← Κύπρος

Costas Kyriakou & Sons Ltd ν. Investaxion Holdings Ltd, Αρ. Αγωγής: 5231/11, 29/12/2017

Costas Kyriakou & Sons Ltd ν. Investaxion Holdings Ltd, Αρ. Αγωγής: 5231/11, 29/12/2017 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLEF:2017:A411 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ Ενώπιον: Χρ. Ρασπόπουλου, Ε.Δ. Αρ. Αγωγής: 5231/11 Costas Kyriakou & Sons Ltd Ενάγουσας και Investaxion Holdings Ltd Εναγομένης Ημερομηνία: 29 Δεκεμβρίου 2017 Εμφανίσεις: Για τους Ενάγοντες: κ. Ν. Ηλία με κα Ε. Χαραλάμπους Για την Εναγόμενη: κ. Α. Πέτσας ΑΠΟΦΑΣΗ Με την παρούσα αγωγή, η Ενάγουσα αξίωνε αρχικά το ποσό των €71.236,13 ως υπόλοιπο αμοιβής για εκτελεσθείσα εργασία δυνάμει συμφωνίας μεταξύ των διαδίκων για ανοικοδόμηση του έργου Harbour View Tower και/ή Harbour View Residence. Όπως θα διαφανεί πιο κάτω, κατά την ακροαματική διαδικασία, η απαίτηση μειώθηκε σε €59.938,

  1. Σύμφωνα με τις λεπτομέρειες της Έκθεσης Απαίτησης, η Ενάγουσα εταιρεία η οποία ασκεί εργασίες εργοληπτών και/ή εργολάβων ανέγερσης οικοδομών συμφώνησε με την Εναγομένη, την ανέγερση συγκροτήματος με την επωνυμία Harbour View Residence σε ακίνητη περιουσία, ιδιοκτησίας της Εναγόμενης. Με βάση την πιο πάνω συμφωνία, η Ενάγουσα ανέλαβε την ανοικοδόμηση του πιο πάνω έργου με βάση αρχιτεκτονικά σχέδια των κ.κ. Λ. Αγαπίου & Συνεργάτες Λτδ και/ή του Αρχιτέκτονα κ. Λάκη Αγαπίου. Με βάση την συμφωνία, η ανέγερση του εν λόγω συγκροτήματος έπρεπε να ολοκληρωθεί εντός τακτής προθεσμίας έναντι του ποσού των €2.164.
  2. Σύμφωνα πάντα με τις δικογραφημένες θέσεις της Ενάγουσας, η ανέγερση του έργου ολοκληρώθηκε πλήρως και παρά το γεγονός ότι η Εναγόμενη κατέβαλε κατά διαστήματα διάφορα ποσά ανάλογα με την πρόοδο των εργασιών και σύμφωνα πάντοτε με τις οδηγίες και/ή τα διατακτικά των Αρχιτεκτόνων, εντούτοις παρέμεινε υπόλοιπο προς πληρωμή το οποίο ανέρχεται σε €71.236,
  3. Κατά ή περί την 21.4.2011, οι Αρχιτέκτονες του έργου εξέδωσαν πιστοποιητικό των εργασιών του συγκροτήματος, στην οποία βεβαιώθηκε και πιστοποιήθηκε ότι κατά την αποπεράτωση του έργου παρέμεινε υπόλοιπο προς πληρωμή προς την Ενάγουσα το ποσό των €71.236,
  4. Παρά τις επανειλημμένες οχλήσεις της Ενάγουσας προς την Εναγομένη, περιλαμβανομένων επιστολών της ίδιας της Ενάγουσας αλλά και των Δικηγόρων της, η Εναγόμενη παραλείπει μέχρι σήμερα να καταβάλει το υπόλοιπο της αμοιβής των €71.236,
  5. Με την Έκθεση Υπεράσπισης, η Εναγομένη ισχυρίζεται ότι λόγω της δικαιολογημένης παράτασης χρόνου αποπεράτωσης των εργασιών του πιο πάνω έργου για την οποία συμφώνησαν και τα δύο μέρη, υπεγράφη μεταξύ των διαδίκων η συμφωνία ημερομηνίας 30.10.2009 με την οποία συμφωνήθηκε ρητά ότι πέραν του ποσού των €206,304 συν Φ.Π.Α. το οποίο αντιπροσωπεύει επιπρόσθετα κόστη, έξοδα και διαφυγόν κέρδος λόγω της παράτασης του χρόνου αποπεράτωσης του έργου, ουδεμία άλλη αξίωση υφίσταται μεταξύ των διαδίκων αναφορικά με το έργο ή και το συμβόλαιο. Η θέση της Εναγομένης είναι ότι η ανωτέρω συμφωνία έγινε μεταξύ των μερών προς πλήρη εξόφληση του οικοδομικού συμβολαίου και βάσει αυτής ουδέν ποσό οφείλεται. ΜΑΡΤΥΡΙΑ Για την πλευρά της Ενάγουσας κατέθεσαν 3 μάρτυρες (ΜΕ). Για την Εναγόμενη κατέθεσε 1 μάρτυρας υπεράσπισης (ΜΥ). Παραθέτω πιο κάτω με την μέγιστη δυνατή πληρότητα την μαρτυρία που έδωσε ο κάθε μάρτυρας. Επισημαίνω ότι μεγάλο μέρος των γεγονότων που περιβάλλουν την παρούσα υπόθεση, δεν τελεί υπό διαφωνία ή υπό αμφισβήτηση. Η διαφωνία των μερών άπτεται, κατά κύριο λόγο, νομικών ζητημάτων. Κωνσταντίνος Κωνσταντίνου (ΜΕ1) Ο ΜΕ1 είναι πολιτικός μηχανικός, διευθυντής και μέτοχος της Ενάγουσας η οποία ασχολείται με εργασίες εργολάβων ανέγερσης οικοδομών. Ο ΜΕ1 ανέφερε ότι στις 22.9.2006, η Ενάγουσα συνήψε γραπτή συμφωνία με την Εναγόμενη για την ανέγερση συγκροτήματος με καταστήματα στο ισόγειο και διαμερίσματα στους ορόφους με την επωνυμία «Harbour View Tower και Harbour View Residence» (στο εξής «συμφωνία εργολαβίας), με βάση αρχιτεκτονικά σχέδια των Αρχιτεκτόνων Λ. Αγαπίου & Συνεργάτες Λτδ και του Αρχιτέκτονα κ. Λάκη Αγαπίου. Ο ΜΕ1 παρουσίασε το σχετικό έγγραφο «Ε1 (Α) Έντυπο Κυρίως Συμβολαίου για Οικοδομικά Έργα (Με ποσότητες) (βλ. Τεκμήριο 1). Με βάση την συμφωνία εργολαβίας, η ανέγερση του εν λόγω συγκροτήματος έπρεπε να ολοκληρωθεί μέχρι τις 2.4.2008, έναντι του ποσού των €2.164.
  6. Επειδή υπήρξε δικαιολογημένη παράταση του χρόνου αποπεράτωσης των εργασιών, στις 30.10.2009 όταν και έγινε η προσωρινή παραλαβή του έργου με εξαίρεση τον 2 όροφο στον οποίο συνεχίστηκαν οι εργασίες, η Ενάγουσα υπέγραψε με την Εναγόμενη συμφωνία διακανονισμού για παράταση χρόνου αποπεράτωσης των εργασιών της Συμφωνίας Εργολαβίας μέχρι την 11.5.2009 και καταβολή αποζημιώσεων (στο εξής «συμφωνία διακανονισμού») (βλ. Τεκμήριο 2). Βάσει της συμφωνίας διακανονισμού, η Εναγόμενη θα κατάβαλλε το ποσό των €206.304 πλέον ΦΠΑ για πρόσθετα κόστη, έξοδα και διαφυγόν κέρδος που υπέστη η Ενάγουσα λόγω της δικαιολογημένης παράτασης του χρόνου αποπεράτωσης των εργασιών του συμβολαίου εργολαβίας μέχρι τις 11.05.
  7. Το ποσό αυτό θα εξοφλείτο με παραχώρηση διαμερίσματος αξίας €191.304,00 πλέον Φ.Π.Α. και καταβολή ποσού €15.000,00 πλέον Φ.Π.Α. Το ποσό αυτό περιλαμβάνεται στο πιστοποιητικό πληρωμής αριθμός 32 που έκδωσε ο Αρχιτέκτονας. Ο Αρχιτέκτονας εξέδωσε συνολικά 33 Πιστοποιητικά Πληρωμής. Ειδικότερα, μετά την υπογραφή της συμφωνίας διακανονισμού, ο Αρχιτέκτονας εξέδωσε τα Πιστοποιητικά Πληρωμής υπ' αριθμό 32 και
  8. Το πιστοποιητικό πληρωμής υπ' αρ.32 (βλ. Τεκμήριο 3) εκδόθηκε στις 8.12.2009 και αφορούσε το ποσό των €246.137,00 πλέον Φ.Π.Α και έχει εξοφληθεί πλήρως. Το πιστοποιητικό πληρωμής υπ' αρ.33 (βλ. Τεκμήριο 4) εκδόθηκε στις 21.4.2011 και αφορούσε το ποσό των €61.944,46 πλέον Φ.Π.Α το οποίο παραμένει μέχρι σήμερα απλήρωτο. Επιπρόσθετα, η Ενάγουσα, σε σχέση με τα Πιστοποιητικά Πληρωμής υπ' αριθμό 32 και 33, εξέδωσε τιμολόγια με αριθμό 01597 και 01785 αντίστοιχα (βλ. Τεκμήρια 5 και 6). Με βάση εισήγηση του Επιμετρητή Ποσοτήτων Κίκη Καλοψιδιώτη (βλ. Τεκμήριο 7),, το Πιστοποιητικό Πληρωμής 32 περιλαμβάνει ποσό €39.833,00 πλέον ΦΠΑ για εκτελεσθείσα εργασία, αυξήσεις ημερομισθίων και αποδέσμευση κράτησης πλέον εξόφληση του ποσού της συμφωνίας διακανονισμού ημερομηνίας 30.10.2009, ήτοι μετρητά €15.000,00 πλέον Φ.Π.Α. και παραχώρηση διαμερίσματος αξίας €191.304,00 πλέον Φ.Π.Α. Ο Αρχιτέκτονας του έργου υιοθέτησε την εισήγηση του Επιμετρητή Ποσοτήτων και εξέδωσε το Πιστοποιητικό
  9. Η Εναγόμενη εξόφλησε ανεπιφύλακτα και χωρίς οποιαδήποτε διαμαρτυρία το Πιστοποιητικό 32 με την παραχώρηση διαμερίσματος προς την Ενάγουσα, ως προέβλεπε η συμφωνία διακανονισμού (βλ. Τεκμήριο 8) και καταβολή του ποσού των €63,057.95 με επιταγή της «LAIKI BANK» (βλ. Τεκμήρια 9 και 10) Επιπρόσθετα, στο Πιστοποιητικό Πληρωμής υπ' αριθμό 32, φαίνεται από την περιγραφή «Μείον κρατήσεις» ότι κατακρατείτο το συνολικό ποσό των €63.944,46 πλέον ΦΠΑ. Ο ΜΕ1 εξήγησε ότι η κράτηση αυτή γινόταν σύμφωνα με τις πρόνοιες του άρθρου 31 της Συμφωνίας Εργολαβίας και αποτελεί το συσσωρευμένο ποσό κράτησης από την αρχή του επίδικου έργου. Με το Πιστοποιητικό Πληρωμής 33 το ποσό των €63.944,46 πλέον ΦΠΑ, μείον το ποσό των €2.000,00 πλέον ΦΠΑ που αφορούν κακοτεχνίες, ήτοι συνολικά €71.236,13 αποδεσμεύτηκε και πιστοποιήθηκε για πληρωμή. Απαντώντας σε ερωτήσεις του συνηγόρου της Ενάγουσας, ο ΜΕ1 ανέφερε ότι αφού μελέτησε ξανά τον τελικό λογαριασμό, διαπίστωσε ότι η κράτηση η οποία αναγράφεται στο πιστοποιητικό του επιμετρητή, ήτοι €54.120, δεν συμφωνεί με την πιστοποίηση του αρχιτέκτονα ο οποίος έβαλε ποσό €63.944.
  10. Ο ΜΕ1 ανέφερε ότι το πιστοποιηθέν ποσό το οποίο έπρεπε να αναγράφεται στο πιστοποιητικό 33 είναι €54.120 μείον €2.000 που έχει αποκοπεί για κακοτεχνίες. Συνεπώς, το ποσό πιστοποίησης πριν το ΦΠΑ είναι €52.120, ήτοι συνολικά €59.938 περιλαμβανομένου του ΦΠΑ. Αντεξεταζόμενος, ο ΜΕ1 συμφώνησε ότι με όσα έχει αναφέρει, έχει μειώσει την αξίωση της Ενάγουσας από το ποσό των €71.236,13 το οποίο αναφέρεται στην παράγραφο 12(α) της τροποποιημένης Έκθεσης Απαίτησης στο ποσό των €59.
  11. Συμφώνησε επίσης ότι το τιμολόγιο Τεκμήριο 6 το οποίο απέστειλε η Ενάγουσα στην Εναγόμενη είναι λανθασμένο καθότι στηρίχθηκε στο λανθασμένο πιστοποιητικό του αρχιτέκτονα. Όσον αφορά άλλες πτυχές της υπόθεσης, ο ΜΕ1 ανέφερε ότι από την συμφωνία εξαιρείται ο 2ος όροφος και ότι όταν έγινε η συμφωνία διακανονισμού εκτελούνταν εργασίες στον 2ο όροφο ο οποίος ανήκε σε κάποιον πελάτη της Εναγομένης, ονόματι Κουκούνης. Ο Κουκούνης είχε υποβάλει διάφορα παράπονα για κακοτεχνίες, για τις οποίες όμως δεν συμφωνούσε ούτε η Ενάγουσα ούτε και η Εναγομένη. Υποβλήθηκε στον ΜΕ1 ότι σύμφωνα με την συμφωνία διακανονισμού (Τεκμήριο 2) η Ενάγουσα κωλύεται από το να υποβάλλει και να ζητεί οποιαδήποτε άλλη απαίτηση από την Εναγόμενη. Διαφωνώντας, ο ΜΕ1 ανέφερε ότι το ποσό το οποίο αξιώνει η Ενάγουσα δεν είναι επιπρόσθετη αξίωση αλλά κράτηση εκτελεσθείσας εργασίας που η Εναγομένη έπρεπε να αποδεσμεύσει με την τελική παράδοση του έργου. Λάκης Αγαπίου (ΜΕ2) Ο Λάκης Αγαπίου είναι αρχιτέκτονας και διευθυντής της εταιρείας L. Agapiou & Associates Ltd η οποία διατηρεί αρχιτεκτονικό γραφείο στη Λευκωσία. Σε σχέση με την παρούσα υπόθεση, ο ΜΕ2 έχει εκπονήσει τα αρχιτεκτονικά σχέδια που αφορούσαν την ανέγερση του επίδικου έργου και έχει κάνει την επίβλεψη των εργασιών εκτέλεσης του εκ μέρους της εταιρείας L. Agapiou & Associates Ltd. Ιδιοκτήτης και Εργοδότης του έργου ήταν η Εναγόμενη και Εργολάβος η Ενάγουσα. Στα πλαίσια των υπηρεσιών του, ο ΜΕ2 επέβλεπε τις εργασίες εκτέλεσης, πιστοποιούσε την εκτελεσθείσα εργασία και εξέδιδε πιστοποιητικά πληρωμής, αφού λάμβανε υπόψη τις σχετικές υποδείξεις του Επιμετρητή Ποσοτήτων. Για το ως άνω έργο έχε εκδώσει συνολικά 33 πιστοποιητικά πληρωμής. Σε κάθε πιστοποιητικό πληρωμής δηλώνεται το ποσό το οποίο οφείλεται από τον Εργοδότη προς τον Εργολάβο. Ειδικότερα, κάθε πιστοποιητικό πληρωμής συμπεριλαμβάνει μεταξύ άλλων τη αξία ολόκληρης της εργασίας που έχει εκτελεστεί, την συνολική αξία όλων των υλικών και εμπορευμάτων τα οποία έχουν παραδοθεί για χρήση, το κέρδος του Εργολάβου, οποιαδήποτε ποσά προκύπτουν ως αποτέλεσμα πληρωμών τις οποίες έχει καταβάλει ή έξοδα τα οποία έχει υποστεί ο Εργολάβος και οποιαδήποτε άλλα ποσά τα οποία έχουν επιβεβαιωθεί ή στα οποία αναφέρεται το συμβόλαιο. Ο ΜΕ2 εξήγησε ότι σύμφωνα με το άρθρο 31

(3)των όρων του Συμβολαίου Εργολαβίας, κατά την εκτέλεση των εργασιών γίνεται κράτηση από τον Εργοδότη κάποιου ποσοστού επί της συνολικής αξίας των εργασιών, υλικών και εμπορευμάτων και του κέρδους του Εργολάβου. Το ποσοστό αυτής της κράτησης όπως φαίνεται στο Παράρτημα Όρων Συμβολαίου καθορίστηκε στο ποσοστό 10%. Σύμφωνα με το ίδιο άρθρο, το συνολικό άθροισμα των ποσών τα οποία κρατούνται με αυτό τον τρόπο, δεν πρέπει να υπερβαίνει το ποσοστό ορίου κράτησης όπως φαίνεται στο Παράρτημα Όρων Συμβολαίου, το οποίο καθορίστηκε στο ποσοστό του 5% επί του ποσού του συμβολαίου. Περαιτέρω, σύμφωνα με το άρθρο 31
(4)των όρων του Συμβολαίου, τα ως άνω ποσοστά - ήτοι το 10% επί εκάστου εκδοθέντος πιστοποιητικού με μέγιστο συνολικό ποσό το 5% επί του ποσού του συμβολαίου - κρατούνται από τον Εργοδότη ως καταπιστευματοδόχος του Εργολάβου. Κατά την προσωρινή παραλαβή του έργου αποδεσμεύεται το ήμισυ του συνόλου των ποσών που έχουν κρατηθεί μέχρι τότε, ενώ κατά την τελική παράδοση του έργου αποδεσμεύεται και το υπόλοιπο των ποσών που έχουν κρατηθεί. Σε σχέση με το Πιστοποιητικό Πληρωμής υπ' αριθμό 32 ημερομηνίας 8.12.2009 που εξέδωσε ο ίδιος, ο ΜΕ2 ανέφερε ότι έλαβε υπόψη του την σχετική υπόδειξη του Επιμετρητή Ποσοτήτων. Σύμφωνα με το εν λόγω πιστοποιητικό πληρωμής, το ολικό ποσό προς πληρωμή είναι το ποσό των €283.057,55 στο οποίο συμπεριλήφθηκε καθ' υπόδειξη του Επιμετρητή Ποσοτήτων και το ποσό των €206.304,00 το οποίο αποτελεί το πόσο διακανονισμού της απαίτησης της Ενάγουσας για δικαιολογημένη παράταση χρόνου αποπεράτωσης των εργασιών του συμβολαίου. Περαιτέρω, στο σημείο «Μείον κρατήσεις» φαίνεται ότι κρατείτο το συνολικό ποσό των €63.944,46 πλέον Φ.Π.Α. Η κράτηση αυτή γινόταν σύμφωνα με τις πρόνοιες του άρθρου 31 των όρων του Συμβολαίου. Με το Πιστοποιητικό Πληρωμής 33 που αποτελεί και το Πιστοποιητικό Τελικής Παράδοσης, ημερομηνίας 20.4.2011, το ποσό των €63.944,46 πλέον Φ.Π.Α., μείον το ποσό των €2.000 πλέον Φ.Π.Α. που αφορούσε κακοτεχνίες για μπογιατίσματα στο γραφείο του Κουκούνη, αποδεσμεύτηκε και πιστοποιήθηκε για πληρωμή το ποσό των €71.236,
  1. Κατά την προετοιμασία της μαρτυρίας του, ο ΜΕ2 αντιλήφθηκε ότι εκ παραδρομής είχε γίνει λάθος στον υπολογισμό των ποσών του Πιστοποιητικού Πληρωμής
  2. Συγκεκριμένα εκ παραδρομής προστέθηκε το ποσό των €9.824,46 (προκαταβολές) στις κρατήσεις. Το ορθό ποσό κρατήσεων είναι το ποσό των €54,120 πλέον Φ.Π.Α. και όχι το ποσό των €61.944,
  3. Από το ποσό των €54,120 πρέπει να αφαιρεθεί το ποσό των €2.000,00 για κακοτεχνίες. Ως εκ τούτου το ορθό ποσό πιστοποίησης είναι €52.120,
  4. Αντεξεταζόμενος, ο ΜΕ2 συμφώνησε ότι η συνήθης διαδικασία είναι ότι ο επιμετρητής ποσοτήτων αποστέλλει πιστοποιητικό σύστασης προς τον αρχιτέκτονα. Αυτό όμως δεν έγινε για το πιστοποιητικό 33 διότι επρόκειτο για ποσοστό κρατήσεων. Εξήγησε ότι όταν πρόκειται για κράτηση δεν χρειάζεται να σταλεί οτιδήποτε από τον επιμετρητή καθότι η κράτηση συμπεριλαμβάνεται σε όλες τις προηγούμενες συστάσεις που έστειλε ο Επιμετρητής. Ο ΜΕ2 δεν ήταν σε θέση να γνωρίζει αν οι διαφορές σε σχέση με το έργο έχουν διακανονιστεί με τη συμφωνία 30.10.2009 πλην των εργασιών του δεύτερου ορόφου. Το τελικό διατακτικό 33, εκδόθηκε στην τελική παράδοση και στην παρουσία ενός εκ των διευθυντών της Εναγομένης, του Άκη Δάμαλη. Περίπου μια βδομάδα πριν τις 21.4.2011 έγινε έλεγχος του κτιρίου με τις υποδείξεις του Δάμαλη και όπου υπήρχαν ατέλειες, επιδιορθώθηκαν. Ο ΜΕ2 αναγνώρισε επιστολή ημερομηνίας 20.4.2011 την οποία απέστειλε ο κ. Κουκούνης σε σχέση με κακοτεχνίες (βλ. Τεκμήριο 14). Μετά από συναντήσεις που έγιναν και στις οποίες συμμετείχαν μεταξύ άλλων, ο εργολάβος, ο αρχιτέκτονας και οι διακοσμητές αποφασίστηκε με τον Κουκούνη ότι έπρεπε να μπογιατιστεί ξανά το γραφείο του κάτι το οποίο έγινε. Ο Κουκούνης δεν ήταν ευχαριστημένος και γι' αυτό το λόγο έγινε αφαίρεση από το πιστοποιητικό 33 του ποσού των €2.000,00 για οποιεσδήποτε ατέλειες υπήρχαν. Ο ΜΕ2 αναγνώρισε επίσης επιστολή ημερομηνίας 31.7.2009 (βλ. Τεκμήριο 15) η οποία στάλθηκε από την Εναγομένη. Μετά την εν λόγω επιστολή, έγινε επιτόπια επίσκεψη μαζί με την Εναγομένη και έγιναν ορισμένες επιδιορθώσεις οι οποίες έγιναν αποδεκτές. Υποβλήθηκε στον ΜΕ2 ότι όλες οι διαφορές μεταξύ των μερών, πλην του Κουκούνη, έχουν διευθετηθεί με το τεκμήριο 2 που είναι η συμφωνία διακανονισμού. Ο ΜΕ2 ανάφερε ότι δεν γνωρίζει τη συμφωνία διακανονισμού καθώς δεν την έχει δει ποτέ. Αναγνώρισε τέλος, επιστολή ημερομηνίας 3.8.2009 υπογεγραμμένη από Γιάννη Πέτσα προς τον ΜΕ2 (βλ. Τεκμήριο 16) η οποία κοινοποιείται και στον επιμετρητή του έργου και στην οποία αναφέρεται ότι δεν ανανεώθηκε η εγγυητική καλής εκτέλεσης του έργου. Ο ΜΕ2 ανέφερε ότι λίγο χρόνο αργότερα διευθετήθηκε και προχώρησε το έργο κανονικά. Ο Ιωάννης Πέτσας δεν επανήλθε σε αυτό το θέμα. Κυριάκος Παναγιωτίδης (ΜΕ3) Ο ΜΕ3 είναι πολιτικός μηχανικός και κατά τον ουσιώδη χρόνο εργαζόταν στην Ενάγουσα. Αναφορικά με το έργο Harbour View, ήταν ο μηχανικός του έργου και ο υπεύθυνος για την κατασκευή, οργάνωση και συντονισμό όλων των εργασιών από τα αρχικά στάδια μέχρι τη συμπλήρωση. Μετά τη συμπλήρωση των κατασκευαστικών εργασιών, ο Αρχιτέκτονας του έργου επισκέφτηκε το εργοτάξιο και αφού έλεγξε τις εργασίες, έδωσε οδηγίες για επιδιόρθωση και συμπλήρωση συγκεκριμένων εργασιών. Με επιστολή ημερομηνίας 16.4.2009, ο ΜΕ3 επιβεβαίωσε τις οδηγίες του Αρχιτέκτονα (βλ. Τεκμήριο 17). Αφού έγιναν οι εν λόγω εργασίες επιδιόρθωσης, ο Αρχιτέκτονας επισκέφτηκε το εργοτάξιο, έλεγξε τις εργασίες και στις 11.5.2009 έγινε μερική παραλαβή του έργου, δηλαδή ολόκληρο το έργο εκτός από ο 2ος όροφος. Στις 19.5.2009 ο Αρχιτέκτονας του έργου έκδωσε πιστοποιητικό μερικής παραλαβής (βλ. Τεκμήριο 18). Στις 25.5.2009, ο ΜΕ3 απέστειλε στον Αρχιτέκτονα του έργου αντίγραφο της ασφάλειας παντός κινδύνου εργολάβου (Contractor's All Risk - C.A.R.) (βλ. Τεκμήριο 19). Στις 22.10.2009 έγινε έμπρακτη συμπλήρωση ολόκληρου του κτιρίου (βλ. Τεκμήριο 20) και παραδόθηκε και ο 2ος όροφος στους Εναγόμενους ως οι οδηγίες των τελευταίων (βλ. Τεκμήριο 21). Κατά την δωδεκάμηνη περίοδο ευθύνης έγιναν διορθωτικές εργασίες κυρίως στο 2ο όροφο. Στις 14.12.2010 ο Αρχιτέκτονας με επιστολή του έκδωσε κατάλογο κακοτεχνιών που έπρεπε να επιδιορθωθούν για να καταστεί δυνατή η τελική παράδοση του κτιρίου (βλ. Τεκμήριο 22). Στις 4.2.2011 ο ΜΕ3 ενημέρωσε γραπτώς τον Αρχιτέκτονα ότι οι παρατηρήσεις της επιστολής του ημερομηνίας 14.12.2010 ολοκληρώθηκαν (βλ. Τεκμήριο 23). Ο τελευταίος, αφού έλεγξε τις επιδιορθώσεις εξέδωσε το Τελικό Πιστοποιητικό, ήτοι το πιστοποιητικό υπ' αριθμό
  5. Ιωάννης Πέτσας (ΜΥ) Ο μοναδικός μάρτυρας υπεράσπισης ήταν ο διευθύνων σύμβουλος της Εναγομένης. Αυτός ανέφερε ότι κατά ή περί την 22.9.2006 οι διάδικοι σύναψαν το συμβόλαιο εργολαβίας δια την ανέγερση της πολυκατοικίας Harbor View Tower στην Λάρνακα (Τεκμήριο 1). Λόγω παράτασης του χρόνου αποπεράτωσης των εργασιών του πιο πάνω συμβολαίου για την οποία συμφώνησαν τόσο η Ενάγουσα όσο και η Εναγόμενη, υπεγράφη μεταξύ των διαδίκων η συμφωνία ημερομηνίας 30.10.2009 (Τεκμήριο 2) βάση της οποίας συμφωνήθηκε ότι πέραν του ποσού των €206,304 συν Φ.Π.Α. το οποίο αντιπροσωπεύει επιπρόσθετα κόστη, έξοδα και διαφυγόν κέρδος λόγω της παράτασης του χρόνου αποπεράτωσης του έργου, ουδεμία άλλη αξίωση υφίσταται μεταξύ των διαδίκων αναφορικά με το έργο ή και το συμβόλαιο. Η ως άνω αναφερόμενη συμφωνία καταρτίστηκε από τους δικηγόρους των διαδίκων, Ανδρέα Πέτσα εκ μέρους της Εναγόμενης και Άντη Πολυδώρου εκ μέρους της Ενάγουσας. Είναι η θέση του ΜΥ ότι η απαίτηση της Ενάγουσας και η αποστολή του τιμολογίου 01785 ημερομηνίας 21.4.2011 για το ποσό των €71,236.13 προς την Εναγόμενη, αποτελούν εκ των υστέρων σκέψεις της Ενάγουσας με σκοπό να αποσπάσει επιπλέον χρήματα. Αντεξεταζόμενος, ο ΜΥ ανέφερε ότι είχε λάβει μέρος στις διαπραγματεύσεις σε σχέση με την σύναψη της συμφωνίας διακανονισμού. Κατά τις διαπραγματεύσεις είχαν συζητηθεί θέματα επέκτασης του χρόνου αποπεράτωσης του έργου, το οποίο ολοκληρώθηκε με περίπου 18 μήνες καθυστέρηση. Δεύτερο, υπήρχε πληθώρα κακοτεχνιών και έγινε πρόταση για διακανονισμό των απαιτήσεων και των δυο μερών. Σύμφωνα με τον ΜΥ το τεκμήριο 2 αναφέρεται στον διακανονισμό μεταξύ των μερών και καλύπτει τα πάντα όσον αφορά παράταση χρόνου και τις κακοτεχνίες. Η Ενάγουσα είχε απαιτήσεις και η Εναγομένη είχε ανταπαιτήσεις. Δεν θυμάται πόση ήταν η αρχική απαίτηση της Ενάγουσας. Ο μάρτυρας αναγνώρισε το πιστοποιητικό πληρωμής αριθμός 32 και ανάφερε ότι αυτό έχει εξοφληθεί πλήρως. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΡΤΥΡΙΑΣ ΚΑΙ ΕΥΡΗΜΑΤΑ Όπως ανέφερα ήδη πιο πάνω, κατά το μεγαλύτερο μέρος αν όχι εξ ολοκλήρου, τα γεγονότα επί των οποίων εδράζονται τα επιχειρήματα της κάθε πλευράς δεν αμφισβητούνται. Σε κάθε περίπτωση, είχα την ευκαιρία να παρακολουθήσω τους μάρτυρες να δίνουν δια ζώσης τη μαρτυρία τους στο εδώλιο του μάρτυρα και να αξιολογήσω την συνολική εμφάνιση και συμπεριφορά τους. Αποτίμησα τη συνολική τους παρουσία στη βάση των εγγενών χαρακτηριστικών της μαρτυρίας τους όπως η πηγή της γνώσης τους, η ύπαρξη προσωπικού συμφέροντος, τυχόν προκατάληψη, ανιδιοτέλεια και η αληθοφάνεια (βλ. Phipson on Evidence, 14th edition, σελ. 251). Το Δικαστήριο έχει την ευχέρεια είτε να αποδεχθεί στο σύνολο την μαρτυρία ενός μάρτυρα ο οποίος κρίθηκε αξιόπιστος είτε να επιλέξει το μέρος της μαρτυρίας του, το οποίο κρίνει ότι εκφράζει την αλήθεια και ταυτόχρονα να απορρίψει άλλο μέρος το οποίο θεωρεί ως λανθασμένο είτε λόγω ανεπίγνωστα ανεπαρκούς παρατήρησης, είτε λόγω αδυναμίας μνήμης (βλ. Shahin Mohamed v. Δημοκρατίας
(2010)2 Α.Α.Δ. 266). Εκείνο που ουσιαστικά, οι μάρτυρες και ειδικότερα οι ΜΕ1 και ΜΥ1 προσπάθησαν να επιτύχουν ο κάθε ένας μέσα από την δική του μαρτυρία, ήταν να προωθήσουν την δική τους ερμηνεία νομικών κειμένων και ειδικότερα της συμφωνίας εργολαβίας (τεκμήριο 1) και της συμφωνίας διακανονισμού (τεκμηρίου 2). Η προσπάθεια του κάθε ενός ξεχωριστά ήταν να προωθήσει την θέση που ευνοεί την υπόθεση της εταιρείας στην οποία εργάζεται. Δεν το θεωρώ μεμπτό, ούτε είναι στοιχείο το οποίο μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να κλονίσει την αξιοπιστία είτε του ενός είτε του άλλου. Σε σχέση με την μαρτυρία του ΜΥ1 επισημαίνω ότι προσπάθησε να επεκταθεί σε ζητήματα τα οποία εκτός του ότι ξεφεύγουν των δικογραφημένων θέσεων δεν υποστηρίζονται ούτε από το περιεχόμενο των εγγράφων και δη της συμφωνίας διακανονισμού. Ειδικότερα, ο ΜΥ1 προσπάθησε να πείσει ότι κατά τις διαπραγματεύσεις είχαν συζητηθεί θέματα και έγινε πρόταση για διακανονισμό των απαιτήσεων και των δυο μερών σε σχέση αφενός την επέκταση του χρόνου αποπεράτωσης του έργου και αφετέρου σε σχέση με κακοτεχνίες. Εντούτοις, ουδεμία αναφορά γίνεται στο Τεκμήριο 2 σε κακοτεχνίες. Σε κάθε περίπτωση, θεωρώ ότι επί των βασικών επιδίκων θεμάτων, όπως αυτά προκύπτουν από τα δικόγραφα, όλοι οι μάρτυρες ανέφεραν στο Δικαστήριο την αλήθεια, χωρίς διάθεση καταφυγής στο ψεύδος. Η μαρτυρία όλων στηρίζεται και σε σχετικά τεκμήρια το περιεχόμενο των οποίων ομιλεί αφ' εαυτού. Αναφορά πρέπει να γίνει και στους ΜΕ2 και ΜΕ3 οι οποίοι θεωρώ ότι προσήλθαν στο Δικαστήριο με πρόθεση να βοηθήσουν. Ήταν σταθεροί και απαντούσαν με ευθύτητα, ενώ δεν διαπίστωσα οποιαδήποτε προσπάθεια παραποίησης των γεγονότων ή προσπάθεια να πείσουν για κάτι περισσότερο από αυτό που οι ίδιοι γνωρίζουν. Η ουσία της υπόθεσης, η οποία προκύπτει από τις δικογραφημένες θέσεις και την μαρτυρία που δόθηκε στο Δικαστήριο συνοψίζεται στα πιο κάτω τα οποία και καθίστανται ευρήματα του Δικαστηρίου: Στις 22.9.2006, η Ενάγουσα συνήψε με την Εναγόμενη γραπτή συμφωνία για την ανέγερση συγκροτήματος με καταστήματα στο ισόγειο και διαμερίσματα στους ορόφους με την επωνυμία «Harbour View Tower και Harbour View Residence» με βάση αρχιτεκτονικά σχέδια των Αρχιτεκτόνων Λ. Αγαπίου & Συνεργάτες Λτδ και του αρχιτέκτονα Λάκη Αγαπίου. Εργοδότης του έργου ήταν η Εναγόμενη και Εργολάβος η Ενάγουσα. Με βάση την συμφωνία εργολαβίας, η ανέγερση του εν λόγω συγκροτήματος έπρεπε να ολοκληρωθεί μέχρι τις 2.4.2008, έναντι ποσού €2.164.
  1. Η ανέγερση δεν ολοκληρώθηκε εντός της πιο πάνω προθεσμίας. Στις 11.5.2009 έγινε μερική παραλαβή του έργου, ήτοι ολόκληρου του έργου εκτός του από τον 2ο όροφο. Στις 19.5.2009 ο Αρχιτέκτονας του έργου έκδωσε πιστοποιητικό μερικής παραλαβής (βλ. Τεκμήριο 18). Στις 22.10.2009 έγινε έμπρακτη συμπλήρωση ολόκληρου του κτιρίου (βλ. Τεκμήριο 20) και παραδόθηκε και ο 2ος όροφος στους Εναγόμενους. Στις 30.10.2009, η Ενάγουσα υπέγραψε με την Εναγόμενη συμφωνία διακανονισμού για παράταση χρόνου αποπεράτωσης των εργασιών της Συμφωνίας Εργολαβίας μέχρι την 11.5.2009 (βλ. Τεκμήριο 2). Παραθέτω αυτούσιο το περιεχόμενο της εν λόγω συμφωνίας: «ΣΥΜΦΩΝΙΑ ΔΙΑΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥ ΑΠΑΙΤΗΣΗΣ ΓΙΑ ΠΑΡΑΤΑΣΗ ΧΡΟΝΟΥ ΑΠΟΠΕΡΑΤΩΣΗΣ ΜΕΧΡΙ ΤΗΝ 11ΗΝ ΜΑΪΟΥ 2009 ΤΟΥ ΟΙΚΟΔΟΜΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΛΑΙΟΥ ΑΡ.02279 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ 22 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 2006 ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΕΓΕΡΣΗ ΤΗΣ ΠΟΛΥΚΑΤΟΙΚΙΑΣ HARBOUR VIEW Η Συμφωνία αυτή γίνεται σήμερα την 30/10/2009 στη Λευκωσία, ΜΕΤΑΞΥ: Της Εταιρείας Investaxion Holdings Ltd αρ. εγγραφής HE 151188, από την Λευκωσία (η οποία για τους σκοπούς και όρους της σύμβασης αυτής θα καλείται Ό ΕΡΓΟΔΟΤΗΣ') από το ένα μέρος Και Της Εταιρείας Costas Kyriacou & Sons Ltd αρ. εγγραφής HE 1097, από την Λευκωσία (η οποία για τους σκοπούς και όρους της σύμβασης αυτής θα καλείται Ό ΕΡΓΟΛΑΒΟΣ') από το άλλο μέρος. Ξεχωριστά αναφερόμενοι ως Ό ΕΡΓΟΔΟΤΗΣ' και Ό ΕΡΓΟΛΑΒΟΣ' και μαζί αναφερόμενοι ως «ΤΑ ΜΕΡΗ», και προνοεί τα ακόλουθα: Επειδή τα Μέρη την 22.9.2006 σύναψαν οικοδομικό συμβόλαιο αρ.02279 (στο εξής αναφερόμενο ως το 'ΣΥΜΒΟΛΑΙΟ') διά την ανέγερση της πολυκατοικίας Harbor View Tower στην Λάρνακα (στο εξής αναφερόμενο ως το ΈΡΓΟ'), και Επειδή τα Μέρη συμφωνούν ότι υπήρξε δικαιολογημένη παράταση του χρόνου αποπεράτωσης των εργασιών του Συμβολαίου μέχρι την 11η Μαΐου 2009, που έγινε η τμηματική παραλαβή του Έργου, με εξαίρεση τον 2° όροφο στον οποίο συνεχίστηκαν οι εργασίες κατόπιν ειδικής συμφωνίας, και Επειδή τα Μέρη συμφωνούν ότι λόγω της δικαιολογημένης παράτασης του χρόνου αποπεράτωσης των εργασιών του Συμβολαίου μέχρι την 11η Μαΐου 2009, με εξαίρεση τον 2° όροφο στον οποίο συνεχίστηκαν οι εργασίες κατόπιν ειδικής συμφωνίας, ο Εργολάβος υπέστη επιπρόσθετα κόστη, έξοδα και διαφυγόν κέρδος συνολικού ποσού εκ €206,304 συν Φ.Π.Α. ΔΙΑ ΤΑΥΤΑ ΣΥΜΦΩΝΟΥΝΤΑΙ ΜΕΤΑΞΥ ΤΩΝ ΣΥΜΒΑΛΛΟΜΕΝΩΝ ΜΕΡΩΝ ΤΑ ΑΚΟΛΟΥΘΑ:
  2. Με την υπογραφή της παρούσας Συμφωνίας τα Μέρη συμφωνούν όπως, ο Εργοδότης θα καταβάλει στον Εργολάβο το ποσό εκ €206,304 συν Φ.Π.Α. διά πλήρη εξόφληση κόστους, εξόδων και διαφυγόν κέρδους διά την δικαιολογημένη παράταση του χρόνου αποπεράτωσης των εργασιών του Συμβολαίου και/ή Έργου μέχρι την 11η Μαΐου 2009, που έγινε η τμηματική παραλαβή του Έργου, με εξαίρεση τον 2° όροφο στον οποίο συνεχίστηκαν οι εργασίες κατόπιν ειδικής συμφωνίας.
  3. Τα Μέρη συμφωνούν όπως ο Εργοδότης θα καταβάλει στον Εργολάβο και/ή σε πρόσωπο φυσικό ή νομικό το οποίο ήθελε υποδείξει το ποσό εκ €206,304 συν Φ.Π.Α. ως ακολούθως:(i) Ποσό εκ €15,000 συν Φ.Π.Α. θα καταβληθεί σε μετρητά.(ii) Ποσό εκ €191,304 συν Φ.Π.Α. θα καταβληθεί υπό την μορφή αντιπαροχής, ήτοι με την πώληση διαμερίσματος στο Έργο ισόποσης αξίας.
  4. Τα Μέρη συμφωνούν και αποδέχονται ανεπιφύλακτα ότι με την πληρωμή και/ή εξόφληση του ποσού ως αναφέρεται ανωτέρω καμία αξίωση δεν υφίσταται πλέον μεταξύ των Μερών, αναφορικά με το Έργο και/ή το Συμβόλαιο.
  5. Όλοι οι όροι της παρούσας Συμφωνίας είναι ουσιώδεις και παράβαση οιουδήποτε όρου από τα Μέρη δίδει το δικαίωμα στο αναίτιο μέρος να ακυρώσει την παρούσα Συμφωνία και να διεκδικήσει νόμιμες αποζημιώσεις.» Ο Αρχιτέκτονας εξέδωσε συνολικά 33 Πιστοποιητικά Πληρωμής. Μεταξύ άλλων, το Πιστοποιητικό 32 εκδόθηκε στις 8.12.2009 και αφορούσε το ποσό των €246.137,00 πλέον Φ.Π.Α. Το εν λόγω πιστοποιητικό παραδόθηκε στην Εναγομένη και η τελευταία το έχει εξοφλήσει. Σε αυτό περιλαμβάνεται μεταξύ άλλων το ποσό των €206.304,00 συν Φ.Π.Α. που αποτελεί το ποσό διακανονισμού της απαίτησης της ενάγουσας για παράταση χρόνου με βάση το τεκμήριο
  6. Από την πιστοποίηση εργασίας και το τελικό ποσό πληρωμής αφαιρείται το ποσό των €63.944.46 αναφορικά με κρατήσεις που έγιναν σύμφωνα με το άρθρο 31
(3)της συμφωνίας εργολαβίας. Κατά την δωδεκάμηνη περίοδο ευθύνης, ήτοι από την έμπρακτη συμπλήρωση ολόκληρου του έργου έγιναν διορθωτικές εργασίες κυρίως στο 2ο όροφο. Έπειτα, στις 14.12.2010 ο Αρχιτέκτονας έκδωσε κατάλογο κακοτεχνιών προς επιδόρθωση για να καταστεί δυνατή η τελική παράδοση του κτιρίου (βλ. Τεκμήριο 22). Στις 4.2.2011 ενημερώθηκε γραπτώς ο Αρχιτέκτονας από την Εναγομένη ότι οι παρατηρήσεις της επιστολής του ημερομηνίας 14.12.2010 ολοκληρώθηκαν (βλ. Τεκμήριο 23). Ο Αρχιτέκτονας εξέδωσε στις 21.4.2011 το Πιστοποιητικό Πληρωμής 33 (βλ. Τεκμήριο 4) για το ποσό των €61.944,46 πλέον Φ.Π.Α το οποίο παραμένει μέχρι σήμερα απλήρωτο. Το ποσό αυτό προέκυψε από την αποδέσμευση του συσσωρευμένου ποσού κράτησης που περιλαμβάνεται και στο πιστοποιητικό 32, ήτοι του ποσού των €63.944,46 πλέον ΦΠΑ μείον €2.000,00 πλέον ΦΠΑ που αφορούν κακοτεχνίες. Το Πιστοποιητικό 33, εκδόθηκε κατά την τελική παράδοση και στην παρουσία ενός εκ των διευθυντών της Εναγομένης, του Άκη Δάμαλη. Παραδόθηκε δε στην Ενάγουσα μαζί με αντίστοιχο τιμολόγιο. Αργότερα, η Ενάγουσα αλλά και ο αρχιτέκτονας διαπίστωσαν ότι εκ παραδρομής, στο ποσό της κράτησης προστέθηκε το ποσό των €9.824,46 (προκαταβολές). Το ορθό ποσό κρατήσεων είναι το ποσό των €54,120,00 πλέον Φ.Π.Α. και όχι το ποσό των €61.944,46. Από το ποσό των €54,120,00 πρέπει περαιτέρω να αφαιρεθεί το ποσό των €2.000,00 για τις κακοτεχνίες και ως εκ τούτου το ορθό ποσό πιστοποίησης είναι €52.120,00 πλέον Φ.Π.Α, ήτοι συνολικά €59.938,00 ΝΟΜΙΚΗ ΠΤΥΧΗ Η απαίτηση της Ενάγουσας εδράζεται σε Πιστοποιητικό Πληρωμής που εκδόθηκε από τον αρχιτέκτονα. Πιστοποιητικό πληρωμής σημαίνει ότι ο επιβλέπων αρχιτέκτονας, αφού εγκρίνει την χρέωση και/ή την διεκπεραίωση της εκτελεσθείσας εργασίας, «διατάζει» τον εργοδότη να πληρώσει τον εργολάβο για αυτή την εργασία. Το πιστοποιητικό μπορεί, υπό κάποιες προϋποθέσεις, να αποτελέσει ξεχωριστή αιτία αγωγής (βλ. Mottram Consultants Ltd v. Bernard Sunly and Sons Ltd
(1974)2ΒLR 31). Στο σύγγραμμα Bullen & Leake "Precedents of Pleadings" 13η έκδοση στη σελ. 231 αναφέρονται τα ακόλουθα σε σχέση με την νομική υπόσταση των πιστοποιητικών τα οποία εκδίδονται από τον αρχιτέκτονα του έργου: «Whether a certificate is conclusively binding upon the parties is a matter of construing the relevant contract. If it is clear from the terms of the contract that the parties intended a certificate (usually the final certificate) to be binding and conclusive, then in the absence of fraud or collusion, neither party can attack the certificate; (see Bateman v. Thompson
(1875)(Hudson Building Contracts, 10th ed.); Lamprell v. Billericay Union
(1849)18 L.J. Ex.282; and Kaye (P. & M.) Ltd. v. Hosier & Dickinson [1972]1 W.L.R.146; and National Coal Board v. McNeill [1985] Q.B.300).» Από τα πιο πάνω διαπιστώνεται ότι το κατά πόσο διατακτικό είναι καθοριστικό για τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις των μερών, εξαρτάται από το λεκτικό της συμφωνίας που συνομολόγησαν τα μέρη. Στην παρούσα περίπτωση, το πιστοποιητικό του Αρχιτέκτονα αφορά την επιστροφή του ποσού της Κράτησης. Όσον αφορά το θέμα αυτό, απόλυτα σχετικές είναι οι πρόνοιες των παραγράφων
(3)και
(4)του άρθρου 31 της συμφωνίας εργολαβίας, τις οποίες παραθέτω αυτούσιες: «31
(3)(α) Σε σχέση με οποιαδήποτε ενδιάμεσα πιστοποιητικά τα οποία εκδίδονται πριν από την έκδοση του Πιστοποιητικού Έμπρακτης Συμπλήρωσης, ο Εργοδότης, υπό τις πρόνοιες της υποπαραγράφου (β) της παρούσας παραγράφου, θα δύναται να κρατήσει κάποιο ποσοστό (εις τους παρόντες Όρους καλούμενο «το Ποσοστό Κράτησης») επί της συνολικής αξίας των εργασιών, υλικών και εμπορευμάτων και του κέρδους όπως αναφέρονται εις τις υποπαραγράφους (α),(β) και (γ) της παραγράφου 2 του παρόντος Άρθρου. Το Ποσοστό Κράτησης θα είναι όπως καθορίζεται εις το Παράρτημα των παρόντων Όρων αλλά πάντοτε νοουμένου ότι το συνολικό άθροισμα των ποσών τα οποία κρατούνται κατ' αυτόν τον τρόπο ουδέποτε θα υπερβεί κάποιο ποσοστό (εις τους παρόντες Όρους καλούμενο «το Ποσοστό Ορίου Κράτησης») επί του Ποσού Συμβολαίου. Το Ποσοστό Ορίου Κράτησης θα είναι όπως καθορίζεται εις το παράρτημα των παρόντων όρων. (β) Το ποσό το οποίο θα δύναται να κρατήσει ο εργοδότης δυνάμει της υποπαραγράφου (α) της παρούσας παραγράφου θα μειώνεται κατά τα ποσά οποιωνδήποτε αποδεσμεύσεων των κρατήσεων τα οποία καταβάλλονται προς τον Εργολάβο κατά συνέπεια των άρθρων 17(ζ), 28(ε) ή 29(ζ) των παρόντων Όρων.
(4)Τα ποσά τα οποία κρατούνται δυνάμει της παραγράφου 3 του παρόντος άρθρου θα υπόκεινται εις τους πιο κάτω κανόνες: (α) Η μετοχή του Εργοδότη εις οποιαδήποτε ποσά τα οποία κρατούνται κατ' αυτό τον τρόπο, θα είναι εμπεπιστευμένη ως καταπιστευματοδόχος του Εργολάβου (αλλά χωρίς υποχρέωση να τα επενδύσει) και η επωφελής μετοχή του Εργολάβου εις τέτοια ποσά θα υπόκειται μόνο εις το δικαίωμα του Εργοδότη να προσφεύγει εις αυτά από καιρού εις καιρόν για την πληρωμή οποιουδήποτε ποσού το οποίο, βάσει των προνοιών του παρόντος Συμβολαίου, έχει δικαίωμα να αφαιρεί από οποιοδήποτε ποσό το οποίο οφείλεται ή θα οφείλεται στον Εργολάβο. (β) Κατά την έκδοση του Πιστοποιητικού Έμπρακτης Συμπλήρωσης, ο Αρχιτέκτονας θα εκδώσει κάποιο Πιστοποιητικό για το ήμισυ του συνόλου των ποσών τα οποία είχαν κρατηθεί κατ' αυτό το τρόπο μέχρι τότε και ο Εργολάβος, κατά την παρουσίαση οποιουδήποτε τέτοιου Πιστοποιητικού εις τον Εργοδότη θα δικαιούται να πληρωθεί το εν λόγω ήμισυ εντός του Χρονικού Ορίου για την Καταβολή Πληρωμών το οποίο καθορίζεται εις το Παράρτημα των παρόντων Όρων αρχομένου από την ημερομηνία παρουσίασης του Πιστοποιητικού αυτού. (γ) Κατά την εκπνοή της Περιόδου Ευθύνης για Ελαττώματα η οποία καθορίζεται εις το Παράρτημα των παρόντων Όρων ή κατά την έκδοση του Πιστοποιητικού Συμπλήρωσης της Επιδιόρθωσης των Ελαττωμάτων, οποιοδήποτε γεγονός συμβεί αργότερα, ο Αρχιτέκτονας, θα εκδώσει κάποιο Πιστοποιητικό για το υπόλοιπο των ποσών τα οποία είχαν κρατηθεί κατ' αυτό τον τρόπο μέχρι τότε και ο Εργολάβος, κατά την παρουσίαση οποιουδήποτε τέτοιου Πιστοποιητικού εις τον Εργοδότη, θα δικαιούται να πληρωθεί το εν λόγω υπόλοιπο εντός του Χρονικού Ορίου για την Καταβολή Πληρωμών το οποίο καθορίζεται εις το Παράρτημα των παρόντων Όρων αρχομένου από την ημερομηνία παρουσίασης του Πιστοποιητικού αυτού. Συνοψίζοντας τα πιο πάνω και υπάγοντας τα στην προκειμένη περίπτωση, προκύπτει ότι το ποσοστό κράτησης όπως φαίνεται στο Παράρτημα Όρων Συμβολαίου (Τεκμήριο 1) καθορίστηκε σε ποσοστό 10%. Σύμφωνα με το ίδιο άρθρο, το συνολικό άθροισμα των ποσών τα οποία κρατούνται με αυτό τον τρόπο, δεν πρέπει να υπερβαίνει το ποσοστό ορίου κράτησης όπως φαίνεται στο Παράρτημα Όρων Συμβολαίου, το οποίο καθορίστηκε σε ποσοστό 5% επί του ποσού του συμβολαίου. Περαιτέρω, σύμφωνα με το άρθρο 31
(4)των όρων του Συμβολαίου, τα ως άνω ποσοστά - ήτοι το 10% επί εκάστου εκδοθέντος πιστοποιητικού με μέγιστο συνολικό ποσό το 5% επί του ποσού του συμβολαίου - κρατούνται από τον Εργοδότη ως καταπιστευματοδόχος του Εργολάβου. Κατά την έκδοση του Πιστοποιητικού Έμπρακτης Συμπλήρωσης, ο Αρχιτέκτονας θα εκδώσει Πιστοποιητικό για το ήμισυ του συνόλου των ποσών τα οποία είχαν κρατηθεί κατ' αυτό το τρόπο μέχρι τότε. Κατά την εκπνοή της Περιόδου Ευθύνης για Ελαττώματα ή κατά την έκδοση του Πιστοποιητικού Συμπλήρωσης της Επιδιόρθωσης των Ελαττωμάτων, οποιοδήποτε γεγονός συμβεί αργότερα, ο Αρχιτέκτονας, θα εκδώσει κάποιο Πιστοποιητικό για το υπόλοιπο των ποσών. Στην προκειμένη περίπτωση, μετά την πάροδο της περιόδου Ευθύνης για Ελαττώματα που σύμφωνα με το Τεκμήριο 1 είναι 12 μήνες, ο Αρχιτέκτονας εξέδωσε το Πιστοποιητικό Πληρωμής 33. Με βάση το άρθρο 31
(4)(γ) ο Εργολάβος, κατά την παρουσίαση του Πιστοποιητικού αυτού τον Εργοδότη, θα δικαιούται να πληρωθεί το εν λόγω υπόλοιπο εντός του Χρονικού Ορίου για την Καταβολή Πληρωμών, το οποίο στην παρούσα καθορίζεται σε 25 μέρες από την ημερομηνία παρουσίασης του Πιστοποιητικού. Η πλευρά της Ενάγουσας εισηγείται μεταξύ άλλων, ότι το απαιτούμενο ποσό δεν συνιστά επιπρόσθετη αξίωση αλλά αποδέσμευση κράτησης για εκτελεσθείσα εργασία η οποία γινόταν σύμφωνα με το άρθρο 31
(3)του Οικοδομικού Συμβολαίου. Από την άλλη, η θέση της υπεράσπισης είναι ουσιαστικά ότι με την συμφωνία διακανονισμού απαιτήσεων για παράταση του χρόνου αποπεράτωσης (Τεκμήριο 2) η Ενάγουσα κωλύεται να διεκδικεί οιονδήποτε ποσό δυνάμει των προνοιών του συμβολαίου καθότι η εν λόγω συμφωνία έγινε κατά την θέση της προς πλήρη εξόφληση του συμβολαίου. Κατ' αρχήν πρέπει να σημειώσω ότι δεν αποδέχομαι την εισήγηση των ευπαιδεύτων συνηγόρων της Ενάγουσας ότι η συμφωνία διακανονισμού απαιτήσεων για παράταση του χρόνου αποπεράτωσης (τεκμήριο 2) είναι άκυρη λόγω του ότι δεν υπάρχει αντιπαροχή. Η αντιπαροχή σε περίπτωση νέας σύμβασης (novation) είναι ακριβώς η απαλλαγή από μια προηγούμενη υποχρέωση και δη στην προκειμένη περίπτωση της υποχρέωσης η οποία πηγάζει από τα άρθρα 24 και 25 του οικοδομικού συμβολαίου (τεκμήριο 1) που προνοεί για παράταση του χρόνου αποπεράτωσης εργασιών καθώς και για έξοδα και απώλειες λόγω της διατάραξης της κανονικής προόδου των εργασιών. Αναφορικά με τη σημασία της νέας συμφωνίας (novation), σχετική είναι η υπόθεση Τράπεζα Κύπρου κ.ά. ν. Coudounaris Food Products Ltd κ.ά.
(1995)1 Α.Α.Δ. 641. Σχετικά είναι επίσης τα άρθρα 62 και 63 του περί Συμβάσεων Νόμου ΚΕφ.149 από τα οποία προκύπτει ότι τα μέρη μπορούν να διαφοροποιήσουν το περιεχόμενο της αρχικής συμφωνίας χωρίς να απαιτείται προς τούτο ειδική αντιπαροχή. Στην Coudounaris (ανωτέρω) λέχθηκαν τα εξής: «Συμφωνούμε με τη θέση του συνήγορου των εφεσιβλήτων. Για την ύπαρξη νέας σύμβασης πρέπει να συνυπάρχουν δύο στοιχεία. Πρώτα πρέπει να υπάρχει η απαλλαγή από την προηγούμενη οφειλή και η αντικατάστασή της ή με νέα οφειλή ή με νέο οφειλέτη. Σε οποιαδήποτε περίπτωση, το Δικαστήριο για να δεχτεί ότι υπάρχει αυτή η αλλαγή πρέπει να υπάρχει η πρόθεση για αντικατάσταση ή υποκατάσταση του νέου χρέους με τη διαγραφή του παλαιού χρέους.» Έχοντας τα πιο πάνω κατά νου, κρίνω ότι η συμφωνία διακανονισμού απαίτησης για παράταση χρόνου αποπεράτωσης είναι έγκυρη και δεσμευτική. Απομένει συνεπώς να εξεταστεί η θέση της Υπεράσπισης, που ουσιαστικά εισηγείται ότι η εν λόγω συμφωνία συνιστά κώλυμα λόγω καταχωρίσεων σε έγγραφο (Estoppel by deed) στην διεκδίκηση οποιουδήποτε άλλου ποσού περιλαμβανομένου και του ποσού που κατακρατείτο ως κράτηση σύμφωνα με το άρθρο 31
(3)του συμβολαίου. To κώλυμα λόγω καταχωρήσεων σε έγγραφο είναι κανόνας ο οποίος πηγάζει από την αρχή ότι μια σαφής δήλωση ή δέσμευση σε έγγραφο πρέπει να εκλαμβάνεται ως δεσμευτική μεταξύ των μερών και επομένως ως μη επιδεχόμενη οποιασδήποτε απόδειξης που να την αντικρούει. Στην Ιωάννου ν. Οργανισμού Χρηματοδοτήσεως Τραπέζης Κύπρου Λτδ,
(1999)1 Α.Α.Δ. 1522 αναφέρεται ότι το Κώλυμα (Estoppel) είναι κανόνας που εμποδίζει ένα διάδικο από του να αρνηθεί την ύπαρξη μιας κατάστασης γεγονότων που έχει προβάλει προηγουμένως. Στην απόφαση Γιώργος Χατζηστυλλή ν. Κυπριακές Αερογραμές Λτδ,
(2012)1 Α.Α.Δ. 989, αναφορικά με το κώλυμα λόγω δηλώσεως σε έγγραφο (estoppel by deed) αναφέρθηκαν τα ακόλουθα: «Όταν διάδικος έχει αναλάβει εγγράφως δέσμευση, δεν μπορεί στη συνέχεια να ισχυριστεί ότι τα γεγονότα που αναφέρονται στο συγκεκριμένο έγγραφο δεν είναι ορθά. Όπως έχει προσφυώς αναφερθεί στην αγγλική υπόθεση Gallie v. Lee
(1971)A.C. 1004, το πρόσωπο που υπογράφει έγγραφο, έχει την ευθύνη να προσέχει τι υπογράφει και εμποδίζεται από του να αρνηθεί την ευθύνη του με βάση το έγγραφο και σύμφωνα με το περιεχόμενό του. Ο κανόνας του νόμου της απόδειξης ότι δεν επιτρέπεται η αποδοχή μαρτυρίας που αντικρούει ή τροποποιεί τους όρους εγγράφου, αναπτύχθηκε για να προσδώσει βεβαιότητα στις καθημερινές συναλλαγές (Polykarpou v. Polykarpou
(1982)1 C.L.R. 182).» Στην υπόθεση Gallie v. Lee
(1971)A.C. 1004, αναφέρθηκαν τα εξής: « ....a person who signs a document, and parts with it so that it may come into other hands, has a responsibility, that of the normal man of prudence, to take care what he signs, which, if neglected, prevents him from denying his liability under the document according to its tenor. I would add that the onus of proof in this matter rests upon him, i.e to prove, that he acted carefully, and not upon the third party to prove the contrary». Στην προκειμένη περίπτωση, έχω την άποψη ότι δεν τίθεται ζήτημα κωλύματος σε σχέση με το απαιτούμενο με την παρούσα αγωγή ποσό. Και τούτο διότι το απαιτούμενο ποσό δεν αποτελεί αξίωση της Ενάγουσας εναντίον της Εναγομένης, αλλά ποσό το οποίο η Εναγόμενη κρατά ως εμπιστευματοδόχος της Ενάγουσας. Το ποσό αυτό προκύπτει από εργασία η οποία παρασχέθηκε από την Ενάγουσα προς την Εναγομένη. Ειδικότερα, κατά τον χρόνο υπογραφής της συμφωνίας διακανονισμού απαίτησης, ήτοι στις 30.10.2009 υπήρχε ήδη ποσοστό κράτησης ύψους €70.693.46 (βλ. Πιστοποιητικό Πληρωμής αρ. 31 ημερομηνίας 16.7.2009 - Τεκμήριο 13). Το ποσό αυτό δεν ανήκε σε κανένα χρονικό σημείο στην Εναγόμενη αλλά είναι χρήματα της Ενάγουσας που κέρδισε με αντάλλαγμα την εκτέλεση του συμβολαίου και την κατά καιρούς πιστοποίηση της εργασίας της με διατακτικά του αρχιτέκτονα. Η μετοχή της Εναγομένης στο ποσό αυτό περιορίζεται μόνο σε όσα διαλαμβάνονται στο άρθρο 31
(4)(α) ήτοι ως καταπιστευματοδόχος της Ενάγουσας. Η Ενάγουσα έχει δικαίωμα να προσφεύγει στα χρήματα αυτά και να αφαιρεί οποιοδήποτε ποσό το οποίο οφείλεται ή θα οφείλεται στον Εργολάβο, μόνο βάσει των προνοιών του Συμβολαίου. Στην παρούσα περίπτωση, δεν τίθεται θέμα αφαίρεσης οποιουδήποτε ποσού από όσα δικαιούται η Ενάγουσα, εκτός βεβαίως από τις €2.000 που αφορούν κακοτεχνίες, Από εκεί και πέρα, το ποσό των κρατήσεων δεν αφορά ποσό το οποίο εμπίπτει στον όρο «αξίωση αναφορικά με το Έργο και/ή το Συμβόλαιο» όπως ο όρος αυτός χρησιμοποιείται στην παράγραφο 3 της συμφωνίας διακανονισμού (Τεκμηρίου 2). Είναι βοηθητικές οι παραπομπές των συνηγόρων της Ενάγουσας σε σχετική νομολογία και συγγράμματα. Ειδικότερα, στην υπόθεση Rayack Construction Ltd ν. Lampeter Meat Co Ltd (Ch D 1979) 12 BLR, σελ. 34 , γίνεται αναφορά στον όρο 30
(4)του συγκεκριμένου συμβολαίου ο οποίος είναι ίδιος με τον όρο 31
(4)της επίδικης συμφωνίας εργολαβίας. Στη σελίδα 37 της απόφασης αναφέρονται τα εξής: « In my judgment, condition 30
(4)construed in the context of the articles of agreement as a whole, does impose an obligation on an employer to appropriate and set aside as a separate trust fund a sum equal to that part of the sum certified in any interim certificate as due in respect of work completed which the employer is entitled to retain during the defects liability period. Unless condition 30
(4)is construed as imposing such an obligation, it cannot, as I see it, have any practical operation. Further, condition 30
(4)refers to the Contractor's beneficial interest therein', and the predicated beneficial interest could only subsist in fund so appropriated and set aside.» Στο λεξικό The Dictionary of English Law, 1959, σελ.800, αναφέρεται ότι: "Fiduciary (Lat., fiduciaries), one who holds anything in trust. A person is said stand in a fiduciary relation to another when he has rights and powers which he is bound to exercise for the benefit of that other. Hence he is not allowed to derive any profit or advantage from the relation between them, except with the knowledge and consent of the other person. Such is the relation between trustee and generally wherever from the position of two persons, one of them reposes confidence in the other." Στο σύγγραμμα Halsbury's Laws of England, 4η έκδοση, Τόμος 48 σελίδες 407, 630 και 674 αναφέρονται: «601. Meaning of 'trust'. Where a person has property or rights which he holds or is bound to exercise for or on behalf of another or other, or for the accomplishment of some particular purpose or particular purposes, he is said to hold the property or rights in trust for that other or those others, or for that purpose or those purposes, and he is called a trustee. A trust is a purely equitable obligation and I enforceable only in a court in which equity is administered. The trustee holds the property or must exercise his rights of property in a fiduciary capacity, and stands in fiduciary relationship to the beneficiary. Με βάση τα πιο πάνω προκύπτει ότι η Ενάγουσα κρατούσε το ποσό της κράτησης ως εμπιστευματοδόχος και με τη συμπλήρωση των εργασιών όφειλε να το επιστρέψει στην Ενάγουσα. Το εν λόγω ποσό το δικαιούται η Ενάγουσα αφού αφορά ποσό για εκτελεσθείσα εργασία η οποία έχει εγκριθεί από τον Αρχιτέκτονα και ουδέποτε αμφισβητήθηκε. Το αρμόδιο άτομο που θα επιβεβαίωνε ότι ο Εργολάβος έχει εκπληρώσει τις συμβατικές του υποχρεώσεις ήταν ο Αρχιτέκτονας, ο οποίος το έπραξε με την έκδοση του Πιστοποιητικού Πληρωμής αρ. 33 (Τεκμήριο 4). Προσθέτω ανάμεσα στα άλλα ότι μετά την υπογραφή της συμφωνίας διακανονισμού, η Εναγομένη πλήρωσε το πιστοποιητικό 32 στο οποίο περιλαμβάνεται και το ποσό της συμφωνίας διακανονισμού, χωρίς να προβάλει οποιαδήποτε διαμαρτυρία σε σχέση με το γεγονός ότι σε αυτό περιλαμβανόταν ποσό κρατήσεων. Αν όντως ίσχυε η θέση της Εναγομένης, θα ανέμενε κανείς ότι η τελευταία θα προέβαινε σε σχετικές παραστάσεις σε σχέση με την εν λόγω ανακολουθία. Επισημαίνω τέλος, ότι είναι περιορισμένης σημασίας το γεγονός ότι το ποσό κρατήσεων που αναφέρεται στο εν λόγω πιστοποιητικό είναι εν τέλει μεγαλύτερο από το πραγματικά οφειλόμενο. Η ίδια η Ενάγουσα μέσα από την μαρτυρία που παρουσίασε στο Δικαστήριο παραδέχτηκε το σφάλμα στον υπολογισμό. Η ουσία είναι ότι ολόκληρο «το υπόλοιπο των ποσών τα οποία είχαν κρατηθεί κατ' αυτό τον τρόπο» δηλαδή ως ποσοστό Κράτησης, αποδεσμεύτηκε σύμφωνα με το άρθρο 31
(4)(γ) του συμβολαίου. Από την στιγμή που μέσα από την μαρτυρία προέκυψε ότι το πραγματικό ποσό είναι διαφορετικό και μάλιστα μικρότερο του απαιτούμενου, θεωρώ ότι τούτο μπορεί να αποδοθεί στην Ενάγουσα (βλ. Kennedy Hotels Ltd v. Νadirdjian
(1992)1 ΑΑΔ 400, Αντωνιάδου ν. Λαϊκής Κυπριακής Τράπεζας (Χρηματοδοτήσεις) Λτδ
(2003)1 ΑΑΔ 530). Πέρα από τα πιο πάνω, θα απέρριπτα την υπεράσπιση της Εναγομένης και για τον πρόσθετο λόγο ότι κατά την κρίση μου η ορθή ερμηνεία της συμφωνίας διακανονισμού απαίτησης για δικαιολογημένη παράταση του χρόνου αποπεράτωσης εργασιών δεν οδηγεί στο αποτέλεσμα που η πλευρά της υπεράσπισης εισηγείται. Ξεκινώντας από τον τίτλο του τεκμηρίου 2, καθίσταται εμφανές ότι η εν λόγω συμφωνία αφορά αποκλειστικά στην απαίτηση της Ενάγουσας για παράταση του χρόνου αποπεράτωσης του έργου μέχρι την 11.5.2009. Βέβαια, ο τίτλος μιας συμφωνίας δεν είναι αυτός που προσδίδει την σημασία της και το Δικαστήριο σε καμία περίπτωση δεν δεσμεύεται από αυτόν. Προχωρώντας όμως στο προοίμιο της συμφωνίας επιβεβαιώνεται του λόγου (ή του τίτλου) το αληθές. Ειδικότερα, στο προοίμιο γίνεται αναφορά μόνο στο ότι λόγω της δικαιολογημένης παράτασης του χρόνου αποπεράτωσης των εργασιών του Συμβολαίου μέχρι την 11η Μαΐου 2009, με εξαίρεση τον 2° όροφο στον οποίο συνεχίστηκαν οι εργασίες κατόπιν ειδικής συμφωνίας, ο Εργολάβος υπέστη επιπρόσθετα κόστη, έξοδα και διαφυγόν κέρδος συνολικού ποσού εκ €206,304 συν Φ.Π.Α. Ακολουθεί το κύριο μέρος της συμφωνίας με το οποίο τα μέρη συμφωνούν ότι ο Εργοδότης θα καταβάλει στον Εργολάβο το ποσό εκ €206,304 συν Φ.Π.Α. διά πλήρη εξόφληση κόστους, εξόδων και διαφυγόν κέρδους διά την δικαιολογημένη παράταση του χρόνου αποπεράτωσης των εργασιών του Συμβολαίου. Καθορίζεται μάλιστα και ο τρόπος πληρωμής του εν λόγω ποσού. Μετά από τα πιο πάνω ακολουθεί ο ακόλουθος επίμαχος όρος: «Τα Μέρη συμφωνούν και αποδέχονται ανεπιφύλακτα ότι με την πληρωμή και/ή εξόφληση του ποσού ως αναφέρεται ανωτέρω καμία αξίωση δεν υφίσταται πλέον μεταξύ των Μερών, αναφορικά με το Έργο και/ή το Συμβόλαιο.» Ως λέχθηκε στην Λαζούρας ν. Σκυλλουριώτου
(1992)1Α Α.Α.Δ 168 η ερμηνεία εγγράφων είναι γενικά νομικό ζήτημα το οποίο αποφασίζεται από το Δικαστήριο (βλ. και Halfdan Grieg ν. Stirling Coal Corpn [1973] 1 All E.R. 545). Ο σκοπός της ερμηνείας εγγράφων είναι η ανεύρεση της πραγματικής πρόθεσης των μερών όπως διακηρύσσεται στο έγγραφο. Η ερμηνεία πρέπει να είναι όσο το δυνατό πλησιέστερη στην εμφανή πρόθεση των μερών, όπως ο νόμος επιτρέπει. Η βασική αρχή είναι ότι η πρόθεση των συμβαλλομένων είναι όπως εκφράστηκε με τις λέξεις που περιέχονται στο έγγραφο (βλ. Panayiotou v. Island Beach Development
(1985)1 C.L.R. 623). Σχετικά είναι τα ακόλουθα αποσπάσματα από την αγγλική νομολογία τα οποία εκτίθενται στην Λαζούρας ανωτέρω: «the question is not what the parties to a deed may have intended to do by entering into that deed, but what is the meaning of the words used in that deed: a most important distinction in all cases of construction and the disregard of which often leads to erroneous conclusions» (βλ. Monypenny v. Monypenny [1861] 9 H.L.C. 114 σελ. 146) και «I conceive that all deeds are to be construed not only strictly according to their words, but so far as possible, without infringing any rule of law, in such a way as to effectuate the intention of the parties» (βλ. Hilbers ν. Parkinson [1883] 25 Ch. D. 200, σελ. 203). Στην υπόθεση Μεταλλικά Ηρακλής Μιχαηλίδης Λτδ ν. G.C. Exhaust Systems Ltd,
(2001)1 ΑΑΔ σελ. 500 το Εφετείο, επαναλαμβάνοντας την αρχή ότι μια σύμβαση πρέπει να ερμηνεύεται συνολικά, πρόσθεσε τα εξής: "Σύμφωνα με τους ερμηνευτικούς κανόνες, μια σύμβαση πρέπει να ερμηνεύεται σύμφωνα με το λεκτικό της και με τρόπο που θα πραγματοποιείται η πρόθεση των μερών, όπως αυτή συνάγεται από το σύνολο της σύμβασης (βλ. Chitty on Contracts, General Principles, 27 εκ., παραγ. 12-053). Όπως το έθεσε ο Lord Cottenham L.C. στη Lloyd v. Lloyd
(1837)2 My. & Cr. 192, 202: "If the provisions are clearly expressed, and there is nothing to enable the court to put upon them a construction, different from that which the words import, no doubt the words must prevail; but if the provisions and expressions be contradictory and if there be grounds, appearing on the face of the instrument, affording proof of the real intention of the parties, then that intention will prevail against the obvious and ordinary meaning of the words". Σε μετάφραση: Αν οι πρόνοιες μιας συμφωνίας εκφράζονται με σαφήνεια και δεν υπάρχει τίποτε που καθιστά ικανό το Δικαστήριο να τις ερμηνεύσει με τρόπο διαφορετικό από εκείνο που επιτρέπεται από το λεκτικό τους, χωρίς αμφιβολία πρέπει να επικρατήσει το λεκτικό. Αν όμως οι πρόνοιες και οι φράσεις είναι αντιφατικές και αν υπάρχουν λόγοι οι οποίοι φαίνονται στην όψη του εγγράφου, οι οποίοι προσφέρουν απόδειξη της πραγματικής πρόθεσης των μερών, τότε εκείνη η πρόθεση θα επικρατήσει έναντι της φανερής και συνήθους έννοιας των λέξεων». Το κριτήριο λοιπόν για την ερμηνεία της συμφωνίας είναι η έννοια την οποία μεταδίδει το κείμενο της συμφωνίας στο μέσο λογικό άνθρωπο. Έχοντας λοιπόν τα πιο πάνω κατά νου, θεωρώ ότι δεν προκύπτει από την επίδικη συμφωνία και ειδικότερα από τον όρο 3 αυτής, ότι η πρόθεση των συμβαλλομένων ήταν να καταστήσουν στην ουσία το Τεκμήριο 1 ανεφάρμοστο. Απεναντίας υπάρχουν λόγοι οι οποίοι φαίνονται στην όψη του εγγράφου (Τεκμηρίου 2) που συνηγορούν στο ότι η απαλλαγή από οποιαδήποτε αξίωση σε σχέση με τη σύμβαση εργολαβίας αφορά μόνο τις αξιώσεις που προκύπτουν από την παράταση του χρόνου αποπεράτωσης. Το συμβόλαιο εργολαβίας περιλαμβάνει μεταξύ άλλων πρόνοιες που αφορούν περίοδο ευθύνης για ελαττώματα, τελική παράδοση, επιστροφή ποσοστού κράτησης ακόμα και παραπομπή διαφορών σε διαιτησία. Εάν η πρόθεση των μερών ήταν να καταστήσουν ανεφάρμοστα όλα τα πιο πάνω, όφειλαν να το είχαν αναφέρει ρητά. Θεωρώ ότι ο μέσος λογικός άνθρωπος, αναγιγνώσκοντας την συμφωνία διακανονισμού, δεν θα κατέληγε σε συμπέρασμα πλήρους αποδέσμευσης των μερών από την συμφωνία εργολαβίας. Εξάλλου, η μετέπειτα συμπεριφορά των μερών επιβεβαιώνει του λόγου το αληθές. Ειδικότερα, ακόμα και μετά την υπογραφή του Τεκμηρίου 2, εξακολούθησαν να έχουν εφαρμογής οι πρόνοιες αναφορικά με την περίοδο ευθύνης για ελαττώματα και μάλιστα διαπιστώθηκαν κακοτεχνίες οι οποίες επιδιορθώθηκαν από την Ενάγουσα (βλ. μεταξύ άλλων Τεκμήρια 22 και 23). Αν ίσχυε αυτό που η Εναγόμενη εισηγείται τότε και η Ενάγουσα θα μπορούσε να "κρυφτεί" πίσω από τον μανδύα της συμφωνίας διακανονισμού και να αρνηθεί να προβεί σε οποιαδήποτε επιδιόρθωση κακοτεχνιών. Δεν είναι όμως έτσι τα πράγματα. Η αποδέσμευση που έγινε μέσω της συμφωνίας διακανονισμού, αφορά μόνο την παράταση του χρόνου αποπεράτωσης. Όπως ήδη επισημάνθηκε πιο πάνω, η αντιπαροχή για την εν λόγω συμφωνία είναι η αποδέσμευση από την εφαρμογή των άρθρων 24 και 25 του συμβολαίου εργολαβίας που προνοούν για παράταση του χρόνου αποπεράτωσης εργασιών καθώς και για έξοδα και απώλειες λόγω της διατάραξης της κανονικής προόδου των εργασιών. Ένεκα όλων των πιο πάνω, αλλά και για κάθε λόγο που ανέφερα ξεχωριστά, θεωρώ ότι η ενάγουσα δεν κωλύεται να διεκδικεί το ποσό το οποίο η Εναγομένη κατακρατά υπό την μορφή ποσοστού Κρατήσεων. Συνακόλουθα όλων των πιο πάνω, εκδίδεται απόφαση προς όφελος της Ενάγουσας και εναντίον της Εναγομένης για το ποσό των €59.938,00 με νόμιμο τόκο μέχρι εξοφλήσεως πλέον έξοδα όπως θα υπολογισθούν από τον Πρωτοκολλητή και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο. (Υπ.) .................................. Χρ. Ρασπόπουλος, Ε.Δ. Πιστό αντίγραφο Πρωτοκολλητής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο

🔗 Στην επίσημη πηγή

Επεξήγηση AI βάσει του επίσημου κειμένου του νόμου. Ενδεικτική, δεν υποκαθιστά νομική συμβουλή.