ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΚΑΤΣΑΜΠΑ ν. ΛΑΤΟΜΕΙΑ ΦΑΡΜΑΚΑΣ ΔΗΜΟΣΙΑ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΛΙΜΙΤΕΔ, Αρ.Αγωγής: 3645/2011, 13/7/2017 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLEF:2017:A187 EΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ Ενώπιον: Γ.Κυριακίδου, Α.Ε.Δ. Αρ.Αγωγής: 3645/2011 Μεταξύ: ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΚΑΤΣΑΜΠΑ Ενάγοντα και ΛΑΤΟΜΕΙΑ ΦΑΡΜΑΚΑΣ ΔΗΜΟΣΙΑ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΛΙΜΙΤΕΔ Εναγόμενης Ημερομηνία: 13.07.2017 ΕΜΦΑΝΙΣΕΙΣ: Για τον Ενάγοντα: κ.Δημητριάδης Για την Εναγόμενη: κ.Αβρααμίδης A Π Ο Φ Α Σ Η Με την παρούσα αγωγή ο Ενάγοντας 54 ετών, κατά τον ουσιώδη χρόνο και 60½ ετών σήμερα, ζητά γενικές και ειδικές αποζημιώσεις, λόγω τραυματισμού του σε εργατικό ατύχημα, που επεσυνέβη στις 09.12.2010, στο Λατομείο Γεννάδιος Θεολόγου & Υιοι Λτδ, στο Μιτσερό της Επαρχίας Λευκωσίας. Σύμφωνα με την Έκθεση Απαίτησης του Ενάγοντα, αυτός, ενώ ήταν εργοδοτούμενος στη Εναγόμενη και εργάζετο στο Λατομείο Γεννάδιος Θεολόγου και Υιοι Λτδ, το οποίο εκμεταλλεύοντο η Εναγόμενη, κατόπιν εντολών της, να επιδιορθώσει μια μεταφορική ταινία η οποία μετέφερε πετρώματα, από ένα τούνελ προς την αβάτζιη η οποία εβρίσκετο σε ύψος 3 μέτρων, από το έδαφος και ενώ εβρισκόταν στη εν λόγω μεταφορική ταινία με ένα συνάδελφο του για να την επιδιορθώσει και ενώ αυτή ήταν σταματημένη και ακινητοποιημένη ο Χειριστής, στο χειριστήριο του εργοστασίου, έθεσε σε λειτουργία την μεταφορική ταινία και άρχισε να μεταφέρεται στο τέλος της μεταφορικής ταινίας και έπεσε στη αβάτζιη συλλογής πετρωμάτων και μετά από πάνω του έπεσε και ο συνάδελφος του με αποτέλεσμα να τραυματισθεί σοβαρά. Για το πιο πάνω εργατικό ατύχημα ισχυρίζεται ότι υπεύθυνοι είναι οι Εναγόμενοι οι οποίοι παρέλειψαν να παρέχουν ασφαλές σύστημα εργασίας εξειδικεύοντας στη Έκθεση Απαίτησης του τις λεπτομέρειες αμέλειας. Οι Εναγόμενοι με την υπεράσπιση τους παραδέχονται το ατύχημα όμως αρνούνται ότι ευθύνονται και ισχυρίζονται ότι αυτό επεσυνέβη λόγω της αποκλειστικής και/ή συντρέχουσας αμέλειας του Ενάγοντα τη οποία εξειδικεύουν στη παράγραφο 8 της Υπεράσπισης τους. Κατά τη ακροαματική διαδικασία ο Ενάγων στηρίχθηκε εκτός από την δική του μαρτυρία (Μ.Ε.2) και στη μαρτυρία ακόμη έξη μαρτύρων, της Αναστασίας Κανάρη (Μ.Ε.1), του Δρ Νικόλαου Πέτρου Μαρουδιά (Μ.Ε.3), του Δρ Γεώργιο Σιάμισιη (Μ.Ε.4), του Γιάννη Λοϊζίδη (Μ.Ε.5), του Γεώργιου Χριστοφή (Μ.Ε.6), και του Παναγιώτη Νικολάου (Μ.Ε.7). Η Εναγόμενη στηρίχθηκε στη μαρτυρία του Στέλιου Στεφάνου (Μ.Υ.1), του Δρ Μιχάλη Πηλαβάκη (ΜΥ2) και του Μάριου Γεωργιάδη (Μ.Υ.3). Σημειώνω ότι κατά τη διάρκεια της ακροαματικής διαδικασίας μέρος των ειδικών αποζημιώσεων δηλώθηκαν στο ποσό των €7.392 εκτός 1ον της αξιούμενης απώλειας απολαβών 2ον τα έξοδα φυσιοθεραπείας και 3ον τα μεταφορικά και παρέμειναν επίσης για εκδίκαση τα θέματα της ευθύνης και οι Γενικές Αποζημιώσεις. Κατατέθηκαν επίσης τα εξής Τεκμήρια: Τεκμήριο 1 Παράρτημα 1 της Έκθεσης της Μ.Ε.1, Φωτογραφίες του εργοστασίου « 1Α Παράρτημα 2 της Έκθεσης της Μ.Ε.1, Φωτογραφίες Διακόπτη με κλειδί Τεκμήριο1Β Φωτογραφία « 1Γ Φωτογραφία « 2 Εκτίμηση Κινδύνων « 3 Κατάσταση απολαβών του Ενάγοντα τον Οκτωβρίου 2010 « 3Α « « « « « Νοεμβρίου 2010 « 4 Συνοπτική κατάσταση απολαβών από Κοινωνικές Ασφαλίσεις από το 1971 μέχρι και το 2011 « 5 Κατάσταση ασφαλιστικού λογαριασμού για το έτος 2011 « 6 Έγγρ. από ακτινολόγο του Απολλώνιου Ιδιωτικού Νοσ. « 7 Ιατρικό πιστοποιητικό του Δρ Νικολάου Μαρουδιά « 8 Ιατρική Γνωμάτευση του Δρ Γεώργιου Σιάμιση « 9 Βεβαίωση φυσιοθεραπευτή « 10 ΜRI που έγινε στον Άγιο Θέρισσο « 11 Επιστολή Κοινωνικών Ασφαλίσεων ημερ. 15.01.13 « 12 Επιστολή Ενάγοντα προς Εναγόμενους ημερ. 18.02.13 « 13 Επιστολή τερματισμού Απασχόλησης λόγω πλεονασμού « 14 Επιστολή από Κώστα Δ/δη ΔΕΠΕ προς Λατομεία Φαρμακάς Δημόσια Εταιρεία Λτδ « 15 Απόδειξη από 01.02.11 εως 30.04.11 για Αγροτικό Ταξί Ασκά « 15Α Απόδειξη από 01.09.11 εως 30.11.11 για » » » « 16 Δέσμη άδειας ασθενείας Ενάγοντα από 01.09.11 εως 31.12.12 « 17 Δελτίο εγγραφής για επίδομα/πιστώσεις ανεργίας « 17A Έγγραφο που αναφέρεται ως R210 (ES19) « 18 Μισθοδοσία Υπαλλήλου 2012 « 18Α Μισθοδοσία » 2014 « 19 Μισθοδοσία Ενάγοντα « 20 Έγγραφα τερματισμού Ενάγοντα « 21 Επιστολή ημερ. 03.06.13 από Λατομείο προς Ενάγοντα « 21Α Επιστολή ημερ. 01.07.13 ΜΑΡΤΥΡΙΑ Η Μ.Ε.1 Άννα Κανάρη, Επιθεωρήτρια Εργασίας του Τμήματος Επιθεώρησης Εργασίας, στη έκθεση της, την οποία υιοθέτησε, ως μέρος της κυρίως εξέτασης της, ανέφερε ότι στις 09.12.2010 πληροφορήθηκε τηλεφωνικώς από τον κ. Στυλιανό Στέφανο, Διευθυντή Παραγωγής του Λατομείου Γεννάδιος Θεολόγου & Υιοί Λτδ, ότι εργοδοτούμενος τους τραυματίστηκε στο χέρι από πτώση και ότι μεταφέρθηκε σε Ιδιωτικό Νοσοκομείο. Το έντυπο γνωστοποίησης του ατυχήματος, με ημερομηνία 21.12.2010, παραλήφθηκε στο Επαρχιακό Γραφείο Επιθεώρησης Εργασίας Λευκωσίας στις 26.01.
- Το ατύχημα συνέβηκε στα Λατομεία Γεννάδιος Θεολόγου & Υιοί Λτδ και η γνωστοποίηση έγινε από την συγκεκριμένη εταιρεία. Ο κ. Γιώργος Κατσαμπάς ήταν εργοδοτούμενος της εταιρείας Λατομεία Φαρμακάς Δημόσια Εταιρεία Λτδ, για αυτό ζητήθηκε από τον εργοδότη του παθόντα να συμπληρώσει νέο έντυπο με την ορθή ονομασία του εργοδότη. Ο εργοδότης (Λατομεία Φαρμακάς Δημόσια Εταιρεία Λτδ), συμπλήρωσε άλλο έντυπο γνωστοποίησης για το πιο πάνω ατύχημα, με ημερομηνία 09.05.
- Αρχικά οι πληροφορίες που είχε από τον κ. Γιώργο Κατσαμπά ήταν ότι έπεσε από την μεταφορική ταινία στο έδαφος. Το χώρο που συνέβηκε το ατύχημα επισκέφθηκε στις 31.3.
- Επιτόπου ο κ. Στυλιανός Στέφανος της υπέδειξε το χώρο του ατυχήματος και συγκεκριμένα την μεταφορική ταινία καθώς και το έδαφος κοντά στην μεταφορική ταινία που όπως της ανέφερε βρήκε τον κ. Γιώργο Κατσαμπά. Σύμφωνα με τις πληροφορίες που πήρε από τους πιο πάνω η μεταφορική ταινία ήταν σταματημένη την ώρα του ατυχήματος. Μετά από γραπτή κατάθεση που πήρε από τον κ. Γιώργο Κατσαμπά στις 06.05.2011 επισκέφθηκε ξανά το χώρο του ατυχήματος στις 10.05.2011 αφού προέκυπταν διαφορετικές πληροφορίες από τις αρχικές, προφορικές που της είχαν δώσει και οι δύο πιο πάνω όπως και από το πρώτο έντυπο γνωστοποίησης του ατυχήματος με ημερ. 21.12.
- Κατά τις δύο επισκέψεις της στο χώρο του ατυχήματος πήρε μετρήσεις και έβγαλε φωτογραφίες. Κατά την διερεύνηση του ατυχήματος στις 31.03.2011 παρών ήταν ο κ. Στυλιανός Στέφανος, ενώ στις 10.05.2011 παρών ήταν ο κ. Στυλιανός Στέφανος καθώς και ο κ. Μάριος Γεωργιάδης, ο οποίος είναι Γενικός Διευθυντής και στις δύο πιο πάνω αναφερόμενες εταιρείες. Κατά την επίσκεψη της στις 10.05.2011 συνάντησε επίσης στο χώρο του χειριστηρίου του Λατομείου τον κ. Buthariu Julian από την Ρουμανία, χειριστή στο χειριστήριο του εργοστασίου και τον κ. Daniel Dascalu, εργάτη και βοηθό συντηρητή ο οποίος βρισκόταν πάνω στην μεταφορική ταινία μαζί με τον κ. Γιώργο Κατσαμπά την ώρα που συνέβηκε το ατύχημα. Στα πλαίσια διερεύνησης του ατυχήματος πήρε πληροφορίες από τον κ. Γιώργο Κατσαμπά καθώς και από τα πιο πάνω αναφερόμενα πρόσωπα. Στις 06.05.2011 πήρε γραπτή κατάθεση από τον κ. Γιώργο Κατσαμπά. Προφορικές πληροφορίες πήρε τηλεφωνικώς από τον κ. Γρηγόρη Σαριμαχμούντοβ, μηχανοδηγό στο Λατομείο. Το ατύχημα συνέβηκε στο Λατομείο Γεννάδιος Θεολόγου & Υιοί Λτδ στο Μιτσερό. Η συγκεκριμένη μεταφορική ταινία που σχετίζεται με το ατύχημα οδηγεί από ένα τούνελ προς την αβάτζιη. Στην συγκεκριμένη αβάτζιη καταλήγει και άλλη μεταφορική ταινία. Τα πετρώματα που μεταφέρονται και από τις δύο μεταφορικές ταινίες καταλήγουν πάνω από την αβάτζιη στην οποία πέφτουν τα πετρώματα. Στη συνέχεια τα πετρώματα πέφτουν από το κάτω μέρος της αβάτζιη σε άλλη μεταφορική ταινία τα οποία στη συνέχεια μέσω άλλων μεταφορικών ταινιών καταλήγουν στον σπαστήρα. Ο κ. Στυλιανός Στέφανος είχε δώσει οδηγίες στον κ. Γιώργο Κατσαμπά να επιδιορθώσει την μεταφορική ταινία στην οποία συνέβηκε το ατύχημα. Ο κ. Κατσαμπάς την ώρα του ατυχήματος βρισκόταν πάνω στην μεταφορική ταινία μαζί με τον συνάδελφο του Daniel Dascalu και εργάζονταν. Η μεταφορική ταινία ήταν σταματημένη όταν σε κάποια στιγμή ο χειριστής στο χειριστήριο του εργοστασίου κ. Buthariu Julian κατά λάθος έθεσε από το χειριστήριο του σε λειτουργία την μεταφορική ταινία στην οποία βρίσκονταν οι δύο εργοδοτούμενοι με αποτέλεσμα να πέσουν και οι δύο εργοδοτούμενοι μέσα στην αβάτζιη που βρίσκεται στο άκρο της συγκεκριμένης μεταφορικής ταινίας. Ο κ. Daniel Dascalu μαζί με τον κ. Γρηγόρη Σαριμαχμούντοβ βοήθησαν τον κ. Γιώργο Κατσαμπά να βγει από την αβάτζιη πάνω στην μεταφορική ταινία. Στη συνέχεια ο κ. Γρηγόρης Σαριμαχμούτοβ κατέβασε τον κ. Κατσαμπά από την μεταφορική ταινία με τη βοήθεια μικρού τρακτέρ. Στη συνέχεια ο κ. Κατσαμπάς μεταφέρθηκε με όχημα στο Γραφείο του κ. Στυλιανού Στέφανου και από εκεί με ασθενοφόρο στο Απολλώνιο Νοσοκομείο. Από μέτρηση που πήρε επιτόπου στις 31.03.2011, το ύψος της μεταφορικής ταινίας από το έδαφος στο σημείο που της υπέδειξε ο κ. Στυλιανός Στέφανος ότι βρήκε τον κ. Γιώργο Κατσαμπά ήταν 3m περίπου. Διαπίστωσε ότι δεν υπήρχαν κατά μήκος της μεταφορικής ταινίας πατάρια με κιγκλιδώματα για να αποτρέπουν την πτώση προσώπων, κατά μήκος της μεταφορικής ταινίας, σε περίπτωση που οποιοδήποτε πρόσωπο βρισκόταν πάνω στην μεταφορική ταινία. Κατά την επίσκεψη της στο χώρο του ατυχήματος στις 10.5.2011 διαπίστωσε ότι υπήρχε οπτική επαφή από το χειριστήριο του εργοστασίου με την μεταφορική ταινία που σχετίζεται με το πιο πάνω ατύχημα. Η απόσταση μεταξύ του χειριστηρίου και της πιο πάνω μεταφορικής ταινίας ήταν 16m περίπου. Κατά την συγκεκριμένη επίσκεψη πήρε επίσης μετρήσεις: Πλάτος μεταφορικής ταινίας 1m. Εξωτερικές διαστάσεις αβάτζιη στο άνω μέρος 1.98mx1.51m. Η απόσταση από την μεταφορική ταινία μέχρι το σημείο που αρχίζει να στενεύει η αβάτζιη ήταν 1.80m περίπου. Μέσα στο τούνελ, δίπλα από την συγκεκριμένη μεταφορική ταινία υπήρχε διακόπτης με κλειδί το οποίο όπως της ανέφερε ο κ. Μάριος Γεωργιάδης σταματά τη λειτουργία της συγκεκριμένης μεταφορικής ταινίας και κλειδώνει. Σε αυτήν την περίπτωση ο χειριστής δεν μπορεί να θέσει σε λειτουργία την μεταφορική ταινία από το χειριστήριο του εργοστασίου. Για να τεθεί σε λειτουργία από το χειριστήριο θα πρέπει πρώτα να ξεκλειδώσει ο συγκεκριμένος διακόπτης. Ο διακόπτης αυτός σύμφωνα με τον κ. Μάριο Γεωργιάδη υπήρχε πριν από το ατύχημα, από τότε που είχαν αγοράσει το συγκεκριμένο λατομείο. Ο κ. Γιώργος Κατσαμπάς εργάστηκε στα λατομεία Φάρμακα από το
- Τον τελευταίο ένα με ενάμιση χρόνο ο εργοδότης του τον έστειλε στο Λατομείο τους Γεννάδιος Θεολόγου και Υιοί Λτδ. Ήταν Μηχανικός και συγκολλητής στους μύλους του Λατομείου. Ο κ. Buthariu Julian εργάστηκε στο συγκεκριμένο χειριστήριο του εργοστασίου από τον Σεπτέμβριο του
- Ο κ. Buthariu Julian δεν είχε στην διάθεση του γραπτές οδηγίες για την ασφαλή εκτέλεση της εργασίας του. Η εταιρεία Λατομεία Γεννάδιος Θεολόγου και Υιοί Λτδ είχε στη διάθεση της Γραπτή Εκτίμηση των Κινδύνων. Η εταιρεία ΛΑΤΟΜΕΙΑ ΦΑΡΜΑΚΑΣ ΔΗΜΟΣΙΑ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΛΤΔ είχε Πιστοποιητικό Ασφάλισης Ευθύνης Εργοδότη. Ο Ενάγων Μ.Ε.2 Γεώργιος Κατσαμπάς, στη δική του γραπτή δήλωση, την οποία υιοθέτησε, ως μέρος της κυρίως εξέτασης του, ανέφερε ότι γεννήθηκε στις 18.12.1956 και κατά τον ουσιώδη χρόνο του ατυχήματος ήταν 54 χρονών. Ήταν υγιής και αρτιμελής άνδρας, έχαιρε άκρας υγείας και ενεργητικότητας και απολάμβανε πλήρως τις χαρές και απολαύσεις της ζωής και του έρωτα. Ασχολείτο επίσης με διάφορα σπορτς, χόμπυς και παιχνίδια, όπως κυνήγι, περπάτημα και οπωροκηπευτική. Η Εναγόμενη είναι εταιρεία περιορισμένης ευθύνης με έδρα την Λευκωσία και διεξάγει μεταξύ άλλων εργασίες λατόμευσης και εξόρυξης λατομευτικών υλικών. Βρισκόταν στην υπηρεσία της Εναγόμενης για 18 χρόνια και εκτελούσε καθήκοντα μηχανικού και συγκολλητή. Οι ακάθαρτες μηνιαίες απολαβές του ήταν €3.500 πλέον 13° μισθό, συμπεριλαμβανομένων επιδομάτων, υπερωριών, ταμείου προνοίας και άλλων ωφελημάτων, με πολύ καλές προοπτικές για το μέλλον και για περαιτέρω αυξήσεις. Στις 09.12.2010, κατόπιν εντολής της Εναγόμενης, εργαζόταν σε λατομείο το οποίο εκμεταλλεύονταν η Εναγόμενη στη Λευκωσία. Ο υπεύθυνος της Εναγόμενης στον χώρο όπου εργαζόταν του έδωσε οδηγίες να ανέβει πάνω σε μια μεταφορική ταινία η οποία μετέφερε πετρώματα από ένα τούνελ προς την αβάτζιη και να βοηθήσει τον συνάδελφο του, Daniel Dascalu, ο οποίος ήταν ήδη πάνω στην ταινία, να την επιδιορθώσουν. Η μεταφορική ταινία βρισκόταν σε ύψος περί τα 3 μέτρα από το έδαφος. Σύμφωνα με τις εντολές του υπεύθυνου της Εναγόμενης, ανέβηκε πάνω στην εν λόγω μεταφορική ταινία για να την επιδιορθώσουν και βρίσκονταν και οι δυο στην άκρη/χείλος της μεταφορικής ταινίας. Ενώ η εν λόγω μεταφορική ταινία ήταν ακινητοποιημένη, ο χειριστής στο χειριστήριο του εργοστασίου της Εναγόμενης την έθεσε σε λειτουργία, οπόταν ο Ενάγων και ο συνάδελφος του έπεσαν στην αβάτζιη συλλογής των πετρωμάτων. Φώναξαν τότε να σταματήσουν τη λειτουργία και των υπόλοιπων μεταφορικών ταινιών οπόταν την σταμάτησαν. Όταν έπεσε, από πάνω του έπεσε και ο συνάδελφος του. 0 άνθρωπος που ήταν στο χειριστήριο, ονόματι Julian, ήταν ένας απλός εργάτης, χωρίς τις απαιτούμενες ιδιαίτερες γνώσεις και τον τοποθέτησαν οι Εναγόμενοι εκεί, την τελευταία εβδομάδα. Το εν λόγω ατύχημα οφείλεται στην αποκλειστική αμέλεια της Εναγόμενης και των αντιπροσώπων της, για τους οποίους ευθύνεται η Εναγόμενη. Μεταφέρθηκε με ασθενοφόρο την ίδια ημέρα στο Απολλώνιο Ιδιωτικό Νοσοκομείο όπου υποβλήθηκε σε ακτινολογικό και κλινικό έλεγχο. Είχε υποστεί πλήρες εξάρθρημα δεξιού ώμου και παρεκτοπισμένο κάταγμα του μείζονος βραχιονίου ογκώματος. Την ίδια μέρα, υπό γενική αναισθησία, το εξάρθρημα του ώμου ανατάχθηκε με σχετική δυσκολία. Την επομένη, 10.12.2010, υποβλήθηκε σε χειρουργική ανάταξη και οστεοσύνθεση του κατάγματος υπό γενική αναισθησία με 4 βίδες, καθώς και για αποκατάσταση των τενόντων. Επειδή παρουσίαζε απώλεια στηρίξεως, (οστεοσύνθεσης) την επομένη, 11.12.2010, χειρουργήθηκε ξανά από δύο ορθοπεδικούς και έγινε εκ νέου οστεοσύνθεση των ογκωμάτων με 4 μεγαλύτερες βίδες. Παρέμεινε στο Απολλώνιο Ιδιωτικό Νοσοκομείο μέχρι τις 12.12.2010 και ο ώμος του ακινητοποιήθηκε με ανάρτηση για 2 μήνες. Ξεκίνησε φυσιοθεραπεία - κινησιοθεραπεία επί καθημερινής βάσης από 01.02.2011 και για περίοδο 2 ετών, εξαιρουμένης της περιόδου από 02.08.2011 μέχρι 31.08.2011, ήτοι την περίοδο αμέσως μετά την 3η εγχείρηση. Η διάρκεια κάθε θεραπείας ήταν πέραν της μιας ώρας και τριάντα λεπτά και η χρέωση κάθε θεραπείας ήταν €
- Λόγω περιορισμένης απαγωγής του δεξιού ώμου, στις 03.05.2011 υποβλήθηκε σε ηλεκτρομυογράφημα. Παρουσίαζε μόνιμη μερική βλάβη στο μασχαλιαίο νεύρο που είναι επιπλοκή του εξαρθρήματος του ώμου. Το δεξί χέρι δεν είχε απαγωγή αλλ' ούτε και έκαμνε τις άλλες κινήσεις. Υποβλήθηκε σε μαγνητική τομογραφία (M.R.I.). Στις 19.07.2011 διαπιστώθηκε παρεκτόπιση τεμαχίων του μείζονος βραχιονίου ογκώματος, αδυναμία έξω στροφής και απαγωγής του ώμου καθώς και πόνος κατά τις κινήσεις και χαλάρωση των υλικών οστεοσύνθεσης. Στις 02.08.2011 έγινε τρίτη εγχείρηση υπό γενική αναισθησία, έγινε αρθροσκόπηση δεξιού ώμου όπου διαπιστώθηκε επούλωση του επιχειλίου χόνδρου και υμενίτιδα και έγινε καθαρισμός με Shaver μετά ξανάρχισε φυσιοθεραπείες για περίπου ένα χρόνο. Παρά την γενόμενη θεραπεία δεν αποθεραπεύτηκε πλήρως. Αντιμετωπίζει προβλήματα με τον δεξί ώμο του και ειδικότερα με τις αλλαγές της θερμοκρασίας και ιδίως με το κρύο και την υγρασία έχει πόνο στο δεξί ώμο. Είναι δεξιόχειρας και έχει αναγκαστεί να χρησιμοποιεί μόνο το αριστερό χέρι. Αντιμετωπίζει αρκετές δυσκολίες και ταλαιπωρίες και δεν έχει την απόδοση που είχε ή αναμενόταν να έχει εάν δεν τραυματιζόταν το δεξί του χέρι. Υπέφερε με φρικτούς πόνους, ταλαιπωρήθηκε και εξακολουθεί να ταλαιπωρείται τα μέγιστα. Εξακολουθεί μέχρι σήμερα να υποφέρει με πόνους στο δεξιό ώμο τον οποίο αδυνατεί να χρησιμοποιήσει. Δεν μπορεί να εκτελεί οποιεσδήποτε εργασίες τις οποίες εκτελούσε πριν το ατύχημα. Κατόπιν αίτησης του ημερομηνίας 10.02.2012 στο Τμήμα Κοινωνικών Ασφαλίσεων Λευκωσίας του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων για σύνταξη αναπηρίας, διαπιστώθηκε από το Ιατρικό Συμβούλιο ότι έχει μόνιμη αναπηρία 12%, λόγω του εργατικού ατυχήματος. Κατέθεσε τη σχετική βεβαίωση του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων ως Τεκμήριο. Στις 30.01.2013 εξετάστηκε από τον Δρ Μιχαλάκη Πηλαβάκη κατόπιν απαίτησης των δικηγόρων της Εναγόμενης. Κατά την εξέταση ο Δρ Πηλαβάκης του ανέφερε ότι είναι σε θέση να επανέλθει στον εργασιακό του χώρο και να εκτελεί μόνο ελαφριά εργασία. Κάτι τέτοιο το αναφέρει και στην έκθεση του. Την επόμενη της εξέτασης του από τον Δρ Πηλαβάκη, στις 31.01.2013, τηλεφώνησε του κ. Γιώργου Πίπη, Διευθυντή της Εναγόμενης, και αφού τον ενημέρωσε σχετικά, του ζήτησε να επιστρέψει στην εργασία του και να του αναθέσουν ελαφριά καθήκοντα. 0 κ. Γιώργος Πίπης του υποσχέθηκε ότι θα του τηλεφωνούσε τις επόμενες μέρες αλλά λόγω του ότι δεν το έπραξε, στις 18.02.2013 απέστειλε στους Εναγόμενους με φαξ επιστολή και τους ζητούσε να πάει πίσω στη δουλειά του. Τη Δευτέρα, 11.03.2013, πήγε στα υποστατικά της Εναγόμενης και του ανάθεσαν κάποια καθήκοντα αλλά λόγω της κατάστασης στην οποία βρισκόταν μετά τον τραυματισμό του, δεν μπορούσε να τα εκτελέσει. Του ζήτησαν επίσης να εργάζεται τα Σάββατα αντί τις Δευτέρες, κάτι που δεν δέχτηκε, γιατί δεν μπορούσε. Προτού κλείσει τον πρώτο μήνα από την επιστροφή στη δουλειά του, η Εναγόμενη στις 08.04.2013 του έδωσε επιστολή με την οποία τερμάτισε τις υπηρεσίες του, λόγω πλεονασμού. Στην επιστολή της Εναγόμενης ημερομηνίας 08.04.2013 αντέδρασε και έδωσε οδηγίες στους δικηγόρους του, οι οποίοι τους απάντησαν με επιστολή ημερομηνίας 10.04.
- Πιστεύει ότι η επιστροφή του για λίγες μέρες στη δουλειά του και η απόλυση του λόγω πλεονασμού, ήταν τέχνασμα των Εναγομένων για να μην δικαιούται απώλεια απολαβών. Την ίδια περίοδο οι Εναγόμενοι απέλυσαν και τον Buthariu Julian, ο οποίος ήταν εμπλεκόμενο πρόσωπο στο επίδικο ατύχημα. Έχει μειωθεί σημαντικά η ικανότητα του για αυτοεξυπηρέτηση και/ή για ενασχόληση με ότι απαιτεί την χρήση και των δύο χεριών ή την καταβολή αυξημένης μυϊκής δύναμης, ακόμη και των καθημερινών βασικών αναγκών. Στερήθηκε και στερείται των χαρών και/ή απολαύσεων της ζωής, υπέστηκε και υφίσταται πόνο και ταλαιπωρία και γενικά δεν μπορεί να ασχοληθεί με τις δραστηριότητες, τα χόμπυς και ενασχολήσεις που ασχολείτο πριν το δυστύχημα, με αποτέλεσμα η ζωή του έκτοτε να έχει αλλάξει. Δεν μπορεί να οδηγήσει σε μακρινές αποστάσεις, νιώθει μειονεκτικά, ανάπηρος και άχρηστος στην οικογένεια του και στην κοινωνία ευρύτερα. Συνέπεια του τραυματισμού του στο πιο πάνω ατύχημα υπέστηκε τις πιο κάτω ζημιές οι οποίες αμφισβητούνται, (Α) Απώλεια απολαβών από 09.12.2010, μέρα του ατυχήματος, μέχρι σήμερα (Β) Έξοδα φυσιοθεραπείας Γιάννη Λοιζίδη και (Γ) Μεταφορικά. Ο Μ.Ε.3 Δρ Νικόλαος Μαρουδιάς στο ιατρικό πιστοποιητικό του το οποίο υιοθέτησε στη κυρίως εξέταση του ανέφερε ότι συνεπεία εργατικού ατυχήματος στις 09.12.10 ο Ενάγων υπέστη εξάρθρημα δεξιού ώμου και κάταγμα του μείζονος βραχιονίου ογκώματος. Το εξάρθρημα του ώμου ανατάχθηκε με σχετική δυσκολία υπό χαλάρωση με διαζεπάμη και αναλγητικά. Στη συνέχεια εισήχθη στο Απολλώνειο Ιδιωτικό Νοσοκομείο και την επομένη υποβλήθηκε σε χειρουργική ανάταξη και οστεοσύνθεση του κατάγματος υπό Γενική Αναισθησία. Οι ακτινογραφίες έδειξαν απώλεια στηρίξεως και στις 11.02.10 χειρουργήθηκε από τον ίδιο και τον Δρ Γ. Σιάμισιη, με τέσσερις διαυλικές βίδες. Εξήλθε μετά από 4 μέρες και έκτοτε παρακολουθείται σαν εξωτερικός ασθενής. Στις 30.01.11 άρχισε κινησιοθεραπεία που συνεχίζει. Λόγω περιορισμένης απαγωγής του δεξιού ώμου στις 03.05.11 έγινε ηλεκτρομυογράφημα από τον Δρ Κ.Πούγιουρο που έδειξε μερική βλάβη στο μασχαλιαίο νεύρο που είναι επιπλοκή του εξαρθρήματος του ώμου. Κατά τον ουσιώδη χρόνο εξέτασης του υπήρχε απαγωγή του δεξιού ώμου περίπου 45 μοίρες στο ήμισυ του αριστερού φυσιολογικού. Ανύψωση ύπερθεν της κεφαλής (κάμψης) στο 50% του αριστερού. Έσω και έξω στροφή υπολείπεται και 20% του αριστερού ώμου. ακτινογραφίες ημερ. 01.06.11 δείχνουν πώρωση του κατάγματος. Παραμένει ελεύθερο σώμα, οστικό φλοιώδες απολλείμα ενδοαρθρικά. Χρήζει συνέχισης της φυσιοθεραπείας. Ως προς την εκτίμηση του για το κόκαλο ανέφερε ότι πέντε μήνες μετά την κινητοποίηση παραμένει απώλεια ικανοποιητικής κινήσεως δεξιού ώμου. Αναμένεται βελτίωση αλλά λόγω της νευρικής βλάβης του μασχαλιαίου, όχι πλήρη ίαση. Το οστικό αποτέλεσμα απόλλειμα θα χρειαστεί ορθοσκοπική αφαίρεση. Δεν μπορούσε όμως να εκτιμήσει μόνιμη αναπηρία σε εκείνο το στάδιο αλλά μετά το πέρας των έξι μηνών. Ο Μ.Ε.4 Δρ Γιώργος Σιάμισιης στη δική του ιατρική γνωμάτευση αφού κάνει αναφορά στο ιστορικό του Ενάγοντα αναφέρει ότι στις 19.07.2011 ο Ενάγων προσήλθε στο Ιατρείο του για εξέταση όπου διαπιστώθηκε παρεκτόπιση τεμαχίων του μείζωνος βραχιονίου ογκώματος, κατόπιν ακτινολογικού ελέγχου, ο ασθενής εξέφρασε την επιθυμία να παρακολουθείται από τον ίδιο. Κατά την κλινική εξέταση στις 19.07.2011 διαπιστώθηκε αδυναμία έξω στροφής και απαγωγής του ώμου καθώς και πόνο κατά τις κινήσεις. Έγιναν παρακλινικές εξετάσεις α/α ώμου δεξιά και ΜRI δεξιού ώμου και διαπιστώθηκε παρεκτόπιση καταγμάτων δεξιού ώμου και χαλάρωση υλικών οστεοσύνθεσης. Στις 02.08.2011 υπό γενική αναισθησία έγινε αρθροσκόπιση δεξιού ώμου όπου διαπιστώθηκε επώλωση του επιχειλίου χόνδρου και υμενίτιδα και έγινε καθαρισμός με Shaver. Ακολούθως έγινε θωρακοδελτοειδής προσπέλαση και με χρήση ακτινοσκοπικού μηχανήματος ανευρέθηκε παρεκτοπισμένο το μείζων και έλασων βραχιόνιο όγκωμα. Αρχικά αφαιρέθηκαν τα υλικά οστεοσύνθεσης της προηγούμενης επέμβασης. Λόγω έλξης από τον υπερακάνθιο και υπακάνθιο το μείζων βραχιόνιο όγκωμα βρέθηκε στο πίσω έσω μέρος από την κανονική θέση. Έγιναν αποκολλήσεις και με χρήση πλάκας έγινε καθήλωση στην ανατομική θέση των ογκωμάτων και με δύο βίδες έγινε καθήλωση του υπακανθίου και υπερακανθίου στην ανατομική τους θέση. Ως προς την εξέλιξη ο ασθενής παρακολουθείτο από τον ίδιο. Αρχικά τοποθετήθηκε ανάρτηση και ακολούθως φυσιοθεραπεία περίπου ένα μήνα μετεγχειρητικά. Σε όλο αυτό το διάστημα παρακολουθείτο κλινικά και ακτινολογικά για την πρόοδο. Μέχρι τη ημέρα σύνταξης του πιστοποιητικού υποβάλλετο σε συνεχείς φυσιοθεραπείες και ο ασθενής παρουσίαζε περιορισμό στις κινήσεις απαγωγής, έσω και έξω στροφής και ανύψωσης του δεξιού άνω άκρου. Μειωμένη μυϊκή ισχύ των μυών του ώμου. Ανέφερε επίσης ότι με τις αλλαγές της θερμοκρασίας και ιδίως με το κρύο και την υγρασία παρουσιάζεται πόνος. Ο ασθενής παρουσιάζει μόνιμη ανικανότητα χρήσης του δεξιού άνω άκρου σε χειρωνακτική εργασία. Δυσκολεύεται στο οδήγημα καθώς και στην αυτοεξυπηρέτηση. Αναμένεται μικρή βελτίωση τους επόμενους μήνες. Κατά την γνώμη του δεν μπορεί να εργαστεί στην ίδια εργασία. Μπορεί να εργαστεί μόνο ελαφριά καθήκοντα μετά την 1ην Ιουλίου
- Στο διάστημα αυτό θα υποβάλλεται σε φυσιοθεραπεία. Ο Μ.Ε.5 Γιάννης Λιζίδης στη μαρτυρία του αφού ανέφερε τα προσόντα και τη πείρα του ως φυσιοθεραπευτής ανέφερε ότι εγνώρισε τον Ενάγοντα μετά το ατύχημα αφού ήρθε με παραπεμπτικό του γιατρού Μαρουδιά και ξεκίνησε φυσιοθεραπεία. Αναγνώρισε το Τεκμήριο 9 και επεξήγησε ότι έγιναν 180 φυσιοθεραπείες μέχρι 17.02.2012 από €30 η κάθε μια. Από τις 17.02.12 μέχρι 29.06.12 έκανε ακόμη 48 φυσιοθεραπείες με βάση εντολών του γιατρού κ.Σιάμισιη. Έκτοτε από 29.06.2012 μέχρι τέλος του 2011 το έφερνε από μόνο του στο φυσιοθεραπευτήριο με λάστιχα με μπάλες, με διάφορα άλλα μηχανήματα που είχε στο χώρο για το καλύτερο δυνατό, χωρίς οποιαδήποτε επιβάρυνση. Στη αρχή η φυσιοθεραπεία ήταν παθητική κίνηση του χεριού κάμψη απαγωγή και σιγά-σιγά μπαίναν έσω-έξω στροφή και κάποιες σύνθετες κινήσεις πιο μετά κλασική φυσιοθεραπεία κινησιοθεραπεία και μετά η άλλη με τα λάστιχα ήταν πιο εξειδικευμένη με ασκήσεις ενδυνάμωσης. Ο Μ.Ε.6 Γεώργιος Χριστοφή ταξιτζής στο επάγγελμα ανέφερε ότι είναι συγχωριανός του Ενάγοντα από το Ασκά και εξέδωσε δύο αποδείξεις, τα Τεκμήρια 15 και 15Α που αφορούν μεταφορά του Ενάγοντα στη Κλήρου για φυσιοθεραπεία από 01.02.11 εως 30.04.11 €2.165 52 κούρσες και η άλλη αφορούσε περίοδο από 01.09.2011-30.11.2011 για 57 κούρσες €2.
- Ο Μ.Ε.7 Παναγιώτης Νικολάου, ο οποίος εργαζόταν μαζί με τον Ενάγοντα στο Λατομείο, κατά το ουσιώδη χρόνο, δηλαδή 09.12.10 εργαζόταν στο μηχανουργείο με τον Ενάγοντα. Ήρθε εκεί ο επιστάτης ο Στέλιος και τους είπε να πάρουν 2-3 ενώσεις και να πάνε πάνω με τα εργαλεία για να φτιάξουν μια ταινία. Ο Ενάγοντας του είπε να μείνει ο ίδιος στο συνεργείο και ο Ενάγοντας έφυγε. Ο μάρτυρα όταν τέλειωσε τη δουλειά του πήγε και αυτός για να βοηθήσει αλλά όταν έφτασε εκεί είδε φασαρία και να βγάζουν το Ενάγοντα από την αβάτζιη κτυπημένο και είδε επίσης τον χειριστή του εργοστασίου να κλαίει. Ο χειριστής αυτός προηγουμένως ήταν εργάτης μέσα στο εργοστάσιο και αυτός έθετε σε λειτουργία και σταματούσε τα μηχανήματα. Συνήθως όταν επιδιόρθωναν την ταινία ανέβαιναν εκεί με σκάλα και την ημέρα εκείνη όταν πήγε στο μέρος του ατυχήματος είδε σκάλα ακουμπημένη στο τοίχο και κατάλαβε ότι βγήκαν από τη σκάλα. Υπήρχε ένας διακόπτης, όμως δεν μπορούσαν να τον φτάσουν γιατί ήταν τόσο ψηλά που δεν μπορούσαν να κατέβουν κάτω να σταματήσουν τον διακόπτη ώρα ανάγκης. Ο διακόπτης αυτός χρησιμοποιείτο αν πάθαινε ζημιά η ταινία ή κάποιος αν δούλευε να το κλειδώνει και να παίρνει το κλειδί ο επιστάτης και τη συγκεκριμένη μέρα ήταν ο κ.Στέλιος. O M.Υ.1 Στέλιος Στέφανος εργοδοτούμενος της Εναγόμενης ανέφερε ότι την μέρα του ατυχήματος βρισκόταν στο γραφείο του και ενημερώθηκε από τον χειριστή του έργου κ.Lulian Buthariu ότι μια από τις ταινίες του εργοστασίου είχε πρόβλημα δηλαδή είχε σχιστεί και ήθελε επιδιόρθωση. Ενημέρωσε τον Ενάγοντα που ήταν ο επιστάτης και Υπεύθυνος Συντηρητής με τον Παναγιώτη. Όταν ο ίδιος πήγε εκεί ο Ενάγοντας ήταν πάνω στη ταινία μαζί με τον βοηθό του Daniel και ο ίδιος μπήκε στο control room και είχε οπτική επαφή με την ταινία πάνω στη οποία δούλευαν. Για μια στιγμή βγήκε έξω από το control room χωρίς να έχει οπτική επαφή και μετά που ξαναείδε, τους είδε μέσα στη χωλέτρα μπροστά από την ταινία, είχαν πέσει. Όπως πληροφορήθηκε είχε ξεκινήσει την ταινία κατά λάθος ο Lulian Suthariu ο οποίος δούλευε εκεί από το 2009, ένα χρόνο και κάτι πριν. Όπως είδε ο Ενάγων ανέβηκε από το έδαφος κάτω από το tunel τοποθετώντας σκάλα. Στο tunel υπήρχε διακόπτης ασφαλείας για τη συγκεκριμένη ταινία. Ο διακόπτης ήταν Lock Out- Tag Out. Aυτό σημαίνει ότι πάνω του είχε ένα κλειδί. Το κλειδί αυτό μπορεί να αφαιρεθεί από το διακόπτη μόνο και εφόσον ο διακόπτης έχει κλειδωθεί. Όταν το κλειδί δεν είναι πάνω στο διακόπτη σημαίνει ότι έχει κλειδωθεί η ταινία ενώ αν είναι πάνω το κλειδί μπορεί να έχει κλειδωθεί αλλά μπορεί και να μην κλειδωθεί. Ο Ενάγων σίγουρα γνώριζε για τη ύπαρξη του διακόπτη γιατί παρακολούθησε και σεμινάρια σχετικά με την ασφάλεια και υγεία. Η ευθύνη για τη διασφάλιση της διακοπής της λειτουργίας της ταινίας, κατά τον ουσιώδη χρόνο του ατυχήματος, το είχε ο Ενάγων γιατί ήταν έμπειρο και υπεύθυνο άτομο ο ίδιος βασιζόταν στο Ενάγοντα γιατί δεν είχε μεγάλη εμπειρία και εκτός αυτού ο Ενάγων για να ανέβει στη ταινία όντας στη είσοδο του tunel περνά μπροστά από το διακόπτη αυτό. Μετά το ατύχημα ο Ενάγοντας απουσίαζε από την εργασία του με άδεια ασθενείας και επανήλθε τέλη Φεβρουαρίου αρχές Μαρτίου του
- Όταν επανήλθε στα καθήκοντα του παραπονείτο ότι είχε πρόβλημα δυσκαμψίας στο ώμο λόγω επέμβασης. Προληπτικά δεν του ανάθεσε βαριές εργασίες. Ωστόσο ανταποκρινόταν στα καθήκοντα διότι ήταν τεχνίτης και είχε βοηθό στις βαριές δουλειές. Μπορούσε να δουλέψει ως Επιστάτης συμβουλευτικά με επίβλεψη ως Τεχνίτης να κάνει συγκολλήσεις οπότε δεν χρειαζόταν και πριν το ατύχημα να κάνει βαριές δουλειές. Πριν το ατύχημα και μετά το ατύχημα ο Ενάγων είχε βοηθό μαζί του. Ο ΜΥ2 Δρ Πηλαβάκης στη δική του μαρτυρία υιοθέτησε ιατρική του γνωμάτευση στη οποία ανέφερε μεταξύ άλλων ότι του ζητήθηκε και εξέτασε τον Ενάγοντα στις 09.12.
- Ως προς την παρούσα κατάσταση ο Ενάγων του ανέφερε δυσκολία υπό την έννοια αδυναμία πλήρους ανύψωσης του Δεξιού ώμου και μειωμένη στροφική ικανότητα κυρίως της έσω στροφής και μείωση της δύναμης του Δεξιού άνω άκρου. Κατά την αντικειμενική εξέταση δεξιού άνω άκρου διαπίστωσε δύο ουλές μια 8 εκ. εγκάρσια στο έξω άνω άκρο του βραχίονα και μια πρόσθια 17 εκ. Και οι δυο είναι ήρεμες και όχι αντιαισθητικές. Διαπιστώθηκε ενεργητική ικανότητα ανύψωσης - απαγωγής του Δεξιού ώμου στις 90+°. Μερική μείωση της έσω κυρίως στροφής και πολύ λίγο της έξω στροφής. Ελαφρά υποτονία των περί τον Δεξιό ώμο μυών. Η ανάπτυξη του δικέφαλου και τρικέφαλου ικανοποιητική δηλ. μπορεί να κλείσει την αγκώνα εναντίον αντίστασης (δικέφαλος) και μπορεί να ανοίξει την αγκώνα εναντίον αντίστασης (τρικέφαλος), χωρίς αγγειακή ή νευρολογική διαταραχή. Καταληκτικά αναφέρει ότι ο Ενάγων ένεκα πτώσης υπέστη ένα τραυματικό πρόσθιο εξάρθρημα Δεξιού ώμου. Συνοδεύτηκε και από αποσπαστικό κάταγμα του μείζονος βραχιονίου ογκώματος. Με την πρώτη επέμβαση οι βίδες δεν συγκράτησαν τα οστά και έτσι υπεβλήθει σε δεύτερη επέμβαση. Διαπιστωθεί επίσης αργότερα με Ηλεκτρομυογράφημα μερική βλάβη του μασχαλιαίου νεύρου βλάβη η οποία συμβαίνει με συχνότητα 15%. Συνήθως είναι «διάταση» του νεύρου και προοδευτικά επανέρχεται η λειτουργικότητα του δηλαδή σύσπαση του δελτοειδούς για ανύψωση του ώμου. Αργότερα υπεβλήθει σε τρίτη επέμβαση που ο Δρ. Σιάμισιης επεξηγεί τους λόγους. Ο ίδιος διέκρινε μόνο χαλάρωση - μετακίνηση των βιδών προς τα έξω που θα δικαιολογούσαν την αφαίρεση τους και δεν αντιλήφθηκε την χρησιμότητα της τοποθέτησης της μεταλλικής πλάκας όπως φαίνεται στην ακτινογραφία. Η σημερινή μετατραυματική ανάρρωση με μερική δυσκαμψία του Δεξιού ώμου επιτρέπει να αυτοεξυπηρετείται, να οδηγά και να χρησιμοποιεί το Δεξιό χέρι του κάνοντας πολλές χειρωνακτικές εργασίες. Όμως εργασίες που προϋποθέτουν ανύψωση βαριών αντικειμένων πέραν του ύψους του ώμου του με τα δύο χέρια δεν θα μπορεί να κάνει. Εκτιμά ότι θα έπρεπε ήδη να είχε επιστρέψει στην εργασία του εκτελώντας αρκετές εργασίες με εξαίρεση βαριές εργασίες με τα δύο χέρια πάνω από το ύψος του ώμου. Ήταν η γνώμη του επίσης ότι με την επάνοδο του και την χρήση των χεριών του θα σημειώσει περαιτέρω βελτίωση τόσο στο εύρος της κίνησης όσον και στην ενδυνάμωση όλων των μυϊκών ομάδων του Δεξιού άνω άκρου. Ο Μ.Υ.3 Μάριος Γεωργιάδης στη γραπτή δήλωση του, τη οποία υιοθέτησε ως μέρος τη κυρίως εξέτασης του, ανέφερε ότι είναι Διευθυντής του τομέα λατομείων και ασφαλτικού του Ομίλου εταιρειών Λατομεία Φάρμακα, δηλαδή της Εναγόμενης. Εργάζεται στην Εναγόμενη Εταιρεία από τον Δεκέμβρη του 2002 μέχρι σήμερα. Γνωρίζει τον Ενάγοντα από το 2002 όταν προσλήφθηκε στην Εναγόμενη, ο οποίος είχε ήδη προϋπηρεσία στο λατομείο 10 -11 χρόνια περίπου. Όταν προσλήφθηκε αρχικά στην Εναγόμενη εταιρεία, προσλήφθηκε ως Διευθυντής παραγωγής του Λατομείου Φάρμακα. Ο κ. Κατσαμπάς ήταν υπεύθυνος συντηρητής των μηχανημάτων του εργοστασίου, καθότι ήταν ο αρχαιότερος των συντηρητών. Στις 31.01.2006 ο Ενάγων απεχώρησε από την Εναγόμενη εταιρία με δική του πρωτοβουλία για να εργαστεί ως υπάλληλος στα Λατομεία Γενναδίου Θεολόγου & Υιοί Λτδ, η οποία ήταν τότε ανεξάρτητη με την Εναγόμενη. Την 01.09.2008 ο Ενάγων επαναπροσλήφθηκε στην Εναγόμενη, πάλι με δική του πρωτοβουλία. Είχε μεσολαβήσει για την επαναπρόσληψη του στην Εναγόμενη εταιρεία, καθότι τον θεωρούσε έμπειρο συντηρητή που μπορούσε να προσφέρει στην Εναγόμενη Εταιρεία και επίσης νεότεροι υπάλληλοι της Εναγόμενης μπορούσαν να επωφεληθούν από τις γνώσεις και εμπειρία του στην φύση της εργασίας του κ. Κατσαμπά. Όταν επαναπροσλήφθηκε το 2008, είχε προσληφθεί με καθήκοντα επιστάτη συντηρητή, δηλαδή ήταν ο κατ' εξοχήν υπεύθυνος για τις συντηρήσεις (ουσιαστικά είχε προσληφθεί στην ίδια θέση με προηγουμένως). Όταν τα Λατομεία Φάρμακα εξαγόρασαν την Εταιρεία Λατομεία Γενναδίου Θεολόγου & Υιοί Λτδ τον Μάιο του 2009, ο Ενάγων είχε μεταφερθεί στο Λατομείο της εξαγορασθείσας εταιρείας Λατομεία Γενναδίου Θεολόγου & Υιοί Λτδ διότι πέραν της εμπειρίας του ήταν γνώστης του συγκεκριμένου Λατομείου λόγω της προϋπηρεσίας του στο Λατομείο της εξαγορασθείσας εταιρείας. Πέραν της εμπειρίας του, κατά τη διάρκεια της απασχόλησης του στα Λατομεία Φάρμακα, ο Ενάγων ετύγχανε εκπαίδευσης για θέματα ασφάλειας και υγείας στην Εργασία τόσο πριν την παραίτηση του το 2006 όσο και μετά την επαναπρόσληψη του το
- Μάλιστα πριν την παραίτηση του το 2006 υπήρξε ένα από τα μέλη της επιτροπής ασφάλειας και υγείας. Τα μαθήματα τα οποία διεξάγονταν υπό την αιγίδα της Αρχής Ανάπτυξης Ανθρώπινου Δυναμικού Κύπρου, γίνονταν κάθε χρόνο (τουλάχιστον αφότου είχε προσληφθεί ο ίδιος). Μετά το ατύχημα ο Ενάγων αιτήθηκε και εξ όσων γνωρίζει έλαβε όλα τα σχετικά επιδόματα από τις Κοινωνικές Ασφαλίσεις. Οι Αιτήσεις του για τα επιδόματα αυτά προωθούνταν μέσω της Εναγόμενης Εταιρείας, δηλαδή ο Ενάγων έφερνε τα δικαιολογητικά έγγραφα στην εταιρεία και η εταιρεία τα απέστελλε στο αρμόδιο τμήμα της κυβέρνησης. Στις αρχές του 2013 τον ενημέρωσε ο κ. Πίπης ότι έληξε η άδεια ασθενείας του και ότι ο Ενάγων επιθυμούσε να επιστρέψει στην εργασία του. Μετά από την πιο πάνω πληροφόρηση επικοινώνησε μαζί του και καθόρισαν από κοινού την ημερομηνία επιστροφής του στην εργασία του. Εν τω μεταξύ από την 01.01.13 είχαν γίνει μειώσεις στους μισθούς των υπαλλήλων της εναγόμενης εταιρείας λόγω της υπάρχουσας κρίσης στην οικοδομική βιομηχανία. Μετά το κούρεμα υπήρξε περαιτέρω μείωση των μισθών του προσωπικού. Το ίδιο ίσχυε και για τον κ. Κατσαμπά, δηλαδή όταν επέστρεψε μετά από την άδεια ασθενείας λάμβανε μειωμένες απολαβές. Κατέθεσε αντίγραφα καταστάσεων μισθοδοσίας των υπαλλήλων της Εναγομένης για τα έτη 2012-2014 οι οποίες αποτελούν μέρος του αρχείου της επιχείρησης της Εναγόμενης Εταιρείας και οι οποίες καταδεικνύουν την μείωση των μισθών, των υπερωριών, και γενικά των επιδομάτων (όπως μεταφορικά κ.α). Κατέθεσε επίσης αντίγραφα καταστάσεων μισθοδοσίας του Ενάγοντος για τα έτη 2010 με 2013, οι οποίες αποτελούν μέρος του αρχείου της επιχείρησης της Εναγόμενης Εταιρείας και οι οποίες καταδεικνύουν την μείωση των απολαβών του ιδίου. Το κούρεμα καταθέσεων του Μαρτίου του 2013, επέφερε μεγάλη οικονομική ζημιά στην Εναγόμενη εταιρεία και επιδείνωσε σε τεράστιο βαθμό τον κύκλο των εργασιών της. Αναγκαστικά, μετά το κούρεμα καταθέσεων το οποίο επέφερε τεράστιο πλήγμα στην οικονομία της Κύπρου και ακόμα περισσότερο στην οικοδομική βιομηχανία, η εταιρία προχώρησε σε απολύσεις προσωπικού, λόγω πλεονασμού. Κατέθεσε ως τεκμήριο αντίγραφο σχετικού ερωτηματολογίου (το πρωτότυπο στάλθηκε στις Κοινωνικές Ασφαλίσεις) που υπεβλήθηκε από την Εταιρεία, κατ' απαίτηση των Υπηρεσιών Κοινωνικών Ασφαλίσεων μαζί με αποσπάσματα των εξελεγμένων λογαριασμών της, για σκοπούς πληρωμής των απολυθέντων από το Ταμείο Πλεονασμού. Όπως φαίνεται και στο ερωτηματολόγιο, μαζί με τον κ. Κατσαμπά είχαν απολυθεί τότε και άλλοι υπάλληλοι της Εναγόμενης εταιρείας, για τον ίδιο λόγο. Η επιστολή απόλυσης του Ενάγοντος δόθηκε την 8ην Απριλίου του 2013, με περίοδο προειδοποίησης 6 εβδομάδων. Ο Ενάγων εργάστηκε κανονικά κατά την διάρκεια της περιόδου προειδοποίησης. Μετά τον τερματισμό της εργοδότησης του, ο Ενάγων έλαβε από την Εταιρεία τον μισθό του και τις αναλογίες για τον 13° μισθό. Παράλληλα, ο Ενάγων υπέβαλε αίτηση για πληρωμή αποζημιώσεων για απόλυση λόγω πλεονασμού. Μετά το τέλος της ακροαματικής διαδικασίας οι ευπαίδευτοι συνήγοροι με τις εμπεριστατωμένες γραπτές τους αγορεύσεις υποστήριξαν τις εκατέρωθεν θέσεις των διαδίκων. ΝΟΜΙΚΗ ΠΤΥΧΗ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΕΥΘΥΝΗ Η υποχρέωση επιμέλειας του εργοδότη προς τους εργοδοτουμένους του πηγάζει από τις πρόνοιες του άρθρου 51 του ΚΕΦ. 148, χωρίς να υπάρχει ειδική ρύθμιση, και βασίζεται στις αρχές του Κοινού Δικαίου τις οποίες το εν λόγω άρθρο κωδικοποιεί. Το καθήκον του εργοδότη σύμφωνα με την νομολογία είναι να καταβάλλει κάθε εύλογη φροντίδα για την ασφάλεια των υπαλλήλων του. Οφείλει δηλαδή να διατηρεί ασφαλές σύστημα και τόπο εργασίας και να παρέχει κατάλληλα μέσα για την εκτέλεση της εργασίας. Δεν υπέχει όμως καθήκον διατήρησης απόλυτα ασφαλούς συστήματος, αλλά συστήματος εύλογα ασφαλούς με βάση τους εγγενείς κινδύνους της συγκεκριμένης εργασίας. Ο εργοδότης έχει υποχρέωση να μην εκθέτει τους εργοδοτούμενους σε αχρείαστους κινδύνους εύλογα προβλεπτούς που θα μπορούσαν να εξουδετερωθούν με λογικά και προσιτά μέσα. Το πότε το σύστημα εργασίας είναι ασφαλές και γενικά το πότε ο εργοδότης έχει εκπληρώσει ή όχι το γενικό του καθήκον για εύλογη μέριμνα για την ασφάλεια των υπαλλήλων του, εξαρτάται από τις περιστάσεις της κάθε υπόθεσης. Όπως προκύπτει από τη νομολογία το καθήκον του εργοδότη για τη διατήρηση ασφαλούς συστήματος εργασίας περιγράφει μεταξύ άλλων (α) την οργάνωση της εργασίας, (β) τον τρόπο που θα εκτελεστεί η εργασία, (γ) τη σειρά των ενεργειών, (δ) τη λήψη προφυλάξεων για την ασφάλεια των εργατών (ε) το ρόλο που θα αναλάβει ο καθένας. Για να αποδειχθεί ευθύνη για αστικό αδίκημα θα πρέπει να αποδεικνύεται αμέλεια ή παράβαση νομικού καθήκοντος, καθώς επίσης και ότι η παράβαση αυτή επέφερε το ζημιογόνο αποτέλεσμα. Το βάρος της απόδειξης και των δύο αυτών στοιχείων βαρύνει τον Ενάγοντα και δεν μετατοπίζεται. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΡΤΥΡΙΑΣ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΗ ΕΥΘΥΝΗ Έχοντας σκιαγραφήσει την υπόθεση και τη νομική πτυχή, έρχομαι τώρα να αξιολογήσω τη μαρτυρία που αφορά το θέμα της ευθύνης για το εργατικό ατύχημα. Ως προς το θέμα της ευθύνης μαρτυρία έδωσαν η ΄Αννα Κανάρη (Μ.Ε.1), ο Ενάγοντας (Μ.Ε.2) και ο Παναγιώτης Νικολάου (Μ.Ε.3) ενώ για την Υπεράσπιση ο Στέλιος Στέφανος (Μ.Υ.1). Η αξιολόγηση είναι έργο λεπτό και δύσκολο κατά το οποίο το Δικαστήριο επιστρατεύει τις εμπειρίες και την πείρα του για να αντεπεξέλθει, έχοντας όμως ως πολύτιμο βοήθημα και τις αρχές αξιολόγησης που ανακύπτουν από τη Νομολογία του Ανωτάτου Δικαστηρίου. Η εκτίμηση της αξιοπιστίας ενός μάρτυρα δεν βασίζεται μόνο στην πειστικότητα που μεταδίδει το ύφος και ο τρόπος που αρθρώνει τη μαρτυρία του αλλά και στο περιεχόμενο της, συγκρινόμενο με το υπόλοιπο αποδεικτικό υλικό που υπάρχει στην υπόθεση (βλ. Βούτουνος ν. Αστυνομίας,
(2008)2 Α.Α.Δ. και Ευαγγέλου ν. Δημοκρατίας,
(2008)2 Α.Α.Δ. Επισημαίνω ότι μέσα στα πλαίσια της ζωντανής ατμόσφαιρας της δίκης είχα την ευκαιρία να παρακολουθήσω με προσοχή τους μάρτυρες που κατέθεσαν ενώπιον μου τόσο για το θέμα της ευθύνης όσο και για τις σωματικές βλάβες και ζημιές του Ενάγοντα. Αξιολόγησα τη μαρτυρία τους με βάση το περιεχόμενο την ποιότητα και τη σύγκριση της με την υπόλοιπη μαρτυρία, καθοδηγούμενη από σειρά παραγόντων όπως, μεταξύ άλλων, τη σαφήνεια και αμεσότητα των απαντήσεων, τη λογικοφάνεια και αληθοφάνεια της εκδοχής τους, την ύπαρξη ή μη υπερβολών ή ουσιωδών αντιφάσεων, την ύπαρξη οποιουδήποτε προσωπικού συμφέροντος ή προκατάληψης και διάφορα άλλα στοιχεία τα οποία θα αναφερθούν κατωτέρω. Η μαρτυρία αξιολογήθηκε στο σύνολο της και στη βάση μιας ενιαίας λογικής προσέγγισης και σε καμία περίπτωση μικροσκοπικά ή αποσπασματικά. Τονίζω ότι κατά την αξιολόγηση η κρίση της αξιοπιστίας του κάθε μάρτυρα έχει συσχετισθεί, αφού την έχω αντιπαραβάλει και διερευνήσει με την αντικειμενική υπόσταση των εκατέρωθεν θέσεων, δηλαδή, υποβάλλοντας τη στη βάσανο της συνεκτίμησης στο πλαίσιο του συνόλου της μαρτυρίας. Αρχίζοντας από την μαρτυρία της Άννας Κανάρη (Μ.Ε.1) Επιθεωρήτριας Εργασίας του Τμήματος Επιθεώρησης Εργασίας, η οποία εξέτασε τις συνθήκες του ατυχήματος μου δημιούργησε καλή εντύπωση. Περιέγραψε στο Δικαστήριο τα ευρήματα της στη σκηνή του υπό συζήτηση εργατικού ατυχήματος τα οποία δεν έχουν αμφισβητηθεί σοβαρά από την Υπεράσπιση και τα ευρήματα της παρουσιάζονται και με φωτογραφίες. Σε κάθε περίπτωση, τα στοιχεία τα οποία παρουσίασε στο Δικαστήριο και τα οποία περιλαμβάνονται και αποτυπώνονται στη Έκθεση της ως επίσης το σύνολο των αναφορών της μπορούν να αποτελέσουν τη βάση για περαιτέρω αξιολόγηση της μαρτυρίας και την εξαγωγή των αναγκαίων συμπερασμάτων για τα διαδραματισθέντα. Δεν εντοπίζονται στη μαρτυρία της στοιχεία, ικανά να κλονίσουν την καλή της ποιότητα. Σημειώνω όμως η διαπίστωση της ότι δεν υπήρχαν πατάρια με κιγκλιδώματα κατά μήκος της μεταφορικής ταινίας συνδέθηκε με οποιονδήποτε τρόπο με τις συνθήκες του επίδικου εργατικού ατυχήματος. Θετική υπήρξε επίσης η αντίληψή μου για την ποιότητα της μαρτυρίας του Ενάγοντα ως προς τις συνθήκες του ατυχήματος και η μαρτυρία του ως προς το ατύχημα δεν έχει αμφισβητηθεί σοβαρά από τη υπεράσπιση. Ανέφερε στο Δικαστήριο όλα όσα ήρθαν στη αντίληψη του λίγο πριν και για τις συνθήκες του εργατικού ατυχήματος και είμαι πεπεισμένη ότι ο μάρτυρας υπήρξε ειλικρινής με το Δικαστήριο. Αντίθετα η αντίληψη μου για τη ποιότητα της μαρτυρίας του Παναγιώτη Νικολάου (Μ.Ε.7) δεν ήταν η καλύτερη δυνατή. Είμαι πεπεισμένη ότι προσήλθε στο Δικαστήριο με διάθεση να βοηθήσει το Ενάγοντα. Στα πλαίσια αυτά αναφέρθηκε ότι είχε ακούσει το χειριστή του εργοστασίου να κλαίει και φωνάζει ότι έλαβε από τον επιστάτη οδηγίες για να ενεργοποιηθεί η μεταφορική ταινία ενώ τέτοια θέση δεν διατυπώθηκε στη Έκθεση Απαίτησης από το Ενάγοντα. Έχοντας επίσης υπόψη τη αναφορά του Ενάγοντα ότι δεν μπορούσε να συνεννοηθεί στη γλώσσα του χειριστή γιατί αυτός ήταν Ρουμάνος τα όσα ανέφερε δεν γίνονται αποδεκτά και απορρίπτονται. Σημειώνω επίσης ότι γενικότερα δεν βοήθησε τον Ενάγοντα στις συνθήκες του ατυχήματος αφού αυτός δεν ήταν παρών κατά την στιγμή του ατυχήματος. Δέχομαι επίσης τη μαρτυρία του ΜΥ1 Στέλιου Στεφάνου ως προς τις συνθήκες του ατυχήματος. Με λόγο απλό και πηγαίο ανέφερε στο Δικαστήριο όσα ήρθα στη αντίληψη του τόσο για πριν όσο και μετά το ατύχημα αλλά και τα όσα αναφέρθηκαν ως προς τη εμπειρία του Ενάγοντα και τη εκπαίδευση του για θέματα ασφάλειας ζητήματα τα οποία αποδέκτηκε και ο ίδιος ο Ενάγοντας στη μαρτυρία του. Δέχομαι επίσης ότι ο μάρτυρας δεν ήτο εξ αρχής στο σημείο που δημιουργήθηκε το πρόβλημα. Ειδοποιήθηκε με ασύρματο και ζήτησε από τον Ενάγοντα να πάει να το επιδιορθώσει. Δεν γνώριζε ο ίδιος ότι ήταν ήδη στη μεταφορική ταινία άλλο πρόσωπο και δεν είχε δώσει οδηγίες στο άλλο πρόσωπο να ανέβει στη μεταφορική ταινία. ΕΥΡΗΜΑΤΑ - ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Με βάση την πιο πάνω αξιολόγηση της μαρτυρίας, βρίσκω ότι τα πραγματικά περιστατικά της υπόθεσης έχουν ως ακολούθως: Ο Ενάγων 54 ετών, κατά τον ουσιώδη χρόνο του ατυχήματος, εργοδοτείτο από τους Εναγόμενους ως μηχανικός και συγκολλητής για 20 χρόνια περίπου. Οι Εναγόμενοι είναι εταιρεία περιορισμένης ευθύνης με έδρα την Λευκωσία και διεξάγει μεταξύ άλλων εργασίες λατόμευσης και εξόρυξης λατομευτικών υλικών. Στις 09.12.2010 στο Λατομείο Γεννάδιος Θεολόγου και Υιοι Λτδ, στο Μιτσερό, ο υπεύθυνος των Εναγομένων στον χώρο έδωσε οδηγίες στον Ενάγοντα να ανέβει πάνω σε μεταφορική ταινία η οποία μετέφερε πετρώματα απ΄ένα τούνελ προς την αβάτζιη και να βοηθήσει τον συνάδελφο του, Daniel Dascaulu, o oποίος ήταν ήδη πάνω στην ταινία, να την επιδιορθώσουν. Η μεταφορική ταινία βρισκόταν σε ύψος περί τα 3 μέτρα από το έδαφος. Η μεταφορική ταινία που σχετίζεται με το ατύχημα οδηγεί από ένα τούνελ προς την αβάτζιη. Στην συγκεκριμένη αβάτζιη καταλήγει και άλλη μεταφορική ταινία. Τα πετρώματα που μεταφέρονται και από τις δύο μεταφορικές ταινίες καταλήγουν πάνω από την αβάτζιη στην οποία πέφτουν τα πετρώματα. Στη συνέχεια τα πετρώματα πέφτουν από το κάτω μέρος της αβάτζιη σε άλλη μεταφορική ταινία τα οποία στη συνέχεια μέσω άλλων μεταφορικών ταινιών καταλήγουν στον σπαστήρα. Κατά μήκος της μεταφορικής ταινίας δεν υπήρχαν πατάρια με κιγκλιδώματα για να αποτρέπουν την πτώση προσώπων, κατά μήκος της μεταφορικής ταινίας, σε περίπτωση που οποιοδήποτε πρόσωπο βρισκόταν πάνω στην μεταφορική ταινία. Οι μεταφορικές ταινίες τίθενται σε λειτουργία από το χειριστήριο του εργοστασίου. Κατά την ώρα του ατυχήματος υπήρχε οπτική επαφή από το χειριστήριο του εργοστασίου με την μεταφορική ταινία που σχετίζεται με το πιο πάνω ατύχημα. Η απόσταση μεταξύ του χειριστηρίου και της πιο πάνω μεταφορικής ταινίας ήταν 16m περίπου. Το πλάτος μεταφορικής ταινίας 1m. Εξωτερικές διαστάσεις αβάτζιη στο άνω μέρος 1.98mx1.51m. Η απόσταση από την μεταφορική ταινία μέχρι το σημείο που αρχίζει να στενεύει η αβάτζιη ήταν 1.80m περίπου. Μέσα στο τούνελ, δίπλα από την συγκεκριμένη μεταφορική ταινία υπήρχε διακόπτης με κλειδί το οποίο σταματά τη λειτουργία της συγκεκριμένης μεταφορικής ταινίας και κλειδώνει. Σε αυτήν την περίπτωση ο χειριστής δεν μπορεί να θέσει σε λειτουργία την μεταφορική ταινία από το χειριστήριο του εργοστασίου. Για να τεθεί σε λειτουργία από το χειριστήριο θα πρέπει πρώτα να ξεκλειδώσει ο συγκεκριμένος διακόπτης. Ο διακόπτης αυτός υπήρχε πριν από το ατύχημα. Επίσης διέθεταν γραπτή εκτίμηση των κινδύνων. Ο κ. Buthariu Julian χειριστής του χειριστηρίου του εργοστασίου δεν είχε στην διάθεση του γραπτές οδηγίες για την ασφαλή εκτέλεση της εργασίας του κατά τον ουσιώδη χρόνο. Ο Ενάγων ανέβηκε πάνω στην εν λόγω μεταφορική ταινία από σκάλα τη οποία τοποθέτησε επί του τοίχου του τούνελ και πριν τη άνοδο του θα μπορούσε να κλειδώσει το κλειδί του διακόπτη για ακινητοποίηση της μεταφορικής ταινίας πριν να ανέβει πάνω σε αυτή. Ενώ ο Ενάγων μαζί με τον Daniel Dascalu εβρίσκοντο πάνω στην εν λόγω ταινία και βρίσκονταν και οι δύο στην άκρη/χείλος της μεταφορικής ταινίας και η εν λόγω μεταφορική ταινία ήταν ακινητοποιημένη, ο χειριστής στο χειριστήριο του εργοστασίου των Εναγομένων την έθεσε από λάθος σε λειτουργία, οπόταν ο Ενάγων και ο συνάδελφος του έπεσαν στην αβάτζιη συλλογής των πετρωμάτων. Ο κ. Daniel Dascalu μαζί με τον κ. Γρηγόρη Σαριμαχμούντοβ βοήθησαν τον Ενάγοντα να βγει από την αβάτζιη πάνω στην μεταφορική ταινία. Στη συνέχεια ο κ. Γρηγόρης Σαριμαχμούτοβ κατέβασε τον Ενάγοντα από την μεταφορική ταινία με τη βοήθεια μικρού τράκτορ. Στη συνέχεια ο Ενάγοντας μεταφέρθηκε με όχημα στο Γραφείο του κ. Στυλιανού Στέφανου και από εκεί με ασθενοφόρο στο Απολλώνιο Νοσοκομείο. Την ίδια μέρα η Επιθεωρήτρια Εργασίας κα Άννα Κανάρη ενημερώθηκε τηλεφωνικώς από τον κ. Στυλιανό Στέφανο, Διευθυντή Παραγωγής του Λατομείου Γεννάδιος Θεολόγου & Υιοί Λτδ, ότι ο Ενάγων τραυματίστηκε στο χέρι από πτώση και ότι μεταφέρθηκε σε Ιδιωτικό Νοσοκομείο, στάληκαν επίσης έντυπο γνωστοποίησης του ατυχήματος 21.12.2010 καθώς και στις 09.05.
- Το χώρο επισκέφθηκε η Μ.Ε.1 Άννα Κανάρη η οποία διερεύνησε το εργατικό ατύχημα. Από τα γεγονότα τα οποία έχουν τεθεί ενώπιον του Δικαστηρίου, όπως αυτά έχουν γίνει αποδεκτά, έχοντας σαν βάση τις πιο πάνω αρχές, είναι φανερό κατά την αντίληψή μου ότι οι Εναγόμενοι δεν έθεσαν ούτε επέβλεψαν τη εφαρμογή ασφαλούς συστήματος εργασίας εκθέτοντας σε κίνδυνο τα πρόσωπα που ανέβηκαν κατά τον ουσιώδη χρόνο στην μεταφορική ταινία για επιδιόρθωση με συνέπεια εκ λάθους να τεθεί σε λειτουργία η εν λόγω μεταφορική ταινία και συνεπώς υπό τις περιστάσεις κατά πάντα ουσιώδη με το υπό συζήτηση εργατικό ατύχημα χρόνο, υπήρξαν αμελείς. Μετά τη διαπίστωση αμέλειας από πλευράς των Εναγομένων, είναι αναγκαίο να εξεταστεί το ζήτημα και συντρέχουσας αμέλειας του Ενάγοντα, ισχυρισμός ο οποίος προβάλλεται από την υπεράσπιση. Καθοδηγούμενη από τις νομικές αρχές και την νομολογία (βλ. Αρχή Ηλεκτρισμού Κύπρου v. Χριστόφορος Χριστοφόρου ECLI:CY:AD:2015:A71, Πολ.Εφ. 82/10 ημερ. 05.02.2015) και με βάση τα ευρήματά μου, ο Ενάγοντας ο οποίος εργαζόταν στη ίδια εργασία πολλά χρόνια τόσο στους Εναγόμενους αλλά και στο συγκεκριμένο Λατομείο ως εργοδοτούμενος στα ίδια καθήκοντα και πολύ έμπειρος υπάλληλος έπρεπε να εφαρμόσει το σύστημα ασφάλειας για αποτροπή εκκίνησης της εν λόγω μεταφορικής ταινίας γυρίζοντας το κλειδί του διακόπτη. Κάτι που δεν έπραξε με αποτέλεσμα να έχει και ο ίδιος ευθύνη. Στην παρούσα υπόθεση ο Ενάγων παρά το ότι ήδη υπήρχε άλλο άτομο πάνω στη μεταφορική ταινία ο ίδιος ως ο πιο έμπειρος υπάλληλος για την επιδιόρθωση των εν λόγω μεταφορικών ταινιών όφειλε και ο ίδιος ως ο πλέον έμπειρος υπάλληλος και γνώστης του συστήματος ασφάλειας δηλαδή της ύπαρξης διακόπτη να τον κλείσει αφαιρώντας το κλειδί λαμβάνοντας έτσι αποτρεπτικά μέτρα για εκμηδένιση του κινδύνου να μπει σε λειτουργία η ταινία. Κρίνω υπό τις περιστάσεις έχοντας υπόψη ότι ο ΜΥ1 δεν ήταν παρών όταν ο ίδιος έφτασε στο μέρος ότι μπορεί να αποδοθεί αμέλεια στον Ενάγοντα σε ποσοστό 30%. MAΡΤΥΡΙΑ ΓΙΑ ΣΩΜΑΤΙΚΕΣ ΒΛΑΒΕΣ ΚΑΙ ΖΗΜΙΕΣ ΕΝΑΓΟΝΤΑ Για το θέμα της κατάστασης της υγείας του Ενάγοντα, των σωματικών του βλαβών, του πόνου και της ταλαιπωρίας που υπέστη και σχετικά με τη σοβαρότητα της κατάστασης του και της εξέλιξης που είχε ως και της θεραπείας που έτυχε αλλά και για τις ζημιές που υπέστη κατέθεσε ο Ενάγοντας (Μ.Ε.2), ο Δρ Μαρουδιάς (Μ.Ε.3), ο Δρ Σιάμισιης (Μ.Ε.4), ο Γιάννης Λιζίδης (Μ.Ε.5) ο Γεώργιος Χριστοφή (Μ.Ε.6) και ο Παναγιώτης Νικολάου (Μ.Ε.7) ενώ από πλευράς της Υπεράσπισης ο Στέλιος Στέφανος (Μ.Υ.1) ο Δρ Πηλαβάκης (Μ.Υ.2) και ο Μάριος Γεωργιάδης (Μ.Υ.3). ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΡΤΥΡΙΑΣ ΓΙΑ ΣΩΜΑΤΙΚΕΣ ΒΛΑΒΕΣ - ΖΗΜΙΕΣ Εξετάζοντας την μαρτυρία του Δρ Μαρουδιά (Μ.Ε.3) και Δρ Σιάμισιη (Μ.Ε.4) και του Δρ Πηλαβάκη (Μ.Υ.2) λέγω από την αρχή ότι αφού εξέτασα το επάγγελμα τους, την πείρα τους και τα προσόντα τους, έχοντας κατά νου τις αρχές που καθορίζουν το πότε ένας μάρτυρας είναι εμπειρογνώμονας, είναι η κατάληξη μου ότι οι μάρτυρες αυτοί είναι εμπειρογνώμονες. Κατά συνέπεια η μαρτυρία τους θα προσεγγιστεί με βάση τις αρχές προσέγγισης μαρτυρίας εμπειρογνώμονα. Όπως έχει συναφώς νομολογηθεί ο εμπειρογνώμονας κατ' εξαίρεση προς τον γενικό κανόνα που απαγορεύει την έκφραση γνώμης από μάρτυρα μπορεί να εκφράσει γνώμη αναφορικά με ζητήματα που εμπίπτουν στη σφαίρα της ειδικότητας του. Σε τέτοια περίπτωση ο εμπειρογνώμονας εφοδιάζει το Δικαστήριο με τα αναγκαία επιστημονικά κριτήρια για τον έλεγχο της ακρίβειας των συμπερασμάτων του έτσι που να μπορέσει το Δικαστήριο να διαμορφώσει τη δική του ανεξάρτητη κρίση με την εφαρμογή αυτών των κριτηρίων πάνω στα γεγονότα που αποδεικνύει η μαρτυρία. Πρέπει να σημειώσω από την αρχή ότι ως προς τις σωματικές βλάβες που υπέστη ο Ενάγων κατά τον ουσιώδη χρόνο και τα όσα έγιναν αργότερα δεν έχουμε διάσταση στη ιατρική μαρτυρία. Εν πάση περιπτώσει τα όσα αναφέρθηκαν από τον Δρ Μαρουδιά και Δρ Σιάμισιη για αντιμετώπιση των τραυμάτων κρίνω ότι δικαιολογούνται υπό τις περιστάσεις και γίνονται ανάλογα ευρήματα. Επίσης δέχομαι τη θέση του Δρ Σιάμιση για την αναγκαιότητα των φυσιοθεραπειών. Όμως δεν δέχομαι τα όσα αναφέρθηκαν από αυτούς για την ικανότητα του Ενάγοντα για εργασία και την πρόγνωση τους για το μέλλον. Ως προς τα πιο πάνω δέχομαι την μαρτυρία του Δρ Πηλαβάκη (ΜΥ2) ο οποίος μου έκανε πολύ καλή εντύπωση τόσο για την επιστημονική προσέγγιση που είχε στην διατύπωση των θέσεων του όσο και το απλό τρόπο με το οποίο μετέφερε στο Δικαστήριο τις θέσεις του δίνοντας όπου χρειαζόταν την αναγκαία τεκμηρίωση και επεξήγηση. Ως προς το ζήτημα της δυνατότητας του Ενάγοντα για εργασία δέχομαι ότι ο Ενάγοντας μπορεί να εργασθεί στη εργασία του αποφεύγοντας την ανυψώσει και των δύο χεριών του πέρα των 90% και βάρη πέρα των πέντε κιλών. Αξιολογώντας την μαρτυρία του Ενάγοντα σε σχέση με τις συνέπειες του τραυματισμού του βρίσκω ότι ήταν κατά βάση αξιόπιστος παρά το ότι υπερέβαλε σε διάφορα θέματα στα οποία θα αναφερθώ κατωτέρω. Τα όσα ανέφερε ως προς τη ταλαιπωρία και τους πόνους που είχε συνάδει με τα όσα ανέφεραν οι Μ.Ε.3 και Μ.Ε.
- Δέχομαι την μαρτυρία του ως προς τις συνέπειες του τραυματισμού του για τη ποιότητα της ζωής του στα αρχικά στάδια του τραυματισμού του και γίνονται ανάλογα ευρήματα. Όμως δεν μπορώ να δεχθώ ότι δεν μπορεί να οδηγήσει ούτε ότι υπάρχει ανικανότητα εργασίας έχοντας υπόψη ότι θα μπορούσε να εργασθεί τη εργασία του αποφεύγοντας την ανύψωση και των δύο ώμων πέρα των 90 μοιρών και βάρη πάνω από πέντε κιλά. Επίσης δέχομαι ότι ελάμβανε καθαρό ετήσιο εισόδημα από τη εργασία του πριν το ατύχημα €29.119,
- Δέχομαι επίσης τη μαρτυρία του Γιάννη Λιζίδη (Μ.Ε.5) ότι είχε κάνει φυσιοθεραπείες στον Ενάγοντα αξίας €5.400 και δέχομαι ότι αυτές δεν έχουν πληρωθεί ακόμη και επί αυτού του σημείου δεν δέχομαι την θέση του Ενάγοντα ότι αυτές έχουν πληρωθεί. Αξιολογώντας τη μαρτυρία του Μ.Ε.6 δεν δέχομαι την μαρτυρία του ούτε του Ενάγοντα ως προς το ποσό που διεκδικείται για μεταφορικά. Σημειώνεται ότι το ποσό που αναφέρεται από το Μ.Ε.6 δεν συνάδει με αυτό που ζητήθηκε στη Έκθεση Απαίτησης του Ενάγοντα. Εν πάση περιπτώσει είμαι πεπεισμένη ότι τόσο ο Μ.Ε.6 όσο και ο Ενάγων δεν είπαν την αλήθεια στο Δικαστήριο σε σχέση με αυτή την πτυχή της μαρτυρίας τους τη οποία απορρίπτω. Επίσης δέχομαι τη μαρτυρία του Στέλιου Στέφανου Μ.Υ.1 ως προς τα προβλήματα που αντιμετώπισαν οι Εναγόμενοι μετά την οικονομική κρίση και ότι δεν υπήρχαν υπερωρίες και επιδόματα. Eξετάζοντας τη μαρτυρία του Μάριου Γεωργιάδη Μ.Υ.1 κρίνω ότι ο μάρτυρας αυτός ήταν αξιόπιστος και τα όσα ανέφερε τόσο για τη οικονομική κατάσταση της εταιρείας από 2012-2014 αλλά και από την οικονομική ζημιά που επήλθε λόγω οικονομικής κρίσης και κούρεμα καταθέσεων το Μάρτιο του 2013 αποτυπώνονται στις καταστάσεις μισθοδοσίας των υπαλλήλων και γενικότερα στα στοιχεία που κατέθεσε. ΕΥΡΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΣΩΜΑΤΙΚΕΣ ΒΛΑΒΕΣ ΕΝΑΓΟΝΤΑ Κατ' ακολουθία της πιο πάνω αξιολόγησης προχωρώ στη διατύπωση των ευρημάτων του Δικαστηρίου. Ο Ενάγων ηλικίας 54 ετών, κατά τον ουσιώδη χρόνο του δυστυχήματος και 60 1/2 σήμερα, συνεπεία του επίδικου δυστυχήματος υπέστη, εξάρθρημα δεξιού ώμου και κάταγμα του μείζονος βραχιονίου ογκώματος. Το εξάρθρημα του ώμου ανατάχθηκε με σχετική δυσκολία υπό χαλάρωση με διαζεπάμη και αναλγητικά. Στη συνέχεια εισήχθη στο Απολλώνειο Ιδιωτικό Νοσοκομείο και την επομένη υποβλήθηκε σε χειρουργική ανάταξη και οστεοσύνθεση του κατάγματος υπό Γενική Αναισθησία. Οι ακτινογραφίες έδειξαν απώλεια στηρίξεως και στις 11.02.10 χειρουργήθηκε από τον ίδιο και τον Δρ Γ. Σιάμισιη, με τέσσερις διαυλικές βίδες. Εξήλθε μετά από 4 μέρες και έκτοτε παρακολουθείται σαν εξωτερικός ασθενής. Στις 30.01.11 άρχισε κινησιοθεραπεία που συνεχίζει. Λόγω περιορισμένης απαγωγής του δεξιού ώμου στις 03.05.11 έγινε ηλεκτρομυογράφημα από τον Δρ Κ.Πούγιουρο που έδειξε μερική βλάβη στο μασχαλιαίο νεύρο που είναι επιπλοκή του εξαρθρήματος του ώμου. Κατά την κλινική εξέταση στις 19.07.2011 διαπιστώθηκε αδυναμία έξω στροφής και απαγωγής του ώμου καθώς και πόνο κατά τις κινήσεις. Έγιναν παρακλινικές εξετάσεις α/α ώμου δεξιά και ΜRI δεξιού ώμου και διαπιστώθηκε παρεκτόπιση καταγμάτων δεξιού ώμου και χαλάρωση υλικών οστεοσύνθεσης. Στις 02.08.2011 υπό γενική αναισθησία έγινε αρθροσκόπιση δεξιού ώμου όπου διαπιστώθηκε επώλωση του επιχειλίου χόνδρου και υμενίτιδα. Έγινε καθαρισμός με Shaver. Ακολούθως έγινε θωρακοδελτοειδής προσπέλαση και με χρήση ακτινοσκοπικού μηχανήματος ανευρέθηκε παρεκτοπισμένο το μείζων και έλασων βραχιόνιο όγκωμα. Έγιναν αποκολλήσεις και με χρήση πλάκας έγινε καθήλωση στην ανατομική θέση των ογκωμάτων και με δύο βίδες έγινε καθήλωση του υπακανθίου και υπερακανθίου στην ανατομική τους θέση. Αρχικά τοποθετήθηκε ανάρτηση και ακολούθως φυσιοθεραπεία. Ως προς τα κατάλοιπα του τραυματισμού του παρέμειναν δύο ουλές μια 8 εκ. εγκάρσια στο έξω άνω άκρο του βραχίονα και μια πρόσθια 17 εκ. και οι δυο είναι ήρεμες και όχι αντιαισθητικές. Διαπιστώθηκε ενεργητική ικανότητα ανύψωσης - απαγωγής του δεξιού ώμου στις 90+°. Μερική μείωση της έσω κυρίως στροφής και πολύ λίγο της έξω στροφής. Ελαφρά υποτονία των περί τον δεξιό ώμο μυών. Η ανάπτυξη του δικέφαλου και τρικέφαλου ικανοποιητική δηλαδή μπορεί να κλείσει την αγκώνα εναντίον αντίστασης (δικέφαλος) και μπορεί να ανοίξει την αγκώνα εναντίον αντίστασης. Η μερική δυσκαμψία του δεξιού ώμου επιτρέπει να αυτοεξυπηρετείται, να οδηγά και να χρησιμοποιεί το δεξιό χέρι του κάνοντας πολλές χειρωνακτικές εργασίες. Όμως εργασίες που προϋποθέτουν ανύψωση βαριών αντικειμένων πέραν των πέντε κιλών και πέραν του ύψους του ώμου του με τα δύο χέρια δεν θα μπορεί να κάνει. Μπορεί να εργάζεται στη εργασία του εκτελώντας αρκετές εργασίες με εξαίρεση βαριές εργασίες που χρειάζονται ανύψωση των χεριών πέρα του ύψους των ώμων. ΝΟΜΙΚΗ ΠΤΥΧΗ ΓΙΑ ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΕΙΣ: Οι αποζημιώσεις που επιδικάζονται από τα Δικαστήρια πρέπει να είναι δίκαιες και λογικές. Στόχος είναι να αποδοθεί δικαιοσύνη στην απώλεια και στη ζημιά χωρίς να τίθεται υπέρμετρο βάρος στον αδικοπραγούντα. (βλ. Paraskevaides (Overseas) Ltd v. Christofi
(1982)1 C.L.R. 789). Είναι επίσης σταθερή η τάση για ελευθεροποίηση των ποσών που επιδικάζονται ως γενικές αποζημιώσεις η οποία καταλήγει σε αύξηση τους σε σύγκριση με εκείνο που θεωρείτο το μέτρο στο παρελθόν έτσι που να τοποθετείται μεγαλύτερη αξία στον ανθρώπινο πόνο. Σκοπός των αποζημιώσεων είναι η αποκατάσταση του θύματος του αστικού αδικήματος στη θέση στην οποία εύλογα θα μπορούσε να αναμένεται ότι θα βρισκόταν εάν δεν τραυματιζόταν. Προηγούμενες αποφάσεις δεν αποτελούν δεσμευτικό προηγούμενο υπό την έννοια της αρχής του stare decisis αλλά παρέχουν καθοδήγηση. Πρέπει επίσης να λαμβάνεται υπόψη η συνεχής μείωση της αξίας του χρήματος. Προηγούμενες αποφάσεις αναφορικά με αποζημιώσεις μόνο ενδεικτική σημασία μπορούν να έχουν γιατί κάθε ειδική περίπτωση διαφέρει ανάλογα με το είδος και την έκταση του τραυματισμού καθώς και τις ιδιαίτερες συνθήκες κάθε υπόθεσης. Μελέτησα με προσοχή τα στοιχεία αριθμού υποθέσεων μεταξύ των οποίων και αυτές που με παρέπεμψαν οι ευπαίδευτοι συνήγοροι στις οποίες καθορίστηκαν ποσά γενικών αποζημιώσεων για παρόμοιους τραυματισμούς και τα σύγκρινα με αυτά της υπό κρίση περίπτωσης. (βλ. Ευριπίδη Συκοπετρίτη Λτδ v. Λάμπρου Αθηνάκη
(2005)1 Α.Α.Δ. 844, Μαρία Πέτρου v. Ιωάννη Γαλάνη
(2009)1 ΑΑΔ 84, Κωμιάτη Γεώργιος Πολυκράτη v. Κώστα Πόλιτσου και Άλλου
(2001)1 Α.Α.Δ. 226, Θεοδώρου Στέλιος v. Aνδρέα Βασιλείου
(2007)1 ΑΑΔ 1192, Ανδρούλλα Προκοπίου Αντωνίου v. Δημήτρη Κυριακού, Πολ.Εφ. Αρ. 363/2011, Βαρβάρα Νικολάου v. Στέλιος Στυλιανού κ.α., Π.Ε. 412/2008, ημερομηνίας 11.10.2011). Αφού έλαβα υπόψη μου το είδος και τη φύση των κακώσεων που υπέστη ο Ενάγων, τη φύση και τη διάρκεια της θεραπείας που ακολούθησε, τον πόνο και ταλαιπωρία που υπέστη και εξακολουθεί να έχει, την απώλεια των ανέσεων του το γεγονός ότι του παρέμειναν κατάλοιπα και προβλήματα ως επακόλουθα του τραυματισμού, ως επίσης και την δυσκολία που αντιμετωπίζει ο Ενάγοντας γενικότερα από τον πιο πάνω τραυματισμό ως τα έχει περιγράψει, κρίνω ότι ένα ποσό της τάξεως των €50.000 θα αποτελούσε για την περίπτωση του δίκαιη και λογική αποζημίωση υπό μορφή γενικών αποζημιώσεων. ΕΙΔΙΚΕΣ ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΕΙΣ Ως αναφέρθηκε πιο πάνω με δήλωση που έγινε από το ευπαίδευτο συνήγορο των Εναγομένων για τις ειδικές αποζημιώσεις υπό στοιχεία β-στ συμφωνήθηκε επί πλήρους ευθύνης το ποσό των €7.392,
- Παρέμειναν ως επίδικο θέμα οι αξιώσεις του Ενάγοντα που αφορούν απώλεια απολαβών από τη εργασία του μέχρι Μάρτιο του
- Όπως προέκυψε από τη μαρτυρία ο Ενάγων εργαζόταν μέχρι το ατύχημα και είχε πληρωθεί μέχρι τις 31.12.10 από την εργασία του. Σύμφωνα με το Τεκμήριο 3 αλλά και αναλυτικά ως εμφαίνεται στο Τεκμήριο 19 για το έτος 2010 είχε καθαρές απολαβές €29.119,45 από αυτό το ποσό για το έτος 2011 θα πρέπει να αφαιρεθούν τα οδοιπορικά δηλαδή δικαιούται ο Ενάγων ποσό €25.343,
- Επίσης για το 2012 θα πρέπει να αφαιρεθούν τα οδοιπορικά και σύμφωνα με τη μαρτυρία των ΜΥ1 και ΜΥ3 τη οποία έχω αποδεκτεί οι υπερωρίες καθώς και το επίδομα βάρδιας που λόγω της κρίσης δεν εδίδοντο δηλαδή δικαιούνται το ποσό €19.460,35 και ποσό €3.997,52 για δύο μήνες πριν να επαναπροσληφθεί. Έτσι ο Ενάγων δικαιούται μέχρι τη επιστροφή του στη εργασία τον Μάρτιο του 2013 δηλαδή από 01.01.2011 - 28.02.13 το συνολικό ποσό των €48.802 ως απώλεια μισθών. Επίσης δέχομαι ότι δικαιούται το ποσό των €5.400 για τις φυσιοθεραπείες που έχει κάνει συνεπεία των σωματικών βλαβών που υπέστη. ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΕΙΣ ΓΙΑ ΑΠΩΛΕΙΑ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΙΚΗΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑΣ Η αξίωση αυτή προωθήθηκε έχοντας ως βάση τη θέση ότι ο Ενάγων δεν μπορεί να ασκήσει το επάγγελμα του αλλά μια πιο ελαφριά εργασία. Ως προς το θέμα της απώλειας μελλοντικών εισοδημάτων που απαιτεί ο Ενάγων, στην υπόθεση Μαυροπετρή ν. Λουκά
(1995)1ΑΑΔ 66 επισημαίνεται η διάκριση των περιπτώσεων μείωσης της ικανότητας για εργασία από εκείνες όπου αποδεικνύεται συγκεκριμένη απώλεια εισοδήματος. Με αναφορά στην Αγγλική νομολογία, στην υπόθεση εκείνη λέχθηκε ότι η διάκριση δεν φαίνεται να έχει στέρεη νομική βάση, αλλά αντανακλά περισσότερο τις διαφορές μεταξύ υποθέσεων όπου η μελλοντική ζημιά εξειδικεύεται και αποκρυσταλλώνεται και εκείνων όπου η μελλοντική ζημιά δεν συγκεκριμενοποιείται. Όπου ελλείπουν τα στοιχεία για αριθμητικό προσδιορισμό μελλοντικής ζημιάς με τη μέθοδο του πολλαπλασιαστή και πολλαπλασιαστέου, η διαφαινόμενη ζημιά συμπλέκεται με τις γενικές αποζημιώσεις και αποτιμάται κάτω από πλατιά σκοπιά, υπό το φως του συνόλου των δεδομένων της υπόθεσης (βλ. Μιχαήλ κ.α. ν. Φίλιου Γ. Συκοπετρίτη Λτδ κ.α.
(2000)1(Β) Α.Α.Δ. 1049, Κωμιάτη ν. Πόλιτσου κ.α.
(2001)1(Α) Α.Α.Δ. 226, Τιτώνη ν. Χαρ. Πηλακούτας Λτδ
(2001)1(Α) Α.Α.Δ. 479, St. Marina Sport. Promot. Ltd v. Dimitrov
(2004)1(Γ) Α.Α.Δ. 1663, Jamal Ismail ν. Μιχαήλ Αντωνίου κ.α., Πολ. Έφ. Αρ. 333/2009, ημερομηνίας 12.2.2014). Στην παρούσα υπόθεση, αποτελεί εύρημα του Δικαστηρίου ότι ο Ενάγων είναι ικανός να εκτελεί την εργασία του παρά το ότι δεν μπορεί να σηκώσει τα χέρια πάνω από τους ώμους. Όπως λέχθηκε στην υπόθεση Θεοδωρίδης ν. Χατζημιχαήλ
(1991)1 Α.Α.Δ. 1106, ο καθορισμός της ανικανότητας προσώπου για εργασία έχει ως λόγο την ικανότητα του για εργασία με αναφορά στην κατάσταση της υγείας του. Ως αναφέρθηκε πιο πάνω ο Δρ Πηλαβάκης έκρινε ότι ο Ενάγων μπορούσε να εργασθεί στη ειδικότητα του και ο ίδιος ο Ενάγων ζήτησε να εργασθεί στους εργοδότες τους πράγμα που έγινε μετά από δική του επιλογή. Το θέμα που προέκυψε δηλαδή το ότι απελύθη μετά το Μάρτιο του 2013 δεν κρίνω ότι συνδέεται με προσπάθεια των Εναγομένων να τον εξαπατήσουν. Κρίνω και αποτελεί εύρημα μου με βάση τη προσαχθείσα μαρτυρία δηλαδή την μαρτυρία του Στέλιου Στεφάνου Μ.Υ.1 και του Μάριου Γεωργιάδη Μ,Υ,3 την οποία αποδέχομαι ως εξηγήθηκε πιο πάνω ότι ο Ενάγων απελύθει λόγω της οικονομικής κρίσης που έπληξε και την επιχείρηση των Εναγομένων. Σημειώνω ότι ο Ενάγων αποδέχθηκε ότι απελύθη λόγω πλεονασμού υποβάλλοντας αίτηση για αποζημίωση λόγω απόλυσης του για πλεονασμό και οι αντίθετες του θέσεις δεν γίνονται αποδεκτές και απορρίπτονται. Ως εκ τούτου η απαίτηση του αυτή δεν μπορεί να γίνει αποδεκτή και απορρίπτεται. ΤΟΚΟΣ Το άρθρο 58Α του Περί Αστικών Αδικημάτων Νόμου Κεφ. 148, όπως έχει τροποποιηθεί από το Νόμο 49(Ι) του 1997, προνοεί για την επιδίκαση τόκου προς 8% ετησίως εκτός αν συντρέχουν ικανοποιητικοί λόγοι περί του αντιθέτου, επί των αποζημιώσεων για σωματική βλάβη ή θάνατο συνεπεία αστικών αδικημάτων για ολόκληρη ή μέρος της περιόδου μεταξύ της ημερομηνίας κατά την οποία γεννήθηκε το αγώγιμο δικαίωμα και της ημερομηνίας καταχώρησης της αγωγής. Το θέμα του καθορισμού του τόκου εμπίπτει εντός των πλαισίων της διακριτικής ευχέρειας του Δικαστηρίου. Εκτενής ανάλυση του θέματος με ειδική αναφορά στην Αγγλική νομολογία έγινε στην υπόθεση Φοινικαρίδης ν. Γεωργίου
(1991)1 ΑΑΔ
- Στην πιο πάνω υπόθεση τονίσθηκε, μεταξύ άλλων, ότι ένας παράγοντας που δεν μπορεί να παραγνωριστεί είναι ο τρόπος με τον οποίο προωθείται η αγωγή προς εκδίκαση που μπορεί να έχει και δεν τον εμποδίζει η μη ανύψωση των χεριών πέρα των ώμων. Σε σχέση με τις ειδικές αποζημιώσεις το θέμα τέθηκε ως εξής από τον Δικαστή του Ανωτάτου Δικαστηρίου Ι. Κωνσταντινίδη στην Φοινικαρίδης (πιο πάνω) στις σελίδες 494-495: «Το ύψος των ειδικών ζημιών είναι γνωστό κατά το χρόνο της δίκης και ως θέμα αρχής, το ορθό θα ήταν να επιδικάζεται τόκος από την ημερομηνία κατά την οποία ο Ενάγων είχε υποστεί την κάθε ζημιά. Όμως αυτό θα συνεπαγόταν πολυδιάσπαση των ποσών και ενασχόληση με πολλές αριθμητικές πράξεις συνήθως με αντικείμενο μικρά ποσά κάθε φορά. ......................... Έτσι ευνοήθηκε η προσέγγιση του θέματος πάνω σε γενικές γραμμές και προκρίθηκε ως δίκαιη η επιδίκαση τόκου πάνω στο συνολικό ποσό των ειδικών αποζημιώσεων που επιδικάζονται από την ημέρα της γέννησης του αγώγιμου δικαιώματος ως τη δίκη, μειωμένου όμως κατά το μισό ώστε να αντισταθμιστεί το γεγονός ότι δεν προκύπτει όλη η ζημιά από την αρχή. Τονίζεται πως αυτό μόνο σε συνηθισμένες περιπτώσεις. Δεν αποκλείεται διαφορετική προσέγγιση όταν τα ιδιαίτερα περιστατικά της κάθε υπόθεσης το δικαιολογούν.» Έχοντας υπόψη τα πιο πάνω και έχοντας υπόψη επίσης το χρόνο καταχώρησης της Αγωγής και το χρόνο καταχώρησης της Έκθεσης Απαίτησης κρίνω ότι οι αποζημιώσεις θα πρέπει να φέρουν τόκο από καταχώρηση της Έκθεσης Απαίτησης. ΚΑΤΑΛΗΞΗ Κατ' ακολουθία όλων των πιο πάνω εκδίδεται απόφαση υπέρ του Ενάγοντα και εναντίον των Εναγομένων ποσοστό 70% επί του ποσού €61.594= δηλαδή €43.116= υπό μορφή ειδικών αποζημιώσεων και ποσοστό 70% επί του ποσού των €50.000= δηλαδή €35.000= υπό μορφή γενικών αποζημιώσεων για πόνο και ταλαιπωρία ως εξηγήθηκε ανωτέρω. Σε ότι αφορά το θέμα του τόκου για τις γενικές αποζημιώσεις των €35.000= επιδικάζω νόμιμο τόκο από ημερομηνία καταχώρησης της Έκθεσης Απαίτησης και για τις ειδικές αποζημιώσεις ποσό €43.116= επιδικάζεται το ½ του νόμιμου τόκου από την ημερομηνία γένεσης του αγώγιμου δικαιώματος δηλαδή 09.12.
- Τέλος, τα έξοδα της παρούσας αγωγής, όπως αυτά θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή στην ανάλογη κλίμακα και εγκριθούν από το Δικαστήριο, επιδικάζονται υπέρ του Ενάγοντα και εναντίον των Εναγομένων με νόμιμο τόκο. (Υπ)............ Γ.Κυριακίδου, Α.Ε.Δ. Πιστό αντίγραφο Πρωτοκολλητής /ΣΗ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο