← Κύπρος

ΚΩΣΤΑ ΜΗΛΙΚΟΥΡΗ ν. COSMYRIA RECEPTION HALL LTD, Πολιτική Αγωγή υπ' αρ.: 1730/2011, 7/2/2017

ΚΩΣΤΑ ΜΗΛΙΚΟΥΡΗ ν. COSMYRIA RECEPTION HALL LTD, Πολιτική Αγωγή υπ' αρ.: 1730/2011, 7/2/2017 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup

  1. on)- Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLAR:2017:A22 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΑΡΝΑΚΑΣ ΕΝΩΠΙΟΝ: ΜΙΧΑΛΗ Γ. ΛΟΪΖΟΥ, Ε. Δ. Πολιτική Αγωγή υπ' αρ.: 1730/2011 Μεταξύ: ΚΩΣΤΑ ΜΗΛΙΚΟΥΡΗ Ενάγοντα - και - COSMYRIA RECEPTION HALL LTD Εναγομένης ------------------- Ημερομηνία: 07/02/2017 ΕΜΦΑΝΙΣΕΙΣ: Για τον Ενάγοντα: κ. Νέστορας Νικηφόρου Για την Εναγομένη: κ. Ανδρέας Β. Ζαχαρίου για την Ανδρέας Β. Ζαχαρίου & Σια Δ. Ε. Π. Ε. --------------------- ΑΠΟΦΑΣΗ [Α]. ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ 1. Ο Ενάγοντας, με αυτή την Αγωγή, αξιώνει εναντίον της Εναγομένης, τις ακόλουθες θεραπείες: «Α. €1.941,02 ως ειδικές ζημιές. Β. Γενικές αποζημιώσεις για σωματικές βλάβες. Γ. Νόμιμο τόκο. Δ. Έξοδα πλέον Φ. Π. Α.». [Β]. Η ΥΠΟΘΕΣΗ ΤΩΝ ΔΙΑΔΙΚΩΝ ΚΑΙ Η ΠΡΟΣΑΧΘΕΙΣΑ ΜΑΡΤΥΡΙΑ 2. Προχωρώ να συνοψίσω, την εκατέρωθεν των διαδίκων εκδοχή, σε ότι αφορά τα γεγονότα της επίδικης διαφοράς. (
  2. i)Η υπόθεση του Ενάγοντα 3. Ο Ενάγοντας, με την έκθεση απαίτησης του, υποστήριξε την ακόλουθη εκδοχή γεγονότων: i. Κατά τον ουσιώδη χρόνο αυτής της διαφοράς ήταν κάτοικος Λατσιών της Επαρχίας Λευκωσίας. ii. Η Εναγομένη εταιρεία, είναι εργοδότης και/ή δικαιούχος και/ή διαχειριστής και/ή είχε τον έλεγχο και/ή ανέλαβε την λειτουργία, της αίθουσας δεξιώσεων στην Επαρχία Λάρνακας µε την επωνυμία «Cosmyria». Δηλαδή αναλαμβάνει την διεξαγωγή διαφόρων δεξιώσεων και/ή γάμων και/ή άλλων εκδηλώσεων. iii. Κατά και/ή περί την 21/06/2009, στην οδό Αγίου Γεωργίου Πτωχού στην Αραδίππου της Επαρχίας Λάρνακας, μετέβηκε στην αίθουσα δεξιώσεων µε την επωνυμία «Cosmyria», ως προσκεκλημένος σε γαμήλια δεξίωση και κατά την έξοδο του από την αίθουσα δεξιώσεων µέσω θύρας εξόδου κινδύνου, έπεσε σε μεγάλο λάκκο και/ή χαντάκι και/ή αυλάκι και/ή κενό και/ή εμπόδιο και /ή τρύπα, µε αποτέλεσμα να τραυματιστεί σοβαρά στο πόδι. Η Εναγομένη και/ή οι αντιπρόσωποι της, δεν είχαν τοποθετήσει προστατευτικό προπέτασμα και/ή άλλη ισοδύναμη διάταξη προστασίας, µε αποτέλεσμα, συνεπεία της πτώσης του, να υποστεί σωματικές βλάβες και άλλες ειδικές και υλικές ζημιές. iv. Το ατύχημα, επισυνέβη λόγω της αμέλειας και/ή παράβασης των νομίμων καθηκόντων της Εναγομένης και/ή των υπαλλήλων και/ή των αντιπροσώπων της. Σχετικά με τον ισχυρισμό του αυτό, ο Ενάγοντας παρέθεσε τις εξής λεπτομέρειες: «Α. Οι Εναγόμενοι και/ή οι αντιπρόσωποι και/ή οι υπάλληλοι των Εναγομένων παρέλειψαν να λάβουν όλα τα εύλογα εφικτά µέτρα ήτοι να τοποθετήσουν προστατευτικό προπέτασµα και /ή άλλη ισοδύναµη διάταξη προστασίας, για προστασία έναντι πτώσης προσώπων από ύψος, το οποίο να είναι κατάλληλο µε επαρκές ύψος και να µην δηµιουργεί κινδύνους για την ασφάλεια και την υγεία των προσώπων. Β. Οι Εναγόµενοι και /ή οι αντιπρόσωποι και/ή υπάλληλοι των Εναγοµένων παρέλειψαν να διασφαλίσουν ότι η έξοδος κινδύνου της βορειοδυτικής πλευράς του χώρου δεξιώσεων COSMYRIA, οδηγούσε σε ασφαλή περιοχή, µε αποτέλεσµα τρίτα πρόσωπα συµµετέχοντα στις δεξιώσεις, να διατρέχουν κίνδυνο τραυµατισµού. Γ. Οι Εναγόµενοι και/ή οι αντιπρόσωποι και/ή υπάλληλοι των Εναγοµένων δεν είχαν στην κατοχή τους γραπτή εκτίµηση των κινδύνων στην εργασία, για την ασφάλεια και την υγεία τρίτων προσώπων και οι οποίοι κίνδυνοι δηµιουργούνται από ή σε σχέση µε τον τρόπο που διεξάγουν τις δραστηριότητες τους οι Εναγόµενοι, µε αποτέλεσµα τρίτα πρόσωπα να εκτίθενται σε κίνδυνο τραυµατισµού και/ή βλάβης της υγείας τους. Δ. Οι Εναγόµενοι και/ή αντιπρόσωποι και/ή οι υπάλληλοι τους παρέλειψαν να κλείσουν και/ή να κατασκευάσουν περίφραξη ώστε να αποκλειόταν το ενδεχόµενο πτώσης από ύψος στον λάκκο και/ή χαντάκι και/ή αυλάκι και/ή κενό και/ή εµπόδιο και/ή τρύπα. Ε. Οι Εναγόµενοι και/ή αντιπρόσωποι και/ή οι υπάλληλοι των Εναγοµένων δεν τοποθέτησαν προστατευτικά και/ή προειδοποιητικά σήµατα γύρω από τον λάκκο και/ή χαντάκι και/ή αυλάκι και/ή κενό και/ή εµπόδιο και/ή τρύπα για να αποτρέψουν την πτώση του Ενάγοντα και/ή να τον προειδοποιήσουν έγκαιρα. ΣΤ. Οι Εναγόµενοι και/ή αντιπρόσωποι τους και/ή οι υπάλληλοι τους δεν διενέργησαν τις εργασίες τους δεόντως και/ή κατά τον ενδεδειγµένο τρόπο και/ή µε την δέουσα φροντίδα και/ή επιµέλεια. Ζ. Οι Εναγόµενοι και/ή αντιπρόσωποι και/ή οι υπάλληλοι τους διενέργησαν τις εργασίες τους κατά τέτοιον τρόπο που κατέστησαν τον χώρο έξω από την έξοδο κίνδυνου επικίνδυνο για τον Ενάγοντα. Η. Οι Εναγόµενοι και/ή αντιπρόσωποι τους και/ή οι υπάλληλοι τους τοποθέτησαν εµπόδιο στην ασφαλή πορεία του Ενάγοντα. Θ. Οι Εναγόµενοι και/ή αντιπρόσωποι τους και/ή οι υπάλληλοι τους παρεµπόδισαν την ασφαλή πορεία του Ενάγοντα και/ή παρέλειψαν να πράξουν και/ή να τελέσουν την ενδεδειγµένη πράξη και/ή να κλείσουν τον λάκκο και/ή χαντάκι και/ή αυλάκι και/ή κενό και/ή εµπόδιο και/ή τρύπα που είχαν ανοίξει και/ή δεόντως και/ή κατά τον ενδεδειγµένο τρόπο και /ή να θέσουν προειδοποιητικό σήµα κινδύνου ώστε να αποφευχθεί η προκληθείσα βλάβη στον Ενάγοντα. Ι. Οι Εναγόµενοι και/ή αντιπρόσωποι τους και/ή οι υπάλληλοι τους παρέλειψαν να λάβουν τα αναγκαία µέτρα για την ασφάλεια των επισκεπτών ήτοι δεν είχαν φωτισµό έξω από την θύρα εξόδου κινδύνου στην πίσω πλευρά της αίθουσας. Κ. Οι Εναγόµενοι και/ή αντιπρόσωποι τους και/ή οι υπάλληλοι τους παρέλειψαν να παρέχουν στον Ενάγοντα ασφαλή προσπέλαση στον χώρο έξω από την αίθουσα δεξιώσεων και δηµιούργησαν αδικαιολόγητο εµπόδιο στην πορεία του. Λ. Οι Εναγόµενοι και/ή αντιπρόσωποι τους και/ή οι υπάλληλοι τους δεν προειδοποίησαν ορθά και/ή έγκαιρα και/ή δεόντως τον Ενάγοντα σε σχέση µε τον ενυπάρχοντα κίνδυνο πρόκλησης ζηµιάς τον οποίο γνώριζαν και/ή όφειλαν να γνωρίζουν. Μ. Οι Εναγόµενοι και/ή αντιπρόσωποι και/ή οι υπάλληλοι τους αµέλησαν και/ή παρέλειψαν να θέσουν σε λειτουργία τον τεχνητό φωτισµό µε αποτέλεσµα ο Ενάγοντας να πέσει και να υποστεί σωµατικές βλάβες. Ν. Οι Εναγόµενοι και/ή αντιπρόσωποι και/ή οι υπάλληλοι τους δεν διέθεταν Γραπτή Μελέτη Εκτίµησης των Κινδύνων και δεν Εφάρµοζαν το Σύστηµα Διαχείρισης της Ασφάλειας. Ο. Οι Εναγόµενοι και/ή αντιπρόσωποι και/ή οι υπάλληλοι τους αµέλησαν και/ή παρέλειψαν να λάβουν όλα τα εύλογα εφικτά µέτρα ώστε οι καλεσµένοι να µην εξέρχονται της θύρας εξόδου κινδύνου η οποία εξέθετε τρίτα πρόσωπα σε κίνδυνο τραυµατισµού. Π. Γενικώς οι Εναγόµενοι και/ή αντιπρόσωποι και/ή οι υπάλληλοι τους επέδειξαν πλήρη αµέλεια και/ή αδιαφορία συνεπεία της οποίας ο Ενάγοντας υπέστη σωµατικές βλάβες ταλαιπωρία, ζηµιά και έξοδα.». v. Η Εναγομένη ευθύνεται για τις ειδικές και υλικές ζημιές και τις σωματικές βλάβες που υπέστη συνεπεία του εν λόγω ατυχήματος, ως εργοδότης και/ή διαχειριστής της αίθουσας δεξιώσεων «Cosmyria», για την διεξαγωγή αυτών των εργασιών και/ή είναι εκ προστήσεως υπεύθυνη για την αμέλεια και/ή την παράβαση των εκ του νόμου απορρεόντων καθηκόντων των αντιπροσώπων της. vi. Επιπροσθέτως, εφαρμόζεται η αρχή res ipsa loquitur. vii. Συνεπεία του ατυχήματος, υπέστη σωματικές βλάβες, ειδικές και υλικές ζημιές και απώλειες, για τις οποίες έδωσε τις ακόλουθες λεπτομέρειες: «ΛΕΠΤΟΜΕΡΕΙΕΣ ΣΩΜΑΤΙΚΩΝ ΒΛΑΒΩΝ: Α. Κατά την μεταφορά του στο Γενικό Νοσοκομείο Λάρνακας έφερε βαθύ θλαστικό τραύμα στην έσω επιφάνεια του (Αρ) μηρού έκτασης 15 εκατοστόμετρα. Τα αγγεία και τα νεύρα του (Αρ) σκέλους ήταν φυσιολογικά. Β. Έγινε µε τοπική νάρκωση, καθαρισμός του τραύματος και τοποθέτηση γαζών. Δεν έγινε συρραφή σε πρώτη φάση, λόγω λιπαρότητας του τραύματος. Γ. Εισήχθη στο Ορθοπεδικό Τμήμα του Γενικού Νοσοκομείου Λάρνακας για ενδοφλέβια αντιβίωση και σύγκλιση του τραύματος. Δ. Στις 26/06/2009 µε γενική νάρκωση τελέστηκε χειρουργικός καθαρισμός του τραύματος και λήψη καλλιεργειών. Ε. Στις 30/06/2009 µε γενική νάρκωση τελέστηκε λόγω αρνητικών καλλιεργειών, συρραφή του τραύματος. ΣΤ. Στις 02/07/2009 εξήλθε µε οδηγίες για παρακολούθηση στα Εξωτερικά ιατρεία. Ζ. Στις 08/07/2009 λόγω συλλογής αιματώματος στο τραύμα, τελέστηκε παρακέντηση του αιματώματος, Ελήφθη και για καλλιέργεια, η οποία ήταν αρνητική. Η. Στην τελευταία εξέταση στις 08/12/2010 το τραύμα ήταν καλό µε πλήρη επούλωση και χωρίς αιμάτωμα. ΛΕΠΤΟΜΕΡΕΙΕΣ ΕΙΔΙΚΩΝ ΖΗΜΙΩΝ Α. Το ποσό των €200 ως έξοδα μεταφοράς του, από τις 02/07/2009 μέχρι 31/08/2009, από την Λευκωσία στο Γενικό Νοσοκομείο Λάρνακας. Β. Το ποσό των €130 ως έξοδα μεταφοράς της οικογένειας του, από τις 21/06/2009 μέχρι τις 02/07/2009 από την Λευκωσία στο Γενικό Νοσοκομείο Λάρνακας. Γ. Το ποσό των €400 ως η αξία των ενδυμάτων που φορούσε κατά το ατυχημα και τα οποία καταστράφηκαν. Δ. Το ποσό των €47,84 για το ιατρικό πιστοποιητικό. Ε. Το ποσό των €478,37 το οποίο αφαιρέθηκε από τον μισθό του Ενάγοντα λόγω της Άδειας Ασθενείας και αφορά το Ταμείο Πρόνοιας. ΣΤ. Το ποσό των €684,81τo οποίο αφαιρέθηκε από τον μισθό του Ενάγοντα λόγω της Άδειας Ασθενείας και αφορά το Ταμείο Κοινωνικών Ασφαλίσεων. Σύνολο: €1.941,02.». viii. Έλαβε αναρρωτική άδεια από 21/06/2009 μέχρι 31/08/2009. ix. Εργαζόταν στην Ηλεκτρομηχανολογική Υπηρεσία ως ηλεκτρολόγος και η εργασία του ήταν η συντήρηση των ηλεκτρικών εγκαταστάσεων των στρατοπέδων και των κυβερνητικών κτιρίων. x. Μετά το ατύχημα μεταφέρθηκε σε άλλο τμήμα της υπηρεσίας του και εκτελεί γραφειακή εργασία καθότι δεν μπορεί πλέον να ανεβαίνει σε σκάλα. xi. Λόγω του ατυχήματος, μέχρι και σήμερα παρουσιάζει οξύ πόνο στο πόδι, ιδιαιτέρα όταν έχει κρύο, µε αποτέλεσμα να υφίσταται μεγάλο πόνο και ταλαιπωρία. xii. Κατά τον χρόνο του ατυχήματος, ήταν 57 χρονών. xiii. Πριν από το ατύχημα ήταν απολύτως υγιής και εκτελούσε κανονικά την εργασία του ενώ μετά το ατύχημα έχει πόνο και δεν μπορεί να εκτελέσει την εργασία του. Περαιτέρω, λόγω του ατυχήματος στερείται συνήθειες τις οποίες είχε πριν το ατύχημα όπως το περπάτημα και το κολύμπι καθότι αισθάνεται πόνο. xiv. Παρά τις επανειλημμένες οχλήσεις του, δεν αποζημιώθηκε από την Εναγομένη για τις σωματικές βλάβες και τις υλικές απώλειες και ζημιές που υπέστη συνεπεία του ατυχήματος. (
  3. ii)Η υπόθεση της Εναγομένης 4. Η Εναγομένη, δια της εκθέσεως υπεράσπισης της, αρνήθηκε την, από πλευράς Ενάγοντα, εκδοχή γεγονότων και υποστήριξε την δική της ακόλουθη εκδοχή: i. Αγνοεί το κατά πόσο ο Ενάγοντας είναι κάτοικος Λατσιών της Επαρχίας Λευκωσίας. ii. Αρνείται: (α) ότι είναι εργοδότης και/ή δικαιούχος και/ή διαχειριστής και/ή ότι είχε τον έλεγχο και/ή ανέλαβε την λειτουργία της αίθουσας δεξιώσεων στην Επαρχία Λάρνακας µε την επωνυμία «Cosmyria», καθώς επίσης αρνείται και ότι αναλαμβάνει την διεξαγωγή διαφόρων δεξιώσεων και/ή γάμων και/ή άλλων εκδηλώσεων; και (β) ότι, κατά και/ή περί την 21/06/2009, στην οδό Αγίου Γεωργίου Πτωχού στην Αραδίππου της Επαρχίας Λάρνακας, ο Ενάγοντας μετέβηκε στην αίθουσα δεξιώσεων µε την επωνυμία «Cosmyria», ως προσκεκλημένος σε γαμήλια δεξίωση, καθώς επίσης αρνείται και ότι κατά την έξοδο του Ενάγοντα από την αίθουσα δεξιώσεων µέσω θύρας εξόδου κινδύνου, έπεσε σε μεγάλο λάκκο και/ή χαντάκι και/ή αυλάκι και/ή κενό και/ή εμπόδιο και /ή τρύπα, µε αποτέλεσμα να τραυματιστεί σοβαρά στο πόδι. Αρνείται, επίσης και τον ισχυρισμό του Ενάγοντα, ότι, αυτή και/ή οι αντιπρόσωποι της, δεν είχαν τοποθετήσει προστατευτικό προπέτασμα και/ή άλλη ισοδύναμη διάταξη προστασίας, µε αποτέλεσμα, συνεπεία της πτώσης του Ενάγοντα, αυτός να υποστεί σωματικές βλάβες και άλλες ειδικές και υλικές ζημιές. Ισχυρίζεται, ότι, οι ισχυριζόμενοι τραυματισμοί του Ενάγοντα, είναι υπερβολικοί και εξογκωμένοι, και/ή δεν έχουν προκληθεί από το επίδικο ατύχημα. Σε κάθε περίπτωση, είναι ισχυρισμός της ότι το ατύχημα προκλήθηκε συνεπεία της αποκλειστικής και/ή συντρέχουσας αμέλειας του Ενάγοντα. iii. Αρνείται ότι το ατύχημα επισυνέβη λόγω της αμέλειας και/ή παράβασης των νομίμων καθηκόντων της και/ή των υπαλλήλων και/ή των αντιπροσώπων της. Ισχυρίζεται, ότι, το ατύχημα προκλήθηκε συνεπεία της αποκλειστικής και/ή συντρέχουσας αμέλειας του Ενάγοντα. Έδωσε, σε σχέση με τον ισχυρισμό της αυτό, τις εξής λεπτομέρειες: «Α. Ο Ενάγοντας επιχείρησε να εξέλθει του χώρου δεξιώσεως από έξοδο κινδύνου και/ή µη ενδεδειγμένη έξοδο, χωρίς να υπάρχει ειδικός λόγος. Β. Ο Ενάγοντας επιχείρησε να ουρήσει σε χώρο που δεν ήταν ο ενδεδειγμένος, ενώ υπήρχε τέτοιος χώρος. Γ. Ο Ενάγοντας περπατούσε σε χώρο στον οποίο δεν ήταν εξουσιοδοτημένος να εισέλθει. Δ. Ο Ενάγοντας περπατούσε χωρίς να επιδεικνύει τη δέουσα επιμέλεια και προσοχή. Ε. Γενικά, ο Ενάγοντας, ενήργησε µε τρόπο αμελή.». iv. Αρνείται ότι ευθύνεται για τις ειδικές και υλικές ζημιές και τις σωματικές βλάβες που ο Ενάγοντας ισχυρίζεται ότι υπέστη συνεπεία του εν λόγω ατυχήματος, ως εργοδότης και/ή διαχειριστής της αίθουσας δεξιώσεων «Cosmyria» για την διεξαγωγή αυτών των εργασιών, και/ή ότι είναι εκ προστήσεως υπεύθυνη για την αμέλεια και/ή την παράβαση των εκ του νόμου απορρεόντων καθηκόντων των αντιπροσώπων της. Αρνείται τις ιδιότητες που της αποδίδονται και ισχυρίζεται ότι, σε κάθε περίπτωση, το ατύχημα προκλήθηκε συνεπεία της αποκλειστικής και/ή συντρέχουσας αμέλειας του Ενάγοντα. Είναι η θέση της, ότι, εν πάση περιπτώσει, οι ισχυριζόμενες σωματικές βλάβες και/ή ειδικές ζημιές, δεν προκλήθηκαν συνεπεία του επίδικου ατυχήματος και/ή είναι υπερβολικές και/ή εξογκωμένες. v. Αρνείται, ότι, στα γεγονότα αυτής της υπόθεσης, εφαρμόζεται η αρχή res ipsa loquitur. vi. Αρνείται ότι συνεπεία του ατυχήματος, ο Ενάγοντας υπέστη σωματικές βλάβες, ειδικές και υλικές ζημιές και απώλειες. Ισχυρίζεται, ότι, σε κάθε περίπτωση, αυτές είναι υπερβολικές και εξογκωμένες. Περαιτέρω, ισχυρίζεται, ότι, εν πάση περιπτώσει, το επίδικο ατύχημα οφείλεται στην αποκλειστική και/ή συντρέχουσα αμέλεια του Ενάγοντα. vii. Αρνείται ότι ο Ενάγοντας έλαβε αναρρωτική άδεια από 21/06/2009 μέχρι 31/08/2009, την οποία, σε κάθε περίπτωση θεωρεί υπερβολική και αδικαιολόγητη. Στην περίπτωση όπου ήθελε φανεί ότι υπήρχε ανάγκη τέτοιας αδειοδότησης του Ενάγοντα, αυτή, κατά την Εναγομένη, δεν οφείλεται στο επίδικο ατύχημα, το οποίο εν πάση περιπτώσει προκλήθηκε λόγω της αποκλειστικής και/ή συντρέχουσας αµέλειας του Ενάγοντα. viii. Αρνείται ότι ο Ενάγοντας εργαζόταν στην Ηλεκτρομηχανολογική Υπηρεσία ως ηλεκτρολόγος και ότι η εργασία του ήταν η συντήρηση των ηλεκτρικών εγκαταστάσεων των στρατοπέδων και των κυβερνητικών κτιρίων. Αρνείται επίσης και τον ισχυρισμό του Ενάγοντα ότι, μετά το ατύχημα, μεταφέρθηκε σε άλλο τμήμα της υπηρεσίας του και εκτελεί γραφειακή εργασία καθότι δεν μπορεί πλέον να ανεβαίνει σε σκάλα. Θέση της είναι, ότι, εάν ήθελε φανεί ότι ο Ενάγοντας μετακινήθηκε σε άλλη θέση στην εργασία του, αυτό δεν οφείλεται στο επίδικο ατύχημα και/ή εν πάση περιπτώσει, καμία βλάβη και/ή ζημιά δεν υπέστη. ix. Αρνείται ότι ο Ενάγοντας λόγω του ατυχήματος, μέχρι και σήμερα, παρουσιάζει οξύ πόνο στο πόδι, ιδιαιτέρα όταν έχει κρύο, µε αποτέλεσμα να υφίσταται μεγάλο πόνο και ταλαιπωρία. Ισχυρισμός της είναι ότι ο Ενάγοντας κανένα πρόβλημα δεν παρουσιάζει και/ή οποιοδήποτε τυχόν πρόβλημα ήθελε αποδειχθεί, αυτό οφείλεται σε προϋπάρχουσα κατάσταση και/ή δεν οφείλεται στο επίδικο ατύχημα, την ευθύνη για το οποίο εν πάση περιπτώσει φέρει ο Ενάγοντας. x. Αγνοεί για τα της ηλικίας του Ενάγοντα. xi. Αρνείται, ότι, ο Ενάγοντας πριν από το ατύχημα ήταν απολύτως υγιής και εκτελούσε κανονικά την εργασία του, και ότι, μετά το ατύχημα έχει πόνο και δεν μπορεί να εκτελέσει την εργασία του. Περαιτέρω, αρνείται ότι ο Ενάγοντας λόγω του ατυχήματος στερείται συνήθειες τις οποίες είχε πριν το ατύχημα όπως το περπάτημα και το κολύμπι καθότι αισθάνεται πόνο. Ισχυρίζεται, ότι, ο Ενάγοντας δεν έχει κανένα τέτοιο εμπόδιο και/ή πρόβλημα που να οφείλεται στο επίδικο ατύχημα, το οποίο εν πάση περιπτώσει οφείλεται στην αποκλειστική και/ή συντρέχουσα αμέλεια του. xii. Αρνείται ότι οφείλει να αποζημιώσει τον Ενάγοντα. (iii) Οι μάρτυρες 5. Προς απόδειξη της υπόθεσης του Ενάγοντα, παρουσιάστηκαν και έδωσαν στο Δικαστήριο, μαρτυρία, τα εξής πρόσωπα: i. O Ενάγοντας, κ. Κώστας Μηλικούρης (στο εξής καλούμενος «ο Ενάγοντας», ή, ανάλογα της περίπτωσης, «ο ΜΕ1»). ii. Ο κ. Γιαννάκης Πολυκάρπου (στο εξής καλούμενος «ο ΜΕ2»). iii. Ο Δρ. Χρίστος Ηρακλέους (στο εξής καλούμενος «ο ΜΕ3»). Και iv. Η κα Αναστασία Γιωργαράκη (στο εξής καλούμενη «η ΜΕ4»). 6. Προς υπεράσπιση της Εναγομένης, δεν παρουσιάστηκε μαρτυρία. (
  4. iv)Τα παραδεκτά γεγονότα 7. Κατά την εξέλιξη της δίκης, οι διάδικοι, δήλωσαν στο Δικαστήριο μέσω των συνηγόρων τους, ως παραδεκτά, τα εξής γεγονότα: i. Το περιεχόμενο του Τεκμηρίου ΠΓ1. Δηλαδή, ότι, η Εναγομένη, Cosmyria Reception Hall Ltd, είναι εταιρεία συστημένη σύμφωνα με τις πρόνοιες του περί Εταιρειών Νόμου, Κεφ. 113, από 23/12/1993. ii. Το περιεχόμενο του Τεκμηρίου ΠΓ2. Δηλαδή, ότι, η εταιρεία Cosmyria Reception Hall Ltd, εξακολουθεί να είναι εγγεγραμμένη στο μητρώο του Εφόρου Εταιρειών. (
  5. v)Η εκτίμηση της μαρτυρίας, γενικά 8. Σύμφωνα με την νομολογία, όταν από την μαρτυρία που παρουσιάζεται στο Δικαστήριο από τους διαδίκους, προκύπτει, ότι, υπάρχουν αντικρουόμενοι ισχυρισμοί σε ότι αφορά τα γεγονότα της υπόθεσης, είναι, αναγκαίο, η μαρτυρία που έχει προσαχθεί στο Δικαστήριο προς υποστήριξη τους, να εκτιμηθεί από το Δικαστήριο για να καθοριστούν τα γεγονότα που σχετίζονται με τα επίδικα ζητήματα [[i]], βάσει των οποίων, εν συνεχεία, το Δικαστήριο θα εξετάσει / αξιολογήσει για να κρίνει, αν αυτός που έχει το βάρος της απόδειξης, το έχει αποσείσει στο βαθμό που απαιτείται [[ii]]. Συναφώς, έχει νομολογηθεί, ότι, το Δικαστήριο, είναι επιτρεπτό να περιοριστεί στο να εξετάσει εκείνη την μαρτυρία και όπου, σε σχέση με αυτή, είναι απαραίτητο, προς επίτευξη αυτού του σκοπού [[iii]]. 9. Στην προκείμενη περίπτωση, δικογραφικά, οι διάδικοι, σε κάποια από τα γεγονότα αυτής της υπόθεσης, παρουσίασαν ως προς αυτά, ο κάθε ένας, μία διαφορετική εκδοχή. Κατά την δίκη, προς υποστήριξη της υπόθεσης του, η πλευρά του Ενάγοντα, παρουσίασε την μαρτυρία των προσώπων που έχουν προαναφερθεί. Εντούτοις, αν και τα πρόσωπα αυτά αντεξετάστηκαν από πλευράς Εναγομένης και θέσεις αντίθετες με την μαρτυρία τους, τους υποβλήθηκαν ως ορθές, και παρά την άρνηση των μαρτύρων αυτών να αποδεχθούν την εκδοχή της Εναγομένης, με το κλείσιμο της παρουσίασης της υπόθεσης του Ενάγοντα, η Εναγομένη, έκλεισε την υπόθεση της χωρίς να παρουσιάσει μαρτυρία. Συνεπώς, από απόψεως γεγονότων, ενώπιον του Δικαστηρίου, υπάρχει μόνο η εκδοχή του Ενάγοντα. 10. Σύμφωνα με την νομολογία, οι υποβολές θέσεων ενός διαδίκου, σε ότι αφορά τα γεγονότα της επίδικης διαφοράς, προς μάρτυρες, κατά την αντεξεταση τους, εάν αυτές δεν υιοθετηθούν από τους μάρτυρες ως ορθές για να αποτελέσουν μέρος της μαρτυρίας τους, δεν έχουν καμία αποδεικτική αξία για την υπόθεση του, αφού, αυτές δεν αποτελούν μαρτυρία, εκτός και εάν ο ίδιος κατά την παρουσίαση της υπόθεσης του τις εμπεδώσει με αποδεκτή μαρτυρία [[iv]]. Ως αναφέρθηκε από το Ανώτατο Δικαστήριο στην υπόθεση Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος (Κύπρου) Λτδ ν Γιώργος Οικονόμου, ECLI:CY:AD:2014:A786, Πολιτική Έφεση Αρ. 335/2009, ημερομηνίας 17/10/2014, σε περίπτωση, όπου, ενώπιον του Δικαστηρίου, υπάρχει μόνο μία εκδοχή ως προς τα γεγονότα, τότε, συνήθως, αυτό που απομένει να εξεταστεί από το Δικαστήριο, εκτός αν υπάρχουν εγγενείς δυσκολίες σε σχέση με τους μάρτυρες και την αξιοπιστία τους, είναι αν τα γεγονότα, όπως βρίσκονται ενώπιον του Δικαστηρίου είναι αρκετά για να αποδείξουν την υπόθεση στο αναγκαίο επίπεδο [[v]]. Ως εκ των προαναφερομένων, αυτή θα πρέπει να είναι η προσέγγισης του Δικαστηρίου προς την, από πλευράς Ενάγοντα, προσαχθείσα μαρτυρία στην προκείμενη περίπτωση. 11. Προχωρώ, συνεπώς, να διακριβώσω την αληθοφάνεια, ακρίβεια ή και ορθότητα της μαρτυρίας, και συνακόλουθα, εάν κριθεί ως τέτοια (και όχι, δηλαδή, ανακριβής, αναξιόπιστη, ψευδής ή λανθασμένη), τι βάρος ή σημασία μπορεί να της αποδοθεί. Εκεί και όπου βρίσκω, ότι, μέρος της μαρτυρίας ενός μάρτυρα μπορεί να γίνει αποδεκτή (falsus in uno), μνημονεύω το γεγονός ειδικά, ως επίσης και τους λόγους, αφενός, για την αποδοχή του συγκεκριμένου μέρους της και αφετέρου, για την απόρριψη του υπολοίπου της [[vi]]. 12. Σε κάθε περίπτωση, ανεξαρτήτως του αριθμού των μαρτύρων που κάθε διάδικος παρουσιάζει στο Δικαστήριο προς υποστήριξη της υπόθεσης του, αποφασιστικής σημασίας παράγοντας κατά την εκτίμηση της μαρτυρίας, αποτελεί η ποιότητα της προσαχθείσας μαρτυρίας. Αν και δεν υπάρχει συγκεκριμένη φόρμουλα για την εκτίμηση από το Δικαστήριο της αληθοφάνειας και ακρίβειας των δηλώσεων ή της μαρτυρίας ενός προσώπου, κάποιοι παράγοντες, εμπειρικοί, της ζωής (ως συναρτώμενοι με το τι είναι πιο εύλογα αναμενόμενο από ένα μέσο άνθρωπο), έχουν καθιερωθεί ότι προσδίδουν αυτή την ποιότητα στην μαρτυρία που μπορεί να οδηγήσει το Δικαστήριο να την αποδεχθεί για να εξάγει τα συμπεράσματα του. 13. Μέσα, λοιπόν, στα πλαίσια της ζωντανής ατμόσφαιρας της δίκης, είχα την ευκαιρία να παρακολουθήσω με προσοχή τους μάρτυρες ενώ κατέθεταν ενόρκως ενώπιον μου. 14. Σε πρώτο στάδιο [[vii]], εκτίμησα τη μαρτυρία τους με βάση το περιεχόμενο, ποιότητα και σύγκριση της με την υπόλοιπη μαρτυρία και καθοδηγούμενος από σειρά παραγόντων, που, ως προανέφερα, είναι αδύνατο να καταγραφούν εξαντλητικά. Τέτοιοι παράγοντες είναι, μεταξύ άλλων: η σαφήνεια και αμεσότητα των απαντήσεων των μαρτύρων και η ύπαρξη σε αυτές υπερβολών ή ουσιαστικών αντιφάσεων (με την ίδια την μαρτυρία τους ή και με προηγούμενες τους δηλώσεις); η ευλογοφάνεια και αληθοφάνεια της εκδοχής τους και η συνοχή της με το υπόλοιπο μαρτυρικό υλικό; η ύπαρξη προσωπικού συμφέροντος ή προκατάληψης στην υπόθεση ή κίνητρου για να μην μαρτυρηθεί η αλήθεια (και δη σε ποιο βαθμό αυτό επηρέασε την μαρτυρία τους); οι ευκαιρίες που είχαν να αντιληφθούν τα διαδραματισμένα, ή ο βαθμός της εμπλοκής τους σε αυτά και υπό ποία ιδιότητα; η μνήμη τους και οι λόγοι που είχαν να θυμούνται ή να πιστεύουν αυτά για τα οποία κατέθεσαν στο Δικαστήριο, καθώς επίσης και η πηγή των γνώσεων τους; όπως επίσης, σε ποιο βαθμό (εάν φυσικά κάτι τέτοιο υφίσταται) το ιστορικό του μάρτυρος, η εκπαίδευση, η μόρφωση, ή και η εμπειρία του, επηρέασε την αληθοφάνεια της μαρτυρίας του [[viii]]. Σε κάθε περίπτωση, τονίζω, ότι, η εκτίμηση στην οποία προβαίνω αμέσως μετά, βάσει, μεταξύ άλλων, των προαναφερόμενων παραγόντων, δεν έχει περιοριστεί μόνο στην ατομική κρίση της αξιοπιστίας του καθενός μάρτυρα ξεχωριστά, αλλά την έχω συσχετίσει, αντιπαραβάλει και διερευνήσει με την αντικειμενική υπόσταση των εκατέρωθεν θέσεων, δηλαδή, υποβάλλοντας την στη βάσανο της συνεκτίμησης στο πλαίσιο του συνόλου της μαρτυρίας, με βάση την προσέγγιση που η νομολογία μας επιτάσσει στο θέμα αυτό [[ix]]. 15. Σε δεύτερο στάδιο [[x]], εξέτασα την μαρτυρία, κρίνοντας την από την εντύπωση που τα πρόσωπα που παρουσιάστηκαν ενώπιον μου, μου δημιούργησαν, κατά την εξιστόρηση της εκδοχής τους. Η λειτουργία αυτή του Δικαστηρίου ενθυλακώνεται πολύ εύστοχα στην ακόλουθη σύντομη αναφορά του έντιμου Π. Ε. Δ., Α. Δαυίδ, στην απόφαση του στην Αγωγή υπ' αρ. 8352/06 Ε. Δ. Λευκωσίας, Τράπεζα Πειραιώς Α. Ε. ν CLR Financial Services Ltd, 30/09/2016: «Το δεύτερο στάδιο ανάγεται στην έμφυτη ικανότητα του ανθρώπου να διακρίνει από το σύνολο της προσωπικότητας αυτού που εξιστορεί κάτι αν λέει την αλήθεια. Επιπρόσθετο εξάλλου εφόδιο αξιολόγησης, αποτελεί όπως έχει κατ' επανάληψη νομολογηθεί (βλ. C & A Pelecanos Associates Limited v. Πελεκάνου

(1999)1(Β) Α.Α.Δ. 1273), η δικαστική τριβή, εμπειρία και γνώση περί της ανθρώπινης φύσης, που κατά την νομολογία αποτελούν γνώμονες που προσδίδουν στο Δικαστήριο δυνατότητα κρίσης (ανθρώπινης βεβαίως), για εύρεση της αλήθειας.». Συμπληρώνοντας, εν προκειμένω, περαιτέρω, στην συνέχεια της απόφασης του ο Πρόεδρος: «Ιδιαίτερη προσοχή υπήρξε στο να μην αποδοθεί υπέρμετρη βαρύτητα στα εξωτερικά χαρακτηριστικά της συμπεριφοράς των μαρτύρων, γνωρίζοντας ότι κάτι τέτοιο, ενδεχομένως να ενέχει κυνδίνους (βλ. κατ' αναλογίαν, Μ. Νικολάου ν. Α. Παπαιωάννου
(2011)1(Γ) Α.Α.Δ. 1797, αφού δεν είναι σπάνιο κάποιοι μάρτυρες να έχουν ιδιαίτερη ικανότητα στο να προβάλλουν μια εντελώς διαφορετική εικόνα από εκείνη που πραγματικά τους χαρακτηρίζει, βλ. Χριστοφίδης ν. Ζαχαριάδη (2002 1(Α) Α.Α.Δ. 401, αλλά και γιατί κάποιες συμπεριφορές στο ειδώλιο του μάρτυρα μπορεί να ορμώνται από πλειάδα αιτιών, χωρίς αναγκαστικώς αυτές να εκπορεύονται από διάθεση ψεύδους ή παραπλάνησης (βλ. Χρίστου ν. Ηροδότου κ. α.
(2008)1(Α) Α.Α.Δ. 676).». (
  1. vi)Η μαρτυρία του Ενάγοντα / ΜΕ1 16. Ο Ενάγοντας, σε γενικές γραμμές, υποστήριξε τα εξής: i. Είναι κάτοικος Λατσιών της Επαρχίας Λευκωσίας. ii. Η Εναγομένη εταιρεία (Τεκμήριο ΚΜ1) είναι εργοδότης και ανέλαβε την λειτουργία της αίθουσας δεξιώσεων µε την ονομασία «Cosmyria» στην Επαρχία Λάρνακας. Αναλαμβάνει, δηλαδή, την διεξαγωγή διαφόρων δεξιώσεων, γάμων και άλλων εκδηλώσεων. iii. Η Εναγομένη, κατά τον ουσιώδη χρόνο, άσκουσε την λειτουργία της αίθουσας δεξιώσεων «Cosmyria» στην Επαρχία Λάρνακας και λειτουργούσε την εν λόγω αίθουσα για διεξαγωγή διαφόρων γάμων άλλα και άλλων εκδηλώσεων. iv. Στις 21/06/2009 μετέβηκε στην αίθουσα δεξιώσεων «Cosmyria», ως προσκεκλημένος σε γαμήλια δεξίωση. v. Στις 21:45 αποφάσισαν µε την οικογένεια του να φύγουν. vi. Επειδή ήθελε να πάει στο αποχωρητήριο είπε στην οικογένεια του να προχωρήσει προς την έξοδο και όταν τελείωσε από το αποχωρητήριο βγήκε από µια παρακείμενη πόρτα που χρησίμευε ως έξοδος κινδύνου η όποια πίστευε ότι θα τον οδηγούσε πιο σύντομα στο χώρο στάθμευσης της αίθουσας όπου ήταν σταθμευμένο το όχημα του. vii. Βγαίνοντας έξω, προχώρησε «σιγά, σιγά» προς τα αριστερά, περίπου 2 µε 2,5 μέτρα, ευρισκόμενος κοντά στο περιτοίχισµα, και επειδή δεν είχε φωτισμό, σκόνταψε και βρέθηκε να αιωρείται από την έξω πλευρά του περιτοιχίσματος, πιασμένος από αυτό. viii. Από την πτώση, τραυματίστηκε το πόδι του από σίδερο που βρισκόταν στην εξωτερική πλευρά του περιτοιχίσματος και το οποίο προεξείχε. ix. Εξωτερικά, το περιτοίχισµα, λόγω της υψομετρικής διαφοράς του οικόπεδου της αίθουσας µε το γειτονικό χωράφι, είχε ύψος 1.80 - 2.20 εκ. x. Επεσήμανε, ότι, εκτός του ότι έξω από την θύρα κινδύνου δεν υπήρχε φωτισμός, δεν υπήρχε ούτε οποιοδήποτε προστατευτικό προπέτασμα ή κάποιο άλλο εμπόδιο, σε επαρκές ύψος, ώστε να µην υπάρχει κίνδυνος για την ασφάλεια των προσώπων που θα χρησιμοποιούσαν την εν λόγω έξοδο κίνδυνου. xi. Απόρησε μάλιστα ως προς το τι θα γινόταν σε περίπτωση που όντως υπήρχε ανάγκη να χρησιμοποιηθεί η εν λόγω έξοδος κίνδυνου από πολλά πρόσωπα, επισημαίνοντας σε τι μεγάλο κίνδυνο θα ετίθεντο, δεδομένης της κατάστασης που επικρατούσε έξω από την έξοδο κινδύνου. xii. Λόγω της αμέλειας της Εναγομένης και την παράβαση των εκ του νόμου απορρεόντων καθηκόντων της, τραυματίστηκε και υπέστη και υλικές ζημιές, καθότι η Εναγομένη δεν έπραξε ως όφειλε. Δηλαδή: Α. Η Εναγομένη παρέλειψε να λάβει όλα τα εύλογα εφικτά μέτρα, ήτοι να τοποθετήσει προστατευτικό προπέτασμα ή άλλη ισοδύναμη διάταξη προστασίας, για προστασία έναντι πτώσης προσώπων από ύψος, το οποίο να είναι κατάλληλο µε επαρκές ύψος και να µην δημιουργεί κινδύνους για την ασφάλεια και την υγεία των προσώπων. Β. Η Εναγομένη, παρέλειψε να διασφαλίσει ότι η έξοδος κινδύνου της βορειοδυτικής πλευράς του χώρου δεξιώσεων «Cosmyria», οδηγούσε σε ασφαλή περιοχή, µε αποτέλεσμα τρίτα πρόσωπα που συμμετέχουν στις δεξιώσεις, να διατρέχουν κίνδυνο τραυματισμού και κατ' επέκταση αυτός, κατά την ημερομηνία του επίδικου συμβάντος να τραυματιστεί. Γ. Η Εναγομένη, δεν είχε στην κατοχή της γραπτή εκτίμηση των κινδύνων στην εργασία, για την ασφάλεια και την υγεία τρίτων προσώπων και οι οποίοι κίνδυνοι δημιουργούνται από ή σε σχέση µε τον τρόπο που διεξάγει τις δραστηριότητες της, µε αποτέλεσμα τρίτα πρόσωπα να εκτίθενται σε κίνδυνο τραυματισμού και/ή βλάβης της υγείας τους και κατ' επέκταση και ο ίδιος την εν λόγω ημέρα να τραυματιστεί. Δ. Η Εναγομένη παρέλειψε να κλείσει ή να κατασκευάσει περίφραξη ώστε να αποκλειόταν το ενδεχόμενο πτώσης από ύψος στον λάκκο και/ή χαντάκι και/ή αυλάκι και/ή κενό και/ή εμπόδιο και/ή τρύπα. Ε. Η Εναγομένη δεν τοποθέτησε προστατευτικά ή προειδοποιητικά σήματα γύρω από τον λάκκο και/ή χαντάκι και/ή αυλάκι και/ή κενό και/ή εμπόδιο και/ή τρύπα για να αποτρέψει την πτώση του ή να τον προειδοποιήσει έγκαιρα. ΣΤ. Η Εναγομένη δεν διενέργησε τις εργασίες της δεόντως ή κατά τον ενδεδειγμένο τρόπο ή µε την δέουσα φροντίδα ή επιμέλεια. Ζ. Η Εναγομένη διενέργησε τις εργασίες της κατά τέτοιον τρόπο που κατέστησε τον χώρο έξω από την έξοδο κίνδυνου, επικίνδυνο για αυτόν. Η. Η Εναγομένη τοποθέτησε εμπόδιο στην ασφαλή πορεία του. Θ. Η Εναγομένη παρεμπόδισε την ασφαλή πορεία του και παρέλειψε να πράξει και να τελέσει την ενδεδειγμένη πράξη και να κλείσει τον λάκκο και/ή χαντάκι και/ή αυλάκι και/ή κενό και/ή εμπόδιο και/ή τρύπα που είχε ανοίξει και/ή να θέσει προειδοποιητικό σήμα κινδύνου ώστε να αποφευχθεί η προκληθείσα προς αυτόν βλάβη. Ι. Η Εναγομένη παρέλειψε να λάβει τα αναγκαία μέτρα για την ασφάλεια των επισκεπτών, ήτοι δεν είχε φωτισμό έξω από την θύρα εξόδου κινδύνου στην πίσω πλευρά της αίθουσας µε αποτέλεσμα αυτός, την εν λόγω ημέρα, να τραυματιστεί. Κ. Ο Εναγόμενος παρέλειψε να του παράσχει ασφαλή προσπέλαση στον χώρο έξω από την αίθουσα δεξιώσεων και δημιούργησε αδικαιολόγητο εμπόδιο στην πορεία του. Λ. Η Εναγομένη δεν τον προειδοποίησε ορθά ή έγκαιρα ή δεόντως σε σχέση µε τον ενυπάρχοντα κίνδυνο πρόκλησης ζημιάς του, τον οποίο γνώριζε ή όφειλε να γνωρίζει. Μ. Η Εναγομένη αμέλησε ή παρέλειψε να θέσει σε λειτουργία τον τεχνητό φωτισμό, µε αποτέλεσμα να πέσει και να υποστεί σωματικές βλάβες. Ν. Η Εναγομένη δεν διέθετε Γραπτή Μελέτη Εκτίμησης των Κινδύνων και δεν Εφάρμοζε το Σύστημα Διαχείρισης της Ασφάλειας. Ο. Η Εναγομένη αμέλησε ή παρέλειψε να λάβει όλα τα εύλογα εφικτά μέτρα ώστε οι καλεσμένοι να µην εξέρχονται της θύρας εξόδου κινδύνου η οποία εξέθετε τρίτα πρόσωπα σε κίνδυνο τραυματισμού µε αποτέλεσμα ο ίδιος εξερχόμενος από την θύρα κινδύνου να τραυματιστεί. Π. Γενικώς, η Εναγομένη επέδειξε πλήρη αμέλεια και αδιαφορία, συνεπεία της οποίας αυτός υπέστη σωματικές βλάβες, ταλαιπωρία, ζημιά και έξοδα. xiii. Όταν επισυνέβη η πτώση του, φώναξε σε βοήθεια και έτρεξαν θαμώνες της αίθουσας οι όποιοι τον ανέβασαν πάνω, τον έβαλαν να καθίσει και λόγω του τραύματος του κάλεσαν ασθενοφόρο το οποίο τον μετέφερε στο Γενικό Νοσοκομείο Λάρνακας για περίθαλψη όπου και παρέμεινε μέχρι τις 02/07/2009. Παρουσίασε στο Δικαστήριο, σχετικό, με τον εν λόγω ισχυρισμό του, πιστοποιητικό, που έλαβε την ημέρα που πηρέ εξιτήριο από το νοσοκομείο (Τεκμήριο ΚΜ2). xiv. Έλαβε αναρρωτική άδεια από τις 21/06/2009 μέχρι τις 31/08/2009. Παρουσίασε στο Δικαστήριο προς τεκμηρίωση του ισχυρισμού του, αντίγραφα πιστοποιητικών που φαίνεται η αναρρωτική του άδεια από 22/6/2009 έως 15/07/2009, από 16/07/2009 έως 31/07/2009, από 01/08/2009 έως 14/08/2009 και από 14/08/2009 έως 31/08/2009 (Τεκμήρια ΚΜ3, ΚΜ4, ΚΜ5 και ΚΜ6 αντίστοιχα). xv. Ζήτησε από το νοσοκομείο και έλαβε ιατρικό πιστοποιητικό το όποιο επίσης παρουσίασε στο Δικαστήριο (Τεκμήριο ΚΜ7). Για το εν λόγο πιστοποιητικό, κατέβαλε το ποσό των €47,84, όπως αναφέρεται και στο ίδιο το έγγραφο, αλλά απώλεσε την απόδειξη υπ' αριθμό 262320. xvi. Σύμφωνα με το ιατρικό πιστοποιητικό, κατά την ειδαγωγή του στο νοσοκομείο, έφερε βαθύ θλαστικό τραύμα στην έσω επιφάνεια του μηρού έκτασης 15 εκατοστόμετρων. Έγινε, µε τοπική νάρκωση, καθαρισμός του τραύματος του και τοποθέτηση γαζών. Δεν έγινε συρραφή σε πρώτη φάση, λόγω ρυπαρότητας του τραύματος. Εισήχθηκε στο ορθοπεδικό τμήμα του Γενικού Νοσοκομείου Λάρνακας για ενδοφλέβια αντιβίωση και σύγκλιση του τραύματος. Στις 26/06/2009, µε γενική νάρκωση, τελέστηκε χειρουργικός καθαρισμός του τραύματος του και λήψη καλλιεργειών. Στις 30/06/2009, µε γενική νάρκωση, τελέστηκε, λόγω αρνητικών καλλιεργειών, συρραφή του τραύματος του. Στις 02/07/2009 εξήλθε του νοσοκομείου, µε οδηγίες για παρακολούθηση από τα εξωτερικά ιατρεία. xvii. Στις 08/07/2009, λόγω συλλογής αιματώματος στο τραύμα του, τελέστηκε παρακέντηση του αιματώματος. Ελήφθη και καλλιέργεια, η οποία ήταν αρνητική. Από τις 02/07/2009 μέχρι τις 31/08/2009 αναγκάστηκε να πηγαινοέρχεται Λευκωσία - Λάρνακα οδικώς προκειμένου να παρακολουθείται το τραύμα του από τους ιατρούς του νοσοκομείου Λάρνακας και τα έξοδα που κατέβαλε για τα καύσιμα ανήλθαν στο ποσό των €60 (περιορίζοντας την σχετική απαίτηση της έκθεσης απαίτησης του για €200). Το σπίτι του από το νοσοκομείο της Λάρνακας απέχει 35,4 χιλιόμετρα και αυτό το υπολόγισε µε το αυτοκίνητο του κάνοντας την απόσταση από το νοσοκομείο της Λάρνακας μέχρι το σπίτι του και ως εκ τούτου για την διαδρομή αυτή χρειαζόταν €10 βενζίνη κάθε φορά και από τις 02/07/2009 μέχρι τις 31/08/2009, επισκέφτηκε το νοσοκομείο της Λάρνακας 6 φορές. xviii. Περαιτέρω κατέβαλε το ποσό των €130 για τα καύσιμα για την μεταφορά από τις 21/06/2009 μέχρι τις 02/07/2009 της οικογενείας του από την Λευκωσία όπου διέμενε στο Γενικό Νοσοκομείο Λάρνακας προκειμένου να τον φροντίζουν. Το σπίτι του από το νοσοκομείο της Λάρνακας απέχει 35,4 χιλιόμετρα και ως εκ τούτου, για την διαδρομή αυτή η οικογένεια του χρειαζόταν €10 περίπου κάθε φορά, το οποίο πλήρωνε αυτός. Από τις 21/06/2009, μέχρι τις 02/07/2009 που τον επισκέπτονταν στο νοσοκομείο της Λάρνακας καθημερινά, για 13 ημέρες, κατέβαλε περίπου το ποσό των €130. xix. Επίσης, τα ενδύματα που φορούσε την ημέρα του ατυχήματος, είχαν αξία το ποσό των €400 και τα οποία καταστράφηκαν. Φορούσε, συγκεκριμένα, κουστούμι, µε πουκάμισο, καθώς και ρολόι και παπούτσια, τα οποία, λόγω του ατυχήματος, καταστραφήκαν ολοσχερώς. xx. Περαιτέρω το ποσό των €478,37 αφαιρέθηκε από τον μισθό του λόγω της άδειας ασθενείας και αφορά το ταμείο προνοίας. xxi. Επίσης το ποσό των €684,81 αφαιρέθηκε από τον μισθό του λόγω της άδειας ασθενείας και αφορά το ταμείο κοινωνικών ασφαλίσεων. xxii. Λόγω του ατυχήματος, εξακολουθεί να του παρουσιάζεται οξύς πόνος στο πόδι, ιδιαιτέρα όταν έχει κρύο, µε αποτέλεσμα να υφίσταται μεγάλο πόνο και ταλαιπωρία. xxiii. Κατά τον χρόνο του ατυχήματος, ήταν 10/01/2011. xxiv. Πριν το χρόνο του ατυχήματος, ήταν απολύτως υγιής και εκτελούσε κανονικά την εργασία του, ενώ μετά το ατύχημα έχει πόνο και δεν μπορεί να εκτελέσει την εργασία του. Περαιτέρω, λόγω του ατυχήματος, στερείται συνήθειες της οποίες είχε πριν το ατύχημα, όπως το περπάτημα και το κολύμπι, καθότι αισθάνεται πόνο. xxv. Εργαζόταν ως ηλεκτρολόγος στην Ηλεκτρομηχανολογική υπηρεσία και η εργασία του ήταν η συντήρηση των ηλεκτρικών εγκαταστάσεων των στρατοπέδων και των κυβερνητικών κτιρίων, όμως, μετά το ατύχημα, έχει μεταφερθεί σε άλλο τμήμα και εκτελεί γραφειακή εργασία καθότι δεν μπορεί να ανεβαίνει πάνω σε σκάλα. xxvi. Δεν υπήρξε µε οποιοδήποτε τρόπο αμελής, όπως ισχυρίζεται η Εναγομένη και δεν ευθύνεται µε οποιοδήποτε τρόπο για το ατύχημα το οποίο του συνέβηκε, για το όποιο ευθύνεται αποκλειστικά η Εναγομένη, καθότι, υπήρξε αμελής και δεν τήρησε τα εκ του νόμου απορρέοντα καθήκοντα της ώστε να µην υποστεί το ατύχημα. xxvii. Η Εναγομένη δεν του κατέβαλε κανένα ποσό για τις σωματικές βλάβες, καθώς επίσης και για τις υλικές απώλειες και ζημιές του, που προήλθαν από το ατύχημα. xxviii. Περιορίζει τις ειδικές του ζημιές στο ποσό των €1.801,02. xxix. Εναντίον της Εναγομένης καταχωρήθηκε στο Επαρχιακό Δικαστήριο Λάρνακας, η Ποινική Υπόθεση 20795/2009, στην οποία κρίθηκε ένοχη. Προς τεκμηρίωση του ισχυρισμού του, παρουσίασε αντίγραφο του κειμένου της απόφασης του Δικαστηρίου (Τεκμήριο ΚΜ8). (vii) Η μαρτυρία του ΜΕ2 17. Ο ΜΕ2, σε γενικές γραμμές, υποστήριξε τα εξής: i. Είναι λειτουργός του Τμήματος Ηλεκτρομηχανολογικών Υπηρεσιών του Υπουργείου Μεταφορών, Επικοινωνιών και Έργων (πρώην Υπουργείο Συγκοινωνιών και Έργων) και περίπου από το έτος 2010 είναι υπεύθυνος για ζητήματα μισθοδοσίας. Ετοίμασε την βεβαίωση εργοδότη σε ότι αφορά τον Ενάγοντα, η οποία υπογράφτηκε από τον υπεύθυνο του (Τεκμήριο ΓΠ1). ii. Επειδή ο Ενάγοντας εργαζόταν στο Τμήμα Ηλεκτρομηχανολογικών Υπηρεσιών, ως τακτικός ωρομίσθιος υπάλληλος, η άδεια ανάρρωσης που έλαβε από 21/06/2009 έως 31/08/2009, πληρώθηκε από το Σχέδιο Ιατροφαρμακευτικής Περίθαλψης και Ευημερίας Ωρομίσθιου Κυβερνητικού Προσωπικού του Υπουργείου Υγείας. Δεν δικαιούταν ο Ενάγοντας και δεν έλαβε, σε ότι αφορούσε την αναρρωτική του άδεια, οποιοδήποτε ποσό από το Τμήμα Κοινωνικών Ασφαλίσεων, αλλά ούτε και από το Ταμείο Προνοίας. Ο Ενάγοντας, δεν προέβη, αλλά ούτε και έλαβε εισφορά από τον εργοδότη του (Κυπριακή Δημοκρατία), για την εν λόγω περίοδο στο Ταμείο Προνοίας ή για στο Ταμείο Κοινωνικών Ασφαλίσεων και για αυτό τον λόγο απώλεσε το συνολικό ποσό των €1.163,18 (€478,37 για ταμείο προνοίας και €684,81 για ταμείο κοινωνικών ασφαλίσεων). (viii) Η μαρτυρία του ΜΕ3 18. Ο ΜΕ3, σε γενικές γραμμές, υποστήριξε τα εξής: i. Είναι ιατρός, με εξειδίκευση στην ορθοπεδική από το έτος 1992 και εργάζεται στο Γενικό Νοσοκομείο Λάρνακας. Τον Ιανουάριο του έτους 2011, εργαζόταν στο Γενικό Νοσοκομείο Λάρνακας. ii. Αναγνώρισε, ότι, το ιατρικό πιστοποιητικό υπ' αριθμό 15865, ημερομηνίας 10/01/2011, Τεκμήριο ΚΜ7, εξεδόθη από αυτόν. Δεν μπορούσε να θυμηθεί οτιδήποτε αφορούσε την περίπτωση του Ενάγοντα και περιορίστηκε στο να υιοθετήσει το τι ακριβώς το Τεκμήριο ΚΜ7 αναφέρει. Παρατίθενται αυτούσια τα κύρια σημεία της: «Ο ανωτέρω κατόπιν πτώσης στις 21/06/09 μεταφέρθηκε στις Α' Βοήθειες του Γενικού Νοσοκομείου Λάρνακας. Έφερε βαθύ θλαστικό τραύμα στην έσω επιφάνεια του (Αρ.) μηρού έκτασης 15 cm. Τα αγγεία και τα νεύρα του (Αρ.) σκέλους ήταν φυσιολογικά. Ακτινολογικώς δεν παρουσιάζει κάταγμα στην εν λόγω περιοχή. Έγινε με τοπική νάρκωση καθαρισμός του τραύματος και τοποθέτηση γαζών. Δεν έγινε συρραφή σε πρώτη φάση, λόγω ρυπαρότητας του τραύματος. Εισήχθη στο Ορθοπαιδικό Τμήμα του Γενικού Νοσοκομείου Λάρνακας για ενδοφλέβια αντιβίωση και σύγκλιση του τραύματος. Στις 26/06/09 με γενική νάρκωση τελείται χειρουργικός καθαρισμός του τραύματος και λήψη καλλιεργειών. Στις 30/06/09 με γενική νάρκωση τελείται, λόγω αρνητικών καλλιεργειών, συρραφή του τραύματος. Στις 02/07/09 εξέρχεται με οδηγίες για παρακολούθηση στα Εξωτερικά Ιατρεία. Στις 08/07/09 λόγω συλλογής αιματώματος στο τραύμα, τελείται παρακέντηση του αιματώματος. Ελήφθη και για καλλιέργεια, η οποία ήταν αρνητική. Στην τελευταία εξέταση στις 08/12/10 το τραύμα ήταν καλό με πλήρη επούλωση και χωρίς αιμάτωμα. Έλαβε αναρρωτική άδεια από 21/06/09 μέχρι 31/08/09. Πρόγνωση: Δεν προβλέπονται ιδιαίτερες λειτουργικές διαταραχές από το τραύμα για το μέλλον.». iii. Βάσει του Τεκμηρίου ΚΜ7, επεσήμανε ότι, ο τραυματισμός του Ενάγοντα, δηλαδή, «βαθύ θλαστικό τραύμα στην έσω επιφάνεια του (Αρ.) μηρού, έκτασης 15 εκατοστόμετρων», είναι σοβαρός τραυματισμός, για αυτό και του χορηγήθηκε και αναρρωτική άδεια δύο μηνών. Επισημαίνοντας, ότι, είχε υπάρξει κάποια επιπλοκή κατά την αποθεραπεία του Ενάγοντα, από την δημιουργία αιματώματος στην περιοχή της πληγής, η οποία αντιμετωπίστηκε με παρακέντηση για την αφαίρεση του αίματος, επιπλοκή που σίγουρα θα καθιστούσε επώδυνη την βάδιση του Ενάγοντα. Μετά και την διαδικασία της παρακέντησης το τραύμα του Ενάγοντα επουλώθηκε κανονικά. Λόγω της έκτασης του τραύματος, είναι δυνατόν ο Ενάγοντας, μελλοντικά, να αισθάνεται πόνο στις αλλαγές του καιρού ή και σε απότομες κινήσεις. Μόνιμο κατάλοιπο από τον τραυματισμό του Ενάγοντα, η ουλή στο μηρό του Ενάγοντα, «χωρίς άλλες ιδιαίτερες λειτουργικές διαταραχές στο σκέλος». iv. Αναγνώρισε, ότι, από αυτόν, εξεδόθησαν και τα πιστοποιητικά ασθενείας Τεκμήρια ΚΜ3, ΚΜ4, ΚΜ5 και ΚΜ6 (
  2. ix)Η μαρτυρία της ΜΕ4 19. Η ΜΕ4, σε γενικές γραμμές, υποστήριξε τα εξής: i. Είναι απόφοιτη του Τμήματος Χημικής Μηχανικής του Εθνικού Μετσόβιου Πανεπιστημίου, Ελλάδος, με μεταπτυχιακές σπουδές στα ζητήματα πιστοποιήσεων συστημάτων διαχείρισης ποιότητας. ii. Είναι λειτουργός της Υπηρεσίας Ενέργειας του Υπουργείου Ενέργειας, Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού. iii. Την 21/06/2009, εργαζόταν στο Επαρχιακό Γραφείο Επιθεώρησης Εργασίας Λάρνακας, του Τμήματος Επιθεώρησης Εργασίας, του Υπουργείου Εργασίας, Πρόνοιας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων, ως επιθεωρητής εργασίας. Για το θέμα της ασφάλειας υγείας στον χώρο εργασίας, έτυχε εκπαίδευσης από το Υπουργείο Εργασίας, Πρόνοιας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων και εξωτερικούς συνεργάτες αυτού, τόσο στην Κύπρο, μέσα από το πλαίσιο σειράς εκπαιδευτικών προγραμμάτων και σεμιναρίων, τόσο στην Κύπρο, όσο και στο εξωτερικό. iv. Την 26/06/2009, ως επιθεωρητής εργασίας του Επαρχιακού Γραφείου Επιθεώρησης Εργασίας Λάρνακας, είχε το καθήκον επιθεώρησης χώρων εργασίας για θέματα της ασφάλειας υγείας στον χώρο εργασίας, διερεύνησης σχετικών με τα καθήκοντα της παραπόνων και διερεύνησης εργατικών ατυχημάτων. v. Την 21/06/2009, έγινε κάποιο ατύχημα στο χώρο του χώρου δεξιώσεων «Cosmyria» στην Αραδίππου, το οποίο διερεύνησε, κατόπιν οδηγιών που έλαβε από τον προϊστάμενο της και ετοίμασε σχετική έκθεση, την οποία παρουσίασε στο Δικαστήριο (με τα συνημμένα σε αυτήν, καταθέσεις και φωτογραφίες), Τεκμήριο ΑΓ1, υιοθετώντας το περιεχόμενο της. Παρατίθενται αυτούσια τα κύρια σημεία της: «6. Περιγραφή χώρου: Ο χώρος του ατυχήματος ήταν ο περιβάλλων χώρος της αίθουσας δεξιώσεων COSMYRIA, που βρίσκεται πλησίον του κυκλικού κόμβου Ριζοελιάς, στην Αραδίππου, της Επαρχίας Λάρνακας. Πρόκειται για εξωτερικό χώρο κοντά σε θύρα εξόδου κινδύνου, που βρίσκεται στο βορειοδυτικό μέρος του κτιρίου, στο πίσω μέρος της αίθουσας. Σε απόσταση περίπου 7 m από την έξοδο κινδύνου, υπάρχει περίφραξη του χώρου με περιτοίχισμα από οπλισμένο σκυρόδεμα και ύψος που κυμαίνεται από 30 έως 40 εκ. Στο πάνω μέρος του περιτοιχίσματος καθώς και στην εξωτερική του πλευρά, εξείχε ο οπλισμός του. (Βλέπε φωτογραφίες). Επιπρόσθετα, από την έξω πλευρά του περιτοιχίσματος, υπήρχε χωράφι σε χαμηλότερο επίπεδο, σε σχέση με τον περιβάλλοντα χώρο της αίθουσας. Το ύψος του περιτοιχίσματος εξωτερικά κυμαινόταν από 1,80 m μέχρι 2,20 m περίπου. Κοντά στο περιτοίχισμα, από την εξωτερική του πλευρά υπήρχαν πεταμένα παλιοσίδερα και σπασμένα γυάλινα αντικείμενα. Από την εσωτερική πλευρά και κατά μήκος του περιτοιχίσματος υπήρχαν ελαιόδεντρα. 7. Παρατηρήσεις - Διαπιστώσεις: • Το περιτοίχισμα της περίφραξης, στην πίσω πλευρά του περιβάλλοντα χώρου της αίθουσας, είχε ύψος 30-40 εκ. Στην πάνω και στην εξωτερική πλευρά του περιτοιχίσματος εξείχε ο οπλισμός του. • Από την εξωτερική πλευρά της περίφραξης, το ύψος κυμαινόταν από 1,80 m έως 2,20 m. • Στην πίσω πλευρά του περιβάλλοντα χώρου, υπήρχε εύκολη πρόσβαση του κοινού, μέσω θύρας εξόδου κινδύνου. • Δεν υπήρχε κιγκλίδωμα ή οποιοδήποτε εμπόδιο το οποίο να παρεμπόδιζε την προσέγγιση στην περίφραξη ή και να απέτρεπε την πτώση από αυτήν. • Έξω από την θύρα εξόδου κινδύνου, στην πίσω πλευρά της αίθουσας, υπήρχε τεχνητός φωτισμός, ο οποίος σύμφωνα µε μαρτυρίες των ιδιοκτητών, δεν βρισκόταν σε λειτουργία, λόγω του ότι ήταν χαλασμένος ο λαμπτήρας. • Ο εργοδότης δεν διέθετε Γραπτή Μελέτη Εκτίμησης των Κινδύνων και δεν εφάρμοζε Σύστημα Διαχείρισης της Ασφάλειας. • Ο εργοδότης διέθετε πιστοποιητικό Ασφάλισης Ευθύνης Εργοδότη της Λαϊκής Ασφαλιστικής, με ημερομηνία λήξης 31/12/2009 για 23 άτομα.». vi. Επεξήγησε, ότι, γίνεται πρόνοια για εξόδους κίνδυνου, για να μπορεί ο οποιοσδήποτε βρίσκεται εντός του χώρου ενός υποστατικού, να εξέλθει από αυτόν με ασφάλεια, και ότι αυτές οι έξοδοι μπορούν να διαφέρουν από άλλες εξόδους, που δεν ορίζονται ως τέτοιες. Και αυτό, γιατί, η έξοδος κίνδυνου, πρέπει να δημιουργεί τέτοιες συνθήκες ασφάλειας, ακόμη και σε καταστάσεις πανικού. Μια έξοδος κίνδυνου, πρέπει να πληροί τα εξής κριτήρια:
(1)με ασφάλεια να οδηγεί σε κάποιο εξωτερικό μέρος του υποστατικού,
(2)να ανοίγει προς τα έξω,
(3)να μην είναι ποτέ κλειδωμένη,
(4)να φέρει ειδική σήμανση και
(5)η χρήση της να είναι εύκολη. Η έξοδος από την οποία εξήλθε, ως της αναφέρθηκε, ο Ενάγοντας, η έρευνα της κατέδειξε, ότι, δεν πληρούσε όλα αυτά τα κριτήρια, γιατί, εξερχόμενος κάποιος από αυτήν, οδηγείτο σε χώρο που υπήρχαν κίνδυνοι. Συγκεκριμένα, υπήρχε το χαμηλό περιτοίχισμα (από τον οποίο εξείχε ο σιδερένιος οπλισμός του), που δημιουργούσε κίνδυνο τραυματισμού και πτώσης (αφού το πολύ χαμηλό ύψος του, δεν απέτρεπε το πέρασμα του) και δεν υπήρχε φωτισμός. vii. Εναντίον, μεταξύ άλλων προσώπων, και της Εναγομένης, καταχωρήθηκε στο Επαρχιακό Δικαστήριο Λάρνακας, η ποινική υπόθεση 20795/2009, στην οποία μαρτύρησε ενώπιον του Δικαστηρίου. (xi) Η εκτίμηση της μαρτυρίας
  1. Η μαρτυρία που ο Ενάγοντας παρουσίασε στο Δικαστήριο, στο σύνολο της, εκτιμάται, από απόψεως ποιότητας, ότι ενέχει όλα εκείνα τα απαραίτητα στοιχεία που δικαιολογούν το Δικαστήριο να βασιστεί σε αυτή για καταλήξει με ασφάλεια στα ευρήματα του κατά την αξιολόγηση της. Η εντύπωση που μου έχει δημιουργηθεί, για κάθε ένα από τους μάρτυρες που παρουσίασαν γεγονότα για την υπόθεση του Ενάγοντα, είναι ότι, αυτοί, έθεσαν υπόψη του Δικαστηρίου τα όσα οι ίδιοι γνώριζαν για τα ζητήματα για τα οποία εξετάστηκαν και τα διαδραματισθέντα που αφορούν την υπό εξέταση υπόθεση, είτε αυτά περιήλθαν στην αντίληψη τους πρωτογενώς, είτε μέσω ενημέρωσης και πληροφόρησης που πραγματικά ή και αρμοδίως και κατά τον τρόπο που εξήγησαν, έλαβαν γνώση, χωρίς διάθεση οι ίδιοι να παραστήσουν γεγονότα που δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα. Χωρίς ουσιαστικές αντιφάσεις ή αυτοαναιρέσεις που θα μπορούσαν να επιδράσουν αρνητικά στην αντίληψη του Δικαστηρίου κατά την εκτίμηση της μαρτυρίας τους, έπειθαν με την ειλικρίνεια τους, ενώ αρκετές από τις τοποθετήσεις τους για την εξέλιξη των γεγονότων που αφορούν αυτή την υπόθεση, φαίνεται να επιβεβαιώνονται, να συμπλέκουν ή να ενισχύονται, από το σύνολο του μαρτυρικού υλικού που τέθηκε υπόψη του Δικαστηρίου.
  2. Πιο συγκεκριμένα, επισημαίνεται, ότι: i. Η μαρτυρία του ΜΕ3, και ειδικότερα τα όσα αναφέρονται στο ιατρικό πιστοποιητικό, Τεκμήριο ΚΜ7, δεν αμφισβητήθηκε από πλευράς υπεράσπισης, καθόλου. Ο ΜΕ3, που είναι το πρόσωπο που ετοίμασε το Τεκμήριο ΚΜ7 σε σχέση με τον τραυματισμό του Ενάγοντα από το περιστατικό της 21/06/2009, βασίστηκε - ως αναφέρεται και στο εν λόγω έγγραφο -, στο περιεχόμενο του σχετικού φακέλου του Γενικού Νοσοκομείου Λάρνακας 5.10.03.
  3. Ο ΜΕ3, είχε, τόσο από απόψεως πραγματογνωμοσύνης, όσο και από απόψεως εμπλοκής στα γεγονότα της υπόθεσης, την ικανότητα να καταθέσει για τα όσα γεγονότα αυτής της υπόθεσης κατέθεσε, χωρίς σε καμία περίπτωση να έχει διαπιστωθεί οτιδήποτε στην μαρτυρία του, που, να δικαιολογεί, να μην εκτιμηθεί από το Δικαστήριο ως μάρτυρας της αλήθειας. Η μαρτυρία του ΜΕ3, πρέπει να σημειωθεί, υποστηρίζει, σε απόλυτο βαθμό, την μαρτυρία του Ενάγοντα, σε ότι αφορά τα όσα ο Ενάγοντας ισχυρίστηκε στην μαρτυρία του για το είδος του τραυματισμού του, την εισαγωγή του στο Γενικό Νοσοκομείο Λάρνακας και πότε, την θεραπεία που εκεί έλαβε και την εξέλιξη της, καθώς επίσης και για την άδεια απουσίας από την εργασία του που του χορηγήθηκε. ii. Ο ΜΕ2, μου έκανε και αυτός καλή εντύπωση. Ως αρμόδιο πρόσωπο για ζητήματα μισθοδοσίας του προσωπικού του Τμήματος Ηλεκτρομηχανολογικών Υπηρεσιών του Υπουργείου Μεταφορών, Επικοινωνιών και Έργων, κατέθεσε για το καθεστώς εργοδότησης του Ενάγοντα, επεξήγησε τους λόγους για τους οποίους ο Ενάγοντας δεν έλαβε ως συνεισφορά από τον εργοδότη του, λόγω της άδειας απουσίας του από την εργασία του, ένεκα αυτού του καθεστώτος, τα συγκεκριμένα ποσά στα οποία αναφέρθηκε, τα οποία μάλιστα επεξήγησε, αναλύοντας μαθηματικά τον υπολογισμό τους, ξεκαθαρίζοντας ότι, η βάση της εν λόγω μαθηματικής λογικής, είναι το πλαίσιο που όριζε την εργοδότηση των τακτικών ωρομίσθιων κατά τον ουσιώδη χρόνο. Δεν βρίσκω, ο μάρτυρας αυτός, δεδομένης της σταθερότητας της μαρτυρίας του κατά την αντεξεταση του, που, αρμοδίως κατέθεσε στο Δικαστήριο, λόγω της θέσης του για το ζήτημα σε σχέση με το οποίο εκλήθη, να είχε, για οποιοδήποτε λόγο, συμφέρον να εξυπηρετήσει, άλλο από την απλή υποβοήθηση του Δικαστηρίου στο να κατανοήσει την συγκεκριμένη απώλεια απολαβών του Ενάγοντος. Η μαρτυρία του ΜΕ2, σημειώνεται, επιβεβαιώνει την μαρτυρία του Ενάγοντα σε ότι αφορά το ζήτημα της άδειας που έλαβε από την εργασία του κατά την περίοδο από 21/06/2009 έως και την 31/08/2009 (γεγονός, που, υπενθυμίζω, υποστήριξε και ο ΜΕ3), καθώς επίσης επιβεβαιώνει τον ισχυρισμό του Ενάγοντα ότι, λόγω αυτής του της απουσίας, δεν έλαβε τις συνεισφορές του εργοδότη του για το Ταμείο Κοινωνικών Ασφαλίσεων και Προνοίας. iii. Θετική ήταν η εντύπωση του Δικαστηρίου και για την ΜΕ4, η οποία, ως επιθεωρητής εργασίας του Επαρχιακού Γραφείου Επιθεώρησης Εργασίας Λάρνακας, καθήκοντος, τέσσερεις μόλις ημέρες μετά την πληροφόρηση της για τα του ατυχήματος του Ενάγοντα, επισκέφτηκε τον χώρο της αίθουσας δεξιώσεων «Cosmyria», διερεύνησε το συμβάν που της είχε καταγγελθεί, έλαβε καταθέσεις τόσο από τον Ενάγοντα, όσο και από ένα εκ των διευθυντών της Εναγομένης, φωτογράφησε το επίδικο χώρο όπου έλαβε χώρα το ατύχημα και που, από τις 14/08/2009, κατέγραψε τις παρατηρήσεις της (ειδικότερα σε ότι αφορούσε την επί τόπου κατάσταση), σε σχετική έκθεση (ήτοι το Τεκμήριο ΑΓ1). Δεν έχω εντοπίσει στην μαρτυρία της, ή στον τρόπο που κατέθεσε στο Δικαστήριο, οτιδήποτε που να πλήττει την αξιοπιστία της. Μάλιστα, είναι από την αντεξέταση της που διαφάνηκε περισσότερο, θα έλεγα, ότι τα όσα γεγονότα κατέθεσε στο Δικαστήριο ήταν, σε ότι αφορούσε τις επιτόπου διαπιστώσεις της, η πραγματική αλήθεια, καθότι, εντυπωσίασε το Δικαστήριο με την σταθερότητα της σε σχέση με τα όσα κατέθετε, την επεξηγηματικότατα της και την προσοχή που έδειχνε στο να τεκμηριώνει τις απαντήσεις της, διατηρώντας παράλληλα την απαιτούμενη υπό τις περιστάσεις αντικειμενικότητα. Σημειώνεται, εδώ, ότι, η μαρτυρία της ΜΕ4, υποστηρίζει τους ισχυρισμούς του Ενάγοντα, σε ότι αφορά το γεγονός της ύπαρξης εξόδου κινδύνου, παρακείμενα των αποχωρητηρίων εντός της αίθουσας δεξιώσεων «Cosmyria», ότι, η εν λόγω έξοδος κίνδυνου οδηγεί σε χώρο στον περίβολο της, από τον οποίο υπάρχει πρόσβασης στους χώρους στάθμευσης, ότι, δεν υπήρχε, κατά τον ουσιώδη χρόνο, σε λειτουργία, τεχνητός φωτισμός του εξωτερικού χώρου της αίθουσας στον οποίο οδηγούσε η έξοδος κίνδυνου και ότι, σε κοντινή απόσταση από την έξοδο κινδύνου, υπήρχε, εσωτερικά, χαμηλό περιτοίχισμα περίφραξης, χωρίς κιγκλίδωμα, στην εξωτερική πλευρά του οποίου εξείχε ο σιδερένιος οπλισμός του, μεταξύ των οποίων (εξωτερικής και εσωτερικής πλευράς του περιτοιχίσματος), υπήρχε μεγάλη υψομετρική διαφορά (λόγω υψομετρικής διαφοράς μεταξύ του οικοπέδου που βρίσκεται ανεγερμένη η αίθουσα δεξιώσεων «Cosmyria» με το γειτονικό χωράφι). iv. Ο Ενάγοντας, μου έκανε καλή εντύπωση. Δεν έχω διαπιστώσει αντιφάσεις στην μαρτυρία του, μεταξύ των όσων ο ίδιος κατέθεσε και των όσων κατέθεσαν οι υπόλοιποι μάρτυρες που κλήθηκαν στο Δικαστήριο. Τουναντίον, βρίσκω, ως σε γενικές γραμμές έχει προαναφερθεί, η μαρτυρία του Ενάγοντα, σε ότι αφορά τα συγκεκριμένα περιστατικά της υπόθεσης του για τα οποία κλήθηκαν να καταθέσουν οι ΜΕ2, ΜΕ3 και ΜΕ4, να υποστηρίζεται απόλυτα από την μαρτυρία τους. Από δε την αντεξέταση του, δεν βρίσκω να έχει προκύψει οτιδήποτε ουσιαστικό, που θα μπορούσε να επενεργήσει αρνητικά στην εκτίμηση της μαρτυρίας του. v. Αποδέχομαι συνεπώς την μαρτυρία όλων των προσώπων που παρουσίασαν γεγονότα προς υποστήριξη της υπόθεσης του Ενάγοντα, στην βάση της οποίας προβαίνω, σε όλα τα αναγκαία, σε ότι αφορά τα επίδικα ζητήματα, ευρήματα.
  4. Με δεδομένη, πλέον, αυτή την θετική εκτίμηση μου, σε ότι αφορά την ποιότητα της μαρτυρίας των προσώπων που παρουσίασαν γεγονότα για την υπόθεση του Ενάγοντα, και στην απουσία οποιασδήποτε μαρτυρίας από πλευράς Εναγομένης σε σχέση με τα επίδικα (ως προέκυπταν από την δικογραφία και εν συνεχεία τις υποβολές θέσεων από πλευράς Εναγομένης κατά την εξέταση των μαρτύρων για τον Ενάγοντα) γεγονότα, προχωρώ να αξιολογήσω την αποδεκτή μαρτυρία για να καταλήξω ως προς το τελικό ζητούμενο. Ήτοι, κατά πόσο τα γεγονότα δικαιολογούν τις απαιτήσεις του Ενάγοντα ή και σε ποιο βαθμό. [Γ]. ΝΟΜΙΚΗ ΠΤΥΧΗ Αμέλεια, γενικά
  5. Η αγωγή του Ενάγοντα, έχει ως νομική βάση το αστικό αδίκημα της αμέλειας. Η αμέλεια, ως αστικό αδίκημα, ορίζεται από το Άρθρο 51 του περί Αστικών Αδικημάτων Νόμου, Κεφ. 148 (στο εξής καλούμενος «Κεφ. 148») που κωδικοποιεί (το Κεφ. 148), όχι όμως εξαντλητικά, το αγγλικό κοινοδίκαιο, το οποίο τυγχάνει εφαρμογής στην Κύπρο βάσει των προνοιών του Άρθρου 29
(1)(γ) του περί Δικαστηρίων Νόμου, Νόμος 14/
  1. Σύμφωνα με το Άρθρο 51 του Κεφ. 148: «Αμέλεια συνίσταται- (α) στηv τέλεση πράξης τηv οποία υπό τις περιστάσεις δεν θα τελoύσε λoγικό συvετό πρόσωπo ή στηv παράλειψη τέλεσης πράξης τηv oπoία υπό τις περιστάσεις τέτoιo πρόσωπο θα τελούσε ή (β) στηv παράλειψη καταβoλής τέτoιας δεξιότητας ή επιμέλειας για τηv άσκηση επαγγέλματoς, επιτηδεύματoς ή ασχoλίας όπως έvα λoγικό συvετό πρόσωπo, πoυ έχει τα πρoσόvτα για τηv άσκηση τoυ επαγγέλματoς αυτoύ, επιτηδεύματoς ή ασχoλίας θα κατέβαλλε υπό τις περιστάσεις, και στηv πρόκληση ζημιάς εξαιτίας αυτής: Νoείται ότι για αυτή δύvαται vα τύχει απoζημίωσης μόvo τo πρόσωπo έvαvτι τoυ oπoίoυ o υπαίτιoς της αμέλειας υπείχε υπoχρέωση, υπό τις περιστάσεις, vα μηv επιδείξει αμέλεια».
  2. Ερμηνεία του Άρθρου 51 του Κεφ. 148, δόθηκε στην υπόθεση Στρατμάρκο Λτδ ν Πέτρος Μιχαήλ
(1989)1(Ε) Α.Α.Δ. 453, στην οποία αναφέρθηκαν, σε ότι αφορά τις πρόνοιες του, μεταξύ άλλων και τα ακόλουθα: «Αμέλεια είναι, κατά το άρθρο 51 του Νόμου περί Αστικών Αδικημάτων που στην ουσία κωδικοποιεί τις αρχές του Κοινού Δικαίου στον κλάδο αυτό, παράβαση καθήκοντος επιμέλειας. Το καθήκον τούτο περιλαμβάνει την επιμέλεια που υποθετικά καταβάλλει ο μέσος λογικός άνθρωπος κάτω από τις ίδιες αντικειμενικές συνθήκες και περιστάσεις που ενήργησε ο εναγόμενος. Βασικό χαρακτηριστικό της αμέλειας είναι, καταρχήν, η έλλειψη της προσήκουσας προσοχής την οποία ο δράστης όφειλε και μπορούσε στις δοσμένες περιστάσεις να καταβάλει για να μην προκαλέσει ζημιά στον πλησίον του. Τα στοιχεία του "μέσου συνετού ανθρώπου" και του "πλησίον" διαγράφουν τα όρια της επιμέλειας της οποίας όφειλε να καταβάλει ο εναγόμενος. Η έννοια του καθήκοντος επιμέλειας ολοκληρώνεται με το στοιχείο της δυνατότητας πρόβλεψης ότι, δηλαδή, η ενεργούμενη παρά το καθήκον επιμέλειας πράξη μπορεί να προκαλέσει το συγκεκριμένο ζημιογόνο αποτέλεσμα». (η υπογράμμιση και η έμφαση είναι δική μου) 26. Το Άρθρο 51
(2)του Κεφ. 148, σημειώνεται, χωρίς να περιορίζει το αστικό αδίκημα της αμέλειας, εξειδικεύει ορισμένες περιπτώσεις κατά τις οποίες υφίσταται υποχρέωση να μην επιδεικνύεται αμέλεια. Μία από αυτές, που εδώ, ως αναφέρεται στην συνέχεια, αφορά και πρέπει να εξεταστεί, αφορά το καθήκον επιμέλειας κατόχου ακίνητης ιδιοκτησίας (βλ. Άρθρο 51
(2)(β) του Κεφ. 148 [[xi]]). 27. Σε ότι αφορά το βάρος απόδειξης σε υποθέσεις ισχυριζόμενης αμέλειας, στην υπόθεση Σοφοκλέους ν Καλογήρου
(1997)1 (Α) Α.Α.Δ. 369, 374, αναφέρθηκαν από το Ανώτατο Δικαστήριο, τα ακόλουθα: «Σε αγωγή για αμέλεια το βάρος απόδειξης το φέρει ο ενάγοντας. Στο σύγγραμμα Charlesworth & Percy on Negligence, 8η έκδοση, παρ. 5-22, το ζήτημα του βάρους απόδειξης τίθεται ως πιο κάτω: "Σε αγωγή για αμέλεια το βάρος απόδειξης το φέρει ο ενάγοντας, ο οποίος ισχυρίζεται αμέλεια, να αποδείξει το κάθε ένα από τα συστατικά στοιχεία του αστικού αδικήματος. Εναπόκειται επομένως στον ενάγοντα να δώσει μαρτυρία περί των γεγονότων επί των οποίων βασίζει την αξίωσή του για αποζημιώσεις. Η μαρτυρία του πρέπει να αποτελείται από γεγονότα είτε αποδειχθέντα ή αποδεκτά, και μετά την συμπλήρωση της εγείρονται δύο ζητήματα:
(1)Κατά πόσο με βάση εκείνη τη μαρτυρία μπορεί εύλογα να συναχθεί αμέλεια, και
(2)Κατά πόσο, υποθέτοντας ότι μπορεί εύλογα να συναχθεί, πράγματι συνάγεται αμέλεια"». 28. Τέλος, στην υπόθεση Ράλλης Μακρίδης και Υιοί Λτδ ν Λουκά,
(2003)1 (Α) Α.Α.Δ 447, επιβεβαιώθηκε η αρχή, ότι, ο ενάγων, θα πρέπει να αποδείξει αιτιώδη συνάφεια μεταξύ της αμέλειας του αντίδικου του και των ζημιών που έχει υποστεί. Δεν εναπόκειται στον εναγόμενο να απαλλάξει τον εαυτό του, αποδεικνύοντας ότι το δυστύχημα ήταν, είτε αναπόφευκτο, ή ότι δεν ήταν αποτέλεσμα της δικής του αμέλειας. Ο ζημιωθείς θα πρέπει θετικά να αποδείξει ότι η ζημιά ήταν αποτέλεσμα της αμέλειας του εναγομένου. Η αιτιώδης συνάφεια είναι θέμα πραγματικό που θα πρέπει να αποφασίζεται, με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, κατά τη δίκη.
  1. Η βασική υπεράσπιση που μπορεί να προβάλει ο εναγόμενος σε αγωγή αμέλειας, είναι ότι δεν υπείχε καθήκον επιμέλειας απέναντι στον ενάγοντα, ή ακόμη ότι εκπλήρωσε το καθήκον αυτό. Πέραν αυτών, το Άρθρο 56 του Κεφ. 148 καθορίζει δύο ειδικές υπερασπίσεις στο αστικό αδίκημα της αμέλειας. Το παραθέτω αυτούσιο: «Σε αγωγή πoυ εγείρεται για αμέλεια συvιστά υπεράσπιση, αvεξάρτητα τoυ ότι o εvαγόμεvoς απέδειξε αμέλεια- (α) τo ότι κάπoιoς τρίτoς επέδειξε αμέλεια, και η αμέλεια πoυ επιδείχτηκε από τov τρίτo ήταv η απoφασιστική αιτία της ζημιάς͘ ή (β) τo ότι η ζημιά oφειλόταv στηv επέλευση ασύvηθoυς φυσικoύ συμβάvτoς απρόβλεπτoυ για τo λoγικό άvθρωπo και τoυ oπoίoυ oι συvέπειες δεv μπoρoύσαv vα απoτραπoύv με τηv καταβoλή εύλoγης επιμέλειας».
  2. Το δε Άρθρο 57
(1)του Κεφ. 148 [[xii]], καθορίζει την αρχή της συντρέχουσας αμέλειας, η οποία, παρότι δεν αποτελεί υπεράσπιση, υπό την έννοια του ότι δεν απαλλάσσει έναν εναγόμενο από ευθύνη που έχει αποδειχθεί εναντίον του για αμέλεια, επενεργεί στην αναλογική μείωση της αποζημίωσης που δικαιούται ο ενάγοντας. Σύμφωνα με αυτό: «Αv κάπoιoς υπoστεί ζημιά συvεπεία εv μέρει δικoύ τoυ πταίσματoς και εv μέρει πταίσματoς άλλoυ ή άλλωv, η αξίωση σε σχέση με τη ζημιά αυτή δεv αvαιρείται λόγω πταίσματoς τoυ πρoσώπoυ πoυ υπέστη τη ζημιά, αλλά η απoζημίωση πoυ πρέπει vα καταβληθεί σε αυτό μειώvεται κατά τηv έκταση κατά τηv oπoία τo Δικαστήριo ήθελε κρίvει δίκαιo λαμβάvovτας υπόψη τo πoσoστό της ευθύvης τoυ στη ζημιά: Νoείται ότι- (α) τo εδάφιo αυτό δεv επεvεργεί πρoς αvατρoπή oπoιασδήπoτε υπεράσπισης πoυ απoρρέει από σύμβαση. (β) όταv σε αξίωση εφαρμόζεται σύμβαση ή voμoθέτημα πoυ πρovoεί περιoρισμό της ευθύvης, τo πoσό της απoζημίωσης πoυ πρέπει vα καταβληθεί στo πρόσωπo πoυ πρoβάλλει τηv αξίωση δυvάμει τoυ εδαφίoυ αυτoύ δεv θα υπερβαίvει τo αvώτατo όριo πoυ εφαρμόζεται με τov τρόπo αυτό». 31. Το βάρος απόδειξης συντρέχουσας αμέλειας το φέρει ο εναγόμενος [[xiii]]. Ωστόσο, το Δικαστήριο, μπορεί να καταλήξει σε εύρημα ύπαρξης συντρέχουσας αμέλειας από την μαρτυρία του ιδίου του ενάγοντα ή από τα γεγονότα που στοιχειοθετούν το συμβάν όπως αυτά έχουν αποδειχθεί προς ικανοποίηση του [[xiv]]. Ευθύνη κατόχου ακίνητης ιδιοκτησίας 32. Η ευθύνη κατόχου ακίνητης ιδιοκτησίας, βάσει του προαναφερόμενου Άρθρου 51
(2)(β) του Κεφ. 148, εξετάστηκε από το Ανώτατο Δικαστήριο, πολύ πρόσφατα, στην υπόθεση Σχολική Εφορεία Στροβόλου ν Μαρίνας Στεργίδου κ. α., ECLI:CY:AD:2016:D143, Πολιτική Έφεση Αρ. 8/2011, 04/03/2016, στην απόφαση του οποίου, δια του έντιμου Δ. Α. Δ., Τ. Θ. Οικονόμου, αναλύθηκαν οι αρχές που αφορούν αυτή την πτυχή του αστικού αδικήματος της αμέλειας. Παραθέτω, αυτούσιο το σκέλος της απόφασης του Εφετείου, όπου γίνεται η ανάλυσης των σχετικών αρχών: «Η ευθύνη κατόχου ακίνητης ιδιοκτησίας διέπεται από τις πρόνοιες του άρθρου 51 του περί Αστικών Αδικημάτων Νόμου, Κεφ. 148, οι διατάξεις του οποίου ερμηνεύονται, με βάση το αγγλικό δίκαιο. Κάτοχος δε, είναι εκείνος που έχει τον έλεγχο και την άμεση επίβλεψη της ιδιοκτησίας, με εξουσία να επιτρέπει ή να απαγορεύει την είσοδο σ΄αυτήν. Η ευθύνη βασίζεται στην κατοχή και τον έλεγχο (Α.Π. Φραγκεσκίδης & Σια ν. Μάμα
(1989)1 ΑΑΔ 70). ... Όπως εξηγήθηκε στην προαναφερθείσα υπόθεση Α.Π. Φραγκεσκίδης & Σία Λτδ, ο κάτοχος έχει δύο καθήκοντα: για τη στατική κατάσταση των πραγμάτων (κατάσταση, συντήρηση και επιδιόρθωση του ακινήτου) και για τη λειτουργία της δραστηριότητας ή επιχείρησής του. Η διαφοροποίηση αυτή έχει σημασία για τη ρύθμιση του κοινοδικαίου η οποία κωδικοποιήθηκε στο άρθρο 51
(2)(β), με βάση την οποία, η ευθύνη του κατόχου διαφοροποιείται αναλόγως του κατά πόσο το πρόσωπο που βρίσκεται στο υποστατικό είναι «προσκεκλημένος» («invitee») ή «απλός δικαιούχος» («bare licensee»). «Προσκεκλημένος» είναι το πρόσωπο που βρίσκεται στη ιδιοκτησία με πρόσκληση του κατόχου, ρητή ή εξυπακουόμενη, για τους σκοπούς της επιχείρησης ή της δραστηριότητας του κατόχου, υπό την έννοια ότι ο κάτοχος έχει κάποιο χρηματικό ή υλικό συμφέρον, όπως συμφέρον έχει και ο προσκεκλημένος. Με άλλα λόγια, ο προσκεκλημένος είναι το πρόσωπο που εισέρχεται στην ιδιοκτησία με τη συγκατάθεση του κατόχου για σκοπούς κάποιας εργασίας αναφορικά με την οποία ο κάτοχος και ο προσκεκλημένος έχουν κοινό συμφέρον (βλ. Λέσχη Ιπποδρομιών Λευκωσίας ν. Νικήτα
(2000)1 ΑΑΔ 1712). «Απλός δικαιούχος» είναι το πρόσωπο που εισέρχεται στην ιδιοκτησία νόμιμα, όχι όμως σε σχέση με εργασία στην οποία έχει συμφέρον ο κάτοχος, ούτε κατά τη νόμιμη εκτέλεση δημοσίου καθήκοντος, όπως ρητώς εξηγείται στο άρθρο 51
(2)(β). Σε ότι αφορά τις «δραστηριότητες» στα υποστατικά του κατόχου, το καθήκον έναντι «προσκεκλημένου» και «απλού δικαιούχου» είναι ταυτόσημο και έγκειται σε υποχρέωση λήψης λογικών μέτρων ώστε το υποστατικό να είναι ασφαλές από κινδύνους την ύπαρξη των οποίων ο κάτοχος γνωρίζει ή θα όφειλε, ως λογικός άνθρωπος, να γνωρίζει. Σε ότι όμως αφορά την στατική κατάσταση του ακινήτου, το καθήκον επιμέλειας του κατόχου έναντι «απλού δικαιούχου» περιορίζεται σε προειδοποίηση για κρυμμένο ή λανθάνοντα κίνδυνο τον οποίο γνωρίζει ή πρέπει να θεωρηθεί ότι γνωρίζει (βλ. Α.Π. Φραγκεσκίδης & Σία Λτδ, ανωτέρω, Κυριακίδης ν. Tenekedzian
(1994)1 ΑΑΔ 504).». [Δ]. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ Ευθύνη
  1. Με δεδομένο, ότι, η Εναγομένη, προς υποστήριξη της υπόθεσης της, δεν παρουσίασε στο Δικαστήριο μαρτυρία, βάσει των παραδεκτών και μη αμφισβητούμενων γεγονότων, και της μαρτυρίας όλων των μαρτύρων του Ενάγοντα την οποία έχω αποδεχθεί, προβαίνω σε όλα τα σχετικά με τα επίδικα γεγονότα ευρήματα μου, που είναι προσδιοριστικά της ακόλουθης κατάληξης μου.
  2. Κατά την δίκη, δεν αμφισβητήθηκε ότι η Εναγομένη ήταν το πρόσωπο που είχε τον έλεγχο και την άμεση επίβλεψη της αίθουσας δεξιώσεων «Cosmyria», από όπου η Εναγομένη ασκούσε την επιχειρηματική δραστηριότητα της υποδοχής γαμήλιων δεξιώσεων. Μάλιστα, ο συνήγορος υπεράσπισης, αντεξετάζοντας τον Ενάγοντα, υπέβαλε την θέση της Εναγομένης ότι, παρά την ευθύνη της για το ατύχημα, την οποία αποδέχεται ότι φέρει, ο Ενάγοντας είναι ένοχος, σε σχέση με αυτό, συντρέχουσας αμέλειας. Ως εκ τούτου, βρίσκω ότι η Εναγομένη ήταν κάτοχος της εν λόγω ακίνητης ιδιοκτησίας, κατά την έννοια του προαναφερόμενου Άρθρου 51
(2)(β) του Κεφ. 148 [[xv]]. 35. Χωρίς αμφισβήτηση παρέμεινε και ο ισχυρισμός του Ενάγοντα, ότι, το βράδυ που επισυνέβη το επίδικο περιστατικό, είχε επισκεφτεί την αίθουσα δεξιώσεων «Cosmyria», ως προσκεκλημένος σε γαμήλια δεξίωση που είχε εκεί διοργανωθεί και άρα, με εξυπακουόμενη πρόσκληση και της Εναγομένης και για σκοπούς της επιχείρησης της (η οποία έλαβε προς τον σκοπό, ως μπορεί να συναχθεί από τα γεγονότα, αμοιβή, προφανώς από τον διοργανωτή της γαμήλιας δεξίωσης ([1])). Συνεπώς, ο Ενάγοντας, ήταν προσκεκλημένος στην αίθουσα δεξιώσεων «Cosmyria», κατά την έννοια του προαναφερόμενου Άρθρου 51
(2)(β) του Κεφ.
  1. Γεγονός που προδιαγράφει και την έκταση του καθήκοντος της Εναγομένης έναντι του Ενάγοντα, ως κατόχου της εν λόγω ακίνητης ιδιοκτησίας. Σύμφωνα με αυτό, η Εναγομένη, είχε έναντι τους Ενάγοντος, ως προσκεκλημένου, καθήκον για λήψη λογικών μέτρων, προς αποτροπή γνωστών ή ευλόγως προβλεπτών κινδύνων που αφορούσαν την στατική κατάσταση της ακίνητης αυτής ιδιοκτησίας που ήταν στην κατοχή της ([2]). Σύμφωνα με την νομολογία, «τέτοιο καθήκον, καλύπτει και ένα ασυνήθιστο μεν κίνδυνο, τον οποίο όμως ο κάτοχος όφειλε να γνωρίζει. Η μικρή πιθανότητα εκδήλωσης του κινδύνου, δεν απαλλάττει τον κάτοχο από τη λήψη προστατευτικών μέτρων όταν ο κίνδυνος είναι προβλεπτός. Το εύλογο δε των μέτρων εξαρτάται από τα περιστατικά της κάθε περίπτωσης, όπως η φύση της πρόσκλησης, η φύση του κινδύνου και η γνώση του "προσκεκλημένου" (βλ και πάλιν Α.Π. Φραγκεσκίδης & Σία Λτδ).» (βλ. Σχολική Εφορεία Στροβόλου ανωτέρω). Από τα γεγονότα που έχουν αποδειχθεί προς ικανοποίηση μου, ήτοι: (α) ότι, η δεδηλωμένη από την Εναγομένη ως έξοδος κινδύνου της αίθουσας δεξιώσεων «Cosmyria», οδηγούσε σε περιβάλλοντα χώρο του εν λόγω υποστατικού που βρισκόταν στην κατοχή της, (β) ο οποίος, κατά τις βραδινές ώρες της ημέρας όπου δεν υπάρχει φυσικός φωτισμός (τέτοια ήταν και η ώρα που επισυνέβη το επίδικο ατύχημα), δεν φωτιζόταν τεχνητά, (γ) και ο οποίος δεν ήταν απαλλαγμένος από ακαθαρσίες (δ) και ότι, σε πολύ μικρή απόσταση, περί τα 4 ή 5 μέτρα το μέγιστο (που ως φαίνεται και από την 1η φωτογραφία της 25/06/2009 του Τεκμηρίου ΑΓ1, αυτή η απόσταση μικραίνει, όταν αφού κάποιος εξέλθει της αίθουσας από την εν λόγω έξοδο κίνδυνου, κινηθεί προς τα αριστερά - κατεύθυνση που ακολούθησε και ο Ενάγοντας), σε σημείο σκοτεινό και μη ορατό, άλλαζε απότομα η υψομετρική διαφορά (του περίβολου δηλαδή χώρου του) στο σύνορο του με το γειτονικό ακίνητο (περί το 1 μέτρο και 80 εκατοστόμετρα), δημιουργώντας σημείο καταβύθισης / τάφρο, (ε) με μοναδικό διαχωριστικό ένα πολύ χαμηλό περιτοίχισμα περίφραξης (περί τα 30 έως και 40 εκατοστόμετρα), (στ) ο σιδερένιος οπλισμός του οποίου, στο πάνω και εξωτερικό του μέρος, δεν ήταν καλυμμένος• αποτελούσαν σε συνδυασμό, μία επικίνδυνη κατάσταση ([3]), δηλαδή πτώσης κάποιου προσώπου στην τάφρο ή/και τραυματισμού του από τον προεξέχοντα σιδερένιο οπλισμό του περιτοιχίσματος, μη αναμενόμενη όμως για τον Εναγόμενο ως επισκέπτη της γαμήλιας δεξίωσης ([4]), που, αν όχι γνωστή στην Εναγομένη, μπορούσε εύλογα σε κάθε περίπτωση να είχε προβλεφθεί.
  2. Εντούτοις, η Εναγομένη, και παρά το γεγονός της, αντικειμενικά, αυξημένης πιθανότητας εκδήλωσης του προαναφερόμενου κινδύνου, ([5]), αφού: (α) πρόκειται για αίθουσα δεξιώσεων, όπου μαζεύεται, σε περίπτωση γαμήλιων δεξιώσεων (όπως και στην υπό εξέταση περίπτωση), μεγάλος αριθμός ατόμων (που πολύ πιθανόν να επισκέπτονταν τον χώρο για πρώτη φορά, χωρίς γνώση του χώρου και της στατικής του κατάστασης - όπως ήταν η περίπτωση του Ενάγοντα), σε χαλαρή, κατά τεκμήριο, διάθεση ή σε διάθεση διασκέδασης, (β) στο σημείο αυτό (στον χώρο αυτό) οδηγείται κάποιος από θύρα εξόδου κινδύνου, οπόταν εύλογα αναμένεται από τον χρήστη της ο χώρος να είναι ασφαλισμένος και να μην κρύβει κινδύνους, (γ) χώρος, που μάλιστα συγκοινωνούσε και με τους δύο χώρους στάθμευσης, αριστερά (πίσω μέρος της αίθουσας δεξιώσεων) και δεξιά (κύρια είσοδος), οπόταν, πολύ πιθανόν να χρησιμοποιείτο από τους επισκέπτες για σκοπούς προσπέλασης σε αυτούς, και (δ) δεν υπήρχε οποιοδήποτε εμπόδιο στην χρησιμοποίηση του• δεν έλαβε κανένα μέτρο προστασίας (εξάλειψης ή ελάττωσης του κινδύνου - εύκολα θα μπορούσε να δώσει προειδοποίηση από την οποία ο Ενάγοντας να μπορούσε να αντιληφθεί την κατάσταση πραγμάτων σε ότι αφορούσε την στατικότατα της ακίνητης ιδιοκτησίας στην οποία βρισκόταν ως προσκεκλημένος και να ενεργήσει ανάλογα, δια σχετικών σημάνσεων εντός της αίθουσας δεξιώσεων στο σημείο της εξόδου κινδύνου, ή και αμέσως μετά την έξοδο από αυτήν, ή να ασφάλιζε με επαρκές προστατευτικό διαχώρισμα το σημείο του συνόρου της με το γειτονικό ακίνητο όπου δημιουργείτο τάφρος, κατά τρόπο που θα απέτρεπε την επαφή με το περιτοίχισμα και τον προεξέχοντα σιδερένιο οπλισμό του και να διασφάλιζε ότι κατά μήκος του σημείου τούτου υπήρχε συνεχής και επαρκής τεχνητός φωτισμός) των επισκεπτών της ακίνητης ιδιοκτησίας που ήλεγχε και κατ' επέκταση και του Ενάγοντα, με αποτέλεσμα το επίδικο συμβάν και τον τραυματισμό του Ενάγοντα. Παράλειψη της Εναγομένης, που στοιχειοθετεί, ως αναφέρθηκε από τον έντιμο Δ. Α. Δ. (ως ήταν τότε), Γ. Μ. Πική στην υπόθεση Α.Π. Φραγκεσίδης ανωτέρω «όχι μόνο αθέτηση των υποχρεώσεων που επιβάλλει το άρθρο 51
(2)(β) του Κεφαλαίου 148, αλλά και του γενικότερου καθήκοντος για την επίδειξη της δέουσας επιμέλειας για την προστασία του γείτονα», δηλαδή των προσώπων τα οποία κατά λογική πρόβλεψη ήταν ενδεχόμενο να επηρεαστούν από την στατική κατάσταση της ακίνητης ιδιοκτησίας της Εναγομένης από την οποία διεξάγει τις προαναφερόμενες δραστηριότητες και εργασία (υποδοχής γαμήλιων δεξιώσεων). Όπως επισημαίνει έντιμος Δ. Α. Δ. (ως ήταν τότε), Γ. Μ. Πικής στην υπόθεση Α.Π. Φραγκεσίδης ανωτέρω με αναφορά στην υπόθεση G.I.P. Constructions v Neophytou and Another
(1983)1 Α.Α.Δ. 669, «τα όρια του καθήκοντος προς τον γείτονα προσδιορίζει η ανθρωπιστική συμπεριφορά η οποία αναμένεται από τον κάθε πολίτη στον προγραμματισμό και την εκτέλεση των δραστηριοτήτων του» (βλ. επίσης Σχολική Εφορεία Στροβόλου ανωτέρω). Καταλήγω συνεπώς, ότι, η Εναγομένη, διέπραξε, έναντι του Εναγομένου, το αστικό αδίκημα της αμέλειας και έχει υποχρέωση να τον αποζημιώσει με τα ποσά, αναφορά στα οποία γίνεται στην συνέχεια. 37. Προχωρώ στην εξέταση του κατά πόσο, στην προκείμενη περίπτωση, η ζημιά του Ενάγοντος, οφείλεται, εν μέρει σε υπαιτιότητα της Εναγομένης και εν μέρει σε εκείνη του ιδίου, ώστε, οποιαδήποτε επιδικασθείσα προς αυτόν αποζημίωση, να μειωθεί λόγω συντρέχουσας αμέλειας (βλ. Άρθρο 57
(1)του Κεφ. 148). 38. Σύμφωνα με τις αρχές της νομολογίας, χωρίς να είναι απαραίτητο να αποδειχθεί το οποιοδήποτε καθήκον επιμέλειας του Ενάγοντα έναντι του Εναγομένου [[xvi]], η διαπίστωσης από το Δικαστήριο, γεγονότων, που καταδεικνύουν, ότι, ο Ενάγοντας, δεν έλαβε προς το δικό του συμφέρον, εύλογη φροντίδα του εαυτού του και ότι συνέβαλε με αυτή την έλλειψη φροντίδας, στον τραυματισμό του, αρκεί για να του καταμεριστεί ευθύνη λόγω συντρέχουσας αμέλειας και να εφαρμοστούν οι πρόνοιες του προαναφερόμενου Άρθρου 57
(1)του Κεφ. 148 [[xvii]].
  1. Το βάρος απόδειξης τούτου, ως έχει προαναφερθεί, το φέρει ο Εναγόμενος [[xviii]].
  2. Η αμέλεια του Ενάγοντος, σημειώνεται, δεν είναι απαραίτητο να έχει συνεισφέρει στο ατύχημα, εάν έχει συνεισφέρει στην ζημιά που προκλήθηκε από το ατύχημα (δηλαδή, με το να έχει προσθέσει στο μέγεθος της ζημιάς, ή με το να έχει αποτύχει την αποφυγή ή μείωση της ζημιάς) [[xix]]. Σε κάθε όμως περίπτωση, η αμέλεια του Ενάγοντα (το «φταίξιμο» του δηλαδή), πρέπει, για να θεωρείται ως αποτελεσματική, να έχει επαρκή αιτιολογική ικανότητα («sufficient causative potency»), δηλαδή, εγγύτητα («proximity») ([6]), με την αιτία της ζημιάς, ή τουλάχιστον, η ζημιά του Ενάγοντα, πρέπει να βρίσκεται εντός του πεδίου του κινδύνου που η διαγωγή του δημιούργησε. Κίνδυνος, που, σε κάθε περίπτωση, πρέπει να είναι προβλεπτός [[xx]]. Συναφώς, ο Ενάγοντας, είναι ένοχος συντρέχουσας αμέλειας, εάν, όφειλε, λογικά, να είχε προβλέψει ότι, εάν δεν ενεργούσε ως ένα λογικό, συνετό πρόσωπο, μπορεί να τραυματιζόταν. Στις οποίες προβλέψεις του, ο Ενάγοντας, σημειώνεται, πρέπει να λαμβάνει υπόψη του και την πιθανή απροσεξία άλλων προσώπων [[xxi]]. Το κριτήριο συνεπώς, είναι αντικειμενικό. Κάποιες παραχωρήσεις έχουν όμως γίνει σε ότι αφορά το ζήτημα αυτό, στις περιπτώσεις παιδιών, ευπαθών ή ηλικιωμένων, εργατών σε αγωγές εναντίον των εργοδοτών τους και εναγόντων που βρέθηκαν αντιμέτωποι με ένα δίλημμα ή μία επείγουσα κατάσταση.
  3. Όπου εφαρμόζονται οι πρόνοιες του Άρθρου 57
(1)του Κεφ. 148 το Δικαστήριο κατευθύνεται στην μείωση της αποζημίωσης του «κατά τηv έκταση κατά τηv oπoία τo Δικαστήριo ήθελε κρίvει δίκαιo λαμβάvovτας υπόψη τo πoσoστό της ευθύvης τoυ στη ζημιά». Ο καταμερισμός ευθύνης, σε περίπτωση συντρέχουσας αμέλειας, - που αντικατοπτρίζει την σχετική ευθύνη («πταίσμα», ως αναφέρεται στο εδάφιο
(1)του Άρθρου 57 του Κεφ. 148 ([7])) για την ζημιά που έχει προκληθεί -, μπορεί να γίνει, λαμβανομένων υπόψη δύο παραγόντων. Της αιτιώδους συνάφειας και της υπαιτιότητας. Αφενός, η αμέλεια του Ενάγοντος, πρέπει να συνδέεται αιτιωδώς με την ζημιά του και αφετέρου, η υπαιτιότητα του, εκτιμούμενη αντικειμενικά, πρέπει να αποκλίνει από το επίπεδο ενέργειας ενός λογικού ατόμου. Συνεπώς, ο βαθμός της συνάφειας και της υπαιτιότητας είναι στοιχείο προσδιοριστικό του καταμερισμού της ευθύνης μεταξύ Ενάγοντος και Εναγομένου. Όπως επεξήγησε ο Λόρδος Hoffmann στην απόφαση του στην υπόθεση Reeves v Commissioner of Police for the Metropolis [1999] 3 WLR 363, το ζήτημα δεν είναι να εκτιμηθεί το αξιόμεμπτο της κάθε πλευράς, αλλά η αντίστοιχη ευθύνη των διαδίκων για την ζημιά: «. what section 1 requires the court to apportion is not merely degrees of carelessness but "responsibility" and ... an assessment of responsibility must take into account the policy of the rule, such as the Factories Act, by which liability is imposed. A person may be responsible although he has not been careless at all, as in the case of breach of an absolute statutory duty. And he may have been careless without being responsible, as in the case of "acts of inattention" by workmen».
  1. Η προσέγγισης όμως των Δικαστηρίων, σε ότι αφορά το ζήτημα του καταμερισμού της ευθύνης σε περίπτωση συντρέχουσας αμέλειας, είναι περισσότερο πρακτική, και, αν και λαμβάνουν υπόψη τους κατά την απόφαση τους, τους προαναφερόμενους παράγοντες, «αιτιώδους επίδρασης» και «σχετικού σφάλματος», δεν αναλώνονται στο να διερευνήσουν αυτούς διεξοδικά. Αυτό διευκρινίστηκε από τον Λόρδο Denning στην υπόθεση Froom v Butcher [1976] QB 286, 295-6 [[xxii]]: «Whenever there is an accident, the negligent driver must bear by far the greater share of the responsibility. It was his negligence which caused the accident. It also was a prime cause of the whole of the damage. But in so far as the damage might have been avoided or lessened by wearing a seat belt, the injured person must bear some share. But how much should this be? Is it proper to inquire whether the driver was grossly negligent or only slightly negligent? If such an inquiry could easily be undertaken, it might be as well to do it. In Davies v Swan Motor Co. (Swansea) Ltd [1949] 2 KB 291, 326, the court said that consideration should be given not only to the causative potency of a particular factor, but also its blameworthiness. But we live in a practical world. In most of these cases the liability of the driver is admitted, the failure to wear a seat belt is admitted, the only question is: what damages should be payable? This question should not be prolonged by an expensive inquiry into the degree of blameworthiness on either side, which would be hardly disputed. Suffice it to assess a share of responsibility which will be just and equitable in the great in the great majority of cases.».
  2. Από τα αποδεκτά γεγονότα, μεμπτό στην συμπεριφορά του Ενάγοντα, θα μπορούσε να λεχθεί ότι είναι το γεγονός, ότι, παρά το σκοτάδι που επικρατούσε στο χώρο όπου έλαβε χώρα το επίδικο ατύχημα, γεγονός που σίγουρα το διαπίστωσε αμέσως αφού εξήλθε από την έξοδο κινδύνου, πάραυτα, προχώρησε στον περίβολο της αίθουσας δεξιώσεων με σκοπό την προσπέλαση του προς τον χώρο στάθμευσης που βρισκόταν, σύμφωνα με την πορεία του, στα αριστερά της εξόδου, στο πίσω μέρος της αίθουσας δεξιώσεων. Εντούτοις, και εκτός του ότι δεν έχω ενώπιον μου μαρτυρία για το κατά πόσο ο Εναγόμενος μπορούσε να επιστρέψει πίσω στην αίθουσα αφού εξήλθε αυτής από την έξοδο κίνδυνου ή εάν η εν λόγω θύρα είχε αυτόματα κλειδώσει (σημειώνεται εδώ, ότι, μια τέτοια θέση ετέθη στον Ενάγοντα κατά την αντεξέταση του από τον συνήγορο της Εναγομένης), τέτοια λεπτομέρεια συντρέχουσας αμέλειας δεν έχει δικογραφηθεί ώστε να μπορούσε υπό τις περιστάσεις να αποτελέσει ζήτημα εξέτασης από το Δικαστήριο (βλ. Σχολική Εφορεία Στροβόλου ανωτέρω, Andreas Kakou v Andriatica Societa Per Azioni Di Navigazione a. a.
(1980)1 C.L.R. 357 Christakis Loukaides v C.D. Hay & Sons Ltd. (l971) 1 C.L.R. 134 και Tessi Christodoulou v Nicos Savva Menicou a. ο.
(1966)1 C.L.R. 17). Αυτό που πρέπει να εξεταστεί, σύμφωνα με τις προαναφερόμενες αρχές, είναι, εάν καταδείχθηκε, ότι, η αμέλεια, την οποία επέδειξε η Εναγομένη, ήταν κοινό φαινόμενο, σε βαθμό που να καθίσταται καθήκον τρίτου να λαμβάνει προστατευτικά μέτρα έναντι τέτοιου κινδύνου. Εδώ, του Ενάγοντος. (Βλ. Iacovou Brother (Constructions) Ltd v Ευρυδίκης Παντελή Μιχαήλ
(2009)1 Α.Α.Δ. 113, Χαριλάου v Νικολάου
(2003)1(Γ) Α.Α.Δ. 1460 και Βλάσιος v Αντωνίου
(1990)1 Α.Α.Δ. 815). Δεν καταλήγω σε τέτοιο συμπέρασμα. Σημειώνεται εδώ, η μη παρουσίασης μαρτυρίας από πλευράς Εναγομένης. Από τα γεγονότα όμως που παρουσίασε ο Ενάγοντας στο Δικαστήριο, διαπιστώνεται, ότι, τίποτα δεν υπήρχε στο χώρο όπου έλαβε χώρα το επίδικο ατύχημα, που καθιστούσε εύλογα προβλεπτή την ύπαρξη της τάφρου ή/και του προεξέχοντος στο περιτοίχισμα σιδερένιου οπλισμού, σε ένα σημείο τόσο κοντινό της εξόδου κινδύνου μίας αίθουσας δεξιώσεων (και μάλιστα σκοτεινό), κατασκευασμένης κανονικά να υποδέχεται πολυάριθμες σε καλεσμένους γαμήλιες δεξιώσεις. Όπως αναφέρθηκε από το Εφετείο στην υπόθεση Ελενόδωρος Παπασπύρου ν Βασίλη Γαστρινάκη
(2001)1 ΑΑΔ 1818, «όταν κάποιος περπατεί η μέριμνα και προσοχή του δεν στρέφεται στην επιφάνεια του εδάφους που πατεί, για να βεβαιώνεται πως κινείται με ασφάλεια, εκτός βεβαίως στην περίπτωση που κάποια ιδιαίτερη κατάσταση κάνει εύλογα προβλεπτή την ύπαρξη συγκεκριμένου κινδύνου. Διαφορετικά η σκέψη του είναι στο σκοπό και τους λόγους για τους οποίους διακινείται, και όχι στο έδαφος που περπατεί.». Περαιτέρω, με βάση τα περιστατικά αυτής της υπόθεσης, δεν θα μπορούσε να λεχθεί, ότι, η πείρα, έχει καταδείξει ότι τέτοιου είδους αμέλεια, ως έχει προαναφερθεί, είναι συνηθισμένη ώστε να μπορούσε να εναποτεθεί καθήκον στον Ενάγοντα να λάβει μέτρα προστασίας του από αυτήν (βλ. Θεράπων Μιχαήλ ν Ιωάννου & Παρασκευαϊδης Λτδ κ. α.
(1998)1 Α.Α.Δ. 1494). Ισχυρισμός, που σε κάθε περίπτωση, δεν προβλήθηκε από πλευράς της υπεράσπισης. Συνεπώς, δεν βρίσκω συντρέχουσα αμέλεια του Ενάγοντος στο επίδικο περιστατικό. Αποζημιώσεις 44. Προχωρώ συνεπώς στην επιδίκαση των αποζημιώσεων που ο Ενάγοντας δικαιούται υπό τις περιστάσεις. Οι αρχές που διέπουν τον προσδιορισμό των αποζημιώσεων, συνοψίστηκαν από το Ανώτατο Δικαστήριο στην Paraskevaides (Overseas) Ltd a. ο. v Christofi
(1982)1 C.L.R. 789: «Στόχος των αποζημιώσεων που επιδικάζονται είναι να αποδοθεί δικαιοσύνη στην απώλεια και στη ζημιά του διαδίκου που τραυματίστηκε χωρίς να εναποτίθεται υπέρμετρο βάρος πάνω στον αδικοπραγούντα. (Βλ. Fletcher v. Autocar Transporters Ltd [1968]1 All E.R.726, Constantinou v. Salahouris
(1969)1 C.L.R. 416). Με άλλες λέξεις, το ποσό που επιδικάζεται πρέπει να είναι κοινωνικά αποδεκτό. Συνεπώς, η κοινωνική δεοντολογία κατά τον ουσιώδη χρόνο είναι σε κάθε περίπτωση παράγοντας σχετικός προς το έργο μας ειδικά σε σχέση με μη χρηματική απώλεια. Η χρηματική ζημιά, ως περισσότερο επιδεκτική μαθηματικού υπολογισμού εξαρτάται λιγότερο από κοινωνικά κριτήρια. Στόχος του εγχειρήματος είναι η κατάληξη, στο τέλος της πορείας, σε αριθμό που είναι δίκαιος και εύλογος κάτω από τις περιστάσεις της υπόθεσης.».
  1. Οι αποζημιώσεις, που στοχεύουν την αποκατάσταση του θύματος του αστικού αδικήματος στη θέση στην οποία εύλογα θα μπορούσε να αναμένεται ότι θα ευρισκόταν εάν δεν τραυματιζόταν, υπολογίζονται με δεδομένα το φυσικό πόνο, την ταλαιπωρία, την απώλεια των ανέσεων και απολαύσεων της ζωής που υπέστη ο Ενάγοντας σαν συνέπεια του τραυματισμού του: γενικές αποζημιώσεις• και την όποια πραγματική του ζημιά: ειδικές αποζημιώσεις. Και αυτά σε γενικές γραμμές, καθότι το ζήτημα με τις επί μέρους πτυχές του, δεν είναι τόσο απλό. Γενικές Αποζημιώσεις
  2. Η αυξανόμενη τάση καταβολής γενικών αποζημιώσεων έχει κατ' επανάληψη επιβεβαιωθεί από το Ανώτατο Δικαστήριο. Εν προκειμένω, στην υπόθεση Μαυροπετρή ν Λουκά
(1995)1 Α.Α.Δ. 66, αναφέρθηκαν τα εξής: «Η πρόσφατη σταθερή νομολογία μας θέλει τις αποζημιώσεις για σωματική αναπηρία, φυσικό και ψυχικό πόνο να αυξάνονται εξελικτικά. Η τάση αυτή της νομολογίας δεν οφείλεται σε συναισθηματική απόκλιση προς τα θύματα. Βασίζεται στις πραγματικότητες της ζωής. Τα Δικαστήρια έχουν επίγνωση της υψηλής αξίας που συνεχώς αποδίδεται από πολιτισμένες κοινωνίες στη σωματική ακεραιότητα και ψυχική υγεία του ατόμου μέλους της. Η πνευματική και σωματική υγεία συναποτελούν το προαπαιτούμενο στοιχείο για την καλή ποιότητα ζωής του ανθρώπου. Οι αποζημιώσεις, που εκφράζονται σε χρήμα αποσκοπούν όσο είναι δυνατό με το υλικό τους στοιχείο να προσφέρουν κάποια ποιότητα ζωής στο θύμα, επαναφέροντας την, όσο είναι δυνατό, στην προ του δυστυχήματος κατάσταση. Γι' αυτό και οι αποζημιώσεις πρέπει να αντικατοπτρίζουν την αγοραστική αξία του χρήματος ώστε να προσεγγίζεται η εύλογη αποκατάσταση ζημιάς.». 47. Με την επισήμανση εδώ, σε σχέση με τα όσα έχουν μόλις προαναφερθεί, που έχει γίνει από το Ανώτατο Δικαστήριο στην υπόθεση Σπύρος Μελής και Ελένη Λτδ ν Πολίτη
(2003)1 Α.Α.Δ. 590, ως προς το ότι, «η αυξητική τάση στις αποζημιώσεις ήταν αποτέλεσμα της ανάγκης εξισορρόπησης υπερβολικά χαμηλών αποζημιώσεων σε κατάλληλες περιπτώσεις και δεν τάσσεται ως χάρτης για αιτιολόγηση παροχής συνεχώς αυξανόμενων ποσών σε κάθε περίπτωση» (ως ελέχθη δια της έντιμης Δ. Α. Δ., Π. Παναγή, στην Παναγιώτης Ανδρέου ν Iacovou Brothers (Constructions) Ltd κ. α. ECLI:CY:AD:2014:A968, Πολιτική Έφεση Αρ. 389/2009, 17/12/2014). 48. Προς τον σκοπό προσδιορισμού του ποσού των γενικών αποζημιώσεων, έχω αντλήσει καθοδήγηση από προηγούμενες αποφάσεις του Ανωτάτου Δικαστηρίου, στις οποίες αποφασίστηκε το ζήτημα των γενικών αποζημιώσεων, για τραυματισμό ανάλογο με τον υπό εξέταση, σε ότι αφορά το είδος, την έκταση και τα συνεπακόλουθα του. Και τούτο, προς υποβοήθηση μου στον καθορισμό του ορθού μέτρου αποζημίωσης στη βάση των ιδιαίτερων δεδομένων αυτής της υπόθεσης, αφού συγκριτικές επιδικασθείσες αποζημιώσεις, δεν αποτελούν δεσμευτικό προηγούμενο υπό την έννοια της αρχής του stare decisis (βλ. Παναγιώτης Ανδρέου ανωτέρω και Ερωτοκρίτου κ. α. v Καραολή
(1998)1Α Α.Α.Δ. 445). Υπόψη μου, εξετάζοντας το ζήτημα, μέσα, ως έχει προαναφερθεί, από συγκριτικές επιδικασθείσες αποζημιώσεις, είχα και το πώς επενεργεί σε αυτό ο παράγοντας χρόνου και η αναπόφευκτη μείωση της αξίας του χρήματος, χωρίς να παραβλέπω το στοιχείο του πληθωρισμού (βλ. Σπύρου ν Χατζηχαραλάμπους
(1988)1Ε Α.Α.Δ. 498, Φοινικαρίδης ν Γεωργίου κ. α.
(1991)1 Α.Α.Δ. 465, Ορφανίδου ν Πέρναρου
(1994)1 A.A.Δ. 253 και Ανδρέου ν Junguirth
(1995)1 A.A.Δ. 431). Τραυματισμός
  1. Στην προκείμενη περίπτωση, κατά την δίκη, ο ΜΕ3, χωρίς να αμφισβητηθεί, βασιζόμενος στο ιατρικό πιστοποιητικό του ιδίου εκδοθέν την 10/01/2011, Τεκμήριο ΚΜ7, υποστήριξε ότι, ο Ενάγοντας υπέστη, «βαθύ θλαστικό τραύμα στην έσω επιφάνεια του (Αρ.) μηρού, έκτασης 15 εκατοστόμετρων». Λόγω της σοβαρότητας του τραυματισμού του Ενάγοντα, που κατά τον ουσιώδη χρόνο ήταν 57 χρονών, του χορηγήθηκε αναρρωτική άδεια δύο μηνών. Επισημαίνοντας, ότι, είχε υπάρξει κάποια επιπλοκή κατά την αποθεραπεία του Ενάγοντα, από την δημιουργία αιματώματος στην περιοχή της πληγής, η οποία αντιμετωπίστηκε (18 ημέρες μετά) με παρακέντηση για την αφαίρεση του αίματος, επιπλοκή που σίγουρα θα καθιστούσε επώδυνη την βάδιση του Ενάγοντα. Μετά και την διαδικασία της παρακέντησης το τραύμα του Ενάγοντα επουλώθηκε κανονικά. Λόγω της έκτασης του τραύματος, είναι δυνατόν ο Ενάγοντας, μελλοντικά, να αισθάνεται πόνο στις αλλαγές του καιρού ή και σε απότομες κινήσεις. Μόνιμο κατάλοιπο από τον τραυματισμό του Ενάγοντα, η ουλή στο μηρό του, «χωρίς άλλες ιδιαίτερες λειτουργικές διαταραχές στο σκέλος». Βασιζόμενος στην μαρτυρία του ΜΕ3, καταλήγω ότι, δεν έχει επηρεαστεί η εισοδηματική ικανότητα του Ενάγοντα. Αυτά είναι τα ιδιαίτερα περιστατικά αυτής της υπόθεσης, επί των οποίων η κρίση του Δικαστηρίου θα διαμορφωθεί προς προσδιορισμό του ποσού των γενικών αποζημιώσεων του Ενάγοντα για το φυσικό πόνο και την ταλαιπωρία, που βρίσκω ότι υπέστη συνεπεία του ατυχήματος αυτού.
  2. Στην υπόθεση Σπύρος Μελής και Ελένη Λτδ ανωτέρω, ο Ενάγοντας, ηλικίας 18 ετών κατά το ατύχημα, υπέστη «δύο εκτεταμένα εγκάρσια θλαστικά τραύματα στην πρόσθια και κάτω επιφάνια του αριστερού γόνατος με εκτεταμένο αιμάτωμα που επεκτείνετο σε ολόκληρη την κνήμη, εκδορές στον αριστερό και δεξιό αγκώνα και εκδορές στο δεξιό γόνατο», σε οδικό ατύχημα. Τα τραύματα ήταν βαθιά, σε βαθμό επηρέαζαν τους υποκείμενους υποδόριους ιστούς, δεν προκάλεσαν όμως οποιοδήποτε τραύμα σε λειτουργικά στοιχεία (τένοντες μεγάλα αγγεία - νεύρα κ. λ .π.). Υπεβλήθη σε τρεις περιπτώσεις και κάτω από γενική αναισθησία, σε χειρουργικό καθαρισμό των θλαστικών τραυμάτων κατά την διάρκεια της παραμονής του σαν εσωτερικός ασθενής στο νοσοκομείο (για μία εβδομάδα). Ακολούθως, και μετά την έξοδο του από το νοσοκομείο, διαπιστώθηκαν στοιχεία φλεγμονής των θλαστικών τραυμάτων του γόνατος, οπόταν του έγινε παρακέντηση της άρθρωσης του γόνατος. Του χορηγήθηκε αναγκαστικά αντιβιοτική θεραπεία, του έγινε περίδεση του γόνατος και του συστήθηκε ανάπαυση. Συνέχισε την θεραπεία του σαν εξωτερικός ασθενής, με συστηματικές αλλαγές του τραύματος. 26 ημέρες μετά το ατύχημα είχαν υποχωρήσει πλήρως τα στοιχεία φλεγμονής που είχαν παρουσιαστεί και τα θλαστικά του τραύματα είχαν επουλωθεί. Του συστήθηκε εντατική φυσιοθεραπευτική αγωγή με σκοπό την ενδυνάμωση των μυών του αριστερού μηρού και την ανάκτηση της κινητικότητας του γόνατος. 4½ χρόνια μετά, υπήρξε μυϊκής αποκατάστασης και επανάκτησης της κινητικότητας του αριστερού γόνατος. Αναπτύχθηκε ουλώδης ιστός στο γόνατο, μόνιμης μορφής, με επακόλουθο την πάχυνση των μαλακών μορίων στην πρόσθια επιφάνεια του τετρακεφάλου τένοντα, καθώς επίσης και σε κάποιο βαθμό μείωσης της κινητικότητας της επιγονατίδας αναφορικά με τις πλάγιες κινήσεις. Λόγω τούτου, ήταν πιθανή κάποια δυσκαμψία στο γόνατο. Το Ανώτατο Δικαστήριο έκρινε, ότι, «δεν επρόκειτο για ιδιαίτερα σοβαρό τραυματισμό που να επηρέασε λειτουργικά στοιχεία, ούτε υπήρξαν επιπλοκές ή κίνδυνοι. Η αποθεραπεία του ήταν κανονική και . δεν υπέστη υπέρμετρη ταλαιπωρία. Σύντομα μετά τον τραυματισμό του μάλιστα μπόρεσε και υπηρέτησε τη στρατιωτική θητεία του. Ούτε επηρεάσθηκε καθόλου στην εξεύρεση εργασίας. Δεν υπήρχαν κατάλοιπα που να τον επηρέαζαν στις καθημερινές ασχολίες του, αφού μόνο ουλές παρέμειναν και καθόλου μυϊκή ατροφία ή περιορισμός στην κάμψη παρά μόνο κάποια μείωση στις πλάγιες κινήσεις που θα είχε ιδιαίτερη σημασία μόνο ως προς τις ποδοσφαιρικές προοπτικές του Εφεσίβλητου. Ως προς τις οποίες όμως δεν υπήρχε συγκεκριμένη μαρτυρία», και μείωσε το επιδικασθέν πρωτόδικα ποσό γενικών αποζημιώσεων, σε Λ.Κ.8.000 (€13.668,80). Η περίπτωση αυτή, η απόφαση για την οποία εδόθη από το Ανώτατο Δικαστήριο το έτος 2003, κρίνεται από τα ιδιαίτερα περιστατικά της, ως αυτά αναφέρονται από το Εφετείο στην απόφαση του, ως πιο σοβαρή από αυτή της υπό κρίση υπόθεσης.
  3. Στην υπόθεση Μαρία Παπαγγελοδήμου κ. α. ν Ανδρέα Νεοκλέους Ηλιάδη
(1991)1 Α.Α.Δ. 639, η Ενάγουσα, που ήταν 22 ετών, υπέστη σοβαρής μορφής εγκεφαλική διάσειση, θλαστικό τραύμα στην κεφαλή, πολλαπλά θλαστικά τραύματα στην αριστερή παρειά με εμφανείς ουλές που χρειάζονταν πλαστική εγχείρηση, θλάση και αιμάτωμα του δεξιού ώμου και ωμοπλάτης και μικρότερα τραύματα στα χέρια και τα γόνατα. Επτά χρόνια μετά το δυστύχημα εξακολουθούσε να παραπονείται για έντονο πονοκέφαλο και ζαλάδες και υπέφερε ψυχολογικά από την απώλεια του συζύγου της (που σκοτώθηκε στο δυστύχημα) και τις ουλές στο πρόσωπό της. Το Ανώτατο Δικαστήριο αύξησε το επιδικασθέν πρωτόδικα ποσό γενικών αποζημιώσεων, σε Λ.Κ.3.500 (€5.980). Η περίπτωση αυτή, η απόφαση για την οποία εδόθη από το Ανώτατο Δικαστήριο το έτος 1991, κρίνεται από τα ιδιαίτερα περιστατικά της, ως αυτά αναφέρονται από το Εφετείο στην απόφαση του, ως πιο σοβαρή από αυτή της υπό κρίση υπόθεσης. 52. Στις υποθέσεις June Harsmworth κ. α. ν Salamis Glory κ. α.
(2003)1 Α.Α.Δ. 1617 (συνεκδικαζόμεμνες αγωγές ναυτοδικείου), μία εκ των Εναγόντων, ηλικίας 76 ετών, υπέστη ανοικτό κάταγμα του κάτω τριτημορίου της δεξιάς κνήμης και περόνης. Έφερε επίσης τραύμα μήκους 25 εκατοστόμετρων στην πρόσθια και εξωτερική περιοχή της δεξιάς κνήμης. Λόγω του τραυματισμού της μπορούσε να περπατά μόνο με τη βοήθεια πλαισίου. Η κινητικότητα της είχε περιοριστεί. Αντιμετώπιζε μεγάλη δυσκολία στο να μπαίνει ή να βγαίνει από αυτοκίνητο, ενώ αδυνατούσε να χρησιμοποιεί δημόσια μεταφορικά μέσα. Δεν μπορούσε να απολαμβάνει οικογενειακές εξόδους, ψώνια και περίπατο με το σκύλο της. Είχε αναγκαστεί να μετακομίσει σε μονοόροφο μικρό σπίτι. Ο έντιμος Δ. Α. Δ. (ως ήταν τότε), Νικολαϊδης, επιδίκασε προς όφελος της εν λόγω Ενάγουσας, ποσό γενικών αποζημιώσεων, σε Λ.Κ.15.000 (€25.629). Σε μία από τις άλλες συνεκδικαζόμενες αγωγές, σε Ενάγοντα, ηλικίας 75 ετών, που είχε υποστεί θλαστικό τραύμα στο δεξιό αντιβράχιο, μήκους 4,5 εκατοστομέτρων, κάταγμα της 7ης και 8ης πλευράς αριστερά και διάστρεμμα του αριστερού ώμου, με άλγος στο αριστερό ημιθωράκιο, δεξιό αντιβράχιο και περιορισμό στις κινήσεις του αριστερού ώμου, εκρίθη από τον έντιμο Δικαστή ότι εδικαιούτο υπό μορφή γενικών αποζημιώσεων το ποσό των Λ.Κ.15.000 (€6.834). Οι δύο αυτές περιπτώσεις, η απόφαση για τις οποίες εδόθη περί τα τέλη του έτους 2003, κρίνονται από τα ιδιαίτερα περιστατικά τους, ως αυτά αναφέρονται από τον έντιμο Δικαστή στην απόφαση του, ως πιο σοβαρές, από αυτή της υπό κρίση υπόθεσης (η κάθε μία, φυσικά, σε διαφορετικό βαθμό). 53. Στην υπόθεση Georghios Petrou v Marios Socratous
(1988)1 CLR 595, το Ανώτατο Δικαστήριο, λαμβανομένων υπόψη της φύσης του τραυματισμού του Ενάγοντα - διάστρεμμα αστράγαλου, πρήξιμο και πόνος, εκδορές - και ειδικότερα το γεγονός ότι, καθ' όλη την περίοδο των δύο περίπου μηνών που ήταν με άδεια ασθενείας, υπέφερε πόνο μέτριου βαθμού, αρχικά για περίοδο μερικών ημερών και μετά ταλαιπωρία λόγω του νάρθηκα που του είχε τοποθετηθεί και τον έφερε για περίοδο ενός περίπου μηνός, ότι καμία λειτουργική ανεπάρκεια δεν επήλθε από τον τραυματισμό του και ότι το μοναδικό μόνιμο κατάλοιπο από αυτόν ήταν η ουλή στην εξωτερική πλευρά του κάτω σκέλους του ποδιού του, όχι άσχημης μορφής, μείωσε το επιδικασθέν πρωτόδικα ποσό γενικών αποζημιώσεων, σε Λ.Κ.500 (€854,30). Η περίπτωση αυτή, η απόφαση για την οποία εδόθη από το Ανώτατο Δικαστήριο το έτος 1988, κρίνεται από τα ιδιαίτερα περιστατικά της, ως αυτά αναφέρονται από το Εφετείο στην απόφαση του, ως ολιγότερο σοβαρή από αυτή της υπό κρίση υπόθεσης. 54. Στην υπόθεση Alecos Kyriacou v C.N. Souras & Co Ltd
(1982)1 C.L.R. 138 (αγωγή ναυτοδικείου), o Ενάγοντας, ηλικίας 45 ετών, υπέστη βαθύ ακανόνιστο θλαστικό τραύμα του αριστερού κάτω μέρους του ποδιού του, 12 x 3 εκατοστόμετρων. Υπέστη, αρχικά, μέτριου βαθμού πόνο και ταλαιπωρία, ο οποίος κατά τους επόμενους μήνες είχε μειωθεί σταδιακά. Παρέμεινε εκτός εργασίας, με σχετική άδεια ιατρού, για 45 ημέρες. Ο τραυματισμός του άφησε μόνιμη ουλή, που θα αποτελούσε ένα πιο ευαίσθητο σημείο προς τραυματισμό. Το τραύμα είχε επουλωθεί καλά, χωρίς δημιουργία μυϊκής κήλης, αλλά με ελάχιστη αποδυνάμωση του μυός στο σημείο του τραυματισμού. Ο έντιμος Δ. Α. Δ. (ως ήταν τότε) Μαλαχτός, που εκδίκασε την υπόθεση, του επιδίκασε υπό μορφή γενικών αποζημιώσεων, για τον πόνο και την ταλαιπωρία του, το ποσό των Λ.Κ.350 (€598). Η περίπτωση αυτή, η απόφαση για την οποία εδόθη από το Ανώτατο Δικαστήριο το έτος 1982, κρίνεται από τα ιδιαίτερα περιστατικά της, ως αυτά αναφέρονται από το Εφετείο στην απόφαση του, παρόμοια με αυτή της υπό κρίση υπόθεσης.
  1. Συνεκτιμώντας όλα τα πιο πάνω, τον πόνο και την ταλαιπωρία που ο Ενάγοντας υπέστη συνεπεία του τραυματισμού του, το χρονικό διάστημα που ταλαιπωρήθηκε μέχρι την επούλωση του τραύματος του, την στο μεσοδιάστημα αντιμετώπιση του τραύματος του θεραπευτικά και τις κάποιες ασήμαντες ενοχλήσεις που εξακολουθεί να αντιμετωπίζει ένεκα του δυστυχήματος και ειδικότερα ότι δεν έχει ιατρικά υποστηριχτεί ότι είναι ανίκανος σωματικά για εργασία ή οποιαδήποτε άλλη δραστηριότητα, αλλά και την γενικότερη κατάσταση του, κρίνεται ότι το ποσό των €6.500, αποτελεί για την περίπτωση, δίκαιη και εύλογη αποζημίωση. Ειδικές Αποζημιώσεις
  2. Έχει νομολογηθεί, ότι, οι ειδικές αποζημιώσεις, πρέπει να εξειδικεύονται στην απαίτηση, να καταγράφονται στις έγγραφες προτάσεις με λεπτομέρεια και να αποδεικνύονται με αυστηρότητα, με σαφήνεια και με συγκεκριμένα στοιχεία (Βλ. Παναγή ν Κακόψιτου
(2001)1(Β) Α.Α.Δ. 839, Ανδρέα Πίριλλου ν Ρουπινέττας Κονναρή
(2000)1 Α.Α.Δ. 1153 και Αλεξάνδρου ν Ιωάννου
(1996)1(Β) Α.Α.Δ. 1157).
  1. Ο Ενάγοντας, έδωσε τις ακόλουθες λεπτομέρειες σε ότι αφορά το ποσό των ειδικών αποζημιώσεων που αξιώνει από την Εναγομένη με την Αγωγή του: «Α. Το ποσό των €200 ως έξοδα μεταφοράς του, από τις 02/07/2009 μέχρι 31/08/2009, από την Λευκωσία στο Γενικό Νοσοκομείο Λάρνακας. Β. Το ποσό των €130 ως έξοδα μεταφοράς της οικογένειας του, από τις 21/06/2009 μέχρι τις 02/07/2009 από την Λευκωσία στο Γενικό Νοσοκομείο Λάρνακας. Γ. Το ποσό των €400 ως η αξία των ενδυμάτων που φορούσε κατά το ατυχημα και τα οποία καταστράφηκαν. Δ. Το ποσό των €47,84 για το ιατρικό πιστοποιητικό. Ε. Το ποσό των €478,37 το οποίο αφαιρέθηκε από τον μισθό του Ενάγοντα λόγω της Άδειας Ασθενείας και αφορά το Ταμείο Πρόνοιας. ΣΤ. Το ποσό των €684,81τo οποίο αφαιρέθηκε από τον μισθό του Ενάγοντα λόγω της Άδειας Ασθενείας και αφορά το Ταμείο Κοινωνικών Ασφαλίσεων. Σύνολο: €1.941,02.».
  2. Σε ότι αφορά την δαπάνη του Ενάγοντα για την εξασφάλιση του ιατρικού πιστοποιητικού, Τεκμήριο ΚΜ7, €47,84, αυτή δεν έχει αμφισβητηθεί από πλευράς Εναγομένης και ως εκ τούτου, αποδίδεται στον Εναγόμενο.
  3. Σε ότι αφορά την ισχυριζόμενη δαπάνη του Ενάγοντα που αφορά την δαπάνη του ιδίου και της οικογένειας του για διακίνηση τους από Λευκωσία σε Λάρνακα για όσο καιρό διήρκησε η νοσηλεία του Ενάγοντα στο Γενικό Νοσοκομείο Λάρνακας και μεταγενέστερα η εκεί περίθαλψης του, η γενικότητα με την οποία αξιώθηκαν τα συγκεκριμένα ποσά, δεν ικανοποιεί την υποχρέωση του Ενάγοντα να αποδείξει την υπόθεση του ως προς αυτά με την αναγκαία λεπτομέρεια που επιβάλλεται και ως εκ τούτου, δεν του αποδίδονται. Σε κάθε περίπτωση, η απαίτηση για τα έξοδα διακίνησης της οικογένειας του Ενάγοντος, δεν είναι ούτε και στον απαιτούμενο βαθμό, συμπτωματικά της θεραπείας του τραυματισμού του Ενάγοντος, ώστε να δικαιολογείται η απόδοσης τους (βλ. Zivlas v Municipality of Limassol a. a.
(1975)7 J.S.C. 989). 60. Το ίδιο καταλήγω και σε ότι αφορά την απαίτηση του για «αξία των ενδυμάτων που φορούσε κατά το ατυχημα και τα οποία καταστράφηκαν» (βλ. Ανδριανή Χαραλάμπους ν Μαρίας Χαραλάμπους (Αρ. 2)
(2012)1 Α.Α.Δ. 753). 61. Στρέφομαι τώρα στην απαίτηση του Ενάγοντα για απώλεια εισοδημάτων, ως ισχυρίζεται, κατά την περίοδο που αυτός ήταν με άδεια ασθενείας και αφορούν εισφορές προς το ταμείο προνοίας και κοινωνικών ασφαλίσεων που δεν έλαβε. Σύμφωνα με την νομολογία, η απώλεια εισοδημάτων ενός Ενάγοντα, από την ημέρα του ατυχήματος, μέχρι την ημερομηνία της απόφασης του Δικαστηρίου, επιδικάζονται ως ειδική αποζημίωση (βλ. Τιμόθεος Αντωνίου ν Νίκου Νικολάου κ. α.
(2008)1 Α.Α.Δ. 136 και Fysko v Γεωργίου
(1991)1 Α.Α.Δ. 1014). 62. Σύμφωνα με την αποδεκτή μαρτυρία, κατά τον χρόνο του δυστυχήματος, ο Ενάγοντας, ήταν ωρομίσθιος κυβερνητικός υπάλληλος. Ως αναφέρθηκε από το Ανώτατο Δικαστήριο στην υπόθεση Δημήτρη Κωνσταντίνου κ. α. ν Κυπριακής Δημοκρατίας
(2004)3 Α.Α.Δ. 577, πρόκειται για απασχόληση βάσει σχέσης ιδιωτικού δικαίου, με το κράτος ως εργοδότη (προς εξασφάλιση χειρονακτικής εργασίας) και ως εκ τούτου, οι ωρομίσθιοι κυβερνητικοί εργάτες, δεν αποτελούν μέρος της δημόσιας υπηρεσίας. Η άδεια ασθενείας του ωρομίσθιου κυβερνητικού προσωπικού, προβλέπεται στους Κανονισμούς των Όρων Απασχόλησης Ωρομίσθιου Κυβερνητικού Προσωπικού και στους Κανονισμούς που διέπουν την Διαχείριση του Σχεδίου Ιατροφαρμακευτικής Περίθαλψης και Ευημερίας του Τακτικού Ωρομίσθιου Κυβερνητικού Προσωπικού. Όσοι ωρομίσθιοι κυβερνητικοί εργάτες είναι μέλη του Σχεδίου Ιατροφαρμακευτικής Περίθαλψης και Ευημερίας του Τακτικού Ωρομίσθιου Κυβερνητικού Προσωπικού δικαιούνται σε άδεια ασθενείας (αναλόγως κατηγοριοποίησης σε τακτικό, έκτακτο, εποχιακό ωρομίσθιο κυβερνητικό προσωπικό).
  1. Ένα πρόσωπο που υφίσταται σωματικές βλάβες μπορεί να λάβει οικονομική υποστήριξη από πολλές άλλες πηγές, άλλες από αυτή των αποζημιώσεων από αδικοπραξία. Π. χ. κοινωνικές ασφαλίσεις, επιδόματα ασθενείας, συντάξεις. Πολύ συχνά, στα διάφορα σχετικά συγγράμματα, αυτά αποκαλούνται και ως «παράπλευρα ωφελήματα». Αυτά, σύμφωνα με την γενική αρχή στο δίκαιο των αστικών αδικημάτων, σε ότι αφορά τον προσδιορισμό των αποζημιώσεων, πρέπει να αφαιρούνται από την συνολική αποζημίωση που επιδικάζεται σε ένα ενάγοντα, καθότι μειώνουν την απώλεια του. Σε ότι αφορά ειδικά τις παροχές κοινωνικής ασφάλισης από το κράτος, η γενική αρχή του κοινού δικαίου, ήταν, ότι, αυτές, έπρεπε να αφαιρούνται και δεν έπρεπε να επιδικάζονται ως αποζημίωση, επί τη βάσει του ότι ο ενάγων δεν μπορούσε να αποζημιώνεται δύο φορές για την ίδια ζημιά. Το ζήτημα έχει πλέον ρυθμιστεί στο Ηνωμένο Βασίλειο νομοθετικά. Στην Κύπρο, η ρύθμισης γίνεται από το Άρθρο 65(β) του κεφ.
  2. Σύμφωνα με αυτό: «Κατά τov υπoλoγισμό της απoζημίωσης πoυ πρέπει vα πληρωθεί εξαιτίας αστικoύ αδικήματoς δεv λαμβάvεται καθόλoυ υπόψη oπoιoδήπoτε πoσό - . τo oπoίo καταβλήθηκε ή τo oπoίo πρέπει vα καταβληθεί από τo Ταμείo Κoιvωvικώv Ασφαλίσεωv ως παρoχή ή επίδoμα σε ασφαλισμέvo πρόσωπo συvεπεία τωv ίδιωv περιστάσεωv oι oπoίες δημιoυργoύv τη voμική υπoχρέωση για απoζημίωση σε σχέση με τo αστικό αυτό αδίκημα» (η υπογράμμιση και η έμφαση είναι δική μου). Στην προκείμενη περίπτωση, η μαρτυρία του ΜΕ2, ότι, λόγω του καθεστώτος εργοδότησης του Ενάγοντα, ως τακτικού ωρομίσθιου κυβερνητικού υπαλλήλου, λόγω της άδειας ασθενείας που έλαβε, έχει ζημιωθεί των εισφορών που θα είχε πιστωθεί για σκοπούς σύνταξης προς το Ταμείο Κοινωνικών Ασφαλίσεων, από το οποίο δεν έλαβε καμία σχετική παροχή, δεν δικαιολογεί, στον απαιτούμενο βαθμό, την σχετική απαίτηση του Ενάγοντα για να του αποδοθεί, καθότι, δεν έχει αποδειχθεί (και ειδικότερα σε ποιο βαθμό) ότι, η σύνταξης του Ενάγοντος θα μειωθεί, λόγω της μη συνεισφοράς από τον εργοδότη του προς το εν λόγω ταμείο του εν λόγω ποσού• που, σε κάθε περίπτωση, είναι μία υποχρέωση που επιβάλλεται από τον νόμο και είναι συνυφασμένη με το γεγονός της εργασίας (βλ. Ευριπίδης Συκοπετρίτης Λτδ ν Λάμπρου Αθηνάκη
(2005)1 Α.Α.Δ. 844, Άριστος Αριστοδήμου ν Ανδρέα Πέτρου
(1995)1 Α.Α.Δ. 980, Lazaros Lazarou v S. CH. Ieropoulos & Co Ltd
(1982)1 C.L.R. 99, Hussain v New Taplow Paper Mills Ltd
(1988)1 AllER 541, HL και στο σύγγραμμα του έντιμου Δ. Δ. Δ. (ως ήταν τότε) Φ. Νικολαϊδη, Αποζημιώσεις Για Σωματικές Βλάβες, σελ. 14 και 15). 64. Σε ότι αφορά την απαίτηση του Ενάγοντα για την ζημιά του από τις εισφορές που θα είχε πιστωθεί για σκοπούς του Ταμείου Προνοίας του, καταλήγω, στην βάση της ανάλυσης που ακολουθεί, ότι αυτή είναι δικαιολογημένη. Είναι αρχή του κοινούδικαίου, ότι, όπου ένας ενάγοντας έχει αποζημιωθεί ή έχει λάβει χρηματικό όφελος από κάποια άλλη πηγή, άλλη από κοινωνικής ασφάλισης, το ζήτημα της αφαίρεσης του από τις αποζημιώσεις, εξαρτάται από την φύση αλλά και την πηγή του ωφελήματος. Κάποια οφέλη (εισπράξεις) δεν λαμβάνονται υπόψη, ως παράπλευρα οφέλη («collateral benefits»). Το επαγγελματικό επίδομα ασθενείας, είναι αφαιρετέο εάν πληρώνεται ως όρος της σύμβασης εργοδότησης του ενάγοντος (εκτός και εάν υπάρχει συμβατική υποχρέωση επιστροφής του με την ανάκτηση αποζημίωσης ένεκα ευθύνης τρίτου από αστικό αδίκημα). Και αυτό, γιατί, το επίδομα ασθενείας, λογίζεται ως μερική υποκατάσταση του κέρδους από εργασία και το ακριβώς αντίθετο μίας σύνταξης, η οποία είναι πληρωτέα μόνο μετά την διακοπή της εργοδότησης. Εντούτοις, διαφορετικά αντικρίζονται οι περιπτώσεις κατά τις οποίες υπάρχει κάποια άμεση ή έμμεση σύνδεση μεταξύ των ωφελημάτων που έλαβε ο ενάγοντας, με τους μισθούς που απώλεσε (π. χ. εκεί που το επίδομα ασθενείας αποτελεί μέρος της γενικότερης διάρθρωσης του μισθού), οπόταν το επαγγελματικό επίδομα ασθενείας, δεν είναι αφαιρετέο και ισχύουν τα όσα κατ' αναλογία ισχύουν και με τις επαγγελματικές συντάξεις αναπηρίας, όπου, κατ' ουσία, θεωρείται ως όφελος που έχει «αγορασθεί» από τον Ενάγοντα Foxley v Olton [1965] 2 QB 306, Parry v Cleaver [1970] AC 1, Dews v National Coal Board, [1987] IRLR 330, Hussain v New Taplow Paper Mills Ltd
(1988)1 AllER 541, HL, Smoker v London Fire and Civil Defence Authority [1991] IRLR 271 και Longden v British Coal Corporation [1995] IRLR 642). Στην προκείμενη περίπτωση, ο Ενάγοντας, σύμφωνα με την μαρτυρία του ΜΕ2, λόγω της άδειας ασθενείας του και της απώλειας των μισθών του, απώλεσε το σχετικό ποσό συνεισφοράς, δια του οποίου, εάν δεν τραυματιζόταν εξ υπαιτιότητας του Ενάγοντα, θα πληρωνόταν στο Ταμείο Προνοίας του. [Ε]. ΚΑΤΑΛΗΞΗ 65. Κατ' ακολουθίαν των όσων έχουν προαναφερθεί, η Αγωγή του Ενάγοντα εναντίον της Εναγομένης επιτυγχάνει μερικώς και συνεπώς εκδίδεται απόφαση υπέρ του Ενάγοντος και εναντίον της Εναγομένης ως ακολούθως: Α. Για το ποσό των €526,21, ως ειδικές αποζημιώσεις, με νόμιμο τόκο επί του ποσού των €263,11 ετησίως, από την 21/06/2009 μέχρι εξοφλήσεως (Βλ. Φοινικαρίδης ν Γεωργίου
(1991)1 Α.Α.Δ. 475). Β. Για το ποσό των €6.500, ως γενικές αποζημιώσεις, με νόμιμο τόκο επί του εν λόγω ποσού, ετησίως, από την 01/06/2011 (ήτοι από την ημερομηνία καταχώρισης της παρούσας Αγωγής) μέχρι εξοφλήσεως (Βλ. Άρθρο 58Α του περί Αστικών Αδικημάτων Νόμου, Κεφ. 148 και Καμπούρης ν Εταιρείας Βιοχρώμ Λτδ.
(2005)1 (Β) Α.Δ.Δ. 1246). 66. Τα έξοδα επιδικάζονται υπέρ του Ενάγοντα και εναντίον της Εναγομένης, ως αυτά θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και θα εγκριθούν από το Διδακτήριο. (Υπ.) __________________________ ΜΙΧΑΛΗΣ Γ. ΛΟΪΖΟΥ, Ε. Δ. Πιστό αντίγραφο Πρωτοκολλητής [1] Υπάρχει υπό τις περιστάσεις το πεδίο για ένα τέτοιο συμπέρασμα («inference») από την αποδεχτή μαρτυρία. Βλ. την υπόθεση British Raileays Board v Herrington (A. P.) [1972] 2 WLR 537, στην οποία αναφέρθηκαν τα εξής σχετικά από τον Λόρδο Diplock: «The Appellants, ..., elected to call no witnesses, thus depriving the court of any positive evidence as to whether the condition of the fence and the adjacent terrain had been noticed by any particular servant of theirs or as to what he or any other of their servants either thought or did about it. This is a legitimate tactical move under our adversarial system of litigation. But a defendant who adopts it cannot complain if the court draws from the facts which have been disclosed all reasonable inferences as to what are the facts which the defendant has chosen to withhold. A court may lake judicial notice that railway lines are regularly patrolled by linesmen and gangers. In the absence of evidence to the contrary, it is entitled to infer that one or more of them in the course of several weeks noticed what was plain for all to see. Anyone of common sense would realise the danger that the state of the fence so close to the live rail created for little children coming to the meadow to play. As the Appellants elected to call none of the persons who patrolled the line there is nothing to rebut the inference that they did not lack the common sense to realise the danger. A court is accordingly entitled to infer from the inaction of the Appellants that one or more of their employees decided to allow the risk to continue of some child crossing the boundary and being injured or killed by the live rail rather than to incur the trivial trouble and expense of repairing the gap in the fence.». (η υπογράμμιση και η έμφαση είναι δική μου) [2] Για ερμηνεία του όρου «ακίνητη ιδιοκτησία», βλ. το Άρθρο 2 του περί Ακίνητης Ιδιοκτησίας (Διακατοχή, Εγγραφή και Εκτίμηση) Νόμου, Κεφ. 224 και την απόφαση του Εφετείου στην υπόθεση Καίσσαρας Πιριπίτσης κ. α. ν Δήμου Λευκωσίας
(1997)1 Α.Α.Δ. 385. [3] Που πρέπει να σημειωθεί, ότι, η επικινδυνότητα της, δεν αμφισβητήθηκε ευθέως από πλευράς Εναγομένης, η οποία έδωσε έμφαση για την υπεράσπιση της στους λόγους που ο Ενάγοντας βρέθηκε στο χώρο της ακίνητης ιδιοκτησία όπου επισυνέβη το επίδικο ατύχημα. [4] Ως αναφέρεται στην υπόθεση, Α.Π. Φραγκεσίδης & Σια Λτδ. ν Ιωάννη Μάμα
(1989)1 Α.Α.Δ. 70, με παραπομπή στην υπόθεση London Graving Dock Co., Ltd., v. Horton [1951] 2 All E.R. 1 και στην σχετική για το ζήτημα ρήση του Λόρδου Poter, «... 'unusual' is used in an objective sense and means such danger as is not usually found in carrying out the task or fulfilling the function which the invitee has in hand, though what is unusual will, of course, vary with the reasons for which the invitee enters the premises» (η υπογράμμιση και η έμφαση είναι δική μου). [5] Ως αναφέρεται στην υπόθεση, Α.Π. Φραγκεσίδης & Σια Λτδ. ανωτέρω, «ο προσκαλών έχει ευθύνη για κίνδυνο τον οποίο γνωρίζει, ή οφείλει να γνωρίζει. Έχει υποχρέωση να γνωρίζει εκείνο που ένας λογικός άνθρωπος γνωρίζει ή θεωρείται ότι γνωρίζει.» (η υπογράμμιση και η έμφαση είναι δική μου). Βλ. επίσης την Hawkins v Goulsdon and Purley Urban District Council [1954] 1 All E.R. 97, παραπομπή στην οποία γίνεται στην Α.Π. Φραγκεσίδης & Σια Λτδ. ανωτέρω. [6] Επαρκής διαχωρισμός από απόψεως χρόνου, τόπου ή περιστάσεων, των αντίστοιχων περιπτώσεων αμέλειας Ενάγοντος και Εναγομένου, επηρεάζει την κρίση του Δικαστηρίου (βλ. Stapley v Gypsum Mines Ltd [1953] AC 663, Norris v W. Moss & Sons Ltd [1954] 1 WLR 346 και Ginty v Belmont Building Supplies Ltd [1959] 1 AllER 414). Όπως επίσης, επηρεάζει και η διαπίστωσης ότι, το φταίξιμο του Ενάγοντος, είναι τόσο αναμεμειγμένο με την κατάσταση πραγμάτων που επήλθε από την διαγωγή του Εναγομένου, ώστε να είναι λογικό να ειδωθεί ότι έχει συνεισφέρει στο ατύχημα (βλ. Admiralty Commissioners v SS Volute [1922] 1 AC 129). [7] Σημειώνεται εδώ, η ερμηνεία που δίδεται από το Άρθρο 57
(7)του Κεφ. 148, στον όρο «πταίσμα», που χρησιμοποιείται στο εδάφιο
(1)του ιδίου. Ότι, δηλαδή, σημαίνει «αμέλεια, παράβαση υπoχρέωσης η oπoία απoρρέει από κάπoιo vόμo ή άλλη πράξη ή παράλειψη από τηv oπoία πηγάζει ευθύvη σε αστικό αδίκημα ή από τηv oπoία θα ηδύvατo vα εδρεωθεί η υπεράσπιση της συvτρέχoυσας αμέλειας, εκτός από τo Νόμo αυτό.». [i] Βλ. Mirza Feiz Hasan v Μιχάλη Ανδρέου, ECLI:CY:AD:2015:A803, Πολιτική Έφεση Αρ. 2/2011, ημερομηνίας 02/12/2015. [ii] Βλ. Χρίστος Χριστοφή ν Δημήτρη Γρηγορίου ECLI:CY:AD:2015:A674, Πολιτική Έφεση Αρ. 36/2010, ημερομηνίας 13/10/2015, Federal Bank of Lebanon (SAL) v Σιακόλα
(2011)1Β ΑΑΔ 1422, Γιασεμή ν Ρούσου
(1996)1 Α.Α.Δ. 1098, Wynne v Mavronicola
(2009)1 A.A.Δ. 1138, Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος ν Χ΄΄Νέστορος
(1990)1 Α.Α.Δ. 41 και Kades v Nicolaou and Another
(1986)1 C.L.R. 212. [iii] Βλ. Paphos Stone Estates v Ζαβρού κ. α
(1998)1 Α.Α.Δ. 1854, Κυριακίδης κ. α. ν Tiba Publishing Ltd
(1998)1 Α.Α.Δ. 1894, Al Ittihad Al Watani κ. α. ν Χρίστου Παπαδόπουλου
(2000)1Γ Α.Α.Δ. 1924, Ιωάννης Τσιαττές ν Solomonides (Cartridges Industries) Ltd
(2009)1 A.A.Δ. 974. [iv] Βλ Ησαϊας Ιωαννίδης ν Αστυνομίας
(2012)2 Α.Α.Δ. 640 και Μάριος Ουλούπη ν Γεώργιου Χρίστο κ. α.
(1999)1Γ Α.Α.Δ 1508. [v] Αναφέρει το Εφετείο στην υπόθεση Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος (Κύπρου) Λτδ ν Γιώργος Οικονόμου, ECLI:CY:AD:2014:A786, Πολιτική Έφεση Αρ. 335/2009, ημερομηνίας 17/10/2014: «Η Τράπεζα φέρει το βάρος απόδειξης του ύψους της απαίτησής της. Σε περίπτωση που ικανοποιήσει το Δικαστήριο ότι η εκδοχή της ήταν πιο πιθανή παρά όχι, τότε δικαιούται σε απόφαση (Μπούλος Μαρσέλ κ.ά. ν. Λαικής Κυπριακής Τράπεζας Λτδ
(2001)1 ΑΑΔ 1858). Σε περίπτωση όπου υπάρχει μόνο μία εκδοχή ως προς τα γεγονότα, τότε συνήθως αυτό που απομένει να εξεταστεί, εκτός αν υπάρχουν εγγενείς δυσκολίες σε σχέση με το μάρτυρα και την αξιοπιστία του, είναι αν τα γεγονότα, όπως βρίσκονται ενώπιον του Δικαστηρίου είναι αρκετά για να αποδείξουν την υπόθεση στο αναγκαίο επίπεδο (Barry Wynne v. David Costaki Mavronicola ως διαχειριστή της περιουσίας του Κωστάκη Δαυίδ Μαυρονικόλα
(2009)1Β ΑΑΔ 1138). Συνήθως τέτοια θέματα εγείρονται σε υποθέσεις όπου δεν εμφανίζεται ο αντίδικος, όπως ήταν και τα γεγονότα στην υπόθεση Barry Wynne (πιο πάνω). Στην προκείμενη όμως περίπτωση, ο εφεσίβλητος έλαβε μέρος στη διαδικασία. Αρχικά με δικηγόρο και στην πορεία, μετά την απόσυρση του δικηγόρου του, αφού ολοκληρώθηκε η μαρτυρία της Τράπεζας, αυτοπροσώπως, χωρίς όμως να δώσει μαρτυρία ή να κλητεύσει άλλο μάρτυρα. Αποτέλεσμα τούτου ήταν να παραμείνει μόνο μία εκδοχή ενώπιον του Δικαστηρίου. Η κατάθεση του Τεκμηρίου 21, το οποίο αποτελούσε μέρος του τραπεζικού βιβλίου και περιείχε όλες τις καταγραφές των πράξεων που έγιναν σε σχέση με τον επίδικο λογαριασμό, δεν άφηνε περιθώριο στο Δικαστήριο να προβεί σε δική του λογιστική έρευνα για επιβεβαίωση των διαφόρων ποσών που περιλαμβάνονταν σ΄ αυτόν.». [vi] Βλ. Χρίστος Χριστοφή ν Δημήτρη Γρηγορίου ECLI:CY:AD:2015:A674, Πολιτική Έφεση Αρ. 36/2010, ημερομηνίας 13/10/2015. [vii] Βλ. Sayed v Του Πλοίου «M/V Mary John» κ. α.
(2002)1 Α.Α.Δ. 661. [viii] Βλ. Χ. Γεωργίου ν Δημοκρατίας
(1995)2 Α.Α.Δ. 174, C & A Pelecanos Associates Ltd v Πελεκάνου
(1999)1(Β) Α.Α.Δ. 1273, Al Ittihad Al Watani κ. α. ν Χρίστου Παπαδόπουλου
(2000)1Γ Α.Α.Δ. 1924, Παπακόκκινου κ.α. ν Σμιρλή κ.α.
(2001)2 Α.Α.Δ. 506, Ιωάννης Τσιαττές ν Solomonides (Cartridges Industries) Ltd
(2009)1 A.A.Δ. 974, Pissis Ltd v La Baguette Boulangerie-Patisserie Ltd, ECLI:CY:AD:2015:A638, Πολιτική Έφεση Αρ. 135/2010, ημερομηνίας 30/09/2015, Mirza Feiz Hasan v Μιχάλη Ανδρέου, ECLI:CY:AD:2015:A803, Πολιτική Έφεση Αρ. 2/2011, ημερομηνίας 02/12/2015 και C. Roushas Trading and Development Ltd v Μιχάλη Μωσαϊκού, ECLI:CY:AD:2016:A429, Πολιτική Έφεση Αρ. 273/2011, ημερομηνίας 15/09/2016. [ix] Βλ. Στυλιανίδης ν Χατζηπιέρα
(1992)1 Α.Α.Δ. 1056, Αθανασίου κ. α. ν Κουνούνη
(1997)1 Α.Α.Δ. 614, Baloise Insurance Co Ltd v Κατωμονιάτη κ. α.
(2008)1 Α.Α.Δ. 1275 και Tekinder Pal κ. α. ν Δημοκρατίας
(2010)2 Α.Α.Δ. 551. [x] Βλ. Sayed v Του Πλοίου «M/V Mary John» κ. α.
(2002)1 Α.Α.Δ. 661. [xi] Το Άρθρο 51
(2)(β) του Κεφ. 148, προνοεί: «Υπoχρέωση, vα μηv επιδεικvύεται αμέλεια υφίσταται στις πιo κάτω περιπτώσεις, δηλαδή- . (β) o κάτoχoς ακίvητης ιδιoκτησίας υπέχει τέτoια υπoχρέωση έvαvτι κάθε πρoσώπoυ πoυ τελεί vόμιμα, καθώς και έvαvτι τoυ κυρίoυ oπoιασδήπoτε ιδιoκτησίας πoυ απoκτήθηκε vόμιμα, εvτός, επί ή τόσov πλησίov της ακίvητης αυτής ιδιoκτησίας ώστε κατά τη συvήθη πoρεία τωv πραγμάτωv vα επηρεάζεται από τηv αμέλεια: Νoείται ότι o κύριoς και o κάτoχoς ακίvητης ιδιoκτησίας υπέχoυv από κoιvoύ τέτoια υπoχρέωση σε σχέση με τη συvτήρηση και τηv επισκευή της ακίvητης αυτής ιδιoκτησίας, έvαvτι κάθε πρoσώπoυ πoυ δεv βρίσκεται, καθώς και έvαvτι τoυ κυρίoυ ιδιoκτησίας πoυ δεv βρίσκεται εvτός ή επί της ακίvητης αυτής ιδιoκτησίας ή εvτός ή επί oπoιασδήπoτε ακίvητης ιδιoκτησίας η oπoία συvέχεται και κατέχεται μαζί με τηv ακίvητη αυτή ιδιoκτησία από τov κύριo και τov κάτoχo της ή από τov καθέvα από αυτoύς: Νoείται περαιτέρω ότι o κάτoχoς ακίvητης ιδιoκτησίας δεv υπέχει τέτoια υπoχρέωση σε σχέση με τηv κατάσταση ή τη συvτήρηση ή τηv επισκευή της ακίvητης αυτής ιδιoκτησίας έvαvτι απλoύ αδειoύχoυ (bare licensee) o oπoίoς βρίσκεται ή η ιδιoκτησία τoυ oπoίoυ βρίσκεται, εvτός ή επί της ακίvητης αυτής ιδιoκτησίας, παρά μόvo για πρoειδoπoίηση αυτoύ, για oπoιoδήπoτε κρυμμέvo ή απαρατήρητo κίvδυvo εvτός ή επί ακίvητης ιδιoκτησίας, τov oπoίo o κάτoχoς γvωρίζει ή πρέπει κατά τεκμήριo vα θεωρηθεί ότι γvωρίζει. Για τoυς σκoπoύς τoυ άρθρoυ αυτoύ "απλός αδειoύχoς" σημαίvει oπoιoδήπoτε πρόσωπo τo oπoίo εισέρχεται vόμιμα σε ακίvητη ιδιoκτησία άλλως παρά- (i) σε σχέση με εργασία στηv oπoία έχει συμφέρov o κάτoχoς της ακίvητης ιδιoκτησίας͘ ή (ii) κατά τη vόμιμη εκτέλεση δημόσιoυ καθήκovτoς βάσει τωv διατάξεωv oπoιoυδήπoτε voμoθετήματoς ή άλλως πως, και περιλαμβάvει τoυς πρoσκαλεσμέvoυς, εκτός αυτoύς πoυ είvαι με αμoιβή, και τoυς υπηρέτες τoυ κατόχoυ της ακίvητης ιδιoκτησίας.». [xii] Ταυτόσημο σε πρόνοιες με το Section 1
(1)του αγγλικού Law Reform (Contributory Negligence) Act 1945. [xiii] Βλ. Θεράπων Μιχαήλ ν Ιωάννου & Παρασκευαϊδης Λτδ. κ. α.
(1998)1 Α.Α.Δ. 1494, Owens v Brimmell [1977] QB 859, Limbrick v French [1993] PIQR P121 και Stanton v Collinson [2010] EWCA Civ 81. [xiv] Βλ. Θεράπων Μιχαήλ ν Ιωάννου & Παρασκευαϊδης Λτδ. κ. α.
(1998)1 Α.Α.Δ. 1494. [xv] Βλ. Σχολική Εφορεία Στροβόλου ανωτέρω και Άθως Αγγελίδης ν Κάτιας Α. Λούτσιου
(2010)1 Α.Α.Δ. 200. [xvi] Βλ. Γεωργική Εταιρεία Πλατωνιά Λτδ ν Mohhamad Al Sharif
(2012)1 Α.Α.Δ. 28 και Νέοόφυτος Σολωμού ν Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας
(2009)1 Α.Α.Δ.
  1. [xvii] Βλ. Nance v British Columbia Electric Railway Co. Ltd [1951] AC
  2. [xviii] Βλ. Γεωργική Εταιρεία Πλατωνιά Λτδ ν Mohhamad Al Sharif
(2012)1 Α.Α.Δ. 28, Θεράπων Μιχαήλ ν Ιωάννου & Παρασκευαϊδης Λτδ. κ. α.
(1998)1 Α.Α.Δ. 1494, Κυριάκου Ηρακλέους ν Στέλιου Χήρα κ. α.
(1996)1 Α.Α.Δ. 1374, Owens v Brimmell [1977] QB 859, Limbrick v French [1993] PIQR P121 και Stanton v Collinson [2010] EWCA Civ
  1. [xix] Βλ. Froom v Butcher [1976] QB 286, O'Connell v Jackson [1972] 1 QB 270 και Capps v Miller [1989] 2 AllER
  2. [xx] Βλ. Jones v Livox Quarries Ltd [1952] 2 QB
  3. [xxi] Βλ. Jones v Livox Quarries Ltd [1952] 2 QB
  4. [xxii] Βλ. επίσης Reeves v Chief Commissioner of the Metropolis [2000] 1 AC
  5. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο

🔗 Στην επίσημη πηγή

Επεξήγηση AI βάσει του επίσημου κειμένου του νόμου. Ενδεικτική, δεν υποκαθιστά νομική συμβουλή.