ΧΡΙΣΤΟΦΗ κ.α. ν. ΜΗΛΟΣ κ.α., Αρ. Αγωγής: 9/15, 16/4/2019

(1985)1 C.L.R. 548) νοουμένου ότι ικανοποιούνται ορισμένες προϋποθέσεις, σύνοψη των οποίων δίδει η υπόθεση Χ''Οικονόμου ν. Ελληνικής Τράπεζας Λτδ

(1992)1 Α.Α.Δ. 949, από την οποία και το απόσπασμα που ακολουθεί: «Οι αρχές που διέπουν την προκαταρκτική εκδίκαση νομικών σημείων που εγείρονται στις έγγραφες προτάσεις, έχουν νομολογηθεί. (Βλ. μεταξύ άλλων, Costas Mavromoustaki v. Iacovos N. Yeroudes as Executor of the Will of the deceased Spyros Michaelides

(1965)1 CLR 176, Maroulla Athanassi Michaelides (Wife of Aristotelis Gregoriades) v. Pinelopi HjiMichael Diakou

(1986)1 CLR 392, Michael v. United Sea Transport

(1981)1 CLR 322.) Οι αρχές αυτές που καθορίζουν τα πλαίσια της άσκησης της διακριτικής ευχέρειας του Δικαστηρίου, μπορούν να συνοψισθούν ως ακολούθως: Η σχετική αίτηση πρέπει να καθορίζει το συγκεκριμένο νομικό σημείο που εγείρεται και να καταχωρείται κατά το χρόνο που κλείνουν οι έγγραφες προτάσεις ή πολύ σύντομα αργότερα. Κανονικά η προκαταρκτική εκδίκαση θα πρέπει να ζητείται στην Αίτηση για Οδηγίες (Summons for Directions). Η έκδοση τέτοιας διαταγής γίνεται κατά κανόνα, όταν το Δικαστήριο κρίνει ότι το κρινόμενο νομικό σημείο εγείρει σοβαρό νομικό θέμα, το οποίο αν αποφασιστεί υπέρ του αιτητή, αποφασίζεται η όλη υπόθεση, ή ένα ουσιώδες θέμα της αγωγής. Μια τέτοια διαταγή θα πρέπει να εκδίδεται με φειδώ και σε εξαιρετικά απλές και καθαρές περιπτώσεις και όχι στις περιπτώσεις εκείνες που τα εγειρόμενα θέματα, λόγω της ασάφειας των γεγονότων ή του νόμου, θα πρέπει να αποφασιστούν κατά την ακρόαση. Ακόμα, η διαταγή αυτή δεν εκδίδεται όταν υπάρχουν αμφισβητούμενα γεγονότα.» Στην υπό κρίση περίπτωση, οι Εναγόμενοι (στο εξής οι Αιτητές) ζητούν την προεκδίκαση των παραγράφων 2, 3, 4, 5 και 6 της Έκθεσης Υπεράσπισης τους, οι οποίες έχουν ως ακολούθως: «

1. Οι Εναγόμενοι 1, 2 και 3 εγείρουν προδικαστική ένσταση και ισχυρίζονται ότι οι Ενάγοντες 2 έως 6 ουδέν αγώγιμο δικαίωμα έχουν εναντίον τους οι Εναγόμενοι καθώς ουδέποτε έκαναν την παραμικρή αναφορά και/ή σχόλιο και/ή δημοσίευση οτιδήποτε σε σχέση με τους Ενάγοντες 2 έως
3. Περαιτέρω, οι Εναγόμενοι 1 και 3 ισχυρίζονται ότι οι καταθέσεις τους σε αστυνομικές και/ή ανακριτικές αρχές τόσο στην Κύπρο και/ή στην Ελλάδα είναι απόλυτες και/ή υπό επιφύλαξη προνομιούχες και άπτονται ζητημάτων δημοσίου συμφέροντος που ως νομοταγείς και ενεργοί πολίτες είχαν την ηθική υποχρέωση να φέρουν εις γνώση των διωκτικών αρχών.
4. Περαιτέρω και/ή επιπρόσθετα και/ή άνευ βλάβης των ανωτέρω οι Εναγόμενοι ισχυρίζονται ότι τα δημοσιεύματα αποτελούν έντιμα σχόλια για σκοπούς δημοσίου συμφέροντος λόγω εμπλοκής του Ενάγοντα αρ. 1 με τον ασφαλιστικό τομέα και/ή οι ενέργειες του επηρεάζουν μεγάλο αριθμό ασφαλιζομένων.
5. Περαιτέρω και/ή επιπρόσθετα και/ή άνευ βλάβης των ανωτέρω οι Εναγόμενοι 1, 2 και 3 ισχυρίζονται ότι τα πιθανά αγώγιμα δικαιώματα των Εναγόντων 1 έως 6 σε σχέση με πράξεις και/ή ενέργειες των Εναγομένων 1 έως 3 έχουν παραγραφεί πριν την καταχώρηση της παρούσας αγωγής.
6. Οι Εναγόμενοι εγείρουν προδικαστική ένσταση και ισχυρίζονται ότι η αγωγή είναι νομικώς απαράδεκτη σε σχέση με τις δικονομικές αρχές που εφαρμόζονται σε τέτοιες αγωγές, καθώς τα ισχυριζόμενα δυσφημιστικά δημοσιεύματα δεν αναφέρονται αυτολεξεί, (verbatim).» Όπως διατείνονται οι Αιτητές στην ένορκη δήλωση του XXXXX Φλουρέντζου, Αιτητή 3, ημερομηνίας 23.10.18 που υποστηρίζει την Αίτηση τους, οι Ενάγοντες (στο εξής οι Καθ' ων η αίτηση) στην Έκθεση Απαίτησης τους αναφέρονται σε δημοσιεύματα τα οποία αφορούν το 2011 και τα οποία κατ' ισχυρισμό τους, αποτελούν γραπτή δυσφήμιση και/ή λίβελλο εκ μέρους των Αιτητών και οδήγησαν σε κακόβουλη ποινική δίωξη του Καθ' ου η αίτηση 1 και κράτηση του στα κρατητήρια το έτος
7. Ενόψει του ότι τα δημοσιεύματα και η άσκηση της ποινικής δίωξης εναντίον του Καθ' ου η αίτηση 1 έγιναν περί τα τέλη του 2011, ενώ η παρούσα αγωγή καταχωρίστηκε στις 7.1.15, δηλαδή μετά την παρέλευση των 3 χρόνων που προβλέπει το άρθρο 68 του Περί Αστικών Αδικημάτων Νόμου, τίθεται θέμα παραγραφής των αγώγιμων δικαιωμάτων των Καθ' ων η αίτηση. Περαιτέρω, ισχυρίζεται ανυπαρξία αγώγιμου δικαιώματος των Καθ' ων η αίτηση 2 - 6, διότι οι Αιτητές ουδέποτε έκαναν την παραμικρή αναφορά και/ή σχόλιο και/ή δημοσίευση σε σχέση με τους Καθ' ων η αίτηση 2 -
8. Γι' αυτό και στην Έκθεση Απαίτησης δεν γίνεται αναφορά ούτε από τον Καθ' ου η αίτηση 1, σε δημοσιεύματα που αφορούν τους Καθ' ων η αίτηση 2 - 6 από τους Αιτητές. Συνεπώς δεν υφίσταται αγώγιμο δικαίωμα από τους Καθ' ων η αίτηση 2 - 6 εναντίον των Αιτητών. Σ' ό,τι αφορά τις καταθέσεις σε Αστυνομικές και/ή ανακριτικές αρχές στην Κύπρο και Ελλάδα, οι οποίες είναι απόλυτες και/ή υπό επιφύλαξη προνομιούχες και άπτονται ζητημάτων δημοσίου συμφέροντος, αναφέρει ότι οι Αιτητές, ως νομοταγείς και ενεργοί πολίτες είχαν ηθική υποχρέωση να φέρουν σε γνώση των διωκτικών αρχών όσα γνώριζαν. Επιπρόσθετα, ο Καθ' ου η αίτηση 1 είχε εμπλοκή στον ασφαλιστικό τομέα και οι ενέργειες του επηρέαζαν μεγάλο αριθμό ασφαλιζόμενων. Τα όποια δημοσιεύματα έγιναν για τον Καθ' ου η αίτηση 1 αποκλειστικά και μόνο, αποτελούν έντιμα σχόλια για σκοπούς δημόσιου συμφέροντος. Τέλος, ισχυρίζεται ότι η αγωγή είναι νομικά απαράδεκτη σε σχέση με τις δικονομικές αρχές που εφαρμόζονται σε τέτοιες αγωγές, εφόσον τα ισχυριζόμενα δυσφημιστικά δημοσιεύματα δεν αναφέρονται αυτολεξεί. Τα πιο πάνω προδικαστικά σημεία είναι καθοριστικά για την πορεία της υπόθεσης, αφορούν αμιγώς νομικά σημεία και σε περίπτωση που εκδικαστούν πριν από την ουσία της Αγωγής, είναι ικανά να οδηγήσουν σε απόρριψη της, εφόσον αν γίνουν αποδεκτά από το Δικαστήριο, δεν θα γεννάται αγώγιμο δικαίωμα εναντίον των Αιτητών. Η Αίτηση προσέκρουσε σε ένσταση των Καθ' ων η αίτηση, η οποία υποστηρίζεται από ένορκη δήλωση του XXXXX Χριστοφή, Καθ' ου η αίτηση 1, ημερομηνίας 25.1.19 και με την οποία εγείρονται οι ακόλουθοι λόγοι ένστασης:
9. Η νομική βάση της Αίτησης είναι λανθασμένη, ελλιπής και δεν δικαιολογεί τις αιτούμενες θεραπείες.
10. Η Αίτηση είναι πρόωρη διότι δεν υπάρχει συναίνεση ως προς τα γεγονότα και/ή παραδεκτά γεγονότα, απαραίτητα κάτω από τη Δ.
12. Η Αίτηση αποτελεί κατάχρηση της διαδικασίας, είναι καταπιεστική, ενοχλητική, έγινε για αλλότριους σκοπούς και ειδικότερα για να καθυστερήσει την εκδίκαση της αγωγής.
13. Οι ισχυρισμοί των Αιτητών, δεν αποτελούν ικανοποιητικούς λόγους για την έκδοση του αιτούμενου Διατάγματος και δεν μπορούν να εκδικασθούν προδικαστικά, διότι άπτονται της ουσίας της υπόθεσης και προς τούτο θα πρέπει να εκτεθούν γεγονότα και να ακουστεί μαρτυρία.
14. Η Αίτηση στοχεύει να αποστερήσει τους Καθ' ων η αίτηση από το δικαίωμα τους να προωθήσουν την υπόθεση τους στο Δικαστήριο, να προβάλουν τις θέσεις τους και να καλέσουν μαρτυρία στα πλαίσια κανονικής εκδίκασης της υπόθεσης και αν γίνει αποδεκτή θα αποστερήσει από τους Καθ' ων η αίτηση την ευκαιρία να ακουστούν και να διεκδικήσουν τα δικαιώματα τους.
15. Το Δικαστήριο δεν είναι σε θέση στο στάδιο αυτό να αποφασίσει προδικαστικά επί των εγερθέντων σημείων χωρίς να ακουστεί μαρτυρία και τα θέματα αυτά θα πρέπει να αποφασιστούν στα πλαίσια κανονικής εκδίκασης της υπόθεσης. Ο Καθ' ου η αίτηση 1 ισχυρίζεται στην ένορκη δήλωση του ότι δεν υπάρχει παραγραφή διότι τα 3 χρόνια δεν είχαν παρέλθει όταν η παρούσα αγωγή καταχωρίστηκε στο Δικαστήριο στις 7.1.
16. Συγκεκριμένα ισχυρίζεται ότι ο ίδιος, στα πλαίσια διερεύνησης από την Αστυνομία πιθανής διάπραξης ποινικών αδικημάτων, τέθηκε υπό κράτηση για την περίοδο 24.11.11 - 9.12.
17. Μετά τη διερεύνηση, η Εισαγγελία καταχώρισε την Ποινική Υπόθεση 41515/11 στο Επαρχιακό Δικαστήριο Λευκωσίας και η πρώτη δικάσιμος ορίστηκε στις 9.2.12 (τεκμήριο 1), κατά την οποία εμφανίστηκε και δήλωσε «μη παραδοχή». Οι καταγγελίες των Αιτητών περιήλθαν σε γνώση των Καθ' ων η αίτηση μετά τις 9.2.12 και συνεπώς το αγώγιμο δικαίωμα των Καθ' ων η αίτηση υφίστατο στις 7.1.15 που καταχωρίστηκε η παρούσα αγωγή. Περαιτέρω, ισχυρίζεται ότι η ισχυριζόμενη ανυπαρξία αγώγιμου δικαιώματος των Καθ' ων η αίτηση 2 - 6 δεν καλύπτεται από τη νομική βάση της αίτησης, εφόσον εκλείπει η Δ.27 Θ 3 που παρέχει δικαιοδοσία στο Δικαστήριο να εξετάσει τέτοιο ζήτημα. Επιπρόσθετα, τα όσα αναφέρουν οι Αιτητές περί ανυπαρξίας αγώγιμου δικαιώματος των Καθ' ων η αίτηση 2 - 6, άπτονται της ουσίας της υπόθεσης και προς τούτο θα πρέπει να εκτεθούν γεγονότα και να ακουστεί μαρτυρία. Οι ειδικές ζημιές που έχουν υποστεί οι Καθ' ων η αίτηση 2 - 6 είναι άμεσα συνυφασμένες με τις καταγγελίες που οι Αιτητές κακόβουλα και ψευδώς προέβαλαν στις Αστυνομικές αρχές, πράγμα που επιβεβαιώθηκε με τη διακοπή της ποινικής δίωξης από την Κατηγορούσα Αρχή τον Μάιο
18. Οι Καθ' ων η αίτηση αμφισβητούν τη θέση των Αιτητών ότι οι καταθέσεις στις Αστυνομικές αρχές είναι απόλυτες και/ή υπό επιφύλαξη προνομιούχες. Προς τούτο απαιτείται να ακουστεί μαρτυρία, που άπτεται θεμάτων ουσίας της υπόθεσης. Οι ευπαίδευτοι συνήγοροι των διαδίκων προώθησαν τις εκατέρωθεν θέσεις τους, σε εμπεριστατωμένες γραπτές αγορεύσεις. Όπως αναφέρθηκε πιο πάνω, είναι νομολογημένο ότι η διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου, σε τέτοιας φύσεως αιτήσεις, δεν θα πρέπει να ασκείται σε περιπτώσεις που τα εγειρόμενα θέματα, λόγω της ασάφειας των γεγονότων, θα πρέπει να αποφασιστούν κατά την ακρόαση, ως και όταν υπάρχουν αμφισβητούμενα γεγονότα. Στην προκειμένη περίπτωση, αποτελεί θέση των Αιτητών ότι το αγώγιμο δικαίωμα των Καθ' ων η αίτηση έχει παραγραφεί και το ζήτημα αυτό θα πρέπει να αποφασιστεί από το Δικαστήριο προδικαστικά, εφόσον αποδοχή του αιτούμενου Διατάγματος, με βάση τα στοιχεία που παρατέθηκαν ενώπιον του Δικαστηρίου θα οδηγήσουν σε απόρριψη της αγωγής. Η θέση αυτή δεν με βρίσκει σύμφωνη. Τούτο γιατί, σε σχέση με το εν λόγω ζήτημα της παραγραφής, οι θέσεις των δυο πλευρών διίστανται και ενώπιον του Δικαστηρίου δεν υπάρχουν παραδεκτά και αδιαμφισβήτητα γεγονότα. Ειδικότερα, οι Αιτητές ισχυρίζονται ότι από το έτος 2011, κατά το οποίο έγιναν τα δημοσιεύματα που κατ' ισχυρισμό των Καθ' ων η αίτηση αποτελούν γραπτή δυσφήμιση και/ή λίβελλο από τους Αιτητές, ως και κακόβουλη ποινική δίωξη του Καθ' ου η αίτηση 1 και κράτηση του στα αστυνομικά κρατητήρια, μέχρι την καταχώριση της παρούσας αγωγής στις 7.1.15, είχαν ήδη παρέλθει τα 3 χρόνια που προβλέπει το άρθρο 68 του Περί Αστικών Αδικημάτων Νόμου, Κεφ.
19. Αντίθετα οι Καθ' ων η αίτηση, ισχυρίζονται ότι έλαβαν γνώση των καταγγελιών που έγιναν εκ μέρους των Αιτητών, μετά τις 9.2.12, ημερομηνία κατά την οποία ο Καθ' ου η αίτηση 1 εμφανίστηκε για πρώτη φορά ενώπιον του Δικαστηρίου στα πλαίσια της Ποινικής Υπόθεσης 41515/11 (τεκμήριο 1), απάντησε μη παραδοχή και ζητήθηκε μέσω των δικηγόρων του η λήψη των καταθέσεων. Συνεπώς, ισχυρίζονται ότι το αγώγιμο δικαίωμα των Καθ' ων η αίτηση, υφίστατο στις 7.1.
20. Ενόψει του ότι υπάρχει διάσταση θέσεων ως προς τα γεγονότα, με βάση τα οποία το Δικαστήριο θα πρέπει να αποφασίσει κατά πόσο στις 7.1.15, υπήρχε το αγώγιμο δικαίωμα των Καθ' ων η αίτηση, ή κατά πόσο αυτό είχε παραγραφεί, καταλήγω ότι το εγερθέν θέμα, θα πρέπει να αποφασιστεί κατά την ακρόαση της αγωγής και αφού προσκομισθεί μαρτυρία σε σχέση με αυτό, εφόσον τίθεται θέμα ως προς τον χρόνο που οι Καθ' ων η αίτηση έλαβαν γνώση περί των καταγγελιών εκ μέρους των Αιτητών. Σ' ό,τι αφορά την προδικαστική ένσταση των Αιτητών που αφορά την ισχυριζόμενη ανυπαρξία αγώγιμου δικαιώματος των Καθ' ων η αίτηση 2 - 6 διότι οι Αιτητές δεν έκαναν καμιά αναφορά ή σχόλιο ή δημοσίευση σε σχέση με αυτούς, συμφωνώ με την ευπαίδευτη συνήγορο των Καθ' ων η αίτηση ότι στη νομική βάση της Αίτησης δεν περιλαμβάνεται η Δ.27 Θ 3 η οποία παρέχει στο Δικαστήριο την εξουσία να εξετάσει ζήτημα ανυπαρξίας αγώγιμου δικαιώματος και/ή μη αποκάλυψης καλής βάσης αγωγής προκειμένου να διαγράψει το δικόγραφο της (βλ. Φλουρέντζου ν Cashrove Betting Ltd κ.ά

(2007)1 ΑΑΔ 393 και Ashot Egiazaryan κ.ά v Denoro Investments Ltd

(2013)1 ΑΑΔ 409). Εν πάση περιπτώσει, από μια απλή ανάγνωση της Έκθεσης Απαίτησης, προκύπτει ότι οι Καθ' ων η αίτηση αναφέρονται σε λεπτομέρειες ζημιών που αφορούν τους Καθ' ων η αίτηση 2 - 6, συνεπεία των ισχυριζόμενων κακόπιστων ενεργειών των Αιτητών, τις οποίες αυτοί αρνούνται με την Έκθεση Υπεράσπισης τους. Συνεπώς, το κατά πόσο οι Καθ' ων η αίτηση 2 - 6 έχουν αγώγιμο δικαίωμα εναντίον των Αιτητών, ως και κατά πόσο υπέστηκαν τις ζημιές που επικαλούνται συνεπεία κακόπιστων ενεργειών των Αιτητών, αποτελεί ζήτημα που μόνο μετά από ακροαματική διαδικασία μπορεί να αποφασιστεί από το Δικαστήριο και αφού προσκομισθεί σχετική μαρτυρία. Η κατάληξη του Δικαστηρίου είναι η ίδια και σε σχέση με την εισήγηση των Αιτητών ότι οι Καθ' ων η αίτηση δεν μπορούν να αξιώνουν αποζημιώσεις για δυσφήμιση από έγγραφα όπως οι καταθέσεις σε Αστυνομικές και ανακριτικές αρχές στην Κύπρο και στην Ελλάδα, εφόσον αυτές είναι απόλυτες και/ή υπό επιφύλαξη προνομιούχες και άπτονται ζητημάτων δημοσίου συμφέροντος. Τούτο γιατί προκειμένου να αποφασισθεί το θέμα αυτό, θα πρέπει το Δικαστήριο να έχει ενώπιον του τις εν λόγω καταθέσεις, ώστε να είναι σε θέση να αποφασίσει αρχικά κατά πόσο αυτές συνιστούν πράγματι δυσφήμιση για τους Καθ' ων η αίτηση, αν είναι απόλυτες και/ή υπό επιφύλαξη προνομιούχες, ως και κατά πόσο αυτοί δικαιούνται ή όχι σε αποζημιώσεις. Συνεπώς και αυτό το ζήτημα μόνο μετά από ακροαματική διαδικασία και προσκόμιση μαρτυρίας μπορεί να αποφασιστεί. Η κατάληξη του Δικαστηρίου είναι η ίδια και σε σχέση με την εισήγηση των Αιτητών ότι τα όποια δημοσιεύματα ήθελε αποδεικτούν ότι έγιναν για τον Καθ' ου η αίτηση 1, αποτελούν έντιμα σχόλια για σκοπούς δημοσίου συμφέροντος. Αναμφίβολα, πρόκειται για ζήτημα που μόνο μετά από ακροαματική διαδικασία μπορεί να αποφασιστεί και εφόσον παρουσιαστούν ενώπιον του Δικαστηρίου τα σχετικά δημοσιεύματα. Τέλος, η θέση των Αιτητών ότι η αγωγή είναι νομικά απαράδεκτη διότι τα ισχυριζόμενα δυσφημιστικά δημοσιεύματα δεν αναφέρονται αυτολεξεί στην Έκθεση Απαίτησης τους, δεν μπορεί, κατά την άποψη μου να αποτελέσει αντικείμενο εξέτασης από το Δικαστήριο προδικαστικά. Τούτο γιατί αφορά τον τρόπο δικογράφησης της Έκθεσης Απαίτησης και οποιαδήποτε τυχόν παρατυπία παρουσιάζεται σ' αυτήν, μπορεί να αποφασιστεί από το Δικαστήριο στα πλαίσια της κατάλληλης διαδικασίας με βάση τους Περί Πολιτικής Δικονομίας Διαδικαστικούς Κανονισμούς ή ακόμα και κατά την ακροαματική διαδικασία, κατά την προσκόμιση σχετικής μαρτυρίας ενώπιον του Δικαστηρίου. Για όλα τα πιο πάνω κρίνω ότι οι προδικαστικές ενστάσεις των Αιτητών δεν μπορούν να εκδικαστούν προδικαστικά, αλλά θα πρέπει να ακουστούν και αποφασιστούν από το Δικαστήριο κατά την ακρόαση της αγωγής, στη βάση της προφορικής μαρτυρίας που θα προσκομισθεί και των σχετικών εγγράφων που θα κατατεθούν. Η κατάληξη αυτή του Δικαστηρίου κρίνει και την τύχη της Αίτησης που δεν είναι άλλη παρά η απόρριψη της. Η Αίτηση απορρίπτεται με έξοδα προς όφελος των Καθ' ων η αίτηση και σε βάρος των Αιτητών, τα οποία όπως θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή, θα είναι πληρωτέα στο τέλος της δίκης. (Υπ.) ...................................... Στ. Χατζηγιάννη, Π.Ε.Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής /ΓΑ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο