Ιωάννου κ.α. ν. Αντωνίου κ.α., Αρ. Αγωγής: 9279/2010, 27/7/2018

Ιωάννου κ.α. ν. Αντωνίου κ.α., Αρ. Αγωγής: 9279/2010, 27/7/2018 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup

1. on)- Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLEF:2018:A432 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ ΕΝΩΠΙΟΝ: Δ. Θεοδώρου, Ε.Δ. Συνενωμένες Αγωγές: Αρ. Αγωγής: 9279/2010 METAΞΥ:- XXXXX Ιωάννου Ενάγουσα -και- 1. XXXXX Αντωνίου 2. ΚΟΣΜΟΣ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΑ ΛΤΔ Εναγομένων ................... Αρ. Αγωγής: 9280/2010 METAΞΥ:- XXXXX Αντώνα Ενάγουσα -και- 1. XXXXX Αντωνίου 2. ΚΟΣΜΟΣ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΑ ΛΤΔ Εναγομένων Ημερομηνία: 27 Ιουλίου, 2018. Εμφανίσεις: Για τους Ενάγοντες: κ. Κυριάκος Κνώφου Για τους Εναγομένους 1 και 2: κ. Αδάμος Κόνιας ΤΕΛΙΚΗ ΑΠΟΦΑΣΗ Οι δύο αγωγές Στις 05/11/10 καταχωρήθηκαν οι, υπό τον ως άνω τίτλο και αριθμούς, δύο αγωγές. Πρόκειται για αγωγές που προωθούνται (η μια από την οδηγό και η άλλη από τον ιδιοκτήτη του οχήματος που οδηγούσε η πρώτη), σε σχέση με σωματικές βλάβες και ειδικές ζημιές που προκλήθηκαν συνεπεία δυστυχήματος. Και οι δύο αγωγές στρέφονται εναντίον των ίδιων, δύο, Εναγομένων. Κατόπιν σχετικού Αιτήματος των Εναγομένων 1 και 2, ημερομηνίας 29/11/11, εκδόθηκε διάταγμα του Δικαστηρίου με το οποίο συνενώθηκαν οι δύο αγωγές, με οδηγό την αγωγή 9279/10, στην οποίαν διάδικοι είναι οι ενεχόμενοι οδηγοί. Για σκοπούς καλύτερης κατανόησης των επίδικων ζητημάτων, σημειώνεται ότι με την αγωγή 9280/10 ο ιδιοκτήτης του οχήματος με αριθμούς εγγραφής XXXXX53, απαιτεί από τους Εναγομένους 1 και 2 το ποσό των €3.335 ως ειδικές αποζημιώσεις, όλες αφορώσες το ύψος της ζημιάς που υπέστη το όχημά του συνεπεία ατυχήματος που επισυνέβη στις 03/09/09 και για το οποίο θεωρεί ότι αποκλειστική ευθύνη φέρει ο οδηγός του έτερου ενεχόμενου οχήματος και δη ο Εναγόμενος 1. Την δε Εναγόμενη 2, την ενάγει υπό την ιδιότητα της ως η ασφαλιστική εταιρεία, στην οποίαν ήταν ασφαλιζόμενο, κατά τον ουσιώδη χρόνο, το όχημα που οδηγούσε ο Εναγόμενος 1. Με την αγωγή 9279/10, η Ενάγουσα επιδιώκει την έκδοση απόφασης, εναντίον των Εναγομένων 1 και 2, για ειδικές και γενικές αποζημιώσεις σε σχέση με πραγματική οικονομική ζημιά και σωματικές βλάβες, τις οποίες υπέστη συνεπεία του επίδικου ατυχήματος. Πρόκειται για την οδηγό του οχήματος ιδιοκτησίας του Ενάγοντα στην αγωγή 9280/10. Και στις δύο αγωγές καταχωρήθηκε Υπεράσπιση εκ μέρους των Εναγομένων 1 και 2, ενώ στην αγωγή 9279/10, οι Εναγόμενοι 1 και 2 προωθούν και ανταπαίτηση, μέσω της οποίας επιζητούν συνεισφορά και/ή αποζημιώσεις από πλευράς της Ενάγουσας (οδηγού), "αναλόγως του καθορισμού ευθύνης, δι' οιοδήποτε ποσό ήθελε τυχόν επιδικαστεί εις όφελος του Ενάγοντα στην αγωγή" 9280/10. Περιορισμός επιδίκων ζητημάτων Τόσο πριν, όσο και μετά την έναρξη της ακροαματικής διαδικασίας, οι συνήγοροι των διάδικων, διά παραδεκτών γεγονότων, περιόρισαν τα επίδικα ζητήματα, ως ακολούθως: Επί πλήρους ευθύνης του Εναγομένου 1, οι ειδικές ζημιές για τις οποίες δικαιούται σε αποζημίωση ο Ενάγοντας στην αγωγή 9280/10, ανέρχονται στο ποσό των ευρώ €3.315. Η δε Ενάγουσα στην αγωγή 9279/10, επίσης επί πλήρους ευθύνης του Εναγομένου 1, δικαιούται σε ειδικές αποζημιώσεις (εξαιρούμενων εκείνων που σχετίζονται με την ισχυριζόμενη απώλεια μισθών) ύψους €1017, 84. Συνεπεία των πιο πάνω παραδεχτών γεγονότων, τα εναπομείναντα επίδικα ζητήματα αναφορικά με την αγωγή 9279/10 είναι, (α) η ευθύνη ως προς το ατύχημα, (β) το κατά πόσον η Ενάγουσα δικαιούται σε ειδικές αποζημιώσεις για απώλεια απολαβών, (γ) ο προσδιορισμός των σωματικών βλαβών της Ενάγουσας που αποδίδονται στο επίδικο δυστύχημα και (δ) στη βάση της κρίσης επί του (α) και (γ), το ύψος των γενικών αποζημιώσεων στις οποίες τυχόν δικαιούται η Ενάγουσα, ενώ αναφορικά με την αγωγή 9280/10, η απόδοση ή μη θεραπείας στον Ενάγοντα στη βάση της κατάληξης ως προς την ευθύνη για το δυστύχημα. Ακροαματική διαδικασία Από πλευράς των Εναγόντων, κατέθεσαν ενόρκως εννέα μάρτυρες. Πρόκειται για τον Αστ. XXXXX3, A. Αχιλλέως (MΕ1), την Γ/Αστ. XXXXX9, M. Παφίτη (ΜΕ2), τον XXXXX Χαραλάμπους (ΜΕ3), την XXXXX Δαλίτου (ΜΕ4), τον Δρ. M. Χατζηχάννα (ΜΕ5), τη XXXXX Κουκκουλλή (ΜΕ6), την XXXXX Ιωάννου ‑ Ενάγουσα στην αγωγή 9279/10 (MΕ7, στο εξής «η Ενάγουσα»), τον XXXXX Ησαΐα (ΜΕ8) και τον Δρ. Χ. Οικονομίδη (ΜΕ9). Από πλευράς των Εναγομένων, κατέθεσαν ενόρκως τρεις μάρτυρες. Ο XXXXX Αντωνίου‑ Εναγόμενος 1 (ΜΥ1 - στο εξής «ο Εναγόμενος»), ο πρώην Ανωτ. Υπαστυνόμος Κ. Παντελή (ΜΥ2) και ο Γ. Τζιρκαλλής (ΜΥ3). Εκδοχές των μερών Προτού προχωρήσω στην αξιολόγηση της ενώπιον μου μαρτυρίας, κρίνω ορθότερο, στο σημείο αυτό, να παραθέσω, με εντελώς συνοπτικό τρόπο, τις εκδοχές των δύο πλευρών. Κατά τους Ενάγοντες, στις 03/09/09 η Ενάγουσα οδηγούσε το όχημα με αριθμούς εγγραφής XXXXX53, ιδιοκτησίας του Ενάγοντα στην αγωγή 9280/10, κατά μήκος του δρόμου Αγίας Βαρβάρας‑ Πέρα Χωριού (της επαρχίας Λευκωσίας), με κατεύθυνση προς Αγία Βαρβάρα, ενώ ο Εναγόμενος, κατά τον ίδιο χρόνο, οδηγούσε το όχημα με αριθμούς εγγραφής XXXXX98, στον ίδιο δρόμο πλην όμως με αντίθετη κατεύθυνση. Σε κάποια χρονική στιγμή, ενώ η Ενάγουσα οδηγούσε το όχημα της εντός της λωρίδας κυκλοφορίας της, το όχημα που οδηγούσε ο Εναγόμενος κινήθηκε διαγωνίως δεξιότερα (σύμφωνα με τη πορεία του), εξήλθε της λωρίδας κυκλοφορίας του, εισήλθε στη λωρίδα κυκλοφορίας που κινείτο η Ενάγουσα και συγκρούστηκε μετωπικά με το όχημα της. Λόγω του απρόσμενου της οδικής συμπεριφοράς του Εναγομένου και του ελάχιστου χρόνου εντός του οποίου τούτη έλαβε χώρα, η Ενάγουσα δεν δυνήθηκε να αντιδράσει προς αποφυγή της σύγκρουσης. Συνεπεία του ατυχήματος, η Ενάγουσα τραυματίστηκε και το όχημα που οδηγούσε υπέστη υλικές ζημιές. Ως προς τους τραυματισμούς της, σύμφωνα πάντα με την εκδοχή της, η Ενάγουσα υπέστη εγκεφαλική διάσειση, η οποία της προκάλεσε ζάλη και πονοκέφαλο, καθώς επίσης και μεταδιασεισική συνδρομή. Υπέστη επίσης διάστρεμμα της αυχενικής μοίρας της σπονδυλικής στήλης, δεύτερου βαθμού, με μυϊκό σπασμό. Ακόμα υπέστη διακονδύλιο ρωγμώδες κάταγμα αριστερού γόνατος, καθώς επίσης και διάφορα θλαστικά τραύματα, τα οποία προκάλεσαν ουλές, εκ των οποίων, οι τρεις ακόλουθες, είναι ορατές μέχρι σήμερα. Πρόκειται για ουλή σε σχήμα L, μήκους 7 εκατοστών στο αριστερό γόνατο, ουλή στο μεγάλο δάκτυλο του δεξιού άκρου ποδός και ουλή στην περιοχή του υπογαστρίου‑ πυέλου‑ λεκάνης. Προωθήθηκε ακόμα η θέση ότι συνεπεία των πιο πάνω τραυμάτων, ειδικότερα των τραυμάτων στον αυχένα και στο αριστερό γόνατο, θα αντιμετωπίσει μελλοντική οστεοαρθρίτιδα. Τα μόλις αναφερθέντα τραύματα, πάντα κατά την εκδοχή της Ενάγουσας, της προκάλεσαν έντονους πόνους και ενοχλήσεις που διήρκησαν για τέσσερις περίπου μήνες και ακολούθως η κατάσταση βελτιώθηκε, με εμφανή μείωση της έντασης. Από τον Μάρτιο του 2010 και εντεύθεν, οι ενοχλήσεις της Ενάγουσας είναι σποραδικές (τρεις με τέσσερις φορές τον χρόνο), αφορούν τον αυχένα και το γόνατο, και παρουσιάζονται συνήθως μετά από μια έντονη κουραστική μέρα ή κατά τις αλλαγές των καιρικών συνθηκών. Στην αντίπερα όχθη, κατά τους Εναγομένους, καθ' ον χρόνο ο Εναγόμενος οδηγούσε το όχημα του στον ρηθέντα δρόμο με κατεύθυνση προς Πέρα Χωριό, παρά την πάροδο προς τον αυτοκινητόδρομο, πρόσεξε το όχημα της Ενάγουσας, το οποίο τη δεδομένη στιγμή ήταν ακινητοποιημένο (με φορά προς Αγία Βαρβάρα) στο αριστερό παγκέτο, σύμφωνα με τη πορεία του, αιφνιδίως, να εκκινεί και να κινείται διαγωνίως εισερχόμενο στη λωρίδα κυκλοφορίας, στην οποία κινείτο ο ίδιος. Η κίνηση αυτή του οχήματος της Ενάγουσας, ήταν ξαφνική και έλαβε χώρα σε πολύ μικρή απόσταση από το όχημα του Εναγομένου, υπό τέτοιες συνθήκες, που του ανέκοψε την ελεύθερη πορεία διέλευσης. Προς αποφυγή της σύγκρουσης, ο Εναγόμενος κατηύθυνε το όχημα του δεξιότερα, πλην όμως, συνεπεία της συνεχούς κίνησης (προς την ίδια κατεύθυνση) και του οχήματος της Ενάγουσας, τούτη (η σύγκρουση) δεν απεφεύχθη. Αν και το όχημα του υπέστη ζημιές, καθώς επίσης και ο ίδιος τραυματίστηκε συνεπεία του ατυχήματος, εν τούτοις δεν καταχώρησε αγωγή εναντίον της Ενάγουσας, παράληψη την οποίαν αποδίδει σε συνήγορο που διόρισε, τότε, για τον σκοπό αυτόν. Θεωρεί ωστόσο ότι, αποκλειστική ευθύνη για το ατύχημα φέρει η Ενάγουσα, στη βάση του ότι, από τη μια, η οδική της συμπεριφορά ισοδυναμούσε με απόφραξη της ελεύθερης πορείας του οχήματος του και από την άλλη, οι δικές του ενέργειες αποφυγής της σύγκρουσης, αποτελούσαν τη λογική και αναμενόμενη αντίδραση ενός μέσου συνετού οδηγού υπό τις συνθήκες που περιβάλλουν το επίδικο ατύχημα. Ως προς τις σωματικές βλάβες της Ενάγουσας, οι Εναγόμενοι ισχυρίζονται ότι τούτη δεν υπέστη ρωγμώδες κάταγμα στο γόνατο της (ως η ίδια αιτιάται), ούτε και υπέστη οποιεσδήποτε ουλές, πλην της ουλής στο γόνατο και στο μεγάλο δάκτυλο του δεξιού κάτω άκρου. Θεωρούν δε ότι, η όποια ταλαιπωρία της Ενάγουσας σε σχέση με τους τραυματισμούς της, κράτησε μέχρι τις 19/10/2009 και ακολούθως αποθεραπεύτηκε και όχι για το διάστημα που η ίδια ισχυρίζεται. Ως προς δε την προβαλλόμενη από την Ενάγουσα απώλεια μισθών, οι Εναγόμενοι ισχυρίζονται ότι η τούτη, μετά το επίδικο ατύχημα, συνέχισε να εργάζεται, και εν πάση περιπτώσει, και διαφορετικά να έχουν τα πράγματα, λίγες μέρες μετά το ατύχημα απελύθη από την εργασία της, με αποτέλεσμα να μην νομιμοποιείται να απαιτεί σχετική θεραπεία για χρόνο που έπεται της απόλυσής της. Κοινώς αποδεχτά γεγονότα Έχοντας ήδη σημειώσει ανωτέρω τις εκδοχές των δύο πλευρών, κρίνω επίσης ορθό, στο σημείο αυτό, να παραθέσω διάφορα γεγονότα επί των οποίων οι δύο πλευρές συμφωνούν και/ή έθεσαν σύμφωνες θέσεις και/ή εν πάση περιπτώσει, προωθήθηκε, ως προς αυτά, αναντίλεκτη, ενώπιον του Δικαστηρίου, μαρτυρία. Τούτα (τα κοινώς αποδεχτά γεγονότα) έχουν ως ακολούθως: H σύγκρουση των οχημάτων επήλθε εντός του αντίθετου, από του Εναγομένου 1, ρεύματος κυκλοφορίας, και δη εντός της λωρίδας κυκλοφορίας που οδηγεί προς Αγία Βαρβάρα. Οι τελικές θέσεις των ενεχόμενων οχημάτων, καθώς επίσης και οι ζημιές που υπέστησαν, είναι ως εμφαίνονται επί των φωτογραφιών Τεκμήρια 3 και 14. Το συμμετρικό σχέδιο της σκηνής, που ετοιμάστηκε από τον ΜΕ1 (Τεκμήριο 2), δεν απεικονίζει ορθώς τις τελικές θέσεις των οχημάτων, και τουλάχιστον οι μετρήσεις που αφορούν στις αποστάσεις διάφορων σημείων των ενεχόμενων οχημάτων από σταθερά σημεία που υποδεικνύονται στο σχέδιο, δεν είναι ορθές. Επίσης, κατά την 03/09/09, όταν και η Ενάγουσα, μετά το δυστύχημα, διακομίστηκε στο Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας, τούτη αιτιάτο αυχεναλγία και άλγος στο στέρνο. Έφερε θλαστικό τραύμα στο γόνατο και στο μεγάλο δάκτυλο του δεξιού κάτω άκρου και παρουσίαζε εκχυμώσεις στον θώρακα και πύελο, "αντίστοιχα προς τη ζώνη ασφαλείας". Ως προς τον θώρακα, νευρολογική εξέταση, στην οποία υπεβλήθη, δεν φανέρωσε οποιαδήποτε παθολογικά ευρήματα, ενώ ως προς την κοιλιά, τούτη ήταν μαλακή, ευπίεστη, με ευαισθησία στο αριστερό υπογάστριο. Υπεβλήθη, επίσης, σε ακτινολογικό έλεγχο στην οσφυϊκή μοίρα της σπονδυλικής στήλης, στον θώρακα, στερνό, πύελο και αριστερό γόνατο, χωρίς ενδείξεις ενδοκοιλιακής αιμορραγίας. Κατόπιν εξέτασης της από ορθοπεδικό ιατρό, συνεστήθη όπως προβαίνει σε χρήση μαλακού αυχενικού κολάρου. Κατά τη νοσηλεία της στο Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας, παρέμεινε στον χειρουργικό θάλαμο για παρακολούθηση και της χορηγήθηκαν ενδοφλέβια υγρά, καθώς επίσης και της δόθηκε φαρμακευτική αγωγή για εγκεφαλική διάσειση. Έκανε δε και χρήση του αυχενικού κολάρου προς αντιμετώπιση της αυχεναλγίας. Περί τις 07/09/2009, η Ενάγουσα κινητοποιήθηκε και παρουσίασε βελτίωση με αποτέλεσμα να απολυθεί, με οδηγίες όμως, όπως συνεχίσει τη φαρμακευτική αγωγή και να επισκέπτεται τα ορθοπεδικά εξωτερικά ιατρεία, καθώς επίσης και τα χειρουργικά ιατρεία για αφαίρεση των ραφών (σχετικό είναι το περιεχόμενο του ιατρικού πιστοποιητικού του Δρ. Αντ. Χρονίδη ημερομηνίας 28 Ιανουαρίου 2010, του οποίου το περιεχόμενο κατατέθηκε ως παραδεκτό γεγονός). Η Εναγόμενη 2 εταιρεία, είχε ασφαλισμένα και τα δύο ενεχόμενα, στο ατύχημα, οχήματα. Για τα μόλις πιο πάνω αναφερόμενα, κοινώς αποδεχτά, γεγονότα, προβαίνω σε ανάλογα ευρήματα. Συνοπτική παράθεση μαρτυρίας ΜΕ1 Ο ΜΕ1 ανέφερε ότι ήταν ο αστυφύλακας που επισκέφθηκε τη σκηνή του δυστυχήματος. Βρήκε τους ενεχόμενους οδηγούς στη σκηνή και τα εμπλεκόμενα οχήματα στην τελική τους θέση. Στη σκηνή, παρών, ήταν και ο ΜΕ3, ο οποίος ισχυρίστηκε ότι ήταν αυτόπτης μάρτυρας του δυστυχήματος. Κατά την εκεί παραμονή του, ο ΜΕ1 προέβη σε ετοιμασία πρόχειρου σχεδιαγράμματος της σκηνής κατόπιν μετρήσεων στις οποίες προέβη, το οποίο και υπέδειξε στους ενεχόμενους οδηγούς και έλαβε από αυτούς τη θέση τους ως προς το περιεχόμενό του. Εισήγησή του (του ΜΕ1), προς τους προϊσταμένους του (ως ανακριτής της υπόθεσης), ήταν να διωχθεί ποινικά ο Εναγόμενος, πλην, όμως, η τελική απόφαση που λήφθηκε από την υπηρεσία του ήταν να μην διωχθεί κανένας οδηγός στη βάση των εκ διαμέτρου αντιθέτων εκδοχών που προβλήθηκαν. Μέσω του, κατά την κυρίως εξέταση, κατατέθηκε, ως τεκμήριο 2, το συμμετρικό σχεδιάγραμμα της σκηνής, που ετοίμασε ο ίδιος και, κατά την αντεξέτασή του, ως τεκμήριο 3, εννέα φωτογραφίες που απεικονίζουν τις τελικές θέσεις των οχημάτων και σε κάποιο βαθμό την ευρύτερη περιοχή της σκηνής του δυστυχήματος. Ως προς την ορατότητα των οδηγών ανέφερε ότι, από το σημείο σύγκρουσης, προς κάθε κατεύθυνση, υπάρχει ορατότητα πέραν των πενήντα μέτρων. ΜΕ2 Πρόκειται για την Γ/Αστυφ. που επισκέφθηκε, μαζί με το ΜΕ1 τη σκηνή του δυστυχήματος και η οποία βοήθησε τον πρώτο στη λήψη των μετρήσεων για την ετοιμασία του πρόχειρου σχεδίου. Σύμφωνα και με αυτή τη μάρτυρα, παρών στη σκηνή βρισκόταν ο ΜΕ3, o οποίος ισχυρίστηκε ότι ήταν αυτόπτης μάρτυρας του δυστυχήματος. Ερωτηθείς, στο χώρο της σκηνής, αναφορικά με τα όσα είδε και σχετίζονται με το δυστύχημα, ο ΜΕ3 ανέφερε, στην ίδια, διάφορους ισχυρισμούς, οι οποίοι είναι ίδιοι με αυτούς που προέβαλε στην κατάθεση που του έλαβε την επόμενη του δυστυχήματος. Μέσω της ΜΕ2, κατατέθηκε, ως τεκμήριο 4, αντίγραφο της κατάθεσης που έλαβε από τον ΜΕ3. ΜΕ3 Ο ΜΕ3 παρουσιάστηκε ως αυτόπτης μάρτυρας του δυστυχήματος. Κατά την εκδοχή του, ο ίδιος, ως οδηγός οχήματος, ακολουθούσε το όχημα του Εναγομένου, εντός του δρόμου Αγίας Βαρβάρας - Πέρα Χωρίου, με κατεύθυνση προς Πέρα Χωρίο. Σε κάποια στιγμή και ενώ τηρούσε από το προπορευόμενο όχημα του Εναγομένου απόσταση περί τα 60 μ. - 70 μ., παρά το ύψος της παρόδου που οδηγεί στον αυτοκινητόδρομο, το όχημα του Εναγομένου άρχισε, με ομαλό τρόπο, να κινείται διαγωνίως δεξιά, εξήλθε της λωρίδας κυκλοφορίας του, εισήλθε στο αντίθετο ρεύμα κυκλοφορίας και προτού εξέλθει ολόκληρο της λωρίδας κυκλοφορίας του, συγκρούστηκε με το όχημα που οδηγούσε η Ενάγουσα, το οποίο κινείτο στο αντίθετο ρεύμα κυκλοφορίας. Ως προς το όχημα που οδηγούσε η Ενάγουσα, προ της σύγκρουσης, το είδε να κινείται εντός της αντίθετης, με την πορεία του, λωρίδας κυκλοφορίας, όταν τούτο βρισκόταν σε μια απόσταση από τον ίδιο περίπου 150 μ.. Ερωτηθείς, κατά την αντεξέταση, κατά πόσο, καθ' ον χρόνο το όχημα του Εναγομένου κινείτο διαγωνίως δεξιά, είχε έμπροσθέν του (το όχημα του Εναγομένου), οποιοδήποτε εμπόδιο, απάντησε αρνητικά, λέγοντας ότι είχε επαρκή ορατότητα προς το σημείο. Λόγω του δυστυχήματος, ο ΜΕ3 στάθμευσε το όχημά του στο αριστερό, σύμφωνα με την πορεία του, παγκέτο και κατευθύνθηκε προς τα εμπλεκόμενα οχήματα όπου και αντίκρισε αμφότερους του οδηγούς τραυματισμένους. Συνομίλησε και με τους δύο οδηγούς (ο Εναγόμενος είχε εξέλθει του οχήματός του και κάθισε στο οδόστρωμα, δίπλα από αυτό) και παρέμεινε στη σκηνή μέχρι που έφθασε το ασθενοφόρο για να παραλάβει τους τραυματίες. Πριν το δυστύχημα, δεν γνώριζε κανένα από τους ενεχόμενους οδηγούς. Κατά την παρουσία του στη σκηνή, ενημέρωσε τους αστυφύλακες περί του ότι ήταν αυτόπτης μάρτυρας του δυστυχήματος και έδωσε τα στοιχεία του ώστε να κληθεί ακολούθως να δώσει κατάθεση. Αναγνώρισε δε το τεκμήριο 4 ως αντίγραφο της κατάθεσης που του λήφθηκε σε σχέση με το επίδικο ατύχημα. Βρισκόμενος αντιμέτωπος, αρκετές φορές, με ερωτήσεις, άρρηκτα συνυφασμένες με τη διαγώνια πορεία του οχήματος του Εναγομένου, τόνισε ότι η πορεία αυτή άρχισε και συνεχίστηκε με ομαλό τρόπο, αναφέροντας χαρακτηριστικά «ήταν όπως όταν κάμνουμε για να προσπεράσουμε, τζιαι μπάμ». Επί του ιδίου θέματος, και δη την διαγώνια πορεία του Εναγομένου, ο ΜΕ3 ανέφερε ότι τούτη δεν θα μπορούσε να χαρακτηριστεί ως απότομη κίνηση. ΜΕ4 Η ΜΕ4, είναι κλητήρας στο Ιατρικό Αρχείο του Γενικού Νοσοκομείου Λευκωσίας, και μέσω της κατατέθηκαν τα τεκμήρια 5(α) μέχρι και 5(στ), και τούτα, (με εξαίρεση το τεκμήριο 5(δ), το περιεχόμενο του οποίου έγινε δεκτό για την αλήθεια του), απλά ως έγγραφα που αποτελούν μέρος του ιατρικού φακέλου που τηρείται στο Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας για την Ενάγουσα. Παρεμβάλω, στο σημείο αυτό, για να σημειώσω ότι, σε μεταγενέστερο, της μαρτυρίας της ΜΕ4, χρόνο, αμφότερες οι πλευρές αποδέχτηκαν, ως προς την αλήθεια του, και το περιεχόμενο των τεκμηρίων 5(α) και 5(γ). Το τεκμήριο 5(α), τιτλοφορείται ως «παράκληση για γνωμοδότηση» και επ' αυτού καταγράφονται οι οδηγίες συγκεκριμένης ιατρού προς την Ενάγουσα, οι εξετάσεις και οι θεραπείες στις οποίες υπεβλήθη και τα αποτελέσματα τους. Το τεκμήριο 5(β), αφορά στην κάρτα της Ενάγουσας, επί της οποίας καταγράφονται κάποιες σημειώσεις, για τις οποίες δεν δόθηκε οποιαδήποτε περαιτέρω μαρτυρία. Το τεκμήριο 5(γ), αφορά στην έκθεση νοσηλείας της Ενάγουσας, την οποία ετοίμασε ο Δρ. Σταύρος Σταύρου. Το τεκμήριο 5(δ), αφορά σε δέσμη τεσσάρων πιστοποιητικών/αδειών ασθενείας που δόθηκαν από το Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας στην Ενάγουσα για το χρονικό διάστημα από 3.9.2009 μέχρι και 19.10.2009, του ίδιου έτους. Ως προς το τεκμήριο 5(ε), τούτο αφορά σε έγγραφα που σχετίζονται με παθήσεις του δέρματος της Ενάγουσας για χρονικές περιόδους που προηγούνται του επίδικου ατυχήματος, ενώ το τεκμήριο 5(στ), σε παρατηρήσεις σε σχέση με την κλινική εικόνα της Ενάγουσας μετά το δυστύχημα, σε τρεις διαφορετικές επισκέψεις της στο νοσοκομείο. Όπως σημειώθηκε και ανωτέρω, για τα τεκμήρια 5(β), 5(ε) και 5(στ), δεν δόθηκε οποιαδήποτε μαρτυρία, πέραν του ότι, τούτα αποτελούν μέρος του ιατρικού φακέλου της Ενάγουσας. ΜΕ5 Πρόκειται για ιδιώτη ιατρό, ορθοπεδικό χειρούργο, με 25 χρόνια πείρας, τον οποίο επισκέφθηκε η Ενάγουσα, για πρώτη φορά, στις 3.12.2009 με σκοπό όπως εκδώσει ιατρική έκθεση για την κατάσταση της υγείας της, σε σχέση πάντα με τα τραύματα που υπέστη συνεπεία του επίδικου ατυχήματος. Λόγω, ωστόσο, της κλινικής της εικόνας, σύμφωνα πάντα με τον ΜΕ5, ανέλαβε την περαιτέρω θεραπεία της Ενάγουσας. Κατά την πρώτη εξέτασή της, η Ενάγουσα παραπονείτο για κεφαλαλγία - ζάλη, αυχεναλγία, (η οποία επιδεινώνεται με την εργασία), άλγος στο αριστερό γόνατο και άλγος αμφοτέρων των λαγονίων οστών της λεκάνης. Κατά την εξέτασή της, «ως αντικειμενικά ενοχλήματα[1]» της Ενάγουσας, ο ΜΕ5 βρήκε ότι ήταν, (α) η ήπια ζάλη κατά την απότομη έγερση της κεφαλής από την κλίνη, η οποία συνοδεύεται από κεφαλαλγία και αυχεναλγία, αμφότερες απότοκα εγκεφαλικής διάσυσης, (β) η αυχεναλγία με ήπιο μυϊκό σπασμό και ελαφριά δυσκαμψία στροφικών κινήσεων, απότοκα του διαστρέμματος της αυχενικής μοίρας, (γ) το θλαστικό τραύμα με συλλογή υδράρθρου στο αριστερό γόνατο, συρραφέν σε σχήμα L (το οποίο είναι επώδυνο κατά την κάμψη και έκταση), (δ) το θλαστικό τραύμα μεγάλου δακτύλου (συρραφέν) δεξιού κάτω άκρου, (ε) η ευμεγέθης υπέρχρωση του δέρματος υπογαστρίου πυέλου - λεκάνης με επώδυνα λαγόνια οστά κατά την πίεση με εμφανείς ουλές, οι οποίες αποτελούν απότοκο αιματωμάτων στις πιο πάνω περιοχές, και (στ) οι ουλές δεξιάς υπερκλειδίου χώρας και αριστερού οφρύος. Παρέπεμψε την Ενάγουσα για εξέταση μαγνητικού τομογράφου (στο εξής «MRI»), στο αριστερό γόνατο και στη λεκάνη και τούτο λόγω της χρονιότητας του πόνου, αλλά και του υδράρθρου, καθώς επίσης και της ατροφίας που παρουσίαζε ο τετρακέφαλος μυς του αριστερού σκέλους. Τα αποτελέσματα του MRI, σύμφωνα πάντα με το ΜΕ5, (μέσω του οποίου κατατέθηκαν ως τεκμήριο 7)[2], εντόπισαν μετατραυματικό διακονδύλιο οίδημα και ρωγμώδες κάταγμα του αριστερού γόνατος. Όσον δε αφορά στον ακτινολογικό έλεγχο που διενεργήθηκε στην Ενάγουσα σε σχέση με το κρανίο, γόνατο, αυχένα, θώρακα, θωρακοοσφυϊκή μοίρα σπονδυλικής στήλης και λεκάνη, τούτος έδειξε περιορισμένη κάμψη και έκταση του αυχένος (ευθιασμός αυχενικής μοίρας). Κατά τον ΜΕ5, δόθηκε θεραπεία στην Ενάγουσα, τόσο από τους ιατρούς του Γενικού Νοσοκομείου Λευκωσίας, όσο και από τον ίδιο, μέχρι αναρρώσεως του αριστερού γόνατος, για το οποίο, κατά την ετοιμασία της γραπτής του έκθεσης (την οποία ετοίμασε την 1/2/2010), εξέφρασε πίστη ότι θα αναρρώσει. Κατά την τελευταία εξέταση της Ενάγουσας (στις 25.1.2010), η κεφαλαλγία και η ζάλη είχαν βελτιωθεί. Το ίδιο και το διάστρεμμα της αυχενικής μοίρας και ο συνδεδεμένος με αυτό μυϊκός σπασμός. Δόθηκαν δε οδηγίες για συνέχιση της θεραπείας με ορθοπεδικούς κηδεμόνες. Το διακονδύλιο ρογμώδες κάταγμα στο αριστερό γόνατο, είχε, κατά την άποψη του ΜΥ5, πωρωθεί και συνέστησε ασκήσεις ενδυνάμωσης του τετρακέφαλου μυός. Οι ουλές στο αριστερό γόνατο, στο μεγάλο δάκτυλο του δεξιού άκρου ποδός, στην υπερκλείδιο χώρα και στο αριστερό φρύδι, καθώς επίσης και οι ουλές και η υπέρχρωση του δέρματος του υπογαστρίου - πυέλου - λεκάνης, ήταν ακόμα εμφανείς. Σύμφωνα πάντα με το ΜΕ5, η Ενάγουσα, συνεπεία του τραυματισμού που υπέστη από το επίδικο ατύχημα, υπέφερε και ταλαιπωρήθηκε έντονα για τέσσερις περίπου μήνες και ακολούθως τα συμπτώματα, σε σχέση με όλους τους τραυματισμούς της, βελτιώθηκαν. Εκείνο δε για το οποίο εξέφρασε ανησυχία, ήταν η μελλοντική οστεοαρθρίτιδα, τόσο στην περιοχή του αυχένα, όσο και στο αριστερό γόνατο, την οποία χαρακτήρισε ως αναπόφευκτο επακόλουθο των τραυμάτων της, λόγω ανυπαρξίας θεραπείας και/ή τρόπου ανακοπής της. Ειδικά αναφερόμενος στο ζήτημα αυτό, σημείωσε ότι η ρηθείσα οστεοαρθρίτιδα, λόγω της ηλικίας της Ενάγουσας (νεαρό πρόσωπο), αν θα παρουσιαστεί, αυτό θα γίνει μετά την πάροδο τριών ετών και πριν την πάροδο δέκα χρόνων από το ατύχημα. Ειδικότερα ανέφερε ότι, «αν είναι νεαρή, μέχρι δέκα χρόνων αν δεν αναπτύξει σοβαρή οστεοαρθρίτιδα, το πιο πιθανόν είναι να υποχωρήσει, αμύνεται ο οργανισμός, ο οργανισμός έχει τη δύναμη να αμύνεται, δεν αφήνει έναν άρρωστο να πονεί αιώνια, αναπτύσσει εκείνους τους μηχανισμούς που καταπολεμεί τον πόνο στον αυχένα, δεν θα υποφέρει σε όλη τη ζωή, μόνο αν αναπτύξει σοβαρή οστεοαρθρίτιδα, πλέον θα πρέπει να τον παραπέμψουμε να κάμει άλλο MRI και θα υποδείξει ότι έχει αναπτύξει οστεοαρθρίτιδα με οστεοφυτικούς σχηματισμούς, στενώσεις μεσοσπονδύλιων τρημάτων ή διαστημάτων». Αναφερόμενος στο τραύμα στο γόνατο της Ενάγουσας, και ειδικότερα στην συλλογή υδράρθρου, και τούτο εις απάντηση ερώτησης που του τέθηκε από το συνήγορό της (κατά το στάδιο της κυρίως εξέτασής του), ανέφερε ότι «... θέτουμε όριο τα 5 χρόνια, αν ως τα 5 χρόνια δεν έχει έλθει να τον παρακεντήσω, λέμε εμείς οι γιατροί σημαίνει θα πάει καλά, αν στα 5 χρόνια τύγχανε παρακέντησης γονάτου, σημαίνει δεν θα πήγαινε καλά. Στην προκείμενη περίπτωση θα πάει καλά, αλλά πάντα τίποτε δεν έχει απόλυτο, μπορεί ύστερα που 2 χρόνια να φουσκώσει το γόνατό της». Ως προς την ικανότητα της Ενάγουσας να εργαστεί, ανέφερε ότι μέχρι και τις 18.2.2010, η Ενάγουσα δεν ήταν σε θέση να εργαστεί, εξού και συνέστησε σε αυτήν ανάπαυση και της παραχώρησε και σχετική αναρρωτική άδεια. Κατά την αντεξέτασή του, χαρακτήρισε το τραύμα της Ενάγουσας στον αυχένα ως μη σοβαρό πρόβλημα και ως μη προκαλών σοβαρό πόνο, εξού και επικεντρώθηκε στην αντιμετώπιση του τραύματος στο γόνατο. Ανέφερε ειδικά ότι ο τραυματισμός στον αυχένα «ήταν θέμα χρόνου να υποχωρήσει, δεν έπρεπε να τύχει άλλης διερεύνησης όπως έτυχε στο γόνατο και στη λεκάνη». Ερωτηθείς ειδικά ως προς το κατά πόσο το ρογμώδες κάταγμα στο αριστερό γόνατο της Ενάγουσας προήλθε ή όχι από το επίδικο ατύχημα, ο ΜΕ5 ανέφερε ότι, σύμφωνα με το ιστορικό της Ενάγουσας, την πάροδο τριών περίπου μηνών από το ατύχημα και την ανυπαρξία άλλου γεγονότος που να δικαιολογεί την πρόκλησή του, πίστη του ήταν ότι τούτο ήταν απότοκο του δυστυχήματος. Υπέδειξε δε ότι η Ενάγουσα δεν προβαίνει σε ενέργειες και/ή ασκήσεις οι οποίες να δικαιολογούν την πρόκληση ενός τέτοιου κατάγματος συνεπεία κοπώσεως. Επίσης, κατά το στάδιο της αντεξέτασης, ερωτηθείς ειδικά σε σχέση με το περιεχόμενο του ιατρικού πιστοποιητικού που εκδόθηκε από το Δρ. Χρονίδη του Γενικού Νοσοκομείου Λευκωσίας, του οποίου το περιεχόμενο δηλώθηκε ως παραδεκτό γεγονός (τεκμήριο 1), ανέφερε ότι, τα όσα εκεί αναφέρονται, συμφωνούν με τις παρατηρήσεις του ιδίου, ως τούτες αναφέρονται στη δική του ιατρική έκθεση (τεκμήριο 6), τις οποίες και ανέπτυξε, περαιτέρω, ενώπιον του Δικαστηρίου. Ισχυρίστηκε επί τούτου, ότι, τα δύο ιατρικά πιστοποιητικά συμφωνούν μεταξύ τους, και ότι απλά στο τεκμήριο 1, οι αναφορές είναι γενικές, χωρίς εμβάθυνση και λεπτομερή εξήγηση, η οποία παρατηρείται στη δική του ιατρική έκθεση και μαρτυρία, υποδεικνύοντας, ότι ο ιατρός Δρ. Χρονίδης είναι γενικός χειρούργος, και όχι χειρούργος ορθοπεδικός, ως είναι ο ίδιος, που είναι και η ειδικότητα που πρέπει να κατέχει o ιατρός που μπορεί να εκφράσει λεπτομερή γνώμη για τα τραύματα της Ενάγουσας. Τέλος, ο ΜΕ5 ισχυρίστηκε ότι οι μετατραυματικές οστεοαρθρικές αλλοιώσεις, πολλές φορές, δημιουργούν μια νέα κλινική εικόνα που, ενώ ο ασθενής είναι ηλικίας 40 ετών, παρουσιάζει οστεοαρθρίτιδα που θα ήταν αναμενόμενο να παρουσιάσει στα 80 του χρόνια. Σε μια τέτοια περίπτωση, θα πρέπει ο ασθενής αυτός να τύχει ειδικής παρακολούθησης και να ακολουθήσει συγκεκριμένη θεραπεία για αντιμετώπιση του προβλήματος. Ως προς την Ενάγουσα ισχυρίστηκε ότι, αν υποβαλλόταν, κατά το χρόνο που ο ίδιος κατέθετε ενώπιον του Δικαστηρίου, σε MRI, θα διαφαινόταν κατά πόσο παρουσιάζει ή όχι οστεοαρθρίτιδα με οστεοφυτικούς σχηματισμούς. ΜΕ6 Η ΜΕ6 είναι Λειτουργός στην Υπηρεσία Κοινωνικών Ασφαλίσεων και συγκεκριμένα κατέχει τη θέση επιθεωρήτριας. Μέσω της κατατέθηκε το τεκμήριο 8, το οποίο αφορά στις καταστάσεις εισφορών των Κοινωνικών Ασφαλίσεων της Ενάγουσας για τα έτη 2009 και 2010. Στη βάση του περιεχομένου του τεκμηρίου 8, η ΜΕ6 ισχυρίστηκε ότι οι δηλωμένες μηνιαίες απολαβές της Ενάγουσας για το 2009 ανέρχονταν σε €850-, καθώς επίσης και ότι, η Ενάγουσα φαίνεται να εργάστηκε τον Αύγουστο και κάποιες ημέρες του Σεπτεμβρίου του εν λόγω έτους. Ακολούθως, για τους λοιπούς μήνες του 2009 δεν φαίνεται να έχει εργαστεί, ενώ προκύπτει ότι υπέβαλε έγγραφα που δικαιολογούσαν την απουσία της από την εργασία λόγω άδειας ασθενείας. Όσον αφορά στο 2010, η Ενάγουσα εργοδοτήθηκε από τον Ιούλιο του εν λόγω έτους και εντεύθεν και ως εργοδότης της παρουσιάζεται η Κυπριακή Δημοκρατία. Eργοδότης της για το χρόνο που εργάστηκε, κατά το 2009, ήταν η εταιρεία Book & Pack Travel (Cyprus) Ltd. Ερωτηθείσα ειδικά ως προς το πότε ο εργοδότης της Ενάγουσας για τo έτος 2009 ενημέρωσε σχετικά την Υπηρεσία της, ανέφερε ότι οι αποδοχές της Ενάγουσας στο σύστημα της Υπηρεσίας Κοινωνικών Ασφαλίσεων φαίνεται να δηλώνονται από τον εργοδότη της στις 5.2.2010. Κατά την αντεξέτασή της, η οποία σημειώνεται ότι, ως επί το πλείστον, περιορίστηκε στον χρόνο υποβολής της δήλωσης από τον εργοδότη της Ενάγουσας, για το έτος 2009, η μάρτυρας, ανέφερε ότι «εκ πείρας, υπάρχουν εργοδότες που δεν συμμορφώνονται και δεν υποβάλλουν έγκαιρα τις καταστάσεις αποδοχών των υπαλλήλων τους», και ότι τούτο συμβαίνει πάντα για διάφορους λόγους, για τους οποίους τελεί υπό άγνοια. ΜΕ7 Πρόκειται για την Ενάγουσα της αγωγής, 9279/10. Αναφορικά με τις συνθήκες υπό τις οποίες επεσυνέβη το δυστύχημα, η σχετική μαρτυρία της καλύπτεται από τα όσα σημειώθηκαν ανωτέρω στα πλαίσια της παράθεσης της εκδοχής της. Συνεπεία τούτου, δεν κρίνεται αναγκαίο να επαναληφθεί στο σημείο αυτό. Σημειώνεται, ωστόσο ότι, κατά την Ενάγουσα, ακριβώς πριν τη επίδικη σύγκρουση, η ταχύτητά της ήταν 50 χ.α.ω.. Όσον αφορά στα τραύματα που υπέστη συνεπεία του επίδικου ατυχήματος, οι αναφορές της, ως προς την περιγραφή τους, συνάδουν με τις αναφορές του ΜΕ5, στη μαρτυρία του οποίου έγινε αναφορά ανωτέρω, με αποτέλεσμα, ούτε για το θέμα αυτό να καθίσταται αναγκαίο να αναφερθεί κάτι περαιτέρω. Όσον τώρα αφορά στον πόνο, ταλαιπωρία, και γενικά συνέπειες των τραυμάτων που υπέστη, η Ενάγουσα ανέφερε ότι τους πρώτους 4 - 5 μήνες μετά το ατύχημα, ο πόνος, ταλαιπωρία και οδύνη, ήταν έντονα, τόσο σε σχέση με τα τραύματα στον αυχένα, όσο και αναφορικά με τον τραυματισμό στο γόνατο. Μετά την πάροδο του χρόνου αυτού, η κατάσταση της βελτιώθηκε ουσιωδώς και έκτοτε, κατά διαστήματα, ιδιαίτερα στο τέλος μιας έντονης κουραστικής ημέρας ή αλλαγής του καιρού, oι πόνοι επανέρχονται. Τούτο συμβαίνει περίπου 3 - 4 φορές το χρόνο. Σε σχέση με τις ουλές, ισχυρίστηκε ότι σήμερα παρουσιάζει εμφανείς ουλές σε τρία σημεία του σώματός της, για ένα εκ των οποίων δηλώθηκε από πλευράς του συνηγόρου των Εναγομένων ότι δεν αμφισβητείται. Πρόκειται για την ουλή σε σχήμα (L), μήκους 7 εκ. στο αριστερό γόνατό της. Αναφορικά με τα άλλα δύο, η Ενάγουσα υπέδειξε στο Δικαστήριο συγκεκριμένα σημεία στο σώμα της, υποστηρίζοντας ότι παρουσιάζουν εμφανείς ουλές. Πρόκειται για το μεγάλο δάκτυλο του δεξιού κάτω άκρου και για συγκεκριμένο σημείο στην περιοχή του υπογαστρίου. Κατά τη θέση της, για όλες τις ουλές αυτές είναι αναγκαία η υποβολή της σε διορθωτική χειρουργική επέμβαση, στην οποία, όμως, για οικονομικούς λόγους, δεν υπεβλήθη ακόμα. Ως προς τις ουλές που παρουσίασε αμέσως μετά το δυστύχημα στο αριστερό φρύδι και την υπερκλείδιο χώρα, ανέφερε ότι τούτες θεραπεύτηκαν με ειδικές κρέμες και δεν είναι εμφανείς πλέον. Κατά την Ενάγουσα, ο καθαρός μηνιαίος μισθός της, κατά το 2009, με εργοδότη την Book & Pack Travel (Cyprus) Ltd, ανέρχετο στα €787,50- και με δεδομένη την παροχή σ' αυτήν άδειας ασθενείας από 4.9.2009 μέχρι και 18.2.2010, απαίτησε την καταβολή αποζημιώσεων εκ ποσού €4.331,25- το οποίο αντιπροσωπεύει το γινόμενο του χρόνου απουσίας της επί της μηνιαίας μισθοδοσίας της. Μέσω της, κατατέθηκαν, ως τεκμήρια 9 και 10, οι ακτινογραφίες και τα αποτελέσματα του ακτινολογικού ελέγχου στον οποίο υπεβλήθη στο Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας (τεκμήριο 9), και τα αποτελέσματα του MRI στο οποίο υπεβλήθη στο Διαγνωστικό Κέντρο «Άγιος Θέρισσος» (τεκμήριο 10). Επίσης, κατέθεσε ως τεκμήρια 11(α) και 11(β), βεβαίωση για την εργοδότησή της για το έτος 2009, και κατάσταση σχετικών μηνιαίων αποδοχών, αντίστοιχα. ΜΕ8 Πρόκειται για το διευθυντή της Book & Pack Travel (Cyprus) Ltd, o οποίος προώθησε, με τη μαρτυρία του, ισχυρισμούς συμβατούς με τις σχετικές θέσεις της Ενάγουσας, και δη ότι, η τελευταία εργοδοτήθηκε στην εταιρεία του από τις 3.8.2009 μέχρι και τις 3.9.2009, όπου και τους ενημέρωσε ότι τραυματίστηκε σε τροχαίο ατύχημα και δεν μπορούσε πλέον να παρέχει τις υπηρεσίες της, καθώς επίσης και ότι επισκέφτηκε την Ενάγουσα στο νοσοκομείο μετά τον επίδικο τραυματισμό της. Ως προς τις απολαβές της, τούτες ανήρχοντο σε €850-, μεικτά, μηνιαίως και τούτες καταβλήθηκαν μόνο για το χρονικό διάστημα που εργάστηκε. Μετά τον τραυματισμό της, δόθηκε από πλευράς της εργοδότριας εταιρείας ένα χρονικό διάστημα περίπου 2 - 3 μηνών, και αφού η Ενάγουσα συνέχισε να αδυνατεί να εργαστεί, αποφασίστηκε η αντικατάστασή της από άλλη υπάλληλο. Τέλος, δεν αποδέχτηκε υποβολή που ήθελε τη μαρτυρία του επιτηδευμένη και την Ενάγουσα πρόσωπο που ουδέποτε εργοδοτήθηκε στην εταιρεία Book & Pack Travel (Cyprus) Ltd. ΜΕ9 Ως ΜΕ9 παρουσιάστηκε ο Δρ. Χαράλαμπος Οικονομίδης, ακτινολόγος, ο οποίος αναγνώρισε το τεκμήριο 7, ως τις δύο ιατρικές εκθέσεις που ετοίμασε σε σχέση με δύο MRI που διενεργήθηκαν στην Ενάγουσα στις 22.12.2009. Η μια αφορά στο αριστερό γόνατο της Ενάγουσας και η άλλη στην περιοχή της πυέλου. Όσον αφορά στην πύελο, το MRI δεν φανέρωσε κάτι το παθολογικό. Ότι άλλο ανευρέθη στην εν λόγω περιοχή του σώματος της Ενάγουσας, δεν αφορά σε τραυματισμό, και δεν συνδέεται με το επίδικο ατύχημα. Όσον, τώρα, αφορά στο αριστερό γόνατο, το MRI φανέρωσε παθολογικό οστικό οίδημα στην οπίσθια έσω επιφάνεια του έξω μηριαίου κονδύλου στην οροφή του μεσοκονδυλίου εντυπώματος.Κατά το ΜΕ9, το παθολογικό αυτό εύρημα, «το πιθανότερο σχετίζεται με υποκείμενο γραμμοειδές υποφλοιώδες κάταγμα». Παρατήρησε επίσης ότι υπήρχε και δεύτερη περιοχή οστικού οιδήματος, στο έξω τμήμα της μηριαίας μετάφυσης, «το οποίο πιθανότερο οφείλεται στην παρουσία γραμμοειδούς ενδοοστικού κατάγματος». Προέκυψε, επίσης, ήπιου βαθμού λέπτυνση του χόνδρου της επιγονατίδας, ενδεικτικό χονδρομαλάκυνσης δευτέρου βαθμού. Ήταν η θέση του ME9, ότι η Ενάγουσα υπέστη μετατραυματικά γραμμοειδή ενδοοστικά κατάγματα, υπό τη μόλις πιο πάνω αναφερόμενη περιγραφή. Επί του περιεχομένου του τεκμηρίου 10, και δη της απεικόνισης του MRI του αριστερού γόνατος της Ενάγουσας, υπέδειξε, στο Δικαστήριο, τα σημεία στα οποία παρατηρούνται τα οστικά οιδήματα. Σε διευκρινιστική ερώτηση που του τέθηκε στο στάδιο της κυρίως εξέτασης αναφορικά με το λόγο που χαρακτηρίζει τα κατάγματα ως μετατραυματικά, ανέφερε ότι αυτό που φανερώθηκε από το MRI είναι ότι η Ενάγουσα παρουσίαζε οστικά οιδήματα και όχι κατάγματα. Με γνώμονα την πάθηση του οστικού οιδήματος και τους λόγους που τούτο μπορεί να προκληθεί, την ηλικία της Ενάγουσας και το ιστορικό της, από το οποίο απουσιάζει αιτιολογία πρόκλησης οιδήματος, άλλη από τραύμα (π.χ. επιβολή ή άσκηση αυξημένης πίεσης σε φυσιολογικό οστό και δη κατάγματα καταπόνησης), πιθανολόγησε ότι πρόκειται για μετατραυματικό κάταγμα. Κατά το στάδιο της αντεξέτασης του, ισχυρίστηκε ότι ο λόγος που η αναφορά του περί γραμμοειδούς κατάγματος γίνεται με συνοδεία της λέξης «πιθανόν», είναι γιατί επί των απεικονίσεων της μαγνητικής τομογραφίας (τεκμήριο 10), δεν είναι εμφανής η γραμμή του κατάγματος. Ωστόσο, επανέλαβε, ότι η παρουσία οστικού οιδήματος σε ένα νεαρό πρόσωπο ως η Ενάγουσα, στη βάση συγκεκριμένης παθοφυσιολογίας, οφείλεται, συνήθως, σε ρωγμώδες κάταγμα, το οποίο ενδεχομένως να φανεί στην αξονική τομογραφία. Επίσης σε ερώτηση που του υποβλήθηκε από το συνήγορο υπεράσπισης περί του ότι τα ρωγμώδη κατάγματα στα οποία αναφέρθηκε είναι τα ηπιότερα κατάγματα που μπορεί κάποιος να υποστεί, απάντησε καταφατικά, προσθέτοντας ότι πρόκειται για τραύματα που δεν χειρουργούνται ποτέ και η θεραπεία τους περιορίζεται στην αποφυγή φόρτισης για να δοθεί χρόνος να επουλωθούν και να πωρωθούν. Πρόκειται δε, ως ανέφερε, για ενέργεια που διενεργείται από τον ανθρώπινο οργανισμό στα πλαίσια, προφανώς, αυτοάμυνας, για σκοπούς επούλωσης του τραύματος. Τέλος, απαντώντας, ειδικά, στο κατά πόσο μπορεί, στη βάση της απεικόνισης του MRI, να τοποθετήσει χρονικά την πρόκληση των καταγμάτων, απάντησε αρνητικά, αναφέροντας ότι οι παράγοντες που σχετίζονται με τον προσδιορισμό του χρόνου πρόκλησης ενός τραύματος, ως τα υπό συζήτηση, είναι πολλοί, με αποτέλεσμα να είναι πρακτικώς αδύνατο, με τα δεδομένα που ο ίδιος γνωρίζει, να προσδιορίζει τούτον. Περιορίστηκε, απλά, να σημειώσει ότι αποκλείεται να προκλήθηκαν πέραν του ενός έτους πριν τη διενέργεια του MRI. ΜΥ1 - Εναγόμενος Ως προς τις συνθήκες κάτω από τις οποίες επεσυνέβη το επίδικο ατύχημα, η μαρτυρία του Εναγομένου καλύπτεται από την, στα αρχικά στάδια της παρούσας απόφασης, παρατεθείσα εκδοχή του. Εκείνο που αξίζει να υπερτονιστεί, δια της επανάληψης του, είναι η θέση του Εναγομένου ότι, η αναγκαστική κατεύθυνση του οχήματος του διαγωνίως δεξιά, προέκυψε ως αναπόφευκτο αποτέλεσμα της οδικής συμπεριφοράς της Ενάγουσας, η οποία προκάλεσε την ανακοπή της ελεύθερης πορείας του και ότι τούτη (η διαγώνια προς τα δεξιά κατεύθυνση), έγινε με απότομο τρόπο, υπό την αγωνία της στιγμής, με μόνο σκοπό την αποφυγή της σύγκρουσης, η οποία, δυστυχώς, δεν απεφεύχθη. Ως προς τους δικούς του τραυματισμούς, καθώς επίσης και τις ζημιές που προκλήθηκαν στο όχημα του, σκοπό είχε να αποταθεί στο Δικαστήριο, μέσω αγωγής και να ζητήσει αποζημιώσεις, πλην όμως, η συνήγορος την οποία διόρισε για το σκοπό αυτό, δεν καταχώρησε αγωγή σύμφωνα με τις οδηγίες του. Όταν πλέον εκπροσωπείτο, στα πλαίσια της παρούσας αγωγής από το συνήγορο που χειρίστηκε την υπόθεση εκ μέρους του, δεν ήταν δυνατή η προώθηση από πλευράς του των εν λόγω απαιτήσεων, καθότι, το όχημα που οδηγούσε ήταν και αυτό ασφαλισμένο στην Εναγόμενη 2, η οποία και διόρισε το συνήγορο που τον εκπροσώπησε στην παρούσα υπόθεση, με αποτέλεσμα να μην ήταν δυνατή η προώθηση, μέσω του συγκεκριμένου συνηγόρου, απαίτησης εναντίον της Εναγομένης 2. Μέσω του, κατατέθηκε το τεκμήριο 12, το οποίο αφορά σε επιστολή ημερομηνίας 28.12.2009, της τότε δικηγόρου του, με την οποία τον ενημέρωνε (δια σχετικής επισυνάψεως), για το περιεχόμενο επιστολής που λήφθηκε από τον Αρχηγό Αστυνομίας, σε σχέση πάντα με το επίδικο ατύχημα. Κατέθεσε επίσης, ως τεκμήρια προς αναγνώριση Χ(i), Χ(
2. ii)και Χ(iii), τρεις επιστολές του Αρχηγού Αστυνομίας, ημερομηνιών 9.12.2009, 15.12.2009 και 8.1.2010, αντίστοιχα. Κατά την αντεξέτασή του, ισχυρίστηκε ότι η απόσταση του οχήματος της Ενάγουσας, από το όχημά του, όταν τούτο (το όχημα της Ενάγουσας) εκκίνησε και κινήθηκε διαγωνίως αριστερά από το παγκέτο στο οποίο ήταν σταθμευμένο, ήταν περίπου 15 μέτρα. Ως προς την αντίδρασή του για να αποφύγει τη σύγκρουση, ισχυρίστηκε ότι, το μόνο που έπραξε, ήταν να κατευθύνει δεξιόστροφα το όχημά του και τίποτε άλλο. Ερωτηθείς ειδικά για το σημείο στο δρόμο που επεσυνέβη η σύγκρουση των οχημάτων, η απάντησή του ήταν η σύγκρουση έγινε στη πορεία της Ενάγουσας. Όταν του υπεδείχθη το σχεδιάγραμμα της σκηνής (τεκμήριο 2), ανέφερε ότι, με το περιεχόμενό του διαφώνησε από την πρώτη στιγμή που το αντίκρισε, καθότι κατείχε φωτογραφίες που έδειχναν ότι η υποδεικνυόμενη επί του τεκμηρίου 2 τελική θέση των οχημάτων δεν ήταν ορθή. Τις φωτογραφίες αυτές (Τεκμήριο 3), τις είδε την επόμενη του δυστυχήματος, πριν ληφθεί η κατάθεσή του. Σε ερώτηση ως προς το κατά πόσο, πέραν των τελικών θέσεων των οχημάτων, διαφωνεί με οτιδήποτε άλλο απεικονίζεται στο τεκμήριο 2, απάντησε αρνητικά. Ανέφερε επίσης ότι, προτού δώσει κατάθεση στην Αστυνομία, συζήτησε τα του δυστυχήματος με τρίτα πρόσωπα και ότι αντάλλαζε με αυτούς απόψεις και γνώμες, καθώς επίσης και ότι του έδωσαν συμβουλές και «παρατζιελιές». Ως προς το κατά πόσο, τη στιγμή της σύγκρουσης, (α) το όχημα που οδηγούσε η Ενάγουσα κινείτο στο αντίθετο, του ίδιου, ρεύμα κυκλοφορίας και δη (β) στη λωρίδα κυκλοφορίας της Ενάγουσας, απάντησε καταφατικά. Όσον αφορά στις περιγραφές των ζημιών των οχημάτων ισχυρίστηκε ότι, τα όσα σχετικά ανέφερε κατά τη δια ζώσης μαρτυρία του, πηγάζουν από το περιεχόμενο των φωτογραφιών Τεκμήριο 3, μιας και δεν απεκόμισε σχετική εικόνα κατά το χρόνο του δυστυχήματος. Ισχυρίστηκε ακόμα ότι, μετά το δυστύχημα, εξήλθε του οχήματός του και κάθισε τραυματισμένος στο οδόστρωμα. Τέλος, αναφερόμενος στην ταχύτητα με την οποία κινείτο το όχημα της Ενάγουσας πριν τη σύγκρουση, ανέφερε ότι αγνοεί τούτη, ενώ η δική του ταχύτητα ήταν περί τα 50 χαω - 60 χαω. ΜΥ2 Ο ΜΥ2 ήταν, κατά τον ουσιώδη για την παρούσα αγωγή χρόνο, Ανώτερος Υπαστυνόμος, ο οποίος υπηρετούσε στην Τροχαία Αρχηγείου ως Βοηθός Διευθυντής. Στα τεκμήρια προς Αναγνώριση Χ(
3. ii)και Χ(iii), αναγνώρισε την υπογραφή του και ανέφερε ότι πρόκειται για επιστολές οι οποίες ετοιμάστηκαν από τους υφιστάμενούς του, το περιεχόμενο των οποίων ανέγνωσε και με γνώμονα και το περιεχόμενο του φακέλου που σχηματίστηκε στα πλαίσια της διερεύνησης των συνθηκών που επεσυνέβη το επίδικο ατύχημα, υπέγραψε τούτες και τις απέστειλε προς τη δικηγορική εταιρεία που εκπροσωπούσε τότε τον Εναγόμενο. Στη βάση της πιο πάνω αναγνώρισής του, τα τεκμήρια προς αναγνώριση Χ(
4. ii)και Χ(iii) κατατέθηκαν ενώπιον του Δικαστηρίου ως τεκμήρια 13(α) και 13(β), αντίστοιχα. Ερωτηθείς, κατά το στάδιο της κυρίως εξέτασής του, να επιβεβαιώσει την ορθότητα του περιεχομένου των τεκμηρίων 13(α) και 13(β), ανέφερε ότι «... Δευτέρα το πρωί μετέβηκα στην τροχαία και μου είχαν αναφέρει ότι ο φάκελος καταστράφηκε για να ενημερωθώ κάπως για να είμαι πιο ενήμερος. Οπότε αντιλαμβάνεστε ότι μόνο με τούτες τις επιστολές, εγώ έχω ενημέρωση μόνο για τις επιστολές, διότι είναι 8 χρόνια, εντάξει και ήταν πάρα πολλές υποθέσεις». Κατά το στάδιο της αντεξέτασής του, συμφώνησε με υποβολή που του τέθηκε από το συνήγορο της Ενάγουσας ότι, ελλείψει του φακέλου, δεν μπορεί να υπάρξει κρίση επί του περιεχομένου των ρηθέντων τεκμηρίων/επιστολών. ΜΥ3 Ο ΜΥ3, είναι μηχανολόγος μηχανικός μηχανοκινήτων οχημάτων και εκτιμητής ζημιών, καθώς επίσης και εμπειρογνώμονας επί τροχαίων δυστυχημάτων. Κατόπιν εντολής που του δόθηκε από το συνήγορο των Εναγομένων, και στη βάση του συμμετρικού σχεδίου της σκηνής (τεκμήριο 2), των φωτογραφιών που πάρθηκαν από τη σκηνή του δυστυχήματος (τεκμήριο 3), της γραπτής δήλωσης του Εναγομένου (έγγραφο Γ), της γραπτής δήλωσης της Ενάγουσας (έγγραφο Α) και της αναφοράς του συνηγόρου του Εναγομένου περί του ότι η Ενάγουσα, κατά την αντεξέταση της, ανέφερε ότι η σύγκρουση των ενεχόμενων οχημάτων έγινε «μούτρα με μούτρα», ετοίμασε Έκθεση Αναπαράστασης του επίδικου ατυχήματος (έγγραφο Δ), το αποτέλεσμα της οποίας επιβεβαιώνει την εκδοχή του Εναγομένου ως προς τις συνθήκες κάτω από τις οποίες τούτο επεσυνέβη και αποκλείει, τελείως, την εκδοχή της Ενάγουσας περί «μούτρα με μούτρα» σύγκρουσης. Κατά την αντεξέτασή του ισχυρίστηκε ότι, ο μόνος τρόπος τα ενεχόμενα οχήματα να καταλήξουν στις τελικές τους θέσεις, ως τούτα απεικονίζονται επί των φωτογραφιών τεκμήριο 3 (μεγεθύνσεις, κάποιων εκ των οποίων, κατατέθηκαν, μέσω του, ως τεκμήρια 14(α) και (β)), είναι το ατύχημα να συνέβη ακριβώς ως η εκδοχή του Εναγομένου. Μέσω του, ως τεκμήρια 15 και 16, στο στάδιο της αντεξέτασής του, κατατέθηκαν και (α) Πίνακας Αποστάσεων Ακινητοποιήσεως Αυτοκινήτων (τεκμήριο 15) και (β) εκτίμηση του ύψους των ζημιών του οχήματος που οδηγούσε η Ενάγουσα, στην οποία προέβη ο ίδιος λίγο μετά το επίδικο ατύχημα (τεκμήριο 16). Νομική Πτυχή Οδική αμέλεια Εκείνο που προκύπτει από την πλούσια ομολογουμένως νομολογία του Ανωτάτου Δικαστηρίου είναι ότι, κατά την οδήγηση, κάθε οδηγός πρέπει να ασκεί προσήκουσα προσοχή, και το ερώτημα που εγείρεται ως προς το κατά πόσο ένας οδηγούσε αμελώς, είναι το κατά πόσο εκπλήρωσε την υποχρέωση του εξασκώντας την απαραίτητη λογική φροντίδα και προσοχή για τα άλλα πρόσωπα που χρησιμοποιούν τον δρόμο. Το εφαρμοστέο κριτήριο για τον έλεγχο αυτό, είναι αντικειμενικό και οι παράμετροι του θα πρέπει να εξετάζονται σε συνάρτηση με την συμπεριφορά ενός συνετού και σώφρονα οδηγού και όχι με την συμπεριφορά ενός τέλειου οδηγού. Το καθήκον φροντίδας και μέριμνας (Duty of Care) οφείλεται σε κάθε πρόσωπο που λογικά μπορεί να προβλεφθεί ότι μπορεί να επηρεαστεί από τις πράξεις και/ή παραλήψεις του οδηγού. Για να συγκεκριμενοποιηθεί το απρόσωπα προσδιορισμένο καθήκον κάθε οδηγού προς κάθε πρόσωπο που είναι λογικά δυνατόν να επηρεαστεί από τις πράξεις και/ή παραλήψεις του πρώτου, θα πρέπει, στα πλαίσια των γεγονότων της κάθε υπόθεσης, να διασαφηνιστεί η φύση του καθήκοντος, και στην περίπτωση που διαπιστώνεται τέτοιο καθήκον, να εξεταστεί το κατά πόσο ο οδηγός το έχει εκπληρώσει. Η πρόβλεψη για σκοπούς του ελέγχου αυτού, συναρτάτε με τις κοινές εμπειρίες και την λογική συνέπεια. Κάθε οδηγός οφείλει να τηρεί την δέουσα παρατηρητικότητα, και η αμέλεια είναι συνυφασμένη με τον χρόνο, τόπο και άλλες συνθήκες. Παράλειψη δε, να δει κανείς ότι απλά είναι ορατό ή όπου η πιθανότητα κινδύνου είναι εύλογα αντιληπτή και ο οδηγός παραλείπει να λάβει μέτρα προφύλαξης, αποτελούν αμέλεια, (για μια ενδιαφέρουσα επί του θέματος συζήτηση βλέπε Νικολαίδη ν Οικονομίδη