← Κύπρος

Μηνάς Παπασταύρου ν. Georgi Vasilev Ivanof, Αρ. Αγωγής: 7524/10, 16/4/2018

Μηνάς Παπασταύρου ν. Georgi Vasilev Ivanof, Αρ. Αγωγής: 7524/10, 16/4/2018 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLEF:2018:A236 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ Ενώπιον: Μ. Παπαδοπούλου, Ε. Δ. Αρ. Αγωγής: 7524/10 Μεταξύ: Μηνάς Παπασταύρου Ενάγοντα και Georgi Vasilev Ivanof Εναγομένου Ημερομηνία: 16 Απριλίου,

  1. Για τον Ενάγοντα: κ. Κούτρας Για τον Εναγόμενο: κα Καραολιά ΑΠΟΦΑΣΗ Με το γενικά οπισθογραφημένο κλητήριο ένταλμα ο Ενάγοντας αξιοί εναντίον του Εναγομένου ειδικές και γενικές αποζημιώσεις για ζημιές που υπέστη σε τροχαίο ατύχημα στις 21.6.
  2. Σύμφωνα με την Έκθεση Απαιτήσεως ο Ενάγοντας κατά τον ουσιώδη χρόνο ήταν ηλικίας 42 ετών και εργάζετο στην Τράπεζα Κύπρου ως χειριστής των φακελωτικών μηχανών. Κατά την 21.6.2010 ο Ενάγοντας περπατούσε στο πεζοδρόμιο της Λεωφ. Ι. Κρανιδιώτη όταν ο Εναγόμενος κινήθηκε αριστερότερα, έχασε τον έλεγχο του και, αφού ανέβηκε στο πεζοδρόμιο, χτύπησε και τραυμάτισε τον Ενάγοντα. Από το ατύχημα αυτό ο Ενάγοντας υπέστη σωματικές βλάβες και ειδικές ζημιές, ενώ αδυνατεί πλέον να ανταποκριθεί στις ανάγκες της εργασίας του με αποτέλεσμα να υφίσταται μείωση απολαβών. Με την Υπεράσπιση του ο Εναγόμενος αρνείται την απαίτηση του Ενάγοντα, ισχυριζόμενος ότι το ατύχημα επεσυνέβη λόγω του ότι κάποιο τρίτο όχημα κινείτο με μεγάλη ταχύτητα στη λωρίδα που ο Εναγόμενος είχε εισέλθει και χτύπησε τον Ενάγοντα κατά την προσπάθεια του να αποφύγει την σύγκρουση με το όχημα αυτό. Αρνείται τις ισχυριζόμενες λεπτομέρειες σωματικών βλαβών του Ενάγοντα και τις ειδικές ζημιές αυτού και ισχυρίζεται ότι δεν υφίσταται οποιοδήποτε μόνιμο κατάλοιπο ή οποιαδήποτε μονιμότητα η οποία θα επηρεάσει την ζωή του Ενάγοντα. Ο Ενάγοντας καταχώρησε την 14.3.2012 Απάντηση στην Υπεράσπιση με την οποία εμμένει στους ισχυρισμούς του που περιέχονται στην Έκθεση Απαιτήσεως. Την 24.1.2017 η ευπαίδευτος συνήγορος για τον Εναγόμενο δήλωσε ότι ο Εναγόμενος αποδέχεται πλήρη ευθύνη σε σχέση με το επίδικο ατύχημα και άρα παρέμειναν προς εκδίκαση οι γενικές και ειδικές αποζημιώσεις. Σε διάφορα στάδια της ακροαματικής διαδικασίας δηλώθηκαν ως παραδεκτά γεγονότα τα πιο κάτω (όπως τελικώς διαμορφώθηκαν):
  3. Ο Ενάγοντας κατά πάντα ουσιώδη χρόνο ήταν ηλικίας 42 ετών, ύπανδρος και εργαζόταν στην Τράπεζα Κύπρου.
  4. Κατά ή περί τις 21.6.2010 ο Εναγόμενος οδηγούσε το όχημα του με αρ. εγγραφής YF169 κατά μήκος της Λεωφ. Ι. Κρανιδιώτη στα Λατσιά με κατεύθυνση τη Λεωφ. Αρχιεπισκόπου Μακαρίου Γ. Σε κάποιο σημείο του δρόμου ένεκεν αμέλειας του κινήθηκε αριστερότερα της πορείας του, έχασε τον έλεγχο του οχήματος του και αφού ανέβηκε στο αριστερό πεζοδρόμιο, κτύπησε και τραυμάτισε τον ενάγοντα ο οποίος εκείνη τη στιγμή περπατούσε στο πεζοδρόμιο στην ίδια κατεύθυνση με τον εναγόμενο, με αποτέλεσμα να τον τραυματίσει.
  5. Το δυστύχημα επεσυνέβη ένεκα της αμέλειας του Εναγομένου.
  6. Ο Ενάγοντας έλαβε επίδομα ασθενείας από το Ταμείο Κοινωνικών Ασφαλίσεων για την περίοδο από 21.6.2010 μέχρι 31.1.
  7. Ως αποτέλεσμα του δυστυχήματος ο Ενάγοντας υπέστη τις πιο κάτω ειδικές ζημιές:
  8. ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΛΕΠΤΟΜΕΡΕΙΕΣ ΠΑΡΑΠΕΜΠΤΙΚΟ ΠΟΣΟ ΑΡ. ΕΠΙΤΑΓΗΣ 20/7/2010 JASCO MEDICAL LTD ΝΑΙ - 8/7/2010 645 70023121 08/07/2010 ΦΑΡΜ. ΝΙΚΟΣ ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΝΑΙ - 7/7/2010 121,40 ΜΕΤΡΗΤΑ 02/08/2010 ΓΕΝ. ΝΟΣ. ΛΕΥΚ. ΕΞΟΔΑ ΠΕΡΙΘΑΛΨΗΣ (21/06/2010-07/07/2010) 6.473,84 70023122 11/10/2010 jasco medical ltd (μπαστουνι) όχι 20.00 μετρητα 31/08/2010 φυσιοθεραπείες ναι - 0405510 340,00 70023124 30/09/2010 φυσιοθεραπείες ναι-0405510 500,00 700231127 30/10/2010 φυσιοθεραπείες ναι - 0405510 500,00 70023133 29/10/2010 υδροθεραπεια ναι - 0405510 600,00 70023134 02/12/2010 υδροθεραπεια ναι - 0405510 360,00 70023136 30/11/2010 φυσιοθεραπείες ναι-638752 500,00 70023135 18/01/2011 υδροθεραπεια ναι 360,00 70023138 23/12/2010 φυσιοθεραπείες ναι-638752 350,00 70023137 01/02/2011 φυσιοθεραπείες ναι - 638752 250,00 70023141 αστυνομικη εκθεση 85,00 μετρητα 03/08/2010 γενικο νοσοκομειο λευκωσιασ επισκεψη 20,50 μετρητα 03/08/2010 ακτινογραφιεσ ναι-217166 37,58 μετρητα 05/10/2010 γενικο νοσοκομειο λευκωσιασ επισκεψη 20,50 μετρητα 05/10/2010 ακτινογραφιεσ ναι 18,79 μετρητα 10/08/2010 γενικο νοσοκομειο λευκωσιασ επισκεψη 20,50 μετρητα 08/09/2010 γενικο νοσοκομειο λευκωσιασ επισκεψη 20,50 μετρητα 08/09/2010 ακτινογραφιεσ ναι - 229871 18,79 μετρητα 25/08/2010 γενικο νοσοκομειο λευκωσιασ επισκεψη 20,50 μετρητα 14/09/2010 γενικο νοσοκομειο λευκωσιασ επισκεψη 20,50 μετρητα 14/09/20140 ακτινογραφιεσ ναι-236623 56,37 μετρητα 16/11/2010 γενικο νοσοκομειο λευκωσιασ επισκεψη 20,50 μετρητα 07/12/2010 γενικο νοσοκομειο λευκωσιασ επισκεψη 20,50 μετρητα 10/12/2010 ακτινογραφιεσ ναι - 258946 18,79 μετρητα 04/02/2011 γενικο νοσοκομειο λευκωσιασ επισκεψη 18,79 μετρητα 22/02/2011 γενικο νοσοκομειο λευκωσιασ επισκεψη 20,50 μετρητα 02/03/2011 γενικο νοσοκομειο λευκωσιασ επισκεψη 20,50 μετρητα 09/03/2011 γενικο νοσοκομειο λευκωσιασ επισκεψη 47,84 μετρητα 31/03/2011 γενικο νοσοκομειο λευκωσιασ επισκεψη 20,50 μετρητα 19/04/2011 δρ. ηλιασ γεωργιου (επισκεψεισ και ιατρικο πιστοποιητικο) 450,00 70023149 01/03/2011 φυσιοθεραπείες ναι-02/03/2011 375,00 70023146 03/05/2011 γενικο νοσοκομειο λευκωσιασ ναι 20,50 μετρητα 19/05/2011 γενικο νοσοκομειο λευκωσιασ ναι/ηλεκτροεγκ εφαλογραφημα 96,58 μετρητα 31/05/2011 γενικο νοσοκομειο λευκωσιασ ναι 20,50 μετρητα 15/06/2011 γενικο νοσοκομειο λευκωσιασ ναι/ mri εγκεφαλο 211,87 visa ΣΥΝΟΛΟ 12.722,14
  9. Οι Ειδικές ζημιές ανέρχονται σε ποσό €28.000 το οποίο περιλαμβάνει και το ποσό των €12.722,14 της παραγράφου 7 πιο πάνω και την απώλεια μισθών από 21.6.2010 - 22.2.2011 δικαιολογημένης απουσίας από την εργασία του Ενάγοντα με άδεια ασθενείας λόγω του ατυχήματος. Το ζήτημα της μείωσης απολαβών του Ενάγοντα παραμένει επίδικο.
  10. Η τελική ιατρική έκθεση του Δρ. Ηλία Γεωργίου ημερ. 20.7.2017 ως προς την αλήθεια του περιεχομένου της (Τεκμήριο 13).
  11. Η ιατρική γνωμάτευση του Δρ. Βασίλη Γ. Δημητριάδη ημερ. 23.6.2017 ως προς την αλήθεια του περιεχομένου της (Τεκμήριο 14).
  12. Η ιατρική γνωμάτευση του Δρ. Κώστα Μιχαηλίδη ημερ. 3.7.2017 ως προς την αλήθεια του περιεχομένου της (Τεκμήριο 15).
  13. Η έκθεση ηλεκτρομυογραφήματος ημερ. 24.7.2017 του Δρ. Κώστα Μιχαηλίδη ως προς την αλήθεια του περιεχομένου της (Τεκμήριο 16).
  14. Η έκθεση νοσηλείας ημερ. 7.7.2010 του Δρ. Παπαχρήστου ως προς την αλήθεια του περιεχομένου της (Τεκμήριο 3).
  15. Το ιατρικό πιστοποιητικό του Δρ. Ζ. Χριστοδούλου ημερ. 3.2.2011 ως προς την αλήθεια του περιεχομένου του (Τεκμήριο 4).
  16. Το ιατρικό πιστοποιητικό του Δρ. Γ. Βασιλείου ημερ. 9.3.2011 ως προς την αλήθεια του περιεχομένου του (Τεκμήριο 5).
  17. Η ιατρική έκθεση του Δρ. Ηλία Γεωργίου ημερ. 13.4.2011 ως προς την αλήθεια του περιεχομένου της (Τεκμήριο 6).
  18. Το ιατρικό πιστοποιητικό του Δρ. Ιωάννου Κ. Ιωάννη ημερ. 1.9.2011 ως προς την αλήθεια του περιεχομένου του (Τεκμήριο 7).
  19. Η Συμπληρωματική Ιατρική Έκθεση του Δρ. Ηλία Γεωργίου ημερ. 4.4.2016 ως προς την αλήθεια του περιεχομένου της (Τεκμήριο 9).
  20. Συμπληρωματική Ιατρική Έκθεση του Δρ. Γ. Βασιλείου ημερ. 16.5.2016 ως προς την αλήθεια του περιεχομένου της (Τεκμήριο 10).
  21. Ιατρική Εξέταση Μαγνητικής Τομογραφίας του Δρ. Χρίστου Νικολάου ημερ.15.6.2011 ως προς την αλήθεια του περιεχομένου της (Τεκμήριο 11).
  22. Ο Ενάγοντας εγκατέλειψε τον ισχυρισμό του περί πάθησης Μεταδιασειστικού Συνδρόμου.
  23. Η σημερινή κατάσταση του Ενάγοντα έχει ως εξής: - Πλήρως επουλωθείσες μετεγχειρητικές ουλές του αριστερού σκέλους. - Μεταλλικά προσθετικά στο κάτω μέρος της περόνης και τρεις μεταλλικές βίδες στον έσω σφυρό. - Μεταλλικά προσθετικά σταθεροποίησης του υποτροχαντήριου κατάγματος του αριστερού μηριαίου και μεγάλη μεταλλική πλάκα και ήλο με δέκα βίδες συγκράτησης. - Πλήρης επούλωση (πόρωση) των καταγμάτων. - Φυσιολογική κινητικότητα των γονάτων. - Απουσία ασυμμετρίας του προσώπου. - Οι κινήσεις των δακτύλων του δεξιού ποδός είναι σε πλήρως ικανοποιητικό εύρος. - Βαθμός δυσκαμψίας της αριστερής ποδοκνημικής και δεξιού ποδός. - Βαδίζει χωρίς οποιοδήποτε στήριγμα με ελαφρά χωλότητα. - Αρχόμενη οστεοαρθρίτιδα της αριστερής ποδοκνημικής με συνοδό τον μικρό περιορισμό της κινητικότητας (έκτασης). - Συγκριτική μικρή μυϊκή αδυναμία του τετρακέφαλου μυός αριστερά. - Μικρή συγκριτική διόγκωση του δεξιού άκρου ποδός με συνοδό της παρουσία κοιλοποδίας (αύξηση της έσω ποδικής καμάρας). - Μείωση του αντανακλαστικού της επιγονατίδας αριστερά. - Ανισοσκελία που δεν υπερβαίνει το 1 εκ. - Μικρός περιορισμός της έκτασης της αριστερής ποδοκνημικής άρθρωσης με συνοδό μικρό οίδημα. Επιπλέον ο ευπαίδευτος συνήγορος για τον Ενάγοντα δήλωσε την 4.10.2017 ότι περιορίζει την απαίτηση σε σχέση με την απώλεια εισοδημάτων μέχρι την ακρόαση σε €54.625 λαμβάνοντας υπόψιν τον συντελεστή 8 χρόνων. Πέραν των πιο πάνω κατά την ακρόαση προς απόδειξη της υπόθεσης του Ενάγοντα μαρτυρία έδωσε ο ίδιος, ο κ. Γιάννης Χαραλάμπους, ο κ. Πέτρος Κωνσταντίνου και ο κ. Σάββας Ηλιάδης. Εκ μέρους του Εναγομένου δεν προσφέρθηκε μαρτυρία. Ο κ. Μηνάς Παπασταύρου ανέφερε ότι κατά τον ουσιώδη για την παρούσα αγωγή χρόνο ήταν ηλικίας 42 χρονών, παντρεμένος και εργαζόταν ως χειριστής φακελωτικών μηχανών στην Τράπεζα Κύπρου με μηνιαίες απολαβές που ανέρχονταν στο ποσό των €4.
  24. Από το επίδικο ατύχημα της 21.6.2010 τραυματίστηκε και μεταφέρθηκε στο Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας. Εξήλθε από το Νοσοκομείο στις 7.7.2010 με οδηγίες να μην βαδίζει και κινείτο με τροχοκάθισμα μέχρι και την 14.9.2010, έλαβε δε άδεια ασθενείας μέχρι και την 31.1.
  25. Συγκεκριμένη αναφορά στα θέματα τραυμάτων και ειδικών αποζημιώσεων θα γίνει πιο κάτω στην παρούσα. Ήταν η θέση του Ενάγοντα ότι τα πολλαπλά τραύματα που υπέστη στα κάτω άκρα έχουν ως αποτέλεσμα τη μείωση των αποθεματικών του ικανοτήτων για παρατεταμένη βάδιση και ορθοστασία με αποτέλεσμα να μην είναι σε θέση να ασχοληθεί με το κυνήγι. Υποφέρει από κεφαλαλγίες περιοδικού τύπου, ζάλη και κυρίως αδυναμία συγκέντρωσης, διαταραχές μνήμης, εύκολη κόπωση με υπνηλία και αλλαγή συμπεριφοράς με εξάρσεις θυμού. Λόγω των πιο πάνω υπήρξε αδυναμία να ανταποκριθεί στις ανάγκες της εργασίας του και από 4.4.2011 οι εργοδότες του προέβησαν σε αλλαγή του είδους εργασίας του. Αποτέλεσμα τούτου ήταν να υποστεί μείωση απολαβών από €4.500 σε €2.400 μηνιαίως, ήτοι μηνιαία ζημιά €2.
  26. Ο Ενάγοντας θεωρεί ότι λόγω του ότι είναι 42 ετών και η ζημιά είναι μόνιμη, δικαιούται σε πολλαπλασιαστή 8 ετών, ήτοι ποσό €201.
  27. Περαιτέρω ο Ενάγοντας ισχυρίστηκε ότι από το ατύχημα έχει αλλάξει η ζωή του ολόκληρη, αφενός λόγω της μείωσης μισθού που σημαίνει ότι δεν μπορεί να προσφέρει στην οικογένεια του αυτά που υπολόγιζε και, αφετέρου, λόγω της ταλαιπωρίας που υπέστησαν τα παιδιά του βλέποντας τη φυσική του κατάσταση μετά το ατύχημα. Ο κ. Γιάννης Χαραλάμπους ανέφερε ότι εργάζεται στην Τράπεζα Κύπρου στην Υπηρεσία Προσωπικού. Κατέθεσε κατάσταση η οποία δείχνει τα τμήματα στα οποία έχει εργαστεί ο Ενάγοντας (Τεκμήριο 17) και βεβαίωση ως προς τις αποδοχές του Ενάγοντα (Τεκμήριο 18). Ο κ. Πέτρος Κωνσταντίνου ανέφερε ότι εργαζόταν μαζί με τον Ενάγοντα στο Τμήμα Φακελωτικής της Τράπεζας Κύπρου και είχαν τα ίδια καθήκοντα και ώρες εργασίας ενώ οι απολαβές τους ήσαν περίπου οι ίδιες. Όπως είπε, η εργασία αυτή απαιτούσε συνεχή ορθοστασία και χειρονακτική εργασία ο δε Ενάγοντας ήταν ένας εξαιρετικός υπάλληλος. Από τον Ιανουάριο 2012 το Τμήμα Φακελωτικής εντάχθηκε στο σύστημα βάρδιας και σταμάτησαν οι υπερωρίες. Ο Μ.Ε.3 μετά από αυτό έλαβε 1½ προσαύξηση, επίδομα βάρδιας €200 και επίδομα φαγητού €
  28. Από την 1.3.2014 τα επιδόματα βάρδιας μειώθηκαν στο ήμισυ. Την 1.1.2015 έλαβε και άλλη προσαύξηση. Ο κ. Κωνσταντίνου ανέφερε ότι κατά την 15.6.2016 που ο ίδιος αποχώρησε από την Υπηρεσία ο μισθός του ανέρχετο σε €2.
  29. Ο κ. Σάββας Ηλιάδης ανέφερε ότι είναι Εγκεκριμένος Λογιστής (Certified Accountant) με εξειδικευμένη ειδικότητα σε όλα τα φάσματα της μισθολογίας. Αφού ανέφερε τα προσόντα και την εμπειρία του η ευπαίδευτος συνήγορος για τον Εναγόμενο συμφώνησε όπως ο Μ.Ε.4 δώσει μαρτυρία ως εμπειρογνώμονας. Ο Μ.Ε.4 κατέθεσε στο Δικαστήριο τη δέσμη των Φορολογικών Δηλώσεων του Ενάγοντα και εξήγησε ότι προέβη σε υπολογισμό της καθαρής απώλειας εισοδημάτων από τον Ιούλιο 2010 μέχρι και τον Αύγουστο 2017 αναφέροντας ότι αυτή ανέρχεται σε €54.625,
  30. Η μηνιαία καθαρή απώλεια του Ενάγοντα από τον Σεπτέμβριο 2017 ισχυρίστηκε ότι ανέρχεται στο ποσό των €347,
  31. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΡΤΥΡΙΑΣ Ο Ενάγοντας μου έκανε γενικά καλή εντύπωση ως μάρτυρας. Πλείστα όσα αυτός ανέφερε υποστηρίζονται και από τα παραδεκτά γεγονότα ειδικότερα τα πιστοποιητικά των ιατρών. Η μαρτυρία του κινήθηκε ουσιαστικά σε δύο άξονες, τις σωματικές βλάβες που αυτός υπέστη και στη μείωση απολαβών που είχε από το επίδικο ατύχημα. Κρίνω σκόπιμο όπως οι θέσεις του επί των θεμάτων αυτών εξεταστούν πιο κάτω αναφορικά με κάθε ξεχωριστή ενότητα. Ο κ. Γιάννης Χαραλάμπους έδωσε μίαν τυπική μαρτυρία, η δε αντεξέταση στην οποία αυτός υποβλήθηκε αφορούσε ως επί το πλείστο διευκρινιστικής μορφής ερωτήσεις. Κατ' επέκταση τα όσα ο μάρτυρας αυτός ανέφερε αποδέχομαι. Σημειώνω ότι ο Μ.Ε.2 δέχτηκε ότι το ποσό των υπερωριών στο Τμήμα Φακελωτικής ήταν κυμαινόμενο. Ο κ. Πέτρος Κωνσταντίνου, παρά το γεγονός ότι δεν υπήρξε ανειλικρινής, έδωσε μαρτυρία με τρόπο που δυσχέραινε την κατανόηση των θέσεων του. Ενδεικτικά σημειώνω τα εξής: - Η θέση του ότι το ποσό των €2.670 αντιστοιχεί σε 70 - 100 ώρες υπερωριών αποτελούσε απλή εικασία και δεν τεκμηριώθηκε με οποιοδήποτε τρόπο. - Προσπαθώντας να επεξηγήσει στο Δικαστήριο τι εννοούσε όταν ισχυρίζετο ότι έλαβε 1 ½ προσαύξηση ανέφερε τα εξής: « Ε. Όταν λέτε ότι ο μισθός σας αυξήθηκε κατά 1.5 προσαύξηση τι εννοείτε; Ότι ο μισθός σας έγινε 1.5% παραπάνω ή αυξήθηκε κατά 1.5%; Α. Όχι. Ε. Τι εννοείτε; Α. Όχι 1.5% προσαύξηση, στην κλίμακα της τράπεζας είναι αυτό που ανάφερα πριν, ήταν ότι, που μας είπαν με τον Μηνά Παπασταύρου, να μείνουμε να εκπαιδεύσουμε τα άτομα στη φακελωτική. Ε. Το ποσό πέστε μας. Τα μαθηματικά. Α. Βάσει του μισθού μου, εν τζιαι θυμούμαι ακριβώς, βάσει του μισθού κάθε προσαύξηση έπιανα την κλίμακα. Αν ήμουν στην τάδε κλίμακα έπιανα τόσα. Να σας πω περίπου. Μπορεί να έπιασα 150 -
  32. Η 1.5% προσαύξηση αντιστοιχούσε σε 200 περίπου». Τα πιο πάνω είναι ενδεικτικά του ασαφή τρόπου με τον οποίο έδιδε μαρτυρία ο Μ.Ε.
  33. - Ήταν μπερδεμένος ως προς τη χρονική περίοδο κατά την οποία αποφασίστηκε να λάβουν προσαύξηση λέγοντας αρχικά ότι αυτό ήταν πριν να εμπλακεί ο Ενάγοντας στο ατύχημα και αλλού ότι ήταν μετά που ο Ενάγοντας έφυγε από την Υπηρεσία Φακελωτικής. - Στο Τεκμήριο 19 που κατέθεσε δεν υπάρχει αναφορά σε επίδομα φαγητού. Όταν αυτό του υποδείχθηκε ο Μ.Ε.3 ισχυρίστηκε ότι έμπαινε σε άλλη κατάσταση μισθοδοσίας, πράγμα όμως το οποίο δεν τέθηκε ενώπιον του Δικαστηρίου. Γενικά η μαρτυρία του Μ.Ε.3 δεν ήταν τέτοιας ποιότητας ώστε να μπορούν να εξαχθούν από αυτήν συγκεκριμένα ευρήματα ως προς τα ποσά. Ο κ. Σάββας Ηλιάδης έδωσε μαρτυρία υπό την ιδιότητα του εμπειρογνώμονα επί θεμάτων μισθολογίας. Η αξιολόγηση τέτοιας μαρτυρίας ρυθμίζεται βάσει των αρχών που προκύπτουν από την Νομολογία. Ως εκ τούτου, προέχει η εξέταση του κατά πόσο ο Μ.Ε.4 έχει τα σχετικά προσόντα για να θεωρηθεί όντως εμπειρογνώμονας επί του συγκεκριμένου θέματος, και να αξιολογηθεί και η βαρύτητα της μαρτυρίας του. Όπως έχει νομολογηθεί, η εμπειρογνωμοσύνη δεν βασίζεται μόνο στα ακαδημαϊκά προσόντα, αλλά και στην πραγματική εμπειρία που αποκτάται πάνω σε αυτά. Καθοδήγηση μπορεί να αντληθεί από την απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου στην υπόθεση Kayat Trading Limited v. Genzyme Corporation,

(2013)1 Α.Α.Δ.438, όπου αναφέρθηκαν τα εξής: «Στο τέλος του 19ου αιώνα, οι εμπειρογνώμονες, με τη σύγχρονη έννοια, έγιναν «βασικοί παίκτες» στις δικαστικές διαδικασίες. Με το χρόνο όμως τέθηκαν φραγμοί και δικλείδες ασφαλείας στην παρουσίαση τέτοιας μαρτυρίας που βοήθησαν στην μείωση της δυνατότητας τυχόν κατάχρησης. Το όλο ζήτημα στην Μεγάλη Βρετανία διέπεται πλέον από νομοθετική ρύθμιση (βλ. Civil Evidence Act 1972 s.3
(1)). Η αποδεκτότητα μαρτυρίας εμπειρογνώμονα είναι εξαίρεση στο κανόνα ότι ο μάρτυρας δεν εκφέρει γνώμη επί του επιδίκου θέματος. Ο σκοπός της εξαίρεσης είναι, ο μάρτυρας εμπειρογνώμονας: «. . . να δώσει στο δικαστήριο τ' αναγκαία επιστημονικά κριτήρια για να μπορεί να ελέγξει την ακρίβεια των συμπερασμάτων του ώστε να καταστεί δυνατό για το δικαστήριο να σχηματίσει τη δική του ανεξάρτητη κρίση με την εφαρμογή των κριτηρίων πάνω στα γεγονότα που έχουν αποδειχθεί με τη μαρτυρία.» (βλ. Φιλίππου ν. Οδυσσέως
(1989)1 Α.Α.Δ. 1, Νικολάου ν. Σταύρου
(1992)1 (Β) Α.Α.Δ. 746, Davie v. Edinburgh Magistrates
(1953)S.C. 34) Στην National Justice Company Naviera v. Prudential Ass. Co. Ltd (Ikaria Reefer)
(1993)37 E.G. 158,
(1993)2 LLR 68 αναφέρονται με καθαρότητα τα καθήκοντα του εμπειρογνώμονα μάρτυρα προς το δικαστήριο. Όσον αφορά το καθήκον του δικαστηρίου προς αυτής της φύσεως μαρτυρία βλ. την XYZ and Others v, Shering Health Care Ltd and Others
(2002)EWHC 1420 (QB). Προκειμένου ένας διάδικος να μπορέσει να προσφέρει μαρτυρία εμπειρογνώμονα θα πρέπει να καταδειχθεί ότι η μαρτυρία αυτή είναι αναγκαία στα περιστατικά της υπόθεσης και ότι ο προτιθέμενος να καταθέσει «εμπειρογνώμονας» έχει τα προσόντα που χρειάζονται ώστε να δώσει μαρτυρία. Το βάρος είναι επί των ώμων εκείνου που επιθυμεί να προσάξει τέτοιους είδους μαρτυρία. Τελικά είναι το δικαστήριο που θα κρίνει κατά πόσο θα επιτρέψει την προσαγωγή τέτοιας μαρτυρίας. Στην R. v. Silverlock
(1894)2 QB 766, επί της οποίας στηρίχθηκε ο συνήγορος των εφεσειόντων, ο Vaughan-Williams J Αναφέρει: «No one should be allowed to give evidence as an expert unless his profession or course of study gives him more opportunity of judging than other people." Στην Evangelou & Another v. Ambizas and Another
(1982)1 C.L.R. 41, 57, η αποδοχή από το πρωτόδικο δικαστήριο μαρτυρίας εμπειρογνώμονα χωρίς να είναι αυτό επιτρεπτό και δικαιολογημένο κρίθηκε εσφαλμένη. «. . ... Nor was there any admissible evidence as to the value of the property of the company. Mr. Ambizas was, without justification, allowed to give expert testimony on the value of land. There was nothing before the Court to justify the reception of his opinion on the subject. To qualify as an expert, it must first be established that a witness, on account of his knowledge and experience in a given field of knowledge, is qualified to the extent that it is safe to admit his opinion as evidence of the fact in issue. There is nothing on record to suggest that Mr. Ambizas possessed such expertise, on the contrary, judging from his own evidence, he possessed no such qualifications. For, when asked to give his opinion as to the value of the immovable property of his wife at Nicosia, he disclaimed knowledge and refused to opine on the subject. The opinion of Mr. Ambizas was, for similar reasons, wrongly admitted with regard to property he acquired prior to the Turkish invasion in the Famagusta district, at Yialoussa, notably one third share in ten donums of land, for which he paid about £500.- The loss of Mr. Ambizas in this respect, is appreciable but there is no satisfactory evidence as to its extent, and, certainly, the Judge wrongly admitted opinion evidence from a non expert in the field of land valuation." Στην Θεοσκέπαστη Φαρμ ν. Δημοκρατίας
(1990)2 Α.Α.Δ.934 λέχθηκε ότι: «Το κατά πόσο ένας μάρτυρας έχει τα απαιτούμενα προσόντα να κριθεί εμπειρογνώμονας είναι ζήτημα που εμπίπτει στη σφαίρα της αρμοδιότητας του Δικαστηρίου . ...» Ο Μ.Ε.4 ανέφερε ότι σπούδασε οικονομικά στο Πανεπιστήμιο Liverpool, είναι εγκεκριμένος λογιστής από το 1988, και έκανε πρακτική σε θέματα μισθολογίων μεγάλων επιχειρήσεων, προβαίνοντας τόσο σε έλεγχο των μισθολογίων όσο και σε πιστοποίηση της ορθότητας τους. Εξήγησε τον τρόπο με τον οποίο εξάγεται ο καθαρός μισθός από τον ακάθαρτο. Σημειώνω ότι η ευπαίδευτος συνήγορος για τον Εναγόμενο συμφώνησε όπως ο Μ.Ε.4 δώσει μαρτυρία υπό την ιδιότητα του εμπειρογνώμονα επί θεμάτων μισθοδοσίας. Ούτως ή άλλως, δεδομένων των προσόντων αλλά και της εμπειρίας του Μ.Ε.4 αποτελεί κατάληξη μου ότι αυτός μπορεί να θεωρηθεί εμπειρογνώμονας στον εν λόγω τομέα. Όσον αφορά στην ουσία της μαρτυρίας του θα πρέπει να σημειωθεί ότι ο Μ.Ε.4 δεν προέβη σε οποιαδήποτε ανεξάρτητη έρευνα αλλά στηρίχθηκε στα όσα έγγραφα του παρέδωσε ο Ενάγοντας. Η μαρτυρία του όμως παρουσίασε κενά τα οποία δεν επιτρέπουν στο Δικαστήριο να λάβει ως δεδομένα τα ποσά στα οποία αυτός κατέληξε. Συγκεκριμένα ο Μ.Ε.4 υπολόγισε το επίδομα φαγητού ως μέρος του μισθού χωρίς να λάβει υπόψη το έξοδο που ο Ενάγοντας θα είχε εάν πράγματι εργάζετο και θα χρειάζετο να προμηθευτεί το φαγητό αυτό, ήτοι έλαβε μόνο υπόψη το ωφέλημα χωρίς το κόστος φαγητού. Πιο σημαντικά, όμως, δεν έλαβε υπόψη στους υπολογισμούς του την αύξηση που ο Ενάγοντας είχε στον βασικό του μισθό με την τοποθέτηση του στη νέα υπηρεσία θεωρώντας ότι «Είτε έτσι είτε αλλιώς θα έπαιρνε αύξηση». Αποτέλεσμα αυτών είναι ο επηρεασμός του τελικού ποσού στο οποίο κατέληξε ως απώλεια και το οποίο δεν μπορεί να γίνει δεκτό. ΕΥΡΗΜΑΤΑ Αποτελεί ακολούθως εύρημα μου ότι κατά πάντα ουσιώδη για την παρούσα αγωγή χρόνο ο Ενάγοντας ήταν ηλικίας 42 ετών, παντρεμένος και πατέρας 2 αγοριών τα οποία το 2010 ήσαν 16 και 13 ετών. Εργαζόταν στην Τράπεζα Κύπρου στην Υπηρεσία Φακελωτικής όπου αναγκάζετο να εργάζεται υπερωρίες. Κατά την 21.6.2010 ο Εναγόμενος οδηγούσε το όχημα του με αρ. εγγραφής YF169 κατά μήκος της Λεωφ. Ι. Κρανιδιώτη στα Λατσιά με κατεύθυνση τη Λεωφ. Αρχιεπισκόπου Μακαρίου Γ. Σε κάποιο σημείο του δρόμου ο Εναγόμενος κινήθηκε αριστερότερα της πορείας του, έχασε τον έλεγχο του οχήματος του και αφού ανέβηκε στο αριστερό πεζοδρόμιο, κτύπησε και τραυμάτισε τον Ενάγοντα ο οποίος εκείνη τη στιγμή περπατούσε στο πεζοδρόμιο στην ίδια κατεύθυνση με τον Εναγόμενο, με αποτέλεσμα να τον τραυματίσει. Ο Ενάγοντας μεταφέρθηκε στο Τμήμα Ατυχημάτων και Επειγόντων Περιστατικών του Γενικού Νοσοκομείου Λευκωσίας απ' όπου εξήλθε την 7.7.2010 ενώ έλαβε άδεια ασθενείας μέχρι και την 31.1.
  1. Από την όλη μαρτυρία ενώπιον μου, ως την έχω αξιολογήσει πιο πάνω, προκύπτει ότι ο Ενάγοντας υπέστη τις ακόλουθες σωματικές βλάβες: - Νοσηλεύτηκε στο Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας από την 21.6.2010 μέχρι και την 7.7.
  2. λόγω οπισθοπερινοαϊκού αιματώματος, κάταγμα αρ. μηριαίου, κάταγμα τρισφύριου αρ. ποδοκνημικής και κατάγματα ταρσού δεξιά. Επίσης κατά την εισαγωγή του παρουσίαζε αιμάτωμα αριστερού οφθαλμικού κόγχου, οίδημα και εκχύμωση αριστερής παρειάς, εκδορές κοιλιακού τοιχώματος και άνω άκρων. Διαπιστώθηκε η ύπαρξη υγρού στην κοιλιά και κάταγμα λεκάνης και αρ. άνω άκρου. - Υποβλήθηκε σε χειρουργική επέμβαση όπου διαπιστώθηκε μικρή ρήξη του κάτω κόλου του σπλήνα και μικρή ρήξη ήπατος. Έγινε έλεγχος της αιμορραγίας με διαθερμία και αιμοστατικά υλικά. - Εισήχθη στη ΜΕΘ - Μετά τον έλεγχο της αιμορραγίας που αναφέρεται πιο πάνω, την 22.6.2010 υπεβλήθη σε ερευνητική λαπαροτομή και σε DHF αρ. μηριαίου, Orif αρ. ποδοκνημικής και νάρθηκα ποδοκνημικής δεξιά. - Κατά την έξοδο του την 7.7.2010 είχε διάγνωση εξόδου χειρουργηθέν υποτροχαντήριο κάταγμα αριστερού μηριαίου, χειρουργηθέν τρισφύριο κάταγμα αριστερής ποδοκνημικής και χειρουργηθέντα κατάγματα σκαφοειδούς ταρσού, βάσεως 2 - 4ου μετατάρσιου και κυβοειδούς δεξιά, ισχιακού κλάδου αρ, ζυγωματικού οστού και οπισθοπεριτοναϊκού αιματώματος. Συνεστήθη κινητοποίηση χωρίς φόρτιση κάτω άκρων, κνημοποδική γύψινοι νάρθηκες, αναλγητικά και αντιπηκτικά. - Ο Ενάγοντας καθηλώθηκε σε τροχοκάθισμα για 3 μήνες λόγω καταγμάτων και στα δύο άκρα και μετέπειτα μέχρι 15.9.2010 βάδιζε με χρήση βακτηριών μασχάλης. - Την 15.9.2010 άρχισε για πρώτη μέρα να βαδίζει με περπατητήρα φορτίζοντας μερικώς το αριστερό κάτω άκρο. - Κατά την κλινική εξέταση την 9.3.2011 παρουσίαζε μετεγχειρητικές ουλές στο αριστερό μηριαίο και αριστερή ποδοκνημική, οι κινήσεις του ισχίου ήταν επώδυνες με περιορισμό στην κάμψη του γόνατος, οι κινήσεις της ποδοκνημικής ήταν φυσιολογικές. Στο δεξιό άκρο πόδα παρουσίαζε οίδημα και δυσκαμψία με αναπαραγωγή άλγους. Κατά την κίνηση βάδιζε χωρίς βοήθημα αλλά με χωλότητα, ενώ μπορούσε να βαδίζει χωρίς άλγος μέχρι 100μ. Παρουσίαζε δυσκαμψία σε ανώμαλους δρόμους. - Σε κλινική εξέταση που διενεργήθηκε την 11.3.2011 ο Ενάγοντας: o Βάδιζε χωρίς οποιοδήποτε στήριγμα με ελαφρά χωλότητα o Παρουσίαζε μέτριου βαθμού δυσκαμψία της αριστερής ποδοκνημικής και αριστερού ισχίου o Οι κινήσεις των δαχτύλων του δεξιού ποδιού ήταν σε πλήρως ικανοποιητικό εύρος o Υπήρχε 2εκ μυϊκή ατροφία των μυών του αρ μηρού και 1εκ ατροφία των μυών της αριστερής γαστροκνημίας. o Η λειτουργικότητα του νευροαγγειακού συστήματος ήταν φυσιολογική, όπως και η κινητικότητα των γονάτων o Δεν υπήρχε ασυμμετρία του προσώπου. o Υπήρχαν οι πιο κάτω πλήρως επουλωμένες χειρουργικές ουλές: 27εκ στην έξω άνω επιφάνεια του αριστερού μηρού 14εκ στην έξω επιφάνεια της αριστερής ποδοκνημικής 13εκ στην έσω επιφάνεια της αριστερής ποδοκνημικής 18 κ στο κοιλιακό τοίχωμα o Κρίθηκε ότι δικαιολογούντο περιοδικές ενοχλήσεις αίσθησης πόνου και δυσκαμψίας και αδυναμίας σε περιπτώσεις σχετικά παρατεταμένης ορθοστασίας, βάδισης με χειρότερη τη βάδιση σε ανώμαλο έδαφος, ενώ υπήρχε μείωση των αποθεματικών του ικανοτήτων για παρατεταμένη βάδιση, ορθοστασία, εργώδη χρήση των κάτω άκρων με χειρότερη την βάδιση σε ανώμαλο έδαφος και σε σκάλες. - Την 21.3.2016 κατά την εξέταση του Ενάγοντα από τον Δρα Ηλία Γεωργίου ο Ενάγοντας παραπονείτο για επιδείνωση των ενοχλήσεων που είχε στην αριστερή ποδοκνημική άρθρωση. Κλινική εξέταση έδειξε ότι τα ευρήματα ήσαν όπως και στις 15.9.2010 με μοναδική διαφοροποίηση την ελαφρά χειροτέρευση της μετρίου βαθμού δυσκαμψίας της αριστερής ποδοκνημικής άρθρωσης. Μετά από ακτινολογική εξέταση στις 21.3.2016 διαπιστώθηκαν ελαφρές οστεοαρθριτικές αλλοιώσεις που αφορούν στην ποδοκνημική άρθρωση. Τα ευρήματα αυτά συνάδουν με το τριπλό κάταγμα που ο Ενάγοντας είχε υποστεί στην ποδοκνημική άρθρωση. Οι δε αλλοιώσεις αναμένεται σταδιακά να επιδεινωθούν. - Κατά την εξέταση στην οποία ο Ενάγοντας υποβλήθηκε την 11.4.2016 από τον Δρα Γιαννάκης Βασιλείου διαπιστώθηκε ότι ο Ενάγοντας βαδίζει χωρίς βοήθημα με ελαφριά χωλότητα στο αρ κάτω άκρο. Δεν μπορεί να τρέξει. Οι μετεγχειρητικές ουλές ήσαν ήρεμες χωρίς στοιχεία φλεγμονής. Παρουσίαζε γαμψοδαχτυλία στα δάχτυλα και πόνο επί άσκηση πίεσης στην αριστερή ποδοκνημική και μετατάρσια. Επίσης υπήρχε ανισοσκελία περίπου 1εκ στα κάτω άκρα. Οι κινήσεις του γόνατος και της αρ κατ' ισχίο άρθρωσης ήταν φυσιολογικές και ανώδυνες ενώ η αριστερή ποδοκνημική παρουσίαζε επωδυνη κίνηση και περιορισμό στην έκταση 10°. - Ακτινογραφία αριστερής ποδοκνημικής παρουσίαζε ανάπτυξη μετατραυματικής οστεοαρθρίτιδας ήπιου βαθμού της οποίας αναμένεται επιδείνωση και δεν είναι ιάσιμη. Προδιαγράφεται σταδιακή καταστροφή της άρθρωσης, μείωση της λειτουργικότητας και περιορισμός καθημερινών δραστηριοτήτων. Τα ενδοαρθρικά ενέσιμα τύπου υαλουρονικού οξέως ή τύπου PRP ή άλλων ουσιών δια στόματος για τη διατήρηση του αρθρικού χόνδρου κρίθηκαν αναγκαία. Δεν αποκλείεται ανάγκη για αρθρόδεση στο μέλλον της αριστερής ποδοκνημικής. - Την 23.6.2017 στο πλαίσιο εξέτασης στην οποία ο Ενάγοντας υποβλήθηκε από τον Δρα Βασίλη Δημητριάδη διαπιστώθηκαν τα πιο κάτω: o Πλήρως επουλωθείσες μετεγχειρητικές ουλές του αρ σκέλους o Μικρός περιορισμός στην έκταση της αριστερής ποδοκνημικής άρθρωσης με συνοδό μικρό οίδημα o Πλήρης κινητικότητα της αρ κατ' ισχίον άρθρωσης o Συγκριτική μικρή μυική αδυναμία του τετρακεφάλου μυός αριστερά. o Μικρή συγκριτική διόγκωση του δεξιού άκρου ποδός με συνοδό την παρουσία κοιλοποδίας (αύξηση της έσω ποδικής καμάρας) o Μείωση του αντανακλαστικού της αρ επιγονατίδας, για την οποία συστήνεται εξέταση από νευρολόγο. o Ανισοσκελία που δεν υπερβαίνει το 1εκ. o Από ακτινολογικό έλεγχο διαπιστώνεται αρχόμενη οστεοαρθρίτιδα η οποία αναμένεται να παρουσιάσει επιδείνωση με την πάροδο του χρόνου. Η πιθανότητα ανάγκης αρθρόδεσης θεωρείται απομακρυσμένη. - Από νευρολογική εξέταση στην οποία ο Ενάγοντας υπεβλήθη το 2017 διαπιστώθηκε υπόνοια για μειωμένα αντανακλαστικά στην αριστερή επιγονατίδα και μικρή αστάθεια στη βάδιση λόγω του τραυματισμού του αριστερού κάτω άκρου. Από γνωσιακής άποψης ο Ενάγοντας ήταν φυσιολογικός. Η σημερινή κατάσταση του Ενάγοντα, όπως δηλώθηκε παραδεκτό, είναι η ακόλουθη: - Πλήρως επουλωθείσες μετεγχειρητικές ουλές του αριστερού σκέλους. - Μεταλλικά προσθετικά στο κάτω μέρος της περόνης και τρεις μεταλλικές βίδες στον έσω σφυρό. - Μεταλλικά προσθετικά σταθεροποίησης του υποτροχαντήριου κατάγματος του αριστερού μηριαίου και μεγάλη μεταλλική πλάκα και ήλο με δέκα βίδες συγκράτησης. - Πλήρης επούλωση (πόρωση) των καταγμάτων. - Φυσιολογική κινητικότητα των γονάτων. - Απουσία ασυμμετρίας του προσώπου. - Οι κινήσεις των δακτύλων του δεξιού ποδός είναι σε πλήρως ικανοποιητικό εύρος. - Βαθμός δυσκαμψίας της αριστερής ποδοκνημικής και δεξιού ποδός. - Βαδίζει χωρίς οποιοδήποτε στήριγμα με ελαφρά χωλότητα. - Αρχόμενη οστεοαρθρίτιδα της αριστερής ποδοκνημικής με συνοδό τον μικρό περιορισμό της κινητικότητας (έκτασης). - Συγκριτική μικρή μυϊκή αδυναμία του τετρακέφαλου μυός αριστερά. - Μικρή συγκριτική διόγκωση του δεξιού άκρου ποδός με συνοδό της παρουσία κοιλοποδίας (αύξηση της έσω ποδικής καμάρας). - Μείωση του αντανακλαστικού της επιγονατίδας αριστερά. - Ανισοσκελία που δεν υπερβαίνει το 1 εκ. - Μικρός περιορισμός της έκτασης της αριστερής ποδοκνημικής άρθρωσης με συνοδό μικρό οίδημα. ΝΟΜΙΚΗ ΠΤΥΧΗ Ενόψει της δήλωσης ότι η ευθύνη για το επίδικο ατύχημα βαραίνει εξ ολοκλήρου τον Εναγόμενο δεν καθίσταται αναγκαία η εξέταση του ζητήματος της αμέλειας. Προχωρώ συνεπώς στην εξέταση του θέματος των ειδικών και γενικών αποζημιώσεων. Η νομολογιακή αρχή είναι ότι ο Ενάγοντας φέρει την υποχρέωση να αποδείξει αυστηρά τις ειδικές ζημιές τις οποίες και αξιοί. Όπως αναφέρθηκε και στις Κούνουνα ν. Κώστα Κυριάκου & Υιού Λτδ
(2001)1 Α.Α.Δ. 2126: «Η επιδίκαση οποιουδήποτε ποσού κάτω από αυτές τις συνθήκες θα ήταν αποτέλεσμα εικασιών και θα ερχόταν σε ριζική αντίθεση με τον κανόνα που προβλέπει για αυστηρή απόδειξη των αποζημιώσεων. Όπως αναφέρθηκε από τον Λόρδο Goddard στην Bonham-Carter v. Hyde Park Hotel Ltd.
(1948)64 T.L.R. 177, 178. "Plaintiffs must understand that if they bring actions for damages it is for them to prove their damage; it is not enough to write down the particulars, and, so to speak, throw them at the head of the court, saying "This is what I have lost, I ask you to give me these damages". They have to prove it." Στο πιο πάνω απόσπασμα αναφέρθηκε επιδοκιμαστικά και ο Δικαστής κ. Νικήτας στην απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου Ηρακλέους ν. Πέτρου, ανωτέρω. (Βλ. επίσης Cyprus Agriculture and Transport Co. Ltd. and Αnother v. The Attorney General
(1971)1 A.A.Δ. 267, Papakokkinou v. Kanther
(1982)1 A.A.Δ. 65 και Kakoullou v. Kakoulli
(1985)1 Α.Α.Δ. 355)." Όπως αναφέρεται πιο πάνω αποτελεί παραδεκτό γεγονός ότι ο Ενάγοντας υπέστη τις ειδικές ζημιές που καταγράφονται λεπτομερώς στην παράγραφο 5 των Παραδεκτών Γεγονότων και τα οποία δεν κρίνω σκόπιμο να επαναλάβω. Αυτές ανέρχονται στο ποσό των €28.000, ποσό το οποίο περιλαμβάνει και την απώλεια εισοδημάτων από 21.6.2010 μέχρι και 22.2.
  1. Τα πιο πάνω συνιστούν και εύρημα του Δικαστηρίου. Αποτέλεσε εισήγηση του κ. Κούτρα στην αγόρευση του ότι θα πρέπει επιπλέον του ποσού των €12.722,14 που αποτελεί την απώλεια μισθών από 21.6.2010 μέχρι 22.2.2011, να επιδικαστεί και ποσό €42.525,45 που αντιστοιχεί στην καθαρή απώλεια εισοδημάτων του Ενάγοντα από 23.2.2011 μέχρι 31.8.
  2. Την θέση αυτή στήριξε στη μαρτυρία του Μ.Ε.4 και στην κατάσταση που αυτός ετοίμασε Τεκμήριο
  3. Όπως όμως έχει αναφερθεί στην αξιολόγηση πιο πάνω, ο τρόπος υπολογισμού της απώλειας μισθών από μέρους του Μ.Ε.4 δεν μπορεί να αποτελέσει βάση για εξαγωγή ασφαλών ευρημάτων. Όπως αναφέρεται στην απόφαση Κυριακή Κολάνη ν Δημήτρη Ταμπούρα
(2010)1 Α.Α.Δ. 1108: «Είναι κατά αρχάς καθιερωμένη η αρχή σύμφωνα με την οποία οι απώλειες των εισοδημάτων μέχρι την ημερομηνία της ακρόασης θα πρέπει να διεκδικούνται και επιδικάζονται υπό μορφή ειδικών αποζημιώσεων, ενώ οι απώλειες ως προς μελλοντικό χρόνο, υπό μορφή γενικών αποζημιώσεων. (Fysco Constructing Co. Ltd. v. Γεωργίου
(1991)1 Α.Α.Δ.1014, Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας v. Σταύρου Στυλιανού κ.ά.
(2002)1(Γ) Α.Α.Δ.1718). Αναφορικά με τον επιδικασμό αποζημιώσεων για απώλεια μέχρι τη δίκη, με δεδομένο ότι αυτές συνιστούν ζημιά η οποία έχει ήδη αποκρυσταλλωθεί, αποτελούν στοιχείο ειδικών αποζημιώσεων και επομένως θα πρέπει τα διεκδικούμενα ποσά να αποδεικνύονται με την απαιτούμενη ακρίβεια, βεβαιότητα και αυστηρότητα. Όπως δε έχει επανειλημμένα νομολογηθεί, στην περίπτωση κατά την οποία ήθελε κριθεί ότι ελλείπουν τα αναγκαία εκείνα στοιχεία που θα βοηθούσαν το Δικαστήριο να καταλήξει σε κάποιο ακριβές ποσό, δεν μπορεί και δεν πρέπει να επιδικάζεται κατ' αποκοπή ή κατά προσέγγιση οποιοδήποτε ποσό που αντιπροσωπεύει απώλεια εισοδημάτων μέχρι την εκδίκαση της υπόθεσης. (Βλ. π.χ. Κουμπαρή κ.ά. v. Φούτρη
(2001)1(Β) Α.Α.Δ.921). Διαφορετική όμως είναι η προσέγγιση ως προς το θέμα του επιδικασμού γενικών αποζημιώσεων για απώλεια μελλοντικών απολαβών, απολαβών δηλαδή από την έκδοση της απόφασης και για κάποιο μελλοντικό χρονικό διάστημα. Σ' αυτή την περίπτωση η νομολογία υποδεικνύει ότι, εάν υπάρχουν επαρκή στοιχεία για τα εισοδήματα του ενάγοντα, θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί η μέθοδος του πολλαπλασιαστή και του πολλαπλασιαστέου. Νοείται ότι αυτή η μέθοδος δεν μπορεί να επιστρατεύεται εκεί όπου ελλείπει μαρτυρία, είτε ως προς την προκείμενη του πολλαπλασιαστή, είτε κυρίως του πολλαπλαστέου, οπότε το Δικαστήριο δικαιολογείται σε μια τέτοια περίπτωση να αποζημιώσει τον ενάγοντα γι' αυτή του την απώλεια με ένα λογικό, κατ' αποκοπήν ποσό. (Θεοδούλου v. A. Panayides Contracting Ltd)
(1999)1(Γ) Α.Α.Δ.2134)». Συνεπώς το ερώτημα που εγείρεται είναι κατά πόσο ο Ενάγοντας απέδειξε την απώλεια ποσού €42.545,45 στον βαθμό που απαιτείται για ειδικές αποζημιώσεις. Η απάντηση σε αυτό είναι αρνητική. Ούτε η μαρτυρία του Μ.Ε.3 ήταν σαφής ώστε να αποτελέσει βάση για υπολογισμό, ενώ στους υπολογισμούς στους οποίους προέβη ο Μ.Ε.4 έχουν παρεισφρήσει ποσά τα οποία είχαν ως αποτέλεσμα την στρέβλωση του τελικού ποσού πραγματικής απώλειας. Κατ' επέκταση ο Ενάγοντας δεν έχει αποσείσει το βάρος απόδειξης της απώλειας μισθών για την περίοδο από 23.11.2011 μέχρι 31.8.
  1. Απώλεια Μελλοντικών Απολαβών Αποτέλεσε εισήγηση του ευπαιδεύτου συνηγόρου για τον Ενάγοντα ότι για την απώλεια εισοδημάτων που αυτός θα υποστεί μετά και την 31.8.2017 θα πρέπει να υιοθετηθεί πολλαπλασιαστής 8 ετών επί ετήσιου ποσού €4.777,
  2. Η ευπαίδευτος συνήγορος για τον Εναγόμενο στη δική της αγόρευση προβάλλει τη θέση ότι δεν διεκδικείται από τον Ενάγοντα οποιαδήποτε αποζημίωση πέραν του ποσού των €54.625 στο οποίο είχε μειωθεί η απαίτηση και το οποίο αφορούσε σε απώλεια απολαβών μέχρι την 31.8.
  3. Δεν θα συμφωνήσω με την ερμηνεία που δίδει η ευπαίδευτος συνήγορος στα όσα δηλώθηκαν ως παραδεκτά γεγονότα την 4.10.
  4. Συγκεκριμένα εκείνο το οποίο προέκυψε, έστω μετά από διευκρινίσεις των παραδεκτών γεγονότων, ήταν ότι το πιο πάνω ποσό αφορούσε στα χρόνια μέχρι και την 31.8.
  5. Παραθέτω σχετικά αποσπάσματα από τα πρακτικά ημερ. 4.10.2017: «κος Κούτρας: .Η καθαρή ζημιά σύμφωνα με την παράγραφο 51 της Έκθεσης Απαίτησης είναι €54.625... Δικ.: Και εκεί περιορίζετε την απαίτηση σας και αυτό δηλώνεται μόνο ως περιορισμός απαίτησης, όχι ότι είναι ποσό το οποίο αποδέχεστε εσείς κα Καραολιά; Κος Κούτρας: Μάλιστα. Κα Καραολιά: Μάλιστα, όχι εκ συμφώνου. Κος Κούτρας: Περιορίζω την απαίτηση μου σε 54.625 Δικ.:Οπότε δεδομένης της δήλωσης αυτής του κυρίου Κούτρα, η απαίτηση η οποία αναφέρεται στην παράγραφο 51 της Έκθεσης Απαίτησης, σε σχέση με το σύνολο της ζημιάς, της μελλοντικής ζημιάς, για 8 χρόνια, όπως λέτε εσείς περιορίζεται σε €54.625; Κος Κούτρας: Μάλιστα. Δικ.:Ποιος εσείς θεωρήσατε ότι είναι ο λογικός συντελεστής;.. Κος Κούτρας: Μέχρι σήμερα λέμε 8 χρόνια». (και πιο κάτω την ίδια δικάσιμο) «Δικ.:.αυτό που δεν έχω αντιληφθεί και νομίζω είναι αυτό που ερωτά και η άλλη πλευρά. Εσείς με την παράγραφο 51, η οποία είναι συνέχεια της παραγράφου 50, φαίνεται να μιλάτε ότι αυτήν τη ζημιά την έχετε περιορίσει σε έναν συντελεστή 8 χρόνων. Κος Κούτρας: Από τη μέρα του δυστυχήματος μέχρι σήμερα. Δικ.: Και τώρα αυτό μου το δείχνετε για να μου πείτε ότι επιπλέον αυτού του ποσού ζητάτε ένα ποσό ως απώλεια μελλοντικών ζημιών; Κος Κούτρας: Μάλιστα αυτό εννοώ». Πιο κάτω δε υπάρχει και σχετική διευκρίνιση προς την ευπαίδευτο συνήγορο για τον Εναγόμενο ότι πέραν του ποσού των €54.625,05 αξιώνεται και επιπρόσθετη ζημιά η οποία δεν έχει ακόμη πραγματοποιηθεί ώστε να μπορεί να περιληφθεί στις ειδικές ζημιές. Κατ' επέκταση δεν θεωρώ ότι ο κ. Κούτρας έχει εγκαταλείψει την όποια αξίωση για απώλεια σταδιοδρομίας ή μελλοντικών απολαβών. Όπως προκύπτει από τη μαρτυρία, ο Ενάγοντας δεν κατέστη ανίκανος για εργασία, αλλά έχει μειωθεί η εισοδηματική του ικανότητα που θα είχε αν δεν επεσυνέβαινε το δυστύχημα. Αυτό με δεδομένο ότι παραμένει χωλότητα στη βάδιση του, συγκριτική μικρή μυϊκή αδυναμία του τετρακέφαλου μυός αριστερά, μικρή συγκριτική διόγκωση του δεξιού άκρου ποδός με συνοδό την παρουσία κοιλοποδίας (αύξηση της έσω ποδικής καμάρας), μείωση του αντανακλαστικού της επιγονατίδας αριστερά, ανισοσκελία που δεν υπερβαίνει το 1 εκ. και μικρός περιορισμός της έκτασης της αριστερής ποδοκνημικής άρθρωσης με συνοδό μικρό οίδημα. Επιπλέον όπως είναι παραδεκτό γεγονός, ο Ενάγοντας θα υποφέρει από περιοδικές ενοχλήσεις αίσθησης πόνου και δυσκαμψίας και αδυναμίας σε περιπτώσεις σχετικά παρατεταμένης ορθοστασίας και βάδισης με χειρότερη τη βάδιση σε ανώμαλο έδαφος, υπάρχει δε μείωση των αποθεματικών του ικανοτήτων για παρατεταμένη βάδιση, ορθοστασία, εργώδη χρήση των κάτω άκρων με χειρότερη την βάδιση σε ανώμαλο έδαφος και σε σκάλες. Ο Ενάγοντας, όμως, στηρίζει την εισήγηση του για εφαρμογή πολλαπλασιαστή 8 ετών επί ποσού €4.777,44 στους υπολογισμούς του Μ.Ε.
  6. Αυτοί έχει ήδη αναφερθεί δεν μπορούν να αποτελέσουν ασφαλή βάση για υπολογισμό του πολλαπλασιαστέου. Επιπλέον, όπως προέκυψε από την μαρτυρία, το ύψος των υπερωριών που ο Ενάγοντας κέρδιζε κάθε μήνα ήταν κυμαινόμενο, ενώ μετέπειτα οι υπερωρίες καταργήθηκαν και εφαρμόστηκε σύστημα βάρδιας, τα δε επιδόματα σε κάποιο στάδιο (Τεκμήριο 22) μειώθηκαν κατά 50%. Ούτε και υπάρχει κάποια βεβαιότητα, έστω και αν ο Ενάγοντας ήταν εξαίρετος υπάλληλος, ότι αυτός θα παρέμενε εσαεί στο ίδιο Τμήμα στην Τράπεζα Κύπρου. Έπεται πως η παρούσα δεν είναι η κατάλληλη περίπτωση για χρήση της μεθόδου του πολλαπλασιαστή. Όπως αναφέρεται στη Νομολογία, εκεί «όπου ελλείπουν τα στοιχεία για αριθμητικό προσδιορισμό μελλοντικής ζημιάς με τη μέθοδο του πολλαπλασιαστή και του πολλαπλασιαστέου η διαφαινόμενη ζημιά συμπλέκεται με τις γενικές αποζημιώσεις και αποτιμάται κάτω από πλατιά σκοπιά, υπό το φως του συνόλου των δεδομένων της υπόθεσης» (Γεώργιος Τιτώνη ν Χαρ. Πηλακούτας Λτδ
(2004)1 Α.Α.Δ.479). Η δε έλλειψη σταθμητών στοιχείων δεν εμποδίζουν το Δικαστήριο από του να προβεί σε κάποιο υπολογισμό των πιθανών απωλειών (Σολέας ν Σολέα
(1999)1 Α.Α.Δ. 904). Παραθέτω επίσης απόσπασμα από την πρόσφατη απόφαση Σταύρος Αντωνίου ν Panayides Contracting Ltd, ECLI:CY:AD:2017:A333, Πολ. Εφ. 259/11 ημερ. 4.10.2017 όπου αναφέρθηκαν τα ακόλουθα: «Έχει αποφασιστεί κατ΄ επανάληψη ότι η αδυναμία συγκεκριμένου τρόπου υπολογισμού μελλοντικής απώλειας εισοδημάτων διότι ελλείπουν ενδεχομένως στοιχεία, δεν πρέπει να αποστερεί τον παθόντα από τις αποζημιώσεις αυτές, (Πασάντας ν. Μόρου
(2008)1 AAΔ 690 και McGregor on Damages, 15η έκδ. σελ. 220, παρ. 356). Εφόσον υπάρχει μαρτυρία που είναι βοηθητική στον υπολογισμό, η αποζημίωση πρέπει να επιδικάζεται είτε στη βάση ενός κατ΄ αποκοπήν ποσού (Θεοφάνους ν. Κουρουκλά
(2006)1 ΑΑΔ 528), είτε στη βάση μιας διαφορετικής μεθοδολογίας όπως το μέσο εθνικό ετήσιο εισόδημα, (Taylor v. Glass, όπως αναφέρεται στον (Taylor v. Glass όπως αναφέρεται στον Kemp & Kemp: The Quantum of Damages, 2ος Τόμος, παρ. 1-715), ή, μια ανάμεικτη μεθοδολογία χρησιμοποιώντας όπου είναι εφικτό και ένα πολλαπλασιαστή και ένα πολλαπλασιαστέο, Connoly v. Camden and Inslingtom Area Healthy Authority
(1981)3 All ER 250)». Όπως αναφέρθηκε και στη Μαυροπετρή ν Λουκά
(1995)1 Α.Α.Δ.66 σε περίπτωση μη εφαρμογής της μεθόδου του πολλαπλασιαστή και του πολλαπλασιαστέου το ύψος του ποσού των αποζημιώσεων συναρτάται με όλους τους παράγοντες που τείνουν να διαφωτίσουν για την πιθανότητα απώλειας εισοδήματος στο μέλλον μεταξύ των οποίων λαμβάνεται υπόψη η ηλικία του Ενάγοντα, η επαγγελματική του κατάσταση και κατάρτιση και η φύση της ανικανότητας. Ο Ενάγοντας κατά τον χρόνο του ατυχήματος ήταν 42 ετών. Δεν κατέστη ανίκανος για εργασία, ούτε και έχει απωλέσει την εργασία του στην Τράπεζα Κύπρου. Μάλιστα στη νέα θέση όπου τοποθετήθηκε έλαβε και αύξηση στον βασικό του μισθό. Παρά ταύτα απώλεσε τη δυνατότητα να εργάζεται στο Τμήμα Φακελωτικής όπου οι απολαβές ήσαν αυξημένες λόγω υπερωριών ή μετέπειτα επιδομάτων βάρδιας. Υπάρχει, επίσης, όπως αναφέρεται και πιο πάνω, μείωση της εισοδηματικής του ικανότητας. Αφού έχω συνεκτιμήσει όλους τους πιο πάνω παράγοντες, και χρησιμοποιώντας τη μέθοδο του κατ' αποκοπή ποσού, έχω καταλήξει ότι ποσό της τάξης των €40.000 είναι εύλογο υπό τις περιστάσεις. Γενικές Αποζημιώσεις για τραυματισμό, πόνο και ταλαιπωρία του Ενάγοντα Όσον αφορά στις σωματικές βλάβες που υπέστη ο Ενάγοντας συνεπεία του δυστυχήματος αυτές καταγράφονται λεπτομερώς πιο πάνω στην παρούσα. Το Δικαστήριο στο στάδιο αυτό θα πρέπει να προβεί στην αποτίμηση της δίκαιης αποζημίωσης υπό το φως των πιο πάνω ευρημάτων. Το Δικαστήριο είναι επιφορτισμένο με το καθήκον υπολογισμού των γενικών αποζημιώσεων του φυσικού πόνου, της ταλαιπωρίας, καθώς και της απώλειας των ανέσεων και απολαύσεων της ζωής που υπέστη ο Ενάγοντας. Όπως λέχθηκε και στην απόφαση Ειρήνη Ανδρέου ν. Αντώνη Θεμιστοκλέους
(2004)1 Α.Α.Δ. 355 (απόσπασμα από την πρωτόδικη απόφαση το οποίο και κρίθηκε ότι απέδιδε ορθά τις βασικές αρχές που διέπουν το θέμα του υπολογισμού των γενικών αποζημιώσεων): «Οι αποζημιώσεις πρέπει να είναι δίκαιες, εύλογες και κοινωνικά αποδεκτές. Σκοπός είναι να αποδοθεί δικαιοσύνη στην απώλεια και ζημιά του τραυματισθέντος χωρίς να τίθεται υπερβολικό βάρος επί του αδικοπραγήσαντος. Ο ανθρώπινος πόνος και δυσχέρεια πρέπει να αποτιμούνται με φιλελεύθερο πνεύμα, λόγω των πολλαπλών στερήσεων που προκαλούν οι αναπηρίες στα θύματα της αμέλειας και η γενική τάση είναι να αυξάνεται το ποσό των αποζημιώσεων, σε μία προσπάθεια πιο δίκαιης αποτίμησης του πόνου, λαμβανομένης υπόψη της συνεχούς μείωσης της αξίας του χρήματος. Όσον αφορά προηγούμενες αποφάσεις, αυτές μόνο καθοδήγηση παρέχουν, γιατί είναι σχεδόν αδύνατο να βρεθούν δύο υποθέσεις με τα ίδια ακριβώς στοιχεία (βλ. Αντωνιάδης ν. Μακρίδης
(1969)1 Α.Α.Δ. 245, Paraskevaides (Overseas) Ltd v. Christofi
(1982)1 Α.Α.Δ. 789, Νεοφύτου ν. Χ'Δημητρίου
(1982)1 Α.Α.Δ. 430, Παναγής ν. Θεοδώρου
(1992)1 Α.Α.Δ. 1303, Σπύρου ν. Χ'Χαραλάμπους
(1989)1 Α.Α.Δ (Ε) 298, Miller v. Peter, Πολ. Εφ. 10408/16.12.99)». Παραθέτω επίσης απόσπασμα από την απόφαση Μαυροπετρή ν. Γεώργιου Λουκά (πιο πάνω) όπου στις σελ. 74 - 75 αναφέρονται τα εξής: «Η νομολογία αποκαλύπτει σταθερή άνοδο του επιπέδου των γενικών αποζημιώσεων, τάση που αντανακλά μεγαλύτερη ευαισθησία για τον ανθρώπινο πόνο, την αγωνία της αναπηρίας και τη ψυχική οδύνη από την περιθωριοποίηση από τις συνήθεις δραστηριότητες του ανθρώπου (βλ. Μεταξύ άλλων Paraskevaides (Overseas) Ltd v. Christofi
(1982)1 C.L.R. 789, Polykarpou v. Adamou
(1988)1 C.L.R.727, Φοινικαρίδης και άλλων ν. Γεωργίου και άλλων
(1991)1 Α.Α.Δ. 475, Παναγή ν. Θεοδώρου
(1992)1 (Β) Α.Α.Δ. 1303 Κωνσταντίνου ν. Ιωάννου
(1993)1 Α.Α.Δ 669). Σταθερή είναι όμως η αρχή του δικαίου ότι οι αποζημιώσεις πρέπει να είναι κοινωνικά παραδεκτές. Η αποζημίωση για αστικά αδικήματα δεν έχει σκοπό την τιμωρία αλλά την αποκατάσταση. Αυτή τούτη η ατέλεια του χρήματος ως μέσο για αποκατάσταση, δεν πρέπει να επενεργεί προς επαύξηση των αποζημιώσεων.» Ο ευπαίδευτος συνήγορος για τον Ενάγοντα, αγορεύοντας προς το Δικαστήριο, αναφέρθηκε στην απόφαση Αζόφ ν. Προδρόμου
(2006)1 Α.Α.Δ. 331 ενώ η ευπαίδευτος συνήγορος για τον Εναγόμενο παρέπεμψε στην απόφαση Επαρχιακού Δικαστηρίου Γιάννου Σκούλλου ν Κλεάνθη Χαραλάμπους, αρ. Αγωγής 5517/09 ημερ. 23.12.
  1. Είναι γεγονός ότι η Νομολογία αυτή περιέχει στοιχεία που ομοιάζουν με αυτά της παρούσας, δεν διαφεύγουν της προσοχής μου όμως και οι ουσιαστικές διαφοροποιήσεις στις σωματικές βλάβες που υπέστη ο Ενάγοντας. Αφού έλαβα υπόψη το είδος και τη φύση των κακώσεων που υπέστη ο Ενάγοντας, τη σημερινή του κατάσταση και τη μονιμότητα των όσων καταλοίπων καταγράφονται ως τέτοια πιο πάνω, την ηλικία του, τον πόνο και την μακρόχρονη ταλαιπωρία που αυτός πέρασε, την ταλαιπωρία που θα έχει στο μέλλον λόγω των τραυμάτων του, τη μείωση της απόλαυσης της ζωής και των αγαπημένων του συνηθειών και χόμπι κατέληξα ότι ένα ποσό της τάξεως των €.100.000,00 θα αποτελούσε για την περίπτωση του δίκαιη και εύλογη αποζημίωση. Επιπλέον στον Ενάγοντα επιδικάζεται ποσό €40.000 ως απώλεια μελλοντικών απολαβών και ποσό €28.000 ως ειδικές αποζημιώσεις, ως πιο πάνω αναφέρεται. Αναφορικά με την επιδίκαση τόκου σε περιπτώσεις αστικών αδικημάτων σύμφωνα με τις πρόνοιες του άρθρου 58Α του Κεφ. 148 (όπως έχει τροποποιηθεί με το άρθρο 5 του Ν. 156/85) σε αποζημιώσεις για σωματικές βλάβες ή θάνατο, το Δικαστήριο έχει την διακριτική ευχέρεια να επιδικάζει τόκο από την ημερομηνία δημιουργίας του αστικού αδικήματος (Βλ.Σταύρος Συκοπετρίτης ν. Ανδρέα Χριστοδούλου, (πιο πάνω)). Όσον αφορά στις αποζημιώσεις για απώλεια μελλοντικών απολαβών αυτές θα φέρουν τόκο από την έκδοση της Απόφασης. Εν' όψει των πιο πάνω εκδίδεται απόφαση υπέρ του Ενάγοντα και εναντίον του Εναγομένου για ποσό €28.000 υπό μορφή ειδικών αποζημιώσεων με νόμιμο τόκο επί του ποσού αυτού από 3.9.2010 μέχρι εξόφλησης, για ποσό €.100.000,00 υπό μορφή γενικών αποζημιώσεων για πόνο και ταλαιπωρία με νόμιμο τόκο από 21.6.2010 μέχρι εξόφλησης και για ποσό €40.000,00 για απώλεια μελλοντικών απολαβών πλέον νόμιμο τόκο επί του ποσού αυτού από 16.4.
  2. Τα έξοδα της αγωγής δεν υπάρχει λόγος να μην ακολουθήσουν το αποτέλεσμα, και άρα επιδικάζονται εναντίον του Εναγομένου και υπέρ του Ενάγοντα όπως αυτά θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή. (Υπ.) Μ. ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ, Α.Ε.Δ Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο

🔗 Στην επίσημη πηγή

Επεξήγηση AI βάσει του επίσημου κειμένου του νόμου. Ενδεικτική, δεν υποκαθιστά νομική συμβουλή.