ΚΟΣΜΟΣ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΑ ΛΤΔ ν. OLYMPIC INSURANCE COMPANY LTD, Αρ. Αγωγής: 2350/2016, 17/5/2018 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLEM:2018:A203 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΜΕΣΟΥ Ενώπιον: Λ. Πασχαλίδης, Ε.Δ., Αρ. Αγωγής: 2350/2016 ΚΟΣΜΟΣ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΑ ΛΤΔ Ενάγουσα -V- OLYMPIC INSURANCE COMPANY LTD Εναγόμενης --------------------------------------------- Ημερομηνία: 17 Μαίου 2018 Εμφανίσεις: Για Ενάγουσα: κ. Μ. Γαβριηλίδης για Γαβριηλίδη & Τιμοθέου ΔΕΠΕ Για Εναγόμενη: κ. Α. Χαρτσιώτης για Μάριος Χαρτσιώτης & Σια ΔΕΠΕ ΑΠΟΦΑΣΗ Με την παρούσα αγωγή, η ενάγουσα ασφαλιστική εταιρεία, αξιώνει από την εναγόμενη, επίσης ασφαλιστική εταιρεία, «ποσό ύψους €2.045 που αντιστοιχεί στο καταβαλλόμενο ποσό επιδιόρθωσης του οχήματος υπ' αρ. εγγραφής XXXXX54 ... ήτοι €1.935, πλέον €110 έξοδα εκτίμησης των ζημιών του οχήματος». Η αγωγή αφορά σε τροχαίο ατύχημα που επεσυνέβη την 09/08/2013 επί του κυκλικού κόμβου Πολεμιδιών στη Λεμεσό, με εμπλεκόμενα οχήματα, το όχημα υπ' αρ. εγγραφής XXXXX54 το οποίο ήταν ασφαλισμένο από την ενάγουσα εταιρεία και το όχημα υπ' αρ. εγγραφής XXXXX29, το οποίο ήταν ασφαλισμένο από την εναγόμενη. Οδηγός του XXXXX54 ήταν η XXXXX Naumann από την Πάφο, ενώ οδηγός του XXXXX29, ο XXXXX Καπετάνιος, της S&P KAPETANIOS TRANSPORT, ιδιοκτήτριας του οχήματος. Εφόσον το επίδικο ποσό της υπόθεσης δεν υπερβαίνει τις €3.000,00, η αγωγή εκδικάστηκε ως «ταχείας εκδίκασης υπόθεση» δυνάμει της «νέας» Δ.30, ήτοι με την εκατέρωθεν καταχώρηση μαρτυρίας υπό την μορφή ενόρκων δηλώσεων. Από πλευράς ενάγουσας κατατέθηκε Ε/Δ του XXXXX Χριστοφόρου (ΜΕ1), υπεύθυνου στο Τμήμα Απαιτήσεων της ενάγουσας, ενώ από πλευράς εναγομένης, κατατέθηκε Ε/Δ του XXXXX Θεοχάρους (ΜΥ1), λειτουργού στο Τμήμα Απαιτήσεων της εναγομένης. Σημειώνω εδώ ότι αμφότερων των πλευρών η μαρτυρία περιορίστηκε ουσιαστικά σε εξ' ακοής μαρτυρία, ήτοι στη βάση του τι γραπτώς ή προφορικά δήλωσαν στους ΜΕ1 και ΜΥ1 αντίστοιχα, οι λειτουργοί των αντίστοιχων ασφαλιστικών εταιρειών που εκπροσωπούν, οι οποίοι λειτουργοί, σύμφωνα με τους μάρτυρες, επισκέφθηκαν τη σκηνή και συνομίλησαν με τους εμπλεκόμενους οδηγούς μετά το ατύχημα και κατέγραψαν τις θέσεις τους. Σημειώνω επίσης ότι ούτε οι εμπλεκόμενοι οδηγοί αλλά ούτε και οι προαναφερόμενοι λειτουργοί κατέθεσαν οι ίδιοι μαρτυρία στην υπόθεση και ούτε ζητήθηκε από τον οποιοδήποτε διάδικο η κλήση των εν λόγω προσώπων για αντεξέταση δυνάμει του αρ. 26 του Κεφ.9[1] ή άλλως πώς. Αν και οι διάδικοι είχαν το δικαίωμα να ζητήσουν όπως αντεξετάσουν τους ενόρκους δηλούντες επί των προβαλλόμενων ισχυρισμών τους, εντούτοις αμφότεροι δήλωσαν ότι δεν επιθυμούσαν να προβούν σε οποιαδήποτε αντεξέταση και ως εκ τούτου, η εκδίκαση της υπόθεσης ολοκληρώθηκε με την κατάθεση εμπεριστατωμένων γραπτών αγορεύσεων από τους ευπαίδευτους συνηγόρους των μερών, αναφορά στις οποίες κάμνω πιο κάτω όπου κρίνεται αναγκαίο. Ενόψει της φύσης της εκατέρωθεν προσκομισθείσας μαρτυρίας, ήτοι εξ' ακοής μαρτυρία, κρίνω σκόπιμο όπως παραθέσω αυτούσιες τις θέσεις των ΜΕ1 και ΜΥ
- ΜΕ1 - XXXXX Χριστοφόρου «Είναι η θέση μας ότι την αποκλειστική ευθύνη του ατυχήματος φέρει ο ασφαλισμένος στην εναγόμενη εταιρεία, ο οποίος οδηγούσε το αρθρωτό όχημα του, υπ' αρ. εγγραφής XXXXX29 από τον κυκλικό κόμβο Αγίας Φόλας και φτάνοντας στον κυκλικό κόμβο Πολεμιδιών, παρέλειψε να δώσει προτεραιότητα στο όχημα που οδηγούσε η ασφαλισμένη μας ήτοι XXXXX54 που οδηγείτο στην δεξιά του πλευρά μέσα στον κυκλικό κόμβο. Ως αποτέλεσμα την πιο πάνω αμελούς συμπεριφοράς του οδηγού του οχήματος XXXXX29 το όχημα του προσέκρουσε βίαια στο όχημα της ασφαλισμένης μας και προκλήθηκε το τροχαίο ατύχημα. Σχετική δήλωση αυτοκινητιστικού δυστυχήματος της ενάγουσας εταιρείας με επισυνημμένο σχεδιαγράφημα της σκηνής και σχετικές φωτογραφίες επισυνάπτονται στην παρούσα ως «ΤΕΚΜΗΡΙΟ Α'». Σημειώνω δε ότι η χρονολογία επί της δήλωσης 1913 πρόκειται για τυπογραφικό λάθος και η ορθή χρονολογία είναι
- Το όχημα υπ' αρ. εγγραφής XXXXX54 κατά πάντα προς την παρούσα αγωγή χρόνο ήταν ασφαλισμένο στην εταιρεία μας με περιεκτική κάλυψη. Αντίγραφο του ασφαλιστηρίου εγγράφου για το όχημα υπ' αρ. εγγραφής XXXXX54 επισυνάπτεται στην παρούσα ως «ΤΕΚΜΗΡΙΟ Β'». Ως εκ τούτου και με βάση την εκ του νόμου υποχρέωση των εναγόντων, προχωρήσαμε στην επιδιόρθωση του ασφαλισμένου οχήματος και την πλήρη αποκατάσταση της ζημιάς του βάσει σχετικής εκτίμησης από εγκεκριμένο εκτιμητή ζημιών οχημάτων. Για την πλήρη επιδιόρθωση του οχήματος οι ενάγοντες κατέβαλαν το συνολικό ποσό των €2.045 που αντιστοιχεί σε έξοδα επιδιόρθωσης και εκτιμητικά έξοδα. Σχετική εκτίμηση οχήματος από την εταιρεία Ρ. Michaelides Ltd επισυνάπτεται στην παρούσα ως «ΤΕΚΜΗΡΙΟ Γ». Έπειτα μέσω του τμήματος απαιτήσεων της εταιρείας μας αποστείλαμε στις 07/11/2013 επιστολή στην εναγόμενη εταιρεία με την οποία ενημερώναμε για το ατύχημα, την ευθύνη του οποίου έχει ο ασφαλισμένος της και παράλληλα ζητούσαμε την καταβολή του καταβληθέντος ποσού. Σχετική επιστολή επισυνάπτεται στην παρούσα ως «ΤΕΚΜΗΡΙΟ Δ'».» Το Τεκμήριο Α στο οποίο παραπέμπει ο ομνύοντας, φέρει τίτλο «Δήλωσης Αυτοκινητιστικού Δυστυχήματος», και φέρεται να ετοιμάστηκε στις 19/8/13, από τον XXXXX Κανάρη, ο οποίος, σύμφωνα με το ΜΕ1, είναι λειτουργός της ενάγουσας. Στο εν λόγω Τεκμήριο, ο Κανάρης καταγράφει τα στοιχεία των εμπλεκόμενων οχημάτων, επισυνάπτει σχεδιάγραμμα της σκηνής που αναφέρει ότι ετοίμασε καθώς και σχετικές φωτογραφίες της σκηνής και των εμπλεκόμενων οχημάτων που αναφέρει ότι έλαβε μετά το ατύχημα. Καταγράφει επίσης και την εξής δήλωση για την οποία αναφέρει ότι προέρχεται από την οδηγό του XXXXX54, XXXXX Naumann: «I was driving around round-a-bout in Limassol when a lorry came into the round-a-bout and hit the backside of my car. My car twisted round and stopped on the round-a-bout. I was very shocked and I had a pain in my neck and left arm. I went to the doctor on 9/09/18 and he examined me and gave me an injection for pain and to control the muscle spasm.» Επί του σχεδιαγράμματος της σκηνής, ο Κανάρης καταγράφει και υπογράφει την εξής δική του δήλωση: «Η δήλωση μου στάληκε από την Πάφο χωρίς Α.Ο και κοτσιάνι του ασφαλισμένου οχήματος. Τα γεγονότα έχουν ως εξής:-Το ασφ. Αυτοκ. XXXXX54 οδηγείτο στον παρακαμπτήριο δρόμο Λ/σου με κατεύθυνση από τον κόμβο Ορφανίδη προς τον κόμβο Πολεμιδιών. Έφθασε στον κόμβο Πολεμιδιών μπήκε μέσα στον κόμβο για να βγει στην 4η έξοδο. Στην 3η έξοδο συγκρούσθηκε βίαια με το αρθωτό XXXXX29 που οδηγείτο από τον κόμβο Αγ. Φύλας και φτάνοντας στον κόμβο Πολεμιδιών, ο οδηγός παρέλειψε να δώσει προτεραιότητα στο ασφαλισμένο όχημα που οδηγείτο από τα δεξιά του μέσα στον Κόμβο. XXXXX Κανάρης 29.08.13 Χωρίς Ευθύνη Σημ. Ως συνήθως η OLYMPIC δεν αναλαμβάνει ευθύνη. Οι πελάτες τους δεν έχουν ευθύνη ποτέ. XXXXX Κανάρης» Το Τεκμήριο Γ, εκτίμηση ζημιών του XXXXX54, αναφέρει ότι «αφορά την πλήρη επιδιόρθωση και επαναφορά του οχήματος στην προ του ατυχήματος κατάσταση (και ότι) οι ζημιές αφορούν το πισινό αριστερό μέρος και την πισινή αριστερή ανάρτηση». Το σχετικό κόστος, σύμφωνα με την Ρ. Michaelides Ltd, εκτιμήθηκε να ανέρχεται στο ποσό των €2.402,48 ενώ τα έξοδα ετοιμασίας της εκτίμησης, ανέρχονταν σε €
- Τελικά σύμφωνα με την απόδειξη απαλλαγής που υπέγραψε η XXXXX Naumann και η οποία επισυνάφθηκε στην επιστολή που στάληκε προς την εναγόμενη, Τεκμήριο Δ, η Naumann έλαβε από την ενάγουσα το ποσό των €1.935 «προς πλήρη εξόφληση για τις ζημιές του οχήματος XXXXX54». ΜΥ1 - XXXXX Θεοχάρους «Είμαι κάτοχος διπλώματος ΗΤΙ MECHANICAL ENGINEERING από το ΑΤΙ Λευκωσίας καθώς επίσης και πτυχίου BENG BUILDING SERVICES ENGINEERING (MECHANICAL) από το London South Bank University του Hv. Βασιλείου. Εργάζομαι στο Τμήμα Απαιτήσεων των Εναγόμενων από τα τέλη του 2012 ως εσωτερικός εκτιμητής ζημιών οχημάτων και χειριστής απαιτήσεων ενώ προηγουμένως εργαζόμουν σε ιδιόκτητο συνεργείο επιδιόρθωσης οχημάτων. Έχω πολυετή πείρα στην μελέτη και εκτίμηση ζημιών οχημάτων από τις οποίες μπορώ να εξάγω και συμπεράσματα αναφορικά με τις περιστάσεις του κάθε ατυχήματος εξ' ού και η θέση που κατέχω σήμερα εντός του Τμήματος Απαιτήσεων των Εναγόμενων. ... Από τα στοιχεία που τηρούν οι Εναγόμενοι στον φάκελο τους αναφορικά με το εν λόγω ατύχημα προκύπτει ότι για αυτό ευθύνεται ο οδηγός του οχήματος XXXXX
- Σύμφωνα με την ενυπόγραφη δήλωση του οδηγού του φορτηγού XXXXX29 XXXXX Καπετάνιου προς τους Εναγόμενους και η οποία καταγράφηκε στο Έντυπο Ειδοποίησης Ατυχήματος ημερ. 9/8/2013, το ατύχημα προέκυψε όταν το όχημα XXXXX54 το οποίο τηρούσε την εσωτερική λωρίδα του κυκλικού κόμβου, επιχείρησε να προσπεράσει και έστριψε μπροστά από το φορτηγό XXXXX
- Αντίγραφο του ως άνω Εντύπου Ειδοποίησης Ατυχήματος επισυνάπτεται στην παρούσα ως Τεκμήριο
- Περαιτέρω, από τις πληροφορίες που λάβαμε από τον κ. XXXXX Καπετάνιου, ο οδηγός του οχήματος XXXXX54 ενώ βρισκόταν στην εσωτερική λωρίδα του κυκλικού κόμβου και αφού είχε δει το φορτηγό XXXXX29 το οποίο ήδη είχε εισέλθει στον κυκλικό κόμβο και βρισκόταν ολόκληρο εντός της μεσαίας λωρίδας αυτού με σκοπό να κατευθυνθεί απέναντι προς την έξοδο που οδηγεί στον αυτοκινητόδρομο Λεμεσού - Πάφου, ανέπτυξε ταχύτητα και κινήθηκε απότομα προς τα αριστερά, πιστεύοντας ή εκτιμώντας ότι θα προλάβαινε να προσπεράσει ένα αργό όχημα όπως το φορτηγό XXXXX29 μπαίνοντας μπροστά του με σκοπό να διασχίσει όλες τις λωρίδες του κυκλικού κόμβου και να εξέλθει από την έξοδο που οδηγεί προς την οδό Νίκου Παττίχη. Ο κ. Καπετάνιου περαιτέρω ανέφερε προς τους Εναγόμενους ότι το όχημα XXXXX54 δεν είχε δώσει οποιαδήποτε ένδειξη περί της πρόθεσης του να εξέλθει ή να κατευθυνθεί προς την έξοδο που οδηγεί στην οδό Νίκου Παττίχη αφού δεν είχε τον δείκτη του αναμμένο ούτε έκανε οποιαδήποτε χειρονομία ενδεικτική της πρόθεσης του. Από την σύγκρουση και λόγω της μεγάλης ταχύτητας που ανέπτυξε το όχημα XXXXX54, αυτό ακινητοποιήθηκε εκτός του κυκλικού κόμβου και εντός της οδού Νίκου Παττίχη και μάλιστα αφού είχε περιστραφεί περίπου 180 μοίρες, με το μπροστινό μέρος του οχήματος όπως είχε ακινητοποιηθεί να βλέπει προς την κατεύθυνση του κυκλικού κόμβου. Το φορτηγό XXXXX29 που ούτως ή άλλως κινείτο αργά και το οποίο λόγω μεγέθους και μάζας δεν θα μπορούσε να αλλάξει πορεία λόγω της σύγκρουσης, ακινητοποιήθηκε λίγα μέτρα μετά το σημείο σύγκρουσης εντός του κυκλικού κόμβου και εντός της μεσαίας λωρίδας κυκλοφορίας στην οποία οδηγείτο. Η πορεία των δύο οχημάτων, το σημείο σύγκρουσης και η τελική τους θέση ως περιγράφονται πιο πάνω καταγράφονται και φαίνονται στο σχεδιάγραμμα που ετοίμασε λειτουργός των Εναγόμενων που επισκέφθηκε τη σκηνή του ατυχήματος και του οποίου εκτυπωμένο αντίγραφο επισυνάπτεται στην παρούσα ως Τεκμήριο
- Η πιο πάνω θέση των Εναγόμενων υποστηρίζεται και από τις φωτογραφίες που λήφθηκαν από λειτουργό των Εναγόμενων ο οποίος επισκέφθηκε τη σκηνή του ατυχήματος. Δέσμη των εν λόγω φωτογραφιών επισυνάπτεται στην παρούσα ως Τεκμήριο
- Από τις φωτογραφίες αυτές φαίνεται ξεκάθαρα πως οι ζημιές στο φορτηγό XXXXX29 βρίσκονται στην μπροστινή δεξιά γωνία, ενώ το όχημα XXXXX54 φέρει ζημιές στο σημείο του πίσω αριστερού τροχού. Με βάση την εμπειρία μου και τις γνώσεις που απέκτησα μέσα από την μελέτη εκατοντάδων φακέλων τροχαίων ατυχημάτων, θεωρώ πως τα σημεία στα οποία φέρουν ζημιές τα δύο οχήματα, σε συνδυασμό με την τελική τους θέση, είναι φανερό πως ο οδηγός του οχήματος XXXXX54 επιχείρησε με μεγάλη ταχύτητα να εξέλθει από την εσωτερική λωρίδα του κυκλικού κόμβου και για άγνωστο λόγο, είτε επειδή ήταν απρόσεχτος ή αφηρημένος, είτε επειδή έχασε τον έλεγχο του οχήματος του, είτε επειδή δεν υπολόγισε ή εκτίμησε σωστά την ταχύτητα και τη θέση των οχημάτων που βρίσκονταν εντός του κυκλικού κόμβου και ιδιαίτερα του φορτηγού XXXXX29, θεώρησε πως θα προλάβαινε να προσπεράσει και να εξέλθει του κόμβου περνώντας μπροστά από το φορτηγό XXXXX29 το οποίο βρισκόταν στα αριστερά της. ...Μελετώ την εν λόγω υπόθεση από τότε που επεσυνέβη το επίδικο ατύχημα και θεωρώ πως τα γεγονότα και τα στοιχεία μιλούν από μόνα τους και ακριβώς συνηγορούν υπέρ της εκδοχής που προβάλλουν οι Εναγόμενοι αναφορικά με τις περιστάσεις του ατυχήματος. ...Είναι η θέση μου αλλά και των Εναγόμενων πως η παρούσα αγωγή δεν στηρίζεται σε πραγματικά γεγονότα και ηγέρθη με αποκλειστικό σκοπό οι Ενάγοντες να καλύψουν το όποιο κόστος επιδιόρθωσης του ασφαλισμένου τους οχήματος, στο οποίο σύμφωνα με τη θέση τους παρείχαν περιεκτική κάλυψη και επομένως είχαν υποχρέωση να καλύψουν και να καταβάλουν το κόστος επιδιόρθωσης των ζημιών του. Ειλικρινά πιστεύω πως η παρούσα αγωγή πρέπει να απορριφθεί με έξοδα εις βάρος των Εναγόντων. Η ενυπόγραφη δήλωση του οδηγού του XXXXX29 στην οποία ο ομνύοντας παραπέμπει και επισυνάπτει ως Τεκμήριο 3 στη μαρτυρία του, αναφέρει τα εξής (η ορθογραφία έχει διατηρηθεί αυτούσια): «ΕΡΧΕΤΟΥΝ ΑΠΟ ΤΡΟΔΟΣ ΕΓΩ ΑΠΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑ ΜΠΗΚΑ ΜΠΡΩΣΤΑ ΜΠΗΚΕ ΝΑ ΠΡΩΣΠΕΡΑΣΗ ΣΤΟΝ ΚΥΚΛΙΚΟ ΚΟΜΒΟ ΚΑΙ ΕΣΤΡΗΨΕ ΜΠΡΩΣΤΑ ΜΟΥ ΧΤΗΠΟΝΤΑΣ ΣΤΟ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΟ ΜΟΥ. ΤΟ ΤΡ ΚΡΑΤΟΥΣΕΝ ΕΞΟΤΕΡΗΚΗ ΛΟΡΗΔΑ ΧΩΡΗΣ ΝΑ ΔΗΞΕΙ ΕΠΗΧΗΡΗΣΕ ΝΑ ΒΓΕΙ ΣΤΗΝ ΕΞΩΔΟ ΝΙΚΟΥ ΠΑΤΥΧΗ ΑΝΑΚΟΠΤΟΝΤΑΣ ΣΤΗΝ ΠΟΡΕΙΑ ΜΟΥ» Αναφορικά με τις κατ' ισχυρισμό ζημιές που υπέστη το XXXXX54, ο ΜΥ1 αναφέρει τα εξής: «...δεν έγινε εκτίμηση των ζημιών από πλευράς των Εναγόμενων γιατί εξαρχής οι Εναγόμενοι αρνήθηκαν κάθε ευθύνη του ασφαλισμένου οδηγού τους για το ατύχημα. Επομένως δεν έχουν ιδία άποψη ως προς το εύλογο ή το πραγματικό κόστος επιδιόρθωσης των όποιων ζημιών. Ωστόσο, από μελέτη του φακέλου αλλά και σύμφωνα με πληροφορίες των δικηγόρων των Εναγόμενων, η πλευρά των Εναγόντων δεν έχει παρουσιάσει οποιαδήποτε απόδειξη πληρωμής του συνεργείου που επιδιόρθωσε το ασφαλισμένο τους όχημα αλλά ούτε και του εκτιμητή που διόρισαν για να ετοιμάσει την έκθεση εκτίμησης που επικαλούνται. Ως εκ τούτου, ακόμη και αν οι Εναγόμενοι αναλάμβαναν ευθύνη και εξέφραζαν προθυμία να καλύψουν το κόστος επιδιόρθωσης του οχήματος XXXXX54 και τα εκτιμητικά έξοδα, δεν θα μπορούσαν να το πράξουν εν τη απουσία αποδεικτικών στοιχείων περί της καταβολής των ποσών που αξιώνονται.» Διεξήλθα με προσοχή την προσκομισθείσα μαρτυρία, μη παραβλέποντας ότι αμφότερες οι πλευρές επέλεξαν να βασιστούν σε εξ' ακοής μαρτυρία προς τεκμηρίωση των θέσεων τους και ότι παρά την προβολή αντίθετων ισχυρισμών από τις δύο πλευρές, ουδείς εκ των προσώπων που κατέθεσαν ή των προσώπων που οι δηλώσεις τους χρησιμοποιήθηκαν, αντεξετάστηκε. Υπενθυμίζω ότι συνιστά κοινό έδαφος μεταξύ των εμπλεκομένων και αυτό επιβεβαιώνεται από τις φωτογραφίες που αμφότεροι οι ΜΕ1 και ΜΥ1 προσκόμισαν, φωτογραφίες οι οποίες να σημειωθεί είναι στην πλειοψηφία τους παρόμοιες, ότι η σύγκρουση έγινε εντός του κυκλικού κόμβου Πολεμιδιών, μεταξύ της μπροστινής δεξιάς γωνίας του φορτηγού XXXXX29 και του πίσω αριστερού μέρους του XXXXX54, στο σημείο του πίσω αριστερού τροχού. Αυτό φέρεται να ανέφεραν και οι εμπλεκόμενοι οδηγοί στους αντίστοιχους λειτουργούς των διαδίκων. Η εκδοχή της ενάγουσας, όπως αυτή προβλήθηκε μέσω της εξ' ακοής μαρτυρίας που προσέφερε ο ΜΕ1, ήταν ότι ενώ το XXXXX54, εισερχόμενο από τα δυτικά του κόμβου και με πρόθεση να εξέλθει από την 4η έξοδο στη νότια πλευρά του κόμβου, οδηγείτο στην εσωτερική (δεξιά) πλευρά, έχοντας έτσι προτεραιότητα έναντι των οχημάτων που προτίθεντο να εισέλθουν στον κόμβο και που βρίσκονταν στα αριστερά του, όπως τέτοιο όχημα ήταν το XXXXX29, συγκρούσθηκε μετά την 3η έξοδο με το προαναφερόμενο KND 629, όταν ο οδηγός του τελευταίου, φτάνοντας στον κόμβο από την εν λόγω πλευρά, «...παρέλειψε να δώσει προτεραιότητα στο (XXXXX54) που οδηγείτο από τα δεξιά του μέσα στον κόμβο». Αποτέλεσμα της σύγκρουσης ήταν τα δύο οχήματα να υποστούν ζημιές. Από εκτίμηση που έγινε στο XXXXX54 διαπιστώθηκε ότι το κόστος επιδιόρθωσης του ανέρχετο στις €2.402,48 ενώ τα έξοδα ετοιμασίας της εκτίμησης, ανέρχονταν σε €
- Τελικά η ενάγουσα κατέβαλε το ποσό των €1.935 στην οδηγό του οχήματος «προς πλήρη εξόφληση για τις ζημιές του οχήματος XXXXX54» πλέον τα έξοδα εκτίμησης. Η εκδοχή της εναγόμενης, η οποία υποστηρίχθηκε από την επίσης εξ' ακοής μαρτυρία του ΜΥ1, είναι εκ διαμέτρου αντίθετη. Σύμφωνα με το ΜΥ1 και τα όσα στοιχεία αυτός συνέλεξε και μελέτησε, τόσο ως λειτουργός της εναγομένης όσο και ως έμπειρος εκτιμητής ζημιών, ο οδηγός του XXXXX54, ενώ βρισκόταν στην εσωτερική (δεξιά) λωρίδα του κόμβου και είδε το XXXXX29 το οποίο ήδη είχε εισέλθει στον κόμβο και βρισκόταν ολόκληρο εντός της μεσαίας λωρίδας αυτού και στα αριστερά του, επιχειρώντας να διασχίσει όλες τις λωρίδες του κόμβου για να εξέλθει από την νότια έξοδο που βρισκόταν στα αριστερά του XXXXX29, ανέπτυξε ταχύτητα θεωρώντας πως θα προλάβαινε να το προσπεράσει, και χωρίς να δώσει οποιαδήποτε ένδειξη περί της πρόθεσης του να εξέλθει από τη νότια έξοδο είτε χρησιμοποιώντας το δείκτη του αυτοκίνητου είτε οποιαδήποτε χειρονομία, κινήθηκε απότομα προς τα αριστερά, μπαίνοντας έτσι μπροστά από το XXXXX29, ανακόπτοντας την πορεία του και χτυπώντας έτσι με το πίσω αριστερό του μέρος, την μπροστινή δεξιά γωνία του XXXXX
- Είναι λόγω αυτού του τρόπου σύγκρουσης, ανέφερε ο ΜΥ1 επικαλούμενος τις ακαδημαϊκές και επαγγελματικές του γνώσεις και πείρα ως εκτιμητής ζημιών, που εξηγούνται τα σημεία στα οποία έπαθαν ζημιά τα δύο οχήματα αλλά και η κατάληξη τους μετά τη σύγκρουση, αφού το μεν XXXXX54, αφού περιστράφηκε περίπου 180 μοίρες, ακινητοποιήθηκε εκτός του κυκλικού κόμβου και εντός της 4ης (νότιας) εξόδου με το μπροστινό του μέρος να βλέπει προς την κατεύθυνση του κυκλικού κόμβου, το δε XXXXX29, λόγω του μεγέθους και της μάζας του, ακινητοποιήθηκε λίγα μέτρα μετά το σημείο σύγκρουσης, εντός του κυκλικού κόμβου και εντός της μεσαίας λωρίδας κυκλοφορίας στην οποία οδηγείτο. Ο μάρτυρας δεν έχει άμεση γνώση για τις ζημιές που κλήθηκε να καταβάλει η ενάγουσα στον οδηγό του XXXXX54 εφόσον δεν επιθεώρησε το εν λόγω όχημα μετά το ατύχημα, θεωρεί όμως ότι εν τη απουσία σχετικής απόδειξης πληρωμής, η ενάγουσα δεν έχει αποδείξει ούτε αυτή την πτυχή της υπόθεσης της. Όπως ανέφερα πιο πάνω, κανένας εκ των ΜΕ1 και ΜΥ1 δεν είχε άμεση γνώση για τα όσα κατέθεσε. Αμφότεροι, βασίζουν την μαρτυρία τους στα όσα τους ανέφεραν και τους παρουσίασαν συναδέλφοι τους, οι οποίοι με τη σειρά τους συνέλεξαν τις εν λόγω πληροφορίες από άλλα πρόσωπα, κυρίως από τους οδηγούς πελάτες τους. Σημειώνω εδώ ότι ουδείς εκ των λειτουργών από τους οποίους άντλησαν την πληροφόρηση τους οι ΜΕ1 και ΜΥ1, φαίνεται να συνομίλησε ή να κατέγραψε τη θέση του άλλου οδηγού κατά την ώρα του ατυχήματος, αφού φαίνεται ότι και οι δύο λειτουργοί, περιορίστηκαν μόνο στα όσα τους ανέφεραν οι αντίστοιχοι πελάτες τους. Παρά ταύτα, ουδείς εκ των μαρτύρων που κατέθεσαν αντεξετάστηκε επί της μαρτυρίας που προσέφερε και ούτε ζητήθηκε από τους διαδίκους να κληθεί στο Δικαστήριο για σκοπούς αντεξέτασης η φερόμενη «πηγή» της γνώσης τους, ήτοι οι εμπλεκόμενοι οδηγοί ή έστω οι λειτουργοί που επισκέφθηκαν τη σκηνή. Υπενθυμίζω εδώ τον κανόνα ότι «στις περιπτώσεις όπου είναι η θέση του αντίδικου ότι τα γεγονότα που ισχυρίζεται η άλλη πλευρά δεν έγιναν, απαιτείται αντεξέταση και μάλιστα σφοδρή, μόνο και μόνο για να αποδειχθεί η έλλειψη υπόβαθρου..., να επισημανθούν αντιφάσεις και ανακρίβειες» και η παράλειψη αντεξέτασης μαρτύρων σε ουσιώδες μέρος της μαρτυρίας τους ισοδυναμεί με αποδοχή της (βλ. Κ. Λ. ν. Δημοκρατίας
(2011)2 Α.Α.Δ. 547, Frederickou Schools Co Ltd v. Acuac Inc
(2002)1(Γ) A.A.Δ.1527, Αdidas v. Jonitexo Ltd
(1987)1 C.L.R. 383) και ΛΕΟΝΤΙΟΥ ΚΩΣΤΡΙΚΗ ν. 4 ΜΟΤΙΟN AUTOMOTIVES LTD κ.α., Ποινική Έφεση Αρ. 226/2014, 10/7/2015). Ο πιο πάνω βασικός κανόνας απόδειξης, δεν ατονεί επειδή η δίκη διεξήχθη στη βάση έγγραφης μαρτυρίας, αφού το μόνο που άλλαξε η «νέα Δ.30», είναι την διαδικασία και όχι το ουσιαστικό δίκαιο απόδειξης. Ούτε βέβαια πρόκειται για εκδίκαση ενδιάμεσης αίτησης, όπου εφαρμόζονται οι πρόνοιες της Δ.48 και το Δικαστήριο, χωρίς να υπεισέρχεται στην ουσία της διαφοράς και χωρίς να προβαίνει σε ενδελεχή αξιολόγηση της μαρτυρίας για να καταλήξει σε ευρήματα, περιορίζεται σε μια αντικειμενική θεώρηση της μαρτυρίας για να διαπιστώσει κατά πόσο, από αντιπαραβολή της έγγραφης μαρτυρίας, αποδεικνύεται στην όψη της και μόνο, «on the face of it», η αντίστοιχη υπόθεση που προωθείται. Εδώ πρόκειται για την ακρόαση της ουσίας της διαφοράς και η αποδεικτική αξία της προσκομισθείσας μαρτυρίας, εξετάζεται υπό τους συνήθεις κανόνες απόδειξης, με γνώμονα το σχετικό βάρος απόδειξης που ο κάθε διάδικος φέρει στους ώμους του και καμία σημασία έχει το γεγονός ότι η μαρτυρία προσκομίστηκε εγγράφως αντί προφορικά. Δεν μπορεί επομένως να αγνοηθεί για σκοπούς αξιοπιστίας της μαρτυρίας του ΜΕ1, η παράλειψη από πλευράς εναγόμενης να αντεξεταστει ο μάρτυρας ως προς την ορθότητα και αξιοπιστία της μαρτυρίας στην οποία παραπέμπει, ήτοι της δήλωσης του οδηγού του XXXXX54 ότι χτυπήθηκε από πίσω από το XXXXX29 και της εκτίμησης του λειτουργού Κανάρη ότι ο οδηγός του XXXXX29 παρέλειψε να δώσει προτεραιότητα στο XXXXX54. Αυτό βεβαίως παρά το γεγονός ότι δεν διευκρινίζεται με ποια ειδικότητα είναι που ο Κανάρης κατέληξε στο εν λόγω συμπέρασμα του. Ούτε όμως δύναται να αγνοηθεί ότι, ενώ η πλευρά της εναγόμενης αλλά και ο ίδιος ο οδηγός του XXXXX29 ισχυρίστηκαν από την αρχή ότι η οδηγός του XXXXX54 δεν έδωσε οποιαδήποτε ένδειξη ή προειδοποίηση ότι προτίθετο να εξέλθει του κυκλικού κόμβου ως όφειλε, καμία αναφορά κάνει ο Κανάρης ή έστω ο ΜΕ1 περί του αντιθέτου. Ως προς τα ποσά που ο ΜΕ1 ανέφερε ότι κατέβαλε η ενάγουσα για την ετοιμασία της εκτίμησης των ζημιών του XXXXX54 και στην οδηγό του για πλήρη εξόφληση των εν λόγω ζημιών, ως τα εν λόγω ποσά παρουσιάζονται στα τεκμήρια που ο μάρτυρας προσκόμισε, ήτοι τη σχετική έκθεση εκτίμησης και την απόδειξη που η οδηγός του XXXXX54 υπέγραψε προς την ενάγουσα, αυτά δεν αμφισβητήθηκαν από πλευράς εναγόμενης και παρέμειναν αναντίλεκτα. Ερχόμενος τώρα στη μαρτυρία της εναγόμενης και του ΜΥ1, παρατηρώ τα εξής. Ούτε ο ΜΥ1 αντεξετάσθηκε από πλευράς ενάγουσας επί της ορθότητας και αξιοπιστίας της μαρτυρίας που αυτός παραπέμπει, μαρτυρία μάλιστα η οποία δεν περιορίστηκε στις δηλώσεις του λειτουργού του μάρτυρα και του οδηγού του XXXXX29, αλλά επεκτάθηκε και σε μαρτυρία γνώμης από μέρους του ΜΥ1, ως εμπειρογνώμονας που παρουσιάστηκε να είναι. Αυτή η φερόμενη «ειδικότητα» που παρουσιάστηκε να έχει ο ΜΥ1 δεν αμφισβητήθηκε όπως και δεν επιχειρήθηκε να αμφισβητηθούν τα «εξειδικευμένα» συμπεράσματα του με οποιοδήποτε τρόπο, είτε με αντεξέταση είτε με παρουσίαση αναλόγου βαρύτητας πραγματογνωμοσύνης. Τούτου λεχθέντος όμως, δεν θα πρέπει να αγνοηθεί το γεγονός ότι τα συμπεράσματα στα οποία παρουσιάζεται να καταλήγει ο ΜΥ1 ως «ειδικός» και τα οποία όντως φέρονται να συνάδουν με τα Τεκμήρια που αυτός παρουσίασε ως μέρος της δικής του μαρτυρίας και να υποστηρίζουν την εκδοχή της εναγόμενης, προέκυψαν αποκλειστικά από τα όσα δεδομένα ο δικός του λειτουργός του προσκόμισε, χωρίς όμως να είναι γνωστό αν τα εν λόγω δεδομένα ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα ή αν καλύπτουν όλο το φάσμα των πραγματικών γεγονότων της υπόθεσης ώστε να μπορεί το Δικαστήριο να την ορθότητα του πραγματικού υπόβαθρου που έλαβε υπόψη του ο μάρτυρας ως «ειδικός» (π.χ αν τα οχήματα μετακινήθηκαν προτού ληφθούν οι φωτογραφίες ή αν λήφθηκε υπόψη η θέση και των δύο οδηγών). Αυτό βέβαια θα μπορούσε να γίνει μόνο αν ζητείτο η αντεξέταση του ΜΥ1 ή αν παρουσιάζετο με κάποιο τρόπο στο Δικαστήριο η πρωτογενής μαρτυρία στην οποία ο μάρτυρας βασίστηκε, κάτι όμως που δεν έγινε ποτέ. Σε κάθε περίπτωση, η παράλειψη αμφισβήτησης είτε της «ειδικότητας», είτε των «προσόντων» του ΜΥ1, στοιχεία που όντως φαίνεται να του επιτρέπουν να σχηματίζει εξειδικευμένη άποψη για τον τρόπο πρόκλησης ενός ατυχήματος, δεν μπορεί παρά να οδηγήσει σε σχετικό εύρημα περί της εμπειρογνωμοσύνης του. Η ορθότητα και ακρίβεια βέβαια των συμπερασμάτων στα οποία κατέληξε ως ειδικός, ως ανέφερα, ούτε έτυχε αντεξέτασης, ούτε και αμφισβητήθηκε με ανάλογη «ειδική» μαρτυρία. Στη βάση των πιο πάνω, η ίδια ανάλογη βαρύτητα θα δοθεί στη μαρτυρία αμφότερων των ΜΕ1 και ΜΥ1, ως όμοιας φύσης εξ' ακοής μαρτυρία που δεν έτυχε αντεξέτασης ή αμφισβήτησης. Στο στάδιο αυτό, υπενθυμίζω την πάγια νομολογιακή αρχή ότι εφόσον πρόκειται για αστική υπόθεση και δη αγωγή στη βάση αμέλειας, το βάρος απόδειξης της αμέλειας το φέρει κατά τη διάρκεια όλης της δίκης ο ενάγων, ο οποίος και θα πρέπει να αποδείξει την υπόθεση του στο ισοζύγιο των πιθανοτήτων (βλ. Ng Chun Pui v. Lee Chuen Tat [1988] R.T.R. 298 και Henderson v. Henry E. Jenkins & Sons and Evans [1970] A.C. 282, η οποία αναφέρθηκε με επιδοκιμασία σε αριθμό αποφάσεων του Ανωτάτου βλ. μεταξύ άλλων, Καμέρης ν. Σούλη κ.α.
(1990)1 ΑΑΔ 880 και Σοφοκλέους Κυριάκος ν. Γιώτας Κυριάκου,
(2010)1 Α.Α.Δ. 665) Το κριτήριο του ισοζυγίου των πιθανοτήτων δεν είναι αν η θέση ή η εκδοχή του διάδικου που φέρει το βάρος της απόδειξης (onus of proof) είναι "πιο πιθανή παρά ή αντίθετη", εκείνης, δηλαδή, του αντιδίκου του. Το κριτήριο είναι κατά πόσο ο διάδικος που φέρει το βάρος της απόδειξης ικανοποίησε το Δικαστήριο με επαρκή αποδεικτικά στοιχεία, ότι η θέση ή εκδοχή του είναι πιο πιθανή παρά όχι (is more probable than not). Αν απέτυχε να αποδείξει τη θέση ή την εκδοχή του σε αυτό το επίπεδο (standard of proof), ο διάδικος που φέρει το βάρος της απόδειξης δεν θεωρείται ότι το απέσεισε, έστω και αν η θέση ή η εκδοχή του είναι "πιο πιθανή παρά ή αντίθετη", εκείνης, δηλαδή, του αντιδίκου του (βλ Κυριάκου ανωτέρω). Το ερώτημα επομένως στην παρούσα υπόθεση, είναι αν ο ενάγοντας παρουσίασε τέτοια αποδεκτή μαρτυρία, που στη βάση της απλής πιθανολόγησης, αρκεί για να αποσείσει το γενικό βάρος απόδειξης (burden of proof) αμέλειας του εναγόμενου. Αν το έχει καταφέρει αυτό ο ενάγοντας, τότε το ερώτημα είναι αν ο εναγόμενος, ο οποίος έχει ειδικό βάρος απόδειξης (evidential burden), παρουσίασε με τη σειρά του, τέτοια ικανοποιητική μαρτυρία προς υποστήριξη των θεμάτων που κατέστησε επίδικα με τη δική του εκδοχή ώστε το βάρος να μετατοπιστεί πίσω στον ενάγοντα να απαντήσει ικανοποιητικά και να αποσείσει το εκ πρώτης όψεως, περί αντιθέτου συμπέρασμα που δημιουργήθηκε από τον εναγόμενο. Στη βάση της πιο πάνω αξιολόγησης της μαρτυρίας, κρίνω ότι η ενάγουσα, με τη μαρτυρία που προσκόμισε, πέτυχε, σύμφωνα με το γενικό βάρος απόδειξης που είχε, να καταδείξει εκ πρώτης όψεως συμπέρασμα αμέλειας του ασφαλισμένου οδηγού της εναγόμενης, ώστε να δικαιολογείται η κάλυψη από την τελευταία των ποσών που η πρώτη κατέβαλε στη δική της οδηγό για επιδιόρθωση των ζημιών της. Την ίδια στιγμή όμως, κρίνω ότι με την αποδεκτή μαρτυρία που προσκόμισε η εναγόμενη, η τελευταία πέτυχε, σύμφωνα με το ειδικό βάρος απόδειξης (evidential burden) που έχει ως εναγόμενη, να παρουσιάσει ικανοποιητική μαρτυρία προς απόδειξη της δικής της αντίθετης εκδοχής ως προς τις συνθήκες κάτω από τις οποίες έγινε το ατύχημα, ήτοι ότι έγινε κατά τρόπο που φανερώνει ότι δεν είναι ο ασφαλισμένος οδηγός της που ευθύνετο για το ατύχημα. Το βάρος επομένως να απαντηθεί ικανοποιητικά και να αποσειστεί αυτό το εκ πρώτης όψεως περί αντιθέτου συμπέρασμα που δημιούργησε με τη μαρτυρία της η εναγόμενη, μετατοπίστηκε στην ενάγουσα, η οποία και φέρει το γενικό βάρος απόδειξης καθ' όλη τη διάρκεια της δίκης. Η παράλειψη αντεξέτασης αμφότερων των ΜΕ1 και ΜΥ1 και αμφισβήτησης της ορθότητας και αξιοπιστίας της μαρτυρίας τους, μπορεί μεν να προσμετρά το ίδιο στην αξιολόγηση της μαρτυρίας, έχει όμως καταλυτικές συνέπειες για την υπόθεση της ενάγουσας, η οποία, έχοντας πάντα το γενικό βάρος απόδειξης της υπόθεσης της στον απαιτούμενο βαθμό, απέτυχε να το αποσείσει αφού απέτυχε να ανατρέψει ικανοποιητικά, την αντίθετη, αλλά εξ' ίσου αξιόπιστη, εκδοχή της εναγόμενης. Αν το έπραττε, τότε θα δικαιούτο σε απόφαση ως η αξίωση της, ήτοι για ποσό €2.045, εφόσον αυτή η πτυχή της μαρτυρίας της ως προς το ύψος της «ζημιάς» που υπέστη, παρέμεινε αναντίλεκτη. Στη βάση των πιο πάνω, κρίνω ότι η ενάγουσα απέτυχε να αποδείξει την υπόθεση της εναντίον της εναγόμενης και συνεπώς η αγωγή απορρίπτεται με έξοδα υπέρ εναγόμενης και εναντίον ενάγουσας, ως αυτά θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο. (Υπ.) ............ Λ. Πασχαλίδης, Ε.Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής Γραμματέας ΛΠ/ΕΜ [1] 26.-
(1)Σε περίπτωση κατά την οποία οποιοσδήποτε διάδικος προσάγει εξ ακοής μαρτυρία και δεν κλητεύει ως μάρτυρα στη διαδικασία το πρόσωπο, το οποίο είχε προβεί στην αρχική δήλωση, τότε οποιοσδήποτε άλλος διάδικος δύναται, με την άδεια του Δικαστηρίου, πριν ο διάδικος που έχει προσάξει την εξ ακοής μαρτυρία κλείσει την υπόθεσή του, να κλητεύει το εν λόγω πρόσωπο για να το αντεξετάσει σε σχέση με την αρχική του δήλωση: cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο