγιάς και τούτο καταφαίνεται και στην επιστολή του Γ. Οικονόμου του τμήματος Ανιχνεύσεως Εγκλημάτων Αμμοχώστου ημερομηνίας 5.03.2010 προς τον Αστυνομικό Διευθυντή της Επαρχίας Αμμοχώστου η οποία μας δόθηκε και επισυνάπτω επίσης ως τεκμήριο.» Στις παραγράφους 10 και 11 της έκθεσης απαίτησης γίνονται οι ακόλουθες αναφορές: παρ. 10: «Εν τω μεταξύ η Αστυνομία συνέχισε τες προσπάθειες και έρευνες της για εντοπισμό των αιτιών της πυρκαγιάς ή και εξοπλισμού και αξιολόγηση και εκτίμηση της ζημιάς που έγινε.» και στην παρ. 11: «Μέχρι σήμερα η Αστυνομία δεν εντόπισε τους δράστες του εγκλήματος πλην του ευρήματος της ότι έκδηλα η πυρκαγιά ή ο εμπρησμός ήσαν κακόβουλη ή και εγκληματική πράξη.» Επομένως σε σχέση με αυτή την παράγραφο δεν συντρέχει ζήτημα δικογράφησης της εφόσον καλύπτεται από τους πιο πάνω ισχυρισμούς των παραγράφων 10 και 11 της Έκθεσης Απαιτήσεως. Ούτε η παρ. 31 παρουσιάζει οποιοδήποτε πρόβλημα από πλευράς δικογράφησης εφόσον δίδεται κάποια εξήγηση σε σχέση με το ασφαλιστικό συμβόλαιο και τα έγγραφα της ασφαλιστικής εταιρείας των εναγομένων και πως αυτά καταστράφηκαν από την πυρκαγιά και ακολούθως τους τα εφοδίασαν οι εναγόμενοι. Στην παράγραφο 32 δίδονται εξηγήσεις για τους ιδιοκτήτες της ασφαλισθείσας επιχείρησης που ήταν η Gretos Ltd, τους μετόχους της και τη συγγενική τους σχέση και τα ενοικιαστήρια έγγραφα που συνήφθησαν με την ιδιοκτήτρια του υποστατικού, όπως και τις συνθήκες σύναψης του ασφαλιστηρίου εγγράφου και των στοιχείων που ανεγράφησαν σε αυτό. Δεν θα συμφωνήσω ότι τέτοιες λεπτομέρειες απαιτείτο να είχαν δικογραφηθεί στην Έκθεση Απαιτήσεως και εξάλλου απαντούν σε σχετικούς ισχυρισμούς των εναγομένων. Τέλος, σε σχέση με τους ισχυρισμούς που προβάλλονται στην παρ. 33 της δήλωσης κρίνω ότι αποσκοπούν και πάλι να καταρρίψουν υπαινιγμούς που τους αφορούν σε σχέση με τις συνθήκες της πρόκλησης της πυρκαγιάς. Επομένως ούτε και ως προς αυτούς διακρίνω ότι ξεφεύγουν από δικογραφημένους ισχυρισμούς. Έχοντας εξετάσει τις πιο πάνω αιτιάσεις για κάθε μια παράγραφο ξεχωριστά και κρίνοντας ότι ασφαλώς στην παρούσα περίπτωση δεν συντρέχει ο λόγος (ratio), της υπόθεσης Σαλαχώρης (πιο πάνω) θα απορρίψω τo μέρος της ένστασης που αφορά τις παρ. 20 -33 και θα εγκρίνω αυτή σε σχέση με την παρ.
2. Ανακεφαλαιώνοντας δεν θα επιτρέψω όπως οι ισχυρισμοί της παρ. 19 τεθούν ως μαρτυρία ενώπιον μου με τη γραπτή δήλωση ή άλλως πως εφόσον αυτοί οι ισχυρισμοί δεν δικογραφούνται στην Έκθεση Απαιτήσεως. Έτσι η παρ. 19 θα διαγραφεί από τη δήλωση. Σε σχέση με τους ισχυρισμούς των παρ. 20 - 33 κρίνω ότι δεν παρουσιάζουν οποιοδήποτε πρόβλημα ως προς τη δικογράφηση τους εφόσον συνιστούν είτε απάντηση ή σχολιασμό αντίστοιχων ισχυρισμών που προβλήθηκαν εκ μέρους των εναγομένων στην Υπεράσπιση τους είτε διευκρινίζουν κάποια ζητήματα τα οποία όμως δεν ξεφεύγουν από τους δικογραφημένους ισχυρισμούς τους ούτε και συνιστούν νέα βάση αγωγής όπως καθορίζεται στην υπόθεση Σαλαχώρης (πιο πάνω). Ως εκ τούτου θα τους αποδεχθώ όπως αυτοί έχουν καταγραφεί στη γραπτή δήλωση της μάρτυρος. (Υπ.) ....................................................... Χρ. Γ. Φιλίππου, Α. Ε.Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο