ΑΓΓΕΛΙΚΗΣ ΠΕΤΡΟΥ κ.α. ν. ΣΚΕΥΗΣ ΣΤ. ΛΟΓΓΙΝΟΥ ΕΛΙΣΣΑΙΟΥ, Αρ. Αγωγής: 49

ΑΓΓΕΛΙΚΗΣ ΠΕΤΡΟΥ κ.α. ν. ΣΚΕΥΗΣ ΣΤ. ΛΟΓΓΙΝΟΥ ΕΛΙΣΣΑΙΟΥ, Αρ. Αγωγής: 4907/2008, 20/1/2017 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLEM:2017:A37 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΜΕΣΟΥ ΕΝΩΠΙΟΝ: Θ. ΘΩΜΑ, Α.Ε.Δ. Αρ. Αγωγής: 4907/2008 Μεταξύ:

ΑΓΓΕΛΙΚΗΣ ΠΕΤΡΟΥ
ΧΡΙΣΤΙΝΑΣ ΜΙΚΕΛΛΙΔΟΥ Εναγουσών -και- ΣΚΕΥΗΣ ΣΤ. ΛΟΓΓΙΝΟΥ ΕΛΙΣΣΑΙΟΥ Εναγομένης ------ Ημερομηνία: 20 Ιανουαρίου,
ΕΜΦΑΝΙΣΕΙΣ: Για ενάγουσες: Η κα Α. Ιωάννου. (Ο κ. Βασιλείου για ν΄ακούσει απόφαση) Για εναγομένη: Ο κ. Β. Ερωτοκρίτου. ------- Α Π Ο Φ Α Σ Η Στο επίκεντρο της παρούσας αγωγής βρίσκεται γραπτή συμφωνία η οποία φέρει ημερομηνία 11/7/2005 και περιγράφεται ως «ΕΓΓΡΑΦΟ ΠΑΡΑΧΩΡΗΣΗΣ ΧΡΗΣΗΣ» (στη συνέχεια θα αναφέρεται ως «η επίδικη συμφωνία»). Αποτελεί κοινό τόπο ότι η επίδικη συμφωνία υπεγράφη μεταξύ εναγουσών και εναγομένης. Οι ενάγουσες στην έκθεση απαίτησής τους ισχυρίζονται ότι είναι οι αδειούχοι χρήσης, δυνάμει της επίδικης συμφωνίας, ενός νηπιαγωγείου και ή παιδικού σταθμού (στη συνέχεια θα αναφέρεται ως «ο σταθμός») που βρίσκεται στην οδό Αργύρη Εφταλιώτη και Γεωργίου Δροσίνη 3, ιδιοκτησία της εναγομένης. Ξεκίνησαν τη λειτουργία του σταθμού, αφού προέβησαν σε εκτεταμένες επιδιορθώσεις και αναβάθμισή του με δικά τους έξοδα, κατά την 1/9/2005 με την επωνυμία «Το Πιτσιρίκι». Για κάθε ουσιώδη για την παρούσα αγωγή χρόνο η οικοδομή, εντός της οποίας στεγάζετο ο σταθμός, αποτελούμενη από 3 δωμάτια - αίθουσες διδασκαλίας, αίθουσα βρεφών, αποθήκη, κουζίνα, τραπεζαρία, προχώλ, αποχωρητήρια καθώς και εξωτερικούς χώρους, δεν είχε πολεοδομική άδεια χρήσης αυτής ως σταθμού. Οι ενάγουσες προέβηκαν στη σύναψη της επίδικης συμφωνίας στη βάση παραστάσεων της εναγομένης ότι ο σταθμός είχε άδεια από τις αρμόδιες υπηρεσίες να απασχολεί και ή στεγάζει 70 παιδιά. Ήταν ρητός ή και εξυπακουόμενος όρος της επίδικης συμφωνίας ότι η εναγόμενη είχε ή και θα εξασφάλιζε ή και θα διατηρούσε όλες τις αναγκαίες και ή αιτούμενες από τις αρμόδιες αρχές άδειες λειτουργίας του σταθμού και ή θα διατηρούσε την υφιστάμενη και ή εκδοθείσα άδεια λειτουργίας του νηπιαγωγείου για 70 παιδιά. Ήταν, επίσης, ρητός όρος της επίδικης συμφωνίας ότι η εναγομένη θα παραχωρούσε τη χρήση της πίσω αυλής του σταθμού στις ενάγουσες κατά τις πρωινές ώρες, μέχρι τις 12:00 το μεσημέρι, ώστε αυτή να χρησιμοποιείται ως αυλή για τα παιδιά του σταθμού. Η εναγομένη από της έναρξης της λειτουργίας του σταθμού και παρά τις επανειλημμένες οχλήσεις των εναγουσών, αρνείτο και ή παρέλειπε να παραχωρήσει τη χρήση της πίσω αυλής στις ενάγουσες και ή απέκλεισε τη χρήση της για τις ανάγκες του σταθμού. Περί το καλοκαίρι του 2007 οι ενάγουσες πληροφορήθηκαν ότι το υποστατικό του σταθμού έπρεπε να αποκτήσει πολεοδομική άδεια χρήσης αυτού και ή να εξασφαλίσει πολεοδομική άδεια αλλαγής χρήσης, ώστε να μπορέσουν να στεγάσουν σε αυτό τάξη προδημοτικής εκπαίδευσης. Ζήτησαν από την εναγομένη να υποβάλει αίτηση στην αρμόδια πολεοδομική αρχή για αλλαγή χρήσης και ανέλαβαν να καταβάλουν το κόστος των αρχιτεκτονικών σχεδίων και ή των τελών ώστε να μπορέσει να συνεχίσει νόμιμα η λειτουργία του σταθμού. Ανέθεσαν δε σε αρχιτεκτονικό γραφείο την ετοιμασία των απαραίτητων σχεδίων. Η εναγομένη συγκατατέθηκε στα ετοιμασθέντα αρχιτεκτονικά σχέδια για αλλαγή χρήσης και ή υπέγραψε όλα τα αναγκαία έγγραφα, τα οποία υποβλήθηκαν στον Δήμο Λεμεσού στις 14/5/
Περί την 21/8/2008 ο Δήμος Λεμεσού ζήτησε συγκεκριμένες τροποποιήσεις στα υποβληθέντα σχέδια ώστε να γίνουν αποδεκτά. Με βάση τις υποδείξεις της αρμόδιας αρχής, ετοιμάστηκαν, με τη σύμφωνη γνώμη της εναγομένης, τροποποιημένα αρχιτεκτονικά σχέδια ώστε να ικανοποιούνται οι απαιτήσεις της νομοθεσίας αναφορικά με τους αναγκαίους χώρους στάθμευσης και άλλες παρατηρήσεις. Η εναγομένη όμως, παρά τις επανειλημμένες εκκλήσεις και ή οχλήσεις των εναγουσών, αρνείτο να υπογράψει τα εν λόγω σχέδια. Συνεπεία της αντισυμβατικής συμπεριφοράς της εναγομένης, να τους αποστερήσει την πίσω αυλή του σταθμού, η άδεια λειτουργίας του περιορίζεται σε 43 παιδιά αντί 70 με αποτέλεσμα οι ενάγουσες να αποστερούνται εισοδήματα και, κατ΄ αυτό τον τρόπο, να υφίστανται ζημιά. Με την υπό εξέταση αγωγή τους αξιώνουν εναντίον της εναγομένης, πέραν των αποζημιώσεων για τις ζημιές τις οποίες υφίστανται, την έκδοση διατάγματος με το οποίο να διατάσσεται η εναγόμενη όπως τους παραχωρήσει άμεσα την πίσω αυλή του σταθμού. Η εναγομένη, στο δικόγραφο της υπεράσπισής της, παραδέχεται ότι κατά τον ουσιώδη χρόνο δεν είχε εκδοθεί οποιαδήποτε πολεοδομική άδεια χρήσης του σταθμού ως νηπιαγωγείου και ή παιδικού σταθμού, ισχυρίζεται όμως ότι αυτό ήταν εις γνώσιν των εναγουσών, οι οποίες ανέλαβαν την αποκλειστική ευθύνη και τα έξοδα για την εξασφάλιση των απαραίτητων αδειών, χωρίς η ίδια να έχει οποιαδήποτε ευθύνη σε περίπτωση που δεν εκδοθούν οι απαιτούμενες άδειες. Παραδέχεται επίσης ότι κατά τον χρόνο που λειτουργούσε η ίδια τον σταθμό, δηλαδή από το 1984 - 2000, είχε σχετική άδεια να απασχολεί και ή στεγάζει 70 παιδιά, ισχυρίζεται όμως ότι ουδέποτε, κατά τον χρόνο υπογραφής της επίδικης συμφωνίας, προέβηκε σε παραστάσεις προς τις ενάγουσες ότι η εν λόγω άδεια για 70 παιδιά εξακολουθούσε να υφίσταται, καθότι με την αλλαγή της σχετικής νομοθεσίας ο ενοικιαζόμενος χώρος δεν πληρούσε πλέον τις προϋποθέσεις ώστε να συνεχίζει να απασχολεί και ή στεγάζει 70 παιδιά. Στον ισχυρισμό των εναγουσών ότι αρνείται να παραχωρήσει τη χρήση της πίσω αυλής και ή απέκλεισε και ή απαγόρευσε τη χρήση της πίσω αυλής για τις ανάγκες του σταθμού και ή ότι μετέτρεψε την πίσω αυλή σε γκαράζ των αυτοκινήτων της, απαντά ότι χρησιμοποιούσε και ή συνεχίζει να χρησιμοποιεί ως γκαράζ και ως πρόσβαση για την είσοδο και έξοδο στην ανώγειο κατοικία της τον εξωτερικό χώρο μπροστά από αυτή. Ισχυρίζεται, επίσης, ότι ο χώρος αυτός σε καμιά περίπτωση δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι αποτελεί «πίσω αυλή του νηπιαγωγείου» όπως ισχυρίζονται οι ενάγουσες και ως εκ τούτου δεν έχει οποιαδήποτε συμβατική υποχρέωση να παραχωρήσει τη χρήση του χώρου αυτού στις ενάγουσες. Ισχυρίζεται, περαιτέρω, ότι η χρήση του χώρου αυτού από την ίδια είναι απαραίτητη για να μπορεί να εισέρχεται και να εξέρχεται από την ανώγειο κατοικία της, όπως επίσης και για να τον χρησιμοποιεί ως χώρο στάθμευσης των οχημάτων της. Όσον αφορά την αίτηση η οποία υπεβλήθη από τις ενάγουσες, για την έκδοση πολεοδομικής αδείας, ισχυρίζεται ότι στις 21/8/2008 παρέλαβε, ως ιδιοκτήτρια του σταθμού, επιστολή από τον Δήμο Λεμεσού σύμφωνα με την οποία η υποβληθείσα από τις ενάγουσες αίτηση δεν μπορούσε να γίνει αποδεκτή για σειρά λόγων, ένας από τους οποίους ήταν το ότι τα σχέδια που είχαν υποβληθεί με την αίτηση ήταν λανθασμένα. Ενόψει της εξέλιξης αυτής οι ενάγουσες ανέθεσαν στον αρχιτέκτονά τους την ετοιμασία νέων σχεδίων για να υποβληθούν στην αρμόδια αρχή. Αρνήθηκε όμως να υπογράψει τα σχέδια αυτά για το λόγο ότι, στα εν λόγω σχέδια ο εξωτερικός χώρος μπροστά από την είσοδο της κατοικίας της εμφανιζόταν ως μέρος των εξωτερικών χώρων του σταθμού, προκειμένου να παρουσιάζεται ότι ο σταθμός διέθετε ικανοποιητικό αριθμό χώρων στάθμευσης, όπως ζητείτο από την αρμόδια αρχή με την επιστολή της ημερομηνίας 21/8/
Επεξήγησε στις ενάγουσες ότι αυτό δεν μπορούσε να γίνει για το λόγο ότι η πολεοδομική άδεια της κατοικίας της παρεχωρήθη, μεταξύ άλλων, και για το λόγο ότι αυτή διέθετε τους συγκεκριμένους χώρους στάθμευσης, οι οποίοι και δεν μπορούσαν να εμφανίζονται ταυτόχρονα στα σχέδια που της παρουσίασαν οι ενάγουσες ως χώροι στάθμευσης και του σταθμού. Περαιτέρω, ισχυρίζεται ότι οι εξωτερικοί χώροι σε καμιά περίπτωση δεν προσμετρούνται για τον υπολογισμό του αριθμού των παιδιών που μπορούν να στεγάζονται και ή απασχολούνται στο σταθμό, αλλά ο αριθμός αυτός καθορίζεται με βάση τους εσωτερικούς χώρους και κυρίως τις διαθέσιμες αίθουσες διδασκαλίας. Η ΜΑΡΤΥΡΙΑ Κατά την έναρξη της ακροαματικής διαδικασίας δηλώθηκαν, ως παραδεκτά γεγονότα, τα ακόλουθα:
Οι ενάγουσες είναι αδειούχοι χρήσης δυνάμει έγγραφης συμφωνίας ημερομηνίας 11/7/2005 (η επίδικη συμφωνία) του παιδικού - βρεφικού σταθμού στην οδό Αργύρη Εφταλιώτη και Γεωργίου Δροσίνη 3, ιδιοκτησία της εναγομένης, έναντι του αρχικού ενοικίου των €851,51 μηνιαίως.
Η επίδικη συμφωνία εξακολουθεί να βρίσκεται σε ισχύ.
Οι ενάγουσες λειτουργούν τον ως άνω σταθμό από 11/9/2005 υπό την ονομασία «Το Πιτσιρίκι», ο οποίος εξακολουθεί να λειτουργεί. Κατατέθηκαν, ως τεκμήρια, και από τις δύο πλευρές, 39 συνολικά έγγραφα. Μεγάλο μέρος αυτών κατατέθηκε εκ συμφώνου κατά την έναρξη της ακροαματικής διαδικασίας. Αναφορά στο περιεχόμενο των κατατεθέντων εγγράφων θα γίνει κατά την αξιολόγηση της προσκομισθείσας μαρτυρίας. Οι ενάγουσες, προς απόδειξη της υπόθεσής τους, έδωσαν προφορική μαρτυρία και κάλεσαν επίσης τις λειτουργούς του Γραφείου Ευημερίας Κάλια Χριστοδούλου (Μ.Ε.3) και Δέσποινα Ιωάννου (Μ.Ε.5), καθώς και τον αρχιτέκτονα Βάκη Ιωακείμ (Μ.Ε.4). Η ενάγουσα 1 (Μ.Ε.1) κατέθεσε ότι ο σταθμός λειτούργησε αρχικά υπό τη δική τους διεύθυνση ως παιδοβρεφοκομικός σταθμός. Όλοι οι παιδοβρεφοκομικοί σταθμοί βρίσκονται υπό την εποπτεία του Γραφείου Ευημερίας. Μέσα στα σχέδιά τους, όμως, ήταν να εξασφαλίσουν τη σχετική άδεια ώστε να λειτουργήσει ο σταθμός και ως νηπιαγωγείο. Στα νηπιαγωγεία φοιτούν παιδιά από τριάμισι χρόνων και άνω. Αρμόδιο για όλα τα νηπιαγωγεία, στα οποία εντάσσεται και η προδημοτική βαθμίδα εκπαίδευσης, είναι το Υπουργείο Παιδείας. Για να λειτουργήσει ένας σταθμός, απαιτείται να υπάρχει επαρκής εξωτερικός χώρος. Γι΄ αυτό, πριν ακόμα υπογράψουν την επίδικη συμφωνία, είχαν ζητήσει από την εναγόμενη όπως τους παραχωρήσει, τουλάχιστο τις πρωινές ώρες, και την πίσω αυλή του σταθμού. Η εναγομένη συγκατατέθηκε να τους παραχωρηθεί τις πρωινές ώρες που η ίδια θα απουσίαζε από την κατοικία της, η οποία έχει ανεγερθεί πάνω από το κτίριο του σταθμού. Για τη λειτουργία του σταθμού ως νηπιαγωγείου απαιτείτο η έκδοση πολεοδομικής αδείας η οποία, τουλάχιστο τότε, δεν απαιτείτο για τη λειτουργία του σταθμού ως παιδοβρεφοκομείο. Η εναγομένη τους ανέφερε ότι, όταν λειτουργούσε η ίδια τον σταθμό, σ΄ αυτό φοιτούσαν 70 παιδιά, κάτι το οποίο τους επιβεβαίωσε και το Γραφείο Ευημερίας, όταν αποτάθηκαν κοντά του. Από το Γραφείο Ευημερίας τους είχαν αναφέρει ότι για να εξασφάλιζαν την άδεια λειτουργίας με 70 παιδιά θα έπρεπε να περιλαμβάνεται και η πίσω αυλή στους χώρους του σταθμού, οι οποίοι θα υπολογίζονταν προς τον σκοπό της έκδοσης της σχετικής αδείας. Όταν επιθεώρησαν, αρχικά, τους χώρους του σταθμού η πίσω αυλή ήταν πολύ ακατάστατη, επειδή μόλις είχε αποπερατωθεί η ανέγερση της κατοικίας της εναγομένης. Ξεκίνησαν τη λειτουργία του σταθμού, τον Σεπτέμβρη του 2005, με 30 παιδιά περίπου. Η αυλή που υπήρχε μπροστά από τον σταθμό ικανοποιούσε τις ανάγκες του αριθμού των παιδιών που είχαν τότε. Την Άνοιξη του 2006, βλέποντας την προοπτική να αυξηθεί ο αριθμός των παιδιών που φοιτούσαν στο σταθμό τους, ζήτησαν από την εναγόμενη να καθαρίσει την πίσω αυλή και να μετακινήσει όλα τα επικίνδυνα αντικείμενα που υπήρχαν, ώστε να μπορεί να χρησιμοποιείται από τα παιδιά. Η εναγομένη, όμως, αρνήθηκε να την παραχωρήσει, προφασιζόμενη ότι εκεί βρίσκονταν οι χώροι στάθμευσής της (parking), καθώς και η είσοδος της κατοικίας της. Επιχείρησαν να χρησιμοποιήσουν δύο φορές την αυλή, στην κατάσταση που βρισκόταν, για να εξετάσουν πώς θα λειτουργούσε. Τοποθέτησαν κάποιο διαχωριστικό, ώστε να προστατεύσουν τα παιδιά από τα επικίνδυνα αντικείμενα. Ήταν, όμως, αρκετά δύσκολο επειδή η αυλή δεν ήταν κατάλληλη για χρήση. Μετά που επιχείρησαν να χρησιμοποιήσουν την πίσω αυλή αφαιρέθηκε, προφανώς από την εναγόμενη, και το κάγκελο της εισόδου της αυλής με αποτέλεσμα τα παιδιά να έχουν πρόσβαση στον δημόσιο δρόμο. Κατόπιν αυτού, δεν επιχείρησαν να την ξαναχρησιμοποιήσουν. Το Γραφείο Ευημερίας, λόγω της κατάστασης της αυλής, δεν μπορούσε να την προσμετρήσει ως υπολογίσιμο χώρο, με αποτέλεσμα ο αριθμός της αδείας που τους παραχωρήθηκε να μειωθεί στα 45 παιδιά. Συγκεκριμένα, είχαν 41 παιδιά και 6 βρέφη. Κατά το χρόνο που ανέλαβαν τη διεύθυνση του σταθμού, για να μπορέσουν να τον λειτουργήσουν, προέβηκαν, με δικά τους έξοδα, σε σειρά επιδιορθώσεων όπως αντικατάσταση των τουαλετών, αντικατάσταση του δαπέδου και τοποθέτηση πλαστικού, ειδικού για παιδιά, τοποθέτηση καινούργιων πορτοπαραθύρων, βάψιμο του κτιρίου και των κάγκελων, τοποθέτηση προστατευτικού δαπέδου στην αυλή. Οι ως άνω επιδιορθώσεις και αντικαταστάσεις τους στοίχισαν €16.000 περίπου. Περί το τέλος του 2007, με τη συγκατάθεση της εναγομένης, υπέβαλαν αίτηση για να εξασφαλίσουν πολεοδομική άδεια για νηπιαγωγείο, ώστε να μπορέσουν να λειτουργήσουν προδημοτική τάξη, η οποία ήταν μέσα στα σχέδιά τους. Η αίτηση, η οποία υπεβλήθη στο Δήμο Λεμεσού, υπεγράφη από την εναγομένη ως ιδιοκτήτρια του ακινήτου (Τεκμήριο 17). Τα αρχιτεκτονικά σχέδια, τα οποία υποβλήθηκαν μαζί με την αίτηση (Τεκμήριο 31), ετοιμάστηκαν από τον Μ.Ε.4 και υπογράφηκαν, και αυτά, από την εναγόμενη. Τη δαπάνη για την ετοιμασία των σχεδίων και την υποβολή της αίτησης επωμίστηκαν οι ίδιες. Ο Δήμος Λεμεσού, με επιστολή του ημερομηνίας 21/8/2008 (Τεκμήριο 11), την οποία παρέλαβαν μέσω της εναγομένης, διατύπωσε σειρά παρατηρήσεων επί της αιτήσεώς τους και των υποβληθέντων αρχιτεκτονικών σχεδίων, οι οποίες θα έπρεπε να ικανοποιηθούν ώστε να προχωρήσει η εξέταση της αίτησής τους. Ενημέρωσαν τον αρχιτέκτονά τους (Μ.Ε.4) για τις ως άνω παρατηρήσεις. Η άποψη του Μ.Ε.4 ήταν ότι όλες οι παρατηρήσεις μπορούσαν να επιλυθούν και να υποβληθούν τροποποιητικά σχέδια. Πράγματι, ο Μ.Ε.4 ετοίμασε νέα αρχιτεκτονικά σχέδια (Τεκμήριο 32), κατόπιν επαφών που είχε με την εναγομένη, τα οποία όμως η εναγομένη αρνήθηκε να υπογράψει. Η αίτησή τους τελικά απερρίφθη από το Δήμο Λεμεσού κατά την 11/6/2009 (Τεκμήριο 13). Στο μεσοδιάστημα, πριν την απόρριψη της αίτησης, είχαν συχνή τηλεφωνική επαφή με υπαλλήλους του Δήμου Λεμεσού, οι οποίοι τους προέτρεπαν συνεχώς να υποβάλουν τα τροποποιημένα σχέδια για να προχωρήσει η εξέταση της αίτησής τους. Ζητούσαν, επανειλημμένα, πίστωση χρόνου ώστε να συγκατατεθεί η εναγομένη να υπογράψει τα νέα σχέδια. Έστειλαν, μάλιστα, και επιστολή στην εναγομένη, μέσω της δικηγόρου τους (Τεκμήριο 10), με την οποία της ζητούσαν να υπογράψει τα νέα σχέδια. Η πίσω αυλή χρησιμοποιείτο και εξακολουθεί να χρησιμοποιείται κατά τις ώρες λειτουργίας του σταθμού ως χώρος στάθμευσης για το αυτοκίνητο της εναγομένης, για τα αυτοκίνητα των παιδιών της και για τη μοτόρα του γιου της. Σταδιακά, επίσης, η εναγομένη έκαμε σ΄ αυτήν διάφορες κατασκευές, όπως μια τσιμεντένια ψησταριά, μία ντουσιέρα και ένα κιόσκι. Σε κάποια από τις επιθεωρήσεις λειτουργού του Γραφείου Ευημερίας, η οποία έγινε περί τις αρχές του 2009, διαπιστώθηκε ότι στο σταθμό τους φοιτούσαν 13 παιδιά περισσότερα από τον αριθμό των παιδιών της άδειάς τους. Στις 23/2/2009 παρέλαβαν επιστολή από το Γραφείο Ευημερίας (Τεκμήριο 16) με την οποία προειδοποιούντο ότι τα 13 επιπλέον παιδιά, πέραν των 46, θα έπρεπε να σταματήσουν να φοιτούν στο σταθμό τους. Κατόπιν αυτού, ενημέρωσαν τους γονείς των 13 παιδιών ότι θα έπρεπε να τα μετακινήσουν σε άλλο σταθμό. Κατά την αντεξέτασή της διευκρίνισε ότι δεν έχει εξασφαλιστεί μέχρι σήμερα άδεια για λειτουργία του σταθμού ως νηπιαγωγείου. Από το 2009, επειδή δεν μπορούσαν να έρθουν σε συνεννόηση με την εναγόμενη, προχώρησαν και πήραν κάποιο άλλο κτίριο, στο οποίο λειτούργησαν προδημοτική τάξη, αφού εξασφάλισαν όλες τις απαιτούμενες άδειες. Πριν την υπογραφή της επίδικης συμφωνίας η εναγομένη τους είχε αναφέρει ότι όταν η ίδια λειτουργούσε το σταθμό είχε 70 παιδιά και μπορούσε να τους βοηθήσει, αν προχωρούσαν στην ενοικίασή του. Διαφώνησε με υποβολή ότι από την παραχώρηση της πίσω αυλής εξαιρείται ο χώρος στάθμευσης των αυτοκινήτων της εναγομένης. Διαφώνησε, επίσης, με υποβολή ότι χρησιμοποιούσαν την πίσω αυλή για δύο σχεδόν χρόνια. Η ενάγουσα 2 κατέθεσε ότι η εναγομένη δεν τους είχε παραχωρήσει τη χρήση της πίσω αυλής, όπως προνοούσε η επίδικη συμφωνία. Χρησιμοποίησαν την πίσω αυλή δύο μόνο φορές κατά το
Την τρίτη φορά που προσπάθησαν να βγάλουν τα παιδιά στην αυλή πρόσεξαν ότι το κάγκελό της είχε αφαιρεθεί. Επίσης, υπήρχαν αντικείμενα που την καθιστούσαν ακατάλληλη για την ασφάλεια των παιδιών. Ως αποτέλεσμα της μη χρήσης της, μειώθηκε ο αριθμός των παιδιών που μπορούσαν να έχουν. Με βάση το μέγεθος της αυλής που είχαν στη διάθεσή τους μπορούσαν να έχουν 47 παιδιά μόνο. Η θέση του Γραφείου Ευημερίας ήταν ότι η πίσω αυλή ήταν ακατάλληλη για χρήση, γι΄ αυτό δεν μπορούσε να προσμετρηθεί στον καθορισμό του αριθμού των παιδιών. Όταν παρέλαβαν την επιστολή του Γραφείου Ευημερίας - Τεκμήριο 16 - με την οποία πληροφορούνταν ότι είχαν περισσότερα παιδιά από τον αριθμό που δικαιούνταν, ενημέρωσαν τους γονείς των παιδιών ότι δεν μπορούσαν να τα κρατήσουν, γι΄ αυτό έπρεπε να τα τοποθετήσουν σε άλλους σταθμούς. Επίσης, κατά τον Μάιο του 2008 είχαν προγραμματίσει να λειτουργήσουν τάξη προδημοτικής εκπαίδευσης από τον Σεπτέμβριο του ιδίου χρόνου. Είχαν περί τις 12 εγγραφές παιδιών, που φοιτούσαν ήδη στο σταθμό τους και ήθελαν να συνεχίσουν στην προδημοτική τάξη. Όταν δεν εξασφάλισαν τη σχετική άδεια για τη λειτουργία προδημοτικής τάξης, τα παιδιά αυτά τοποθετήθηκαν σε άλλους σταθμούς. Προσπάθησαν επανειλημμένα να συνεργαστούν με την εναγόμενη, όμως η εναγόμενη ήταν πάντοτε αρνητική. Κατά το 2004 τους αναφέρθηκε από τη Μ.Ε.5 ότι, βάσει των τετραγωνικών μέτρων που είχαν στη διάθεσή τους για να χρησιμοποιούν, δικαιούνταν να έχουν 23-24 παιδιά μόνο. Τους εισηγήθηκε να ζητήσουν εξαίρεση από το Δήμο Λεμεσού ώστε οι χώροι στάθμευσης που υπάρχουν στην πίσω αυλή να προσμετρήσουν ως χώρος του σταθμού κατά το χρόνο που δεν θα υπάρχουν σταθμευμένα αυτοκίνητα. Κατόπιν αυτού, και για να μειώσουν τη ζημιά τους, έστειλαν επιστολή στο Δήμο Λεμεσού με την οποία ζητούσαν εξαίρεση των χώρων στάθμευσης που υπάρχουν στην πίσω αυλή. Ετοίμασε σχετική κατάσταση με τις ζημιές που υπέστη η επιχείρησή τους από το 2006 συνεπεία της άρνησης της εναγομένης να τους παραχωρήσει την πίσω αυλή (Τεκμήριο 26). Η Μ.Ε.3 κατέθεσε ότι μεταξύ των καθηκόντων που της είχαν ανατεθεί κατά το 2005 ήταν και η επιθεώρηση των ιδιωτικών παιδοβρεφοκομικών σταθμών της επαρχίας Λεμεσού για σκοπούς συμμόρφωσης με τη σχετική νομοθεσία. Ο σταθμός των εναγουσών περιλαμβανόταν στους παιδοβρεφοκομικούς σταθμούς που είχε υπό την επίβλεψή της. Η χωρητικότητα του σταθμού των εναγουσών, με βάση τις μετρήσεις που είχε κάνει, συνυπολογίζοντας τον εσωτερικό, εξωτερικό χώρο καθώς και τα αποχωρητήρια ήταν 46 παιδιά. Συγκεκριμένα, η άδεια που είχε παραχωρηθεί στο σταθμό ήταν για 40 νήπια και 6 βρέφη. Για να υπολογίσει τον αριθμό των παιδιών έλαβε υπόψη ολόκληρη τη μπροστινή αυλή, όπως αποτυπώνεται επί του αρχιτεκτονικού σχεδίου - Τεκμήριο 31 - ολόκληρη την αυλή που βρίσκεται στη βόρεια πλευρά, μέχρι το σύνορο του οικοπέδου και ολόκληρη την αυλή που βρίσκεται στη νότια πλευρά. Τη δυτική πλευρά του οικοπέδου, η οποία αντιστοιχεί στην πίσω αυλή, δεν την προσμέτρησε για σκοπούς υπολογισμού των παιδιών, για το λόγο ότι δεν ήταν κατάλληλα περιφραγμένη, ούτε και εξοπλισμένη για να μπορεί να προσμετρήσει ως χώρος παιχνιδιού. Επίσης, σε αυτή υπήρχαν διάφορα αντικείμενα. Σε επιθεώρηση του σταθμού, κατά τον Φεβρουάριο του 2009, διαπίστωσε ότι φοιτούσαν 59 παιδιά και όχι 46, όπως καθοριζόταν στην άδεια λειτουργίας. Κατόπιν αυτού, απέστειλε στις ενάγουσες επιστολή για συμμόρφωση (Τεκμήριο 16). Μετά την ως άνω επιστολή της, είχε συνάντηση με την ενάγουσα 2, η οποία της παρουσίασε διάφορα έγγραφα που ζητήθηκαν, στα πλαίσια του αιτήματος των εναγουσών για αναθεώρηση του αριθμού των παιδιών που δικαιούνταν να φοιτήσουν στον σταθμό. Μεταξύ των εγγράφων που της παρουσίασε ήταν και η επίδικη συμφωνία - Τεκμήριο
Στις 20/5/2009, σε νέα επιθεώρηση του σταθμού, διαπίστωσε ότι οι εσωτερικοί χώροι είχαν μετατραπεί και εσωτερικά μπορούσε να αυξηθεί η χωρητικότητα. Όσον αφορά την πίσω αυλή του σταθμού διαπίστωσε ότι αυτή είχε καθαριστεί και δεν υπήρχε κίνδυνος να εξέλθουν τα παιδιά στο δημόσιο δρόμο. Παρατήρησε, όμως, ότι δεν υπήρχαν παιχνίδια. Οι ενάγουσες της ανέφεραν ότι η αυλή αυτή χρησιμοποιείτο, κυρίως, από τα μεγαλύτερα παιδιά για ομαδικά παιχνίδια. Επίσης, της ανέφεραν ότι η χρήση της θα ήταν προσωρινή, επειδή έκαναν προσπάθειες να βρουν άλλο κτίριο, ώστε να μην έχουν περισσότερα παιδιά στο σταθμό από τον επιτρεπόμενο αριθμό. Η άποψή της ήταν ότι εφόσον η αυλή μπορούσε να χρησιμοποιηθεί, έστω και χωρίς παιχνίδια, θα μπορούσε να προσμετρήσει για τον επιπλέον αριθμό των παιδιών που ζητούσαν οι ενάγουσες. Εάν η πίσω αυλή ήταν διαθέσιμη προς τις ενάγουσες και ήταν ασφαλής, δηλαδή περιφραγμένη και κατάλληλα εξοπλισμένη, θα μπορούσε να προσμετρήσει για τον καθορισμό του αριθμού των παιδιών. Κατά την ως άνω επίσκεψή της προέβηκε σε μετρήσεις των χώρων, τις οποίες κατέγραψε σε έκθεση την οποία ετοίμασε - Τεκμήριο
Κατά τον Αύγουστο του 2009, σε νέα επίσκεψή της στο σταθμό, διαπίστωσε ότι σ΄ αυτό φοιτούσαν 30 παιδιά. Κατόπιν αυτού, δεν ασχολήθηκε με το κατά πόσο μπορούσε να χρησιμοποιηθεί η πίσω αυλή του σταθμού, ενόψει του ότι η υπόλοιπη διαθέσιμη αυλή ήταν επαρκής για τον αριθμό των παιδιών που φοιτούσαν τότε στο σταθμό. Ο Μ.Ε.4 κατέθεσε ότι περί το τέλος του 2007 οι ενάγουσες του ανέθεσαν όπως εξασφαλίσει πολεοδομική άδεια για αλλαγή της χρήσης του σταθμού από κατοικία σε νηπιαγωγείο. Αφού συμπλήρωσε τη σχετική αίτηση - Τεκμήριο 17 - ζήτησε από τις ενάγουσες όπως υπογραφεί από την εναγομένη, ως η ιδιοκτήτρια του ακινήτου. Κατόπιν συνάντησης που είχε με την εναγομένη, αποτύπωσε το κτίριο του σταθμού και προέβηκε σε σχεδιασμό - Τεκμήριο
Τα σχέδια αυτά υπογράφηκαν από την εναγομένη και κατατέθηκαν στο Δήμο Λεμεσού για να εξασφαλιστεί η αιτούμενη από τις ενάγουσες πολεοδομική άδεια. Η αίτηση για την εξασφάλιση πολεοδομικής άδειας κατατέθηκε περί τον Μάιο του
Περί το τέλος Αυγούστου, παρέλαβε μία επιστολή του Δήμου Λεμεσού στην οποία καταγράφονταν κάποιες παρατηρήσεις της πολεοδομικής αρχής - Τεκμήριο
Παρέλαβε, επίσης, ακόμα δύο επιστολές με τις απόψεις της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας επί της αίτησης - Τεκμήριο 12 - και τις απόψεις των Τεχνικών Υπηρεσιών του Υπουργείου Παιδείας - Τεκμήριο
Μετά την παραλαβή των ως άνω επιστολών, συναντήθηκε με τεχνικούς και λειτουργούς του Δήμου Λεμεσού για να βεβαιωθεί επ΄ ακριβώς για τις παρατηρήσεις και να εξεταστεί το σκεπτικό επίλυσής τους. Κατά την άποψή του, όλες οι παρατηρήσεις του Δήμου Λεμεσού θα μπορούσαν να επιλυθούν. Με βάση τις ως άνω παρατηρήσεις προχώρησε στην ετοιμασία νέων αρχιτεκτονικών σχεδίων, τα οποία ικανοποιούσαν τις απαιτήσεις των αρμόδιων αρχών - Τεκμήριο
Η εναγομένη, όμως, δεν συμφώνησε με τα ως άνω σχέδια, ειδικότερα δεν συμφώνησε με τη χρήση της πίσω αυλής από το νηπιαγωγείο, γι΄ αυτό δεν τα υπέγραψε. Ενόψει του ότι τα νέα σχέδια δεν υπογράφηκαν από την εναγομένη δεν υποβλήθηκαν στο Δήμο Λεμεσού. Εξέφρασε τη βεβαιότητά του ότι με βάση τα νέα σχέδιά του θα μπορούσε να εξασφαλιστεί η αιτούμενη πολεοδομική άδεια. Κατά την αντεξέτασή του διευκρίνισε ότι είχε συναντήσεις με τεχνικούς, λειτουργούς καθώς και με δημοτικούς συμβούλους του Δήμου Λεμεσού που συμμετείχαν στην πολεοδομική αρχή του Δήμου. Σε όλες τις περιπτώσεις του δόθηκε η σαφής εντύπωση, χωρίς να δεσμευτεί κανένας, ότι θα εξασφαλιζόταν η πολεοδομική άδεια εντός του 2008 με βάση τα τροποιητικά σχέδια που ετοίμασε. Σε κατοπινό στάδιο της αντεξέτασής του συμφώνησε ότι δεν είχε διαβεβαιώσεις από το Δήμο Λεμεσού αλλά ενδείξεις ότι θα εξασφαλιζόταν η πολεοδομική άδεια. Η Μ.Ε.5 κατέθεσε ότι στα καθήκοντά της περιλαμβάνεται και η επιθεώρηση ιδιωτικών παιδοκομικών σταθμών. Στους παιδοκομικούς σταθμούς που επιθεωρεί περιλαμβάνεται και ο σταθμός των εναγουσών, τον οποίο παρακολουθεί από τις 20/12/
Όσον αφορά την άδεια του σταθμού σε σχέση με τον αριθμό των παιδιών δεν υπήρξε οποιαδήποτε αλλαγή από την ημερομηνία που ανέλαβε την επιθεώρησή του. Σε κάποιο στάδιο είχε ζητήσει από τις ενάγουσες να της προσκομίσουν το αρχιτεκτονικό σχέδιο με βάση το οποίο εξεδόθη η πολεοδομική άδεια του σταθμού. Τελικά, το σχέδιο αυτό (Τεκμήριο 15Δ) της παρουσιάστηκε από την εναγομένη. Το σχέδιο αυτό δεν έχει υλοποιηθεί ακόμα. Βάσει του συγκεκριμένου σχεδίου θα μειωθεί σημαντικά η χωρητικότητα του σταθμού, όσον αφορά τον αριθμό των παιδιών, και μπορεί να κυμαίνεται μεταξύ 20 - 30 παιδιών. Κατά την αντεξέτασή της αναφέρθηκε στους παράγοντες που λαμβάνονται υπόψη για τον καθορισμό του αριθμού των παιδιών. Όπως επεξήγησε, οι παράγοντες αυτοί είναι ο εσωτερικός χώρος, συγκεκριμένα οι αίθουσες που μπορούν να χρησιμοποιηθούν από τα παιδιά, ο εξωτερικός χώρος, στον οποίο μπορούν να απασχολούνται τα παιδιά καθώς και ο αριθμός των αποχωρητηρίων και νιπτήρων. Ειδικότερα, όσον αφορά τον εξωτερικό διαθέσιμο χώρο, απαιτούνται 2,50τ.μ. ανά παιδί κάτω των 2 χρόνων και 5τ.μ. ανά παιδί άνω των 2 χρόνων. Δεν θυμόταν τον αριθμό των παιδιών που φοιτούν στον σταθμό, επεξήγησε όμως ότι δεν είναι πολύ μεγάλος ο αριθμός αυτός. Διαφώνησε με υποβολή ότι φοιτούν περισσότερα από 50 παιδιά. Για την πλευρά της εναγομένης κατέθεσαν, εκτός από την ίδια, η αρχιτέκτονας Έλενα Κολοκασίδου (Μ.Υ.1) και ο υπάλληλος των Τεχνικών Υπηρεσιών του Δήμου Λεμεσού Μάριος Παπαμιχαήλ (Μ.Υ.3). Η εναγόμενη κατέθεσε ότι ο σταθμός, τη χρήση του οποίου παραχώρησε στις ενάγουσες, περιλάμβανε ολόκληρη την ισόγεια κατοικία καθώς και τους εξωτερικούς χώρους αυτής, εκτός την πίσω αυλή, την οποία οι ενάγουσες θα είχαν το δικαίωμα να χρησιμοποιούν για τις ανάγκες της λειτουργίας του σταθμού κατά τη διάρκεια των πρωινών ωρών, μέχρι η ώρα 12:00 το μεσημέρι. Οι ενάγουσες επιθεώρησαν πολλές φορές το σταθμό και γνώριζαν ότι υπήρχαν κάγκελα στο νότιο και βόρειο μέρος που διαχώριζαν την αυλή του σταθμού για λόγους ασφαλείας, καθότι ολόκληρο το πίσω μέρος της αυλής ήταν εργοτάξιο, λόγω του ότι μόλις είχε αποπερατώσει την ανέγερση της ανώγειας κατοικίας της. Είναι γι΄ αυτό το λόγο που όταν μιλούσαν με τις ενάγουσες για το πίσω μέρος της αυλής ήταν το σύνολο των 24 τ.μ., όπως προσδιορίζονται στο αρχιτεκτονικό σχέδιο - Τεκμήριο 33 - για το οποίο οι ενάγουσες συμφώνησαν και τα δύο πρώτα χρόνια της μεταξύ τους συνεργασίας το χρησιμοποιούσαν ανελλιπώς. Την αποκλειστική ευθύνη και τα έξοδα για την εξασφάλιση των απαραίτητων αδειών από την αρμόδια αρχή για τη λειτουργία του σταθμού είχαν οι ενάγουσες. Όταν οι ενάγουσες έπρεπε να αποταθούν στις αρμόδιες αρχές, έδωσαν οδηγίες στον Μ.Ε.4 να ετοιμάσει τα ανάλογα αρχιτεκτονικά σχέδια και να αποταθεί στο Δήμο Λεμεσού για έκδοση πολεοδομικής αδείας. Όταν λειτουργούσε η ίδια το σταθμό, κατά τα έτη 1984 - 2000, δεν είχε υποχρέωση να εκδώσει πολεοδομική άδεια. Η άδεια αυτή ζητείτο από τις αρμόδιες αρχές από το
Στις 14/5/2008 υπεβλήθη στο Δήμο Λεμεσού αίτηση για αλλαγή χρήσης από κατοικία σε νηπιαγωγείο. Μαζί με την αίτηση υποβλήθηκαν και τα αρχιτεκτονικά σχέδια - Τεκμήριο
Στις 21/8/2008 ο Δήμος Λεμεσού της απέστειλε επιστολή (Τεκμήριο 11) με την οποία υπέβαλλαν διάφορα ερωτήματα και ζητούσαν να επανεξεταστούν 8 σημεία/θέματα. Τελικά, στις 11/6/2009, ο Δήμος Λεμεσού απέρριψε την ως άνω αίτηση για χορήγηση πολεοδομικής αδείας (Τεκμήριο 13). Ο Μ.Ε.4 ετοίμασε νέο τροποποιητικό σχέδιο - Τεκμήριο 32 - το οποίο όμως δεν υπέγραψε επειδή δεν συμφωνούσε με την τοποθέτηση του χώρου επιβίβασης και αποβίβασης. Διαφώνησε, επίσης, επειδή δεν μπορούσε ο χώρος να λειτουργεί μόνο με μια τάξη προδημοτικής. Μετά την ως άνω εξέλιξη έδωσε οδηγίες στην αρχιτέκτονά της (Μ.Υ.1) και με νέα αίτηση ημερομηνίας 25/5/2010 (Τεκμήριο 14) εξασφάλισε πολεοδομική άδεια για το σταθμό που ισχύει μέχρι την 12/12/2016 (Τεκμήριο 15Α). Ο χώρος των 24 τ.μ. της πίσω αυλής είναι στη διάθεση των εναγουσών να τον χρησιμοποιούν, όπως τον χρησιμοποιούσαν τα δύο πρώτα χρόνια. Ο υπόλοιπος χώρος της πίσω αυλής είναι ο χώρος στάθμευσης και εισόδου του σπιτιού της και δεν μπορεί κατ΄ ουδένα λόγο να χρησιμοποιηθεί ή ακόμα να υπολογιστεί ως χώρος του σταθμού και για επιπλέον λόγους ασφαλείας των παιδιών. Όταν υπέγραψαν την επίδικη συμφωνία, σε καμιά περίπτωση ανέλαβε την υποχρέωση να παραχωρήσει οποιοδήποτε χώρο στάθμευσης για τον σταθμό. Η ανώγειος κατοικία της τότε ήταν ατέλειωτη, ακόμα και η πολεοδομική άδεια που είχε εξασφαλιστεί προσδιόριζε πού θα βρίσκονται οι χώροι στάθμευσης της κατοικίας της. Συνεπώς, δεν μπορούν οι χώροι στάθμευσης της κατοικίας της να εμφανίζονται είτε ως χώροι στάθμευσης του σταθμού είτε ως παιγνιδότοπος. Στις 6/11/2014 ζήτησε από τους δικηγόρους της να ζητήσουν, με επιστολή τους, όπως διευκρινιστεί από τον Δήμο Λεμεσού από πότε ζητείται νομοθετικά η έκδοση πολεοδομικής αδείας για βρεφονηπιοκομικό σταθμό και από πότε για νηπιαγωγείο, ειδικότερα αν αυτό συνέβαινε κατά το
Στις 7/11/2014 και 10/12/2014 αντίστοιχα πήραν απαντητικές επιστολές από το Δήμο Λεμεσού (τεκμήρια 37 και 38), με τις οποίες επιβεβαιώνετο ότι η πολεοδομική νομοθεσία εφαρμόζεται από το 1990 και από το 2005 επιβάλλεται η έκδοση πολεοδομικής αδείας για αλλαγή χρήσης από κατοικία σε βρεφονηπιοκομικό σταθμό. Η Μ.Υ.1 κατέθεσε ότι συνεργάστηκε με την εναγομένη, αρχικά, στην ανέγερση της κατοικίας της πάνω από το κτίριο του σταθμού. Αφού εξασφάλισαν τις σχετικές άδειες, προχώρησαν στην κατασκευή της κατοικίας. Στη συνέχεια η εναγομένη της ανέθεσε την υποβολή αίτησης στο Δήμο Λεμεσού για την εξασφάλιση αδείας αλλαγής χρήσης του σταθμού από κατοικία σε βρεφονηπιοκομικό σταθμό. Η αίτηση την οποία υπέβαλε (Τεκμήριο 14) συνοδεύετο από αρχιτεκτονικά σχέδια (Τεκμήρια 15Γ, Δ και Ε). Τα σχέδια αυτά έχουν εγκριθεί από την πολεοδομική αρχή και εξασφαλίστηκε πολεοδομική άδεια για αλλαγή χρήσης (Τεκμήριο 15Α). Από το 2005 επιβάλλεται η έκδοση πολεοδομικής αδείας για αλλαγή χρήσης σε βρεφονηπιοκομικό σταθμό ή νηπιαγωγείο. Στην ίδια αίτηση μπορούν να ζητηθούν και οι δύο χρήσεις, συγκεκριμένα, για βρεφονηπιοκομικό σταθμό και νηπιαγωγείο, νοουμένου ότι πληρούνται όλες οι προϋποθέσεις και για τις δύο χρήσεις. Όσον αφορά την αίτηση η οποία υπεβλήθη από τις ενάγουσες για την έκδοση πολεοδομικής αδείας για λειτουργία νηπιαγωγείου (Τεκμήριο 20Α), η θέση της ήταν ότι δεν μπορούσε να εξασφαλιστεί η αιτούμενη άδεια για το λόγο ότι το εμβαδόν της αίθουσας διδασκαλίας είναι μικρότερο από το απαιτούμενο στο τοπικό σχέδιο του Δήμου Λεμεσού εμβαδόν των 60 τ.μ. Όταν εξασφαλίστηκε η πολεοδομική άδεια για την ανέγερση της κατοικίας της εναγομένης τέθηκε ως όρος από την αρμόδια αρχή η παραχώρηση ενός χώρου στάθμευσης για την κατοικία. Ο χώρος αυτός βρίσκεται στην πίσω αυλή και δεν μπορεί να συνυπολογιστεί στα τετραγωνικά μέτρα που απαιτούνται για ένα παιχνιδότοπο. Για βρεφονηπιοκομικούς σταθμούς η πολεοδομική αρχή απαιτεί όπως για κάθε 60τ.μ. παραχωρείται ένας χώρος στάθμευσης, ενώ για τα νηπιαγωγεία απαιτείται η παραχώρηση ενός χώρου στάθμευσης για κάθε αίθουσα διδασκαλίας. Επιπρόσθετα, απαιτείται η παραχώρηση ενός ακόμα χώρου στάθμευσης για επισκέπτες για κάθε δύο αίθουσες. Επίσης, και στις δύο περιπτώσεις επιβάλλεται ως όρος η παραχώρηση χώρου επιβίβασης και αποβίβασης αυτοκινήτων. Ο Μ.Υ.3 κατέθεσε ότι είναι πολιτικός μηχανικός και εργάζεται στις Τεχνικές Υπηρεσίες του Δήμου Λεμεσού από το
Στα καθήκοντά του περιλαμβάνεται και η εξέταση αιτήσεων για εξασφάλιση πολεοδομικής άδειας και άδειας οικοδομής, συμπεριλαμβανομένων νηπιαγωγείων και βρεφοκομικών σταθμών. Οι πολεοδομικές άδειες για νηπιαγωγεία και βρεφονηπιοκομικούς σταθμούς ζητούνται από το 1990 βάσει διατάγματος του Υπουργικού Συμβουλίου με αριθμό 361/
Για να μπορεί να λειτουργήσει μία κατοικία ως νηπιαγωγείο ή βρεφονηπιοκομικός σταθμός θα πρέπει να εξασφαλιστεί πολεοδομική άδεια από την αρμόδια αρχή για αλλαγή χρήσης. Αναφέρθηκε στους λόγους απόρριψης της αίτησης, την οποία υπέβαλαν οι ενάγουσες για την εξασφάλιση πολεοδομικής αδείας λειτουργίας του σταθμού ως νηπιαγωγείο, οι οποίοι καταγράφονται στην επιστολή του Δήμου Λεμεσού - Τεκμήριο
Όσον αφορά τον πρώτο λόγο απόρριψης, ότι δεν τηρούνται τα πρότυπα του τοπικού σχεδίου για νηπιαγωγεία παρέπεμψε σε σχετικό κατάλογο με τα τετραγωνικά μέτρα που απαιτούνται για νηπιαγωγεία, ο οποίος κατατέθηκε στο Δικαστήριο - Τεκμήριο
Όσον αφορά τον δεύτερο λόγο απόρριψης, ότι δεν τηρούνται τα λειτουργικά χαρακτηριστικά των χώρων στάθμευσης, η θέση του ήταν ότι δεν μπορεί ένας χώρος στάθμευσης να αποτελεί μέρος παιχνιδότοπου ή μέρος χώρου επιβίβασης ή αποβίβασης αυτοκινήτων. Κατά την αντεξέτασή του διευκρίνισε ότι δεν χειρίστηκε ο ίδιος την αίτηση των εναγουσών για εξασφάλιση πολεοδομικής αδείας αλλά η συνάδελφός του Χρύσα Θεοχάρους. Ούτε είχε οποιαδήποτε επαφή με τον αρχιτέκτονα του έργου (Μ.Ε.4) για τις παρατηρήσεις επί της αιτήσεως, οι οποίες διατυπώθηκαν από το Δήμο Λεμεσού και καταγράφονται στη σχετική επιστολή του - Τεκμήριο
Δεν γνωρίζει κατά πόσο επιλύθηκαν οι παρατηρήσεις αυτές, όμως από τον φάκελό του Δήμου Λεμεσού διαφαίνεται ότι δεν έχουν επιλυθεί βασικά ζητήματα που αφορούν τα πρότυπα για το εμβαδό των αιθουσών και των εξωτερικών χώρων και για τους χώρους στάθμευσης. Δεν υποβλήθηκαν οποιαδήποτε τροποποιητικά σχέδια που να αφορούν το εμβαδόν του παιχνιδότοπου και αυτός ήταν ένας από τους λόγους απόρριψης της αίτησης. Το εγερθέν από τον ευπαίδευτο συνήγορο της εναγομένης ζήτημα της δικαιοδοσίας του Δικαστηρίου Πριν την ενασχόλησή μου με οποιοδήποτε άλλο ζήτημα, θεωρώ ότι προέχει το εγερθέν, από πλευράς εναγομένης, ζήτημα δικαιοδοσίας του Δικαστηρίου. Ο ευπαίδευτος συνήγορος της εναγομένης, στη γραπτή του αγόρευση, διερωτάται κατά πόσο η επίδικη συμφωνία είναι πράγματι παραχώρηση χρήσης ή ενοικίαση. Κατά τον κ. Ερωτοκρίτου, εφόσον πρόκειται για ενοικίαση, τότε καθ΄ ύλην αρμόδιο είναι το Δικαστήριο Ελέγχου Ενοικιάσεων ενόψει του ότι πρόκειται για ακίνητο πολύ παλαιό, ευρισκόμενο εντός της ελεγχόμενης περιοχής της Λεμεσού. Είναι φανερό ότι αν πρόκειται για ενοικίαση, αποκλειστική δικαιοδοσία για να εκδικάσει την παρούσα υπόθεση κέκτηται το Δικαστήριο Ελέγχου Ενοικιάσεων, ενόψει του ότι πρόκειται για ακίνητο το οποίο, όπως αποκάλυψε η ενώπιόν μου μαρτυρία, κτίστηκε κατά τη δεκαετία του 1950, βρίσκεται δε εντός των δημοτικών ορίων του Δήμου Λεμεσού. Παρά το ότι το υπό εξέταση ζήτημα δεν εγείρεται στο δικόγραφο της εναγομένης, εντούτοις, όπως είναι νομολογημένο, ζήτημα δικαιοδοσίας του Δικαστηρίου, ως ζήτημα δημόσιας τάξης που επιφέρει ακυρότητα της διαδικασίας, εξετάζεται αυτεπάγγελτα από το Δικαστήριο (Παναγιώτου ν. Χατζηκυριάκου

(1991)1 Α.Α.Δ. 362 και Ανδρέας Λάντου κ.α. ν. Γεωργίας Συμεού κ.ά., Πολιτική Έφεση αρ. 54/2010 ημερομηνίας 7/3/2014). Στην υπόθεση Ναυτικός Όμιλος Πάφου ν. Αρχής Λιμένων Κύπρου

(1992)1 Α.Α.Δ. 882 αναφέρθηκε ότι το κύριο γνώρισμα μίσθωσης ακινήτου είναι το δικαίωμα του κατόχου για την αποκλειστική χρήση του. Με αναφορά δε στην υπόθεση Antoniades v. Villiers

(1988)2 All E.R. 309, αναφέρεται ότι για τον καταρτισμό μίσθωσης ακινήτου απαιτείται: (α) πρόθεση εκ μέρους του κατόχου για αποκλειστική χρήση του υποστατικού, και (β) συμμερισμός της πρόθεσης αυτής από τον ιδιοκτήτη. Στην υπό εξέταση υπόθεση, κατά την έναρξη της ακροαματικής διαδικασίας, όπως έχει ήδη αναφερθεί, δηλώθηκε από τους συνηγόρους των εκατέρωθεν πλευρών, ως παραδεκτό γεγονός, ότι οι ενάγουσες είναι αδειούχοι χρήσης δυνάμει έγγραφης συμφωνίας ημερομηνίας 11/7/2005 (επίδικη συμφωνία) του παιδικού - βρεφικού σταθμού που βρίσκεται στην οδό Αργύρη Εφταλιώτη και Γεωργίου Δροσίνη 3, ιδιοκτησία της εναγομένης. Το ως άνω δηλωθέν παραδεκτό γεγονός προσδιορίζει, κατά την άποψή μου, τη νομική φύση της επίδικης συμφωνίας με αποτέλεσμα να μην παρέχεται πλέον περιθώριο στο Δικαστήριο να καταλήξει σε οποιοδήποτε διαφορετικό συμπέρασμα. Θα πρέπει, ακόμα, να τονίσω ότι δηλώθηκε, επίσης, ως παραδεκτό γεγονός, ότι η επίδικη συμφωνία εξακολουθεί να βρίσκεται σε ισχύ. Το παραδεκτό γεγονός ότι οι ενάγουσες είναι οι αδειούχοι χρήσης του σταθμού δυνάμει της επίδικης συμφωνίας, με οδηγεί στο αναπόφευκτο συμπέρασμα ότι η επίδικη συμφωνία αποτελεί συμφωνία παραχώρησης άδειας χρήσης και όχι μίσθωση του σταθμού. Κατά συνέπεια, καταλήγω ότι το παρόν Δικαστήριο κέκτηται δικαιοδοσίας για να εκδικάσει την παρούσα υπόθεση. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΡΤΥΡΙΑΣ - ΕΥΡΗΜΑΤΑ Παρακολούθησα με την επιβαλλόμενη προσοχή όλους τους μάρτυρες να καταθέτουν ενόρκως στη ζωντανή ατμόσφαιρα της δίκης. Θα πρέπει να τονίσω ότι η αξιολόγηση τους δεν περιορίστηκε στην εντύπωση που άφησαν από το εδώλιο του μάρτυρα, αλλά επεκτάθηκε στην ουσία της εκδοχής τους, την οποία αντιπαρέβαλα με το υπόλοιπο μαρτυρικό υλικό που υπάρχει ενώπιον μου (Αντωνίου ν. Αστυνομίας

(2008)2 Α.Α.Δ. 766 και Βούτουνος ν. Αστυνομίας

(2008)2 Α.Α.Δ. 71). Όπως έχει αναφερθεί στην πρόσφατη υπόθεση P. & Chr. Seafood Express Ltd κ.α. ν. Αρχής Ηλεκτρισμού Κύπρου, ECLI:CY:AD:2014:A661, Πολιτική Έφεση αρ. 277/2009, ημερομηνίας 10/9/2014: «Είναι καθιερωμένη και αδιαμφισβήτητη η νομολογία που θέλει κριτή της μαρτυρίας να είναι κατ' εξοχήν το Δικαστήριο ενώπιον του οποίου διεξάγεται η δίκη (Σταύρου ν. Χαραλάμπους

(2011)1 Α.Α.Δ. 193). Και αυτό βέβαια για καλό λόγο. Το Δικαστήριο μπορεί να αποτιμήσει την αξιοπιστία των μαρτύρων υπό το φως της ενώπιον του ακροαματικής διαδικασίας στη ζωντανή ατμόσφαιρα της δίκης με όλες τις εκφάνσεις και παραμέτρους της. Ο Δικαστής ο οποίος έχει το ευεργέτημα αυτής της θεώρησης πραγμάτων καλείται κατ' αντικειμενικό τρόπο να κρίνει τους συνανθρώπους του αποστασιοποιημένος βέβαια από την υπόθεση και ενσωματώνοντας το μέτρο εκείνο της αμερόληπτης και λογικής κρίσης που διέρχεται ολόκληρη την κοινωνία με πρόσθετη βέβαια τη νομική κατάρτιση του Δικαστή (Baloise Insurance Co. Ltd v. Κατωμονιάτη κ.ά.

(2008)1 Α.Α.Δ. 1275).» Όπως έχει ήδη αναφερθεί, αποτέλεσε κοινό τόπο η υπογραφή από τους διάδικους της επίδικης συμφωνίας - Τεκμήριο

Ο όρος 1(β) του τεκμηρίου 1 αναφέρει ότι η εναγόμενη (Α συμβαλλόμενη) συμφωνεί και αναγνωρίζει ότι το υποστατικό περιλαμβάνει ολόκληρη την ισόγεια κατοικία καθώς και τους εξωτερικούς χώρους αυτής εκτός της πίσω αυλής του υποστατικού την οποία οι ενάγουσες (Β και Γ Συμβαλλόμενες) θα έχουν το δικαίωμα να χρησιμοποιούν για τις ανάγκες και την λειτουργία του νηπιαγωγείου κατά την διάρκεια των πρωινών ωρών μέχρι η ώρα 12:00 το μεσημέρι. Η βασική διαφορά μεταξύ των διαδίκων εστιάζεται στο κατά πόσο η «πίσω αυλή του υποστατικού» περιλαμβάνει ολόκληρη την έκταση της πίσω αυλής ή μέρος μόνο αυτής. Θα πρέπει να αναφερθεί ότι στην επίδικη συμφωνία δεν επισυνάπτεται οποιοδήποτε χωροταξικό ή αρχιτεκτονικό σχέδιο στο οποίο να καθορίζεται ποια είναι η πίσω αυλή, στην παραχώρηση της οποίας συμφώνησαν τα μέρη. Όμως, δεν υπήρξε αμφισβήτηση, τουλάχιστον όσον αφορά το μέρος του ακινήτου στο οποίο βρίσκεται η πίσω αυλή. Το μέρος αυτό καθορίζεται στα αρχιτεκτονικά σχέδια τα οποία ετοιμάστηκαν και κατατέθηκαν τόσο από τον Μ.Ε.4 (Τεκμήρια 31, 32 και 33) όσο και από τη Μ.Υ.1 (τεκμήρια 15Γ, 15Δ και 15Ε), παρουσιάζεται δε στο πάνω μέρος των σχεδίων και, όπως ήταν κοινός τόπος, αποτελεί τη δυτική πλευρά του ακινήτου. Όπως, επίσης, υπήρξε αδιαμφισβήτητο το μέρος αυτό, που αντιστοιχεί στην πίσω αυλή, καταλαμβάνει έκταση 128 τ.μ. σύμφωνα με την κοινά αποδεκτή μέτρηση του Μ.Ε.4, η οποία περιγράφεται στο αρχιτεκτονικό του σχέδιο - Τεκμήριο
Η εναγόμενη ισχυρίζεται ότι με την επίδικη συμφωνία δεν παραχωρήθηκε ολόκληρη η πίσω αυλή στις ενάγουσες για χρήση αλλά μέρος μόνο αυτής, έκτασης 24 τ.μ., η οποία αποτελεί προέκταση του παιγνιδότοπου που βρίσκεται στη νότια πλευρά του ακινήτου, όπως αυτός καθορίζεται στα αρχιτεκτονικά σχέδια της Μ.Υ.1 (τεκμήρια 15Γ, Δ και Ε). Αντίθετα, η πλευρά των εναγουσών ισχυρίζεται ότι με την επίδικη συμφωνία τους παραχωρήθηκε για χρήση ολόκληρη η έκταση της πίσω αυλής. Αποτέλεσε, επίσης, κοινό τόπο ότι η εναγόμενη ουδέποτε παραχώρησε στις ενάγουσες ολόκληρη την έκταση της πίσω αυλής. Η εναγομένη ισχυρίζεται ότι παραχώρησε μέρος μόνο αυτής, που αντιστοιχεί στην έκταση των 24 τ.μ., όπως αυτή έχει περιγραφεί πιο πάνω. Έχοντας, πλέον, συνοψίσει τις βασικές θέσεις των εκατέρωθεν πλευρών θα προχωρήσω στην ανάλυση και αξιολόγηση της προσκομισθείσας μαρτυρίας. Η ενάγουσα 1 άφησε πολύ καλή εντύπωση στο Δικαστήριο. Απάντησε σε οτιδήποτε της ζητήθηκε με ευθύτητα, αυθορμητισμό και χωρίς δισταγμούς. Ήταν σταθερή στις θέσεις της, χωρίς να ταλαντευτεί σε οποιοδήποτε σημείο της εκδοχής της. Η ομολογουμένως επίμονη αντεξέταση στην οποία υπεβλήθη δεν κατέστη δυνατό να κλονίσει ούτε κατ΄ ελάχιστο τις θέσεις της. Πέραν της θετικής εικόνας που άφησε από το εδώλιο του μάρτυρα, η εκδοχή της παρουσιάζει συνοχή, πειστικότητα, λογικότητα. Αποδέχομαι, χωρίς κανένα δισταγμό, τη θέση της ότι η επίδικη συμφωνία περιλάμβανε την παραχώρηση της χρήσης ολόκληρης της πίσω αυλής, χωρίς να εξαιρείται οποιοδήποτε μέρος αυτής. Η θέση αυτή κρίνεται απόλυτα λογική. Όπως επεξήγησε, με πλήρη πειστικότητα, είχε συμφωνηθεί η χρήση της πίσω αυλής στις καθορισμένες στην επίδικη συμφωνία ώρες, συγκεκριμένα κατά τις πρωινές ώρες που θα απουσίαζε η εναγόμενη στην εργασία της, ώστε να μην εμποδίζετο η εναγόμενη να τη χρησιμοποιεί, και αυτή, όταν θα επέστρεφε στην κατοικία της. Επισημαίνω ότι, όπως αποκάλυψε η ενώπιόν μου μαρτυρία, η κατοικία της εναγομένης έχει ανεγερθεί ακριβώς πάνω από το κτίριο του σταθμού, η πρόσβαση δε σ΄ αυτήν γίνεται από την πίσω αυλή. Επεξήγησε, επίσης, με σαφήνεια και χωρίς ίχνος υπερβολής, τι ακριβώς τους είχε λεχθεί από την εναγομένη, πριν υπογράψουν την επίδικη συμφωνία, σε σχέση με τον αριθμό των παιδιών που φοιτούσαν στο σταθμό κατά το χρονικό διάστημα που τον λειτουργούσε η ίδια η εναγομένη. Όσον αφορά τη θέση της αναφορικά με την κατάσταση που παρουσίαζε η πίσω αυλή, ώστε να καθίσταται ακατάλληλη για χρήση, έχω να αναφέρω ότι υποστηρίζεται από το αδιαμφισβήτητο περιεχόμενο της δέσμης φωτογραφιών - τεκμήριο 24 - ειδικά δε από τις φωτογραφίες υπ΄ αριθμό 3-
Πέραν των πιο πάνω, θα πρέπει να αναφερθεί ότι επεξήγησε με πλήρη πειστικότητα το λόγο για τον οποίο δεν είχαν ζητήσει από την αρχή να τους παραχωρηθεί από την εναγόμενη η πίσω αυλή, αλλά είχαν αρχίσει να τη ζητούν σε μεταγενέστερο στάδιο από την έναρξη της λειτουργίας του σταθμού. Ο λόγος ήταν ότι ο αριθμός των παιδιών που φοιτούσαν τότε στο σταθμό δεν καθιστούσε αναγκαία τη χρήση της. Φυσικά, από τη μαρτυρία της, δεν μπορεί να γίνει αποδεκτή η θέση της ότι η εναγόμενη, με ενέργειές της είχε αναστείλει την αίτηση την οποία υπέβαλαν στο Δήμο Λεμεσού για να τους παραχωρηθεί πολεοδομική άδεια για χρήση του σταθμού ως νηπιαγωγείο (τεκμήριο 17). Πέραν του ότι η θέση αυτή στηρίζεται σε κάποιες αόριστες πληροφορίες που πήραν από το Δήμο Λεμεσού, χωρίς να αποκαλυφθεί καν το πρόσωπο το οποίο τους διαβίβασε την πληροφορία, αντικρούεται από το ενώπιόν μου αδιαμφισβήτητο μαρτυρικό υλικό, ειδικά δε από την επιστολή απόρριψης της ως άνω αίτησης του Δήμου Λεμεσού, ημερομηνίας 11/6/2009 (τεκμήριο 13). Την ίδια θετική εντύπωση έχει αφήσει στο Δικαστήριο και η ενάγουσα
Η μαρτυρία της ήταν ευθυγραμμισμένη με τη μαρτυρία της ενάγουσας 1, χωρίς καμιά μεταξύ τους ουσιώδη αντίφαση. Θα πρέπει να αναφερθεί ότι μεγάλο μέρος της μαρτυρίας της αναλώθηκε στις ισχυριζόμενες ζημιές τις οποίες έχουν υποστεί από το ότι δεν μπορούν να έχουν τον αριθμό παιδιών που ανέμεναν, λόγω της άρνησης της εναγομένης να τους παραχωρήσει την πίσω αυλή. Το μέρος αυτό της μαρτυρίας της θα αναλυθεί σε κατοπινό στάδιο, κατά την εξέταση των αξιώσεων των εναγουσών. Ό,τι αξίζει να σχολιαστεί στο στάδιο αυτό είναι η θέση της ότι κατά τον Μάιο του 2008 είχαν διενεργήσει εγγραφές παιδιών για την προδημοτική τάξη την οποία προγραμμάτιζαν να λειτουργήσουν κατά το Σεπτέμβριο του ίδιου χρόνου. Σχετικός με τη θέση αυτή είναι και ο κατάλογος με τα ονόματα των παιδιών που ενέγραψαν, τα οποία θα φοιτούσαν στην προδημοτική τάξη (τεκμήριο 25). Όπως, όμως, αποκάλυψε η ενώπιόν μου μαρτυρία, κατά τον Μάιο του 2008 δεν είχαν ακόμα οποιαδήποτε απάντηση του Δήμου Λεμεσού στην αίτηση την οποία υπέβαλαν για εξασφάλιση πολεοδομικής άδειας για χρήση του σταθμού ως νηπιαγωγείο, στο οποίο περιλαμβάνεται η προδημοτική εκπαίδευση. Επισημαίνω ότι η πρώτη απάντηση του Δήμου Λεμεσού στην ως άνω αίτησή τους εμπεριέχεται στην επιστολή του ημερομηνίας 21/8/2009 (τεκμήριο 11), η οποία περιέχει σειρά παρατηρήσεων επί της αιτήσεώς τους. Ενόψει των όσων αναφέρονται πιο πάνω, καθίσταται φανερό ότι προχώρησαν στις εγγραφές παιδιών για την προδημοτική τάξη με καθαρά δικό τους ρίσκο. Σε αντίθεση με τις ενάγουσες, η εναγομένη άφησε πενιχρή εντύπωση στο Δικαστήριο. Δεν ήταν σταθερή στις θέσεις της. Αντίθετα, καίριες θέσεις της εκδοχής της παρουσιάζονται ως διιστάμενες και αντιφατικές μεταξύ τους. Αμέσως πιο κάτω θα προσπαθήσω να επεξηγήσω, με την απαιτούμενη λεπτομέρεια, τους λόγους για τους οποίους η εκδοχή της δεν μπορεί να γίνει αποδεκτή: (α) Ο ισχυρισμός της, ότι με την επίδικη συμφωνία δεν είχε παραχωρηθεί ολόκληρη η έκταση της πίσω αυλής στις ενάγουσες για χρήση αλλά μέρος μόνο αυτής, το οποίο αντιστοιχεί στην έκταση των 24 τ.μ. όπως επεξηγήθηκε πιο πάνω, πέραν του ότι δεν βρίσκει έρεισμα στις δικογραφημένες θέσεις της, στερείται πειστικότητας αλλά και λογικότητας. Σε κανένα σημείο του δικογράφου της υπεράσπισής της προβάλλεται ο ισχυρισμός ότι το δικαίωμα χρήσης της πίσω αυλής από τις ενάγουσες περιορίζεται στην ως άνω έκταση των 24 τ.μ. Επιπρόσθετα, αν πράγματι αυτό ήταν που είχε συμφωνηθεί μεταξύ των μερών, λογικά δεν θα υπήρχε κανένας λόγος ώστε να τίθετο χρονικός περιορισμός στη χρήση του μέρους αυτού από τις ενάγουσες. Αντίθετα, όπως αποκάλυψε η ενώπιόν μου αποδεκτή μαρτυρία, ο ως άνω χρονικός περιορισμός τέθηκε ώστε να εξυπηρετείται και η ίδια και να μην εμποδίζεται από του να χρησιμοποιεί την πίσω αυλή όταν θα επέστρεφε από την εργασία της, ώστε να έχει απρόσκοπτη πρόσβαση στην ανώγειο κατοικία της και να σταθμεύει το αυτοκίνητό της πλησίον της σκάλας που οδηγεί σ΄ αυτήν. Θα πρέπει, επίσης, να υποδείξω ότι, σύμφωνα με τα κατατεθέντα αρχιτεκτονικά σχέδια, ο ως άνω χώρος των 24 τ.μ. βρίσκεται σε κάποια απόσταση από το σημείο πρόσβασης στην κατοικία της και στάθμευσης των οχημάτων της. Πέραν των πιο πάνω, θα πρέπει ακόμα να επισημάνω ότι ο υπό εξέταση ισχυρισμός της αντικρούεται από το ίδιο το περιεχόμενο της επίδικης συμφωνίας. Ο τρόπος με τον οποίο είναι διατυπωμένος ο όρος 1(β) αυτής, δεν αφήνει περιθώριο αμφιβολίας ότι οι ενάγουσες θα έχουν το δικαίωμα να χρησιμοποιούν ολόκληρη την πίσω αυλή μέχρι η ώρα 12:00 το μεσημέρι, αφού δεν διατυπώνεται οποιοσδήποτε περιορισμός ως προς την έκταση της πίσω αυλής που θα δικαιούνταν να χρησιμοποιούν. Αξίζει, ακόμα, να τονιστεί ότι δεν ήταν σε θέση να δώσει κάποια επεξήγηση στο Δικαστήριο ως προς το λόγο για τον οποίο δεν αποτυπώθηκε στην επίδικη συμφωνία ο, κατά τον ισχυρισμό της, περιορισμός στην έκταση της πίσω αυλής που θα χρησιμοποιείτο από τις ενάγουσες. Η συγκεκριμένη απάντηση την οποία έδωσε όταν ρωτήθηκε κατά την αντεξέτασής της, γιατί δεν γράφτηκε αυτός ο περιορισμός στο έγγραφο, ήταν η ακόλουθη: «Αυτό δεν μπορώ να το γνωρίζω, εσείς το γνωρίζετε, εσείς συντάξατε το έγγραφο». (β) Όσον αφορά τον ισχυρισμό της ότι όταν οι ενάγουσες ξεκίνησαν να της ζητούν την παραχώρηση της πίσω αυλής, τους απάντησε με επιστολή της ότι δεν επιθυμούσε πλέον τη συνέχιση της μεταξύ τους συμφωνίας, έχω να αναφέρω ότι δεν βρίσκει έρεισμα στην κατατεθείσα επιστολογραφία που ανταλλάγηκε μεταξύ τους (τεκμήρια 2-9), αντίθετα, καταρρίπτεται από αυτή. Ούτε οποιαδήποτε άλλη επιστολή κατατέθηκε από την ίδια, πέραν των ως άνω επιστολών, προς τεκμηρίωση του ως άνω ισχυρισμού παρά το ότι, όπως προέβαλε, μπορούσε να καταθέσει τη συγκεκριμένη επιστολή με την υπογραφή της κας Μικελλίδου (ενάγουσας 2) ότι την παρέλαβε. Όταν παραπέμφθηκε δε από την ευπαίδευτη συνήγορο των εναγουσών στο περιεχόμενο των επιστολών των δικηγόρων της προς τις ενάγουσες, μετέβαλε θέση ισχυριζόμενη ότι ενημέρωσε προφορικά τις ενάγουσες ότι δεν επιθυμούσε πλέον την ενοικίαση του χώρου. Εν τέλει, όταν της υπεβλήθη ότι δεν τερμάτισε γραπτώς την επίδικη συμφωνία, απάντησε επί λέξει «επιφυλάσσομαι να την τερματίσω». (γ) Η θέση της αναφορικά με το ποιοι χώροι προσμετρούνται και υπολογίζονται από το Γραφείο Ευημερίας ώστε να καθοριστεί ο αριθμός των παιδιών στην άδεια λειτουργίας του σταθμού υπήρξε διιστάμενος και αντιφατικός. Εν πρώτοις, θα πρέπει να επισημανθεί ότι η δικογραφημένη θέση της είναι ότι η αυλή και γενικά οι εξωτερικοί χώροι, δεν προσμετρούνται στον καθορισμό του αριθμού των παιδιών, αλλά ο αριθμός αυτός καθορίζεται με βάση τους εσωτερικούς χώρους και, κυρίως, τις διαθέσιμες αίθουσες διδασκαλίας. Κατά την αντεξέτασή της, ερωτηθείσα κατά πόσο συμφωνεί ότι προσμετρούνται τόσο οι εσωτερικοί όσο και οι εξωτερικοί χώροι, καθώς και τα αποχωρητήρια, απάντησε ότι δεν μπορεί να γνωρίζει ποιος ήταν ο τρόπος που μετρούσαν κατά το χρονικό διάστημα που λειτουργούσε η ίδια το σταθμό. Σε κατοπινό στάδιο, όταν ήρθε αντιμέτωπη με τη δικογραφημένη θέση της, ισχυρίστηκε ότι όταν λειτουργούσε η ίδια το σταθμό προσμετρούνταν μόνο οι εσωτερικοί χώροι. Ερωτηθείσα, αμέσως μετά, αν είναι σίγουρη γι΄ αυτό, απάντησε επί λέξει «Νομίζω, δεν είμαι σίγουρη αλλά πιστεύω ναι, μετρούσαν τους εσωτερικούς χώρους». Σε υποβολή δε της ευπαίδευτης συνηγόρου των εναγουσών, ότι μετρούνταν και εξακολουθούν να μετρούνται με τον ίδιο τρόπο, έδωσε την ακόλουθη απάντηση: «Όταν λειτουργούσα εγώ τον παιδικό σταθμό και νηπιαγωγείο, μετρούσαν τους εσωτερικούς χώρους. Αυτό τουλάχιστον θυμούμαι». (δ) Διιστάμενη και αντιφατική κρίνεται και η θέση της αναφορικά με το λόγο που δεν υπέγραψε τελικά το τροποποιημένο αρχιτεκτονικό σχέδιο του Μ.Ε.4 (τεκμήριο 32). Η δικογραφημένη θέση της είναι ότι αρνήθηκε να υπογράψει το εν λόγω σχέδιο για το λόγο ότι σ΄ αυτό ο εξωτερικός χώρος, μπροστά από την είσοδο της ανώγειας κατοικίας της τον οποίο χρησιμοποιεί τόσο για πρόσβαση στην κατοικία της όσο για χώρο στάθμευσης των αυτοκινήτων της παρουσιαζόταν ως μέρος των εξωτερικών χώρων του νηπιαγωγείου, προκειμένου να φαίνεται ότι το νηπιαγωγείο διέθετε ικανοποιητικό αριθμό χώρων στάθμευσης, ως ήταν η απαίτηση της αρμόδιας αρχής. Στη γραπτή της δήλωση (τεκμήριο 35), η οποία αποτέλεσε μέρος της κυρίως εξέτασής της, ισχυρίστηκε ότι ο λόγος που δεν το υπέγραψε είναι γιατί δεν συμφωνούσε με την τοποθέτηση του χώρου επιβίβασης και αποβίβασης. Διαφώνησε, επίσης, επειδή δεν μπορεί ο χώρος να λειτουργεί μόνο με μία τάξη προδημοτικής, όπως προέβλεπε το προτεινόμενο σχέδιο. Κατά την αντεξέτασή της, σε ερώτηση της ευπαίδευτης συνηγόρου των εναγουσών, κατά πόσο η ίδια δεν ήθελε το τροποποιημένο σχέδιο να παρουσιάζει τους χώρους στάθμευσης του νηπιαγωγείου, προέβαλε ότι ο κύριος λόγος που δεν υπέγραψε το τροποποιημένο σχέδιο ήταν ότι ο χώρος θα λειτουργούσε μόνο με μία τάξη προδημοτικής και ότι η είσοδος και η έξοδος των οχημάτων θα παρεμπόδιζε τη δική της είσοδο και την έξοδό. Επιπλέον δε, ότι οι ως άνω παρουσιαζόμενοι χώροι στάθμευσης δεν έχουν καμιά σχέση με το λόγο που δεν υπέγραψε το τροποποιημένο σχέδιο. Αμέσως μετά, ενόψει της ως άνω απάντησής της, ερωτώμενη κατά πόσο τα όσα ισχυρίζεται στο δικόγραφο της υπεράσπισής της είναι λάθος, απάντησε ότι είναι σωστά. (ε) Οι επεξηγήσεις τις οποίες έδωσε, σε σχέση με τους λόγους που προχώρησε η ίδια στην υποβολή αίτησης στο Δήμο Λεμεσού, βάσει της οποίας εκδόθηκε πολεοδομική άδεια για χρήση του σταθμού ως νηπιοβρεφοκομικού μόνο (τεκμήριο 15Α), παρά το ότι στην επίδικη συμφωνία ρητά προνοείται ότι την αποκλειστική ευθύνη και τα έξοδα για την εξασφάλιση των απαραίτητων αδειών φέρουν οι ενάγουσες, ήταν τόσο ευτελείς σε βαθμό που στερούντο πειστικότητας. Σε σχετική δε ερώτηση που της υποβλήθηκε απάντησε επί λέξει: «Ουδέποτε είχα την υποχρέωση να βγάλω οποιεσδήποτε άδειες. Καλή μου διάθεση που διέθεσα και το ποσό και την κατάλληλη αρχιτέκτονα για να βγάλει πολεοδομική άδεια». Θα πρέπει δε να επισημανθεί ότι, όπως η ίδια παραδέχθηκε, προχώρησε στην υποβολή της ως άνω αίτησης χωρίς πρώτα να διαβουλευθεί με τις ενάγουσες, που ήταν οι μόνες αρμόδιες να αποφασίσουν ποια ήταν η χρήση την οποία επιθυμούσαν ώστε να υποβληθεί η ανάλογη αίτηση, συγκεκριμένα αν θα ήταν για νηπιαγωγείο ή νηπιοβρεφοκομικό σταθμό ή και οι δύο χρήσεις ώστε να εκδίδετο η αντίστοιχη πολεοδομική άδεια. Επισημαίνω, ακόμα, ότι, αναμφίβολα, ήταν εις γνώσιν της ότι επιθυμία των εναγουσών ήταν να εξασφαλίσουν πολεοδομική άδεια για χρήση του σταθμού ως νηπιαγωγείο, ώστε να λειτουργήσουν νόμιμα προδημοτική τάξη, αφού προηγουμένως είχαν αποταθεί, μέσω της, στο Δήμο Λεμεσού για έκδοση πολεοδομικής άδειας χρήσης του σταθμού ως νηπιαγωγείο. Για όλους τους λόγους που προσπάθησα να επεξηγήσω λεπτομερώς πιο πάνω, απορρίπτω τη μαρτυρία της ως αναξιόπιστη. Η Μ.Ε.3 κρίνεται ως αντικειμενική, ανεξάρτητη και χωρίς προσωπικό συμφέρον στην έκβαση της υπόθεσης. Αποδέχομαι, χωρίς κανένα δισταγμό, τη θέση της ότι στην άδεια λειτουργίας του σταθμού, που παραχωρήθηκε στις ενάγουσες, καθοριζόταν ότι θα απασχολούνταν 46 συνολικά παιδιά, συγκεκριμένα 40 νήπια και 6 βρέφη, θέση η οποία παρέμεινε αδιαμφισβήτητη. Αποδέχομαι, επίσης, ανεπιφύλακτα τη θέση της ότι η έκδοση πολεοδομικής άδειας δεν ήταν όρος ή προϋπόθεση για την ανανέωση της άδειας λειτουργίας του σταθμού, τουλάχιστον μέχρι το 2009 που ήταν η ίδια υπεύθυνη. Από τη μαρτυρία της, όμως, δεν θα μπορούσα να αποδεχθώ ως ορθές τις μετρήσεις των χώρων στις οποίες προέβηκε, όπως αυτές καταγράφονται στην έκθεση της - τεκμήριο
Εν πρώτοις, δεν έχω ικανοποιηθεί ότι κατέχει τα προσόντα ή και την πείρα τα οποία την καθιστούν ειδική στο να προβαίνει σε μετρήσεις εμβαδών (Πιττάλης κ.α. ν. Ianira Enterprises Ltd. κ.α.

(1997)1(Β) Α.Α.Δ. 814, 823). Επιπρόσθετα, δεν έχει επεξηγήσει λεπτομερώς τον τρόπο με τον οποίο εργάστηκε ώστε να καταλήξει στους συγκεκριμένους αριθμούς τους οποίους καταγράφει στην έκθεσή της. Απλά, ανέφερε ότι οι μετρήσεις έγιναν με την κορδέλα. Ειδικά δε όσον αφορά το εύρημά της για τον αριθμό των αιθουσών απασχόλησης που υπήρχαν στο εσωτερικό του σταθμού, όπως περιγράφονται στην έκθεσή της, έχω να αναφέρω ότι καταρρίπτεται από το αδιαμφισβήτητο περιεχόμενο των αρχιτεκτονικών σχεδίων τόσο του Μ.Ε.4 (τεκμήρια 31, 32 και 33) όσο και της Μ.Υ.1 (τεκμήρια 15Γ, 15Δ και 15Ε). Σε κανένα από τα ως άνω σχέδια φαίνεται να υπάρχουν 5 αίθουσες απασχόλησης στο εσωτερικό του σταθμού, αριθμό τον οποίο η ίδια καταγράφει στην έκθεσή της. Στο σημείο αυτό, θα πρέπει να επισημάνω την παράλειψή της να υποδείξει επί οποιουδήποτε αρχιτεκτονικού σχεδίου ποιες επ΄ ακριβώς είναι οι αίθουσες απασχόλησης τις οποίες καταμέτρησε και κατέγραψε στην έκθεσή της. Όσον αφορά τη μέτρηση της αυλής, θα πρέπει να επισημάνω την παραδοχή της, κατά την αντεξέτασή της, ότι δεν ήταν σίγουρη αν στα 317.38 τ.μ. που καταγράφει στην έκθεσή της περιλαμβάνεται ολόκληρος ο εξωτερικός χώρος ή αν παρέλειψε κάποιο μέρος που δεν θεώρησε μετρήσιμο. Έχοντας κατά νου όλα όσα έχω αναφέρει πιο πάνω, θεωρώ επισφαλές να βασιστώ επί των μετρήσεων τις οποίες καταγράφει στην έκθεσή της. Κατ΄ επέκταση δεν θα μπορούσα να αποδεχθώ ούτε τα ευρήματά της σε σχέση με τη χωρητικότητα του σταθμού, η οποία περιγράφεται στην έκθεσή της, ακριβώς επειδή στηρίζεται στις μετρήσεις στις οποίες η ίδια προέβηκε. Ειδικά δε, όσον αφορά τη χωρητικότητα του σταθμού, βάσει του εσωτερικού χώρου, σύμφωνα με όσα καταγράφονται στην έκθεσή της, είναι 72 παιδιά. Όπως, όμως, υπήρξε αδιαμφισβήτητο, ο σταθμός διαθέτει 4 μόνο αποχωρητήρια. Έχοντας δε κατά νου τις κοινά αποδεκτές θέσεις, αφενός, ότι για κάθε αποχωρητήριο αντιστοιχούν 15 παιδιά, αφετέρου ότι για σκοπούς υπολογισμού της χωρητικότητας, λαμβάνεται υπόψη το μικρότερο νούμερο από τους παράγοντες που συνυπολογίζονται στον καθορισμό της χωρητικότητας, καθίσταται φανερό ότι η χωρητικότητα του σταθμού δεν θα μπορούσε να ξεπεράσει τα 60 παιδιά. Όπως η ίδια δε ανέφερε στη μαρτυρία της, με βάση τη μέτρηση των αποχωρητηρίων, οι ενάγουσες δικαιούνταν να απασχολούν 60 παιδιά, πλέον τα βρέφη. Τα όσα αναφέρω αμέσως πιο πάνω καταδεικνύουν, και αυτά, κατά την άποψή μου, το λανθασμένο του υπολογισμού της χωρητικότητας του σταθμού, η οποία καταγράφεται στην έκθεσή της. Η Μ.Ε.5 κρίνεται, επίσης, ως αντικειμενική και ανεξάρτητη. Θα πρέπει να αναφέρω ότι η μαρτυρία της κατά το μεγαλύτερο της μέρος υπήρξε αδιαμφισβήτητη. Αποδέχομαι, χωρίς κανένα δισταγμό, τη θέση της ότι από την ημερομηνία που ανέλαβε την επιθεώρηση του σταθμού δεν υπήρξε οποιαδήποτε αλλαγή στον αριθμό των παιδιών που μπορούσαν να απασχολούνται σ΄ αυτόν. Στρέφομαι, τώρα, στη μαρτυρία των Μ.Ε.4 και Μ.Υ.

Όπως υπήρξε αδιαμφισβήτητο, ο Μ.Ε.4 ήταν αυτός ο οποίος ετοίμασε τα αρχιτεκτονικά σχέδια (τεκμήριο 31) τα οποία υποβλήθηκαν με την αίτηση των εναγουσών - τεκμήριο 17 - για την εξασφάλιση πολεοδομικής άδειας για χρήση του σταθμού ως νηπιαγωγείο, ενώ η Μ.Υ.1 ήταν αυτή που ετοίμασε τα αρχιτεκτονικά σχέδια (τεκμήρια 15Γ, 15Δ και 15Ε), βάσει των οποίων εξασφαλίστηκε από την εναγομένη πολεοδομική άδεια (τεκμήριο 15Α) για χρήση του σταθμού ως νηπιοβεφοκομικός σταθμός. Κατ΄ αρχή θα πρέπει να αναφέρω ότι η ειδικότητα και των δύο μαρτύρων, ως αρχιτεκτόνων, υπήρξε αδιαμφισβήτητη. Αποδέχομαι ότι τόσο τα προσόντα όσο και η πείρα του καθενός από αυτούς τους προσδίδουν την ιδιότητα του ειδικού επί του ζητήματος για το οποίο κλήθηκαν να καταθέσουν. Τόσο ο Μ.Ε.4 όσο και η Μ.Υ.1 κρίνονται ως ειλικρινείς και αξιόπιστοι. Όσον αφορά τον Μ.Ε.4, αποδέχομαι ως ορθές όλες τις μετρήσεις των χώρων του σταθμού, όπως αυτές καταγράφονται στο σχέδιό του - τεκμήριο
Επισημαίνω ότι πλείστες από τις μετρήσεις αυτές έγιναν αποδεκτές και από τη Μ.Υ.
Αυτό το οποίο αξίζει να αναφέρω είναι ότι δεν έχω εντοπίσει κάποια ουσιώδη διάσταση στη μεταξύ τους μαρτυρία. Η μόνη διάσταση την οποία έχω εντοπίσει ήταν στο κατά πόσο θα μπορούσε να εγκριθεί από το Δήμο Λεμεσού η πρώτη αίτηση - τεκμήριο 17 - η οποία υπεβλήθη κατόπιν επιθυμίας των εναγουσών για την εξασφάλιση πολεοδομικής άδειας για χρήση του σταθμού ως νηπιαγωγείου. Αποτέλεσε κοινό τόπο ότι στην αίτηση αυτή ο Δήμος Λεμεσού απάντησε αρχικά με την επιστολή του ημερομηνίας 21/8/2008 - τεκμήριο 11 - υποβάλλοντας σειρά παρατηρήσεων, οι οποίες ζήτησε όπως απαντηθούν ώστε να προχωρήσει στη μελέτη της αίτησης. Όπως, επίσης, υπήρξε αδιαμφισβήτητο, ο Μ.Ε.4, προς το σκοπό της ικανοποίησης των ως άνω παρατηρήσεων, ετοίμασε τροποποιητικά σχέδια - τεκμήριο 32 - τα οποία αρνήθηκε να υπογράψει η εναγομένη, ως η ιδιοκτήτρια του ακινήτου, με αποτέλεσμα να μην υποβληθούν ποτέ στο Δήμο Λεμεσού. Θα πρέπει να αναφέρω ότι αποδέχομαι χωρίς κανένα ενδοιασμό τη θέση του Μ.Ε.4 ότι μετά την παραλαβή της πρώτης επιστολής του Δήμου Λεμεσού - τεκμήριο 11 - είχε διαβουλεύσεις με τεχνικούς και λειτουργούς του Δήμου Λεμεσού σε σχέση με τις διατυπωθείσες παρατηρήσεις του Δήμου, ώστε να εξεταστεί το σκεπτικό της επίλυσής τους. Αποδέχομαι, επίσης, τη θέση του ότι κατά τις ως άνω διαβουλεύσεις του είχαν δοθεί σοβαρές ενδείξεις, χωρίς όμως οποιαδήποτε δέσμευση, ότι εφόσον υποβάλλονταν τα τροποποιητικά σχέδια, η ως άνω αίτηση θα μπορούσε να εγκριθεί. Από πλευράς της, η Μ.Υ.1 ήταν κάθετη ότι δεν μπορούσε να εγκριθεί η ως άνω αίτηση η οποία υπεβλήθη εκ μέρους των εναγουσών για το λόγο ότι, όπως επεξήγησε, το εμβαδόν της αίθουσας του σταθμού που προορίζετο για να στεγάσει την προδημοτική τάξη δεν ικανοποιούσε το εμβαδόν των 60 τ.μ., το οποίο καθορίζεται στο τοπικό σχέδιο (τεκμήριο 34). Είμαι της άποψης, όμως, ότι το κατά πόσο μπορούσε ή όχι να εγκριθεί η ως άνω αίτηση των εναγουσών, είναι ζήτημα το οποίο μόνο ο Δήμος Λεμεσού μπορούσε να αποφασίσει. Επομένως, οι απόψεις οι οποίες εκφράστηκαν από τους Μ.Ε.4 και Μ.Υ.1 επί της τύχης της αιτήσεως, είτε θετικές είτε αρνητικές, εμπίπτουν στη σφαίρα της πρόβλεψης και της εικασίας, με αποτέλεσμα να μη μπορεί να διατυπωθεί οποιοδήποτε ασφαλές εύρημα από το Δικαστήριο. Αυτό για το οποίο το Δικαστήριο μπορεί να προβεί σε εύρημα, αποδεχόμενο τη μαρτυρία του Μ.Ε.4, είναι ότι μετά την παραλαβή της επιστολής - τεκμήριο 11 - με τις παρατηρήσεις του Δήμου Λεμεσού, ο Μ.Ε.4, προς το σκοπό της ικανοποίησης των ως άνω παρατηρήσεων, προέβηκε στην ετοιμασία τροποποιητικών αρχιτεκτονικών σχεδίων, κατόπιν διαβουλεύσεων που είχε με τεχνικούς και λειτουργούς του Δήμου Λεμεσού, τα οποία όμως η εναγόμενη αρνήθηκε να υπογράψει, με αποτέλεσμα να μην υποβληθούν στο Δήμο. Στο σημείο αυτό θα μπορούσε να λεχθεί ότι σε περίπτωση που υποβάλλονταν τα ως άνω τροποποιητικά σχέδια, δυνατόν η κατάληξη της ως άνω αίτησης στων εναγουσών να ήταν διαφορετική από την απόρριψή της, κάτι το οποίο έγινε με την επιστολή του Δήμου Λεμεσού ημερομηνίας 11/6/2009 (τεκμήριο 13). Ο Μ.Υ.3, παρά το ότι κρίνεται ως αξιόπιστος, εντούτοις δεν πρόσφερε οτιδήποτε θετικό στην υπόθεση της εναγομένης με τη μαρτυρία του. Επισημαίνω ότι, όπως παραδέχθηκε, δεν ήταν αυτός που χειρίστηκε την ως άνω αίτηση των εναγουσών. Δεν είχε, επίσης, οποιαδήποτε επαφή ή διαβουλεύσεις με τον Μ.Ε.4 ούτε και γνώριζε λεπτομέρειες του κατά πόσο είχαν επιλυθεί οι παρατηρήσεις τις οποίες υπέβαλε ο Δήμος Λεμεσού με την επιστολή του ημερομηνίας 21/8/2008 - τεκμήριο
Αυτό το οποίο, στην ουσία, έκανε με τη μαρτυρία του ήταν να αναγνώσει τους λόγους απόρριψης της ως άνω αίτησης των εναγουσών, όπως αυτοί καταγράφονται στην απορριπτική επιστολή του Δήμου Λεμεσού - τεκμήριο 13 και να επεξηγήσει ποια είναι τα πρότυπα του τοπικού σχεδίου που δεν τηρήθηκαν (1ος λόγος απόρριψης) και ποια τα λειτουργικά χαρακτηριστικά των χώρων στάθμευσης που δεν τηρήθηκαν (2ος λόγος απόρριψης). Τα ευρήματα στα οποία καταλήγω με βάση την ενώπιόν μου αποδεκτή μαρτυρία έχουν ως ακολούθως: Η εναγομένη ουδέποτε παραχώρησε στις ενάγουσες την πίσω αυλή του σταθμού για χρήση, κατά τις ώρες που προνοείται στην επίδικη συμφωνία. Οι ενάγουσες, με αίτηση ημερομηνίας 30/11/2007 (τεκμήριο 17), η οποία υπεγράφη από την εναγομένη και υποβλήθηκε στο Δήμο Λεμεσού ως η αρμόδια πολεοδομική αρχή, ζήτησαν την έκδοση πολεοδομικής αδείας για να δικαιούνται να χρησιμοποιούν το σταθμό ως νηπιαγωγείο, ώστε να εξασφαλίσουν άδεια για λειτουργία προδημοτικής τάξης. Η αίτηση συνοδεύετο από αρχιτεκτονικά σχέδια (τεκμήριο 31), τα οποία ετοίμασε ο Μ.Ε.
Κατά την 21/8/2008 ο Δήμος Λεμεσού με επιστολή του (τεκμήριο 11) απάντησε στην ως άνω αίτηση υποβάλλοντας σειρά παρατηρήσεων, οι οποίες καταγράφονται στην ως άνω αναφερόμενη επιστολή. Βάσει των παρατηρήσεων του Δήμου Λεμεσού, ο Μ.Ε.4, κατόπιν διαβουλεύσεων που είχε με τεχνικούς και λειτουργούς του Δήμου, προέβηκε στην ετοιμασία τροποποιητικών σχεδίων (τεκμήριο 32) ώστε να υποβληθούν στο Δήμο Λεμεσού για να προχωρήσει η εξέταση της αίτησης. Η εναγομένη, όμως, αρνήθηκε να υπογράψει τα ως άνω τροποποιητικά σχέδια, με αποτέλεσμα να μην υποβληθούν στο Δήμο Λεμεσού. Ενόψει του ότι δεν είχαν ικανοποιηθεί από τις ενάγουσες οι αναφερόμενες στο τεκμήριο 11 παρατηρήσεις, το Δημοτικό Συμβούλιο του Δήμου Λεμεσού απέρριψε την ως άνω αίτηση με επιστολή του ημερομηνίας 11/6/2009 (τεκμήριο 13). Μετά την απόρριψη της ως άνω αιτήσεως, η εναγομένη, με αίτηση την οποία υπέβαλε από μόνη της στο Δήμο Λεμεσού, χωρίς οποιαδήποτε διαβούλευση με τις ενάγουσες, ζήτησε την αλλαγή χρήσης του σταθμού από κατοικία σε νηπιοβρεφοκομικό σταθμό. Η αίτησή της παραλήφθηκε από το Δήμο Λεμεσού κατά την 25/5/2010 (τεκμήριο 14). Τα αρχιτεκτονικά σχέδια, τα οποία υποβλήθηκαν με την ως άνω αίτηση, ετοιμάστηκαν από τη Μ.Υ.1 (τεκμήρια 15Γ, 15Δ και 15Ε). Κατά την 13/12/2010 ο Δήμος Λεμεσού ενέκρινε την ως άνω αίτηση και παραχώρησε την αιτούμενη αλλαγή χρήσης του σταθμού από κατοικία σε νηπιοβρεφοκομικό σταθμό. Βρίσκω και αποδέχομαι ότι η έκδοση πολεοδομικής άδειας για αλλαγή χρήσης από κατοικία σε νηπιοβρεφοκομικό σταθμό δεν ήταν προαπαιτούμενο ή όρος για την ανανέωση της άδειας λειτουργίας του σταθμού από το Γραφείο Ευημερίας. Όμως, η έκδοση πολεοδομικής άδειας ήταν προαπαιτούμενο για τη λειτουργία του σταθμού ως νηπιαγωγείο, στο οποίο περιλαμβάνεται η προδημοτική βαθμίδα εκπαίδευσης. ΝΟΜΙΚΗ ΠΤΥΧΗ Όπως έχει ήδη αναφερθεί, οι ενάγουσες στηρίζουν τις αξιώσεις τους στην επίδικη συμφωνία - τεκμήριο
Αποτελεί εύρημά μου ότι η επίδικη συμφωνία ουδέποτε τερματίστηκε από οιονδήποτε των μερών και εξακολουθεί να βρίσκεται σε ισχύ. Το ότι η επίδικη συμφωνία εξακολουθεί να βρίσκεται σε ισχύ, ήταν ένα από τα παραδεκτά γεγονότα που δηλώθηκαν από τις εκατέρωθεν πλευρές. Αποτελεί, επίσης, εύρημά μου ότι η επίδικη συμφωνία αποτελεί, καθ΄ όλα, έγκυρη συμφωνία παραχώρησης της χρήσης του σταθμού από την εναγομένη προς τις ενάγουσες βάσει των όρων που διαλαμβάνονται σ΄ αυτή. Οι ενάγουσες αξιώνουν την έκδοση διατάγματος με το οποίο να διατάσσεται η εναγομένη όπως τους παραχωρήσει άμεσα τη χρήση της πίσω αυλής του σταθμού, σύμφωνα με τους όρους της επίδικης συμφωνίας. Θεωρώ επιβεβλημένο όπως μεταφέρω αυτούσιους τους όρους 1(α) και 1(β) της επίδικης συμφωνίας:
α) Η Α Συμβαλλόμενη (εναγομένη) δια του παρόντος συμφωνεί και παραχωρεί στις Β και Γ Συμβαλλόμενες (ενάγουσες) την αποκλειστική χρήση του υποστατικού αυτής το οποίο βρίσκεται στην οδόν Αργύρη Εφταλιώτη και Γεώργιου Δροσίνη 3 στη Λεμεσό το οποίο οι Β και Γ Συμβαλλόμενες συμφωνούν και δεσμεύονται όπως το χρησιμοποιούν ως Νηπιαγωγείο-παιδικό Σταθμό. β) Η Α Συμβαλλόμενη συμφωνεί και αναγνωρίζει ότι το υποστατικό περιλαμβάνει ολόκληρη την ισόγεια κατοικία καθώς και τους εξωτερικούς χώρους αυτής εκτός της πίσω αυλής του υποστατικού την οποία οι Β και Γ Συμβαλλόμενες θα έχουν το δικαίωμα να χρησιμοποιούν για τις ανάγκες και την λειτουργία του νηπιαγωγείου κατά την διάρκεια των πρωινών ωρών μέχρι η ώρα 12 το μεσημέρι. Όπως είναι νομολογημένο, το κριτήριο για την ερμηνεία μιας συμφωνίας είναι η έννοια την οποία μεταδίδει το κείμενό της στο μέσο λογικό άνθρωπο (Θεολόγου κ.α. ν. Κτηματικής Εταιρείας Νεμεσις Λτδ

(1998)1(Α) Α.Α.Δ. 407, Λαϊκή Κυπριακή Τράπεζα (Χρηματοδοτήσεις) Λτδ ν. Κωνσταντίνου κ.α.

(2002)1(Γ) Α.Α.Δ. 2067). Όπως έχει ήδη αναφερθεί, στην επίδικη συμφωνία δεν καθορίζεται επ΄ ακριβώς η «πίσω αυλή», όμως δεν υπήρξε διαφωνία μεταξύ των εκατέρωθεν εκδοχών ως προς το ποια είναι η «πίσω αυλή» του σταθμού. Πρόκειται για την αυλή που βρίσκεται στο δυτικό μέρος του ακινήτου, εκτάσεως 128 τ.μ., όπως αυτή παρουσιάζεται στο πάνω μέρος των αρχιτεκτονικών σχεδίων που ετοιμάστηκαν τόσο από τον Μ.Ε.4 όσο και από τη Μ.Υ.1 (τεκμήρια 31, 32, 33, 15Γ, 15Δ και 15Ε). Οι όροι 1(α) και 1(β) της επίδικης συμφωνίας είναι διατυπωμένοι με σαφή τρόπο ώστε να μην αφήνεται περιθώριο αμφιβολίας ότι οι ενάγουσες δεν θα έχουν την αποκλειστική χρήση της πίσω αυλής αλλά το δικαίωμα να τη χρησιμοποιούν για τις ανάγκες του σταθμού κατά τις πρωινές ώρες μέχρι τις 12:00 το μεσημέρι. Οι πρωινές ώρες αντιστοιχούν, κατά την άποψή μου, στις ώρες λειτουργίας του σταθμού. Η ενώπιόν μου αποδεκτή μαρτυρία αποκάλυψε ότι ο σκοπός για τον οποίο δεν παραχωρήθηκε η αποκλειστική χρήση της πίσω αυλής στις ενάγουσες, όπως οι υπόλοιποι χώροι του σταθμού, οι οποίοι καθορίζονται στην παράγραφο 1(β) της επίδικης συμφωνίας, ήταν για να μην αποκλειστεί η εναγομένη από του να χρησιμοποιεί, και αυτή, την πίσω αυλή για τις ανάγκες που σχετίζονται με τη χρήση της κατοικίας της, η οποία έχει ανεγερθεί πάνω από το κτίριο του σταθμού όπως, π.χ., να εισέρχεται - εξέρχεται από αυτή, σταθμεύει το αυτοκίνητό της στο χώρο της αυλής κ.λπ. Η εναγομένη κατά τις πρωινές ώρες απουσίαζε συνήθως στην εργασία της ώστε, κατ΄ εκείνες τις ώρες, δεν υπήρχε ανάγκη να χρησιμοποιεί την πίσω αυλή. Όπως, επίσης, αποκάλυψε η ενώπιόν μου αποδεκτή μαρτυρία, ο βασικός λόγος για τον οποίο οι ενάγουσες επεδίωξαν να τους παραχωρηθεί η πίσω αυλή, έστω για κάποιες ώρες, είναι για να καταστεί εφικτός ο συνυπολογισμός της στους χώρους του σταθμού, οι οποίοι προσμετρούνται από το Γραφείο Ευημερίας ώστε να εξασφαλίσουν την απασχόληση του αριθμού των παιδιών που απασχολούσε και η εναγομένη όταν λειτουργούσε η ίδια το σταθμό. Σύμφωνα με την ενώπιόν μου αποδεκτή μαρτυρία, η άδεια που είχε παραχωρηθεί στην εναγομένη, όταν η ίδια λειτουργούσε το σταθμό ήταν για 70 παιδιά. Επίσης, η ενώπιόν μου μαρτυρία αποκάλυψε ότι η εναγομένη κατά την περίοδο που λειτουργούσε η ίδια το σταθμό χρησιμοποιούσε όλους τους χώρους του, περιλαμβανομένης και της πίσω αυλής. Αποτελεί εύρημά μου ότι, ενόψει του ότι η χρήση της πίσω αυλής δεν είχε παραχωρηθεί από την εναγομένη, όπως προνοείται στην επίδικη συμφωνία, δεν συνυπολογίστηκε τελικά από το Γραφείο Ευημερίας στον καθορισμό του αριθμού των παιδιών που δικαιούνταν να απασχολούν οι ενάγουσες. Αποτελεί εύρημα του Δικαστηρίου ότι ο εξωτερικός χώρος, στον οποίο περιλαμβάνεται η πίσω αυλή, είναι ένας εκ των παραγόντων που συνυπολογίζονται από το Γραφείο Ευημερίας στον καθορισμό του αριθμού των παιδιών που δικαιούται να απασχολεί ο σταθμός. Έχοντας κατά νου το ως άνω εύρημά μου, καταλήγω ότι η παραχώρηση της χρήσης της πίσω αυλής στις ενάγουσες καθίσταται αναγκαία, επιβάλλεται δε και από τους όρους της επίδικης συμφωνίας. Είναι αδιάφορο, κατά την άποψή μου, το κατά πόσο η πίσω αυλή αποτελεί ή όχι τον καθοριστικό παράγοντα που θα μπορούσε να καθορίσει τον αριθμό των παιδιών στην άδεια λειτουργίας του σταθμού. Σημασία έχει το ότι αποτελεί ένα εκ των παραγόντων που συνυπολογίζονται από το Γραφείο Ευημερίας στον καθορισμό του αριθμού των παιδιών. Είναι, επίσης, αδιάφορο, κατά την άποψή μου, το ότι στον ίδιο χώρο της πίσω αυλής έχουν τοποθετηθεί δύο χώροι στάθμευσης από το Δήμο Λεμεσού, όπως παρουσιάζονται στα εγκεκριμένα αρχιτεκτονικά σχέδια της Μ.Υ.1 (τεκμήρια 15Γ, 15Δ και 15Ε), βάσει των οποίων εξεδόθη η πολεοδομική άδεια (τεκμήριο 15Α). Αυτό το οποίο θα πρέπει να επισημανθεί είναι ότι ο καθορισμός των ως άνω χώρων στάθμευσης έγινε από την αρμόδια αρχή με βάση την πολεοδομική άδεια - τεκμήριο 15Α - η οποία εξεδόθη κατόπιν αίτησης η οποία υπεβλήθη αποκλειστικά από την εναγομένη, χωρίς πρώτα να διαβουλευθεί με τις ενάγουσες και έχοντας πλήρη επίγνωση του ότι βρισκόταν σε ισχύ η επίδικη συμφωνία, δυνάμει της οποίας είχε συμφωνήσει να παραχωρεί τη χρήση της πίσω αυλής στις ενάγουσες για τις ανάγκες της λειτουργίας του σταθμού. Από τη στιγμή, λοιπόν, που οι ως άνω χώροι στάθμευσης καθορίστηκαν από το Δήμο Λεμεσού, κατόπιν των ως άνω ενεργειών της εναγομένης, βάσει των αρχιτεκτονικών σχεδίων που ετοίμασε η αρχιτέκτονά της (Μ.Υ.1), αποτελεί δική της πλέον ευθύνη να προβεί στη μετακίνησή τους ώστε να μην επηρεάζουν τη χρήση της πίσω αυλής από τις ενάγουσες κατά τις ώρες που προβλέπεται στην επίδικη συμφωνία ότι θα χρησιμοποιείται για τις ανάγκες του σταθμού. Στο σημείο αυτό αξίζει να επισημάνω ότι, σύμφωνα με το αδιαμφισβήτητο περιεχόμενο της επιστολής - τεκμήριο 39 - υπάρχει η ευχέρεια για μετακίνηση των χώρων στάθμευσης που τοποθετήθηκαν στην πίσω αυλή, σε παρακείμενο αδειούχο χώρο στάθμευσης, ο οποίος εφάπτεται διαγώνια με την πίσω αυλή του σταθμού. Δεν διαφεύγει, επίσης, της προσοχής μου ότι ο ένας χώρος στάθμευσης είχε καθοριστεί από προηγουμένως, κατά την έκδοση της πολεοδομικής άδειας, για ανέγερση της κατοικίας της εναγομένης, πριν την ημερομηνία σύναψης της επίδικης συμφωνίας. Είμαι της άποψης, όμως, ότι και αυτό είναι ζήτημα το οποίο θα πρέπει να ρυθμιστεί από την ίδια την εναγομένη, ώστε να μην επηρεάζεται η χρήση της πίσω αυλής από τις ενάγουσες κατά τις καθορισμένες στην επίδικη συμφωνία ώρες. Για τους λόγους που έχω επεξηγήσει λεπτομερώς πιο πάνω, καταλήγω ότι οι ενάγουσες δικαιούνται στην έκδοση του αιτούμενου διατάγματος. Οι ενάγουσες αξιώνουν, επίσης, την έκδοση διατάγματος με το οποίο να διατάσσεται η εναγομένη όπως υπογράψει κάθε αναγκαίο έγγραφο και ή αρχιτεκτονικά σχέδια για την έκδοση πολεοδομικής αδείας του νηπιαγωγείου και ή εξασφαλίσει πολεοδομική άδεια αλλαγής χρήσης από κατοικία σε νηπιαγωγείο - παιδικό σταθμό. Οι όροι 25 και 26 της επίδικης συμφωνίας προνοούν επί λέξει τα ακόλουθα: 25. Την αποκλειστική ευθύνη και τα έξοδα για την εξασφάλιση των απαραίτητων αδειών παρά της Αρμόδιας Αρχής ή των Αρμοδίων Αρχών ή του αρμόδιου Υπουργείου για τη χρήση του Ενοικιαζόμενου ακινήτου για τους σκοπούς της Ενοικίασης φέρουν οι Β και Γ Συμβαλλόμενες. 26. Η Α Συμβαλλόμενη δεν έχει οιανδήποτε υποχρέωση ή ευθύνη εάν δοθούν ή όχι οι άδειες αυτές ή οιεσδήποτε από αυτές, ούτε η ισχύς του παρόντος εγγράφου θα επηρεάζεται εάν οι άδειες αυτής ή οιεσδήποτε από αυτές δεν δοθούν. Αυτό το οποίο παρατηρώ είναι ότι η επίδικη συμφωνία δεν περιλαμβάνει ρητό όρο ο οποίος θα επέβαλλε στην εναγομένη την υποχρέωση να υπογράφει οποιοδήποτε αναγκαίο έγγραφο και ή αρχιτεκτονικά σχέδια για την έκδοση πολεοδομικής αδείας. Όμως, διερωτώμαι πώς θα μπορούσε να υλοποιηθεί ο όρος 25 της επίδικης συμφωνίας εφόσον η εναγομένη δεν υπέγραφε οποιαδήποτε τέτοια έγγραφα. Παρά τη μη ύπαρξη ρητού προς τούτο όρου, εντούτοις είμαι της άποψης ότι οι όροι της επίδικης συμφωνίας, όπως είναι διατυπωμένοι, δημιουργούν την εξυπακουόμενη υποχρέωση στην εναγομένη να υπογράφει τα ως άνω έγγραφα χωρίς, φυσικά, να δημιουργείται στην ίδια οποιαδήποτε ευθύνη ή υποχρέωση, βάσει του όρου 26, επειδή έθεσε την υπογραφή της επ΄ αυτών. Θα πρέπει να επισημάνω ότι η υπογραφή από την εναγομένη της αίτησης - τεκμήριο 17 - καθώς και των αρχιτεκτονικών σχεδίων που ετοίμασε ο Μ.Ε.4 - τεκμήριο 31 - με τα οποία οι ενάγουσες αιτήθηκαν από το Δήμο Λεμεσού την έκδοση πολεοδομικής αδείας για χρήση του σταθμού ως νηπιαγωγείο, δεν μπορεί να συνιστά οτιδήποτε άλλο εκτός από πλήρη επίγνωση και αναγνώριση από την εναγομένη της υποχρέωσής της να υπογράφει τα ως άνω έγγραφα. Στην υπόθεση Τσιαλής ν. Χατζηανδρέου (Τσιαλή)

(2000)1 Α.Α.Δ. 1250 λέχθηκαν τα ακόλουθα σε σχέση με την ύπαρξη εξυπακουόμενου όρου: «Η διακρίβωση εξυπακουόμενου όρου ως θέμα ερμηνείας της συμφωνίας είναι παλαιόθεν γνώρισμα του έργου του δικαστηρίου, εδραζόμενη στην αναγνώριση ότι τα μέρη δεν διατυπώνουν πάντοτε ρητά στη γραπτή τους συμφωνία παρά μόνο τα βασικά της στοιχεία, αφήνοντας άλλα να προκύπτουν έστω και αν δεν ελέχθησαν. Η διακρίβωση εξυπακουόμενου όρου αποδίδεται στην ανάγκη να δοθεί αποτελεσματικότητα και πληρότητα στη συμφωνία, εκφράζοντας εκείνο που, αν και δεν ελέχθη, αντιπροσωπεύει την εμφανή και αναγκαία πρόθεση των μερών. Η κλασσική διατύπωση της αρχής προέρχεται από τον Bowen L.J., στην υπόθεση The Moorcock [1989] 14 P.D. 64, στη σ.68: "Now, an implied warranty, or, as it is called, a covenant in law, as distinguished from an express contract or express warranty, really is in all cases founded upon the presumed intention of the parties, and upon reason, The implication which the law draws from what must obviously have been the intention of the parties, the law draws with the object of giving efficacy to the transaction and preventing such a failure of consideration as cannot have been within the contemplation of either side; and I believe if one were to take all the cases, and there are many, of implied warranties or covenants in law, it will be found that in all of them the law is raising an implication from the presumed intention of the parties with the object of giving to the transaction such efficacy as both parties must have intended that at all events it should have."» Δεν διαφεύγει της προσοχής μου ότι η εναγομένη, κατόπιν αίτησης την οποία υπέβαλε προς το Δήμο Λεμεσού, εξασφάλισε κατά την 13/12/2010 πολεοδομική άδεια για αλλαγή χρήσης του σταθμού από κατοικία σε νηπιοβρεφοκομικό σταθμό (τεκμήριο 15Α). Θα πρέπει, όμως, να επισημάνω ότι, συμφώνως των ευρημάτων μου, η ως άνω άδεια εξασφαλίστηκε από την εναγομένη κατόπιν δικής της πρωτοβουλίας και με αποκλειστικά δικές της ενέργειες, χωρίς πρώτα να διαβουλευθεί με τις ενάγουσες κατά πόσο επιθυμούσαν την έκδοση της ως άνω αδείας, η οποία αναμφίβολα περιορίζει τη χρήση του σταθμού σε νηπιοβρεφοκομικό μόνο και παρά το ότι ο στόχος των εναγουσών, όπως αποκάλυψε η ενώπιόν μου μαρτυρία, ήταν να εξασφαλίσουν πολεοδομική άδεια για χρήση του σταθμού ως νηπιαγωγείο. Επισημαίνω την υποβολή της αίτησης - τεκμήριο 17 - η οποία υπεγράφη από την εναγομένη, με την οποία οι ενάγουσες αιτήθηκαν από το Δήμο Λεμεσού την ως άνω αναφερόμενη χρήση. Δεν διαφεύγει, ακόμα, της προσοχής μου ότι η ως άνω αίτηση των εναγουσών απορρίφθηκε από το Δήμο Λεμεσού με απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου ημερομηνίας 9/4/2009, η οποία περιέχεται σε επιστολή του ημερομηνίας 11/6/2009 (τεκμήριο 13). Από την άλλη, όμως, δεν διαφεύγει της προσοχής μου ότι πολύ πριν την απόρριψη της ως άνω αιτήσεως ο Δήμος Λεμεσού είχε υποβάλει σειρά παρατηρήσεων, επί της ως άνω αιτήσεως, όπως αυτές καταγράφονται λεπτομερώς στην επιστολή του ημερομηνίας 21/8/2008 - Τεκμήριο 11 - τις οποίες οι ενάγουσες προσπάθησαν να ικανοποιήσουν μέσω του αρχιτέκτονά τους (Μ.Ε.4), ο οποίος και ετοίμασε τροποποιητικά σχέδια - τεκμήριο 32 -τα οποία όμως αρνήθηκε να υπογράψει η εναγόμενη, με αποτέλεσμα να μη υποβληθούν στο Δήμο Λεμεσού. Πέραν των πιο πάνω, δεν διαφεύγει της προσοχής μου ότι η θέση των μαρτύρων της πλευράς της εναγομένης ήταν ότι η ως άνω υποβληθείσα αίτηση των εναγουσών δεν μπορούσε να εγκριθεί από το Δήμο Λεμεσού για διάφορους λόγους, μεταξύ των οποίων και το ότι το εμβαδόν της αίθουσας την οποία προόριζαν οι ενάγουσες για να στεγάσουν την προδημοτική τάξη ήταν μικρότερο από το εμβαδόν το οποίο καθορίζεται στα πρότυπα του τοπικού σχεδίου Λεμεσού (τεκμήριο 34). Όμως, είμαι της άποψης ότι μόνο εικασίες μπορούν να γίνουν ως προς την τύχη την οποία θα είχε η αίτηση των εναγουσών στην περίπτωση που υποβάλλονταν τα τροποποιητικά σχέδια (τεκμήριο 32) τα οποία είχε ζητήσει ο Δήμος Λεμεσού. Η άρνηση της εναγομένης να υπογράψει τα ως άνω σχέδια κατέστησε ανέφικτη την υποβολή τους με αποτέλεσμα η αίτηση των εναγουσών να οδηγηθεί στην απόρριψη, αφού δεν κατέστη δυνατή η ικανοποίηση των παρατηρήσεων, τις οποίες υπέβαλε ο Δήμος Λεμεσού. Έχοντας υπόψη μου τα όσα έχουν αναφερθεί πιο πάνω καταλήγω ότι οι ενάγουσες δικαιούνται στην έκδοση και αυτού του διατάγματος. Έχοντας, όμως, κατά νου την εξασφάλιση της ως άνω πολεοδομικής αδείας από την εναγομένη για χρήση του σταθμού ως νηπιοβρεφοκομικού, θεωρώ ότι στο διάταγμα που θα εκδοθεί θα πρέπει να διαλαμβάνεται πρόνοια ώστε η εναγομένη να υποχρεούται όπως υπογράψει κάθε αναγκαίο έγγραφο και ή αρχιτεκτονικά σχέδια για αλλαγή της χρήσης σε νηπιαγωγείο ή και εξασφάλιση αδείας για χρήση του σταθμού και ως νηπιαγωγείου, πέραν της χρήσης που έχει εξασφαλιστεί με την ως άνω εκδοθείσα πολεοδομική άδεια. Επισημαίνω ότι, όπως αποκάλυψε η ενώπιον μου μαρτυρία, είναι επιτρεπτή η ταυτόχρονη χρήση του σταθμού τόσο ως νηπιαγωγείο όσο και ως νηπιοβρεφοκομικός σταθμός. Φυσικά, το αξιούμενο στην παράγραφο Α του αιτητικού της έκθεσης απαίτησης διάταγμα δεν διαλαμβάνει ανάλογη πρόνοια για έκδοση πολεοδομικής αδείας για αλλαγή χρήσης από νηπιοβρεφοκομικό σταθμό σε νηπιαγωγείο ή και για ταυτόχρονη χρήση του σταθμού, τόσο ως νηπιοβρεφοκομικού όσο και ως νηπιαγωγείου. Αυτό, γιατί η ως άνω αναφερόμενη πολεοδομική άδεια εξεδόθη σε χρόνο μεταγενέστερο της καταχώρισης της έκθεσης απαίτησης. Δεν θεωρώ, όμως, ότι η απουσία του ανάλογου αιτητικού από την έκθεση απαίτησης αποτελεί κώλυμα στην έκδοση του ως άνω αναφερομένου διατάγματος. Εφαρμόζοντας τη σχετική επί του θέματος νομολογία (Ερωτοκρίτου κ.ά ν. Καραολή

(1998)1 (Α) Α.Α.Δ. 445 και Hassan Constantin v. Γεώργιος Αντωνιάδη

(2004)1 Α.Α.Δ. 1701) έχω αποφασίσει όπως προβώ αυτεπάγγελτα στην τροποποίηση του αιτητικού της παραγράφου Α, ώστε να διαλαμβάνεται σε αυτό ανάλογη πρόνοια. Οι αξιούμενες αποζημιώσεις Οι ενάγουσες, στην έκθεση απαίτησή τους, αξιώνουν επίσης την επιδίκαση αποζημιώσεων προς όφελός τους για το ποσό των €36.720 ετησίως από 1/9/2005 μέχρι παραχώρησης από την εναγόμενη της πίσω αυλής και/ή αναλογικά €3.060 για κάθε μήνα παράλειψης παραχώρησης της πίσω αυλής. Αυτό το οποίο, κατ΄ ουσίαν, αξιώνουν οι ενάγουσες είναι την απώλεια κέρδους την οποία υφίστανται ενόψει του ότι δεν μπορούν να απασχολήσουν στο σταθμό 70 παιδιά λόγω της μη παραχώρησης από την εναγομένη της πίσω αυλή. Η θέση των εναγουσών είναι ότι σε περίπτωση που είχαν στη διάθεση τους την πίσω αυλή ώστε να χρησιμοποιείται για τις ανάγκες του σταθμού, αυτή θα συνυπολογίζετο και θα προσμετρείτο από το Γραφείο Ευημερίας με αποτέλεσμα ο αριθμός των παιδιών που θα δικαιούνταν να απασχολήσουν στο σταθμό να είναι κατά πολύ μεγαλύτερος από τον αριθμό των παιδιών που προνοεί η άδεια λειτουργίας η οποία τους παραχωρήθηκε από το Γραφείο Ευημερίας. Αποτελεί εύρημα του Δικαστηρίου ότι η άδεια λειτουργίας, η οποία παραχωρήθηκε στις ενάγουσες από το Γραφείο Ευημερίας καθόριζε ότι οι ενάγουσες δικαιούνταν να απασχολήσουν στο σταθμό 46 παιδιά, συγκεκριμένα, 40 νήπια και 6 βρέφη. Αποτελεί, επίσης, εύρημά μου ότι ο ως άνω αριθμός παιδιών καθορίστηκε με βάση τους χώρους που είχαν στη διάθεσή τους οι ενάγουσες για χρήση, εσωτερικά και εξωτερικά, καθώς και τον αριθμό των αποχωρητηρίων. Αποτελεί, επίσης, εύρημά μου ότι στους χώρους που συνυπολογίστηκαν από το Γραφείο Ευημερίας δεν περιλαμβάνετο η πίσω αυλή. Με βάση τις αποδεκτές μετρήσεις του Μ.Ε.4, ολόκληρη η πίσω αυλή καταλαμβάνει έκταση 128 τ.μ. Έχοντας κατά νου τα ως άνω ευρήματά μου, θα προχωρήσω στην εξέταση των αξιούμενων ποσών. Οι ενάγουσες χρησιμοποιούν ως βάση για τους υπολογισμούς τους κατάσταση η οποία ετοιμάστηκε από την ενάγουσα 2 (τεκμήριο 26). Στην υπό αναφορά κατάσταση λαμβάνεται ως δεδομένο ότι, εφόσον είχαν στη διάθεσή τους την πίσω αυλή, θα μπορούσαν να απασχολήσουν 26 παιδιά περισσότερα από τα 47 που είχαν στο σταθμό. Γίνεται δε αναλυτικός υπολογισμός του καθαρού κέρδους που θα είχαν από την απασχόληση των 26 παιδιών για κάθε σχολική χρονιά, αρχής γενομένης από τη σχολική χρονιά 2006-2007, φτάνοντας μέχρι τη χρονιά 2013-

Κατά τον υπολογισμό του καθαρού κέρδους το οποίο θα είχαν, αφαιρούνται τα λειτουργικά έξοδα κατά μήνα για τα 26 παιδιά. Αφού μελέτησα με προσοχή το τεκμήριο 26 κατέληξα ότι οι υπολογισμοί που καταγράφονται σ΄ αυτό στηρίζονται σε λανθασμένη βάση. Εν πρώτοις, θα πρέπει να αναφερθεί ότι, ανεξάρτητα από τον συνυπολογισμό ή μη της έκτασης της πίσω αυλής, βάσει του αριθμού των αποχωρητηρίων που διέθετε ο σταθμός, ο αριθμός των παιδιών που θα μπορούσαν να απασχοληθούν σ΄ αυτόν δεν θα μπορούσε να ξεπεράσει τα 60 νήπια, πλέον 6 βρέφη, όπως η ίδια η Μ.Ε.3 ανέφερε στη μαρτυρία της. Πέραν των πιο πάνω, όπως αποκάλυψε η ενώπιόν μου μαρτυρία, κατά την επιθεώρηση που διεξήγαγε στο σταθμό η Μ.Ε.3 κατά την 6/2/2009, διαπίστωσε ότι απασχολούνταν 53 νήπια και 6 βρέφη, δηλαδή 13 παιδιά περισσότερα από τον επιτρεπόμενο αριθμό. Σχετική με το θέμα αυτό είναι και η επιστολή της Μ.Ε.3 προς τις ενάγουσες ημερομηνίας 23/2/2009 (τεκμήριο 16), το περιεχόμενο της οποίας υπήρξε αδιαμφισβήτητο. Το Δικαστήριο δεν έχει ενώπιόν του μαρτυρία σε σχέση με τον χρόνο κατά τον οποίο απασχολείτο στο σταθμό ο επιπλέον αριθμός παιδιών, ούτε σε σχέση με το πότε ακριβώς σταμάτησε η απασχόλησή του. Συνεπώς, για κάποιο χρονικό διάστημα, το οποίο δεν μπορώ να καθορίσω, είχαν εισόδημα και, κατ΄ επέκταση, κέρδος από τα 13 επιπλέον παιδιά. Θα ήθελα, ακόμη, να αναφέρω ότι η μαρτυρία που παρουσιάστηκε ενώπιόν μου σε σχέση με τα 26 επιπλέον παιδιά που, κατά τις ενάγουσες μπορούσαν να απασχοληθούν στο σταθμό, υπήρξε γενική και αόριστη. Δεν έχουν παρουσιαστεί επακριβή στοιχεία αναφορικά με τα παιδιά τα οποία ενδιαφέρθηκαν τις συγκεκριμένες σχολικές χρονιές να απασχοληθούν στο σταθμό, όμως, τελικά δεν έγιναν αποδεκτά λόγω του περιορισμένου αριθμού που επέτρεπε η άδεια λειτουργίας του σταθμού. Λογικά, θα ανέμενα ότι θα κατατίθεντο στο Δικαστήριο καταστάσεις με τα ακριβή ονόματα και γενικά όλα τα στοιχεία των παιδιών που δεν έγιναν αποδεκτά στο σταθμό, όπως η κατάσταση η οποία κατατέθηκε από την ενάγουσα 2 με τα ονόματα των παιδιών (τεκμήριο 25) τα οποία παραπέμφθηκαν σε άλλο σταθμό λόγω του ότι δεν είχε εξασφαλιστεί από τις ενάγουσες πολεοδομική άδεια, που ήταν απαραίτητη για τη λειτουργία προδημοτικής τάξης. Όσον αφορά τα καταγεγραμμένα στη ρηθείσα κατάσταση (τεκμήριο 26) κονδύλια, επισημαίνω την παράλειψη παρουσίασης των κατάλληλων στοιχείων, όπως αποδείξεις πληρωμής κ.λπ., τα οποία θα μπορούσαν να τεκμηριώσουν τους υπολογισμούς της ενάγουσας
Όπως είναι νομολογημένο, η απόδειξη των ζημιών κινείται σε αυστηρά πλαίσια. Εναπόκειται στον ενάγοντα, σε κάθε περίπτωση, να αποδείξει με κατάλληλη μαρτυρία τα κονδύλια που συνιστούν τη ζημιά του (βλ. Ηρακλέους ν. Πίτρου

(1994)1 Α.Α.Δ. 239, Ηρακλέους ν. Ταχύπλοου Σκάφους «Νίκη»

(1994)1 Α.Α.Δ. 510, 523 και British Transport Commission v. Gourley

(1956)A.C. 185). Με βάση τα όσα έχω αναφέρει πιο πάνω, θεωρώ τη ρηθείσα κατάσταση - τεκμήριο 26 - επισφαλή μαρτυρία, με αποτέλεσμα να μη μπορώ να στηρίξω σ΄ αυτή οποιαδήποτε ευρήματα. Β. Οι ενάγουσες αξιώνουν επίσης, ως ειδικές αποζημιώσεις, το ποσό των €18.360 το οποίο, κατά τον ισχυρισμό τους, έχουν επενδύσει στο σταθμό, με την έγκριση της εναγομένης, ώστε αυτός να καταστεί λειτουργήσιμος για το σκοπό που παραχωρήθηκε και ή να πληρεί τις απαιτήσεις όλων των αρμόδιων εποπτικών αρχών. Η πρώτη μου παρατήρηση είναι ότι, παρά το ότι στην έκθεση απαίτησης αναφέρεται λεπτομερώς το κάθε κονδύλι το οποίο δαπανήθηκε για την κάθε περιγραφόμενη εργασία, εντούτοις δεν προσκομίστηκαν τα απαραίτητα αποδεικτικά στοιχεία κατά την ακρόαση της αγωγής προς τεκμηρίωση του κάθε κονδυλίου. Απλά, έγινε κάποια γενική και αόριστη αναφορά από την ενάγουσα 1, ότι δαπανήθηκε το συνολικό ποσό των €16.000 περίπου. Όμως, πέραν των πιο πάνω, θα πρέπει να επισημάνω ότι οι ενάγουσες δεν δικαιούνται να απαιτούν το ως άνω ποσό από την εναγομένη για το λόγο ότι, σύμφωνα με τον όρο 11 της επίδικης συμφωνίας, οποιαδήποτε μεταβολή την οποία επιφέρουν οι ενάγουσες στο σταθμό, αν μεν είναι αρεστή στην εναγομένη, θα παραμένει σ΄ αυτόν χωρίς καμιά απαίτηση από τις ενάγουσες. Σε περίπτωση δε που η μεταβολή δεν είναι αρεστή στην εναγόμενη, τότε αυτή θα δικαιούται να ζητήσει από τις ενάγουσες να επαναφέρουν τον σταθμό στην κατάσταση που βρισκόταν προηγουμένως, με έξοδα των εναγουσών. Έχοντας κατά νου τον ως άνω περιγραφόμενο όρο της επίδικης συμφωνίας είμαι της άποψης ότι, ακόμα και στην περίπτωση τερματισμού της επίδικης συμφωνίας, οι ενάγουσες δεν θα δικαιούνταν να αξιώσουν οποιαδήποτε αποζημίωση από την εναγομένη για τις αλλαγές ή και επιδιορθώσεις τις οποίες επέφεραν στο σταθμό. Όσον αφορά την αξίωση των εναγουσών, για αποζημιώσεις λόγω απώλειας φήμης, θα πρέπει να αναφέρω ότι παρέμεινε παντελώς ατεκμηρίωτη. Πέραν των όσων έχουν αναφερθεί πιο πάνω, θα ήθελα ακόμα να προσθέσω ότι οι ενάγουσες δεν νομιμοποιούνται να αξιώνουν οποιεσδήποτε αποζημιώσεις εναντίον της εναγομένης για το λόγο ότι ουδέποτε τερμάτισαν την επίδικη συμφωνία, αντίθετα, εμμένουν στην εφαρμογή της. Αποτελεί εύρημά μου ότι αυτή εξακολουθεί να βρίσκεται σε ισχύ. Μόνο, εφόσον τερμάτιζαν την επίδικη συμφωνία υπαιτιότητι της εναγομένης θα δικαιούνταν, βάσει του άρθρου 75 του περί Συμβάσεων Νόμου Κεφ. 149[1], να αξιώσουν αποζημιώσεις. Όπως είναι νομολογημένο, το άρθρο 75 διαφυλάσσει το δικαίωμα του συμβαλλόμενου, ο οποίος ακυρώνει τη σύμβαση για βάσιμο λόγο, να διεκδικήσει αποζημιώσεις για ζημιά που υφίσταται λόγω διακοπής ή μη εκπλήρωσης του συμβολαίου (Παντζιαρή ν. Αquarian Container Lines Ltd κ.α.

(1993)1 Α.Α.Δ. 748, A. N. Stasis Estates Co Ltd v. Edwards κ.α.

(1995)1 Α.Α.Δ. 385 και Johnson and another v. Agnew

(1979)1 All E.R. 883 (HL). Όπως, επίσης, αναφέρθηκε στην πρόσφατη υπόθεση Αρχιππεα Σύμβουλοι Επενδύσεων Λτδ κ.α. ν. Δημήτριου Κακαβού, ECLI:CY:AD:2015:A683, Πολ. Έφεση αρ. 278/2010 ημερομηνίας 15/10/2015 «Σε περίπτωση μη εφαρμογής της συμφωνίας εξ υπαιτιότητας ενός των μερών, το αναίτιο μέρος δικαιούται στο δίκαιο των αποζημιώσεων να ακυρώσει τη σύμβαση ώστε να μην είναι ο ίδιος υπόλογος για οποιαδήποτε δική του υποχρέωση, να ανακτήσει οποιοδήποτε ποσό κατέβαλε και να αναζητήσει αποζημιώσεις για απώλεια κέρδους ή οποιαδήποτε απώλεια έχει υποστεί λόγω της παράβασης της συμφωνίας (Ποντίκη ν. Κωνσταντινίδη

(2004)1 Α.Α.Δ. 875 και Πολυβίου: "Το Δίκαιο των Συμβάσεων" σελ. 744 κ.ε.)». Τελική κατάληξή μου είναι ότι οι ενάγουσες δικαιούνται στην έκδοση των διαταγμάτων τα οποία αναφέρονται πιο πάνω. Όσον αφορά τα έξοδα, δεν βλέπω λόγο για απόκλιση από τον γενικό κανόνα ότι ακολουθούν το αποτέλεσμα. Όμως, ενόψει της μερικής επιτυχίας των αξιώσεων των εναγουσών, θεωρώ δικαιότερο όπως επιδικαστεί προς όφελός τους το ½ των εξόδων, όπως αυτά θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή. Με βάση τα πιο πάνω, εκδίδεται:

Διάταγμα με το οποίο διατάσσεται η εναγομένη όπως παραχωρήσει στις ενάγουσες την πίσω αυλή του νηπιοβρεφοκομικού σταθμού ο οποίος βρίσκεται στην οδό Αργύρη Εφταλιώτη και Γεωργίου Δροσίνη 3, στη Λεμεσό, εκτάσεως 128 τ.μ., η οποία βρίσκεται στο δυτικό μέρος του ακινήτου, ώστε αυτή να χρησιμοποιείται από τις ενάγουσες καθημερινά για τις ανάγκες του παιδοβρεφοκομικού σταθμού κατά τις πρωινές ώρες, τις οποίες καθορίζω από 08:00 π.μ. μέχρι 12:00 το μεσημέρι.
Διάταγμα με το οποίο διατάσσεται η εναγομένη όπως υπογράψει κάθε αναγκαίο έγγραφο και ή αρχιτεκτονικά σχέδια, κατ΄ απαίτηση των εναγουσών, για την έκδοση πολεοδομικής αδείας αλλαγής της χρήσης του ως άνω νηπιοβρεφοκομικού σταθμού σε νηπιαγωγείο ή και για την έκδοση πολεοδομικής αδείας ώστε να επιτρέπεται η ταυτόχρονη χρήση του τόσο ως νηπιοβρεφοκομικός σταθμός όσο και ως νηπιαγωγείο. Ο χρόνος για συμμόρφωση της εναγομένης με τα ως άνω διατάγματα καθορίζεται στις 30 μέρες από την επίδοση προς αυτή πιστού αντιγράφου του παρόντος διατάγματος.
Απόφαση υπέρ των εναγουσών και εναντίον της εναγομένης για το ½ των δικηγορικών εξόδων, όπως αυτά θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο στην κλίμακα της αγωγής. Δίδονται οδηγίες όπως η απόφαση συνταχθεί αμέσως μετά την καταχώριση, από τις ενάγουσες, της τροποποιημένης έκθεσης απαίτησης. (Υπ.) ................... Θ. Θωμά,Α.Ε.Δ. ΘΘ/ΜΧΚ Πιστόν Αντίγραφο Πρωτοκολλητής Subject: Civil / Other actions / Final Αναφορά: Παράβαση συμφωνίας [1] Πρόσωπο το οποίο υπαναχωρεί νόμιμα από τη σύμβαση, δικαιούται αποζημίωση για κάθε ζημιά την οποία υπέστη συνεπεία της μη εκπλήρωσης της σύμβασης. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο

🔗 Στην επίσημη πηγή

Επεξήγηση AI βάσει του επίσημου κειμένου του νόμου. Ενδεικτική, δεν υποκαθιστά νομική συμβουλή.