Αναφορικά με την Παναγιώτη Κισσοπόδα, Αρ. Αιτήσεως:361/01, 15/5/2018

(1)Δίδω και κληροδοτώ προς τον XXXXX Μιχαλάκη Σχίζα, εκ Λεμεσού, όλα τα προσωπικά μου αντικείμενα (ωρολόγια, τσιγαροθήκες, κομπολόγια κ.λ.π.) και είδη αμφίεσης.

(2)Δίδω και κληροδοτώ όλο το περιεχόμενο της οικίας στην οποία κατοικούσα μέχρι πρόσφατα στην οδό XXXXX αρ. 6Α στη Λεμεσό, ήτοι έπιπλα, σκεύη, έργα τέχνης, μπιμπελό, χαλιά, κεντήματα, πίνακες, ασημικά, εκτός από τα προσωπικά μου αντικείμενα και είδη αμφίεσης, προς τις XXXXX Weale Μπαδιεριτάκη και XXXXX Βάρδα εξ Αθηνών σε ίσα μερίδια.

(3)Δίδω και κληροδοτώ παν υπόλοιπον της κινητής και ακίνητης καθαρής περιουσίας μου οπουδήποτε ευρισκόμενης προς τα πιο κάτω πρόσωπα σε ίσα μερίδια: (α) XXXXX de Josselin, κάτοικο Λονδίνου, (β) XXXXX Σοφοκλή Σχίζα, εκ Λεμεσού, (γ) XXXXX Weale Μπαδιεριτάκη, εξ' Αθηνών, (δ) XXXXX Βάρδα, εξ' Αθηνών, (ε) XXXXX Σπύρου Αραούζου, το γένος Μιχαλάκη Σχίζα, εκ Λευκωσίας, (στ) XXXXX Λαμάρη, το γένος Πανίκου Σχίζα, εκ Λεμεσού.» Σύμφωνα με τον Ενόρκως Δηλούντα, εντός θυρίδας που διατηρούσε ο αποβιώσαντας σε τραπεζικό ίδρυμα, ανευρέθησαν 1 βραχιόλι από μικρά διαμάντια και ζαφείρια, 7 χρυσά νομίσματα και άλλα μικρά ασημένια και/ή άλλα αντικείμενα. Ο Αιτητής ισχυρίζεται ότι τα προαναφερόμενα αντικείμενα ανήκουν αποκλειστικά και εξ' ολοκλήρου στον Αιτητή. Ο Καθ'ου η Αίτηση καταχώρησε Ένσταση στην Αίτηση η οποία στηρίζεται επί του περί Διαχειρίσεως Κληρονομιών Νόμο Κεφ. 189 άρθρο 53

(1), στους Θεσμούς Πολιτικής Δικονομίας Δ.55, Δ.48 Θ.Θ. 1 - 4 και 8

(1), στην πρακτική και συμφυείς εξουσίες του Δικαστηρίου. Στην Ένσταση εκτίθενται 2 λόγοι ένστασης, τους οποίους και θεωρώ σκόπιμο να παραθέσω αυτούσιους: «(α) Το βραχιόλι, οι χρυσές λίρες και τα άλλα μικροαντικείμενα τα οποία έχουν βρεθεί στην τραπεζική θυρίδα του αποβιώσαντα δεν εμπίπτουν εντός του όρου προσωπικά αντικείμενα, και δεν ανήκουν σύμφωνα με τους όρους της διαθήκης στον αιτητή. (β) Το βραχιόλι, οι χρυσές λίρες και τα άλλα μικροαντικείμενα δεν ανήκουν σύμφωνα με τους όρους της διαθήκης στον αιτητή και το Δικαστήριο δεν μπορεί να εκδόσει διάταγμα εναντίον του καθ' ου η αίτηση για παράδοση τους στον αιτητή». Η Ένσταση συνοδεύεται από την Ένορκη Δήλωση του Καθ' ου η Αίτηση - εκτελεστή της διαθήκης. Ο κ. Κουντούρης, αφού αναφέρεται στον διορισμό του ιδίου ως εκτελεστή και στην προαναφερόμενη επίδικη παράγραφο της διαθήκης του αποβιώσαντα, ισχυρίζεται ότι τα επίμαχα αντικείμενα δεν καλύπτονται από τον όρο 'προσωπικά αντικείμενα και είδη αμφίεσης', και , κατ' επέκταση, δεν ανήκουν στον Αιτητή αλλά στα πρόσωπα που αναφέρονται στην παράγραφο 4

(3)της διαθήκης ως δικαιούχοι της κινητής και ακίνητης περιουσίας. Κατά την ακρόαση της Αίτησης η οποία περιορίστηκε σε αγορεύσεις, χωρίς δηλαδή την αντεξέταση οποιουδήποτε εκ των Ενόρκως Δηλούντων, αμφότεροι οι συνήγοροι υποστήριξαν τις πιο πάνω θέσεις τους όπως αυτές προκύπτουν από την Αίτηση και την Ένσταση αντίστοιχα, επικαλούμενοι τώρα και σχετικές αυθεντίες. ΝΟΜΙΚΗ ΠΤΥΧΗ Σύμφωνα με το άρθρο 53

(1)του περί Διαχείρισης Κληρονομιών Αποθανόντων Νόμου, προσωπικοί αντιπροσώπου, πιστωτές, κληροδόχοι ή οι πλησιέστεροι συγγενείς δύνανται να ζητήσουν από το Δικαστήριο με εναρκτήρια κλήση της επίλυση, χωρίς διαχείριση της κληρονομιάς σε δικαστήριο, μεταξύ άλλων, οποιουδήποτε ζητήματος που επηρεάζει τα δικαιώματα ή τα συμφέροντα προσώπου που αξιώνει ότι είναι κληροδόχος, την έκδοση διαταγών προς τους εκτελεστές για να διαπράξουν ή απέχουν από στην διάπραξη οποιασδήποτε πράξης, καθώς και την επίλυση οποιουδήποτε ζητήματος που προκύπτει κατά την διαχείριση της κληρονομιάς. Δικονομική δυνατότητα για την εξέταση θέματος που προκύπτει από την ανάγκη ερμηνείας όρου ο οποίος προβλέπεται σε διαθήκη, παρέχει η Διαταγή 55 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας. Όπως αναφέρεται στο σύγγραμμα Williams on Wills, Τόμος 1, 5η έκδοση σελ. 422, πρωταρχικό κανόνα σε περιπτώσεις ερμηνείας διαθηκών, αποτελεί η αρχή ότι πρέπει να δίδεται ισχύ στην πρόθεση του διαθέτη, όμως η πρόθεση που εξετάζεται δεν είναι αυτή που υφίστατο στο μυαλό του διαθέτη, αλλά αυτή που δηλώνεται και είναι εμφανής επί της ίδιας της διαθήκης. Η εφαρμογή του κανόνα αυτού περιλαμβάνει την εξέταση δύο θεμάτων: κατά πρώτον την εξέταση του ποία ήταν η πρόθεση του διαθέτη όπως προκύπτει από την διαθήκη, και κατά δεύτερο, πως μπορεί να δοθεί ισχύ στην πρόθεση αυτή[1]. (βλ. επίσης Jarman on Wills, 8η έκδοση, Τόμος 1, σελ. 471). Κατ' επέκταση, το Δικαστήριο πρέπει να μελετήσει τις φράσεις που χρησιμοποιήθηκαν από τον διαθέτη, και, μέσω αυτών, να αντιληφθεί την πρόθεση του. Όπου η πρόθεση του διαθέτη είναι καθαρή, δεν θα εισαχθούν κανόνες ερμηνείας ώστε να καταστρατηγηθεί η πρόθεση αυτή. Η πρόθεση συνάγεται από ολόκληρο το κείμενο της διαθήκης. Όπου οι λέξεις που χρησιμοποιήθηκαν από τον διαθέτη είναι διφορούμενες, το Δικαστήριο οφείλει να υιοθετήσει την ερμηνεία την οποία, κατά την άποψη του Δικαστηρίου, είχε υπ' όψιν του ο διαθέτης. Η ερμηνεία της διαθήκης δεν στηρίζεται σε εικασίες αλλά στην δικαστική πίστη ως προς το ποία ήταν η πρόθεση του διαθέτη. (βλ. Williams on Wills (πιο πάνω), σελ. 429)[2]. Όπου υπάρχει θέμα επιλογής μεταξύ δύο πιθανών ερμηνειών, το Δικαστήριο υιοθετεί την ερμηνεία την οποία θεωρεί ως πιο πιθανόν να εννοούσε ο διαθέτης, λαμβάνοντας υπ' όψιν την γενική φύση της διαθήκης και τον σκοπό του διαθέτη (βλ. Halsbury`s Laws of England, 3η έκδοση, Τόμος 39, σελ. 977, παρ. 1478). Στην ερμηνεία των λέξεων, το Δικαστήριο αντλεί καθοδήγηση από αναγνωρισμένα Λεξικά (βλ. Halsbury`s Laws of England, 3η έκδοση, Τόμος 39, σελ. 962, παρ. 1456). Όπως αναφέρεται στο σύγγραμμα Jarman on Wills, 8η έκδοση, Τόμος 2, σελ. 1004, έχει πλέον καθιερωθεί η αρχή ότι εκφράσεις γενικής φύσης, έστω και αν αυτές ακολουθούνται από συγκεκριμένες λέξεις, θα ερμηνεύονται με την ευρεία έννοια, εκτός αν το κείμενο απαιτεί πιο στενή ερμηνεία[3]. Απόλυτα σχετική με την υπό εξέταση αίτηση, θεωρώ την αναφορά στο Jarman on Wills (πιο πάνω) σελ. 1294 ότι η ερμηνεία της φράσης 'προσωπικά αντικείμενα', παρ' όλο ότι εξαρτάται από το όλο κείμενο της διαθήκης, υποδηλοί αντικείμενα τα οποία έχουν κάποια προσωπική σύνδεση με τον διαθέτη[4]. (βλ. επίσης Halsbury`s Laws of England, 3η έκδοση, Τόμος 39, σε. 1021, παρ. 1539 και Joseph v. Phillips

(1934)Α.C. 348). Στην απόφαση Timewell v. Perkins 2 Atk 102, κρίθηκε ότι η έκφραση «plate» δεν περιλάμβανε χρυσά νομίσματα. Ο ευπαίδευτος συνήγορος για τον Αιτητή παρέπεμψε στο τρίτη έκδοση του Αγγλο - Ελληνικού Λεξικού των εκδόσεων «Οδυσσεύς» Αθηνών, όπου η Αγγλική έκφραση «chattels personal» ερμηνεύεται ως «προσωπικά αντικείμενα, κινητή περιουσία», καθώς και στο New Sorter Oxford English Dictionary, όπου η λέξη «Chattel» ερμηνεύεται ως «movable possession». (Υπ.) ............... Μ. Παπαδοπούλου, Ε. Δ. ΠΙΣΤΟΝ ΑΝΤΙΓΡΑΦΟΝ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΗΤΗΣ [1] "General Principle. The first and great rule to which all others must bend is that effect must be given to the intention of the testator, but the intention here in question is not the intention in the mind of the testator at the time he made his will, but that declared and apparent in his will. The application of the rule resolves itself into two questions of construction: first, what is the intention of the testator disclosed by the will, and secondly, how can effect be given to that intention". [2] "Words ambiguous in context. Where a context is sufficient to control the meaning of the words, but the words in such context are ambiguous, contradictory, or obscure, or where the words have no special meaning given to them by the context, but have two meanings in ordinary use, the court adopts that construction which it considers that the testator probably meant by the words, taking into account the general scope of the will and the general purpose of the testator. The construction of the will is not decided in such cases on mere conjecture or belief, but on judicial persuasion of what the intention of the testator is, either expressly declared or collected by just reasoning from the words of the will or evidenced by the surrounding circumstances where they can be called in aid." [3] "The principle thus stated by Mr. Jarman is now clearly settled, and accordingly general words, whether followed or preceded by words of particular enumeration, are to be construed in a wide sense unless the particular context requires a more restricted meaning". [4] "The meaning of `personal effects` must, of course, depend on the context of the will, but in the absence of a controlling context it is suggested that the words may be taken to mean `physical chattels having some personal connection with the testator such as articles of personal or domestic use as ornament, clothing furniture and so forth" cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο