ΕΡΓΟΛΗΠΤΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΚΟΥΛΛΗΣ & ΣΤΟΜΗΣ ΛΤΔ ν. Γ & Ε ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ ΚΤΗΜΑΤΙΚΗ ΛΤΔ, Αρ. Αγ.: 5/2012, 22/6/2018 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDAMM:2018:A40 ΣΤΟ ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΑΜΜΟΧΩΣΤΟΥ ENΩΠΙΟΝ: Χρ. Γ. Φιλίππου, Α.Ε.Δ. Αρ. Αγ.: 5/2012 Μεταξύ: ΕΡΓΟΛΗΠΤΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΚΟΥΛΛΗΣ & ΣΤΟΜΗΣ ΛΤΔ, Εναγόντων ΚΑΙ Γ & Ε ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ ΚΤΗΜΑΤΙΚΗ ΛΤΔ Εναγομένων Ημερομηνία: 22 Ιουνίου, 2018 Εμφανίσεις: Για την Ενάγουσα - Καθ' ης η αίτηση: Ο κ. Παπαλλής για Αντώνης Α. Παπαλλής & Συνεργάτες Δ.Ε.Π.Ε. Για την Εναγομένη - Αιτήτρια: Ο Κ. Γιώργος Πιττάζτης για Γ. Φ. Πιττάτζης Δ.Ε.Π.Ε. Ε Ν Δ Ι Α Μ Ε Σ Η Α Π Ο Φ Α Σ Η (ΑΠΟ ΕΔΡΑΣ) (σε αίτηση για τροποποίηση της Υπεράσπισης και προσθήκη Ανταπαίτησης με ημερ.18.05.2018) Οι αξιώσεις της Ενάγουσας εναντίον της Εναγομένης, η οποία τις αρνείται και απορρίπτει στην Υπεράσπιση της, προήλθαν από κατ' ισχυρισμό υπόλοιπο για εκτελεσθείσες ή επιπλέον οικοδομικές εργασίες τις οποίες η Ενάγουσα εκτέλεσε κατόπιν συμφωνιών για λογαριασμό της Εναγομένης. Η μέχρι σήμερα πορεία της υπόθεσης έχει τη σημασία της και ενόψει του λόγου ένστασης περί καθυστέρησης υποβολής του αιτήματος για τροποποίηση της Υπεράσπισης και την προσθήκη για πρώτη φορά σε αυτό το στάδιο και Ανταπαίτησης γι' αυτό και την καταγράφω αμέσως στη συνέχεια. Η αγωγή καταχωρίστηκε στις 4.01.2012 σε Ειδικά Οπισθογραφημένο Κλητήριο Ένταλμα (O.2, r.6). Η εναγομένη καταχώρησε Σημείωμα Εμφάνισης στις 10.02.2012 και ακολούθως την Υπεράσπιση της την 1.03.
- Η ενάγουσα καταχώρησε την απάντηση της στην Υπεράσπιση στις 25.04.
- Η αγωγή ορίστηκε για πρώτη φορά για Οδηγίες στις 19.06.2012 σύμφωνα με τον τότε ισχύοντα Θ.2 της Δ.
- Η Ενάγουσα στις 19.09.2012 όταν δεν υπήρξε ανταπόκριση σε σχετική επιστολή της από την εναγομένη καταχώρησε αίτηση για διορισμό Ανεξάρτητου Επιμετρητή για καταμέτρηση της εκτελεσθείσας εργασίας. Η αίτηση αυτή ορίστηκε την 28.09.2012 και η Εναγομένη καταχώρησε ένσταση στις 19.10.
- Η αίτηση αυτή αποσύρθηκε την 16.01.
- Η αγωγή ορίστηκε ξανά για οδηγίες την 9.04.2013 και στη συνέχεια αναβλήθηκε για διάφορους λόγους μέχρι και την 14.04.2016 οπότε και άρχισε η ακρόαση της με την κατάθεση της Γραπτής Δήλωσης σύμφωνα με το Άρθρο 25 του περί Αποδείξεως Νόμους Κεφ. 9 του εκ των Διευθυντών της Ενάγουσας κ. XXXXX Ευαγόρου. Στη συνέχεια παρέμεινε στις 22.04.2016 και ακολούθως αναβλήθηκε για τις 13.05.2016 και 19.05.2016 για να παραστούν ταυτόχρονα στο Δικαστήριο οι διάδικοι και ο Αρχιτέκτονας του έργου για να γίνει ακόμα μια προσπάθεια διευθέτησης της. Εφόσον η προσπάθεια δεν ευοδώθηκε η υπόθεση ορίστηκε για τις 21.06.2016 για συνέχιση. Στο μεταξύ στις 2.06.2016 καταχωρίστηκε από πλευράς της Ενάγουσας αίτηση για τροποποίηση της Έκθεσης Απαιτήσεως η οποία συνάντησε την ένσταση της πλευράς της Εναγομένης και η οποία εν τέλει εγκρίθηκε την 26.08.
- Όταν στη συνέχεια ανταλλάχθηκαν τα τροποποιημένα δικόγραφα η ακροαματική διαδικασία της υπόθεσης συνέχισε σε διάφορες ημερομηνίες με την παράθεση της μαρτυρίας τόσο των μαρτύρων για την Ενάγουσα όσο και αυτών της Εναγομένης. Σημειώνω ότι ενίοτε η μαρτυρία τους υπήρξε μακρά και διήρκεσε αρκετές δικασίμους. Για την πλευρά της ενάγουσας η οποία συμπλήρωσε τη μαρτυρία της κατάθεσαν συνολικά 5 μάρτυρες και για την πλευρά της Εναγομένης πλην του μοναδικού διευθυντού της και γνώστη της υπόθεσης ο οποίος ήταν το πρόσωπο που ενεργούσε αποκλειστικά γι' αυτήν ο κ. XXXXX Μελέκκης ως Μ.Υ.1 και ο κ. XXXXX Μονογιός (Μ.Υ.2) ο οποίος συμπλήρωσε την κυρίως εξέταση του και παρέμεινε στις 25.05.2018 για αντεξέταση του. Στο μεταξύ στις 18.05.2018 καταχωρήθηκε η υπό κρίση αίτηση. Η ανάγκη για τροποποίηση όπως διατείνεται η πλευρά της Εναγομένης προέκυψε κατά την ακροαματική διαδικασία και μετά από μελέτη της μαρτυρίας και των τεκμηρίων που υπάρχουν ενώπιον του Δικαστηρίου. Οι αιτούμενες τροποποιήσεις στηρίζονται σε μαρτυρία που ήδη προσφέρθηκε στο Δικαστήριο και κατά την Εναγομένη είναι αδιαφιλονίκητη από αμφότερες τις πλευρές. Για να ληφθεί όμως υπόψη, προσθέτει η Εναγομένη, θα πρέπει να δικογραφηθούν, διαφορετικά υπάρχει μεγάλος κίνδυνος να αγνοηθεί από το Δικαστήριο. Σε τέτοια περίπτωση δεν θα δικογραφηθούν βαρυσήμαντα γεγονότα που θα κρίνουν την τύχη της υπόθεσης. Επιπρόσθετα, η Εναγομένη διατείνεται ότι ενόψει της μαρτυρίας που προσφέρθηκε, κρίθηκε αναγκαίο και απασχόλησαν αδειούχο επιμετρητή ποσοτήτων, τον κ. Μονογιό, για να κάμει μελέτη σχετικά με τις χρεώσεις της Ενάγουσας. Ο κ. Μονογιός έχει ήδη δώσει μαρτυρία εμπειρογνώμονα στα πλαίσια κυρίως εξέτασης και η Ενάγουσα θα έχει την ευκαιρία να τον αντεξετάσει στην επόμενη δικάσιμο όταν θα συνεχίσει η ακροαματική διαδικασία. Στα πλαίσια δε της μαρτυρίας αυτής προέκυψε ανάγκη για έγερση Ανταπαίτησης. Στην βάση των ανωτέρω η Eναγομένη/ Aιτήτρια εξαιτείται: « Α) Την αντικατάσταση των παραγράφων 1 Β, Γ και Δ ως εξής: Β. Κατά η περί την 01/07/2007 οι διάδικοι ελογαριάσθηκαν στην παρουσία του εκ των επιβλεπόντων αρχιτεκτόνων κου XXXXX Καραμιχάλη, αφού ελήφθηκαν υπόψη οι εκατέρωθεν αξιώσεις για πρόσθετες (έξτρα) εργασίες και επί έλαττον εργασίες και τα καταβληθέντα ποσά συμφωνήθηκε να πληρωθούν στους ενάγοντες και για τις δυο φάσεις προς πλήρη εξόφληση τα ακόλουθα: α) Να πληρωθεί ποσό €3.000 συν Φ.Π.Α. για πλήρη εξόφληση αμφότερων των δυο φάσεων με διατακτικά και αποδείξεις. β) Να καταβληθούν μετρητά και χωρίς αποδείξεις ποσό £85.000 Γ. Την επομένη με υπόδειξη αμφοτέρων των πλευρών το γραφείο Α/φοι Χάρη Θράσου εξέδωσε δύο ξεχωριστά τελικά διατακτικά και για τις δύο φάσεις. α) Ένα ημερ. 02/07/2009 για ποσό £1.000 συν Φ.Π.Α. £130 για εξόφληση της Α φάσης. β) Ένα ημερ. 02/07/2009 για το ποσό των £2.000 συν Φ.Π.Α. £300 για εξόφληση της Β φάσης. Το ποσό των £85.000 θα δίνονταν σε ένα μήνα μετρητά και χωρίς Φ.Π.Α. και αποδείξεις και προτού δοθεί η τελική εξόφληση για τα δύο τελικά διατακτικά. Οι εναγόμενοι μέχρι και περί την 27/07/2009 όπως είχε συμφωνηθεί κατέβαλαν τις £85.000 μετρητά και κατά ή περί την ημερομηνία αυτή εκδόθηκαν και δύο μεταχρονολογημένες επιταγές, από τους εναγομένους με δικαιούχους τους ενάγοντες οι οποίοι τότε εξέδωσαν και απόδειξη εξόφλησης και των δύο φάσεων. Δ. Μετρητά και χωρίς απόδειξη δόθηκαν προηγουμένως και £73.000 για την εφαρμογή διακοσμητικής πέτρας στην οικοδομή που ήτο πρόσθετη έξτρα εργασία. Β) Με την αντικατάσταση στην παράγραφο 10 της Υπεράσπισης του ονόματος του κ. Θράσου με το όνομα «XXXXX Καραμιχάλη». Γ) Με την διαγραφή από την παράγραφο 11 της Υπεράσπισης της τελευταίας πρότασης «Αυτός είναι ο λόγος που οι εναγόμενοι δεν εγείρουν οποιαδήποτε ανταπαίτηση». Δ) Με την προσθήκη του κατωτέρου κειμένου στο τέλος της Υπεράσπισης. ΑΝΤΑΠΑΙΤΗΣΗ
- Κατά τον υπολογισμό των χρεώσεων των εναγομένων έγιναν τα ακόλουθα λάθη: (Α) Η επιμετρητής XXXXX Ψωμά επίστωνε τους ενάγοντες και εχρέωνε τους εναγομένους προς όφελος των εναγόντων για τες πρόσθετες εργασίες ποσά με βάση την γενόμενη προσφορά των εναγόντων και όχι με βάση τα ποσά που αντιστοιχούσαν στα συμβόλαια και ήσαν χαμηλότερα της προσφοράς, ενώ για τις επί έλαττον εργασίες αφαιρούσε με βάση τα ποσά του συμβολαίου. Τούτο δε ήτο λανθασμένο και άδικο. Τα ποσά αυτά των υπερχρεώσεων είναι τουλάχιστον £19.546 ήτοι €33.396,
- (Β) Οι εναγόμενοι μέχρι ή και την 01/07/2009 είχαν καταβάλει στους ενάγοντες έναντι του ποσού των βασικών εργασιών (όχι των έξτρα) συνολικό ποσό £675.964 και όχι £653.000 όπως ισχυρίστηκαν οι ενάγοντες και εσφαλμένα παρέστησαν στους εναγομένους. Συνεπώς στον υπολογισμό του πληρωτέου ποσού των £88.000 που συμφωνήθηκε κατά ή περί την 1/7/09 υπολογίσθηκε και χρεώθηκε στους εναγομένους εκ λάθους, ποσό £22.264 ήτοι €39.236.32 περισσότερα από το ποσό που καταβλήθηκε σε αυτούς και αναγνώριζαν οι ενάγοντες.
- Το άθροισμα των ανωτέρω δύο ποσών ήτοι των υπερχρεώσεων και του λάθους στα ποσά που κατέβαλαν οι εναγόμενοι στους ενάγοντες είναι £41.810 (€71.436,63).
- Για τους ανωτέρω λόγους οι εναγόμενοι ζητούν ανταπαιτητικά κατά των εναγόντων ποσό €71.436,63 πλέον έξοδα.» Η αίτηση βασίζεται στους θεσμούς Πολιτικής Δικονομίας Διατ. 48 καν. 1,2 και 9 και Διαταγή 25 Καν. 1 έως
- Η αίτηση υποστηρίζεται με ένορκη δήλωση του μοναδικού διευθυντού και μετόχου της κ. XXXXX Μελέκκη ο οποίος δηλώνει γνώστης προσωπικά των γεγονότων της υπόθεσης. Εδώ παρεμβάλλω ότι η αρχική Υπεράσπιση λιτή όπως είναι και εξακολούθησε να παραμένει και μετά την τροποποίηση της, περιορίζεται σε απλές αρνήσεις και σε ισχυρισμό ότι η εναγόμενη εξόφλησε ό,τι χρωστούσε στην ενάγουσα, ζητά την απόρριψη των αξιώσεων της ενάγουσας και των ισχυρισμών της χωρίς παροχή οποιωνδήποτε λεπτομερειών στην έκταση που τώρα επιχειρεί να εισαγάγει. Συγκεκριμένα ο κ. XXXXX Μελέκκης δηλώνει τα ακόλουθα: « 1.Είμαι μέτοχος και ο μόνος διευθυντής της εναγομένης εταιρείας στην υπό άνω αριθμό και τίτλο αγωγή. 2.Όλες οι επίδικες συναλλαγές και πράξεις που έγιναν σε σχέση με τα επίδικα γεγονότα εκ μέρους της εναγομένης εταιρείας έγιναν από εμένα προσωπικά. 3.Ήμουν πάντοτε παρών στην ακροαματική διαδικασία της υπό άνω αριθμό και τίτλο υπόθεσης. 4.Σε κάποιο στάδιο και όταν η κ. XXXXX Χατζηκωνσταντή μου ανέφερε ότι υπήρχαν πιθανότητες να χάσουμε την αγωγή, επειδή δύο σύμβουλοί μου, ήτοι η επιμετρητής ποσοτήτων XXXXX Ψωμά και ο αρχιτέκτονας XXXXX Καραμιχάλης κλήθηκαν από τους ενάγοντες σαν μάρτυρες των εναγόντων ανησύχησα και ζήτησα από τον Γιώργο Φ. Πιττάτζη που είναι παλιός μου φίλος και έχει πείρα πέραν των 46 ετών στο επάγγελμα να αναλάβει το χειρισμό της υπόθεσής μου. 5.Κατά τη διάρκεια της αντεξέτασης που έκανε ο Γιώργος Φ. Πιττάτζης και μετά από μελέτη των τεκμηρίων διαπίστωσε όπως μου είπε τα ακόλουθα: (Α) Οι ενάγοντες δια της επιμετρητού XXXXX Ψωμά με χρέωναν για πρόσθετες (έξτρα) εργασίες με βάση τις τιμές της αρχικής προσφοράς που είχαν κάνει και δεν έγινε αποδεκτή και όχι με βάση τις τιμές του συμβολαίου που υπέγραψα, ενώ για τις επί έλαττον μείον εργασίες αφαιρούσε ποσά με βάση τις τιμές του συμβολαίου, που ήτο σωστό και νόμιμο, αλλά άδικο, γιατί για τα έξτρα με χρέωνε και πρόσθετε αντικανονικά περισσότερα, ενώ για τις επί έλαττον εργασίες αφαιρούσε λιγότερα. (Β) Την ανωτέρω θέση υποστήριξε και ο δικηγόρος των εναγόντων κ. Αντώνης Παπαλής με υποβολές που μου έκανε στην αντεξέτασή μου. Δηλαδή, τα έξτρα χρεώνονταν σε τιμές προσφοράς. (Γ) Ο μάρτυρας των εναγόντων XXXXX Καραμιχάλης στην αντεξέταση που του έγινε από τον κ. Γιώργο Φ. Πιττάτζη, είπε ότι αν η κ. XXXXX Ψωμά χρέωνε για έξτρα με βάση τις τιμές της προσφοράς και όχι του συμβολαίου ήτο λάθος. (Δ) Στη σελίδα 9 του τεκμηρίου, 3 παράγραφος, 4 (α) (β) του άρθρου 12 προβλέπεται καθαρά για τις τιμές που πρέπει να χρεώνονται για τις πρόσθετες (έξτρα) εργασίες και οι τιμές αυτές είναι στην βάση και αναλογία των εργασιών και των τιμών του συμβολαίου και όχι των τιμών της προσφοράς των εναγόντων που ήσαν ψηλότερες. (Ε) Παρόλο που δεν είναι απόλυτα αναγκαίο με βάση τα ανωτέρω δεδομένα με συμβολή του κ. Γιώργου Φ. Πιττάτζη απασχόλησα και αδειούχο επιμετρητή ποσοτήτων, ήτοι τον κ. XXXXX Μονογιό, για να μελετήσει και αυτός τα τεκμήρια και το συμβόλαιο και να μας πει και από την πολύχρονη πείρα του, τι γίνεται σε αυτές τις περιπτώσεις και μας απάντησε ότι σαφέστατα οι ενάγοντες και η κ. XXXXX Ψωμά έκαναν λάθος σε βάρος των εναγομένων σε αυτό το θέμα και ότι οι ενάγοντες όφειλαν να χρεώνουν με τιμές συμβολαίου και όχι τιμές προσφοράς. Σύμφωνα δε με τους υπολογισμούς του κ. XXXXX Μονογιού, που εξάγονται εύκολα και με αριθμητικές πράξεις από τα τεκμήρια οι ενάγοντες εχρέωσαν την εναγόμενη εταιρεία με £19.546 ήτοι (€33396.32).
- Ένα άλλο λάθος που προέκυψε και διαπίστωσε ο δικηγόρος μου Γιώργος Φ. Πιττάτζης, όταν ανέλαβε την υπόθεση είναι ότι τα ποσά που πλήρωσε η εναγόμενη και αναγνωρίζουν οι ενάγοντες ότι η εναγόμενη εταιρεία κατέβαλε στους ενάγοντες με βάση τα τεκμήρια 6 και 7 είναι £675.964 και όχι £653.000 όπως παρέστησαν οι ενάγοντες κατά τη συνάντηση που έγινε κατά η περί την 01/07/
- Στο τεκμήριο 7 που παρουσίασαν οι ενάγοντες ότι ήσαν οι σημειώσεις που κρατούσαν οι ίδιοι για την εν λόγω συνάντηση καταγράφεται και λαμβάνεται σαν δεδομένο ότι μόνο £653.000 τους επλήρωσε η εναγόμενη εταιρεία, έναντι των βασικών εργασιών των δύο φάσεων της οικοδομής, ενώ το πραγματικό ποσό που τους έδωσα εκ μέρους των εναγομένων είναι £675.964 Συνεπώς, κατά τον υπολογισμό των ποσών που τους κατέβαλε η εναγόμενη εταιρεία έγινε αριθμητικό λάθος σε βάρος της εναγομένης ποσού £22.264 (ήτοι €39.236.32).
- Στην παράγραφο 1 της Υπεράσπισης καταγράφηκαν τα εξής πασιφανή λάθη: (α) Ότι η συνάντηση έγινε κατά ή περί την 27/07/2009 αντί 01/07/
- (β) Δεν αναφέρθηκαν τα κρυφά χρήματα των £85.000 που είχαμε συμφωνήσει, ότι θα εδίνοντο μετρητά και χωρίς απόδειξη. Τα ανωτέρω δύο δεδομένα είναι αδιαφιλονίκητα και προκύπτουν και από τις μαρτυρίες που έδωκε ο μάρτυρας των εναγόντων XXXXX Καραμιχάλης ο οποίος στην δίκη είπε ότι θα τα διευθετήσουμε μεταξύ μας χωρίς να γνωρίζει όπως είπε με ποιο τρόπο, αλλά στις δικές του σημειώσεις που κατέθεσε ο ίδιος σαν τεκμήριο 16 καταγράφεται το ποσό των £3.000 συν Φ.Π.Α., ενώ για τις £85.000 δεν αναφέρει το Φ.Π.Α. Αυτό για να καταδειχθεί ότι το ποσό των £85.000 συμφωνήθηκε να πληρωθεί μετρητά και χωρίς αποδείξεις. Κάτι τέτοιο έγινε και με την εφαρμογή της διακοσμητικής πέτρας που με χρέωσαν £73.000 που τους έδωσα μετρητά και χωρίς απόδειξη. Το ζήτημα δε αυτό και πάλι ανέκυψε από το τεκμήριο 14 που παρουσίασαν οι ίδιοι οι εναγόμενοι (το λεγόμενο ραβασάκι) στο οποίο γράφει «£73.000 πέτρα μετρητά».
- Όλα τα ανωτέρω που είναι ενώπιον του Δικαστηρίου αδιαφιλονίκητα από αμφότερες τις πλεύρες θα πρέπει να δικογραφηθούν, διαφορετικά υπάρχει μεγάλη πιθανότητα το δικαστήριο να τα αγνοήσει, παρόλο που είναι πολύ σημαντικά για την έκβαση της δίκης.
- Κατωτέρω θα εξηγήσω, γιατί γίνεται καθυστερημένα αυτή η Αίτηση για τροποποίηση. Όλα τα ανωτέρω δεδομένα ήλθαν στην επιφάνεια κατά την ακροαματική διαδικασία. (α) Υπερχρεώσεις. (β) Αριθμητικό λάθος στα τεκμήρια 5, 6 και
- (γ) Τεκμήριο 14 (ραβασάκι) και κρυφά χρήματα £73.000 για την πέτρα. (δ) Συμφωνία για πληρωμή διατακτικών και χωρίς αποδείξεις και Φ.Π.Α. (ε) Η ημερομηνία της συνάντησης που προέκυψε από τα τεκμήρια 7, 8, 10,
- Η εναγόμενη εταιρεία εξόφλησε τους ενάγοντες από το 2009 με αποδείξεις. Οι ενάγοντες κίνησαν αγωγή 3 χρόνια μετά, το
- (α) Όταν πήρα την αγωγή σαν αστραπή εν αιθρία, επικοινώνησα πρώτα με τους αρχιτέκτονές μου οι οποίοι με συμβούλεψαν να διορίσω δικηγόρο. (β) Δεν ενθυμόμουν λεπτομέρειες, ούτε κρατούσα σημειώσεις. Όλα τα ανωτέρω ήλθαν στην επιφάνεια κατά τη διάρκεια της δίκης και από τη μαρτυρία και τα τεκμήρια των εναγόντων. (γ) Όταν κινήθηκε η αγωγή και υποχρεώθηκα εκ μέρους της εναγομένης εταιρείας να διορίσει δικηγόρο ανέφερα στην κ. Μαρία Χατζηκωνσταντή δικηγόρο του γραφείου του Γιώργου Φ. Πιττάτζη Δ.Ε.Π.Ε. ότι η εταιρεία μου δεν χρωστούσε στους ενάγοντες και ότι είχε εξοφλήσει και της έδωσα τις αποδείξεις εξόφλησης. Η κ. Μαρία Χατζηκωνσταντή από ότι μου είπε ότι δικογράφησε την συνάντηση με βάση την ημερομηνία που είχε στις αποδείξεις ότι εξοφλήθηκαν οι οφειλές ήτοι 27/07/2009 αντί 01/01/
- Για τούτο και έγινε το λάθος αναφοράς στην ημερομηνία της συνάντησής μας στην παράγραφο 1 της Υπεράσπισης. (δ) Ο δικηγόρος της εναγομένης Γιώργος Φ. Πιττάτζης μου είπε αρχικά ότι για τις υπερχρεώσεις και τα αριθμητικά λάθη που έγιναν, έχει διακριτική εξουσία το Δικαστήριο για έκδοση απόφασης υπέρ της εναγομένης εταιρείας και παράλληλα να θέσει όρο ότι προτού συνταχθεί η απόφαση να γίνει τροποποίηση των δικογράφων. Όμως τελικά επέλεξε να ακολουθήσει τη διαδικασία της αίτησης τροποποίησης, διότι ο ίδιος θεωρεί λανθασμένη αυτή τη νομολογία και πιστεύει ότι κάποτε θα αλλάξει, διότι την θεωρεί χωρίς κανένα νόημα και ότι είναι ορθότερο και δικαιότερο και ασφαλέστερο για αμφότερες τις πλευρές και για το δικαστήριο να στηριχθεί σε δικογραφημένες θέσεις. Αυτοί, λοιπόν, ήσαν οι λόγοι της καθυστέρησης υποβολής της Αίτησης τροποποίησης.
- ΓΙΑΤΙ ΕΝΔΕΙΚΝΥΕΤΑΙ Η ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ (α) Όλα τα θέματα για τα οποία ζητείται η τροποποίηση ήσαν γνωστά στους ενάγοντες και δεν θα καταληφθούν εξαπίνης. Μάλιστα, όλα τα θέματα ήλθαν στην επιφάνεια κατά τη διάρκεια της δίκης με μαρτυρία των εναγόντων και δεν είναι δικογραφημένα. (β) Δεν υπάρχει κανένας κίνδυνος αδικίας και λάθους. Αντίθετα, μεγάλος κίνδυνος λάθους και αδικίας υπάρχει, αν δεν επιτραπεί η τροποποίηση. (γ) Οι ίδιοι οι ενάγοντες καθυστέρησαν 3 χρόνια να εγείρουν την αγωγή. Η δίκη αυτή είναι αρχινημένη και το πολύ να καθυστερήσει μερικές εβδομάδες περισσότερο με την τροποποίηση. Δεν σημειώθηκε σημαντική καθυστέρηση υποβολής της Αίτησης γιατί όλα τα θέματα ανέκυψαν κατά την διάρκεια της δίκης. (δ) Οι ενάγοντες θα πληρωθούν τα δικηγορικά τους έξοδα από τα δικόγραφα που θα ανταλλαγούν, αν χρειαστεί και για τις πρόσθετες εμφανίσεις. (ε) Αν δεν επιτραπεί η τροποποίηση, η εναγόμενη εταιρεία διατρέχει σοβαρό κίνδυνο να υποστεί ανεπανόρθωτη ζημιά, γιατί τις θέσεις και αξιώσεις που θέλει να προβάλει με την τροποποίηση δεν θα μπορεί να τις προβάλει σε μία άλλη αγωγή, γιατί η παρούσα αγωγή θα συνιστά δεδικασμένο. (ζ) Τα ποσά που παίζονται είναι μεγάλα και η αδικία και το λάθος της δικαιοσύνης θα είναι ανάλογα μεγάλο και πικρό. (η) Σε τίποτε δεν θα ζημιώσουν, άδικα, οι ενάγοντες, αν επιτραπεί η τροποποίηση. (θ) Η αίτηση γίνεται καλόπιστα και με γνήσια πρόθεση απονομής της δικαιοσύνης.» Σε περίπτωση έγκρισης της Αίτησης ο ενόρκως δηλών παραθέτει το νέο κείμενο της Υπεράσπισης όπως θα διαμορφωθεί. Η Ενάγουσα καταχώρησε Ειδοποίηση Περί πρόθεσης Ένστασης όπου προβάλλει τους ακόλουθους λόγους: «
- Η παρούσα αίτηση καταχωρήθηκε μετά την αποπεράτωση της υπόθεσης των εναγόντων - καθ' ών η αίτηση και μόλις πριν την αντεξέταση του τελευταίου μάρτυρα των εναγομένων - αιτητών.
- Η παρούσα αίτηση καταχωρήθηκε αφού παρήλθαν έξι
(6)χρόνια από την καταχώρηση της αγωγής, πέντε
(5)χρόνια από την καταχώριση της Υπεράσπισης των εναγομένων και δύο
(2)χρόνια από την καταχώρηση της τροποποιημένης Έκθεσης Απαίτησης των εναγόντων.
- Όλα τα γεγονότα τα οποία θεμελιώνουν την παρούσα αίτηση, ήταν γνωστά στους εναγομένους - αιτητές ή/και εύλογα μπορούσαν να εντοπιστούν από αυτούς πριν από την καταχώριση της Υπεράσπισής τους ή/και σε πολύ προγενέστερο στάδιο της διαδικασίας ή/και της ακροαματικής διαδικασίας και συνεπώς δεν δικαιολογείται η καθυστέρηση στην καταχώριση της παρούσας αίτησης.
- Με την παρούσα Αίτηση ζητείται η αλλαγή γραμμής της Υπεράσπισης, κάτι που αφήνει εκτεθειμένους τους ενάγοντες - καθ' ών η αίτηση.
- Η αίτηση είναι καταχρηστική ή/και έχει σκοπό την καθυστέρηση της διαδικασίας.
- Παρατηρείται αδικαιολόγητη καθυστέρηση στην υποβολή της παρούσας αίτησης ή/και δεν παρατίθεται από μέρους των εναγομένων - αιτητών, οποιαδήποτε ή/και εύλογη δικαιολογία για το καθυστερημένο της υποβολής της αίτησης.
- Η Ένορκη Δήλωση που υποστηρίζει την παρούσα αίτηση δεν αποκαλύπτει επαρκή γεγονότα ή/και ειδικές περιστάσεις που δύνανται να στηρίξουν ή/και να δικαιολογήσουν την αναγκαιότητα της αιτούμενης τροποποίησης σε αυτό το στάδιο.
- Η έκδοση των αιτούμενων Διαταγμάτων θα προκαλέσει ανεπανόρθωτη ζημιά στα δικαιώματα των εναγόντων - καθ' ών η αίτηση, η οποία δεν μπορεί να θεραπευθεί με έξοδα.
- Εάν επιτραπεί η αιτούμενη τροποποίηση, τότε η δίκη θα εκτροχιαστεί από την προσδιορισθείσα πορεία της με αποτέλεσμα να επηρεαστούν αρνητικά τα δικαιώματα των εναγόντων - καθ' ών η αίτηση.
- Εάν επιτραπεί η αιτούμενη τροποποίηση θα δημιουργηθεί σοβαρό διαδικαστικό θέμα καθότι οι ενάγοντες - καθ' ών η αίτηση θα υποχρεωθούν να επανακλητεύσουν μάρτυρες.
- Εάν η αιτούμενη τροποποίηση ήταν δικογραφημένη και εις γνώση των εναγόντων - καθ' ών η αίτηση προτού κλείσουν την υπόθεσή τους, θα είχαν την ευκαιρία οι μάρτυρές τους να τοποθετηθούν και επί των αιτούμενων να προστεθούν με την παρούσα Αίτηση ισχυρισμών και να επεξηγήσουν ή/και τεκμηριώσουν όλα τα σχετικά στοιχεία, που περιέχονται στα ήδη κατατεθειμένα από αυτούς Τεκμήρια.
- Με την παρούσα αίτησή τους, οι εναγόμενοι - αιτητές παραβιάζουν το συνταγματικώς κατοχυρωμένο δικαίωμα των εναγόντων - καθ' ών η αίτηση για διεξαγωγή της δίκης σε εύλογο χρόνο.
- Έγκριση της αιτούμενης τροποποίησης θα έπληττε ανεπανόρθωτα όχι μόνο τα συμφέροντα των εναγόντων - καθ΄ ών η αίτηση, αλλά και της δικαιοσύνης (άρθρο 30.2 του Συντάγματος).
- Η αλλαγή του δικηγόρου που έχει τον χειρισμό της υπόθεσης εκ μέρους των εναγομένων - αιτητών, που σημειωτέον ανήκουν στο ίδιο Δικηγορικό Γραφείο, δεν αποτελεί λόγο που να δικαιολογεί την τροποποίηση της Υπεράσπισης ή/και την καθυστέρηση στην υποβολή της παρούσας αίτησής τους.
- Οι αιτούμενες τροποποιήσεις, αλλάζουν ουσιωδώς επίδικα θέματα.» Η νομική βάση της ένστασης βασίζεται στους Θεσμούς Πολιτικής Δικονομίας Δ.25 και Δ.48, Θ. 1- 9, το Άρθρο 30.2 του Συντάγματος καθώς επίσης και οι συμφυείς εξουσίες και πρακτική του Δικαστηρίου. Η ένσταση υποστηρίζεται από ένορκη δήλωση την οποία υπέγραψε ο εκ των διευθυντών της Ενάγουσας/ Καθ' ης η αίτηση κ. XXXXX Ευαγόρου ο οποίος δηλώνει τα ακόλουθα: «
- Είμαι ένας εκ των Διευθυντών των εναγόντων - καθ' ών η αίτηση, γνωρίζω πολύ καλά τα γεγονότα γύρω από την παρούσα υπόθεση και είμαι δεόντως εξουσιοδοτημένος από τους ενάγοντες - καθ' ών η αίτηση να προβώ στην παρούσα Ένορκη Δήλωση.
- Έχω διαβάσει την αίτηση των εναγομένων - αιτητών και την Ένορκη Δήλωση του κ. XXXXX Μελέκκη, που τη συνοδεύει και αρνούμαι τους ισχυρισμούς τους, εκτός από αυτούς που ρητά παραδέχομαι πιο κάτω. Σε ότι αφορά τους νομικούς ισχυρισμούς ή θέματα στα οποία αναφέρομαι κατωτέρω, πήρα σχετική συμβουλή από τους Δικηγόρους των εναγόντων - καθ' ών η αίτηση.
- Αγνοώ και συνεπώς αρνούμαι τους ισχυρισμούς του κ. XXXXX Μελέκκη στην παράγραφο 4 της Ένορκης του Δήλωσης, η οποία συνοδεύει την παρούσα Αίτηση των εναγομένων - αιτητών. Είναι δε ισχυρισμός μου ότι το γεγονός ότι τα υπό αναφορά πρόσωπα κλήθηκαν σαν μάρτυρες από τους δικηγόρους των εναγόντων - καθ΄ ών η αίτηση, δεν αποτελεί από μόνο του λόγο για τον οποίο οι εναγόμενοι - αιτητές δικαιολογούνταν να αλλάξουν τη γραμμή Υπεράσπισής τους. Περαιτέρω, ως με ενημερώνουν σχετικά οι δικηγόροι των εναγόντων - καθ' ών η αίτηση, αλλαγή του δικηγόρου ο οποίος χειρίζεται την υπόθεση, που στην παρούσα περίπτωση ανήκουν και στο ίδιο Δικηγορικό Γραφείο, δεν μπορεί να αποτελέσει ικανοποιητικό λόγο για να εκδοθεί Διάταγμα τροποποίησης της Υπεράσπισης των εναγομένων - αιτητών.
- Αρνούμαι το περιεχόμενο της παραγράφου 5 της Ένορκης Δήλωσης του κ. XXXXX Μελέκκη η οποία συνοδεύει την παρούσα Αίτηση και ισχυρίζομαι ότι οι υπό αναφορά πρόσθετες εργασίες δεν ήταν παρόμοιου χαρακτήρα ή δεν εκτελέστηκαν κάτω από παρόμοιες συνθήκες. Γι' αυτό εξάλλου η πλευρά των εναγόντων - καθ' ών η αίτηση πρότειναν το διορισμό ανεξάρτητου επιμετρητή για να καθοριστεί η τιμή των πρόσθετων εργασιών αλλά οι εναγόμενοι - αιτητές δεν το αποδέχτηκαν.
- Επιπροσθέτως, αρνούμαι το περιεχόμενο της παραγράφου 6 της Ένορκης Δήλωσης του κ. XXXXX Μελέκκη, η οποία συνοδεύει την παρούσα Αίτηση. Είναι η θέση μου ότι εάν το Δικαστήριο κρίνει ότι η τελική Συμφωνία δεν ισχύει, τότε θα πρέπει να ισχύουν τα ποσά δυνάμει των μετρήσεων, τα οποία είναι πολύ μεγαλύτερα από τα διεκδικούμενα χρηματικά ποσά. Σ' αυτήν την περίπτωση, οι ενάγοντες - καθ΄ ών η αίτηση αναγνωρίζουν ότι πρέπει να αφαιρεθεί από αυτά το χρηματικό ποσό των Λ.Κ. 22.264, ως καταβληθέν. Στην περίπτωση όμως που το Δικαστήριο κρίνει ότι η Συμφωνία είναι δεσμευτική, τότε αυτά δεν πρέπει να ληφθούν υπόψη καθ' ότι το συμφωνηθέν ποσό είναι κατά πολύ μικρότερο από το πραγματικά οφειλόμενο χρηματικό ποσό.
- Αναφορικά με το περιεχόμενο της παραγράφου 7 της Ένορκης Δήλωσης του κ. XXXXX Μελέκκη, αναφέρω ότι η ημερομηνία της συνάντησης δεν θεωρείται ουσιώδες γεγονός. Εν πάση περιπτώσει, ήταν εν γνώσει των εναγομένων - αιτητών πότε έγινε η συνάντηση και το αρνήθηκαν χωρίς να δικαιολογούν γιατί και αναφέρθηκαν σε άλλη ημερομηνία. Σε σχέση με τα «κρυφά χρήματα» είναι ισχυρισμός μου ότι αποτελεί βασικότατο γεγονός το οποίο έπρεπε εξ αρχής να δικογραφηθεί για να είναι σε θέση η πλευρά των εναγόντων - καθ΄ών η αίτηση να απαντήσει. Είναι δε άξιον απορίας πως σε μία αγωγή για χρέος δεν αναφέρθηκε στην υπεράσπιση των εναγομένων - αιτητών εξ αρχής η ισχυριζόμενη εξόφληση, γεγονός που θα αποτελούσε την καλύτερη υπεράσπιση. Μόνη αναφορά γίνεται σε εξόφληση του χρηματικού ποσού των Λ.Κ. 3.000 πλέον Φ.Π.Α. προς πλήρη εξόφληση των εργασιών της Α΄ Φάσης, ενώ δε γίνεται καμιά αναφορά σε πληρωμή Λ.Κ. 85.000, οι οποίες ως ισχυρίζονται οι εναγόμενοι - αιτητές έγινε ταυτόχρονα ή σε κοντινό χρόνο με την πληρωμή των Λ.Κ. 3.000 πλέον Φ.Π.Α.
- Αρνούμαι το περιεχόμενο της παραγράφου 8 της Ένορκης Δήλωσης του κ XXXXX Μελέκκη και ισχυρίζομαι ότι υπάρχει αλλαγή γραμμής της Υπεράσπισης των εναγομένων - αιτητών, γεγονός που αφήνει έκθετους τους ενάγοντες - καθ' ών η αίτηση και θα προκαλέσει ανεπανόρθωτη ζημιά στους τελευταίους και εκτροχιασμό και κατάχρηση της διαδικασίας. Εν πάση περιπτώσει ο Δικηγόρος των εναγόντων - καθ' ών η αίτηση προέβαλε ένσταση στην αποδοχή μαρτυρίας επί μη δικογραφημένων γεγονότων. Είναι δε ισχυρισμός μου ότι η αλλαγή στάσης της πλευράς των εναγομένων - αιτητών έγινε όπως παραδέχονται και οι ίδιοι μετά τη μαρτυρία του δικού τους συμβούλου και επειδή ως παραδέχτηκε και η Χ' Κωνσταντή, ως ισχυρίζεται και ο κ. XXXXX Μελέκκη στην Ένορκή του Δήλωση που συνοδεύει την παρούσα Αίτηση, θα έχαναν την υπόθεση.
- Απορρίπτω το περιεχόμενο της παραγράφου 9 της Ένορκης Δήλωσης του κ. XXXXX Μελέκκη, η οποία συνοδεύει την παρούσα Αίτηση, πέραν του ισχυρισμού ότι η παρούσα καταχωρήθηκε σε πολύ προχωρημένο στάδιο της διαδικασίας. Αρνούμαι ότι οι λόγοι και τα γεγονότα τα οποία ισχυρίζεται ο ενόρκως δηλών δικαιολογούν την υπερβολική καθυστέρηση στην καταχώριση της παρούσας Αίτησης. Τα ήδη κατατεθειμένα Τεκμήρια από την πλευρά των εναγόντων - καθ' ών η αίτηση, τα οποία αποτελούν λόγο καταχώρησης της παρούσας Αίτησης σύμφωνα με τους εναγομένους - αιτητές και το περιεχόμενο αυτών, ήταν εν γνώσει των τελευταίων πολύ πριν καταχωρήσουν την παρούσα. Συγκεκριμένα η παρούσα Αίτηση καταχωρήθηκε μετά την αποπεράτωση της υπόθεσης των εναγόντων - καθ' ών η αίτηση, μετά την παρουσίαση της υπόθεσης των εναγομένων - αιτητών και ενώ εκκρεμεί μόνο η αντεξέταση του τελευταίου μάρτυρα υπεράσπισης και εν πάση περιπτώσει αφού παρήλθαν 6 χρόνια από την καταχώριση της υπό τον ως άνω αριθμό και τίτλο αγωγής και 2 χρόνια μετά την καταχώριση της τροποποιημένης Έκθεσης Απαίτησης των εναγόντων.
- Αρνούμαι κατηγορηματικά τους ισχυρισμούς των εναγομένων - αιτητών στην παράγραφο 10 της Ένορκης Δήλωσης του κ. XXXXX Μελέκκη και θεωρώ ότι οι δικαιολογίες που προβάλλει ο Ενόρκως Δηλών είναι τουλάχιστον αφελείς. Ισχυρίζομαι δε, ότι οι εναγόμενοι - αιτητές εξακολουθούν να τους οφείλουν χρηματικό ποσό το οποίο διεκδικούν στα πλαίσια της παρούσας αγωγής. Περαιτέρω αγνοώ και συνεπώς αρνούμαι τους λοιπούς ισχυρισμούς του ενόρκως δηλούντα. Είναι δε η θέση μου ότι σε καμία περίπτωση τεκμηριώνουν λόγο ικανό να επιτραπεί η αιτούμενη τροποποίηση της Υπεράσπισης των εναγομένων - αιτητών.
- Αναφορικά με το περιεχόμενο της παραγράφου 11 της Ένορκης Δήλωσης του κ. XXXXX Μελέκκη, η οποία συνοδεύει την παρούσα Αίτηση: (α) αρνούμαι την υποπαράγραφο 11(α) και ισχυρίζομαι ότι όλα τα γεγονότα ή ισχυρισμοί οι οποίοι θεμελιώνουν την παρούσα Αίτηση ήταν γνωστά στους εναγόμενους - αιτητές ή/και εύλογα μπορούσαν να εντοπιστούν από αυτούς ή βρίσκονταν στην κατοχή των τελευταίων από τα πρώτα στάδια της ακροαματικής διαδικασίας ή προγενέστερα και συνεπώς δε δικαιολογείται η καθυστέρηση στην καταχώριση της παρούσας Αίτησης. (β) απορρίπτω το περιεχόμενο της υποπαραγράφου 11(β) και ισχυρίζομαι ότι εάν το Δικαστήριο επιτρέψει την αιτούμενη τροποποίηση θα επηρεαστούν δυσμενώς τα δικαιώματα των εναγόντων - καθ' ών η αίτηση και θα αποτελέσει μεγάλη αδικία εις βάρος τους, αφού η δίκη θα εκτροχιαστεί από την προσδιορισθείσα πορεία της. (γ) αρνούμαι κατηγορηματικά το περιεχόμενο της υποπαραγράφου11(γ) και ισχυρίζομαι ότι η παρούσα καταχωρήθηκε με υπέρμετρη και αδικαιολόγητη καθυστέρηση. (δ) απορρίπτω το περιεχόμενο της υποπαραγράφου 11(δ) και ισχυρίζομαι ότι η έκδοση των αιτούμενων Διαταγμάτων τροποποίησης θα προκαλέσει στους ενάγοντες - καθ' ών η αίτηση ανεπανόρθωτη ζημιά η οποία δεν μπορεί να θεραπευτεί με την επιδίκαση εξόδων. (ε) απορρίπτω το περιεχόμενο της υποπαραγράφου 11(ε) και λέγω ότι η ισχυριζόμενη ζημιά των εναγομένων - αιτητών δεν μπορεί να αποτελέσει ικανοποιητικό ή επαρκή λόγο για να επιτραπεί η αιτούμενη τροποποίηση. (ζ) αρνούμαι το περιεχόμενο της υποπαραγράφου 11(ζ) και ισχυρίζομαι ότι η παρούσα Αίτηση δεν εξυπηρετεί την ορθή απονομή της δικαιοσύνης, ιδιαίτερα αφού αυτή καταχωρήθηκε σε τόσο προχωρημένο στάδιο της ακροαματικής διαδικασίας. (η) αρνούμαι το περιεχόμενο της υποπαραγράφου 11(η) και ισχυρίζομαι ότι εάν επιτραπεί η αιτούμενη τροποποίηση, οι ενάγοντες - καθ' ών η αίτηση θα υποστούν ανεπανόρθωτη ζημιά. (θ) απορρίπτω το περιεχόμενο της υποπαραγράφου 11(θ) και ισχυρίζομαι ότι η καταχώριση της παρούσας Αίτησης σε τόσο προχωρημένο στάδιο της διαδικασίας, είναι καταχρηστική και γίνεται κακόπιστα με σκοπό να πλήξει τόσο τα συμφέροντα των εναγόντων - αιτητών όσο και της δικαιοσύνης γενικότερα.
- Οι εναγόμενοι - αιτητές προχώρησαν στην καταχώριση της παρούσας όταν αντιλήφθηκαν τη δύσκολη κατάσταση στην οποία οι ίδιοι παραδέχονται ότι περιήλθαν μετά τη μαρτυρία των δικών τους συμβούλων, ως σανίδα σωτηρίας, ισχυριζόμενοι ότι έδωσαν τα συμφωνηθέντα χρήματα ήτοι τις Λ.Κ.85.000 σε μετρητά, ενώ η γραμμή της Υπεράσπισής τους προηγουμένως ήταν ότι ουδέν οφειλόμενο ποσό αποδέχτηκαν ποτέ ότι υπήρξε. Βλέπε παράγραφο 12 της τροποποιημένης Υπεράσπισης. Απλά πιάστηκαν από το Τεκμήριο 14 που κατέθεσε ο εκ των Διευθυντών των εναγόντων - καθ' ων η αίτηση κ. Φιλίππου για να αποδείξει ότι γίνονταν επαφές για εξασφάλιση των οφειλομένων, στο οποίο γινόταν αναφορά για πληρωμή μετρητών για την τοποθέτηση πέτρας. Παρεμπιπτόντως η πέτρα τοποθετήθηκε από Τουρκοκύπριους εργάτες, προς τους οποίους έγινε και η πληρωμή και όχι προς τους ενάγοντες - καθ' ών η αίτηση.
- Περαιτέρω, η αντιφατικότητα των εναγομένων - αιτητών φαίνεται και από την παράγραφο 11 της τροποποιημένης Υπεράσπισής τους όπου ισχυρίζονται ότι με τις Λ.Κ. 3.000 των Διατακτικών, υπήρξε πλήρης εξόφληση και ότι ελήφθησαν υπόψη και οι απαιτήσεις τους για ελαττωματικές ή έλαττον εργασίες και ότι γι' αυτό δεν ήγειραν Ανταπαίτηση. Από πού προκύπτει τώρα η Ανταπαίτηση τη οποία θέλουν να προσθέσουν;
- Αρνούμαι το περιεχόμενο της παραγράφου 12 της της Ένορκης Δήλωσης του κ. XXXXX Μελέκκη, η οποία συνοδεύει την παρούσα Αίτηση και ισχυρίζομαι ότι η εν λόγω Ένορκη Δήλωση δεν αποκαλύπτει επαρκή γεγονότα και ειδικές περιστάσεις που δύνανται να στηρίξουν και να δικαιολογήσουν την αναγκαιότητα της αιτούμενης τροποποίησης σε αυτό το στάδιο.
- Περαιτέρω, είναι ισχυρισμός μου ότι εάν επιτραπεί η αιτούμενη τροποποίηση θα δημιουργηθεί σοβαρό διαδικαστικό θέμα, καθότι η πλευρά των εναγόντων - καθ' ών η αίτηση θα είναι υποχρεωμένη να επανακλητεύσει μάρτυρες.
- Επιπλέον είναι ισχυρισμός μου ότι εάν η αιτούμενη τροποποίηση ήταν εξ αρχής δικογραφημένη και εις γνώση των εναγόντων - καθ' ων η αίτηση και ιδιαίτερα προτού κλείσουν την υπόθεσή τους, θα είχαν την ευκαιρία οι δικοί τους μάρτυρες να τοποθετηθούν και επί των αιτούμενων προς προσθήκη ισχυρισμών των εναγομένων - αιτητών και να επεξηγήσουν ή/και τεκμηριώσουν όλα τα σχετικά στοιχεία, που περιέχονται στα ήδη κατατεθειμένα από αυτούς Τεκμήρια.
- Με την παρούσα Αίτησή τους, οι εναγόμενοι - αιτητές παραβιάζουν το συνταγματικώς κατοχυρωμένο δικαίωμα των εναγόντων - καθ΄ων η αίτηση για διεξαγωγή της δίκης σε εύλογο χρόνο.
- Επιπροσθέτως, τυχόν έγκριση της αιτούμενης τροποποίησης θα έπληττε ανεπανόρθωτα όχι μόνο τα συμφέροντα των εναγόντων καθ' ών η αίτηση, αλλά και της δικαιοσύνης (γενικότερα) τα οποία είναι συνυφασμένα με τη βεβαιότητα των διαδίκων για το αντικείμενο της δίκης το οποίο μεταβάλλεται με την αιτούμενη τροποποίηση, αλλά και την λογική προσδοκία για το χρόνο αποπεράτωσης αυτής.
- Ως ανέφερα και ανωτέρω, με την αιτούμενη τροποποίηση οι εναγόμενοι καθ' ων η αίτηση επιθυμούν να αλλάξουν άρδην τη γραμμή υπεράσπισή τους ενώ παράλληλα δημιουργούν αβεβαιότητα στους ενάγοντες - καθ' ων η αίτηση για το αντικείμενο των επίδικων θεμάτων φέρνοντάς τους προ εκπλήξεως.
- Εν πάση περιπτώσει επαναλαμβάνω τον ισχυρισμό μου ότι η παρούσα Αίτηση είναι καταχρηστική και σκοπό έχει την καθυστέρηση της όλης διαδικασίας.
- Ένεκα των όσων εξέθεσα ανωτέρω, πιστεύω ότι είναι ορθό και δίκαιο και προς το συμφέρον της δικαιοσύνης το Δικαστήριο να απορρίψει την παρούσα Αίτηση με έξοδα εις βάρος των εναγομένων - αιτητών.» Η ακροαματική διαδικασία της αίτησης διεξήχθη στη βάση των πιο πάνω ενόρκων δηλώσεων. ΟΙ ευπαίδευτοι συνήγοροι των δύο πλευρών είχαν την καλοσύνη να ετοιμάσουν αγορεύσεις τις οποίες μου ενεχυρίασαν τόσο γραπτώς όσο και ηλεκτρονικά και σε αυτές επιχειρηματολογούν ο μεν συνήγορος της Αιτήτριας υπέρ της έγκρισης του αιτήματος ο δε συνήγορος της Καθ' ης η αίτηση υπέρ της απόρριψης του αιτήματος με αναφορά σε σχετική νομολογία που υποστηρίζει τις εκατέρωθεν θέσεις. Τις έχω μελετήσει με προσοχή και στη συνέχεια όπου κριθεί αναγκαίο θα παραθέσω αποσπάσματα τους και ασφαλώς θα χρησιμοποιήσω αρχές που αναδύονται από αυτή για να καταλήξω στα δικά μου συμπεράσματα. Η ΝΟΜΙΚΗ ΠΤΥΧΗ ΚΑΙ ΑΝΑΛΥΣΗ: Η αίτηση βασίζεται στη Διαταγή 25 Θεσμός 1 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας η οποία προνοεί τα ακόλουθα: «The Court or a Judge may, at any stage of the proceedings, allow either party to alter or amend his indorsement or pleadings, in such manner and on such terms as may be just, and all such amendments shall be made as may be necessary for the purpose of determining the real questions in controversy, between the parties.» Στην υπόθεση Νικολάου Ιωάννης ν. Ζωής Μιλτιάδους κ.α. υπό την ιδιότητα τους ως διαχειριστές της περιουσίας του αποβιώσαντος Παύλου Κ. Μιλτιάδους,
(2007)1 Α.Α.Δ. 1005 αναφέρθηκαν τα ακόλουθα: «Η εξουσία για έκδοση άδειας για τροποποίηση περιέχεται στην Δ.25 των περί Πολιτικής Δικονομίας Θεσμών, όπου προνοείται ότι, σε οποιοδήποτε στάδιο της διαδικασίας μπορεί να δοθεί η άδεια, ούτως ώστε να γίνουν όλες οι αναγκαίες τροποποιήσεις για να εκδικαστούν όλα τα επίδικα θέματα που εγείρονται μεταξύ των διαδίκων. Το κυρίαρχο στοιχείο στην άσκηση της διακριτικής εξουσίας του δικαστηρίου είναι το συμφέρον της δικαιοσύνης. Κατά την εξέταση του θέματος, το δικαστήριο βασίζεται σε διάφορους παράγοντες, αλλά τελικά ο κρίσιμος παράγων είναι η ανάγκη για προσδιορισμό των επίδικων θεμάτων και η διατύπωση των θέσεων των διαδίκων.» Οι γενικές αρχές που διέπουν το θέμα της τροποποίησης δικογράφων έχουν εκτεθεί στην υπόθεση ΦΟΙΝΙΩΤΗΣ ν. 1. GREENMAR NAVIGATION LTD κ.α.
(1989)1 A.A.Δ. (Ε) 33 22/02/1989, Αγωγή Ναυτοδικείου και αναλύονται από τον Πική Δ. όπως ήταν τότε ως ακολούθως: «1) Η τροποποίηση της δικογραφίας επιτρέπεται σε κάθε στάδιο της διαδικασίας δεδομένου ότι συντρέχουν οι προϋποθέσεις που την καθιστούν απαραίτητη για την αποτελεσματική απονομή της δικαιοσύνης. 2) Στον προσδιορισμό των συμφερόντων της δικαιοσύνης όπως διαγράφονται στην συγκεκριμένη υπόθεση συνεκτιμούνται και οι επιπτώσεις από την τροποποίηση στα δικαιώματα και συμφέροντα του αντιδίκου. Η διεξαγωγή της δίκης μέσα σε εύλογο χρόνο καθιερώνεται από το άρθρο 30.2 του Συντάγματος ως θεμελιώδες δικαίωμα του κάθε διαδίκου. 3) Η τροποποίηση επιτρέπεται κατά κανόνα εφόσον δεν προκαλείται ανεπανόρθωτη ζημιά στον αντίδικο ζημιά άλλη από εκείνη που μπορεί να θεραπευθεί με την έκδοση της κατάλληλης διαταγής ως προς τα έξοδα. Το αποδεικτικό βάρος για την αιτιολόγηση του αιτήματος και της καθυστέρησης στην διατύπωση των θέσεων του αιτητή ποικίλει ανάλογα με το στάδιο κατά το οποίο υποβάλλεται η αίτηση. Όσο μεγαλύτερη είναι η καθυστέρηση ανάλογα επαυξάνει και το βάρος το οποίο πρέπει να αποσείσει ο αιτητής για την έκδοση διατάγματος για την τροποποίηση. 4) Η έναρξη της δίκης δεν δημιουργεί ανυπέρβλητο εμπόδιο στην επιδίωξη της τροποποίησης υπεράσπισης. Στο στάδιο αυτό όμως η διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου ασκείται με φειδώ, λαμβάνοντας υπόψη τον εκτροχιασμό της δίκης από τη προσδιορισθείσα πορεία και τις αναπόφευκτες επιπτώσεις στα δικαιώματα του αντιδίκου. Στην υπόθεση Hipgrave v Case 28 Ch. D. 361 υποδείχθηκε ότι το Δικαστήριο αντιμετωπίζει με διστακτικότητα αιτήσεις για τροποποίηση της δικογραφίας κατά την δίκη.» Στην πρόσφατη απόφαση IKOS CIF LTD ν. MARTIN COWARD κ.α., ECLI:CY:AD:2014:A205, Πολιτικές Εφέσεις Αρ. 137/2013 και 138/2013 ημερ. 20.03.2014, το Ανώτατο Δικαστήριο απέρριψε την έφεση των Εφεσειόντων αναφορικά με την απόφαση του Πρωτόδικου Δικαστηρίου δια της οποίας απορρίφθηκε το αίτημα τους για τροποποίηση της Έκθεσης Απαιτήσεως και όπου το Ανώτατο Δικαστήριο ανέφερε τα ακόλουθα: «Με δεδομένο, λοιπόν, το πραγματικό υπόβαθρο, είναι ξεκάθαρο ότι με τις αιτούμενες τροποποιήσεις επιδιωκόταν η προσθήκη νέας βάσης αγωγής και, ταυτόχρονα, η δημιουργία αγώγιμου δικαιώματος εναντίον των νέων διαδίκων, Εφεσιβλήτων 2-13. Υπό αυτές τις συνθήκες, τυχόν ικανοποίηση του αιτήματος τροποποίησης θα είχε ως αποτέλεσμα τη διαφοροποίηση της αγωγής, κατά τρόπο που θα μετέβαλλε εξολοκλήρου το χαρακτήρα της.» Στην υπόθεση Ταξί Κυριάκος Λτδ ν. Παύλου,
(1995)1 Α.Α.Δ. 560 αναφέρθηκε από το Ανώτατο Δικαστήριο ότι το γεγονός ότι υπάρχει δυνατότητα καταβολής αποζημιώσεων προς τον καθ' ου η αίτηση δεν αποτελεί από μόνο του λόγο για να επιτραπεί η αιτούμενη τροποποίηση, λέχθηκαν συγκεκριμένα τα ακόλουθα: «Όσο φιλελεύθερη και αν δικαιολογείται να είναι η προσέγγιση, το ζήτημα εξακολουθεί να υπόκειται στη διακριτική εξουσία του Δικαστηρίου. Γνώμονας για την άσκηση αυτής της διακριτικής εξουσίας είναι το σύνολο των περιστατικών και η εισήγηση των εφεσειόντων, στην έκταση που τη θέλει να ασκείται μόνο με αναφορά στο επανορθώσιμο των συνεπειών της τροποποίησης, ανεξάρτητα δηλαδή από οτιδήποτε άλλο, δεν μας βρίσκει σύμφωνους. Όταν η αγωγή άχθηκε ενώπιον του πρωτόδικου Δικαστηρίου τις 6 Δεκεμβρίου 1988, υποβλήθηκε αίτημα για αναβολή προς υποβολή αίτησης για τροποποίηση της υπεράσπισης. Το Δικαστήριο ανέβαλε τότε την υπόθεση, παρά την ένσταση του εφεσίβλητου, για να καταχωρισθεί αίτηση για τροποποίηση εντός δυο μηνών. Δεν υποβλήθηκε τέτοια αίτηση ούτε και ήλθε εκ νέου το θέμα στο προσκήνιο μέχρι της 13ης Δεκεμβρίου 1990 όταν, μετά από σειρά εμφανίσεων ενώπιον του Δικαστηρίου, η υπόθεση ορίστηκε ξανά για ακρόαση.» Εξέταση του ζητήματος της καθυστέρησης: Στην υπόθεση Astor Manufacturing & Exporting Co κ.α. ν. A & G Leventis & Company (Nigeria) Ltd κ.α.,
(1993)1 Α.Α.Δ. 726 αναφέρθηκε ότι όσο μεγαλύτερη είναι η καθυστέρηση ανάλογα μεγαλύτερο είναι το βάρος το οποίο πρέπει να αποσεισθεί για να γίνει δεκτή η αίτηση για παροχή θεραπείας και ότι κάθε καθυστέρηση πρέπει να αιτιολογείται. Ήδη έχω παραθέσει το ιστορικό της υπόθεσης, αναγκαίο για την εξέταση αυτού του παράγοντα. Δεν μπορεί κάποιος να αντιτείνει ότι δεν συντρέχει στην παρούσα περίπτωση ο παράγοντας της καθυστέρησης στην προώθηση αίτησης τροποποίησης. Σε σχέση με το ζήτημα της καθυστέρησης από πλευράς των Αιτητών δίδεται εξήγηση στην ένορκη δήλωση του ενόρκως δηλούντος κ. XXXXX Μελέκκη η οποία έχει παρατεθεί πιο πάνω στις σελίδες 8 και 9 (παρ. 9 και 10 της ένορκης δήλωσης του) και δεν κρίνω σκόπιμο να τις επαναλάβω σε αυτό το μέρος. Στην υπόθεση Γραμμές Στρίντζη ν. Επίσημου Παραλήπτη,
(1995)1 Α.Α.Δ. 607 αναφέρθηκαν και τα ακόλουθα μεταξύ άλλων από τον Έντιμο κ. Πική, Δ. όπως ήταν τότε: «Τα γεγονότα τα οποία θεμελιώνουν την τροποποίηση ήταν γνωστά ή, εύλογα, μπορούσαν να εντοπισθούν από τους εναγόμενους από τα πρώτα στάδια της διαδικασίας.» Η Αιτήτρια στην παρούσα περίπτωση είχε τη δυνατότητα σε πολύ προγενέστερο χρόνο, θα έλεγα εξ αρχής, ήδη από της καταχώρησης της Υπεράσπισης της, ακόμα περισσότερο από την καταχώρηση της τροποποιημένης Υπεράσπισης όταν είχε τροποποιηθεί τροποποίηση της Έκθεσης Απαίτησης και θα έπρεπε να είχε με εύλογη επιμέλεια να είχε παραθέσει όσα επιχειρεί τώρα να εισαγάγει στο δικόγραφο της. Ειδικότερα σε σχέση με τους παράγοντες που εισηγείται η πλευρά της Αιτήτριας όπως ληφθούν υπ' όψιν προς δικαιολόγηση της καθυστέρησης, ότι τάχα πρόκειται για υπερχρεώσεις, αριθμητικό λάθος ή η ερμηνεία που δίδεται στο Τεκμ. 14 (ραβασάκι) ή σε κρυφά χρήματα £73.000 για πέτρα ή πότε έγινε η συμφωνία πληρωμής διατακτικών όλα αυτά είχαν τεθεί ήδη κατά τη διάρκεια της παράθεσης της μαρτυρίας της πλευράς της ενάγουσας και είχαν σχολιαστεί από μάρτυρες είτε κατά την κυρίως εξέταση τους είτε και κατά την αντεξέταση τους, επομένως δεν είναι κάτι καινούργιο ή που κατέβαλε την εναγομένη εξ απήνης. Εάν ήθελε προσμετρηθεί απλά και μόνο ο χρόνος που παρήλθε από τότε που προσφέρθηκε η πιο πάνω μαρτυρία - όταν κατέθεταν οι μάρτυρες της ενάγουσας - και πάλι θα έκρινα ότι καθυστερημένα προβάλλεται το παρόν αίτημα. Σε κάθε περίπτωση η μαρτυρία που αφορά τα πιο πάνω ζητήματα θα αξιολογηθεί στο τέλος και από αυτή θα εξαχθούν τα ανάλογα συμπεράσματα. Αν δε η πλευρά της ενάγουσας δεν κατάφερε να αποδείξει τις αξιώσεις της είτε μέρος αυτών και λαμβάνοντας υπόψη και τις παραδοχές που έγιναν προς τούτο από πλευράς της είναι ζήτημα που και πάλι θα τύχει της ανάλογης αξιολόγησης. Σε σχέση με την ημερομηνία συνάντησης που προέκυψε σε σχέση με τα τεκμήρια 7,8, 10, 16 δεν είναι ουσιώδες ζήτημα και προς τούτο συμφωνώ με τη πλευρά της Καθ' ης η αίτηση και ως προς τούτο έχει προσφερθεί αρκούντως ικανοποιητική μαρτυρία και δεν είναι ζήτημα που πλέον αμφισβητείται. Τα όσα ο κ. XXXXX Μελέκκης εξηγεί στην παρ. 10 της ένορκης δήλωσης του για το πώς αντικρίσθηκε η αγωγή της ενάγουσας από πλευράς του και πάλι δεν δικαιολογούν καθόλου το γεγονός ότι αρκέστηκε σε μια γενική υπεράσπιση. Επομένως δεν μπορεί να δικαιολογηθεί η καθυστέρηση με τις αιτιάσεις της πιο πάνω παραγράφου. Όπως και στην πιο πάνω υπόθεση Γραμμές Στρίντζη, έτσι και στην παρούσα υπόθεση, τα γεγονότα τα οποία θεμελιώνουν την τροποποίηση ήταν γνωστά ή εύλογα μπορούσαν να εντοπισθούν από την Αιτήτρια από τα πρώτα στάδια της διαδικασίας της αγωγής και σίγουρα όχι μετά από έξι και πλέον έτη από της καταχώρησης της αγωγής. Εφόσον ασκείτο εύλογη επιμέλεια θα έπρεπε να είχαν συμπεριληφθεί στο δικόγραφο της Υπεράσπισης της εναγομένης και όχι να αφεθεί η υπόθεση να προχωρήσει με την παράθεση του συνόλου σχεδόν της μαρτυρίας. Αυτό το ζήτημα αντιμετωπίστηκε - χωρίς βέβαια τα γεγονότα της να προσομοιάζουν με αυτά της παρούσας - και στην πρόσφατη απόφαση Νίκος Νικολάου v. ΕΚΑ ROCK DESIGNS LTD, Πολ. Έφεση Αρ. 175/2011 ημερ. 22.12.2016 όπου δεν είχε επιτραπεί από το πρωτόδικο Δικαστήριο η τροποποίηση της Υπεράσπισης όταν είχε ζητηθεί και πάλι σε προχωρημένο στάδιο της ακροαματικής διαδικασίας και προς τούτο υπήρξε ξεχωριστός λόγος έφεσης. Έγινε παραπομπή στο σκεπτικό της πρωτόδικης απόφασης σε σχέση με το ζήτημα του ενδεχόμενου να απαιτείται η προσφορά περαιτέρω μαρτυρίας από πλευράς της ενάγουσας όταν αυτή σχεδόν έφτασε στο τέλος της, στην οποία τονίστηκε η περιπλοκή που θα συνεπαγόταν στη διαδικασία και η ανατροπή της πορείας της με περαιτέρω καθυστέρηση και ταλαιπωρία που ακόμα και η επιδίκαση των εξόδων υπέρ των εναγόντων με την έγκριση της θα προκαλούσε ζημιογόνες συνέπειες στην παρουσίαση και απόδειξη της υπόθεσης της πλευράς των εναγόντων, πλήττοντας τη δύναμη της υπόθεσης τους. Η παρούσα Αίτηση καταχωρίστηκε σε πολύ προχωρημένο στάδιο, ήτοι μετά την αποπεράτωση της υπόθεσης της Ενάγουσας / Καθ' ης η αίτηση και μόλις πριν την αντεξέταση του τελευταίου μάρτυρα της Εναγομένης/ Αιτήτριας και εν πάση περιπτώσει αφού παρήλθαν 6 χρόνια από την καταχώριση της αγωγής, 5 χρόνια από την καταχώριση της Υπεράσπισης και 2 χρόνια από την καταχώριση της τροποποιημένης Έκθεσης Απαίτησης. Έχοντας λοιπόν υπ' όψιν την πιο πάνω νομολογία και τους λόγους που δίδονται για να δικαιολογήσουν το χρόνο που υποβάλλεται τώρα η αίτηση, δεν με βρίσκει σύμφωνο η εισήγηση του ευπαίδευτου συνηγόρου της Αιτήτριας και η αιτιολογία που δίδεται από τον κ. XXXXX Μελέκκη στην ένορκη δήλωση του ότι η αίτηση υποβλήθηκε όταν ανέκυψε το ζήτημα κατά την παράθεση της μαρτυρίας ή ότι η τυχόν έγκριση της δεν θα προκαλέσει ανεπανόρθωτη βλάβη στην Καθ' ης η Αίτηση. Γι' αυτά όμως αναφέρθηκα πιο πάνω και με οδηγούν στο συμπέρασμα ότι υπάρχει αδικαιολόγητη καθυστέρηση και εξ αυτού του λόγου θα απέρριπτα την αίτηση. Δεν με βρίσκει όμως σύμφωνο και η αιτιολογική βάση που δίδεται για την αναγκαιότητα της τροποποίησης (παρ. 11 της ένορκης δήλωσης του κ. XXXXX Μελέκκη) για τους ακόλουθους λόγους: (α) Διατείνεται η πλευρά της Αιτήτριας ότι για όλα τα θέματα για τα οποία ζητείται η τροποποίηση ήσαν γνωστά στην Ενάγουσα και δεν θα καταληφθεί εξ απήνης. Το ίδιο όμως ισχύει και για την πλευρά της Εναγομένης η οποία επίσης γνώριζε τα γεγονότα της υπόθεσης όπως μάλιστα ρητά δηλώνει ο κ. XXXXX Μελέκκης στην ένορκη δήλωση του καθώς ήταν ο μόνος που ασχολείτο με τις δοσοληψίες του με την ενάγουσα ως ο μοναδικός διευθυντής της και μάλιστα ότι παρακολουθούσε ανελλιπώς τη δικαστική διαδικασία και άρα γνώριζε τι ισχυρίστηκαν οι μάρτυρες για την πλευρά της ενάγουσας. (β) Το κατά πόσο υπάρχει κίνδυνος αδικίας ή λάθους, ζημιάς είναι ζητήματα που ανάγονται στη καθυστέρηση με την οποία προβάλλεται το αίτημα και για την οποία έχω ήδη αποφαθνεί πιο πάνω αλλά και στην περιπλοκή που θα επέλθει στην εκδίκαση της υπόθεσης όταν ουσιαστικά θα επανανοίξει η ακροαματική διαδικασία της για να ακουσθούν εκ νέου οι μάρτυρες και να εκθέσουν τις θέσεις τους πάνω σε αυτούς τους ισχυρισμούς. Το ζήτημα δεν είναι τόσο απλό όπως το θέτει η πλευρά της Αιτήτριας (μερικές βδομάδες καθυστέρηση και επιδίκαση εξόδων). Επαναλαμβάνω ότι η μαρτυρία που δόθηκε από πλευράς ενάγουσας θα τύχει ανάλογης αξιολόγησης και θα προσμετρήσει ασφαλώς και η αντεξέταση που έγινε στους μάρτυρες της και θα εξαχθούν τα ανάλογα συμπεράσματα. Το κατά πόσο είχαν γίνει πληρωμές σε μετρητά και χωρίς αποδείξεις πότε και για ποιούς λόγους, σύμφωνα με τη μαρτυρία του κ. XXXXX Μελέκκη,, μαρτυρία που επιτράπηκε και παρείσφρησε μετά από ένσταση της πλευράς της ενάγουσας ως μη δικογραφημένου ισχυρισμού, για τους λόγους που εξηγήθηκαν από το Δικαστήριο, είναι ζήτημα το οποίο επίσης θα αξιολογηθεί από το Δικαστήριο και από το οποίο θα εξαχθούν τα ανάλογα συμπεράσματα ακόμα και για την αξιοπιστία του ίδιου μάρτυρα. Σε σχέση ειδικότερα με την προσπάθεια εισαγωγής της Ανταπαίτησης παρατηρώ ότι όσα η πλευρά της Αιτήτριας επιθυμεί να εισαγάγει υπό μορφή ανταπαίτησης θα έπρεπε με εύλογη επιμέλεια να είχαν προβληθεί στο αρχικό της δικόγραφο υπό μορφή υπεράσπισης και αν η μαρτυρία που έχει δοθεί σε σχέση με αυτά τα ζητήματα είναι πράγματι αναμφισβήτητη, όπως διατείνεται η πλευρά της Αιτήτριας, θα τύχει ανάλογης αξιολόγησης όπως οι υπολογισμοί της κας XXXXX Ψωμά που συνεπάγονταν υπερχρεώσεις και αν έγιναν λανθασμένοι υπολογισμοί όπως κατέδειξε αναμφισβήτητη προσφερθείσα μαρτυρία, αυτά επίσης θα αξιολογηθούν μέσα στα πλαίσια της δοθείσας μαρτυρίας και της δικογραφημένης υπεράσπισης περί εξόφλησης εκ μέρους της πλευράς της εναγομένης κάτι που δεν αποκλείει η πλευρά της ενάγουσας στην παρ. 5 της ένορκης δήλωσης του κ. XXXXX Ευαγόρου και θα υπάρξουν ανάλογες μειώσεις στις αξιώσεις της ενάγουσας αν κριθεί ότι αποδεικνύονται οι αξιώσεις της ενάγουσας καθ' οιονδήποτε μέρος τους και κάτω από οποιανδήποτε συμφωνία τους αρχική ή μεταγενέστερη. Στην υπόθεση Γραμμές Στρίντζη ν. Επίσημου Παραλήπτη (ανωτέρω) λέχθηκαν και τα ακόλουθα: «Διαπιστώνω ότι δεν έχει καταδειχθεί βάσιμος λόγος, ο οποίος να δικαιολογεί την τροποποίηση. Αντίθετα, αυτή θα επέφερε μεταβολή του πλαισίου της δίκης και θα επέβαλλε την επανακρόαση της υπόθεσης. Έγκριση του αιτήματος θα έπληττε ανεπανόρθωτα, όχι μόνο τα συμφέροντα των εναγόντων, αλλά και της δικαιοσύνης, συνυφασμένα με τη βεβαιότητα των διαδίκων για το αντικείμενο της δίκης και λογική προσδοκία για το χρόνο αποπεράτωσής της.» Όπως δε αναφέρθηκε και στην υπόθεση Φοινιώτης ν. Greenmar Navigation (πιο πάνω): «Το αποδεικτικό βάρος για τη αιτιολόγηση του αιτήματος και της καθυστέρησης στην διατύπωση των θέσεων του αιτητή ποικίλλει ανάλογα με το στάδιο κατά το οποίο υποβάλλεται η αίτηση. Όσο μεγαλύτερη είναι η καθυστέρηση ανάλογα επαυξάνει και το βάρος το οποίο πρέπει να αποσείσει ο αιτητής για την έκδοση διατάγματος για την τροποποίηση.» Στην ίδια πιο πάνω υπόθεση Φοινιώτης, λέχθηκε επίσης ότι σε αιτήσεις τροποποίησης, το Δικαστήριο όταν προσδιορίζει τα συμφέροντα της Δικαιοσύνης, θα πρέπει να συνεκτιμήσει τις επιπτώσεις της τροποποίησης στα συμφέροντα και δικαιώματα του αντίδικου καθότι η διεξαγωγή της δίκης εντός εύλογου χρόνου καθιερώνεται από το άρθρο 30.2 του Συντάγματος ως θεμελιώδες δικαίωμα του κάθε διαδίκου. Η παραβίαση συνταγματικών δικαιωμάτων αποτελεί ανεπανόρθωτη ζημιά η οποία δεν μπορεί να αποζημιωθεί με την επιδίκαση εξόδων και/ή αποζημιώσεων (βλ. Federal Bank of Lebanon (SAL) v. Ν. Σιακόλα,
(1999)1 Α.Α.Δ. 44, Milouca Motor Trading Ltd. v. Χρύσανθου Κούρτη,
(1997)1 Α.Α.Δ. 941, Λουκαΐδου ν. Γερολέμου,
(2000)1 ΑΑΔ 333 και Παπανικολάου v. Κότσαπα,
(2004)1 ΑΑΔ σελ. 1800). Στην υπόθεση Μουγής ν. Σπανούδη,
(1996)1 Α.Α.Δ. 997 έχουν λεχθεί τα εξής από τον Καλλή, Δ.: «Το δικαίωμα του εφεσείοντα να ακουσθεί - το οποίο επικαλείται - διασφαλίζεται από το άρθρο 30.3 (β) και (γ) του Συντάγματος. Ωστόσο αυτό το δικαίωμα πρέπει να συμβαδίζει με το δικαίωμα της ακρόασης μέσα σε εύλογο χρόνο. Έχει δε νομολογηθεί ότι η απονομή της δικαιοσύνης μέσα σε εύλογο χρόνο, η οποία διασφαλίζεται από το άρθρο 30.2 του Συντάγματος, συνιστά θεμελιώδες δικαίωμα του ανθρώπου και συγχρόνως εχέγγυο για τη διασφάλιση της λειτουργικότητας της δικαστικής εξουσίας (Αρέστη ν. Ηλία
(1991)1 Α.Α.Δ. 984, 988).» Στην υπόθεση Χρίστου ν. Αζά,
(1992)1 Α.Α.Δ. 704, αναφέρθηκε ότι αίτηση τροποποίησης δικογράφου θα πρέπει να απορριφθεί όταν η τροποποίηση δυνατό να επιφέρει βλάβη στον αντίδικο και δεν υπάρχει αμφιβολία ότι εάν εγκρινόταν η παρούσα αίτηση αναπόφευκτη θα είναι η βλάβη την οποία θα υποστεί η Ενάγουσα η οποία κρίνω ότι δεν μπορεί να καλυφθεί από οποιανδήποτε διαταγή ως προς τα έξοδα. Θα είναι αναπόφευκτος ο εκτροχιασμός της υπόθεσης αν ήθελε εγκριθεί το αίτημα, και ως προς τούτο έχει δίκαιο η πλευρά της Καθ' ης η αίτηση να το επισημαίνει στην αγόρευση των συνηγόρων της, κάτι που αντίκειται στα συνταγματικά κατοχυρωμένα δικαιώματα της Καθ' ης η αίτηση για εκδίκαση της υπόθεσης της εντός εύλογου χρόνου. Με όσα προσπάθησα να εξηγήσω πιο πάνω αναπόφευκτα καταλήγω στο συμπέρασμα ότι η αίτηση των Αιτητών υποβλήθηκε καθυστερημένα, τα γεγονότα της υπόθεσης και η μαρτυρία που δόθηκε και είναι ενώπιον του Δικαστηρίου δεν με βρίσκουν σύμφωνο ότι δικαιολογούν το αίτημα. Η τυχόν έγκριση της θα οδηγήσει ουσιαστικά σε επανακρόαση της υπόθεσης όταν αυτή βρίσκεται στο τελικό της στάδιο μετά από έξι και πλέον χρόνια από την καταχώρηση της και επομένως θα εκτροχιαστεί η ακροαματική της διαδικασία κατά παράβαση των δικαιωμάτων της Ενάγουσας/ Καθ' ης η αίτηση (βλ. Jamal Y. Khan κ.ά. v. Δημοκρατίας του Πακιστάν και Γενικού Εισαγγελέα
(2011)1 ΑΑΔ 1211 και Kallice Holdings Co Ltd v. MTR (Overs.) Metals Ltd (Αρ. 1)
(1996)1 ΑΑΔ 162). . Αυτά χωρίς να παραγνωρίζω και σχετική νομολογία στην οποία εύστοχα και με επιμέλεια με παρέπεμψαν οι ευπαίδευτοι συνήγοροι της Αιτήτριας, η κάθε μια εκ των οποίων ασφαλώς κρίθηκε στη βάση των δικών της γεγονότων, όπως μεταξύ άλλων: (α) Την υπόθεση Αρακελιάν ν. Ταμείου Προνοίας της Marfin Λαϊκής Τράπεζας (ECLI:CY:AD:2016:A87, Πολ. Έφεση 51/2012) ημερ. 11.02.2016 όπου το Ανώτατο Δικαστήριο συνόψισε τις νομικές αρχές αναφέροντας τα ακόλουθα: «Οι αρχές που διέπουν το θέμα δεν είναι τίποτε άλλο από εργαλεία προς υποβοήθηση του Δικαστηρίου για να ασκήσει ορθά τη διακριτική του ευχέρεια. Κατά κανόνα παρέχεται άδεια για τροποποίηση εκτός αν το Δικαστήριο καταλήξει ότι ο Αιτητής ενεργεί κακόπιστα ή ότι με την τροποποίηση, αν επιτραπεί, θα επηρεαστεί η αντίδικη πλευρά σε τέτοιο βαθμό ώστε να μην είναι δυνατή η αποζημίωση της με την καταβολή εξόδων. Άδεια για τροποποίηση μπορεί να δοθεί σε οποιοδήποτε στάδιο της δίκης ώστε όλα τα επίδικα ζητήματα μεταξύ των διαδίκων για το ίδιο θέμα να εκδικαστούν σε μια διαδικασία. Με βάση τη λεγόμενη σύγχρονη τάξη της νομολογίας, επιτρέπονται τροποποιήσεις ακόμη και όταν η τροποποίηση είναι αποτέλεσμα αμέλειας ή καθυστέρησης, νοουμένου ότι δεν θα προκληθεί αδικία η οποία να μην μπορεί να αποζημιωθεί με έξοδα. Τελικά με την πάροδο των χρόνων η προσέγγιση της νομολογίας στο θέμα της τροποποίησης έγινε αρκετά φιλελεύθερη ώστε να εξυπηρετείται το συμφέρον της δικαιοσύνης με βάση το σύνολο των περιστατικών της κάθε υπόθεσης. Οι πιο πάνω αρχές προκύπτουν, μεταξύ άλλων, από τις αποφάσεις Courtis a.o. v. Iasonides
(1970)1 CLR 180, Χριστοδούλου ν. Χριστοδούλου κ.α.
(1991)1 ΑΑΔ 934, Φοινιώτης ν. Greenmar Navigation Ltd κ.α.
(1989)1Ε ΑΑΔ 33, Ταξί Κυριάκος Λτδ ν. Παύλου
(1995)1 ΑΑΔ 560.» (β) Την υπόθεση Χριστοδούλου ν. Χριστοδούλου κ.α.
(1991)1 ΑΑΔ 934 στην οποία λέχθηκαν τα εξής: «Αναμφίβολα η σύγχρονη τάση, όπως βγαίνει από τη σχετική νομολογία, είναι τα Δικαστήρια να επιτρέπουν τροποποιήσεις στις κατάλληλες υποθέσεις ακόμη και όταν μια τέτοια τροποποίηση είναι αποτέλεσμα αμέλειας ή καθυστέρησης νοουμένου βέβαια ότι δεν θα προκληθεί αδικία στην άλλη πλευρά που δεν θα μπορούσε να αποζημιωθεί με χρήμα.» ΚΑΤΑΛΗΞΗ: Ασκώντας τη διακριτική μου ευχέρεια απορρίπτω την αίτηση με έξοδα υπέρ της Ενάγουσας/ Καθ' ης η αίτηση και εναντίον της Εναγομένης/ Αιτήτριας, όπως αυτά θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο στο τέλος της διαδικασίας της αγωγής οπότε και θα είναι πληρωτέα. (Υπογρ.)................... Χρήστος Γ. Φιλίππου, Α.Ε.Δ. ΠΙΣΤΟ ΑΝΤΙΓΡΑΦΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΗΤΗΣ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο