Παπαμάρκου ν. XHAFERAJ κ.α., Αρ. Αγωγής: 1429/12, 16/11/2018 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLEM:2018:A462 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΜΕΣΟΥ Ενώπιον: Στ. Λουκίδου-Βασιλείου, Ε.Δ. Αρ. Αγωγής: 1429/12 Μεταξύ: XXXXXX Παπαμάρκου εκ Λεμεσού Ενάγοντα Και
- XXXXXX XHAFERAJ εκ Λεμεσού
- ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ «Η ΚΕΝΤΡΙΚΗ» ΛΙΜΙΤΕΔ εκ Λευκωσίας Εναγομένων ----------------------- ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 16.11.2018 ΕΜΦΑΝΙΣΕΙΣ: Για Ενάγοντα: κ. Σωτήρη για Έλενα Φράγκου Αντωνιάδου Για Εναγόμενο: κ. Ελευθερίου για Φωκάς Α. Σωφρονίου Δ.Ε.Π.Ε. Α Π Ο Φ Α Σ Η Με την παρούσα αγωγή ο ενάγοντας αξιώνει γενικές και ειδικές αποζημιώσεις για σωματικές βλάβες, απώλειες, ζημιές και έξοδα που έχει υποστεί συνεπεία τροχαίου δυστυχήματος που συνέβηκε στις 29.11.
- Κατά την έναρξη της ακροαματικής διαδικασίας συμφωνήθηκε και δηλώθηκε ως παραδεκτό γεγονός ότι η ευθύνη για την πρόκληση του επίδικου δυστυχήματος βαραίνει εξ ολοκλήρου τους εναγόμενους. Σημειώνεται ότι η αγωγή στρέφεται εναντίον της εναγόμενης 2 ως η ασφαλιστική εταιρεία που παρείχαν ασφαλιστική κάλυψη για το όχημα του εναγόμενου 1 (δυνάμει των προνοιών του περί Μηχανοκινήτων Οχημάτων (Ασφάλιση Ευθύνης έναντι Τρίτου) Νόμου του 2000 (96(Ι)/2000). Δηλώθηκαν επίσης παραδεκτά τα ποσά των ειδικών ζημιών του ενάγοντα και συγκεκριμένα το ποσό των €498 για ιατρικά έξοδα, το ποσό των €600 για τις ζημιές του οχήματος και το ποσό των €800 για την απώλεια απολαβών. Δηλώθηκε επίσης παραδεκτό ως προς το περιεχόμενο του το ιατρικό πιστοποιητικό του Γενικού Νοσοκομείου Λεμεσού το οποίο κατατέθηκε στο Δικαστήριο και σημειώθηκε ως τεκμήριο
- Παρέμειναν συνεπώς προς εκδίκαση το ύψος των γενικών αποζημιώσεων του ενάγοντα για τις σωματικές βλάβες που υπέστη κατά το επίδικο δυστύχημα. Συγκεκριμένα και με βάση τις λεπτομέρειες που αναφέρονται στην έκθεση απαίτησης ο ενάγοντας υπέστη διάστρεμμα της αυχενικής και οσφυϊκής μοίρας της σπονδυλικής στήλης. Σύμφωνα με το περιεχόμενο του τεκμ 1 ο ενάγοντας μετά το δυστύχημα εξετάστηκε στο Τμήμα Επειγόντων Περιστατικών του Νοσοκομείου Λεμεσού. Παραπονείτο για αυχεναλγία και οσφυαλγία. Του έγινε ακτινολογικός έλεγχος αυχένα οσφυϊκής μοίρας χωρίς παθολογικά ευρήματα και εμφανή κατάγματα. Διαγνώσθηκε αυχεναλγία και χορηγήθηκαν στον ενάγοντα παυσίπονα. Του δόθηκαν επίσης οδηγίες για τη χρήση αυχενικού κολλάρου και του χορηγήθηκε άδεια από τις 29.11.2011 μέχρι τις 31.11.1011 με οδηγίες όπως επισκεφθεί ορθοπεδικό στην κλινική καταγμάτων για τα περαιτέρω. Προς απόδειξη της υπόθεσης του ενάγοντα κατάθεσε ο Δρ.XXXXXX Ανδρέου (ΜΕ1) και ο ίδιος ο ενάγοντας (ΜΕ2), ενώ η πλευρά των εναγόντων δεν κάλεσε οποιονδήποτε μάρτυρα. Στο τέλος της ακροαματικής διαδικασίας αμφότεροι οι ευπαίδευτοι συνήγοροι των διαδίκων με τις γραπτές αγορεύσεις που κατέθεσαν στο δικαστήριο ανέπτυξαν τις εκατέρωθεν θέσεις των πελατών τους. Ο συνήγορος του ενάγοντα εισηγήθηκε ως εύλογη αποζημίωση για τους τραυματισμούς του ενάγοντα το ποσό των €7.000 πλέον τις ειδικές ζημιές που έχει υποστεί. Από την πλευρά του ο συνήγορος της υπεράσπισης εισηγήθηκε ότι ο ενάγοντας με τη μαρτυρία που προσκόμισε στο Δικαστήριο προσπάθησε να αποδώσει μεγαλύτερη σοβαρότητα στον τραυματισμό του και εισηγήθηκε ως μέγιστο ποσό αποζημίωσης του ενάγοντα για τους τραυματισμούς του το ποσό των €1.
- Ο ΜΕ1 είναι ορθοπεδικός, χειρούργος και τραυματολόγο που ασκεί το επάγγελμα από το έτος
- Ανέφερε ότι εξέτασε τον ενάγοντα την επόμενη μέρα του δυστυχήματος ήτοι στις 30.11.
- Κατά την κυρίως εξέταση του κατέθεσε και υιοθέτησε το περιεχόμενο του ιατρικού πιστοποιητικού ημερ. 19.3.2012 που ετοίμασε για τον ενάγοντα (τεκμ.2). Σύμφωνα με το περιεχόμενο του τεκμ. 2 τα υποκειμενικά ευρήματα του ΜΕ1 κατά την πρώτη εξέταση του ενάγοντα ήταν ότι αυτός παρουσίαζε έντονο πόνο, δυσκαμψία και αδυναμία της οσφυοϊεράς μοίρας της σπονδυλικής στήλης, με τις κινήσεις να είναι επώδυνες προκαλώντας πόνο ο οποίος επεκτείνετο εις αμφότερους τους γλουτούς καθώς και ότι παρουσίαζε πόνο, δυσκαμψία και αδυναμία της αυχενικής μοίρας της σπονδυλικής στήλης. Σύμφωνα με το Τεκμ.2 τα αντικειμενικά ευρήματα του ΜΕ1 ήταν ότι ο ενάγοντας παρουσίαζε ευαισθησία κατά τη πίεση στην οσφυοϊερά μοίρα της σπονδυλικής στήλης με τις κινήσεις να είναι έντονα περιορισμένες και επώδυνες προς όλες τις κατευθύνσεις με σύσπαση των μυών της οσφύος. Η πρόσθιος κάμψη προκαλούσε πόνο ο οποίος επεκτεινόταν σε αμφότερους τους γλουτούς και την οπίσθια επιφάνεια αμφοτέρων των μηρών. Υπήρχε επίσης ευαισθησία κατά τη πίεση στο κάτω μέρος του αυχένα και οι κινήσεις ήταν περιορισμένες και επώδυνες προς όλες της κατευθύνσεις. Σύμφωνα δε με τη γνωμάτευση του ΜΕ1 όπως αυτή καταγράφεται στο ιατρικό πιστοποιητικό τεκμ. 2, ο ενάγοντας υπέστη διάστρεμμα της αυχενικής και της οσφυϊκής μοίρας της σπονδυλικής στήλης. Οι εν λόγω τραυματισμοί αρχικά προκάλεσαν στον ενάγοντα έντονο πόνο και οδύνη ενώ με τη πάροδο του χρόνου η κατάσταση της υγείας του έχει βελτιωθεί. Οι ακτινογραφίες τόσο του αυχένα, όσο και της οσφυϊκής μοίρας της σπονδυλικής στήλης οι οποίες λήφθηκαν στο ιατρείο του ΜΕ1 ήταν αρνητικές για κάταγμα. Χορήγησε στον ενάγοντα αναλγητικά αντιφλεγμονώδη φάρμακα και του συνέστησε τη χρήση αυχενικού κολάρου και ανάπαυση. Χορήγησε επίσης στον ενάγονται αναρρωτική άδεια από 29.11.2011 μέχρι 30.12.
- Κατά τη τελική εξέταση του ενάγοντα που έλαβε χώρα στις 13.12.2011 η κατάσταση του έδειξε βελτίωση αλλά εξακολουθούσε να έχει έντονα ενοχλήματα πόνου, δυσκαμψίας της οσφύος μετά από χειρωνακτική εργασία ή μετά από άρση βάρους καθώς και πόνο και δυσκαμψία του αυχένα κυρίως κατά τη διάρκεια της νύκτας και στις αλλαγές του καιρού. Ο ΜΕ1 κατά την κυρίως εξέταση του ρωτήθηκε σχετικά και εξήγησε στο Δικαστήριο ότι το διάστρεμμα που αναφέρει στο ιατρικό του πιστοποιητικό πρόκειται για θλάση των μαλακών μορίων τα οποία είναι οι μύες, οι τένοντες και οι σύνδεσμοι της περιοχής. Η εμπειρογνωμοσύνη του ΜΕ1 δεν απετέλεσε αντικείμενο αμφισβήτησης αλλά αντίθετα δηλώθηκε αποδεκτή από την πλευρά της υπεράσπισης. Αφού εξέτασα το επάγγελμα του, την εκπαίδευση που έτυχε, την πείρα και τα προσόντα του στα οποία αναφέρθηκε κατά την κυρίως εξέταση του και έχοντας κατά νου τις αρχές που καθορίζουν το πότε ένας μάρτυρας είναι εμπειρογνώμονας είναι η κατάληξη μου ότι ο μάρτυρας αυτός είναι εμπειρογνώμονες (Evangelou v. Ambizas
(1982)1 CLR 41). Όπως έχει νομολογηθεί η συμπεριφορά εμπειρογνώμονα στο εδώλιο είναι όπως και στη περίπτωση κάθε άλλου μάρτυρα, κριτήριο με βάση το οποίο μπορεί να διαγνωστεί η αξιοπιστία του (βλ. Νικολάου v. Σταύρου
(1992)1(Β) Α.Α.Δ. 746). Προσθέτοντας βέβαια ότι είναι γνωστή η αρχή ότι η συμπεριφορά ειδικών μαρτύρων όπως οι γιατροί στο εδώλιο του μάρτυρα δεν είναι τόσο σημαντική για τους σκοπούς εκτιμήσεως της αξιοπιστίας τους, όπως στη περίπτωση ενός μάρτυρας πάνω σε γεγονότα (Αθηνής v. Δημοκρατίας
(1990)2 Α.Α.Δ. σελ. 47,62). Κατά την αντεξέταση του ΜΕ1 όπου του υποβλήθηκαν κυρίως ερωτήσεις διευκρινιστικού χαρακτήρα σε σχέση με τους τραυματισμούς του ενάγοντα παρέμεινε σταθερός στις θέσεις του. Υπήρξε δε απόλυτα ειλικρινής λέγοντας πως ο ενάγοντας δεν παρουσιάζει οποιαδήποτε κατάλοιπα από τον τραυματισμό του δεδομένου και του ότι όταν τον εξέτασε για τελευταία φορά στις 13.12.2011 διαπίστωσε βελτίωση της κατάστασης του και έκτοτε δεν επανήλθε για επανεξέταση. Εδώ παρεμβάλλεται ότι ούτε και ο ενάγοντας ισχυρίσθηκε κατά την μαρτυρία του ότι παρουσιάζει κατάλοιπα από τον τραυματισμό του ή ότι έτυχε οποιασδήποτε περαιτέρω ιατρικής περίθαλψης. Απαντώντας σε σχετικές ερωτήσεις ο ΜΕ1 ανέφερε ότι οι ακτινογραφίες δεν αποτελούν διαγνωστικό στοιχείο το οποίο καταδεικνύει το διάστρεμμα και εξήγησε ότι οι ακτινογραφίες καταδεικνύουν μόνο κατάγματα στα οστά. Ερωτήθηκε επίσης σε σχέση με το γεγονός ότι στο ιατρικό πιστοποιητικό του Νοσοκομείου τεκμ.1 γίνεται αναφορά σε «αυχεναλγία» και «οσφυαλγία». Όπως εξήγησε πρόκειται για ορολογία που χρησιμοποιείται για το διάστρεμμα του αυχένα και της οσφύος, ορολογία όμως την οποία ο ίδιος όπως ισχυρίσθηκε δεν την χρησιμοποιεί. Ρωτήθηκε επίσης και διευκρίνισε ότι τα παυσίπονα που χορήγησε στον ενάγοντα ήταν αντιφλεγμονώδη παυσίπονα τα οποία χορηγούνται στις περιπτώσεις που υπάρχει τραυματισμός με φλεγμονή. Στη βάση συνεπώς των πιο πάνω τα αντικειμενικά ευρήματα του ΜΕ1 σε σχέση με το πόνο και τα ενοχλήματα που ένοιωθε ο ενάγοντας κατά την κλινική εξέταση του, καθώς και η γνωμάτευση του σε σχέση με το είδος του τραυματισμού του ενάγοντα τα οποία ουσιαστικά δεν αμφισβητήθηκαν γίνονται αποδεκτά. Αδιαμφισβήτητο παρέμεινε επίσης και συνεπώς γίνεται αποδεκτό ότι ένεκα του τραυματισμού του χορηγήθηκε στον ενάγοντα αναρρωτική άδεια από τις 29.11.2011 μέχρι 30.12.
- Δεν αποδέχομαι όμως από την μαρτυρία του ΜΕ1 την αναφορά του στο ιατρικό του πιστοποιητικό ότι ο ενάγοντας κατά τη διάρκεια της παρακολούθησης του υπεβλήθη σε φυσιοθεραπεία αφού ένας τέτοιος ισχυρισμός δεν περιλαμβάνεται στο δικόγραφο της έκθεσης απαίτησης του ενάγοντα. Επίσης καμία βαρύτητα μπορεί να αποδοθεί στην αναφορά του ΜΕ1 στο ιατρικό του πιστοποιητικό ότι στις 13.12.11 που εξέτασε για τελευταία φορά τον ενάγοντα αυτός εξακολουθούσε να έχει έντονα ενοχλήματα πόνου «μετά από χειρωνακτική εργασία ή μετά από άρση βάρους». Θεωρώ ότι η αναφορά αυτή έγινε από τον ΜΕ1 με αποκλειστικό σκοπό να βοηθήσει τον ενάγοντα στην διεκδίκηση μεγαλύτερων αποζημιώσεων και διέλαθε της προσοχής του ότι κατά την εν λόγω ημερομηνία ο ενάγοντας σύμφωνα με τις δικές του οδηγίες βρισκόταν σε ανάπαυση με αναρρωτική άδεια και συνεπώς δεν θα ήταν λογικό να ασχολείτο με οποιαδήποτε εργασία και μάλιστα χειρωνακτική. Ο ενάγοντας (ΜΕ2) κατέθεσε στο Δικαστήριο γραπτή δήλωση που απετέλεσε την κυρίως εξέταση του (Έγγραφο Α). Σε αυτή αναφέρει ότι τραυματίσθηκε κατά το επίδικο δυστύχημα και μεταφέρθηκε στο Νοσοκομείο Λεμεσού όπου του παρασχέθηκαν οι πρώτες βοήθειες και ακολούθως την επόμενη μέρα επισκέφθηκε τον ΜΕ
- Περιγράφει τα ενοχλήματα που παρουσίασε από τον τραυματισμό του και ότι χρησιμοποίησε αυχενικό κολάρο, έλαβε φαρμακευτική αγωγή και υποβλήθηκε σε φυσιοθεραπεία. Αναφέρει επίσης ότι για αρκετό καιρό μετά από κούραση ένοιωθε πόνους στον αυχένα και στην μέση του αλλά σήμερα είναι πολύ καλύτερα. Το μέρος της αντεξέτασης του ενάγοντα σε σχέση με το περιεχόμενο του ιατρικού πιστοποιητικού τεκμ. 1 όπως και η υποβολή προς αυτόν ότι δεν επισκέφθηκε το νοσοκομείο μετά από το δυστύχημα σαφώς και δεν μπορούν να ληφθούν υπόψη από το Δικαστήριο δεδομένου ότι το εν λόγω ιατρικό πιστοποιητικό κατατέθηκε στο Δικαστήριο παραδεκτό ως προς το περιεχόμενο του. Η θέση επίσης που υποβλήθηκε στον ενάγοντα ότι οι αναφερόμενοι τραυματισμοί του προϋπήρχαν του επίδικου δυστυχήματος παρέμεινε ατεκμηρίωτη αφού δεν έχει αποδειχθεί με την προσκόμιση οποιαδήποτε σχετικής μαρτυρίας. Τα όσα ανέφερε συνεπώς ο ενάγοντας σε σχέση με τον τραυματισμό του κατά το επίδικο δυστύχημα καθώς και τους πόνους και τα ενοχλήματα που παρουσίασε τα οποία κατά κύριο λόγο δεν αμφισβητήθηκαν, αλλά παράλληλα συνάδουν και με τα ευρήματα και τα συμπεράσματα του ΜΕ1 γίνονται αποδεκτά. Δεν αποδέχομαι όμως από την μαρτυρία του ότι υπεβλήθη σε φυσιοθεραπεία δεδομένου ότι, όπως αναφέρεται και πιο πάνω, ένας τέτοιος ισχυρισμός δεν περιλαμβάνεται στο δικόγραφο της έκθεσης απαίτησης του. Επιπρόσθετα η δήλωση του ενάγοντα ότι υποβλήθηκε σε φυσιοθεραπεία τέθηκε με γενικό και αόριστο τρόπο χωρίς την παράθεση οποιονδήποτε σχετικών λεπτομερειών και ή άλλων στοιχείων. Δεδομένων των παραδεκτών γεγονότων και της αξιολόγησης της μαρτυρίας καταλήγω συνεπώς στα ακόλουθα ευρήματα: Kατά το τροχαίο δυστύχημα που έγινε στις 29.11.2011 την ευθύνη για την πρόκληση του οποίου φέρουν αποκλειστικά οι εναγόμενοι, ο ενάγοντας τραυματίσθηκε και επισκέφθηκε τις Πρώτες Βοήθειες του Γενικού Νοσοκομείου Λεμεσού. Του έγινε ακτινολογικός έλεγχος που ήταν αρνητικός για κατάγματα. Παραπονείτο για αυχεναλγία και οσφυαλγία. Του δόθηκαν οδηγίες για χρήση αυχενικού κολλάρου, του χορηγήθηκαν παυσίπονα και του συνεστήθη να επισκεφθεί ορθοπεδικό. Την επόμενη μέρα επισκέφθηκε ορθοπεδικό και συγκεκριμένα τον ΜΕ1 ο οποίος διαπίστωσε ότι ο ενάγοντας υπέστη διάστρεμμα της αυχενικής και της οσφυϊκής μοίρας της σπονδυλικής στήλης. Παρουσίαζε ευαισθησία κατά τη πίεση στην οσφυοϊερά μοίρα της σπονδυλικής στήλης με τις κινήσεις να είναι έντονα περιορισμένες και επώδυνες προς όλες τις κατευθύνσεις με σύσπαση των μυών της οσφύος. Η πρόσθιος κάμψη προκαλούσε πόνο ο οποίος επεκτεινόταν σε αμφότερους τους γλουτούς και την οπίσθια επιφάνεια αμφοτέρων των μηρών. Υπήρχε επίσης ευαισθησία κατά τη πίεση στο κάτω μέρος του αυχένα με τις κινήσεις να είναι περιορισμένες και επώδυνες προς όλες της κατευθύνσεις. Ο ΜΕ1 χορήγησε στο ενάγοντα αναλγητικά αντιφλεγμονώδη φάρμακα και του συνέστησε τη χρήση αυχενικού κολάρου και ανάπαυση. Χορηγήθηκε επίσης στον ενάγοντα αναρρωτική άδεια από 29.11.2011 μέχρι 30.12.
- Κατά την τελευταία εξέταση του ενάγοντα από τον ΜΕ1 που έλαβε χώρα στις 13.12.2011 διαπιστώθηκε βελτίωση της κατάστασης του. Από το δυστύχημα ο ενάγοντας υπέστη ειδικές ζημιές ύψους €1.898 που αναλύονται στο ποσό των €498 για ιατρικά έξοδα, των €600 τις ζημιές του οχήματος του και των €800 την απώλεια απολαβών. ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΕΙΣ Το Δικαστήριο είναι επιφορτισμένο με το καθήκον υπολογισμού των γενικών αποζημιώσεων του φυσικού πόνου, της ταλαιπωρίας, της απώλειας των ανέσεων και απολαύσεων της ζωής που υπέστη ο Ενάγων σαν συνέπεια του τραυματισμού του. Οι αποζημιώσεις που επιδικάζονται από τα Δικαστήρια πρέπει να είναι δίκαιες και λογικές. Στόχος είναι να αποδοθεί δικαιοσύνη στην απώλεια και στη ζημιά χωρίς να τίθεται υπέρμετρο βάρος στον αδικοπραγούντα. Όπως τονίζεται στην κλασσική πλέον πάνω στο ζήτημα απόφαση Paraskevaides (Overseas) Ltd v. Christofi
(1982)1 C.L.R. 789: ".. Το ποσό που επιδικάζεται πρέπει να είναι κοινωνικά αποδεκτό. Συνεπώς, η κοινωνική δεοντολογία κατά τον ουσιώδη χρόνο είναι σε κάθε περίπτωση παράγοντας σχετικός προς το έργο μας, ειδικά σε σχέση με τη χρηματική απώλεια. Η χρηματική ζημιά, ως περισσότερο επιδεκτική μαθηματικού υπολογισμού εξαρτάται λιγότερο από κοινωνικά κριτήρια. Στόχος του εγχειρήματος είναι η κατάληξη, στο τέλος της πορείας σε αριθμό που είναι δίκαιος και εύλογος κάτω από τις περιστάσεις της υπόθεσης.» Είναι σταθερή η τάση για ελευθεροποίηση των ποσών που επιδικάζονται ως γενικές αποζημιώσεις η οποία καταλήγει σε αύξηση τους σε σύγκριση με εκείνο που θεωρείτο το μέτρο στο παρελθόν έτσι που να τοποθετείται μεγαλύτερη αξία στον ανθρώπινο πόνο και τις αγωνίες της ανικανότητας. Σε κάθε περίπτωση πρέπει να λαμβάνονται υπόψη οι πραγματικότητες, όπως μπορούν να εξακριβωθούν, με γνώμονα και την αγοραστική αξία του χρήματος κατά το χρόνο της επιδίκασης των αποζημιώσεων ως αυτοτελή παράγοντα αλλά και ως συγκριτικό όταν ανατρέχουμε σε υποθέσεις του παρελθόντος στο βαθμό που αυτές σε περιπτώσεις αυτής της φύσεως θα μπορούσε να είναι βοηθητικές. (Fysko v. Γεωργίου
(1991)1 Α.Α.Δ. 1014, 1029). Τελικά, σκοπός των αποζημιώσεων είναι η αποκατάσταση του θύματος του αστικού αδικήματος στη θέση στην οποία εύλογα θα μπορούσε να αναμένεται ότι θα βρισκόταν εάν δεν τραυματιζόταν. Αυτή είναι η βασική αρχή η οποία διέπει τον καθορισμό των αποζημιώσεων στο δίκαιο των αστικών αδικημάτων υπό τον όρο πάντα ότι η ζημιά η οποία αποδίδεται είναι εύλογη. (Bαρβάρα Χρίστου Μιχαήλ v. Φίλιος Γ. Συκοπετρίτης Λτδ,
(2000)1Β Α.Α.Δ. 1049, Κώστας Ιακώβου v. Αλέξανδρου Παπαδάκη κ.α.,
(2000)1Γ Α.Α.Δ. 2079, (Χαριλάου v. Νικολάου
(2003)1 Α.Α.Δ.1460). Προηγούμενες αποφάσεις δεν αποτελούν δεσμευτικό προηγούμενο υπό την έννοια της αρχής του stare decisis αλλά παρέχουν καθοδήγηση. Πρέπει επίσης να λαμβάνεται υπόψη η συνεχής μείωση της αξίας του χρήματος. Στην υπόθεση Γιαννάκης Ερωτοκρίτου κ.α. v. Καραολή,
(1998)1 Α.Α.Δ. 445) επισημαίνεται ότι προηγούμενες αποφάσεις αναφορικά με αποζημιώσεις μόνο ενδεικτική σημασία μπορούν να έχουν γιατί κάθε ειδική περίπτωση διαφέρει ανάλογα με το είδος και την έκταση του τραυματισμού καθώς και τις ιδιαίτερες συνθήκες κάθε υπόθεσης. Άντλησα καθοδήγηση από αριθμό αποφάσεων στις οποίες υπάρχει αναλογία με τη συγκεκριμένη υπόθεση στην έκταση του τραυματισμού του ενάγοντα προβαίνοντας βέβαια στις αναγκαίες προσαρμογές και έχοντας κατά νου ότι κάθε υπόθεση έχει τις ιδιαιτερότητες της και ότι είναι σχεδόν αδύνατο να βρεθούν υποθέσεις με τα ίδια ακριβώς στοιχεία (βλ. Σπύρου v. Χαραλάμπους
(1989)1(Ε) Α.Α.Δ. 298). Στην υπόθεση Αρετούλα Μερακλή κ.α. v. Α. Ταλιώτη
(1997)1 Α.Α.Δ. 1148 ο εφεσίβλητος είχε υποστεί θλάση του αυχένα και μωλώπισμα δεξιού ώμου. Λόγω προϋπαρχόντων εκφυλιστικών οστεοαρθρωτικών αλλοιώσεων επιδεινώθηκαν οι επώδυνες κακώσεις των μαλακών μορίων. Ο εφεσίβλητος αποθεραπεύτηκε πλήρως σε κάπως μεγαλύτερο χρονικό διάστημα από τη συνήθη περίοδο που χρειάζεται για αποθεραπεία παρόμοιων κακώσεων. Πρωτόδικα επιδικάστηκαν ΛΚ3500 ως γενικές αποζημιώσεις οι οποίες μειώθηκαν σε Λ.Κ.1500 κατ' έφεση. Στην υπόθεση Ανδρέας Νεοκλέους v. Simon John Worley
(2001)1 A.A.Δ. 652 ο εφεσείων υπέστη βαρύ διάστρεμμα του αυχένα. Τρία χρόνια μετά το δυστύχημα ο θεράπων ιατρός του παρατήρησε μεγάλη αύξηση των οστεοαρθριτικών αλλοιώσεων από αυτές που προϋπήρχαν του τραυματισμού αύξηση που δεν κρίθηκε φυσιολογική, αποδίδεται δε μερικώς στο τραυματισμό. Επιδικάστηκαν πρωτόδικα αποζημιώσεις ύψους ΛΚ2.000 οι οποίες κρίθηκαν ανεπαρκείς από το Εφετείο και αυξήθηκαν σε ΛΚ3500. Στην υπόθεση Κ. Κωνσταντινίδης v. Δ. Ζαχαρίου
(2007)1(Β) Α.Α.Δ. 733 πρωτόδικα επιδικάστηκε στην εφεσίβλητη το ποσό των ΛΚ1000 για πόνο στον αυχένα κεφαλαλγία και ζάλη για τα οποία έπαιρνε αρκετό καιρό φάρμακα ποσό το οποίο επικυρώθηκε από το Εφετείο. Στις Αγωγές Ναυτοδικείου αρ.79/02, 80/02, 81/02 και 82/02 James Harmsworth και Salamis Clory κ.α.
(2003)1Γ Α.Α.Δ.1617, η ενάγουσα υπέστη διάστρεμμα αυχένα και οσφύος, αιμάτωμα αριστερού μηρού και θλάση κοιλιακού τοιχώματος. Τοποθετήθηκε αυχενικό κολλάρο και της παρασχέθηκαν αναλγητικά και αντιφλεγμονώδη φάρμακα. Υπεβλήθη σε φυσιοθεραπεία. Ανέπτυξε μετατραυματικό άγχος. Το ποσό των ΛΚ2500 θεωρήθηκε ως εύλογη αποζημίωση. Στην υπόθεση Στέλιος Δημητρίου v. Μαρίνας Α. Ιωάννου κ.α.
(2003)1Α Α.Α.Δ. 274 το Εφετείο επικύρωσε απόφαση Πρωτόδικου Δικαστηρίου το οποίο επιδίκασε ποσό ΛΚ800 για διάστρεμμα αυχένα και οσφυϊκής μοίρας όπου ο εφεσείων ως αποτέλεσμα των σωματικών τραυματισμών ταλαιπωρήθηκε, αισθανόμενος πόνο, ζάλη, κεφαλαλγία και περιορισμό των κινήσεων για 10 εβδομάδες. Στην υπόθεση Κασιάνα Χαραλάμπους v. Γιαννάκη Αναστασιάδη
(2003)1Γ Α.Α.Δ. 1709) όπου η ενάγουσα-εφεσείουσα υπέστη σοβαρή κάκωση και θλαστικό τραύμα ινιακής χώρας του κρανίου, εγκεφαλική διάσειση, σοβαρά διαστρέμματα και θλάσεις αυχένος θώρακα, ραχέως και οσφύος της επιδικάστηκε ποσό ΛΚ3500. Στην υπόθεση Χαραλάμπους v. Αβραάμ
(1999)1 Α.Α.Δ. 1441 η οποία αφορούσε διάστρεμμα αυχένα και τραύμα στη κεφαλή όπου προκλήθηκε εγκεφαλική διάσειση και ανάπτυξη μετατραυματικού συνδρόμου και υπήρξε και παροδική απώλεια συνειδήσεως, επικυρώθηκε κατ' έφεση η απόφαση του Πρωτόδικου Δικαστηρίου σύμφωνα με την οποία επιδικάστηκε το ποσό των ΛΚ2.500 υπό μορφή γενικών αποζημιώσεων. Το Εφετείο στην εν λόγω υπόθεση επικυρώνοντας την πρωτόδικη απόφαση παρατήρησε ταυτόχρονα ότι το ποσό περιείχε στοιχεία γενναιοδωρίας. Έλαβα υπόψη μου το είδος και τη φύση του τραυματισμού που έχει υποστεί ο ενάγοντας, το γεγονός ότι στις αρχές είχε συμπτώματα πόνου στον αυχένα και στην οσφυϊκή μοίρα για τα οποία χρειάστηκε ανάπαυση, χορήγηση φαρμάκων, η χρήση αυχενικού κολλάρου και του χορηγήθηκε αναρρωτική άδεια για περίοδο σχεδόν ενός μηνός. Παρά το ότι από την μαρτυρία που έγινε αποδεκτή ο χρόνος που διήρκεσε ο πόνος και η ταλαιπωρία του ενάγοντα δεν μπορεί να καθοριστεί επακριβώς, εντούτοις, λαμβάνεται υπόψη ότι τη τελευταία φορά που εξετάσθηκε από τον ΜΕ1 στις 13.12.2011 διαπιστώθηκε βελτίωση της υγείας του και έκτοτε δεν έτυχε οποιασδήποτε περαιτέρω ιατρικής εξέτασης και ή περίθαλψης και δεν υπάρχουν οποιαδήποτε κατάλοιπα από τον τραυματισμό του. Συνεκτιμώντας συνεπώς όλα τα πιο πάνω κρίνω ότι το ποσό των €3.500= θα αποτελούσε για την περίπτωση του δίκαιη και εύλογη αποζημίωση. ΚΑΤΑΛΗΞΗ Υπό το φως των πιο πάνω ο ενάγοντας δικαιούται απόφαση για το ποσό των €3.500 υπό μορφή γενικών αποζημιώσεων και για το ποσό των €1.898 υπό μορφή ειδικών αποζημιώσεων. ΤΟΚΟΣ Το θέμα του καθορισμού του τόκου εμπίπτει εντός των πλαισίων της διακριτικής ευχέρειας του Δικαστηρίου. Στην υπόθεση Φοινικαρίδης v. Γεωργίου
(1991)1 Α.Α.Δ. 475, μεταξύ άλλων, τονίστηκε ότι ένας παράγοντας που δεν μπορεί να παραγνωριστεί είναι ο τρόπος με τον οποίο προωθείται η αγωγή, αφού μια αδικαιολόγητη καθυστέρηση στη προώθηση της μπορεί να έχει επακόλουθο τον περιορισμό της χρονικής έκτασης καθορισμού του τόκου. Στην πιο πάνω απόφαση κρίθηκε περαιτέρω ως δίκαιη η επιδίκαση τόκου στο συνολικό ποσό των ειδικών αποζημιώσεων που επιδικάζονται από τη μέρα της γέννησης του αγώγιμου δικαιώματος μειωμένου κατά το μισό. Στην υπό εξέταση περίπτωση δεν διαπιστώνεται καθυστέρηση στην προώθηση της υπόθεσης δεδομένου ότι το δυστύχημα έλαβε χώρα στις 29.11.2011 και το ειδικά οπισθογραφημένο κλητήριο ένταλμα καταχωρήθηκε στις 30.3.
- Υπό τις περιστάσεις, θεωρώ δίκαιο να επιδικάσω επί του ποσού των γενικών αποζημιώσεων (€3.500) νόμιμο τόκο από την ημερομηνία γένεσης του αγώγιμου δικαιώματος ήτοι 29.11.2011 μέχρι εξοφλήσεως. Σε ότι αφορά τις ειδικές αποζημιώσεις (€1.898 ) επιδικάζεται νόμιμος τόκος μειωμένος κατά το μισό από την ημερομηνία γένεσης του αγώγιμου δικαιώματος ήτοι 29.11.2011 (βλ. Φοινικαρίδης πιο πάνω) και νόμιμο τόκο από την ημερομηνία έκδοσης της απόφασης μέχρι εξοφλήσεως. Υπό το φως των πιο πάνω εκδίδεται απόφαση υπέρ του ενάγοντα και εναντίον των εναγόμενων 1 και 2 αλληλέγγυα και κεχωρισμένα ως ακολούθως: Α. Για το ποσό των €3.500 ως γενικές αποζημιώσεις με νόμιμο τόκο από τις 29.11.2011 μέχρι εξοφλήσεως. Β. Για το ποσό των €1.898 ως ειδικές αποζημιώσεις με νόμιμο τόκο μειωμένο κατά το μισό από τις 29.11.2011 και νόμιμο τόκο από σήμερα μέχρι εξοφλήσεως. Τέλος τα έξοδα της αγωγής όπως αυτά θα υπολογιστούν από το Πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο, επιδικάζονται υπέρ του ενάγοντα και εναντίον του εναγόμενων 1 και
- (Υπ.) .............. Στ. Λουκίδου Βασιλείου Ε.Δ. ΠΙΣΤΟΝ ΑΝΤΙΓΡΑΦΟΝ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΗΤΗΣ Subject: Civil/Other Actions/Final Αναφορά: Τροχαίο δυστύχημα - Αποζημιώσεις. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο