ΚΥΠΡΟΣ ΠΕΡΙΚΛΕΟΥΣ ν. ΑΝΔΡΕΑ ΝΙΚΟΛΑΟΥ, Αρ. Αγωγής: 286/2017, 24/4/2018 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLEM:2018:A165 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΜΕΣΟΥ Ενώπιον: Στ. Λουκίδου - Βασιλείου, Ε.Δ. Αρ. Αγωγής: 286/2017 Μεταξύ: ΚΥΠΡΟΣ ΠΕΡΙΚΛΕΟΥΣ Ενάγοντα Και ΑΝΔΡΕΑ ΝΙΚΟΛΑΟΥ Εναγόμενου ----------------------- Ημερομηνία: 24.4.2018 Εμφανίσεις: Για τους Ενάγοντα: κ. Δ. Λοχίας Για τον Εναγόμενο: Αυτοπροσώπως Α Π Ο Φ Α Σ Η Η παρούσα αγωγή αφορά αξίωση του ενάγοντα για χρηματικό ποσό που χορήγησε στον εναγόμενο δυνάμει προφορικής συμφωνίας δανείου. Συγκεκριμένα και σύμφωνα με τους ισχυρισμούς της έκθεσης απαίτησης κατά ή περί το έτος 2010 ο ενάγοντας χορήγησε στον εναγόμενο κατόπιν παράκλησης του τελευταίου το ποσό των €1.150 σε μετρητά ως δάνειο. Ο εναγόμενος μέχρι σήμερα παρά τις επανειλημμένες οχλήσεις του ενάγοντα και δια επιστολής του δικηγόρου του ημερ. 23.9.16 παραλείπει και ή αρνείται να του επιστρέψει το ποσό των €1.150 που του δάνεισε. Ο εναγόμενος στην παρούσα υπόθεση δεν εκπροσωπήθηκε από δικηγόρο και μετά από την επίδοση της αγωγής εμφανίσθηκε προσωπικά και καταχώρησε έγγραφο το οποίο παρά το ότι δεν συνάδει απόλυτα με τον ενδεδειγμένο τύπο, εντούτοις, πρόκειται για την έκθεση υπεράσπισης του. Σε αυτή αρνείται τους ισχυρισμούς της έκθεσης απαίτησης ως αναληθείς και προβάλλει τη δική του εκδοχή σε σχέση με τα γεγονότα. Αρνείται ότι ο ενάγοντας με τον οποίον ως ισχυρίζεται ήταν οικογενειακοί φίλοι του δάνεισε χρήματα. Ισχυρίζεται όμως ότι τον Νοέμβριο του 2015 πληροφορήθηκε για πρώτη φορά ότι ο ενάγοντας είχε δανείσει χρήματα στην πρώην σύζυγο του Παρασκευή Τσούκνου με την οποία ο ίδιος βρίσκεται σε διάσταση από τον Ιανουάριο του
- Το γεγονός αυτό το πληροφορήθηκε από τον ίδιο τον ενάγοντα όταν αυτός του πρότεινε να αναλάβει την εκτέλεση κάποιας εργασίας και συγκεκριμένα την υδραυλική εγκατάσταση σε υπό ανακαίνιση κατοικία, έτσι ώστε, όπως του ανέφερε να του εξοφλήσει το δάνειο που είχε χορηγήσει στην πρώην σύζυγο του. Ο ενάγοντας με την απάντηση του στην υπεράσπιση αποδέχεται τη θέση του εναγόμενου ότι ήταν μεταξύ τους οικογενειακοί φίλοι. Προς τούτο ως αναφέρει το ποσό των €1.150 το οποίο κατέβαλε ως δάνειο, το κατέβαλε στην παρουσία της πρώην συζύγου του εναγόμενου κας Τσούκνου. Κατά τα λοιπά αρνείται τους υπόλοιπους ισχυρισμούς του εναγόμενου ως αναληθείς και άσχετους με τα γεγονότα της έκθεσης απαίτησης. Η παρούσα αγωγή εκδικάσθηκε με βάση τις πρόνοιες της Δ.30 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας, όπως αυτή τροποποιήθηκε. Συνεπώς ακολουθήθηκε η διαδικασία ταχείας εκδίκασης εφόσον η χρηματική διαφορά των διαδίκων δεν υπερβαίνει τις €3.
- Η ακρόαση της αγωγής διεξάχθηκε στη βάση έγγραφης μαρτυρίας, αφού ουδείς εκ των διαδίκων άσκησε το δικαίωμα αντεξέτασης και/ή προσκόμισης προφορικής μαρτυρίας δυνάμει της Δ.30 θ.7 Προς απόδειξη της απαίτησης καταχωρήθηκε έγγραφη μαρτυρία υπό μορφή ένορκης δήλωσης από τον Ενάγοντα. Για την υπεράσπιση καταχωρήθηκε επίσης έγγραφη μαρτυρία υπό μορφή ένορκης δήλωσης από τον Εναγόμενο. Κατά την ακρόαση της υπόθεσης ο ευπαίδευτος συνήγορος του ενάγοντα κατέθεσε στο Δικαστήριο γραπτή αγόρευση με την οποία και καλεί το Δικαστήριο να αποδεχθεί την εκδοχή του πελάτη του. Από την πλευρά του ο εναγόμενος υπέβαλε τις εισηγήσεις του προς το Δικαστήριο προφορικά. Στην απουσία της ζωντανής μαρτυρίας των μαρτύρων κάθε πλευράς ενώπιον του Δικαστηρίου, η κρίση επί των εκατέρωθεν θέσεων, δε μπορεί να περιλαμβάνει εντύπωση που το Δικαστήριο αποκόμισε από έκαστο μάρτυρα. Αφού μελέτησα με προσοχή τη γραπτή μαρτυρία που τέθηκε ενώπιον μου θα προχωρήσω στη συνέχεια στην παράθεση και αξιολόγηση της με κριτήρια, μεταξύ άλλων τη λογικότητα και τη συνοχή και συνέπεια της με τους ισχυρισμούς που κάθε πλευρά προβάλλει με τα δικόγραφα της. Σύμφωνα με την πάγια νομολογία, ο ενάγων έχει το γενικό βάρος να αποδείξει στο μέτρο του ισοζυγίου των πιθανοτήτων ότι η δική του εκδοχή γεγονότων είναι πιο πιθανή παρά να μην είναι. Η αρχή αυτή έχει επαναληφθεί στην απόφαση Χρυσάνθη Χρύσανθου και Σταύρος Φραντζή ν Αντρέα Φραντζή
(2010)1Β Α.Α.Δ.1295. Όπως διευκρινίσθηκε στην υπόθεση Μαρσέλ κ.ά ν. Λαϊκή Τράπεζα Λτδ
(2001)1(B) Α.Α.Δ 1858 - «Το κριτήριο δεν είναι αν η θέση ή η εκδοχή του διαδίκου που φέρει το βάρος της απόδειξης (onus of proof) είναι «η πιο πιθανή παρά η αντίθετη», εκείνη δηλαδή του αντιδίκου του. Το κριτήριο είναι κατά πόσο ο διάδικος που φέρει το βάρος της απόδειξης ικανοποίησε το Δικαστήριο, με επαρκή αποδεικτικά στοιχεία, ότι η θέση του ή η εκδοχή του είναι πιο πιθανή παρά όχι (is more probable than not).». Το νομικό ή γενικό βάρος δεν πρέπει όμως να συγχέεται με το αποδεικτικό βάρος απόδειξης. Το πρώτο είναι πάντοτε στους ώμους του ενάγοντα και δεν μεταφέρεται. Το ειδικό βάρος απόδειξης υποδηλώνει το βάρος που έχει ένας διάδικος να παρουσιάσει ικανοποιητική μαρτυρία για την υποστήριξη ενός επίδικου θέματος ή ενός θέματος που είναι σχετικό, έτσι ώστε το δικαστήριο να καλέσει την άλλη πλευρά να απαντήσει. Το γενικό βάρος απόδειξης (legal burden of proof) της βάσης αγωγής σε μια υπόθεση αυτής της φύσης είναι και παραμένει στους ώμους του ενάγοντα. Στην ένορκη δήλωση του ο ενάγοντας αναφέρει ότι με τον εναγόμενο ήταν οικογενειακοί φίλοι για πολλά χρόνια και συναντιούνταν σχεδόν καθημερινά στα σπίτια τους. Κατά τον επίδικο χρόνο σε συνάντηση που είχαν στο σπίτι του εναγόμενου στην παρουσία και των συζύγων τους, ο εναγόμενος του ανέφερε ότι είχε οικονομικά προβλήματα και του ζήτησε να του δανείσει το ποσό των €2.000 με την υπόσχεση ότι για την αποπληρωμή του ποσού αυτού θα του έδινε το επίδομα πολύτεκνου ήτοι €300 που ελάμβανε μηνιαίως. Την αμέσως επόμενη μέρα δάνεισε στον εναγόμενο το ποσό των €2.000 σε μετρητά στην παρουσία και των δύο συζύγων τους και ο εναγόμενος συμφώνησε όπως προς εξόφληση του ποσού αυτού θα του καταβάλλει το ποσό των €300 μηνιαίως. Τους πρώτους δύο επόμενους μήνες ο εναγόμενος του κατέβαλε το ποσό των €300 μηνιαίως. Μετά δε από πολλές δικές του παροτρύνσεις και προσπάθειες το Νοέμβριο του 2015 ο εναγόμενος του κατέβαλε σε μετρητά και το ποσό των €250 αφήνοντας υπόλοιπο οφειλόμενο το ποσό των €1.150 έναντι του οποίου δεν κατέβαλε κανένα άλλο ποσό. Ο ενάγοντας επισυνάπτει στην ένορκη του δήλωση ως τεκμ.1 την επιστολή του δικηγόρου του ημερ. 23.9.2016 με την οποία και απαίτησε από τον εναγόμενο την εξόφληση του αναφερόμενου ποσού. Σε σχέση με τους ισχυρισμούς της υπεράσπισης του εναγόμενου αναφέρει ότι αυτοί είναι άσχετοι με τα επίδικα θέματα. Εντούτοις αποδέχεται ότι βοήθησε τον εναγόμενο να εξασφαλίσει την εργασία που αυτός ισχυρίζεται στην υπεράσπιση του με σκοπό να εισπράξει χρήματα και να μπορέσει να του καταβάλει το υπόλοιπο οφειλόμενο ποσό του δανείου. Δηλώνει επίσης ότι από τις απολαβές του από τη συγκεκριμένη εργασία ο εναγόμενος του κατέβαλε σε μετρητά μόνο το πιο πάνω αναφερόμενο ποσό των €250. Ο εναγόμενος στη δική του ένορκη δήλωση αρνείται ότι ο ενάγοντας του δάνεισε το ποσό των €2.000 στην παρουσία μάλιστα των εκατέρωθεν συζύγων τους. Περαιτέρω αρνείται ότι κατέβαλε έναντι του επίδικου δανείου τα ποσά που ο ενάγοντας ισχυρίζεται στην έγγραφη μαρτυρία του και επαναλαμβάνει τον ισχυρισμό της υπεράσπισης του ότι ο ίδιος τον Νοέμβριο του 2015 πληροφορήθηκε για πρώτη φορά για το δάνειο που ο ενάγοντας χορήγησε στην πρώην σύζυγο του κα Τσούκνου. Σε σχέση με το επίδομα πολυτέκνων ισχυρίζεται ότι αυτό κατατίθετο και κατατίθεται σε προσωπικό λογαριασμό της πρώην συζύγου του στον οποίο ο ίδιος ουδέποτε είχε πρόσβαση. Η παρούσα υπόθεση ως αναφέρεται και πιο πάνω εκδικάστηκε με συνοπτικό τρόπο, μέσω της διαδικασίας «ταχείας εκδίκασης» των διατάξεων της Δ.30 Θ5
(1)και
(2)των περί Πολιτικής Δικονομίας Διαδικαστικών Κανονισμών. Ο συνοπτική εκδίκαση όμως δεν αναιρεί τους βασικούς κανόνες απόδειξης που ισχύουν σε αστικές υποθέσεις. Αντίθετα, το γεγονός ότι το Δικαστήριο δεν έχει την ευκαιρία να παρακολουθήσει τους μάρτυρες στη ζωντανή ατμόσφαιρα της δίκης καθιστά πιο επιτακτική την ανάγκη να ακολουθηθούν και να εφαρμοστούν αυστηρά οι κανόνες απόδειξης στην προσέγγιση της μαρτυρίας και των επιδίκων θεμάτων, για να οδηγηθεί το Δικαστήριο στο σωστό αποτέλεσμα. Αποτελεί πάγια νομολογιακή αρχή ότι η δίκη δρομολογείται στη βάση της δικογραφίας και μαρτυρία εκτός δικογράφων δεν λαμβάνεται υπόψη, έστω και αν επιτραπεί η κατάθεση της (Βλ. Παπαγεωργίου v. Κλάππα (Investments Services Ltd) ,
(1991)1 Α.Α.Δ. 24 , Federal Bank of Lebanon (SAL) v. Σιακόλας
(2011)1 Α Α.Α.Δ. 1422 και Μελάς ν. Κυριάκου
(2003)1 Α.Α.Δ. 826). Εκείνο που διαπιστώνεται στην υπό κρίση υπόθεση είναι ότι δεν υπάρχει συνοχή και συνέπεια της μαρτυρίας του ενάγοντα με τους ισχυρισμούς που προβάλλονται στα δικόγραφα του. Ενώ σύμφωνα με την έκθεση απαίτησης του ισχυρίζεται ότι χορήγησε δάνειο στον εναγόμενο για το ποσό των €1.150, με την έγγραφη μαρτυρία του ισχυρίζεται ότι χορήγησε δάνειο στο εναγόμενο για το ποσό των €2.
- Χωρίς δε να γίνεται οποιαδήποτε αναφορά στην έκθεση απαίτησης του, στην έγγραφη μαρτυρία του ισχυρίζεται ότι συμφωνήθηκε ο τρόπος αποπληρωμής του εν λόγω δανείου με την καταβολή του ποσού των €300 μηνιαίως. Περαιτέρω ενώ όπως φαίνεται να προκύπτει από την μαρτυρία του ενάγοντα το ποσό που απαιτεί με την αγωγή του αφορά υπόλοιπο οφειλόμενο δυνάμει δανείου, τέτοιος ισχυρισμός δεν περιλαμβάνεται στα δικόγραφα του. Επίσης για πρώτη φορά και ποτέ προηγουμένως αναφέρει με την έγγραφη μαρτυρία του ότι ο εναγόμενος του κατέβαλε έναντι του δανείου τα πιο πάνω αναφερόμενα ποσά. Στην μαρτυρία του ενάγοντα διαπιστώνονται επίσης και αντιφάσεις. Ο ισχυρισμό του ότι έδωσε στον εναγόμενο το ποσό των €2.000 σε μετρητά στην παρουσία τόσο της δικής του συζύγου όσο και της συζύγου του εναγόμενου, βρίσκεται σε αντίφαση με τον ισχυρισμό που περιλαμβάνεται στην απάντηση του στην υπεράσπιση όπου ισχυρίζεται ότι έδωσε το ποσό των €1.150 μόνο στην παρουσία της πρώην συζύγου του εναγόμενου. Εν πάση δε περιπτώσει, παρόλο που ο ενάγοντας ισχυρίζεται ότι η χορήγηση του επίδικου δανείου προς τον εναγόμενο έγινε ενώπιον και τρίτων προσώπων, εντούτοις, παρέλειψε να προσκομίσει μαρτυρία από τα συγκεκριμένα αυτά πρόσωπα για να τεκμηριώσει τον ισχυρισμό του. Διαπιστώνεται επίσης ότι ακόμα και με την απάντηση του στην υπεράσπιση ο ενάγοντας εξακολουθεί να ισχυρίζεται ότι το δάνειο που χορήγησε στον εναγόμενο ήταν για το ποσό των €1.150 χωρίς να γίνεται καμία αναφορά στο ποσό των €2.000 αλλά ούτε και στην καταβολή έναντι του επίδικου δανείου των ποσών που ισχυρίζεται στην έγγραφη μαρτυρία του. Ενώ δε πλην του ότι ήταν οικογενειακοί φίλοι αρνείται τους υπόλοιπους ισχυρισμούς της έκθεσης υπεράσπισης του εναγόμενου ως αναληθείς και άσχετους με τα γεγονότα της υπόθεσης, εντούτοις, με την έγγραφη μαρτυρία του αποδέχεται ότι ο ίδιος αναμείχθηκε έτσι ώστε να αναλάβει ο εναγόμενος την εκτέλεση της ως άνω αναφερόμενης εργασίας στην υπό ανακαίνιση κατοικία με σκοπό όπως ισχυρίζεται να μπορέσει να του καταβάλει το υπόλοιπο οφειλόμενο ποσό του δανείου. Επιπρόσθετα δε και σε αντίφαση με την απάντηση του στην υπεράσπιση όπου χαρακτηρίζει τα γεγονότα που ισχυρίζεται ο εναγόμενος άσχετα με τα επίδικα θέματα, ο ίδιος συνδέοντας το γεγονός της εκτέλεσης της αναφερόμενης εργασίας με τα επίδικα θέματα, ισχυρίζεται πως, ο εναγόμενος από τις απολαβές του από την εργασία αυτή του κατέβαλε σε μετρητά το πιο πάνω αναφερόμενο ποσό των €
- Εύλογα ερωτηματικά αφήνει τέλος και το γεγονός ότι ενώ ο ενάγοντας ως ισχυρίζεται χορήγησε το επίδικο δάνειο στον εναγόμενο το έτος 2010 παρέμεινε αδρανής για χρονικό διάστημα έξι ετών και απαίτησε την εξόφληση του με την επιστολή του δικηγόρου του (τεκμ 1) το έτος
- Διαπιστώνεται επίσης ότι στην επιστολή τεκμ. 1 δεν γίνεται οποιαδήποτε αναφορά στο χρόνο σύναψης του δανείου και με αυτή καλείται ο εναγόμενος να καταβάλει το ποσό των €1.150 που ο ενάγοντας του χορήγησε ως δάνειο σε μετρητά χωρίς να γίνεται οποιαδήποτε αναφορά ότι το ποσό αυτό αποτελεί υπόλοιπο οφειλόμενο δυνάμει δανείου. Συνεπώς στη βάση των πιο πάνω δεν μπορεί να δοθεί οποιαδήποτε βαρύτητα στην μαρτυρία του ενάγοντα η οποία και απορρίπτεται για τους λόγους που αναλύονται πιο πάνω οι οποίοι και δημιουργούν σοβαρές αμφιβολίες για την αξιοπιστία της εκδοχής του. Ως αποτέλεσμα τούτου κρίνεται ότι ο ενάγοντας δεν προσήγαγε ικανή και θετική μαρτυρία ώστε να ικανοποιήσει το νομικό πρωταρχικό βάρος που είχε στους ώμους του («legal burden of proof»). Αντίθετα ο εναγόμενος με την έγγραφη μαρτυρία του, επί της οποίας σημειώνω δεν αντεξετάσθηκε, παρέμεινε μέσα στα πλαίσια των θέσεων που προβάλλει με την υπεράσπιση του, ότι δηλαδή, ουδέποτε ο ίδιος προσωπικά έλαβε δάνειο από τον ενάγοντα και δεν του οφείλει οποιονδήποτε ποσό. Αναντίλεκτη παρέμεινε επίσης η θέση του ότι τον Νοέμβριο του 2015 πληροφορήθηκε για πρώτη φορά με τον τρόπο που περιγράφεται πιο πάνω, ότι ο ενάγοντας είχε χορηγήσει δάνειο στην πρώην σύζυγο του. Ως αποτέλεσμα όλων των πιο πάνω ο ενάγοντας απέτυχε να αποδείξει την υπόθεση του. Ως εκ τούτου η αγωγή απορρίπτεται. Λαμβάνοντας υπόψη ότι ο εναγόμενος δεν εκπροσωπήθηκε από δικηγόρο δεν εκδίδεται καμία διαταγή για τα έξοδα. (Υπ.) ............. Στ. Λουκίδου-Βασιλείου Ε.Δ. ΠΙΣΤΟΝ ΑΝΤΙΓΡΑΦΟΝ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΗΤΗΣ Subject: Civil/Other action/Final Αναφορά: Συμφωνία δανείου. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο