IGK Hair & Body Products Ltd ν. C.A. Five Star Cosmetiki Ltd κ.α., Αρ. Αγωγής: 975/2011, 6/7/2017 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLEF:2017:A176 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ ΕΝΩΠΙΟΝ: Ν. ΤΑΛΑΡΙΔΟΥ - ΚΟΝΤΟΠΟΥΛΟΥ, Ε.Δ. Αρ. Αγωγής: 975/2011 Μεταξύ: IGK Hair & Body Products Ltd Εναγόντων και
- C.A. Five Star Cosmetiki Ltd
- Κώστα Αρέστη Εναγόμενου 6 Ιουλίου, 2017 Εμφανίσεις: Για Ενάγοντες: κ. Α. Πετρίδης. Για Εναγόμενους 1 και 2: κα Π. Χαραλάμπους. ----------------------------- ΑΠΟΦΑΣΗ Η ενάγουσα αξιώνει γενικές και ειδικές αποζημιώσεις σε σχέση με δυσφήμιση και επιζήμια ψευδολογία που κατ' ισχυρισμό των μαρτύρων της ενάγουσας προέβη ο εναγόμενος 2 σε πελάτες της ενάγουσας. Η ενάγουσα, ήταν κατά τον επίδικο χρόνο αποκλειστικός αντιπρόσωπος των κομμωτικών προϊόντων «Drop Dew» στην Κύπρο. Λεπτομέρειες της δυσφημιστικής συμπεριφοράς των εναγόμενων καταγράφεται λεπτομερώς στην παράγραφο 4 της Έκθεσης Απαιτήσεως ως ακολούθως: «
- ΛΕΠΤΜΕΡΕΙΕΣ ΔΥΣΦΗΜΙΣΤΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΕΝΑΓΟΜΕΝΩΝ:- (α) Κατά ή περί τις 14/9/2010, ο Εναγόμενος αρ. 2 επισκέφθηκε συγκεκριμένο κομμωτήριο, στη Λευκωσία, όπου ισχυρίστηκε παρουσία τρίτων προσώπων και παρουσία του ιδιοκτήτη, ότι, η Ενάγουσα δεν θα μπορεί πλέον να τους προμηθεύει με τα προϊόντα DROP DEW, κάτι το οποίο είναι ψευδές και αναληθές. (β)Σχετική επιστολή των Δικηγόρων της Ενάγουσας απεστάλη ταχυδρομικώς προς τους Εναγομένους, στις 17/9/2010, στην οποία καλούσαν τους Εναγόμενους να παύσουν να δυσφημίζουν τα προϊόντα της Ενάγουσας και να παύσουν να παραπληροφορούν τους πελάτες και συνεργάτες αυτής. Στην επιστολή των Δικηγόρων της Ενάγουσας, δεν υπήρξε οποιαδήποτε απάντηση από μέρους των Εναγομένων. (γ) Κατά ή περί τις 2 Φεβρουαρίου, 2011, ο Εναγόμενος αρ. 2, τόσο υπό την προσωπική του ιδιότητα, όσο και ως Διευθυντής της Εναγομένης αρ. 1, προέβη, παρουσία αντιπροσώπου και/ή πωλήτριας της Ενάγουσας, σε δυσφημιστικά σχόλια και συγκεκριμένα ισχυρίστηκε, ότι, ο ίδιος θα κλείσει την Ενάγουσα Εταιρεία κατόπιν δικών του διαβημάτων και ότι τα προϊόντα DROP DEWΑ θα σταματήσουν να εισάγονται στην Κύπρο. (δ) Κατά ή περί τις 4 Φεβρουαρίου, 2011, ο Εναγόμενος αρ. 2 επιχείρησε να πείσει κομμώτρια συγκεκριμένου κομμωτηρίου στη Λακατάμια, ότι, τα προϊόντα DROP DEW δεν εισάγονται στην Κύπρο από την Ενάγουσα, αλλά από άλλη Εταιρεία και τα προϊόντα αυτά θα σταματήσουν να εισάγονται στην Κύπρο». Oι ειδικές ζημιές που αξιώνει η ενάγουσα εξειδικεύονται στην παράγραφος 8 της Έκθεσης Απαιτήσεως ως ακολούθως: «
- Όσον αφορά τη ζημιά που έχει προκληθεί στην Ενάγουσα, από τις ψευδείς δηλώσεις των Εναγομένων, αυτή αναλύεται ως εξής: (α) Η Ενάγουσα έχει δεχθεί αιτήματα από πελάτες της, οι οποίοι επιθυμούσαν να επιστρέψουν και/ή να ανταλλάξουν τα προϊόντα DROP DEW, τα οποία είχαν στα κομμωτήρια τους, με άλλα προϊόντα και/ή εξοπλισμό. Η ζημιά της Ενάγουσας από τις επιστροφές εμπορευμάτων ανέρχεται στο ποσό των €21.000,
- (β) Η Ενάγουσα αντιμετωπίζει πρόβλημα να εισπράξει ποσό της τάξεως των €9.000,00, από πελάτες, οι οποίοι θεωρούν, ότι, δεν θα πρέπει να συνεχίσουν πλέον τη συνεργασία τους με την Ενάγουσα, αφού έχουν πεισθεί από τις ψευδείς δηλώσεις των Εναγομένων, ότι, τα προϊόντα DROP DEW δεν θα συνεχίσουν να εισάγονται στην Κύπρο. (γ) Έχει πληγεί το κύρος και η φήμη της Ενάγουσας στην Κυπριακή αγορά, η οποία πλέον αντιμετωπίζεται από κάποιους πελάτες με πολλή δυσπιστία και επιφυλακτικότητα. (δ) Η Ενάγουσα, για να εδραιωθούν τα προϊόντα DROP DEW, στην Κυπριακή αγορά, δαπάνησε πέραν των €8.000,00, σε διαφημίσεις και άλλο έντυπο υλικό. Η διαφημιστική εκστρατεία της Ενάγουσας έχει πληγεί από τις δηλώσεις των Εναγομένων και περί τούτου αξιώνει από το Δικαστήριο ανάλογες αποζημιώσεις. Για όλους τους πιο πάνω ισχυρισμούς της, η Ενάγουσα επιφυλάσσεται να προσκομίσει μαρτυρία κατά τη δικάσιμο». 1 Μαρτυρία των εναγόντων Εκ μέρους της ενάγουσας έδωσε μαρτυρία ο διευθυντής της Γιάννης Καραγιάννης, ΜΕ
- Σύμφωνα με τον ΜΕ1, κατά ή περί τις 14 Σεπτεμβρίου 2010, αρκετοί πελάτες της ενάγουσας εταιρείας τον πληροφόρησαν ότι ο εναγόμενος 2 τους ανέφερε ότι οι ενάγοντες δεν θα μπορέσουν πλέον να τους προμηθεύουν με τα προϊόντα «Drop Dew», διότι θα έκλεινε η ενάγουσα εταιρεία. O ME1, δεν παρουσίασε όλους αυτούς του πελάτες, αλλά διαβεβαίωσε ότι κάποιοι του τηλεφώνησαν ότι αυτή η είδηση είχε διαδοθεί από τον εναγόμενο 2 σε διάφορα κομμωτήρια. Ανέφερε ότι οι περισσότεροι πελάτες δεν θα παρουσιάζονταν στο Δικαστήριο ως μάρτυρες για να μην τους εκθέσει. Δεν ανέφερε ενόρκως επακριβώς τις ψευδείς δηλώσεις που έκανε ο εναγόμενος 2 στην παρουσία των πελατών του. Ούτε και κάλεσε αυτούς τους πελάτες ως μάρτυρες για να επαναλάβουν αυτά τα οποία τους είχε πει ο εναγόμενος 2 και που ισχυρίζονται οι ενάγοντες ότι είναι δυσφημιστικές δηλώσεις. Δεν ανέφερε ούτε και τα ονόματα αυτών των προσώπων που άκουσαν τις δηλώσεις ώστε να είναι κατορθωτή η διασταύρωση των ισχυρισμών του. Μόνο ένας από αυτούς τους πελάτες δέχθηκε να προβεί σε γραπτή δήλωση σε σχέση με τη δυσφημιστική δήλωση του ενάγοντα, και ο οποίος αργότερα παρουσιάσθηκε και ως μάρτυρας για να επιβεβαιώσει την γραπτή του δήλωση, τεκμήριο 1.
- Τα όσα ανέφερε ο ΜΕ1 για τις δυσφημιστικώς δηλώσεις και για την ζημιά που υπέστη ήταν αόριστα και ασαφής. Συνεχώς, αναφερόταν στην αντίδραση των πελατών του αλλά δεν τους κατονόμασε, ώστε να καταδειχθεί ότι οι πελάτες σταμάτησαν να συνεργάζονται μαζί και/ή ότι επηρεάσθηκε η συνεργασία του με τους συγκεκριμένους πελάτες από τις συγκεκριμένες δηλώσεις. Απλά ανέφερε ότι πολλοί πελάτες είχαν παραλάβει τα εμπορεύματα με την διαδικασία «consignment» και έτσι επειδή είχε διαδοθεί από τον εναγόμενο 2 αυτή η φήμη αρκετοί πελάτες άρχισαν κατά τον επίδικο χρόνο να επιστρέφουν τα προϊόντα. Για να αντισταθμίσει την ζημιά που είχε υποστεί η εμπορική φήμη της ενάγουσας εταιρείας αναγκάσθηκε να κάνει διαφήμιση στο GALA με δαπάνη των €1.000,
- Στις 17 Σεπτεμβρίου 2010, οι ενάγοντες έστειλαν επιστολή στους εναγόμενους μέσω του δικηγόρου για να σταματήσουν τη δυσφήμιση. Αυτή η επιστολή, περιέχει ισχυρισμούς που δεν ανταποκρίνονται στο περιεχόμενο της μαρτυρίας του ΜΕ
- Επί παραδείγματι, στην επιστολή είχε πληροφορηθεί ο εναγόμενος 2 ότι οι ενάγοντες κατέχουν πολλές γραπτές μαρτυρίες των πελατών για την δυσφημιστική δήλωση. Όμως, στην πραγματικότητα, οι ενάγοντες είχαν εξασφαλίσει μόνο μία γραπτή μαρτυρία πελάτη των εναγόντων ότι τέτοια δήλωση είχε γίνει . Ο ΜΕ1, συνέχισε να προβαίνει σε αόριστους ισχυρισμούς, με σκοπό να δημιουργήσει εντυπώσεις σε σχέση με τη ζημιά που υπέστησαν οι εναγόμενοι. Ανέφερε ότι, οι εναγόμενοι συνέχισαν να δηλώνουν τα ίδια ψέματα σε άλλα δύο κομμωτήρια χωρίς να προσδιορίσει ακριβώς τι λέχθηκε, σε ποιο, πότε και υπό ποιες συνθήκες, ώστε αυτοί οι ισχυρισμοί να διασταυρωθούν για την ορθότητά τους. Επειδή ο ΜΕ1 ήταν αόριστος και ανακριβής δεν τον θεωρώ αξιόπιστο.
- Έγγραφη Μαρτυρία του ενάγοντα Ο ενάγοντας κατέθεσε το τεκμήριο 1.1, που είναι γραπτή δήλωση ενός πελάτη της εταιρείας του, η οποία περιέχει το ακόλουθο λεκτικό «ΒΕΒΑΙΩΣΗ Ο κάτωθι υπογεγραμμένος Γιώργος Παναγιώτου βεβαιώνω ότι στις 14/09/2010 με επισκέφθηκε ο κύριο Κώστας Αρέστη και μου ανάφερε ότι μετά το τέλος του έτους 010 δεν θα μπορώ να εμπορεύομαι και να αγοράζω από τον εισαγωγέα και αντιπρόσωπο στην Κύπρο τα προϊόντα DROP DEW με χώρα κατασκευής την Κίνα. Λάρνακα 15/09/2010 Υπογραφή». Αυτή η δήλωση ετοιμάσθηκε στις 15 Σεπτεμβρίου
- Οι ενάγοντες δεν εξασφάλισαν παρόμοια δήλωση από άλλους πελάτες τους. Παρόλο τούτο στην επιστολή που απέστειλαν στις 17 Σεπτεμβρίου, 2010, ανέφεραν στους εναγόμενους ότι κατείχαν πέραν της ενός γραπτής δήλωσης σε σχέση με το δυσφημιστικό σχόλιο του εναγομένου 1 ενώ αυτό δεν ανταποκρινόταν στην πραγματικότητα. Παραθέτω πιο κάτω την επιστολή ώστε να καταδειχθεί το ανακόλουθο της επιστολής με τα στοιχεία που οι ενάγοντες είχαν στην κατοχή τους. «Προς, C.a. Five Star Cosmetiki Ltd, ΑΝΕΥ ΒΛΑΒΗΣ. Ζεφύρου 12, ΔΙΠΛΟΣΥΣΤΗΜΕΝΗ Στρόβολος, 20148 Λευκωσία Προσοχή κ. Κώστα Αρέστη. Κύριε, ΘΕΜΑ: Δυσφήμιση πελατών μας I.G.K. Hair & Body Products Ltd, εκ Λάρνακας και προϊόντων κομμωτικής DROP DEW, τα οποία στην Κύπρο εισάγονται και διανέμονται αποκλειστικά από τους πελάτες μας. Κατ' εντολή των πελατών μας I.G.K. Hair & Body Products Ltd, εκ Λάρνακας, σας πληροφορούμε τα κάτωθι: Οι πελάτες μας κατέχουν γραπτές μαρτυρίες προσώπων, με τις οποίες επιβεβαιώνεται ότι τόσο εσείς προσωπικά αλλά και πρόσωπα της Εταιρείας σας δυσφημίζετε τα προϊόντα DROP DEW και τους πελάτες μας, σε διάφορα κουρεία και κομμωτήρια της Κύπρου, προσπαθώντας παράλληλα να αποσπάσετε πελάτες. Οι κακόπιστες αυτές ενέργειες σας, έχουν δημιουργήσει οικονομική ζημιά στους πελάτες μας και βλάβη στο όνομα και τη φήμη τους στην αγορά. Εν σχέση με τη ζημιά αυτή οι πελάτες μας θα διεκδικήσουν αποζημιώσεις στην περίπτωση που συνεχίσετε να συμπεριφέρεστε με τρόπο που να προκαλεί οικονομική ή άλλη ζημιά στους πελάτες μας. Θεωρείστε την παρούσα ως την πρώτη και τελευταία ειοδποίηση που θα λάβετε για το θέμα αυτό (Υπ.) ΠΟΛΥΚΑΡΠΟΣ Δ. ΠΕΤΡΙΔΗΣ & ΣΙΑ Δικηγόροι - Νομικοί Σύμβουλοι.».
- Υπόλοιπη μαρτυρία των εναγόντων Ο Γιώργος Παναγιώτου, ΜΕ2, επιβεβαίωσε ότι είχε προβεί στην δήλωση που αποτυπώνεται στο τεκμήριο 1.1, και επιβεβαίωσε ότι η ενάγουσα εταιρεία ήταν αποκλειστικός αντιπρόσωπος των προϊόντων «Drop Dew» στην Κύπρο. Σε σχέση με τα όσα του ανέφερε ο εναγόμενος 2, ανέφερε ότι τρομοκρατήθηκε διότι τα συγκεκριμένα προϊόντα ήταν σημαντικά για την πελατεία του, έτσι άμεση ήταν η αντίδραση του να επικοινωνήσει με την ενάγουσα εταιρεία για να μάθει κατά πόσο αληθεύει η συγκεκριμένη πληροφορία. Εγείρονται ερωτήματα για την αξιοπιστία του ΜΕ2 επειδή ως ανέφερε το επίδικο τεκμήριο δεν το ετοίμασε ο ίδιος αλλά το συνέταξε ο ΜΕ1 και το έθεσε ενώπιόν του για υπογραφή. Ο ΜΕ1 ήταν σκόπιμα ασαφής και αόριστος στη μαρτυρία του σε σχέση με τον τρόπο, τόπο και χρόνο που ετοιμάστηκε το τεκμήριο 1.
- Είναι το μόνο χειροπιαστό αποδεικτικό στοιχείο για τη δημοσίευση της υποτιθέμενης δυσφημιστικής δήλωσης. Όμως, επειδή δεν υπήρξε η απαιτούμενη διαφάνεια σε σχέση με τις συνθήκες κάτω από τις οποίες ετοιμάστηκε το συγκεκριμένο έγγραφο, τα κίνητρα του ΜΕ2 καθώς και η αξιοπιστία του κλονίζεται. Τέλος, οι ενάγοντες παρουσίασαν τον λογιστή, Κυριάκο Μουσκο, ΜΕ3, που ετοιμάζει τους ελεγμένους λογαριασμούς της εταιρείας από το 2010, για να παρουσιάσει τα συγκεντρωτικά έσοδα της εταιρείας για τα έτη 2008-2012, τα έξοδα για διαφήμιση για τα έτη 2010-2012, και την συνολική αξία επιστροφών προϊόντων από πελάτες σε χρήμα για τα έτη 2010-
- Τα συγκεκριμένα στοιχεία, βασίζονται σε ελεγμένους λογαριασμούς που χρησιμοποιούνται επίσημα, και παρουσιάζονται στους κρατικούς φορείς για σκοπούς φορολογίας. Αναφορικά με τα έξοδα έλεγξε αποδείξεις και τιμολόγια, τουλάχιστον για τα έτη 2010-2012 και επιβεβαιώθηκε ότι τα στοιχεία αυτά είναι ορθά. Δεν ήταν όμως σε θέση να απομονώσει τα έξοδα και εισοδήματα της εταιρείας, που αφορούν την πώληση των προϊόντων «Drop Dew» αποκλειστικά ώστε να φανεί ότι υπήρχε αιτιώδης συνάφεια, τουλάχιστον χρονικά, μεταξύ της δυσφημιστικής δήλωσης, και τις ζημιές που επικαλούνται οι ενάγοντες ότι υπέστησαν εξαιτίας της δυσφήμησης. Τα έσοδα της ενάγουσας για τα έτη 2010 και 2011 φαίνονται σταθερά, ενώ για το έτος 2012 τα έσοδα της ενάγουσας εταιρείας εμφανίζουν δραματική αύξηση. Δύσκολα μπορεί να γίνει ο συσχετισμός μεταξύ των εσόδων της εταιρείας και της δυσφημιστικής δήλωσης ως αιτία για τη μείωση εσόδων της ενάγουσας εταιρείας. Οι επιστροφές προϊόντων για τα ίδια χρόνια φαίνονται ελαφρώς αυξημένες σε σχέση με τα συνολικά εισοδήματα της εταιρείας ως ποσοστό. Το ίδιο ισχύει για τα έξοδα διαφήμισης προϊόντων της εταιρείας. Ο ΜΕ3, εξήγησε πειστικά ότι, η ενάγουσα εταιρεία έκανε νέες μη επαναλαμβανόμενες δαπάνες σε διαφημίσεις το συγκεκριμένο διάστημα σε σχέση με τα προϊόντα της εταιρείας. Εκεί που υστερούν τα συγκεντρωτικά στοιχεία που ετοίμασε ο ΜΕ3 είναι εις το ότι δεν μπορούσε να προσδιορίσει σε ποια προϊόντα αφορούν οι επιστροφές καθώς και σε ποια προϊόντα αφορούν οι αυξημένες δαπάνες διαφήμισης.
- Η μαρτυρία του εναγόμενου 2 Ο εναγόμενος 2 ήταν θετικός, συγκεκριμένος και στοιχειοθέτησε τους ισχυρισμούς του με επαρκή τεκμήρια. Πρόβαλε ενώπιον του δικαστηρίου λογικά, πειστικά και τεκμηριωμένα επιχειρήματα για να καταρρίψει την αόριστη εκδοχή του ΜΕ1 ότι προέβη σε δυσφημιστικές δηλώσεις, κακόβουλες με σκοπό να βλάψει την επιχείρηση της ενάγουσας εταιρείας. Είναι γεγονός ότι η υπεράσπιση των εναγομένων περιείχε γενικές αρνήσεις, αλλά αυτό δεν είναι ένδειξη μη πειστικότητας της εκδοχής τους διότι απαντούσαν σε απαίτηση που ήταν και αυτή γενική και ασαφής. Είναι μόνο μετά την μαρτυρία του ΜΕ1 που κατέστη δυνατόν οι ενάγοντες να δεσμευθούν σε συγκεκριμένη εκδοχή των γεγονότων ώστε να γνωρίζουν οι εναγόμενοι με επάρκεια την υπόθεση που είχαν να αντιμετωπίσουν. Ο εναγόμενος 2 εξήγησε ότι δεν ήταν δυνατόν να είχε κάνει τη δήλωση που του απέδιδαν οι ΜΕ1 και ΜΕ
- Με τη συγκεκριμένη δήλωση του αποδίδεται ότι είχε αναφέρει ότι τα συγκεκριμένα προϊόντα έχουν προέλευση την Κίνα. Ο ίδιος γνώριζε κατά τον χρόνο της δήλωσης ότι αυτά τα προϊόντα ήταν Ευρωπαϊκής προέλευσης έτσι δεν είναι δυνατόν να είχε προβεί στην συγκεκριμένη δήλωση κατά τον συγκεκριμένο χρόνο. Δεύτερο, δεν θα είχε κανένα οικονομικό κίνητρο να κλέψει τον συγκεκριμένο πελάτη (ΜΕ2), από τους ενάγοντες διότι ήταν κακοπληρωτής και δεν επιθυμούσε να συνεχίσει την συνεργασία του με τον ΜΕ2 γι' αυτόν το λόγο. Αναφορικά με τις άλλες δύο περιπτώσεις πελατών που άκουσαν το συγκεκριμένο σχόλιο, ως η παράγραφος 4 της Έκθεσης Απαιτήσεως, ήταν κατηγορηματικός ότι ουδέποτε προέβη σε τέτοιες δηλώσεις. Στην περίπτωση του κομμωτηρίου στην Λακατάμια η κομμώτρια είναι φίλη του και τον διαβεβαίωσε ότι το συγκεκριμένο περιστατικό ουδέποτε συνέβηκε. Αναφορικά με την επιστολή που του απέστειλαν οι δικηγόροι των εναγόντων ανέφερε ότι δεν θα ήταν δυνατόν να απαντήσει σε τέτοια επιστολή διότι οι ισχυρισμοί που προβάλλονται σ' αυτή είναι γενικές και ανακριβής. Τελικά, αποδείχθηκε ότι οι ενάγοντες δεν «... κατέχουν γραπτές μαρτυρίες προσώπων, με τις οποίες επιβεβαιώνεται ότι τόσο εσείς προσωπικά αλλά και πρόσωπα της Εταιρείας σας δυσφημίζετε τα προϊόντα DROP DEW και τους πελάτες μας, σε διάφορα κουρεία και κομμωτήρια της Κύπρου, προσπαθώντας παράλληλα να αποσπάσετε πελάτες» (βλ. τεκμήριο 1.2). Οι ενάγοντες απέστειλαν επιστολή στον εναγόμενο 2 με περιεχόμενο που δεν ανταποκρινόταν στην πραγματικότητα. Οι ενάγοντες παρουσίασαν γραπτή μαρτυρία μόνο ενός προσώπου αλλά στην επιστολή που συντάχθηκε το 2010 οι ενάγοντες έδιδαν την εντύπωση στην ανάγνωση της επιστολής ότι κατείχαν την έγγραφη μαρτυρία πολλών πελατών. Άλλη σημαντική ανακρίβεια της επιστολής είναι ότι αναφέρεται σ' αυτή ότι οι δυσφημιστικές δηλώσεις έγιναν από τον εναγόμενο 2 αλλά και άλλους υπαλλήλους της εναγομένης
- Τελικά, οι ενάγοντες προσκόμισαν μαρτυρία ότι ο μόνος που προέβη στις εν λόγω δηλώσεις ήταν ο εναγόμενος
- Ενόψει των γενικών και αόριστων ισχυρισμών που περιέχονται στην επιστολή, κρίνω λογική την θέση του εναγόμενου 2 ότι δεν θα ήταν δυνατόν να ανταποκριθεί θετικά και να απαντήσει σ' αυτήν. Σε σχέση με τον ΜΕ2 ανέφερε ότι τον είχε επισκεφθεί μεταγενέστερα στις 15.09.2010 στο κουρείο του για υποθέσεις της εναγόμενης 1, και ουδέποτε συζήτησε μαζί του για τα προϊόντα «Drop Dew» για να του δώσει να καταλάβει ότι τρομοκρατήθηκε ο ΜΕ2 επειδή το «Drop Dew» δεν θα ήταν διαθέσιμο προϊόν στην Κύπρο. Ανέφερε ότι δεν είχε διενέξεις με τον ΜΕ1 ο όποιος υπήρξε και υπάλληλος του. Υπάρχει ανταγωνισμός στο παζάρι, όμως, θεωρεί ότι η δυσφήμιση κάποιου ανταγωνιστή, δεν είναι ο καλύτερος τρόπος να αποκτήσει κάποιος την πελατεία του ανταγωνιστή. Εξάλλου, η δική του εταιρεία πωλεί διαφορετικά προϊόντα από αυτά που πωλεί η ενάγουσα εταιρεία.
- Γιατί η αγωγή πρέπει να απορριφθεί εναντίον της εναγόμενης
- Οι ενάγοντες προσκόμισαν μαρτυρία ότι οι δυσφημιστικές δηλώσεις, προερχόταν μόνο από το πρόσωπο του εναγόμενου 2 και όχι άλλο πρόσωπο που συνδέεται με την εναγόμενη
- Η εναγόμενη 1 είναι ξεχωριστή και διακριτή νομική οντότητα σε σχέση με τους ιδιοκτήτες της που είναι οι μέτοχοι ( βλ. Strata Tours v Republc Of Cyprus[1]). Οι ενάγοντες δεν προσκόμισαν καμία μαρτυρία για να αποδείξουν τη σχέση του εναγόμενου 2 με την εναγόμενη
- Υποθέτω ότι ο εναγόμενος 2 είναι είτε μέτοχος ή διευθυντής της εναγομένης 1, αλλά οι ενάγοντες δεν προσκόμισαν θετική μαρτυρία για να το αποδείξουν ώστε να ισχυρισθούν στα πλαίσια της απαίτησης τους ότι η εναγόμενη 1 πρέπει να κριθεί υπεύθυνη για τις δηλώσεις του εναγόμενου
- Ακόμη και να είχε προσκομισθεί τέτοια μαρτυρία, δεν έχει αποδειχθεί ότι οι δηλώσεις του εναγόμενου 2 θα πρέπει να αποδοθούν στην εναγόμενη
- Θα μπορούσε να αποδειχθεί ότι η εναγόμενη 2 ήταν εκ πρωτίστως υπεύθυνη για τις ψευδείς δηλώσεις (vicariously liable) του εναγόμενου 2 μόνο εάν αυτός ενεργούσε καθαρά στα πλαίσια της εργοδότησης του ή κατόπιν εξουσιοδότησης του από την εταιρεία. Στο Αγγλικό σύγγραμμα Gatley on Libel and Slander Sweet and Maxwell[2] επεξηγείται ότι το ζήτημα κατά πόσο νομικό πρόσωπο κρίνεται υπεύθυνο δυσφημιστικών σχολίων φυσικού προσώπου ανήκει στην σφαίρα των πραγματικών ευρημάτων της συγκεκριμένης υπόθεσης. Δηλαδή, κρίνεται το νομικό πρόσωπο υπεύθυνο μόνο εάν αποδειχθεί ότι οι συγκεκριμένες δηλώσεις έγιναν στα πλαίσια των καθηκόντων του προσώπου που τις έκανε τις δηλώσεις ή ότι εξουσιοδοτήθηκε από την εταιρεία να τις κάνει. Στα πλαίσια της δικής μας υπόθεσης οι ενάγοντες δεν προσκόμισαν καμία μαρτυρία για να αποδείξουν ότι ο εναγόμενος 2 ενεργούσε κατά την εκτέλεση των καθηκόντων του ή ακόμη να αποδείξουν ότι ενεργούσε εκ μέρους της εναγόμενης 1 τη δεδομένη στιγμή ή με την δεδομένη ενέργεια. Συνεπώς, εφόσον με τη μαρτυρία της υπόθεσης προκύπτει ότι τις δηλώσεις τις έκανε μόνο ο εναγόμενος 2, και δεν υπάρχει καμία μαρτυρία που να αποδεικνύει τη σχέση του εναγομένου 2 με την εναγομένη 1, απουσιάζει το πραγματικό υπόβαθρο, αναγκαίο, για να συνδέσει την εναγόμενη 1 εταιρεία με τις συγκεκριμένες δηλώσεις. Μόνο γι' αυτόν το λόγο η αγωγή θα πρέπει να απορριφθεί εναντίον της εναγόμενης
- Δεν έχει αποδειχθεί ότι οι συγκεκριμένες δηλώσεις έχουν εκδοθεί (publication). Είναι ισχυρισμός των εναγόντων ότι, τα συγκεκριμένα σχόλια έγιναν με προφορικό λόγο. Το περιεχόμενο του προφορικού λόγου ισχυρίζονται ότι είναι δυσφημιστικό. Η δημοσίευση του δυσφημιστικού σχολίου είναι συστατικό στοιχείο του αστικού αδικήματος της δυσφήμισης. Οι ενάγοντες οφείλουν να αποδείξουν τη δημοσίευση των συγκεκριμένων σχολίων. Όπως εξήγησα, πιο πάνω, η μαρτυρία του ΜΕ1, δεν είναι αξιόπιστη βάση για την εξαγωγή συμπερασμάτων. Κατά τη μαρτυρία του, δεν έδωσε εκείνα τα στοιχεία, απαραίτητα, ώστε να ελεγχθεί πράγματι ότι έγιναν οι συγκεκριμένες δηλώσεις, που καταγράφονται στην παράγραφο 4 της Έκθεσης Απαιτήσεως. Η μαρτυρία για τις δυσφημιστικές δηλώσεις ήταν εξ' ακοής μαρτυρία. Επιπρόσθετα, δεν δόθηκαν εκείνα τα στοιχεία, απαραίτητα, για την ταυτότητα των προσώπων που άκουσαν αυτές τις δηλώσεις για να εξακριβωθεί εάν όντως έγιναν οι δηλώσεις σε συγκεκριμένα πρόσωπα, ήτοι κομμωτές. Ούτε και προσκόμισε μαρτυρία για τις πραγματικές λέξεις που χρησιμοποιήθηκαν κατά τη δημοσίευση των δυσφημιστικών σχολίων. Η μόνη δήλωση, που αποδείχθηκε άμεσα ήταν αυτή που άκουσε ο ΜΕ2 και που αποτυπώθηκε το τεκμήριο 1.
- Όμως, ακόμη και γι' αυτή την δήλωση, και ενόψει της μαρτυρίας που τέθηκε ενώπιόν μου υπάρχει αμφιβολία κατά πόσο πράγματι δημοσιεύτηκε ως εισηγήθηκε ο ΜΕ
- Ο εναγόμενος 2, αρνήθηκε ότι προέβη στη συγκεκριμένη δήλωση. Ανέφερε ότι, οι μόνες δοσοληψίες που είχε με τον ΜΕ2, κατά τον επίδικο χρόνο, ήταν είσπραξη οφειλόμενου ποσού χρημάτων. Ο ΜΕ2, δεν ήταν καλός πελάτης του εναγόμενου 2, και έπειτα διέκοψε τη συνεργασία μαζί του διότι ήταν κακοπληρωτής. Προσκόμισε έγγραφη μαρτυρία για να πείσει το Δικαστήριο ότι ο ΜΕ2 δεν ήταν καλός πελάτης της εναγομένης
- Περαιτέρω, ανέφερε πειστικό επιχείρημα ότι, τη συγκεκριμένη δήλωση αποκλείεται να την έκανε διότι γνώριζε κατά τον επίδικο χρόνο ότι τα προϊόντα «Drop Dew» δεν έχουν προέλευση την Κίνα αλλά την Ευρώπη. Επομένως, έθεσε πειστικά επιχειρήματα ενώπιον του Δικαστηρίου ότι δεν είναι δυνατόν να έκανε τη συγκεκριμένη δήλωση στο συγκεκριμένο πελάτη των εναγόντων. Το έγγραφο αυτό δεν το ετοίμασε ο ΜΕ2 αλλά το ετοίμασε ο ΜΕ1 και το υπέγραψε μόνο ο ΜΕ2 αφού φαίνεται ότι ήταν μαζί με τον ΜΕ
- Συνεπώς, δεν έχει τεθεί ενώπιόν μου αξιόπιστη μαρτυρία από την οποία να συμπεράνω ότι τα συγκεκριμένα σχόλια δημοσιεύτηκαν ως ισχυρίζονται οι ενάγοντες στην παράγραφο 4 της Έκθεσης Απαιτήσεως. Όμως, ακόμη και αν δεχθώ ως αληθινή τη μαρτυρία του ΜΕ2, και πάλι δεν αποδεικνύεται το αστικό αδίκημα της δυσφήμισης κατά της ενάγουσας εταιρείας.
- Οι συγκεκριμένες δυσφημιστικές δηλώσεις και η ευθύνη του εναγόμενου
- Ο ΜΕ1, έχει κριθεί αναξιόπιστος ενώ ο εναγόμενος 2 αξιόπιστος. Συνεπώς, θα απέρριπτα την αγωγή, επειδή δεν υπάρχει καμία αξιόπιστη μαρτυρία ενώπιον μου ότι, ο εναγόμενος 2 προέβη στις συγκεκριμένες δηλώσεις που δικογραφούνται. Όμως, ακόμη και εάν δεχθώ τη μαρτυρία των εναγόντων στην ολότητά της, επί της ουσίας δεν αποδεικνύεται το αστικό αδίκημα της δυσφήμισης κατά του εναγόμενου
- Το άρθρο 17 του Περί Αστικώβν Αδικημάτων ΝόμουΚεφ. 148 προνοεί ως ακολούθως: «Δυσφήμηση 17.-
(1)Η δυσφήμηση συvίσταται στη δημoσίευση από oπoιoδήπoτε πρόσωπo με έvτυπo, γραπτό, ζωγραφιά, oμoίωμα, χειρovoμίες, λόγια ή άλλoυς ήχoυς, ή με κάθε άλλo μέσo oπoιασδήπoτε φύσης, περιλαμβαvόμεvης και της εκπoμπής με ασύρματη τηλεγραφία, δημoσιεύματoς τo oπoίo- (α) απoδίδει σε άλλo πρόσωπo έγκλημα͘ ή (β) απoδίδει σε άλλo πρόσωπo αvάρμoστη συμπεριφoρά σε δημόσια θέση͘ ή (γ) εκ φύσεως τείvει στo vα βλάψει ή vα επηρεάσει με δυσμέvεια τηv υπόληψη άλλoυ πρoσώπoυ στo επάγγελμα, επιτήδευμα, τηv εργασία, απασχόληση, ή τη θέση τoυ͘ ή (δ) εvδέχεται vα εκθέσει άλλo πρόσωπo σε γεvικό μίσoς, περιφρόvηση ή χλεύη͘ ή (ε) εvδέχεται vα πρoκαλέσει τηv απoστρoφή ή απoφυγή oπoιoυδήπoτε πρoσώπoυ από άλλoυς. Για τoυς σκoπoύς τoυ εδαφίoυ αυτoύ "έγκλημα" σημαίvει πoιvικό αδίκημα ή άλλη αξιόπoιvη πράξη βάσει oπoιoυδήπoτε voμoθετήματoς πoυ ισχύει στη Δημoκρατία, καθώς και πράξη πoυ τελέστηκε oπoυδήπoτε η oπoία, αv τελείτo στη Δημoκρατία, θα ήταv αξιόπoιvη σε αυτή.
(2)Η ευθύvη τηv oπoία υπέχει τo πρόσωπo για δυσφημηστική δήλωση δεv είvαι μικρότερη για μόvo τo λόγo ότι- (α) πρoβαίvει σε αυτή υπό μoρφή επαvάληψης ή φημoλoγίας (hearsay)͘ ή (β) αvαφέρει έγκαιρα ή μεταγεvέστερα τηv πηγή στηv oπoία στηρίζεται η δήλωση πoυ έγιvε͘ ή (γ) τηρoυμέvωv τωv διατάξεωv τωv άρθρωv 19, 20 και 21, πιστεύει τη δήλωση ως αληθιvή͘ ή (δ) δεv σκόπευε στηv πραγματικότητα vα πρoβεί σε αυτή ή vα δημoσιεύσει αυτή για τov εvάγovτα και ότι αφoρoύσε αυτόv͘ ή (ε)τηρoυμέvωv τωv διατάξεωv τoυ άρθρoυ 22, αγvooύσε τηv ύπαρξη τoυ εvάγovτα. Νoείται ότι τo Δικαστήριo δύvαται vα λάβει υπόψη αυτές ή παρόμoιες περιστάσεις κατά τηv επιδίκαση απoζημίωσης.
(3)Χωρίς απόδειξη ειδικής ζημιάς δεv είvαι δυvατή η έγερση αγωγής για δυσφήμηση η oπoία εvεργήθηκε με χειρovoμίες, με λόγια ή άλλoυς ήχoυς, με εξαίρεση τηv εκπoμπή με ασύρματη τηλεγραφία, εκτός όταv oι χειρovoμίες, τα λόγια ή άλλoι ήχoι- (α) Απoδίδoυv έγκλημα πoυ δύvαται vα επισύρει στov εvάγovτα σωματική πoιvή ή φυλάκιση σε πρώτη καταδίκη͘ (β) σκoπεύoυv στo vα βλάψoυv ή vα επηρεάσoυv με δυσμέvεια τηv υπόληψη τoυ εvάγovτα στo επάγγελμα, επιτήδευμα, εργασία, απασχόληση ή τη θέση τoυ͘ (γ) απoδίδoυv στov εvάγovτα μεταδoτική ή μoλυσματική vόσo͘ (δ) απoδίδoυv σε γυvαίκα ή κoρασίδα μoιχεία ή ασέλγεια.
(4)Δυσφήμηση διαπράττεται και αv ακόμη τo δυσφημηστικό της vόημα δεv εκφράζεται ευθέως ή πλήρως͘ αρκεί αv τo vόημα αυτό, και η αvαφoρά τoυ σε αυτό πoυ φέρεται ότι είvαι δυσφημoύμεvo δύvαvται vα συvαχθoύv είτε από αυτή τηv ίδια τηv δυσφημηστική δήλωση είτε από εξωτερικές περιστάσεις, είτε μερικά από τo έvα και μερικά από τo άλλo». Όπως προκύπτει από το λεκτικό του πιο πάνω άρθρου, τεκμαίρεται ότι έχει αποδειχθεί το αστικό αδίκημα της δυσφήμησης χωρίς να είναι αναγκαίο να αποδειχθεί ειδική ζημιά, ως συνέπεια του προφορικού δυσφημιστικού σχολίου εάν αποδίδεται στους ενάγοντες ότι το προφορικό σχόλιο (γ) εκ φύσεως του τείνει στo vα βλάψει ή vα επηρεάσει με δυσμένεια τηv υπόληψη άλλου προσώπου στο επάγγελμα, επιτήδευμα, τηv εργασία, απασχόληση, ή τη θέση τoυ. Επομένως, πρέπει να αποφασίσω εάν η συγκεκριμένη δήλωση έχει την πιο πάνω δυσφημιστική ερμηνεία. Το κριτήριο για το κατά πόσο το συγκεκριμένο σχόλιο είναι δυσφημιστικό είναι αντικειμενικό και δεν μπορεί να εξαρτάται από την υποκειμενική πρόθεση του εναγομένου
- Το κριτήριο το οποίο εφαρμόζεται και έχει επεξεργασθεί από τη νομολογία είναι κατά πόσο λογικοί άνθρωποι που έχουν ακούσει το επίδικο σχόλιο, κάτω από τις συνθήκες που έγινε, θα το ερμήνευαν με τρόπο που είναι δυσφημιστικό για τον ενάγοντες .[3] «Ο λογικός άνθρωπος είναι ο άνθρωπος που έχει γενικές γνώσεις για τον κόσμο και το περιβάλλον του αλλά δεν έχει οποιεσδήποτε ειδικές γνώσεις πάνω στις οποίες, θα μπορούσε να βασισθεί για να ερμηνεύσει τις λέξεις ή των συνδυασμό των λέξεων του σχολίου.[4] Η ερμηνεία που θα αποδοθεί στο σχόλιο είναι πάντοτε πραγματικό εύρημα και εξαρτάται από την γενική εντύπωση που δημιουργείται απ' αυτό στον λογικό άνθρωπο». Το Δικαστήριο θα πρέπει να εξετάσει ποια είναι η ρητή και φυσική ερμηνεία των λέξεων στο σύνολό τους. Θα πρέπει να συγκεντρωθεί στη γενική σημασία του σχολίου και να αποφύγει τη νομικίστικη και αποσπασματική εξέταση των λέξεων. Θα πρέπει να λάβει υπόψη του, όλους τους σχετικούς παράγοντες που έχουν σχέση με τρόπο και συνθήκες κάτω από τις οποίες έγινε το συγκεκριμένο σχόλιο, είτε αυτοί οι παράγοντες διαπιστώνονται από το ίδιο το σχόλιο ή από τη μαρτυρία που έχει τεθεί ενώπιον του Δικαστηρίου από τους διαδίκους. Στην παρούσα περίπτωση θα πρέπει να ληφθεί υπόψη το γενικό πλαίσιο μέσα στο οποίο έγινε το σχόλιο. Επίσης, έλαβα υπόψη μου το σύνολο του σχολίου. Στις αποφάσεις Australian Newspaper Company v Bennet [5] και Speidel v Plato Films Ltd.[6] το Αγγλικό Δικαστήριο επεξήγησε ότι είναι σημαντικό να ληφθεί υπόψη όλο το δημοσίευμα ή το έργο για να μπορέσει το Δικαστήριο να αντιληφθεί ποια θα ήταν η γνώμη του λογικού ανθρώπου σε σχέση με τα επίδικα αποσπάσματα. Εξάλλου, δεν είναι ορθή η εισήγηση ότι στην περίπτωση που υπάρχουν δύο πιθανές ερμηνείες στις λέξεις η μία που είναι δυσφημιστική και η άλλη ερμηνεία που δεν είναι δυσφημιστική, το Δικαστήριο είναι υποχρεωμένο να αποδεχθεί την μη δυσφημιστική ερμηνεία. Το Δικαστήριο, έχει πάντοτε το καθήκον να αποφασίσει ποια είναι η μία και σωστή ερμηνεία των λέξεων, ανεξάρτητα από το γεγονός ότι μπορεί να υπάρχει και το ενδεχόμενο και άλλης ερμηνείας. Η ορθή θέση είναι, όπως επεξηγείται στην Αγγλική απόφαση Newstead v London Express Ltd.[7] ότι στην περίπτωση που υπάρχει αμφιβολία ως προς την ορθή ερμηνεία του επίδικου δημοσιεύματος είναι πάντοτε ρόλος των ενόρκων να αποφασίσουν κατά πόσο θα επικρατήσει η ερμηνεία η οποία είναι δυσφημιστική. Στην Κύπρο, ο διαχωρισμός μεταξύ το καθήκον του δικαστή να αποφασίσει κατά πόσο το επίδικο δημοσίευμα θα μπορούσε να εκληφθεί από τον λογικό άνθρωπο ως δυσφημιστικό (question of law), και το καθήκον των ενόρκων να αποφασίσουν κατά πόσο το επίδικο δημοσίευμα θα εκληφθεί από τον λογικό άνθρωπο ως δυσφημιστικό (question of fact), είναι θεωρητικό διότι ο επαγγελματίας δικαστής εκτελεί και τα δύο καθήκοντα. Στην Αγγλική απόφαση Slim v Daily Telegraph Ltd.[8] γίνεται ωραία αναφορά στους δύσκολους και τεχνικούς κανόνες του αστικού αδικήματος του λιβέλλου που κάποτε περιπλέκουν το καθήκον του Δικαστή να αποφασίσει με βάση τους κανόνες της κοινής λογικής σε σχέση με την ορθή ερμηνεία του επίδικου σχολίου: «If this protracted exercise in logical positivism has resulted in our reaching a conclusion as to the meaning of either letter different from the first impression which we formed on reading it , the conclusion reached is unlikely to reflect the impression of the plaintiff's character or conduct which was actually formed by those who read the letters in their morning newspaper in 1961.[Diplock] Words are imprecise instruments for communicating the thoughts of one man to another .but the notion that the same words should bear different meanings to different men and that more than one meaning should be 'right' conflicts with the training of a lawyer.for lawyers the major premise is that any particular combination has one meaning .and is capable of ascertainment as being the 'right' meaning by the adjudicator to whom the law confides the responsibility of determining it.When libel tried by judge it is he who has to arrive at a single right meaning as the natural and ordinary meaning of the words complained of.It would be carrying artificiality too far for a judge to ask himself not only ' What is the natural and ordinary meaning in which the words would be understood by reasonable men to whom they were published?' but also the further question ' could reasonable men understand them as bearing that meaning?.' Ελεύθερη μετάφραση «Είναι αβέβαιο κατά πόσο η ενδελεχής εξέταση του κειμένου θα μας οδηγήσει σε διαφορετική ερμηνεία της επιστολής σε σύγκριση με την άποψη που σχηματίσαμε όταν διαβάσαμε την επιστολή για πρώτη φορά. Αυτό το οποίο είναι βέβαιο είναι ότι τα συμπεράσματα μας δεν θα πρέπει να αναθεωρηθούν σε σχέση με την εντύπωση που δημιουργήθηκε στους αναγνώστες που διάβασαν την πρωινή εφημερίδα το 1961 για το χαρακτήρα και συμπεριφορά του ενάγοντα. Οι λέξεις δεν μπορούν με ακρίβεια να μεταφέρουν τις σκέψεις ενός ανθρώπου σε άλλο άνθρωπο αλλά η θέση ότι οι ίδιες λέξεις θα πρέπει να σημαίνουν διαφορετικά πράγματα σε διαφορετικούς ανθρώπους και ότι δεν υπάρχει η 'ορθή' ερμηνεία των λέξεων έρχεται σε αντίθεση με τις αρχές τις οποίες μαθαίνει ο δικηγόρος.για τους δικηγόρους η αρχή που οδηγεί την σκέψη τους είναι ότι οποιοσδήποτε συνδυασμός λέξεων έχει μία ερμηνεία και αυτή η ερμηνεία μπορεί να διαπιστωθεί και είναι καθήκον του κριτή να την διαπιστώσει. Όταν ο λίβελλος δικάζεται μόνο από Δικαστή είναι αυτός ο οποίος θα πρέπει να αποφασίσει ποια είναι η φυσική και συνηθισμένη ερμηνεία των λέξεων που καταγγέλλονται από τον ενάγοντα. Θα ήταν αφύσικο για ένα δικαστή να ρωτάει τον εαυτό του όχι μόνο 'ποια είναι η φυσική και συνηθισμένη ερμηνεία των λέξεων τα οποία προκύπτουν από το επίδικο δημοσίευμα με βάση την αντίληψη λογικών ανθρώπων' αλλά και το ερώτημα 'κατά πόσο οι λογικοί άνθρωποι θα μπορούσαν να έχουν αυτή την αντίληψη σε σχέση με εκείνη την ερμηνεία». Εφαρμόζοντας τις πιο πάνω αρχές κρίνω ότι το επίδικο σχόλιο επιδέχεται μόνο μίας ερμηνείας, και κρίνω ότι η ερμηνεία αυτή καθορίζεται από την ρητή και φυσιολογική ερμηνεία των λέξεων που απαρτίζουν το σύνολο του σχολίου. Το σχόλιο λέχθηκε στην παρουσία του ΜΕ2 που ήταν πελάτης των εναγόντων και καταναλωτής των προϊόντων των εναγόντων. Ο ΜΕ2, είχε αναφέρει ότι η δήλωση αυτή του προκάλεσε πανικό και ότι άμεση του αντίδραση ήταν να επικοινωνήσει με τον εναγόμενο 2 να μάθει την αλήθεια. Ο ΜΕ2 και ο κάθε καταναλωτής των συγκεκριμένων προϊόντων θα αντιλαμβανόταν ότι δεν θα μπορούσε να εμπορεύεται και να αγοράζει τα συγκεκριμένα προϊόντα από τον αντιπρόσωπο τους στην Κύπρο. Δόθηκε αρκετή μαρτυρία από τον ΜΕ2 ότι οι λέξεις αντιπρόσωπος με αναφορά τα προϊόντα «Drop Dew», καθρεπτίζει την ενάγουσα εταιρεία. Το συγκεκριμένο σχόλιο, ενδέχεται να προκαλούσε ζημιά στην επιχείρηση των εναγόντων στην περίπτωση που ήθελε αποδειχθεί ότι η δήλωση ήταν ψευδής. Όμως, κρίνω ότι η συγκεκριμένη δήλωση εκ της φύσεως της δεν δημιουργούσε ζημιά στην ΥΠΟΛΗΨΗ των εναγόντων ώστε να επηρεασθεί εξαιτίας της ζημιάς στην ΥΠΟΛΗΨΗ τους η εργασία τους. Η συγκεκριμένη δήλωση δυνατόν να προκάλεσε ζημιά στην εργασία των εναγόντων, όμως, δεν προκάλεσε ζημιά στην ΥΠΟΛΗΨΗ των εναγόντων, με αποτέλεσμα να επηρεασθεί η εργασία τους ως ορίζει το άρθρο 17 του Κεφ.
- Υπάρχει διαφορά μεταξύ μίας ψευδής δήλωσης που προκαλεί ζημιά στην επιχείρηση των εναγόντων και μίας ψευδής δήλωσης που προκαλεί ζημιά στην υπόληψη του ατόμου (είτε φυσικό ή νομικό), ως αποτέλεσμα της οποίας προκαλείται και ζημιά στο επάγγελμα ή εργασία του ενάγοντα. Στην πρώτη περίπτωση, δηλαδή της δήλωση που δεν επηρεάζει την υπόληψη του ατόμου δεν αποδεικνύεται απαίτηση των εναγόντων βασιζόμενη στο αστικό αδίκημα της δυσφήμισης με βάση το άρθρο 17 του Κεφ.
- Στο Αγγλικό Σύγγραμμα Gatley on Libel and Slander Sweet and Maxwell[9] επεξηγείται ότι δήλωση που προκαλεί ζημιά στην επιχείρηση δεν θεωρείται κατ' ανάγκη δήλωση δυσφημιστική που επηρεάζει την υπόληψη του ατόμου στο επάγγελμα ή την εργασία του. «But to be defamatory of traders the statement complained of must convey " a personal imputation upon them, either upon their character, or upon the mode in which their business is carried on». Στην Αγγλική υπόθεση Ratcliff v Evans[10] Αγγλικό Δικαστήριο επεξήγησε γιατί δημοσίευμα, που είχε αναφέρει ότι η επιχείρηση του παραπονούμενου σταμάτησε να διεξάγει εργασίες, δεν ήταν δυσφημιστικό σε σχέση με την υπόληψη του ατόμου, και γιατί ο παραπονούμενος έπρεπε σε εκείνη την περίπτωση να αποδείξει ότι προέκυψε πραγματική ζημιά, ως αποτέλεσμα του δημοσιεύματος για να πετύχει η απαίτηση του. «An action will lie for written or oral falsehoods not actionable per se nor even defamatory where they are maliciously published where they are calculated in the ordinary course of things to produce and where they do produce actual damage as established in law. Such an action is not one for libel or slander, but an action on the case for damage wilfully and intentionally done without just occasion or excuse, analogous to an action for slander of title. To support it actual damage must be shown for it is an action which only lies in respect of such damage actually occurred». Οι δηλώσεις για τις οποίες διαμαρτύρονται οι ενάγοντες και καταγράφονται στην παράγραφο 4 της Έκθεσης Απαιτήσεως δεν επέφεραν ζημιά στην υπόληψη της επιχείρησης των εναγόντων. Στην περίπτωση που ήθελε αποδειχθεί ότι οι δηλώσεις ήταν ψευδείς και ότι δημοσιεύθηκαν ως εισηγήθηκαν οι ενάγοντες ενδεχομένως θα μπορούσε να αποδειχθεί ότι οι συγκεκριμένες δηλώσεις και/ή σχόλια επηρέασαν αρνητικά ή/και να είχαν οικονομικό αντίκτυπο στην επιχείρηση των εναγόντων. Όμως, με βάση το λεκτικό και το περιεχόμενο της δήλωσης αυτή δεν θεωρώ οτι είναι του είδους των δηλώσεων που επηρεάζουν την υπόληψη των εναγόντων στο επάγγελμά τους ως αυτή προδιαγράφεται στις διατάξεις του άρθρου 17 του Κεφ.
- Με την ίδια λογική, συγκεκριμένη δήλωση ως αυτή διατυπώνεται στο τεκμήριο 1.1 ακόμη και εάν θεωρηθεί ότι έγινε και είναι ψευδής, δεν γεννά αγώγιμο δικαίωμα βασιζόμενο στο άρθρο 17 του Κεφ.
- Σχόλιο που είναι ψευδής και κακόβουλο και έχει αρνητικό οικονομικό αντίκτυπο σε μια επιχείρηση γεννά αγώγιμο δικαίωμα βασιζόμενο στο αστικό αδίκημα της επιζήμιας ψευδολογίας. Σε τέτοια περίπτωση, οι ενάγοντες οφείλουν να αποδείξουν πρώτα ότι η δήλωση αυτή έγινε σκόπιμα και κακόβουλα, και δεύτερο, να αποδειχθεί ότι προκλήθηκε πραγματική ζημιά στην επιχείρηση των εναγόμενων ως απόρροια της έκδοσης της δήλωσης. H συγκεκριμένη δήλωση, δεν είναι δυσφημιστική για την υπόληψη των εναγόντων. Η δήλωση ότι τα προϊόντα «Drop Dew» δεν θα είναι διαθέσιμα στην Κύπρο διότι η ενάγουσα εταιρεία θα κλείσει, δεν επηρεάζει την υπόληψη του ατόμου, δηλαδή να αποδίδει αρνητική εικόνα για τον χαρακτήρα του ατόμου ή τον τρόπο που διεξάγει εργασίες η επιχείρησή τους. Δεν αποδεικνύεται με την συγκεκριμένη δήλωση το αγώγιμο δικαίωμα της δυσφήμισης, βασιζόμενο στο άρθρο 17 του Κεφ.
- Κρίνω ότι οι ενάγοντες έχουν αποτύχει να αποδείξουν ότι τα σχόλια που καταγράφονται στην παράγραφο 4 της Έκθεσης Απαιτήσεως είναι δυσφημιστικά ως ορίζει το άρθρο 17 του Κεφ.
- Θα εξετάσω το ενδεχόμενο οι ενάγοντες να έχουν αποδείξει το αστικό αδίκημα της επιζήμιας ψευδολογίας, και να έχουν αποδείξει ότι ως απόρροια αυτής να έχει προκληθεί ειδική ζημιά ύψους €30.000,00 ως η Έκθεση Απαιτήσεως.
- Δεν έχει αποδειχθεί η επιζήμια ψευδολογία αλλά και ούτε έχει αποδειχθεί ότι οι ενάγοντες έχουν υποστεί οποιαδήποτε ζημιά, ως αποτέλεσμα της δήλωσης και/ή των δηλώσεων που καταγράφονται στην παράγραφο 4 της Έκθεσης Απαιτήσεως. Το αστικό αδίκημα της επιζήμιας ψευδολογίας θεμελιώνεται με το άρθρο 25 του Κεφ. 148 ως ακολούθως: «Επιζήμια ψευδoλoγία 25.-
(1)Επιζήμια ψευδoλoγία συvίσταται στηv κακόβoυλη δημoσίευση ψευδoύς δήλωσης, πρoφoρικά ή άλλως πως πoυ αφoρά- (α) Τo επάγγελμα, τo επιτήδευμα, τηv εργασία, εvασχόληση ή τη θέση άλλoυ͘ ή (β) τα αγαθά άλλoυ͘ ή (γ) τov τίτλo κυριότητας άλλoυ: Νoείται ότι, τηρoυμέvωv τωv διατάξεωv τoυ εδαφίoυ
(2), καvέvας δεv τυγχάvει απoζημίωσης για επιζήμια ψευδoλoγία, εκτός αv εξαιτίας αυτής υπέστη ειδική ζημιά.
(2)Σε αγωγή βάσει τoυ εδαφίoυ
(1), δεv επιβάλλεται o ισχυρισμός ή η απόδειξη ειδικής ζημιάς- (α) αv oι λέξεις επί τωv oπoίωv στηρίζεται η αγωγή σκoπεύoυv vα πρoκαλέσoυv στov εvάγovτα απώλεια απoτιμητή σε χρήμα και δημoσιεύovται εγγράφως ή με oπoιoδήπoτε άλλo πάγιo τρόπo͘ ή (β) αv oι πιo πάvω λέξεις σκoπεύoυv vα πρoκαλέσoυv στov εvάγovτα απώλεια απoτιμητή σε χρήμα σε σχέση με oπoιαδήπoτε θέση τηv oπoία αυτός κατέχει ή επάγγελμα, εvασχόληση, επιτήδευμα ή εργασία η oπoία ασκείται από αυτόv κατά τo χρόvo της δημoσίευσης.
(3)Για τoυς σκoπoύς τoυ άρθρoυ αυτoύ "δημoσίευση" έχει τηv έvvoια τηv oπoία απέδωσε στov όρo αυτό τo άρθρo 18 σε αvαφoρά με δυσφημηστικό δημoσίευμα. Σε αντίθεση με το αστικό αδίκημα της δυσφήμισης όπου το βάρος απόδειξης εναποτείθεται στους ώμους του εναγόμενου να αποδείξει ότι το δυσφιμιστικό δημοσίευμα αληθευει στην περίπτωση της επιζήμιας ψευδολογίας ο ενάγοντας πρέπει να αποδέιξει ότι η δήλωση είναι ψευδής και ότι έγινε η δήλωση κακόβουλα από τους εναγόμενους με σκοπό να προκαλέσουν ζημιά στους ενάγοντες». Έχω εξηγήσει αναλυτικά, πιο πάνω, γιατί θεωρώ ότι ο ΜΕ1 ήταν αναξιόπιστος και γιατί έχω σοβαρές επιφυλάξεις για την ειλικρίνεια του ΜΕ
- Ως εκ τούτου, θεωρώ ότι οι ενάγοντες, δεν έχουν αποδείξει τα πιο πάνω, ώστε να δικαιούνται τις θεραπείες που επιζητούν με την Έκθεση Απαιτήσεως. Όμως, ακόμη και να δεχθώ ότι η δήλωση που έγινε από τον εναγόμενο 2, ήταν ψευδής και ότι έγινε κακόβουλα, με σκοπό να προκαλέσει ζημιά στην επιχείρηση των εναγόμενων, και πάλι η απαίτηση πρέπει να αποτύχει καθότι δεν έχουν αποδείξει ότι έχουν υποστεί πραγματική ζημιά ως άμεσο αποτέλεσμα της επιζήμιας ψευδολογίας. Όπως επεξηγείται στο Σύγγαμα Gatley on Libel and Slander[11], στην περίπτωση της επιζήμιας ψευδολογίας, οι ενάγοντες πρέπει να αποδείξουν ότι η ζημιά ήταν πραγματική, ότι υπολογίζεται η αξία της ζημιάς σε χρήμα αλλά και να αποδείξουν ότι αυτή η χρηματική ζημιά προέκυψε ως άμεση συνέπεια της επιζήμιας ψευδολογίας. Περαιτέρω, στο ίδιο Σύγγραμμα στην παράγραφο 327 επεξηγείται ότι η απόδειξη της χρηματικής ζημιάς, είναι η ουσία της υπόθεσης διότι εάν δεν αποδειχθεί η υλική ζημιά, τότε δεν δύναται να αποδειχθεί το αστικό αδίκημα της επιζήμιας ψευδολογίας: «
- The fact that the defendant has acted maliciously cannot supply the want of special damage, nor can a superfluity of malice eke out a case wanting in special damage» Ελεύθερη μετάφραση, παράγραφος 327 «Ακόμη και εάν αποδειχθεί ότι ο εναγόμενος έχει συμπεριφερθεί κακόβουλα, αυτό από μόνο του δεν στοιχειοθετεί την επιζήμια ψευδολογία. Ως συστατικό στοιχείο η άφθονη κακοβουλία, δεν είναι ικανή από μόνη της να υποστηρίξει το αστικό δικαίωμα της επιζήμιας ψευδολογίας. Στην απουσία ειδικής υλικής ζημιάς δεν αποδεικνύεται το αστικό αδίκημα». Επίσης, όπως επεξηγείται στην παράγραφο 328, του ιδίου Συγγράμματος, επεξηγείται ότι ειδική ζημιά σημαίνει πραγματική χρηματική ζημιά, δηλαδή, δεν είναι αρκετό να αποδειχθεί από τον ενάγοντα ότι υπέστη γενική απώλεια των εσόδων. Πρέπει να αποδείξει πως προέκυψε η συγκεκριμένη χρηματική ζημιά που πρέπει να υπολογιστεί και να αποδειχθεί ότι η συγκεκριμένη χρηματική ζημιά σχετίζεται άμεσα με την επιζήμια ψευδολογία. Στην δική μας την περίπτωση, και σε σχέση με τη δήλωση που έχει καταγραφεί στο τεκμήριο 1.1, δεν έχει προκληθεί καμία ειδική ζημιά, ως συνέπεια αυτής της δήλωσης. Ο ΜΕ2, είχε αναφέρει ότι η αντίδραση του όταν άκουσε αυτή την δήλωση ήταν να επικοινωνήσει με τον ΜΕ1, για να μάθει εάν αληθεύει η δήλωση. Δηλαδή, οι ενάγοντες δεν έχασαν τον ΜΕ2 ως πελάτη αφού είχε ακούσει την υποτιθέμενη δήλωση. Αντιθέτως, ως προκύπτει από τη μαρτυρία που τέθηκε ενώπιόν μου ο ΜΕ2 έπαψε να είναι πελάτης της εναγομένης 1 και όχι των εναγόντων. Όπως προκύπτει από τη δήλωση, τεκμήριο 1.1, αλλά και τις υπόλοιπες υποτιθέμενες δηλώσεις που καταγράφονται στην παράγραφο 4 της Έκθεσης Απαιτήσεως, η ουσία της επιζήμιας ψευδολογίας αφορούσε τα προϊόντα «Drop Dew», και τον ισχυρισμό ότι αυτά δεν θα τα έφερνε ο αντιπρόσωπος του στην Κύπρο. Δηλαδή, η ουσία των δηλώσεων ήταν ότι τα προϊόντα αυτά δεν θα ήταν διαθέσιμα στην Κύπρο μετά από σύντομο χρονικό διάστημα. Δηλαδή, η προσπάθεια του προσώπου που έκανε την δήλωση ήταν να αποθαρρύνει τους πελάτες των εναγόντων να συνεχίσουν να εμπορεύονται τα προϊόντα «Drop Dew», και/ή να τα αγοράζουν από την ενάγουσα εταιρεία. Όμως οι ενάγοντες απέτυχαν να αποδείξουν ότι επήλθε μείωση στον κύκλο εργασιών της ενάγουσας εταιρείας, ως αποτέλεσμα της μείωσης πωλήσεων των προϊόντων «Drop Dew». Αντιθέτως, για τα έτη 2010 και 2011, τα έσοδα είναι σταθερά και για το έτος 2012, σύμφωνα με τον ΜΕ3, τα έσοδα της ενάγουσας εταιρείας παρουσιάζουν αύξηση. Περαιτέρω, τα έξοδα και έσοδα της εταιρείας που σχετίζονται με τα προϊόντα «Drop Dew», δεν μπορούν να απομονωθούν από τα υπόλοιπα έσοδα και έξοδα της ενάγουσας εταιρείας. Το ίδιο ισχύει για τις δαπάνες διαφήμισης των προϊόντων της εταιρείας και την συνολική απώλεια εσόδων της εταιρείας από επιστροφές προϊόντων. Δεν μπορούν να απομονωθούν δαπάνες διαφήμισης των προϊόντων «Drop Dew» από τα υπόλοιπα προϊόντα της ενάγουσας εταιρείας, αλλά και ούτε μπορεί να εξακριβωθεί κατά πόσο ο όγκος των προϊόντων που έχουν επιστραφεί από πελάτες της ενάγουσας εταιρείας αφορούν τα προϊόντα «Drop Dew». Επομένως, δεν έχει καταδειχθεί ότι η ενάγουσα εταιρεία έχει υποστεί συγκεκριμένη χρηματική ζημιά, ως συνέπεια των υποτιθέμενων δυσφημιστικών δηλώσεων. Εφόσον οι ενάγοντες δεν έχουν κατορθώσει να αποδείξουν ότι έχουν υποστεί συγκεκριμένη χρηματική ζημιά ως αποτέλεσμα των σχολίων που καταγράφονται στην παράγραφο 4 της Έκθεσης Απαιτήσεως, κρίνω ότι απουσιάζει βασικός πυλώνας για τη στοιχειοθέτηση υπόθεσης βασιζόμενη στο αστικό αδίκημα της επιζήμιας ψευδολογίας. Εφόσον δεν έχει αποδειχθεί κανένα μέρος της απαίτησης της ενάγουσας νοείται ότι δεν μπορεί να εξεταστεί το ενδεχόμενο έκδοσης διατάγματος σύμφωνα με την παράγραφο Γ της έκθεσης απαίτησης. Δεν έχει αποδειχθεί επιζήμια ψευδολογία συμφώνως των προνοιών του άρθρου 25 του Κεφ,
- Οι ενάγοντες, έχουν αποτύχει να αποδείξουν την απαίτησή τους. Ως εκ τούτου, η αγωγή απορρίπτεται και τα έξοδα της αγωγής επιδικάζονται εναντίον των εναγόντων όπως αυτά υπολογισθούν από τον πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο. Υπ.) ............ Ν. Ταλαρίδου-Κοντοπούλου, Ε.Δ. Πιστό αντίγραφο Πρωτοκολλητής /ΧΡΓ [1] 3 ΑΑΔ 2560
(1985)[2] 1974 7th edtition Chapter 20 Principal and Agent, Master and Servant par. 873 [3] Gatley on Libel and Slander, Sweet & Maxwell, Sixth Edition, Chapter 3 Interpretation, par.88 Objective Test. [4] Id. Par. 93 [5] [1894] 2 AC 284 [6] [1960] AC 1090 [7] [1940] 1 KB. 397 [8]
(1968)1 All E.R. 497 [9] Seventh edition par 68 Injury to trade not necessarily defamation [10] [1892] 2 QBD [11] par. 314 cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο