Prestige Property Exhibition Center Ltd ν. Mazaruni Shipping Company Ltd, Αρ. Αίτησης: K26/12, 30/3/2018 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:DEELEM:2018:14 ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΕΝΟΙΚΙΑΣΕΩΝ ΛΕΜΕΣΟΥ - ΠΑΦΟΥ ΤΜΗΜΑ ΛΕΜΕΣΟΥ Ενώπιον: Χρ. Ραγουζαίου, Προέδρου και Α. Γεωργίου και Α. Κωστή, Μελών Αρ. Αίτησης: K*26/12 Μεταξύ: Prestige Property Exhibition Center Ltd, εκ Λεμεσού Αιτήτριας -και- Mazaruni Shipping Company Ltd, εκ Λεμεσού Καθ' ης η Αίτηση 30/3/2018 Για την Αιτήτρια: κα A. Αγρότη για ΑΓΡΟΤΗ & ΑΓΡΟΤΗ Δ.Ε.Π.Ε. (κα Κ. Σταύρου στην απαγγελία της απόφασης) Για την Καθ' ης η Αίτηση: κος Θεόδωρος Κατσικίδης Α Π Ο Φ Α Σ Η Με την παρούσα αίτηση, η Αιτήτρια αξιώνει την αναθεώρηση και/ή ακύρωση και/ή τον παραμερισμό της απόφασης και του διατάγματος που εκδόθηκε σε βάρος της, στις 21/3/2012, στην Αίτηση έξωσης με αριθμό Ε43/12, του παρόντος Δικαστηρίου (στο εξής καλούμενα ως "η απόφαση και το διάταγμα"), η οποία αφορούσε την ενοικίαση από μέρους της Αιτήτριας του υποστατικού, ιδιοκτησίας της Καθ' ης η αίτηση, που βρίσκεται στην οδό Ψηλορείτου και Αριστοκύπρου, στην ενορία Αγίου Σπυρίδωνα, στην Λεμεσό (και που στο εξής θα αναφέρεται ως "το μίσθιο" ή "το υποστατικό"). Η αίτηση έξωσης βασίστηκε στο άρθρο 11
(1)(α) του περί Ενοικιοστασίου Νόμου (Ν.23/1983)(στο εξής αναφερόμενος ως «ο Νόμος») και συγκεκριμένα στην παράλειψη θέσμιου ενοικιαστή να καταβάλει στον ιδιοκτήτη οφειλόμενα προς αυτόν ενοίκια, παρά την αποστολή σχετικής ειδοποίησης. Η απόφαση είχε εκδοθεί ερήμην της Αιτήτριας, λόγω της παράλειψης της τελευταίας να καταχωρήσει Απάντηση εντός της προβλεπόμενης, από τους κανονισμούς, προθεσμίας. Με την παρούσα αίτηση, η Αιτήτρια ζητά επίσης την επιδίκαση υπέρ της αποζημιώσεων για ψευδείς παραστάσεις και απόκρυψη ουσιαστικών γεγονότων, που οδήγησαν στη έκδοση της απόφασής, καθώς και άλλες αποζημιώσεις για απάτη καταδολίευση και αδικαιολόγητο πλουτισμό. Στην τελική τους αγόρευση όμως οι συνήγοροι της Αιτήτριας συγκεκριμενοποίησαν το αίτημα τους στην αποζημίωση "ύψους €2.446.838,13 ή σε οποιοδήποτε άλλο ποσό θεωρηθεί επαρκές για τη ζημιά και απώλεια που υπέστηκε η Αιτήτρια". Υποστηρίζει, στην τροποποιημένη Αίτηση[1] της, η Αιτήτρια ότι: (α) το διάταγμα και η απόφαση εκδόθηκαν Σε χρόνο κατά τον οποίο αυτή επέδωσε ειδοποίηση "εμφάνισης" στους συνηγόρους της και ενώ η διευθύντρια της Αιτήτρια βρισκόταν στις κεντρικές φυλακές και είχε δυσκολία στην επικοινωνία προς εξασφάλιση των στοιχείων για την υπεράσπιση της. Με ψευδείς παραστάσεις και απόκρυψη ουσιωδών γεγονότων και ενώ βρίσκονταν σε διαπραγματεύσεις με την Αιτήτρια. Με την απόκρυψη του γεγονότος ότι το επίδικο ενοικιαστήριο έγγραφο είχε εκχωρηθεί στους Τράπεζα Κύπρου Δημόσια Εταιρεία Λτδ προς εξασφάλιση των υποχρεώσεων τρίτου νομικού προσώπου και επομένως η Καθ' ης η αίτηση δεν νομιμοποιούνταν από μόνη της να καταχωρήσει Αίτηση Έξωσης. Με απόκρυψη από μέρους της Καθ' ης η αίτηση του γεγονότος ότι ενώ η ίδια είχε υποχρέωση να εξασφαλίσει την έκδοση των αδειών λειτουργίας του μισθίου ως εκθεσιακού χώρου λειτουργούντος και τα Σαββατοκύριακα, παρέλειψε να το πράξει. Ως αποτέλεσμα υπήρξε από μέρους της παράβαση της συμφωνία ενοικίασης και τα ενοίκια δεν είχαν καταστεί πληρωτέα. (β) Το μίσθιο ήταν αποθήκη εκτελωνισμού και έχει μετατραπεί από την Αιτήτρια σε εκθεσιακό χώρο, με δαπάνη για την ανακαίνιση ύψους €2.500.00,
- Το ενοίκιο είχε καθοριστεί σε €12.000,00 μηνιαίως και θα ήταν πληρωτέο μόνο εφόσον η Καθ' ης η αίτηση εξασφάλιζε τις προαναφερόμενες άδειες λειτουργίας. (γ) Με την δαπάνη για την ανακαίνιση έχει δημιουργηθεί υπεραξία στο μίσθιο η οποία συνεπάγεται αδικαιολόγητο πλουτισμό της Καθ' ης η αίτηση. Απάντηση Η Καθ' ης η αίτηση στην Απάντηση της, απορρίπτει τους ισχυρισμούς της Αιτήτριας και υποστηρίζει, μεταξύ άλλων, ότι: (α) κατά την έκδοση της απόφασης και του διατάγματος τέθηκαν ενώπιον του Δικαστηρίου όλα τα ουσιαστικά και πραγματικά γεγονότα που περιβάλλαν την εν λόγω υπόθεση. (β) η Αιτήτρια στέρησε στον εαυτό της από το δικαίωμα να ακουστεί με την παράλειψη της να καταχωρήσει έγκαιρα Απάντηση. (γ) καμία προσπάθεια για εξεύρεση συμβιβαστικής λύσης μεταξύ των διαδίκων υπήρξε. (δ) η εκχώρηση του ενοικιαστηρίου εγγράφου δεν ήταν απόλυτη και η Καθ' ης η αίτηση είχε το δικαίωμα να καταχωρήσει την αίτηση έξωσης. (ε) η Καθ' ης η αίτηση έχει συμμορφωθεί με όλες τις συμβατικές υποχρεώσεις της προς την Αιτήτρια και η τελευταία έχει αναγνωρίσει το γεγονός αυτό και με επιστολή της προς την Καθ' ης η αίτηση την οποία ευχαριστεί σχετικά. Διαδικασία: Στην ακρόαση της κυρίως Αίτησης παρουσιάστηκαν συνολικά τέσσερεις μάρτυρες. Η ακρόαση ξεκίνησε στις 29.1.2016 και ολοκληρώθηκε με την επιφύλαξη της παρούσας απόφασης στις 15.9.
- Δόθηκαν αρχικά οδηγίες για την συνεκδίκαση της απαίτησης με την ανταπαίτηση. Σε κατοπινό στάδιο όμως, μετά την ακρόαση σχετικής γραπτής αίτησης της Αιτήτριας, η Ανταπαίτηση των Καθ' ων η αίτηση διαγράφηκε. Μαρτυρία και αξιολόγηση Μαρτυρία Αιτήτριας Η Μ.Α.1, Διευθύντρια των Αιτητών, στη γραπτή της δήλωση αναφέρθηκε στο μίσθιο, λέγοντας ότι περί το έτος 2009 οι Αιτητές ενδιαφέρθηκαν να το ενοικιάσουν για να το μετατρέψουν από αποθήκες αποταμίευσης (που ήταν τότε) σε εκθεσιακό χώρο. Κατατέθηκε τότε από τους Καθ' ων η αίτηση, ερώτημα στο Δήμο Λεμεσού αναφορικά με το ενδεχόμενο της αλλαγής χρήσης και στις 10.11.2009 λήφθηκε βεβαίωση ότι θα εγκριθεί τέτοιο αίτημα. Υποβλήθηκε στη συνέχεια από τους διάδικους (από κοινού) αίτηση για αλλαγή της χρήσης του υποστατικού, η οποία εγκρίθηκε στις 28.4.2010 (με την έγκριση σχετικής πολεοδομικής άδειας) ενώ η άδεια οικοδομής εκδόθηκε στις 14.7.2010 [2] Εν τω μεταξύ οι Αιτητές άρχισαν τα οικοδομικά έργα στο μίσθιο, σύμφωνα με τα εγκεκριμένα αρχιτεκτονικά σχέδια. Αυτά ολοκληρώθηκαν περί τον Οκτώβριο του 2010 με κόστος €2.446.883,13 και δημιούργησαν υπεραξία στην περιουσία των Καθ' ων η αίτηση. Στην πορεία της ενοικίασης εκδόθηκαν προς όφελος των Καθ' ων η αίτηση τραπεζικές επιταγές, οι οποίες δεν τιμήθηκαν, με αποτέλεσμα να επιβληθεί τελικά, στην ίδια, ποινή φυλάκισης. Ενόσω η μάρτυρας βρισκόταν στη φυλακή η Καθ' ης η αίτηση καταχώρησε αίτηση έξωσης και εξασφάλισε στην απουσία της Αιτήτριας την έκδοση διατάγματος έξωσης της, στις 21.3.12 καθώς και απόφαση για ποσό €228.000,00, πλέον €12.000,00 μηνιαίως πλέον έξοδα[3]. Έτσι, η Καθ' ης η αίτηση έλαβε τελικά την κατοχή του υποστατικού στις 28.5.2012 (και ενώ ακόμα η μάρτυρας βρισκόταν στη φυλακή). Το διάταγμα και η απόφαση είχαν εκδοθεί άδικα, στην απουσία της Αιτήτριας, διότι η μοναδική διευθύντρια της βρισκόταν στη φυλακή και έτσι δεν είχε τη δυνατότητα να εμφανιστεί στο Δικαστήριο ή να διορίσει δικηγόρο, στον οποίο να εξηγήσει και να παρουσιάσει τα έγγραφα για την υπεράσπιση της (εφόσον στο Δ.Ε.Ε. δεν υπάρχει προθεσμία για καταχώρηση σημειώματος εμφάνισης και η μάρτυρας δεν είχε πρόσβαση στα έγγραφα της, λόγου του εγκλεισμού της). Παρόλα αυτά έδωσε οδηγίες στον τότε δικηγόρο της να καταχωρήσει Απάντηση, αλλά αυτός καταχώρησε και κοινοποίησε στους αντιδίκους της ειδοποίηση, στις 15.3.2012, αναφορικά με το διορισμό και την πρόθεση καταχώρησης Υπεράσπισης σε σύντομο χρόνο[4]. Απέκρυψε η Καθ' ης η αίτηση από το Δικαστήριο, ουσιώδεις όρους του ενοικιαστηρίου εγγράφου, αλλά και την αλληλογραφία στην οποία φαίνεται η θέση της Αιτήτριας, σε σχέση με τα επίδικα γεγονότα. Συγκεκριμένα, απέκρυψε από το Δικαστήριο την αλληλογραφία της Αιτήτριας με ημερομηνίες 1.4.2011 και 9.6.2011 (όπου αναφέρεται ο λόγος της μη καταβολής ενοικίων και το γεγονός της παράλειψης εξασφάλισης άδειας λειτουργίας του υποστατικού). Περιορίστηκε η Καθ' ης η αίτηση στην παρουσίαση της επιστολής ημερομηνίας 18.1.2011, την οποίαν η μάρτυρας είχε συντάξει μετά από πίεση που της άσκησε ο Μ.Π[5]., προκειμένου να πείσει την τράπεζά του ότι θα είχε εισόδημα για να εξοφλήσει το δικό του χρέος. Παράλληλα ο Μ.Π. υποσχόταν στην μάρτυρα ότι θα εξασφάλιζε την άδεια λειτουργίας του μισθίου. Μεθόδευσε την έκδοση του διατάγματος έξωσης η Καθ' ης η αίτηση και αυτό προκύπτει από το γεγονός ότι η αίτηση έξωσης καταχωρήθηκε 11 μήνες μετά την επιστολή τερματισμού και ειδικά στην περίοδο που η μάρτυρας βρισκόταν στη φυλακή. Αντεξεταζόμενη υποστήριξε ότι ενόσω εξέτιε την ποινή φυλάκισής της, δεν είχε τη δυνατότητα να τηλεφωνεί στον δικηγόρο της κατευθείαν (παρά μόνο να τον ειδοποιεί, μέσω του δεσμοφύλακα, για να την επισκεφθεί). Τις οδηγίες για την καταχώρηση «ένστασης» στην έξωση, τις έδωσε στο δικηγόρο της (Γ. Κονναρή), όταν αυτή βρισκόταν στο Δικαστήριο σαν κρατούμενη για άλλη υπόθεση. Κατέβαλε ταυτόχρονα και αμοιβή στο δικηγόρο ύψους €2.500,
- Όταν όμως τελικά διαπίστωσε την έκδοση της απόφασης, απέλυσε το δικηγόρο. Αναφέρθηκε στο τεκμήριο 4 (κατάσταση πληρωμών) λέγοντας ότι αυτό έχει ετοιμαστεί από την ίδια με βάση τα αρχιτεκτονικά σχέδια και τις μετατροπές που έγιναν στο υποστατικό. Δεν υπάρχουν αποδείξεις για όλα τα ποσά διότι κάποια ακόμα οφείλονται (ενώ έχουν καταχωρηθεί και αγωγές σε βάρος της Αιτήτριας από κάποιους εργολάβους). Το τεκμήριο 5 (επιστολή προς Γραμματέα Δ.Ε.Ε.) της δόθηκε από το δικηγόρο της (μαζί με το περιεχόμενο του φακέλου της υπόθεσης της), χωρίς να γνωρίζει λεπτομέρειες για τη χειρόγραφη διόρθωση που φαίνεται να έγινε σε αυτό. Οι επιστολές, τεκμήρια 9 και 10, δόθηκαν στον Μ.Π., με σκοπό να τα παρουσιάσει στην Τράπεζα όπου διατηρούσε η Καθ' ης η αίτηση λογαριασμό με χρεωστικό υπόλοιπο και η οποία, Τράπεζα, είχε πρόθεση να εκποιήσει το μίσθιο. Οι επιταγές που αναφέρονται στα έγγραφα αυτά εκδόθηκαν μεν από την Αιτήτρια προς όφελος της Καθ' ης η αίτηση, αλλά ανακλήθηκαν τον Μάιο του 2011, διότι ο Μ.Π. δεν τίμησε την υπόσχεση που είχε δώσει ως αντάλλαγμα των Τεκμηρίων 9 και 10 (δηλαδή να εξασφαλίσει την άδεια λειτουργίας του υποστατικού). Λόγω αυτής της παράλειψης της Καθ' ης η αίτηση, η Αιτήτρια δεν εισέπραττε ενοίκια από την υπενοικίαση του μισθίου και έτσι δεν μπορούσε να πληρώνει τα ενοίκια στην Καθ' ης η αίτηση. Διαφώνησε με την υποβολή ότι η υποχρέωση εξασφάλισης άδειας χρήσης βάρυνε την ίδια και υποστήριξε ότι σε επίσκεψη στο Δήμο Λεμεσού, της διευκρινίστηκε ότι προαπαιτούμενο της άδειας χρήσης του μισθίου αποτελεί η έκδοση πιστοποιητικού τελικής έγκρισης, την οποία μόνο ο ιδιοκτήτης του υποστατικού μπορεί να εξασφαλίσει. Αυτή δεν εκδόθηκε διότι ο Μ.Π. ουδέποτε αποτάθηκε για την έκδοση της τελικής έγκρισης. Παρά τις δικές της επιστολές, προς όλα τα τμήματα, δεν ήταν δυνατή η εξασφάλιση από την ίδια της άδειας λειτουργίας. Η υποχρέωση των Αιτητών για καταβολή ενοικίου θα ξεκινούσε «μετά την έκδοση της άδειας λειτουργίας», την οποία θα εξασφάλιζε ο Μ.Π. Η έκδοση των επιταγών ακολούθησε την έκδοση της άδειας οικοδομής. Όταν όμως διαπιστώθηκε η ύπαρξη παράνομης κατασκευής (εμβαδού 200 μ) στο μίσθιο, και χρειάστηκαν άλλοι περαιτέρω έξη μήνες για να ολοκληρωθεί το έργο, στάληκε το Τεκμήριο 11 για να μην παρουσιαστεί για εξαργύρωση η πρώτη επιταγή. Διαφάνηκε εκ των υστέρων ότι κατά την εξασφάλιση της άδειας οικοδομής είχαν επιβληθεί όροι, οι οποίοι όμως δεν κοινοποιήθηκαν στην Αιτήτρια. Οι όροι αναφέρονταν στην υποχρέωση διαχωρισμού των δύο κτιρίων που προϋπήρχαν και επηρέαζαν και τον χώρο που κατείχε και χρησιμοποιούσε ο Μ.Π., ο οποίος αρνείτο να συμμορφωθεί. Όταν ανέφερε στην Τράπεζα της Καθ' ης η αίτηση ότι αποπερατώθηκε ο χώρος και ζητούσε πίστωση χρόνου για να εργαστεί και να έρθει στην Κύπρο ο συνέταιρος των Αιτητών, δεν γνώριζε ότι χρειάζονταν η έκδοση της τελικής έγκρισης για το υποστατικό. Οι αποθήκες είχαν ήδη μετατραπεί σε εκθεσιακό χώρο, αλλά τα περιπολικά της Αστυνομίας βρίσκονταν καθημερινά εκεί ζητώντας τις άδειες λειτουργίας, προκειμένου να επιτρέψουν τη λειτουργία του χώρου και έτσι όλοι οι υπενοικιαστές άρχισαν ένας- ένας να φεύγουν. Κατά τον χρόνο έκδοσης από την Αιτήτρια των επιταγών που δόθηκαν στην Καθ' ης η αίτηση (οι οποίες ήταν μεταχρονολογημένες), η Αιτήτρια δεν βρισκόταν στο ΚΑΠ. Η Μ.Α.1 μου έχει κάνει σχετικά μόνο καλή εντύπωση. Και αυτό διότι: Με μεγάλη ευκολία ισχυρίστηκε ότι συνέταξε τα τεκμήρια 9 και 10 (τα οποία είχαν σαν τελικό αποδέκτη την Τράπεζα (εκδοχέα της συμφωνίας ενοικίασης), αλλά ότι οι δηλώσεις αυτές δεν ήταν αληθείς και μοναδικό σκοπό είχαν την διατήρηση των διευκολύνσεων προς όφελος της Καθ' ης η αίτηση, με την δημιουργία λανθασμένων εντυπώσεων στο τραπεζικό ίδρυμα. Υπάρχει φανερή αντίφαση μεταξύ των τεκμηρίων και της προφορικής μαρτυρίας της Μ.Α.
- Η μαρτυρία της αναφορικά με την ανάγκη έκδοσης "άδειας λειτουργίας" ήταν νεφελώδης. Συνέδεσε το ζήτημα της έκδοσης πιστοποιητικού τελικής έγκρισης της οικοδομής με την έκδοση χωριστής άδειας λειτουργίας του μισθίου επικαλουμένη εξ' ακοής μαρτυρία και χωρίς να δώσει εξηγήσεις για την παράλειψη της να παρουσιάσει την πρωτογενή μαρτυρία (όπως θα ανέμενε κάποιος, αφού το ζήτημα ήταν τόσο σημαντικό για την ίδια). Αδιευκρίνιστο παρέμεινε το ζήτημα του κατά πόσον απαιτείται για την χρήση του μισθίου "άδεια λειτουργίας". Επικαλέστηκε την συμβουλή όχι ενός αλλά δύο ειδικών, για το ζήτημα αυτό, οι οποίοι επίσης δεν παρουσιάστηκαν. Λανθασμένη και αντίθετη με τον περί Ρυθμίσεως Οδών και Οικοδομών Νόμο, Κεφ. 96 (βλ. άρθρο 10 του Κεφ.96)[6] υπήρξε η θέση της μάρτυρος ότι για το πιστοποιητικό τελικής έγκρισης απαιτούνται ενέργειες από μέρους του ιδιοκτήτη μόνο. Το τεκμήριο 4 που παρουσίασε συντάχθηκε από την ίδια και αποτελεί κατάσταση πληρωμών η οποία, για τους λόγους που αναφέρονται πιο κάτω[7], παρέμεινε χωρίς υπόβαθρο και δεν μπορεί να γίνει δεκτή. Στο νομικό ζήτημα του χρόνου έναρξης της υποχρέωσης της Αιτήτριας για την καταβολή ενοικίου, η μάρτυρας ερμήνευσε την συμφωνία ενοικίασης και εξέφρασε γνώμη, η οποία αποτελεί ανεπίτρεπτη μαρτυρία. Παρά τις πιο πάνω διαπιστώσεις μου, δεν θα απορρίψω στο σύνολο της τη μαρτυρία της Μ.Α.1 αλλά θα ασκήσω τη διακριτική μου ευχέρεια υπέρ της αποδοχής μέρους της μαρτυρίας[8] της Μ.Α.1 και αυτό διότι αρκετά από τα γεγονότα (με εξαίρεση τα όσα απορρίπτω πιο πάνω) δεν έχουν αμφισβητηθεί, και/ή έχουν επιβεβαιωθεί από τους υπόλοιπους αξιόπιστους μάρτυρες και από τα έγγραφα που έχουν κατατεθεί. Για τους λόγους που εξήγησα, δεν αποδέχομαι την μαρτυρία της Μ.Α.1 σε σχέση με τα σημεία 1-5 πιο πάνω, ενώ αποδέχομαι την υπόλοιπη της μαρτυρία και συγκεκριμένα: - τις συνθήκες σύναψης της και την συμφωνία ενοικίασης. - την έκδοση πολεοδομικής άδειας και άδειας οικοδομής και την εκτέλεση οικοδομικών εργασιών στο μίσθιο από την Αιτήτρια, καθώς και την παράλειψη έκδοσης πιστοποιητικού έγκρισης. - τη θέση ότι το μίσθιο έχει μετατραπεί από την Αιτήτρια σε εκθεσιακό χώρο και ότι αυτή δεν το λειτούργησε με τον τρόπο που επιθυμούσε καθότι εμποδίστηκε από τις αρμόδιες αρχές. - το γεγονός της έκδοσης τραπεζικών επιταγών προς όφελος της Καθ' ης η αίτηση, οι οποίες δεν τιμήθηκαν και η κατοπινή φυλάκισης της Μ.Α.
- - την έκδοση του διατάγματος έξωσης και της απόφασης στη διάρκεια του εγκλεισμού της Μ.Α.
- - Ο διορισμός από την Αιτήτρια δικηγόρου, για να την εκπροσωπήσει στη διαδικασία της αίτησης έξωσης, τον οποίο στη συνέχεια έπαυσε καθώς και η παράλειψη καταχώρησης απάντησης στην αίτηση έξωσης. Η Μ.Α.2, Μαρία Ιωαννίδου, Πρωτοκολλητής στο Ε. Δ. Λεμεσού και υπεύθυνη για το Δ.Ε.Ε. παρουσίασε τον φάκελο της αίτησης Ε43/12, τον οποίο είχε στην κατοχή της, (Τεκμήριο 19). Αντεξεταζόμενη ανέφερε ότι λόγω φόρτου εργασίας δεν γίνεται στη Γραμματεία του Δικαστηρίου έλεγχος της ορθότητας του τίτλου των δικογράφων, κατά την καταχώρηση τους. Το Τεκμήριο 5 έχει καταχωρηθεί στο σωστό φάκελο και η σφραγίδα του φανερώνει την ημερομηνία καταχώρησής του. Υπήρξε τυπική μάρτυρας η Πρωτοκολλητής και αναφέρθηκε σε διαδικασία της δικής της αρμοδιότητας, χωρίς ασάφειες ή αντιφάσεις. Αποδέχομαι τη μαρτυρία της. Μαρτυρία Καθ' ης η αίτηση Ο Μ.Κ.1, Στέλιος Παπαστυλιανού είναι ο Γραμματέας της Καθ' ης η αίτηση και Πολιτικός Μηχανικός στο επάγγελμα. Γνωρίζει την Αιτήτρια ως αντισυμβαλλόμενη της Καθ' ης η αίτηση στο ενοικιαστήριο έγγραφο, το οποίο παρουσίασε μαζί με έγγραφο εκχώρησης αυτού προς τους Τράπεζα Κύπρου Δημόσια Εταιρεία Λτδ, οι οποίοι είχαν δανειοδοτήσει την Καθ' ης η αίτηση, Τεκμήριο 21). Για να λειτουργήσει το υποστατικό ως εκθεσιακός χώρος από την Αιτήτρια, απαιτούνταν η έκδοση πολεοδομικής άδειας και άδειας οικοδομής, μόνο. Δεν απαιτείται η έκδοση άδειας λειτουργίας, διότι αυτή αφορά τα υποστατικά που εμπίπτουν στη δικαιοδοσία του Κ.Ο.Τ. (εστιατόρια, κέντρα αναψυχής). Απόδειξη τούτου είναι ότι οι σημερινοί ενοικιαστές χρησιμοποιούν επίσης το υποστατικό ως εκθεσιακό χώρο, χωρίς να απαιτείται κάποια άδεια λειτουργίας. Σε σχέση με το πιστοποιητικό τελικής έγκρισης, ανέφερε ότι αυτό εκδίδεται με ευθύνη του Πολιτικού Μηχανικού του έργου, ο οποίος εκδίδει το πιστοποιητικό συμπλήρωσης εργασιών. Στην παρούσα περίπτωση δεν θα μπορούσε να εξασφαλιστεί, διότι έκανε η Αιτήτρια παράνομες αλλαγές στο υποστατικό και για αυτό ουδέποτε η Αιτήτρια με τον επιβλέπων μηχανικό της, ζήτησαν την υπογραφή της αίτησης για έκδοση πιστοποιητικού τελικής έγκρισης. Οι ιδιοκτήτες είχαν άμεσα προβεί στις τροποποιήσεις και μετατροπές που προνοούσε η άδεια οικοδομής και δεν αποτελεί αυτό λόγο για τη μη έκδοση της τελικής έγκρισης, η οποία δεν σχετίζεται με τις άδειες λειτουργίας, πολεοδομίας ή οικοδομής. Η Αστυνομία επισκεπτόταν το υποστατικό όταν αυτό κατέχονταν από την Αιτήτρια, όχι διότι δεν είχε άδεια λειτουργίας, αλλά διότι, α) αυτό λειτουργούσε ημέρα Κυριακή και β) υπήρχαν σε αυτό παρανομίες. Η τελευταία άδεια που εκδίδεται για την παρούσα περίπτωση είναι η άδεια οικοδομής και αυτή είχε εκδοθεί και παρουσιαστεί στην Αιτήτρια τον Ιούλιο του
- Τότε η Αιτήτρια εξέδωσε 13 μεταχρονολογημένες επιταγές, αλλά αυτές δεν τιμήθηκαν λόγω έλλειψης κεφαλαίων. Κανένα ενοίκιο πλήρωσε η Αιτήτρια και η Καθ' ης η αίτηση στράφηκε εναντίον της με διαδικασία έξωσης και με ποινική διαδικασία για τις επιταγές. Αρνήθηκε την υποβολή ότι η Καθ' ης η αίτηση «μεθοδευμένα» επέλεξε να καταχωρήσει την αίτηση έξωσης στο χρόνο που η Διευθύντρια της Αιτήτριας εξέτιε ποινή φυλάκισης. Αρνήθηκε επίσης ότι η έκδοση απόφασης σε βάρος της Αιτήτριας εξασφαλίστηκε λόγω της απόκρυψης από την Καθ' ης η αίτηση των ζητημάτων που αφορούσαν την «έναρξη καταβολής των ενοικίων». Εκδόθηκε διάταγμα έξωσης και απόφαση για οφειλόμενα ενοίκια, αλλά στο μεταξύ η Τράπεζα, στην οποία έγινε η εκχώρηση των ενοικίων, εξασφάλισε διάταγμα εκποίησης της υποθηκευμένης περιουσίας (διότι δεν λάμβανε ενοίκια). Βρέθηκε σε δύσκολη οικονομικά θέση η Καθ' ης η αίτηση διότι ενώ υπολόγιζε ότι με τη μακροχρόνια μίσθωση θα εξασφαλιζόταν η οφειλή της προς την Τράπεζα, κανένα ενοίκιο εισέπραξε. Μη μπορώντας να επαναφέρει το ακίνητο στην προηγούμενη του κατάσταση (δηλ. ως αποθήκες αποταμίευσης), το προσέφερε προς ενοικίαση, ως η εγκεκριμένη χρήση του. Αναφερόμενος στο Τεκμήριο 21 και στη συμφωνία εκχώρησης, ο μάρτυρας διαφώνησε με την υποβολή ότι δικαίωμα είσπραξης των ενοικίων είχε μόνο η Τράπεζα. Η εκχώρηση στην Τράπεζα έγινε προς εξασφάλιση της εταιρείας Marios C. Patsalides που είναι οικογενειακή εταιρεία των ιδιοκτητών της Καθ' ης η αίτηση. Υποστήριξε, τέλος, ότι με τον τερματισμό της συμφωνίας ενοικίου, τερματίστηκαν και όλες «οι οργανικές συνδέσεις» που υπήρχαν με αυτό και έτσι έχει τερματιστεί και η σύμβαση εκχώρησης. Ο Μ.Κ.1 μου έχει κάνει σχετικά καλή εντύπωση. Υπήρξε ευθύς και σταθερός στις απαντήσεις του, χωρίς αντιφάσεις. Αναφέρθηκε σε ζητήματα τα οποία γνώριζε λόγω της θέσης του στην Καθ' ης η αίτηση, αλλά και λόγω του επαγγέλματος του (σημειώνω ότι δεν αντεξετάστηκε αναφορικά με την ιδιότητα του πολιτικού μηχανικού). Εξαίρεση στα πιο πάνω αποτελεί η μαρτυρία γνώμης που ο Μ.Κ.1 εξέφρασε αναφορικά με την νομική συνέπεια που επέφερε η εκχώρηση (τεκμήριο 21), στο δικαίωμα είσπραξης των ενοικίων του μισθίου, (το οποίο αναλύεται πιο κάτω στην παρούσα απόφαση). Ο μάρτυρας ως μη ειδικός έχει εκφέρει ανεπίτρεπτη μαρτυρία γνώμης, η οποία δεν μπορεί να γίνει δεκτή. Αποδέχομαι όμως για τους λόγους που προανέφερα την υπόλοιπη μαρτυρία του Μ.Κ
- Ο Μ.Κ.2, Παναγιώτης Τσολιάς, Αρχιδεσμοφύλακας στο Τμήμα Φυλακών υπηρετεί ως επόπτης γραφείου και είναι υπεύθυνος του Αρχείου των Φακέλων των κρατουμένων, από το 2014 περίπου. Από τον φάκελο της Μ.Α.1 προκύπτει ότι αυτή έχει κάνει τρεις αιτήσεις για δικηγόρο (στις 27.3.12, 26.4.12 και 22.5.12). Δέχθηκε επίσκεψη από δικηγόρο στις 26.4.12 και 5.11.12 και αυτό προκύπτει από τη μελέτη του Gate Book. Παρουσίασε αντίγραφο του βιβλίου στο οποίο καταγράφεται οποιοσδήποτε περάσει από το Φρουραρχείο (Gate Book). Δεν γνωρίζει εάν το 2012 υπήρχε δυσκολία στην τηλεφωνική επικοινωνία των κρατουμένων. Τώρα έχουν βελτιωθεί οι συνθήκες διαβίωσης (με τη νέα διεύθυνση φυλακών) και υπό όρους επιτρέπεται να προβούν σε 20 τηλεφωνήματα τη μέρα. Η Μ.Α.1 δεν έχει υποβάλει οποιοδήποτε παράπονο αναφορικά με την πρόσβαση της σε δικηγόρο. Τα στοιχεία που παρουσίασε αφορούν τη χρονική περίοδο από 18.4.12 (με βάση την τελευταία καταδίκη της Μ.Α.1) και όχι προηγούμενα. Υπάρχει όμως σύμφωνα με την έρευνα του και φυλάκιση της ιδίας στις 19.12.11 (ενώ φαίνονται με βάση την έρευνα να υπάρχουν συνολικά τέσσερις καταδίκες. Ο Μ.K.2 μου έχει κάνει καλή εντύπωση. Υπήρξε ειλικρινής μάρτυρας, αναφερόμενος σε ζητήματα για τα οποία είχε γνώση λόγω του επαγγέλματος του. Οι απαντήσεις του υπήρξαν άμεσες και σαφείς. Δεν έχω διαπιστώσει αντιφάσεις στην μαρτυρία του την οποία και αποδέχομαι. Ευρήματα Δικαστηρίου Μεγάλο μέρος της μαρτυρίας που παρουσίασαν οι δύο πλευρές αφορούσε την ύπαρξη ή μη «υπεράσπισης» της Αιτήτριας στην υπόθεση Ε43/
- Διαπιστώνω όμως, ότι το ζήτημα αυτό δεν μπορεί να απασχολήσει το Δικαστήριο στην παρούσα διαδικασία, όπου το μόνο που εξετάζεται είναι το κατά πόσο συντρέχουν οι προϋποθέσεις παραμερισμού του διατάγματος και της απόφασης. Επομένως τα ευρήματα θα περιοριστούν στα γεγονότα που σχετίζονται με τα επίδικα θέματα και δεν θα επεκταθώ σε όλα τα ζητήματα που έθιξαν οι δύο πλευρές. Η Αιτήτρια νοίκιασε, δυνάμει γραπτής συμφωνίας ενοικίασης ημερομηνίας 25/2/2010, το μίσθιο ιδιοκτησία της Καθ' ης η αίτηση, με σκοπό να το μετατρέψει (από αποθήκες αποταμίευσης που ήταν μέχρι τότε) σε εκθεσιακό χώρο με αριθμό καταστημάτων και να υπενοικιάσει τα καταστήματα σε τρίτους. Για τον σκοπό αυτό εκδόθηκε πολεοδομική άδεια και άδεια οικοδομής από τις αρμόδιες αρχές και η μετατροπή του μισθίου ολοκληρώθηκε. Παρόλα αυτά το μίσθιο δεν λειτούργησε με τον τρόπο που η Αιτήτρια επιθυμούσε, αφού εμποδιζόταν από τις αρμόδιες αρχές. Σημειώνεται ότι μετά το πέρας των προσθηκομετατροπών δεν εκδόθηκε πιστοποιητικό έγκρισης, αλλά ούτε ο επιβλέπον μηχανικός της Αιτήτριας προέβηκε σε ενέργειες για την έκδοση του πιστοποιητικού αυτού. Στην συμφωνία ενοικίασης περιλαμβανόταν όρος ότι "[.] η έναρξη καταβολής ενοικίου θα αρχίσει με την εξασφάλιση της άδειας λειτουργίας εκθεσιακού κέντρου. Μετά την σύναψη της συμφωνίας ενοικίασης, η Καθ' ης η αίτηση με γραπτή συμφωνία εκχώρησης, στις 26.3.2010, εκχώρησε στους Τράπεζα Κύπρου Δημόσια Εταιρεία Λτδ, τα δικαιώματα της επί του ενοικιαστηρίου συμβολαίου ημερ. 25/2/2010 (και η Καθ' ης η αίτηση έλαβε γνώση του γεγονότος αυτού στις 3/5/2010). Μετά την έκδοση της άδειας οικοδομής, η Αιτήτρια εξέδωσε και παρέδωσε στην Καθ' ης η αίτηση αριθμό τραπεζικών επιταγών, οι οποίες δεν τιμήθηκαν, με αποτέλεσμα να επιβληθεί τελικά, στην διευθύντρια της Αιτήτριας, ποινή φυλάκισης. Ενόσω η διευθύντρια της βρισκόταν στη φυλακή, η Καθ' ης η αίτηση καταχώρησε αίτηση έξωσης και εξασφάλισε (στην απουσία της Αιτήτριας), στις 21.3.12, την έκδοση διατάγματος έξωσης σε βάρος της Αιτήτριας, αλλά και απόφαση για ποσό €228.000,00, πλέον €12.000,00 μηνιαίως πλέον έξοδα[9]. Στο χρόνο που είχε μεσολαβήσει από την επίδοση της Αίτησης έξωσης μέχρι την έκδοση της απόφασης και του διατάγματος, η Αιτήτρια (μέσω της διευθύντριας της) είχε διορίσει δικηγόρο και κατέβαλε σε αυτόν αμοιβή για να καταχωρήσει Απάντηση. Υπέβαλλε δε αιτήματα (μέσω των δεσμοφυλάκων) για επίσκεψη του δικηγόρου για ενημέρωση της σχετικά με την Αίτηση έξωσης. Παρόλα αυτά Απάντηση δεν καταχωρήθηκε. Η Αιτήτρια κανένα ποσό κατέβαλε ως ενοίκια από την σύναψη της συμφωνίας ενοικίασης του μισθίου, σε οποιονδήποτε. Η Καθ' ης η αίτηση έλαβε τελικά την κατοχή του υποστατικού στις 28.5.2012 (ενώ ακόμα η διευθύντρια βρισκόταν στη φυλακή). Νομική πτυχή: Οι Αιτούμενες Θεραπείες όπως περιγράφονται στο δικόγραφο της Αιτήτριας αφορούν δύο ζητήματα: Πρώτον, την αναθεώρηση ή ακύρωση και/ή τον παραμερισμό της απόφασης και του διατάγματος και δεύτερον την επιδίκαση αποζημιώσεων υπέρ της Αιτήτριας, για την ζημία που αυτή έχει υποστεί. Αναθεώρηση, τροποποίηση ή ακύρωση απόφασης και διατάγματος έξωσης: Η εκδοθείσα από το Δικαστήριο απόφαση, σε βάρος της Αιτήτριας, παραμένει ισχυρή και δεσμευτική μέχρις ότου αυτή αναθεωρηθεί, τροποποιηθεί ή ακυρωθεί. Το παρόν Δικαστήριο έχει εξουσία ακύρωσης, αναθεώρησης ή τροποποίησης διατάγματος ή απόφασης, δυνάμει των άρθρων 6 και 15 του Νόμου. Όσον αφορά ειδικά το διάταγμα έξωσης, το δικαιοδοτικό πλαίσιο θα εξαρτηθεί από το κατά πόσο ο ενοικιαστής που αξιώνει την ακύρωση του, έχει ήδη παραδώσει την κατοχή του μισθίου στον ιδιοκτήτη του. Είναι φανερό από τη σχετική νομολογία ότι σε περίπτωση υλοποίησης της έξωσης (όπως στην παρούσα περίπτωση) και αξίωσης του ενοικιαστή για αποζημίωσης για ζημιά που αυτός υπέστη λόγω της έκδοσης του διατάγματος έξωσης σε βάρος του, τυγχάνει εφαρμογής μόνο το άρθρο 15[10] του Νόμου (βλ. Μιχαηλίδου ν. Μακρίδη
(1995)1 Α.Α.Δ. 684). Το άρθρο 6[11] του Νόμου, το οποίο δεν περιλαμβάνει πρόνοια για αποζημίωση, αφορά τις περιπτώσεις όπου ο ενοικιαστής εξακολουθεί να κατέχει το μίσθιο. Παρενθετικά αναφέρω ότι οι πιο πάνω πρόνοιες του Νόμου, διαφέρουν από τις πρόνοιες της Δ.17, Θ.10 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας. Η ειδική πρόνοια του περί Ενοικιοστασίου Νόμου, υπερισχύει των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας, όπως υπαγορεύουν οι περί Ενοικιοστασίου Διαδικαστικοί Κανονισμοί (στον Κανονισμό 12(α)): «Εκτός αν άλλως προβλέπεται στο Νόμο ή στους Κανονισμούς αναφορικά με τη διεξαγωγή της διαδικασίας τη λήψη μαρτυρίας και τη διασφάλιση του κύρους του δικαστηρίου εφαρμόζονται οι πρόνοιες του περί Δικαστηρίων Νόμου, 1960 και των Θεσμών με τις αναγκαίες προσαρμογές για να συνάδουν με τους σκοπούς του Νόμου.» (Δική μου υπογράμμιση) Επομένως, το κατά πόσο η Αιτήτρια έχει «καλή» ή «εκ πρώτης όψεως» υπεράσπιση στην Αίτηση Ε43/12, δεν είναι επίδικο θέμα. Σημειώνω περαιτέρω ότι στην απόφαση Συμεού ν. Είκοσι και άλλοι
(2006)1 Α.Α.Δ. 61, λέχθηκαν τα εξής, εν παρόδω, από τον Νικολάου Δ.: «. ως προς το θέμα ενδεχόμενης υπεράσπισης δεν διακρίναμε οποιαδήποτε αδυναμία στην πρωτόδικη κρίση. Αφήνουμε όμως ανοιχτό το κατά πόσο, βάσει του προαναφερθέντος Άρθρου 6(δ) του Νόμου, εξετάζεται τέτοιο θέμα.» (Δική μου υπογράμμιση) Παρόλα αυτά, μεγάλο μέρος της μαρτυρίας που παρουσίασαν οι δύο πλευρές αφορούσε την «υπεράσπιση» της Αιτήτριας στην υπόθεση Ε43/12, δηλαδή στην αξίωση για έξωση και οφειλόμενα ενοίκια. Το μόνο, όμως, που θα εξεταστεί, στην παρούσα υπόθεση, είναι το κατά πόσον η Αιτήτρια έχει αποδείξει την συνδρομή των πιο πάνω προϋποθέσεων των άρθρων 6 και 15 του Νόμου. Άλλωστε, τυχούσα εξέταση της υπεράσπισης της Αιτήτριας σε αυτό το στάδιο, δεν θα είναι μόνο εκ περισσού αλλά πιθανόν να επηρεάσει και την εξέλιξη στην Αίτηση Ε43/12, σε περίπτωση που πετύχει το αίτημα της Αιτήτριας για παραμερισμό της εκδοθείσας σε βάρος της απόφασης. Με τη μαρτυρία και τις τελικές της αγορεύσεις η Αιτήτρια προώθησε την αξίωση για καταβολή αποζημιώσεων λόγω έκδοσης σε βάρος της διατάγματος έξωσης, το οποίο εξασφαλίστηκε με ψευδείς παραστάσεις και απόκρυψη ουσιαστικών γεγονότων. Οι όροι "ψευδείς παραστάσεις" και "απόκρυψη ουσιαστικών γεγονότων" απαντώνται και στη νομοθεσία που βρισκόταν σε ισχύ πριν τη θέσπιση του Ν.23/83 και συγκεκριμένα στο άρθρο 19 του περί Ενοικιοστασίου Νόμου του 1975 (που έχει πλέον καταργηθεί) που αφορά το ίδιο ζήτημα και έχει πανομοιότυπο λεκτικό με το άρθρο 15 του Νόμου. Η φράση αυτή έχει ερμηνευτεί από τη νομολογία, η οποία βρίσκω ότι (αναλογικά), τυγχάνει εφαρμογής και στην παρούσα περίπτωση. Στην απόφαση Sizinos v. Massouris
(1982)1 C.L.R. 752, ο Πικής Δ. (όπως ήταν τότε) αναφέρει τα εξής: "As the learned trial Judge correctly noted, innocent misrepresentation and concealment of facts suffice to establish a case under s.
- The meaning of the two expressions is not qualified by the section of the law itself, nor does the legislature use either expression as a term of art. Consequently, they must be interpreted in accordance with their popular meaning; therefore, misrepresentation of any kind, as well as concealment of facts, whether made bona fide or otherwise, will sustain an action, provided it produces the consequences laid down by the law, i.e. loss or damage as a result of a judgment founded upon such misrepresentation or concealment." (Δική μου υπογράμμιση) H υπόθεση Sizinos v. Massouris (ποιο πάνω) ομοιάζει με την παρούσα, αφού το αίτημα της Αιτήτριας σε εκείνη την υπόθεση, ήταν η επιδίκαση αποζημιώσεων λόγω έκδοσης διατάγματος έξωσης με ψευδείς παραστάσεις και απόκρυψη ουσιώδους γεγονότος, από μέρους του ιδιοκτήτη. Σημειώνω ότι για την ερμηνεία της φρασεολογίας αυτής, είναι αδιάφορο το κατά πόσον το διάταγμα εκδόθηκε εκ συμφώνου ή ερήμην του διαδίκου[12]. Στην Sizinos v. Massouris, κρίθηκε ότι η απόκρυψη του ουσιαστικού γεγονότος, παρά το ότι ήταν αθώα, έπρεπε να οδηγήσει στην ικανοποίηση της απαίτησης του Αιτητή για απόδοση αποζημιώσεων με βάση το Άρθρο 19 του Ν.35/
- Επαναλήφθηκε επίσης η αρχή ότι ο ιδιοκτήτης που αξιώνει την ανάκτηση της κατοχής θα πρέπει να επιδείξει την «ύψιστη καλή πίστη» (utmost good faith) και να μην αποκρύψει ουσιώδη γεγονότα. Εκχώρηση του ενοικιαστηρίου συμβολαίου Αποτελεί παραδεκτό γεγονός, στην παρούσα υπόθεση ότι το επίδικο ενοικιαστήριο συμβόλαιο έχει εκχωρηθεί από την Καθ' ης η αίτηση σε Τραπεζικό ίδρυμα και ότι αυτό το γεγονός, όχι μόνο δεν αποκαλύφθηκε από την Καθ' ης η αίτηση, κατά την έκδοση της απόφασης και του διατάγματος, αλλά αυτή παρέστησε στο Δικαστήριο την δικαιούχο των ενοικίων, δυνάμει της επίδικης συμφωνίας ενοικίασης την οποία και παρουσίασε. Είναι αυτό το νομικό ζήτημα (όπως ο μάρτυρας της Καθ' ης η αίτηση επικαλέστηκε) επουσιώδες; Η συμφωνία εκχώρησης έχει το πιο κάτω λεκτικό: "Και επειδή η Τράπεζα κατόπιν παράκλησης των κ.κ. MAZARUNIS SHIPPING COMPANY LTD από τώρα και στο εξής καλουμένης 'ο ιδιοκτήτης' συμφώνησε να παρέχει και/η να συνεχίσει να παρέχει προς τον χρεώστη τις πιο πάνω τραπεζικές διευκολύνσεις κατά την απόλυτη κρίση της και υπό τους όρους ξεχωριστού/ών εγγράφου/ων νοουμένου ότι ο Ιδιοκτήτης θα εκχωρήσει προς όφελος της Τράπεζας όλα τα δικαιώματα και/ή ενοίκια τα οποία καθίστανται πληρωτέα δυνάμει του Ενοικιαστηρίου Εγγράφου ημερ. 25/0/2010 (το οποίο επισυνάπτεται ως Παράρτημα 'Α') μεταξύ αυτού και των κ.κ. PRESTIGE PROPERTY EXHIBITION CENTER LTD και εν τοις εφεξής καλουμένης «ο Ενοικιαστής», για την ενοικίαση του ακινήτου ως περιγράφεται στο ενοικιαστήριο ημερομηνίας 25/02/
- Διά της παρούσης συμφωνούνται σήμερα την 26 Μαρτίου 2010 μεταξύ του Ιδιοκτήτη και της Τράπεζας, τα ακόλουθα:
- Ο ιδιοκτήτης εκχωρεί πλήρως και ανέκκλητα προς την Τράπεζα τα δικαιώματά του επί του προαναφερόμενου ενοικιαστηρίου εγγράφου, και/ή όλα τα ποσά που καθίστανται πληρωτέα από τον ενοικιαστή προς τον ιδιοκτήτη δυνάμει του προαναφερομένου ενοικιαστηρίου εγγράφου ημερ. 25/02/2010, προς περαιτέρω εξασφάλιση όλων των υποχρεώσεων του χρεώστη προς την Τράπεζα οποιασδήποτε φύσης, είτε οι υποχρεώσεις αυτές είναι παρούσες ή μελλοντικές, είτε κατέστησαν ή ενδέχεται να καταστούν απαιτητές είτε είναι άμεσες ή έμμεσες και είτε είναι προσωπικές ή κοινές μετ' άλλου προσώπου ή προσώπων.
- Η Τράπεζα θα δώσει ειδοποίηση της εκχώρησης στον ενοικιαστή, σύμφωνα με τον τύπο που επισυνάπτεται ως Παράρτημα «Β».
- Ο Ιδιοκτήτης διορίζει την Τράπεζα ανεκκλήτως ως εκπρόσωπο του όπως εκ μέρους του και για λογαριασμό του απαιτεί και εισπράττει από τον ενοικιαστή οποιοδήποτε ποσό το οποίο καθίσταται πληρωτέο δυνάμει των όρων του προαναφερόμενου ενοικιαστηρίου εγγράφου ημερ. 25/02/
- [.]". Η νομολογία που η πλευρά της Αιτήτριας έχει παρουσιάσει, καταρρίπτει την θέση της Καθ' ης η αίτηση ότι η εκχώρηση των δικαιωμάτων της Καθ' ης η αίτηση δεν επηρέασε την, σε βάρος της Αιτήτριας, αξίωση της. Στην απόφαση Ανδρέας Λουκά ν. Eurolife Ltd
(2009)1 Α.Α.Δ. 1524, υιοθετήθηκε το πιο κάτω απόσπασμα από την αγγλική νομολογία Three Rivers D.C. v. Bank of England [1995] 4 All E.R. 312, "«Σε ελεύθερη μετάφραση: Όπου υπάρχει συμφωνία εκχώρησης νομικού δικαιώματος αγωγής, σύμφωνα με το δίκαιο της επιείκειας ο εκδοχέας καθίσταται ο δικαιούχος και ελέγχων του δικαιώματος αγωγής και δικαιούται να ενάγει με βάση το δικαίωμα αυτό, παρόλο ότι, ως θέμα πρακτικής, κανονικά θα απαιτηθεί από το Δικαστήριο να συνενώσει τον εκχωρητή είτε ως ενάγοντα είτε, εάν αρνείται να δώσει την συγκατάθεσή του, ως εναγόμενο. Εντούτοις, όπου ο εκχωρητής επιθυμεί να καταχωρήσει αγωγή, όπου είναι γνωστό ότι υπήρξε εκχώρηση, το Δικαστήριο ζητά όπως ο εκδοχέας συνενωθεί και δεν επιτρέπει στον εκχωρητή να συντηρεί την αγωγή στην απουσία του εκδοχέα. Ο εκχωρητής δικαιούται να ενάγει ως εμπιστευματοδόχος του εκδοχέα εάν τούτο επιθυμεί ο εκδοχέας, αλλά σε τέτοια περίπτωση πρέπει να αποκαλύπτει την εκπροσωπευτική του ιδιότητα ...» Πιο κάτω στην απόφαση Λουκά ν. Eurolife, αναφέρονται: «Όλα τα πιο πάνω είναι καθοδηγητικά και στην υπό κρίση υπόθεση, αφού και εδώ το θέμα αφορούσε «νομικό αντικείμενο αγωγής» (legal chose in action). Ο εφεσείων-εκχωρητής ενήγαγε προσωπικά, χωρίς να έχει συνενώσει και τον εκδοχέα ως διάδικο, που, φυσιολογικά και νομικά είχε τον πρώτο λόγο στη διαδικασία λόγω της εκχώρησης. Πουθενά δε δεν φαίνεται να τον είχε εξουσιοδοτήσει ο εκδοχέας να τον εκπροσωπεί ως εμπιστευματοδόχος του. Mε βάση τις πιο πάνω αρχές, καταλήγουμε πως ο εφεσείων-ενάγων δεν είχε δικαίωμα αγωγής προσωπικά εναντίον των εφεσίβλητων-εναγομένων εκτός αν συνένωνε και τον εκδοχέα ή αν ενεργούσε κατ' εντολήν του και ως εκ τούτου η αγωγή του θα έπρεπε να είχε απορριφθεί γι' αυτό το λόγο." Με δεδομένη την νομική βάση της αίτησης έξωσης (οφειλόμενα προς την Καθ' ης η αίτηση ενοίκια) και με επίσης δεδομένη την εκχώρηση του δικαιώματος είσπραξης των ενοικίων αυτών στο τραπεζικό ίδρυμα, προκύπτει φανερά ζήτημα "νομικού αντικειμένου αγωγής" και αγώγιμου δικαιώματος, ειδικά όσον αφορά την καταβολή των ενοικίων. Περαιτέρω, δεν αποκαλύπτεται από την αποδεκτή μαρτυρία η εξουσιοδότηση του εκχωρητή ή η "κατ' εντολή του εκδοχέα καταχώρηση της αγωγής από μέρους του εκχωρητή" (αλλά ούτε και υποστήριξε κάτι τέτοιο ο Μ.Κ.1). Προκύπτει, από τα πιο πάνω, ότι οι νομικές συνέπειες της εκχώρησης δικαιώματος και ειδικά οι νομικές συνέπειες της εκχώρησης της επίδικης συμφωνίας ενοικίασης, κατέστησαν την εκχώρηση αυτή "ουσιαστικό γεγονός" και αβίαστα προκύπτει ότι η Καθ' ης η αίτηση έχει εξασφαλίσει το επίδικο διάταγμα έξωσης και την απόφαση, με την απόκρυψη από το Δικαστήριο αυτού του "ουσιαστικού γεγονότος". Όσον αφορά το ζήτημα των ψευδών παραστάσεων σχετική είναι η πρόσφατη απόφαση στην Πολ. Έφ. αρ. 316/2011 Λάμπρου ν. Παντελίδης Παπαχριστοδούλου Λτδ, ημερομηνίας 7.3.2018, όπου κρίθηκε ότι ο όρος «ψευδείς παραστάσεις» του άρθρου 15 του Νόμου μπορεί να θεωρηθεί ταυτόσημος και να ερμηνευθεί ως το άρθρο 18 του Περί Συμβάσεων Νόμου, Κεφ. 149. Η Καθ' ης η αίτηση, κατά τον ουσιώδη χρόνο, της έκδοσης απόφασης σε βάρος της Αιτήτριας, είχε βεβαιώσει το Δικαστήριο (μέσω του αξιωματούχου της) ότι η ίδια ως ιδιοκτήτης του μισθίου ήταν η δικαιούχος στην είσπραξη των μισθωμάτων[13]. Υπό το φως, όμως, της προηγηθείσας και γνωστής σε αυτήν εκχώρησης των δικαιωμάτων της στο τραπεζικό ίδρυμα, αυτή η βεβαίωση της ιδιοκτήτριας αποτελούσε και "παράσταση ψευδούς γεγονότος ως αληθινού". Συντρέχουν έτσι οι προϋποθέσεις εφαρμογής των άρθρων 6(β) και 15 του Νόμου. Αποζημιώσεις: Απομένει να αποφασιστεί το ζήτημα των αποζημιώσεων του άρθρου 15 του Νόμου.. Σχετική αναφορά στο ζήτημα αυτό γίνεται και πάλι στην απόφαση Λάμπρου ν. Παντελίδης Παπαχριστοδούλου Λτδ. (πιο πάνω). Η απόφαση παραπέμπει στη μοναδική, μέχρι τώρα, αυθεντία Sizinos v. Massouris, όπου εξετάστηκε στο πλαίσιο του άρθρου 19 του Ν.35/1975, η γενικά διατυπωμένη διακριτική εξουσία του Δικαστηρίου να επιδικάσει ως αποζημίωση «τοιούτο ποσόν οίον φαίνεται ότι είναι επαρκές ως αποζημίωσις διά ζημίαν ή απώλειαν ην υπέστη ο ενοικιαστής συνεπεία της αποφάσεως ή του διατάγματος». Προσδιορίστηκε ότι, σε περιπτώσεις όπως η παρούσα, η κύρια απώλεια που πρέπει να αποδοθεί υπολογίζεται στη διαφορά μεταξύ της ενοικιαστικής αξίας του μισθίου (αγοραίο ενοίκιο) και του πληρωτέου από τον ενοικιαστή ενοίκιο. Στην περίπτωση μας, η ενοικιαστική αξία του μισθίου δεν παρουσιάστηκε στο Δικαστήριο. Το ενοίκιο που όφειλε να καταβάλλει η Αιτήτρια ανερχόταν σε €12.000,00 ενώ το ενοίκιο που εισπράττει η Καθ' ης η αίτηση μετά την ανάκτηση της κατοχής δεν παρουσιάστηκε στο Δικαστήριο. Η Αιτήτρια αξιώνει επίσης το κόστος της ανακαίνισης του μισθίου καθώς και την υπεραξία που έχει, κατ' ισχυρισμό, προσδώσει σε αυτό η ανακαίνιση. Με δεδομένη την αμφισβήτηση, από την Καθ' ης η αίτηση, της ύπαρξης υπεραξίας (λόγω της ισχυριζόμενης απώλειας της άδειας χρήσης του μισθίου ως αποθήκη αποταμίευσης), θα ανέμενε κάποιος ότι η Αιτήτρια θα παρουσίαζε μαρτυρία ειδικού προς υποστήριξη της θέσης της, κάτι που δεν έγινε. Ούτε όμως το κόστος της ανακαίνισης έχει αποδειχθεί. Παρουσίασε η Μ.Α.1 κατάσταση με πληρωμές που έγιναν από την Αιτήτρια (Τεκμήριο 4), χωρίς όμως αυτή να μπορεί να υποστηρίξει τα επί μέρους ποσά. Καμία απόδειξη και καμία περαιτέρω μαρτυρία παρουσιάστηκε, με αποτέλεσμα όλα τα ποσά να παραμείνουν μετέωρα και χωρίς υπόβαθρο. Υποστήριξε δε, ότι η κατάσταση ετοιμάστηκε με βάση τα αρχιτεκτονικά σχέδια που υποδεικνύουν τις αλλαγές που έγιναν στο μίσθιο. Παρ' όλα αυτά, ούτε τα αρχιτεκτονικά σχέδια παρουσιάστηκαν στο Δικαστήριο. Δεν χρειάζεται να λεχθεί οτιδήποτε άλλο. Το βάρος απόδειξης των ειδικών ζημιών βρίσκεται στους ώμους της Αιτήτριας και αυτή δεν το έχει αποσείσει: "Οι ειδικές αποζημιώσεις πέραν του ότι πρέπει να εξειδικεύονται στην απαίτηση με λεπτομέρεια πρέπει να αποδεικνύονται με αυστηρότητα, σαφήνεια και με συγκεκριμένα στοιχεία (βλ. Παναγιώτου ν. Φραγκίσκου κ.α.
(1999)1 ΑΑΔ 687, Αλεξάνδρου ν. Ιωάννου
(1996)1 ΑΑΔ 1157, Χριστοδούλου ν. Αγαθοκλέους
(1977)1 ΑΑΔ 396, Ηρακλέους ν. Πίτρου
(1994)1 ΑΑΔ 239, Λοϊζου ν. Μουρτζή
(1999)1 ΑΑΔ 883, Μουττά ν. Γεωργίου κ.α.
(1998)1 ΑΑΔ 1, Ζήνων Μερκής Λτδ. ν. Ελληνικής Τράπεζας
(1999)1 ΑΑΔ 1923, Παπαϊωάννου ν. Κωνσταντίνου
(2008)1 (Β) ΑΑΔ 1083, Ismail v. Αντωνίου κ.α., Πολιτική Έφεση Αρ. 333/2009, 12.2.2014)"[14]. Ειδικά όσον αφορά την ανακαίνιση, υιοθετώ στο σημείο αυτό το σκεπτικό του έντιμου Γ. Ν. Γιασεμή, Δ. στην απόφαση Λάμπρου ν. Παντελίδης Παπαχριστοδούλου Λτδ, "όπως δε εύλογα μπορεί να διαπιστωθεί, ό,τι έγινε με την, κατ' ισχυρισμό, ανακαίνιση πρέπει να ενσωματώθηκε στην κατασκευή, ώστε αυτή αποτελούσε αναπόσπαστο μέρος της και, σε τέτοια περίπτωση, δεν υπάρχει μαρτυρία ότι η Εφεσίβλητη μπορούσε να αποζημιωθεί και με ποιον τρόπο." Εφόσον δεν έχει αποδείξει η Αιτήτρια με οποιοδήποτε τρόπο τη ζημιά της, βρίσκω ότι αυτή δικαιούται να λάβει μόνο ονομαστικές αποζημιώσεις. Παραθέτω σχετικό απόσπασμα από την Galatariotis Telecommunications Ltd ν. Δημήτρη Ι. Σουκιούρογλου Λτδ
(2008)1 Α.Α.Δ. 29. "Ότι στις περιπτώσεις που αποδεικνύεται η ευθύνη ενός εναγομένου αλλά ο ενάγων αποτυγχάνει να αποδείξει τη ζημιά του, αυτό που δικαιούται είναι μόνο ονομαστικές αποζημιώσεις (nominal damages) υποστηρίζεται και από αρκετή νομολογία του Ανωτάτου Δικαστηρίου (βλ. μεταξύ άλλων Ttantis v. Hadjimichael and another
(1982)1 C.L.R. 301, Παπακόκκινου ν. Θεοδότου
(1991)1 Α.Α.Δ. 379, Χατζηκυπρής & άλλοι ν. Sanifex Agencies Ltd
(1993)1 Α.Α.Δ. 447). " Οι ονομαστικές αποζημιώσεις καθορίζονται σε €100. Απουσία διαδίκου μη οφειλόμενη σε παράλειψη ή αμέλεια του Στη βάση της πιο πάνω διαπίστωσής μου περί συνδρομής των προϋποθέσεως του άρθρου 6(β) του Νόμου, η εξέταση του κατά πόσον η παράλειψη της Αιτήτριας να καταχωρήσει έγκαιρα Απάντηση, οφείλεται σε δική της αμέλεια ή υπαιτιότητα, έχει καταστεί περιττή. Περιορίζομαι μόνο να αναφέρω, για σκοπούς πληρότητας της απόφασης, ότι τα αιτήματα της Μ.Α.1 για συνάντηση με τους δικηγόρους της Αιτήτριας (μέσω των δεσμοφυλάκων) για ενημέρωσή της για την αίτηση έξωσης που εκκρεμούσε και ο διορισμός δικηγόρου με καταβολή αμοιβής, καταδεικνύουν ότι η παρούσα περίπτωση δεν είναι η περίπτωση όπου οι διάδικοι ανάθεσαν εν λευκώ την υπόθεση τους σε δικηγόρο και δεν επέδειξαν οποιοδήποτε περαιτέρω ενδιαφέρον. (βλ. Λευκίδου ν. Κανναουρίδη
(1999)1 Α.Α.Δ. 528). Υπογραμμίζω ότι δεν αντεξετάστηκε η Μ.Α.1 σε σχέση με τον ισχυρισμό της ότι καταβλήθηκε και αμοιβή στον δικηγόρο της Αιτήτριας, για την αίτηση έξωσης. Στην βάση των πιο πάνω, βρίσκω ότι η απουσία της Αιτήτριας από το Δικαστήριο δεν οφειλόταν σε παράλειψη ή αμέλεια της, αφού σύμφωνα με την αποδεκτή μαρτυρία, υπήρχε ενδιαφέρον από μέρους της Μ.Α.1, ως εκπροσώπου της Αιτήτριας, για την υπόθεση αυτή. Κατάληξη Εκδίδεται, με τη σύμφωνη των Παρέδρων, διάταγμα παραμερισμού της απόφασης και του διατάγματος που εκδόθηκαν, σε βάρος της Αιτήτριας στην αίτηση Ε43/2012, στις 21.3.
- Επιδικάζονται, με τη σύμφωνη γνώμη των Παρέδρων, υπέρ της Αιτήτριας και σε βάρος της Καθ' ης η αίτηση, ονομαστικές αποζημιώσεις ύψους €
- Τα έξοδα της διαδικασίας, επιδικάζονται υπέρ της Αιτήτριας και σε βάρος της Καθ' ης η αίτηση, όπως θα υπολογιστούν από τον Γραμματέα του Δικαστηρίου και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο στην κλίμακα "μέχρι €500,00". Δίνονται οδηγίες όπως η Αιτήτρια καταχωρήσει Απάντηση στην Αίτηση Ε43/2012, εντός 15 ημερών από σήμερα και να ακολουθηθούν ως προς τα υπόλοιπα οι Περί Ενοικιοστασίου Διαδικαστικοί Κανονισμοί. Αντίγραφο της παρούσας απόφασης να τεθεί και στο φάκελο της αίτησης Ε43/
- (Υπ.) ............ Χρ. Ραγουζαίου Πρόεδρος Δικαστηρίου Πιστό Αντίγραφο Γραμματέας Subject: Rent Control/Final Αναφορά: παραμερισμός απόφασης - απαίτηση ενοικιαστή δυνάμει των άρθρων 6 και 15 του περί Ενοικιοστασίου Νόμου [1] Δυνάμει διατάγματος τροποποίησης, ημερομηνίας 21.3.2017 [2] Βλ. Τεκμήρια 2 και
- [3] Βλ. Τεκμήριο 19 [4] Βλ. Τεκμήριο
- [5][5] Μάριος Πατσαλίδης, διευθυντής της Καθ' ης η αίτηση. [6]. Πιστοποιητικό έγκρισης 10.-
(1)Ουδέν πρόσωπο κατέχει ή χρησιμοποιεί ή ενεργεί, ώστε οποιοδήποτε άλλο πρόσωπο να κατέχει ή να χρησιμοποιεί οποιαδήποτε οικοδομή ή τμήμα οικοδομής, μέχρις ότου εκδοθεί πιστοποιητικό έγκρισης από την αρμόδια αρχή σε σχέση με την εν λόγω οικοδομή ή τμήματος αυτής, ανεξάρτητα αν χορηγήθηκε άδεια για την οικοδομή ή τμήμα της, με βάση το άρθρο 3 του παρόντος Νόμου.
(2)Ο κάτοχος άδειας, μέσα σε περίοδο που δεν υπερβαίνει τις εικοσιμία
(21)ημέρες από τη συμπλήρωση της εργασίας, σε σχέση με την οποία εκδόθηκε η άδεια σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 3, οφείλει να γνωστοποιεί στην αρμόδια αρχή τη συμπλήρωση και να υποβάλλει αίτηση για έκδοση πιστοποιητικού έγκρισης: [.] Νοείται περαιτέρω ότι, ο κάτοχος της άδειας οικοδομής οφείλει να ενημερώνει τον επιβλέποντα μηχανικό για την ημερομηνία συμπλήρωσης της εργασίας του συνόλου της οικοδομής ή τμήματος της εργασίας.
(3)Ο επιβλέπων μηχανικός μέσα σε περίοδο τριάντα
(30)ημερών από - (α)τη συμπλήρωση της εργασίας ή θέματος σε σχέση με την οποία εκδόθηκε η άδεια σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 3, ή (β)τη συμπλήρωση μεγάλου ποσοστού της εργασίας, ή (γ) την έναρξη χρήσης του συνόλου ή τμήματος της εργασίας, χωρίς να έχουν συμπληρωθεί πλήρως ή επακριβώς όλες οι εργασίες που προνοούνται στην άδεια οικοδομής, οφείλει να υποβάλει στην αρμόδια αρχή πιστοποιητικό με το οποίο να βεβαιώνεται η συμπλήρωση της εργασίας ή του θέματος, σύμφωνα με την άδεια που εκδόθηκε ως ανωτέρω ή το στάδιο και το βαθμό εκτέλεσης της εργασίας ή τμήματος της και τα θέματα στα οποία η εργασία δεν είναι σύμφωνη με την άδεια, αντίστοιχα.
(4)Η αρμόδια αρχή, αν το κρίνει σκόπιμο, μέσα σε εύλογο χρόνο από τη συμπλήρωση της εργασίας, δύναται να ζητήσει από τον επιβλέποντα μηχανικό όπως υποβάλει πλήρη έκθεση αναφορικά με την εκτέλεση της εργασίας για την οποία εκδόθηκε άδεια, το στάδιο στο οποίο βρίσκεται η εκτέλεση της εργασίας και κάθε θέμα σε σχέση με το οποίο η εκτελεσθείσα εργασία δεν είναι σύμφωνη με την άδεια.
(5)Η αρμόδια αρχή, μετά από σχετική αίτηση που υποβάλλεται από τον κάτοχο άδειας ή οποιοδήποτε πρόσωπο έχει συμφέρον στην οικοδομή ή στο διαχωρισμό ή αυτεπάγγελτα, εκδίδει πιστοποιητικό έγκρισης της εργασίας, όταν ικανοποιηθεί ότι η εργασία ολοκληρώθηκε σύμφωνα με την άδεια: Νοείται ότι, σε περίπτωση αυτεπάγγελτης έκδοσης πιστοποιητικού έγκρισης, η αρμόδια αρχή έχει εξουσία να ζητά από τον επιβλέποντα μηχανικό την υποβολή έκθεσης σύμφωνα με το εδάφιο
(4): [.] Νοείται έτι περαιτέρω ότι πιστοποιητικό έγκρισης που εκδίδεται σύμφωνα με το παρόν άρθρο, καθιστά νόμιμη κάθε εργασία στην οποία αναφέρεται και είναι δυνατό να εκδοθεί ανεξάρτητα από την ύπαρξη σε ισχύ πολεοδομικής άδειας ή άδειας οικοδομής. [.] [7] Σελίδες 22, 23 πιο κάτω. [8] Το Δίκαιο της Απόδειξης, Τάκης Ηλιάδης & Νικόλας Γ. Σάντης, Λευκωσία 2014, σελ. 141 μέχρι
- [9] Βλ. Τεκμήριο 19 [10]
- Εάν μετά την υπό του ιδιοκτήτου λήψιν αποφάσεως ή διατάγματος διά κατοχήν ή έξωσιν, δυνάμει του παρόντος Μέρους, το Δικαστήριον θεωρήση ότι η απόφασις ή το διάταγμα ελήφθη διά ψευδών παραστάσεων ή διά της αποκρύψεως ουσιαστικών γεγονότων, το Δικαστήριον δύναται να διατάξη τον ιδιοκτήτην να πληρώση εις τον προηγούμενον ενοικιαστήν τοιούτο ποσόν οίον φαίνεται ότι είναι επαρκές ως αποζημίωσις διά ζημίαν ή απώλειαν ην υπέστη ο ενοικιαστής συνεπεία της αποφάσεως ή του διατάγματος. [11] «Διάταγμα ή απόφαση του Δικαστηρίου δυνάμει του παρόντος Νόμου δύναται κατόπιν αιτήσεως να αναθεωρηθή, να τροποποιηθή ή να ακυρωθή υπό του Δικαστηρίου εις τας ακολούθους περιπτώσεις: (α) Εις περίπτωσιν καθ' ην τα γεγονότα της υποθέσεως τα επηρεάζοντα το ζήτημα του ενοικίου μεταβλήθησαν ουσιαστικώς ή εσημειώθη ουσιαστική μεταβολή περιστάσεων από της εκδόσεως του διατάγματος ή απόφασης. (β) εις περίπτωσιν καθ' ην το διάταγμα ή απόφαση επετεύχθη συνεπεία οιασδήποτε απάτης, ψευδών παραστάσεων ή ουσιώδους λάθους. (γ) εις περίπτωσιν καθ' ην υπάρχει διαθέσιμος νέα μαρτυρία ουσιαστικής φύσεως ήτις δεν ηδύνατο να προσαχθή διά της ασκήσεως ευλόγου επιμελείας όταν το διάταγμα ή απόφαση εξεδόθη. (δ) εις περίπτωσιν καθ' ην το διάταγμα ή απόφαση εξεδόθη εν τη απουσία του διαδίκου, η απουσία του οπίου δεν ωφείλετο εις οιανδήποτε παράλειψιν ή αμέλειαν εκ μέρους του. (ε) σε περίπτωση κατά την οποία εκδόθηκε διάταγμα έξωσης βάσει του άρθρου 11
(1), (στ), (ζ), (η) και ο ιδιοκτήτης μέσα σε εύλογο χρόνο από την παράδοση της κατοχής δεν υλοποίησε τους λόγους της έξωσης.» [12] Βλ. Πολ. Έφ. αρ. 316/2011 Λάμπρου ν. Παντελίδης Παπαχριστοδούλου Λτδ, ημερ. 7.3.
- [13] Βλ. Τεκμήριο
- [14] Βλ. Αντωνίου ν. Panagides Contracting Ltd, ECLI:CY:AD:2017:A333, Πολιτική Έφεση Αρ. 259/2011, 4.10.
- cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο