ΛΟΙΖΟΥ και ΛΟΙΖΟΥ υπό την ιδιότητα τους ως Διαχειριστές της περιουσίας του αποβιώσαντος ΛΟΙΖΟΥ ν. ΝΙΚΟΛΑΟΥ κ.α., Αρ. Αγωγής: 1465/17, 5/12/2018 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLEM:2018:A508 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΜΕΣΟΥ ΕΝΩΠΙΟΝ: Χρ. Χατζηγεωργίου, Ε.Δ. Αρ. Αγωγής: 1465/17 Μεταξύ: ΧΧΧΧ ΛΟΙΖΟΥ και ΧΧΧΧ ΛΟΙΖΟΥ υπό την ιδιότητα τους ως Διαχειριστές της περιουσίας του αποβιώσαντος ΧΧΧΧΧ ΛΟΙΖΟΥ τέως εκ Λεμεσού δυνάμει διατάγματος στην Αίτηση υπ΄ αρ. 402/2015 Ε.Δ. Λεμεσού Εναγόντων και
- ΧΧΧΧ ΝΙΚΟΛΑΟΥ, Λεμεσός
- ΚΟΣΜΟΣ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΗ ΔΗΜΟΣΙΑ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΛΤΔ Εναγομένων ---- Ημερομηνία: 5 Δεκεμβρίου, 2018 Για τους Ενάγοντες: κα Μιλή για Δημητρίου & Δημητρίου ΔΕΠΕ (για ν' ακούσει Απόφαση ουδείς εμφανίζεται). Για τους Εναγόμενους: κος Τυλλής για Α.Π. Ερωτοκρίτου & Σια ΔΕΠΕ (κος Τυλλής για ν' ακούσει Απόφαση). ΕΝΔΙΑΜΕΣΗ ΑΠΟΦΑΣΗ Η παρούσα Αγωγή καταχωρήθηκε από τους Διαχειριστές της περιουσίας του αποβιώσαντος, με την οποία ζητούν ειδικές αποζημιώσεις για έξοδα Διαχείρισης και έξοδα τελετής κηδείας και ταφής καθώς και αποζημιώσεις για οδύνη λόγω απώλειας οικείου. Οι Εναγόμενοι με την Υπεράσπιση τους προβάλλουν προδικαστικά ότι το αγώγιμο δικαίωμα των Εναγόντων παραγράφηκε. Στα πλαίσια της Αίτησης ημερ. 26.6.18 εκδόθηκε εκ συμφώνου Διάταγμα για προδικασία της ως άνω προδικαστικής ένστασης των Εναγομένων. Σημειώνω στο σημείο αυτό ότι αμφότερες πλευρές με τις γραπτές αγορεύσεις τους προβαίνουν σε αναφορά στις αρχές που διέπουν την Δ.27 η οποία αφορούσε την ως άνω Αίτηση. Τα όσα αναφέρονται προς τούτο δεν λαμβάνονται υπόψη εφόσον εκ συμφώνου δηλώθηκε να ακουστεί προδικαστικά η ως άνω προδικαστική ένσταση. Προς τούτο σημειώνω περαιτέρω ότι η πλευρά την Εναγόντων με την αγόρευση τους, εισηγούνται στο τέλος αυτής, ότι η Αίτηση θα πρέπει να απορριφθεί, ενώ εμφανέστατα στο στάδιο αυτό δεν εξετάζεται οποιαδήποτε Αίτηση. Σύμφωνα με τα όσα αναφέρονται στις γραπτές αγορεύσεις των διαδίκων και αφορούν το υπό κρίση ζήτημα της προδικασίας, τα αδιαμφησβήτητα γεγονότα τα οποία περιβάλλουν την υπόθεση και συνιστούν τη βάση επί της οποίας το Δικαστήριο θα εξετάσει την προδικαστική ένσταση, είναι τα εξής: Ο Εναγόμενος 1 οδηγός του υπ' αρ. εγγραφής ΧΧΧΧ 573 οχήματος, ασφαλισμένου με την Εναγόμενη 2, ενεπλάκη στις 2.9.12 σε δυστύχημα με το υπ' αρ. εγγραφής ΧΧΧΧ 234 μοτοποδήλατο που οδηγούσε ο ΧΧΧΧ Λοίζου, συνεπεία του οποίου ο τελευταίος απεβίωσε συνεπεία βαριάς κρανιογκεφαλικής κάκωσης που υπέστη. Ο θάνατος του αποβιώσαντα επήλθε την 2.9.12 και η Αγωγή καταχωρήθηκε την 24.5.
- Θέση των Εναγομένων, σύμφωνα με τη γραπτή αγόρευση τους, συνιστά το ότι στις 2.9.12 όταν προέκυψε το αγώγιμο δικαίωμα, ίσχυε ο Περί Παραγραφής Αγώγιμων Δικαιωμάτων Νόμος 66/2012, ο οποίος τέθηκε σε ισχύ την 1.7.
- Σύμφωνα με τον ως άνω Νόμο, καμία αγωγή δεν εγείρεται μετά την πάροδο τριών ετών από την ημέρα κατά την οποία συμπληρώθηκε η βάση της αγωγής εκτός εάν η βλάβη έγινε γνωστή μεταγενέστερα. Συνεπώς στην προκειμένη περίπτωση το αγώγιμο δικαίωμα παραγράφηκε την 2.9.
- Υποστηρίζεται επίσης ότι δεν υφίσταται αγώγιμο δικαίωμα για να μπορεί αυτό να αναβιώσει, ως ισχυρίζονται οι ενάγοντες, εφόσον στο γενικά οπισθογραφημένο κλητήριο των εναγόντων ελλείπει οποιαδήποτε βάση αγωγής και περιέχει μόνο αξιώσεις. Σύμφωνα τέλος με τους Εναγόμενους, το άρθρο 24(β) του Νόμου αναφέρει ότι δεν επηρεάζει ο Νόμος περί Παραγραφής την ειδική προθεσμία του άρθρου 58 του Κεφ. 148, το οποίο προνοεί ότι σε περίπτωση θανάτου η αγωγή πρέπει να εγείρεται εντός 3 ετών από το θάνατο του αποβιώσαντος. Από την άλλη οι Ενάγοντες με τη γραπτή αγόρευση τους, αναφερόμενοι στο άρθρο 68 του κεφ. 148, υποστηρίζουν ότι το δυστύχημα και κατά συνέπεια η βάση της αγωγής επισυνέβη δυο μήνες μετά την ημερομηνία κατά την οποία τέθηκε σε ισχύ ο Ν. 66
(1)/2012, δηλαδή την 01/07/2012 και ως εκ τούτου δεν ισχύουν οι πρόνοιες του άρθρου 68 του Κεφ. 148 του Περί Αστικών Αδικημάτων Νόμου, που αφορούν την παραγραφή του αγώγιμου δικαιώματος εντός 3 ετών από την ημερομηνία που επισυνέβη το συμβάν. Υποστηρίζουν επίσης ότι σύμφωνα με το άρθρο 3 του Ν. 66
(1)/2012 η τριετής περίοδος παραγραφής ξεκινά να μετρά την 01/01/2016 και το αγώγιμο δικαίωμα των εναγόντων εξακολουθεί να υπάρχει μέχρι και σήμερα και παραγράφεται την 01/01/2019. Κατά τους Ενάγοντες, το στάδιο αυτό είναι πρώιμο για να αποφασιστεί το θέμα της παραγραφής αλλά ακόμα και στην περίπτωση που αποφασιστεί ότι έχει παραγραφεί το αγώγιμο δικαίωμα των Εναγόντων, ισχύουν οι πρόνοιες του άρθρου 6 του Ν.66(Ι)/2012 και δη η καθυστέρηση στη λήψη των απαραίτητων στοιχείων για καταχώρηση της παρούσας, γεγονός που συνηγορεί υπέρ της άσκησης της διακριτικής ευχέρειας του Δικαστηρίου για μη εφαρμογή των διατάξεων παραγραφής. Συγκεκριμένα, αναφέρουν, διεξήχθη η θανατική ανάκριση υπ' αριθμό 102/2012 του Επαρχιακού Δικαστηρίου Λευκωσίας κατά τα έτη 2014-2015 και εκδόθηκε σχετικό πόρισμα την 31/12/2015, όπου οι Ενάγοντες είχαν την ευκαιρία να λάβουν το μαρτυρικό υλικό από την διερεύνηση του δυστυχήματος εκ μέρους της Αστυνομίας και να αντεξετάσουν προς τούτο μάρτυρες. Οι ενάγοντες τότε έλαβαν όλα τα σχετικά στοιχεία προς μελέτη και έγερση της παρούσας αγωγής. Πρέπει επίσης να ληφθεί υπόψη και να μην παραγνωριστεί ότι η οποιαδήποτε καθυστέρηση στην παρούσα υπόθεση οφείλεται και στο γεγονός της τραγικότητας των γεγονότων της παρούσας υπόθεσης καθότι αφορούσε θανατηφόρο δυστύχημα το οποίο κόστισε την ζωή σε ένα 17 χρονο μαθητή. Ερχόμενη στην εξέταση της ουσίας της αίτησης, η αξίωση των εναγόντων στηρίζεται στο άρθρο 58 του Κεφ. 148 το οποίο προνοεί τόσο για τα πρόσωπα που δικαιούνται αποζημιώσεις λόγω θανάτου όσο και τις αποζημιώσεις που μπορούν να επιδικαστούν. Το άρθρο 58 του Κεφ. 148, εις το βαθμό που ενδιαφέρει για την παρούσα υπόθεση, διαλαμβάνει τα ακόλουθα: «58.-
(1)Σε περίπτωση θαvάτωσης πρoσώπoυ συvεπεία αστικoύ αδικήματoς τo oπoίo αv δεv επακoλoυθoύσε o θάvατoς θα παρείχε στo πρόσωπo αυτό τo δικαίωμα vα εγείρει αγωγή και vα εισπράξει απoζημιώσεις εξαιτίας τoυ εv λόγω αστικoύ αδικήματoς, τo πρόσωπo τo oπoίo θα ευθυvόταv για τo αστικό αυτό αδίκημα αv δεv επακoλoυθoύσε o θάvατoς, θα είvαι, παρά τo θάvατo υπόχρεo για τηv καταβoλή απoζημιώσεωv. ...........
(7)Αγωγή δυvάμει τoυ άρθρoυ αυτoύ δύvαται vα συvίσταται από αξίωση ή vα περιλαμβάvει αξίωση για απoζημιώσεις λόγω της απώλειας (bereavement). ............
(15)Στηv αγωγή δύvαvται vα επιδικαστoύv τέτoιες απoζημιώσεις, άλλες από τις απoζημιώσεις λόγω απώλειας, oι oπoίες αvαλoγoύv πρoς τη ζημιά η oπoία πρoκύπτει από τo θάvατo στoυς εξαρτώμεvoυς αvτίστoιχα, και αφoύ αφαιρεθoύv oπoιαδήπoτε έξoδα πoυ δεv εισπράχθηκαv από τov εvαγόμεvo, oπoιoδήπoτε πoσό πoυ εισπράχθηκε άλλως παρά ως απoζημιώσεις λόγω απώλειας θα καταμερίζεται μεταξύ τωv εξαρτωμέvωv σε τέτoια μερίδια σύμφωvα με τις oδηγίες τoυ Δικαστηρίoυ. ..........
(17)Αv oι εξαρτώμεvoι υπoστoύv έξoδα κηδείας σε σχέση με τov απoβιώσαvτα, δύvαvται vα επιδικαστoύv απoζημιώσεις σε σχέση με τα έξoδα αυτά. ...........
(20)Η αγωγή πρέπει vα εγείρεται εvτός τριών ετώv από τo θάvατo τoυ απoβιώσαvτoς.» Αποζημιώσεις λόγω θανάτου μπορούν να επιδικαστούν προς όφελος της περιουσίας του αποβιώσαντα και προς όφελος των εξαρτωμένων (βλ. Θεοφάνη Γ. Καζάκου ν. Δωρέττας Αβρααμίδου κ.α ως διαχειρίστριες της περιουσίας του αποβιώσαντος Νίκου Αβρααμίδη
(2000)1Γ Α.Α.Δ 1626). Στην ίδια αγωγή δύνανται να επιδικαστούν αποζημιώσεις, άλλες από τις αποζημιώσεις λόγω απώλειας, οι οποίες αναλογούν προς την ζημιά, η οποία προκύπτει από το θάνατο στους εξαρτώμενους αντίστοιχα (βλ. εδάφιο 15 ) καθώς και σε σχέση με έξοδα κηδείας του αποβιώσαντα, εάν αυτά τα έχουν υποστεί οι εξαρτώμενοι (βλ. εδάφιο 17). Σκοπός του άρθρου 58 είναι η εξασφάλιση σε πρόσωπα εξαρτώμενα από τον αποβιώσαντα, αγώγιμου δικαιώματος, για αποζημίωση για την ζημία και την απώλεια που υφίστανται λόγω του θανάτου του (βλ. Ιορδάνου ν. Κυριάκου κ.α.
(1996)1Β Α.Α.Δ 1364, Νικολάου Ανδρέας v. Ανδρέα Μιχαήλ ως διαχειριστή της περιουσίας του αποβιώσαντος Μιχαήλ Κυριάκου
(1999)1 Α.Α.Δ 1866 και Παπαμάρκου ν. Κωνσταντίνου κ.α.
(2008)1 Α ). Λέχθηκε επίσης πως στις διατάξεις του άρθρου 58 καθορίζονται εξαντλητικά τα δικαιώματα των εξαρτωμένων για αποζημίωση. Ως λέχθηκε στην υπόθεση Ιορδάνου (βλ. ανωτέρω): «σκοπός του άρθρου 58 είναι η εξασφάλιση σε πρόσωπα εξαρτώμενα από τον αποβιώσαντα, αγώγιμου δικαιώματος, για αποζημίωση για την ζημία και την απώλεια που υφίστανται λόγω του θανάτου του. Το εν λόγω άρθρο αποκαλύπτει ότι τα δικαιώματα των εξαρτωμένων για αποζημίωση καθορίζονται εξαντλητικά στις διατάξεις του. Όπως συνάγεται, το δικαίωμα των εξαρτωμένων προσώπων δεν είναι συνάλληλο ούτε με τα αγώγιμα δικαιώματα του αποβιώσαντος, εάν δεν επερχόταν ο θάνατος, ούτε και με εκείνα των προσωπικών του αντιπροσώπων, ως διαδόχων της περιουσίας του. Τα δικαιώματα τα οποία εξασφαλίζονται από το άρθρο 58 είναι προσωπικά, αλληλένδετα με τη ζημία και την απώλεια που υφίστανται οι εξαρτώμενοι, λόγω αυτού τούτου του θανάτου». Η πλευρά των Εναγόντων δεν προβαίνει σε οποιαδήποτε αναφορά στο πιο πάνω άρθρο, υποστηρίζοντας μόνο ότι το άρθρο 68 του Kεφ. 148 δεν ισχύει αλλά σύμφωνα με το άρθρο 3 του Νόμου 66(Ι)/12 η τριετής περίοδος παραγραφής ξεκινά να μετρά από την 1.1.
- Πράγματι το άρθρο 68 του κεφ. 148 καταργήθηκε από το Νόμο 66(Ι)/2012 εν σχέση με πράξη ή παράλειψη που συνέβηκε κατά ή μετά την έναρξη ισχύος του παρόντος Νόμου, ήτοι την 1.7.
- Σύμφωνα με το άρθρο 3 του Νόμου 66(Ι)/2012 ως ισχύει σήμερα μετά την τροποποίηση του με το Νόμο 207(Ι)/2015: «
- Ο χρόνος παραγραφής αρχίζει να τρέχει όταν συμπληρωθεί η βάση της αγωγής: Νοείται ότι, χωρίς επηρεασμό των διατάξεων των άρθρων 24 και 29, ο χρόνος παραγραφής αρχίζει να προσμετρείται από την 1η Ιανουαρίου 2016.» Το άρθρο 24 του Νόμου 66(Ι)/2012 προβλέπει τα ακόλουθα: «
- Οι διατάξεις του παρόντος Νόμου δεν επηρεάζουν: ......... (β) τις ειδικές προθεσμίες που αναφέρονται στο άρθρο 58 του περί Αστικών Αδικημάτων Νόμου, ...........» Εις ότι αφορά το άρθρο 24, να σημειωθεί ότι αυτό προέβλεπε από τη θέσπιση του Νόμου 66/2012, ότι οι πρόνοιες του δεν επηρεάζουν τις ειδικές προθεσμίες που αναφέρονται στο άρθρο 58 του Κεφ.
- Συνεπώς, ακόμα και χωρίς την τροποποίηση του άρθρου 3 από το Νόμο 207(Ι)/15, ούτως ή άλλως η προθεσμία που τάσσει το άρθρο 58 του Κεφ. 148, για καταχώρηση της Αγωγής εντός 3 χρόνων, ουδέποτε επηρεαζόταν από το Νόμο 66/
- Προκύπτει από τις συνδυασμένες πρόνοιες των πιο πάνω άρθρων ότι ρητά ο νομοθέτης, επαναλαμβάνοντας την πρόθεση του αυτή με την προσθήκη της επιφύλαξης στο άρθρο 3, με το Νόμο 207(Ι)/15, εξαίρεσε από τις πρόνοιες του Νόμου 66(Ι)/2012 το χρόνο παραγραφής για την αξίωση αποζημιώσεων λόγω θανάτου επί τη βάση του άρθρου 58 του Κεφ.
- Έχοντας λοιπόν υπόψη ότι το θανατηφόρο ατύχημα επεσυνέβη την 2.9.12, το αγώγιμο δικαίωμα παραγράφηκε στις 2.9.
- Εξετάζοντας το αίτημα των εναγόντων για αναβίωση του αγώγιμου δικαιώματος τους, ενόψει και των ομολογουμένων τραγικών γεγονότων, κρίνω ότι υπό τις περιστάσεις το αίτημα αυτό δεν μπορεί να επιτύχει. Σύμφωνα με τα άρθρα 6 και 22 του Ν. 66/12, το Δικαστήριο υπό κάποιες προϋποθέσεις, ασκώντας τη διακριτική του ευχέρεια μπορεί να διατάξει τη μη εφαρμογή των διατάξεων περί παραγραφής. Στην προκειμένη όμως περίπτωση δεν μου παρέχεται οποιαδήποτε εξουσία δυνάμει των άρθρων 6 και 22 του Νόμου 66/12, εφόσον η προθεσμία καταχώρησης της Αγωγής δεν προβλέπεται από το Νόμο 66/12 αλλά από το άρθρο 58 του Κεφ. 148 και το οποίο ρητά εξαιρείται από πρόνοιες του Νόμου 66/12 και συνεπώς δεν βρίσκεται εντός του πεδίου εφαρμογής των άρθρων 6 και
- Τα πιο πάνω αφορούν και το αγώγιμο δικαίωμα εν σχέση με την Εναγόμενη 2 ασφαλιστική εταιρεία, η οποία υποκαθιστά τον Εναγόμενο 1 έναντι των Εναγόντων σύμφωνα με τις πρόνοιες του άρθρου 16Α
(1)του Νόμου 96(Ι)/
- Κατ' ακολουθίαν των όσων έχουν προαναφερθεί, η προδικαστική ένσταση των Εναγομένων, γίνεται αποδεχτή και η αξίωση των Εναγόντων κρίνεται παραγεγραμμένη με βάση το Άρθρο 58 του Κεφ.
- Ως εκ τούτου, η Αγωγή αναστέλλεται. Τα έξοδα επιδικάζονται υπέρ των Εναγομένων και εναντίον των Εναγόντων ως αυτά θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο. ............... Χρ. Χατζηγεωργίου, Ε.Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο