Αντωνιάδης ν. Κωνσταντίνου, Αρ. Αγωγής 1686/2012, 9/7/2019

(1991)1 Α.Α.Δ 24. Το Δικαστήριο δεν δύναται να προχωρήσει να επιλύσει θέματα, τα οποία δεν αποτέλεσαν μέρος της δικογραφίας. Σχετική είναι η απόφαση Latifundia Properties Ltd ν. Ανδρέα Μιχαήλ Ψάκη

(2003)1 ΑΑΔ

1. Ο Ενάγοντας ισχυρίστηκε στην Έκθεση Απαίτησής του, ότι δυνάμει ενοικιαστηρίου εγγράφου, ημερομηνίας 18.6.2010, ενοικίασε την οικία του επί της οδού XXXXX 27 στη Λευκωσία, στην Εναγόμενη, για περίοδο τεσσάρων ετών. Η επίδικη οικία εκμισθώθηκε έναντι του συμφωνηθέντος μηνιαίου ενοικίου των € 1050.00, πληρωτέου την 1ην ημέρα εκάστου μηνός, για τα πρώτα δυο έτη. Μετά τα δύο πρώτα έτη ενοικίασης το ενοίκιο θα ανερχόταν στο ποσό των € 1134.00 μηνιαίως. Ήταν ρητός όρος της εν λόγω συμφωνίας ότι παράλειψη πληρωμής ενοικίου, πέραν των 15 ημερών, έδιδε το δικαίωμα στον Ενάγοντα να τερματίσει τη σύμβαση ενοικίασης. Η Εναγόμενη κατά παράβαση των συμφωνηθέντων καθυστερούσε την πληρωμή των ενοικίων για τους μήνες Ιανουάριο, Φεβρουάριο και Μάρτιο του
2. Παράλληλα καθυστερεί την πληρωμή μέρους του ενοικίου του Δεκεμβρίου του
3. Ο Ενάγοντας μέσω επιστολής του δικηγόρου του, ημερομηνίας 16.2.2012, τερμάτισε την επίδικη συμφωνία. Η Εναγόμενη στην Υπεράσπιση & Ανταπαίτησή της δέχθηκε ότι ο Ενάγοντας είναι ιδιοκτήτης του επίδικου υποστατικού. Επίσης, δέχθηκε ότι συνομολογήθηκε η επίδικη σύμβαση ενοικίασης με το ισχυριζόμενο από τον Ενάγοντα μηνιαίο ενοίκιο. Παράλληλα, δέχθηκε ότι καθυστέρηση πληρωμής εκάστου μηναίου ενοικίου για περίοδο 15 ημερών έδιδε δικαίωμα τερματισμού της ενοικίασης. Ισχυρίστηκε, όμως, ότι η επιδιόρθωση οποιασδήποτε φθοράς ή κακοτεχνίας εντός του ενοικιαζόμενου υποστατικού βαρύνει τον ιδιοκτήτη. Ισχυρίστηκε, επιπλέον, ότι από την έναρξη της ενοικίασης η επίδικη οικία παρουσίαζε σωρεία κακοτεχνιών παραθέτοντας λεπτομέρειες αυτών. Παραδέχθηκε ότι δεν κατέβαλε τα ενοίκια των μηνών Ιανουαρίου, Φεβρουαρίου και Μαρτίου του 2012, τα οποία κατακρατεί έναντι των εξόδων που υποβάλλεται για την επιδιόρθωση των προβλημάτων που καταγράφει στην Υπεράσπισή της. Ισχυρίστηκε δε ότι συμφώνησε με τον Ενάγοντα να κατακρατήσει τα πιο πάνω ποσά για επιδιόρθωση των προβλημάτων που παρουσιάζονταν. Αρνήθηκε ότι η επίδικη σύμβαση ενοικίασης τερματίστηκε και ότι η επιστολή, ημερομηνίας 16.2.2012, την οποία έλαβε δεν συνιστά νομότυπο τερματισμό της σύμβασης. Η Ενάγουσα Ανταπαιτητικώς αξίωσε γενικές αποζημιώσεις για τα έξοδα, τα οποία υπέστη ή θα υποστεί προς επιδιόρθωση των εμφανιζόμενων προβλημάτων. Στην Απάντησή του ο Ενάγοντας αρνήθηκε τις λεπτομέρειες των κατ' ισχυρισμόν προβλημάτων που παρουσιάζονταν στην επίδικη οικία. Ισχυρίστηκε επίσης ότι η επιστολή, ημερομηνίας 16.2.2012, συνιστά τερματισμό της επίδικης σύμβασης ενοικίασης. Τέλος αρνήθηκε ότι η Εναγομένη δικαιούται στις αξιούμενες με την Ανταπαίτηση θεραπείες. Σημειώνεται ότι κατά τη δικάσιμο, ημερομηνίας 20.3.2019 η Ανταπαίτηση της Εναγομένης αποσύρθηκε. Παραδεκτά γεγονότα Αποτελεί θεμελιακή αρχή ότι στην πολιτική δίκη, απόδειξη μπορεί να προκύψει μέσω παραδοχής γεγονότων. Σχετικές επί του προκειμένου είναι οι αποφάσεις Χρίστου ν. Khoreva

(2002)1(A) Α.Α.Δ. 45 και Παπαμιλτιάδους ν. Ιωάννου

(2007)1 Α.Α.Δ.

1. Μία εκ των περιπτώσεων όπου μπορεί να προκύψει παραδοχή γεγονότων είναι διά της παραδοχής γεγονότων μέσω των δικογράφων. Σχετικά παραπέμπω στο σύγγραμμα Tο Δίκαιο της Απόδειξης των Τ. Ηλιάδη & Ν.Σάντη σελ.
2. Στην υπό κρίση υπόθεση προκύπτει μέσα από τα δικόγραφα ότι ο Ενάγοντας είναι ιδιοκτήτης της επίδικης οικίας. Η επίδικη οικία ενοικιάστηκε στην Εναγόμενη δυνάμει ενοικιαστηρίου εγγράφου, ημερομηνίας 18.6.2010, για περίοδο τεσσάρων ετών. Το συμφωνηθέν ενοίκιο ήταν € 1050.00 πληρωτέο την 1η ημέρα εκάστου μηνός, για τα πρώτα δυο έτη ενοικίασης. Ακολούθως το μηνιαίο συμφωνηθέν ενοικίο θα ανερχόταν στο ποσό των € 1134.00 μηνιαίως. Παράλειψη πληρωμής οποιουδήποτε ενοικίου, για περίοδο πέραν των 15 ημερών, γεννούσε το δικαίωμα στον Ενάγοντα για τερματισμό της σύμβασης ενοικίασης. Η Εναγόμενη δεν κατέβαλε τα ενοίκια για του μήνες Ιανουάριο, Φεβρουάριο και Μάρτιο του
3. Έχοντας υπόψη τα πιο πάνω θα προχωρήσω με συνοπτική παράθεση της μαρτυρίας, η οποία σχετίζεται με τα αμφισβητούμενα γεγονότα. Μαρτυρία Για την πλευρά του Ενάγοντα έδωσε μαρτυρία η XXXXX Πετρώνδα ως ΜΕ
4. Η κυρίως εξέταση της ΜΕ1 έγινε μέσω γραπτής δήλωσης. Στην κυρίως εξέτασή της η ΜΕ1 κατέθεσε ως Τεκμήριο 1, το επίδικο ενοικιαστήριο έγγραφο. Κατέθεσε ως Τεκμήριο 2 επιστολή, ημερομηνίας 16.2.2012, μαζί με σχετική ένορκη δήλωση επίδοσης. Αναφορικά με τους ισχυρισμούς της Εναγομένης περί προβλημάτων στην επίδικη οικία σημείωσε ότι η επίδικη οικία ήταν καινούργια. Επιπλέον, ανέφερε ότι δεν υπήρχε πρόβλημα με τη κεντρική θέρμανση, ενώ το πρόβλημα υγρασίας που παρουσιάστηκε οφείλεται στο ότι η Εναγόμενη είχε τις πόρτες και τα παράθυρα κλειστά. Ακολούθως απέρριψε όλες τις αιτιάσεις της Εναγομένης περί προβλημάτων στην επίδικη οικία. Τέλος δήλωσε ότι παρέλαβε την επίδικη οικία στις 24.10.2012 σε απαράδεκτη κατάσταση. Επιπλέον κατά την κυρίως εξέταση της μάρτυρος κατατέθηκαν ως Τεκμήρια 3(α) και (β) αντίγραφα των πρακτικών του Δικαστηρίου , ημερομηνίας 12.10.2012 και 24.10.2012 αντίστοιχα. Επίσης κατατέθηκε ως Τεκμήριο 4 λογαριασμού Υδατοπρομήθειας, ημερομηνίας 6.11.
5. Επιπρόσθετα κατατέθηκαν ως Τεκμήρια 5 (α) και (β) λογαριασμοί ΑΗΚ, ημερομηνίας 19.10.2012 και 9.11.2012 αντίστοιχα. Κατά την αντεξέτασή της δέχθηκε ότι ήταν το πρόσωπο, το οποίο υπέγραψε το επίδικο ενοικιαστήριο έγγραφο. Αναγνώρισε, επίσης, επιστολή των δικηγόρων της Εναγομένης, ημερομηνίας 15.3.
6. Η εν λόγω επιστολή κατατέθηκε ως Τεκμήριο
7. Σε ερώτηση εάν υπήρχαν τα προβλήματα που καταγράφονται στην επιστολή Τεκμήριο 6, απάντησε ότι η επίδικη οικία, όταν ενοικιάστηκε ήταν καινούργια και δεν παρουσίαζε οποιοδήποτε πρόβλημα. Συμφώνησε, όμως, ότι οποιαδήποτε προβλήματα τυχόν παρουσιάζονταν ήταν ευθύνη του ιδιοκτήτη να τα επιδιορθώσει. Δήλωσε, επιπλέον, ότι τα όποια προβλήματα υπήρχαν, ήταν μικροπροβλήματα και δεν υπήρξαν ποτέ τα προβλήματα που ισχυρίζεται η Εναγομένη. Σε ερώτηση εάν συμφωνήθηκε να διοριστεί από κοινού μηχανολόγος για να ετοιμάσει έκθεση ως προς τα κατ΄ ισχυρισμόν προβλήματα, απάντησε ότι η θέρμανση ελέγχθηκε από ειδικό και ήταν εντάξει. Ως προς τα προβλήματα υγρασίας στο μπάνιο, δήλωσε ότι αυτά οφείλονται στο ότι η Εναγομένη άφηνε το σπίτι κλειστό. Αρνήθηκε τις υποβολές ότι υπήρχε πρόβλημα υγρασίας στην κουζίνα ή στο καθιστικό. Επιπλέον αρνήθηκε ότι υπήρχε πρόβλημα με το πιεστικό του νερού. Επιπρόσθετα, αρνήθηκε τη θέση ότι το νερό του ντεμποζίτου ήταν ακάθαρτο και το ότι η κατάσταση των εξωτερικών φώτων ήταν ελλιπής. Περαιτέρω, δήλωσε ότι δεν υπεβλήθη οποιαδήποτε πρόταση από την Εναγομένη για μη πληρωμή των ενοικίων Ιανουαρίου, Φεβρουαρίου και Μαρτίου του
8. Ακολούθως αρνήθηκε την υποβολή ότι υπεβλήθη τέτοια πρόταση. Σε υποβολή ότι ο λόγος που η Εναγομένη δεν πλήρωσε τα ενοίκια των μηνών Ιανουαρίου, Φεβρουαρίου και Μαρτίου του 2012, ήταν τα προβλήματα που καταγράφονται στο Τεκμήριο 6, απάντησε ότι τα κατ' ισχυρισμόν προβλήματα δεν υπήρχαν. Μετά το περάς της μαρτυρίας για την Ενάγουσα, τη σκυτάλη της μαρτυρίας πήρε η Εναγόμενη. Μοναδική μάρτυρας για την Εναγόμενη ήταν η ίδια, ως ΜΥ
9. Κατά την κυρίως εξέτασή της δήλωσε ότι ήταν η πρώτη ενοικιαστής της επίδικης οικίας. Αρχικά αντιμετώπιζε μικροπροβλήματα. Σημείωσε, όμως, ότι τα πιο σημαντικά ήταν τα προβλήματα με το ρεύμα και το πετρέλαιο , τα οποία είχαν ως αποτέλεσμα να πληρώνει υψηλούς λογαριασμούς ρεύματος. Κατέθεσε σχετικά ως Τεκμήριο 7 (α) και 7(β) λογαριασμούς της ΑΗΚ για την περίοδο κατανάλωσης από τις 10.10.2012 μέχρι τις 9.11.2012 και από τις 20.8.2012 μέχρι τις 19.10.2012 αντίστοιχα. Δήλωσε, επίσης, ότι υπάλληλος της ΑΗΚ επισκέφθηκε την επίδικη οικία και την ενημέρωσε ότι έπρεπε να μετακινηθεί ο μετρητής δυτικά, ώστε να μην τον κτυπά ο ήλιος. Ανέφερε ακολούθως ότι κάθε τρεις με τέσσερις εβδομάδες ανεφοδίαζε το ντεπόζιτο του πετρελαίου με πετρέλαιο αξία €600- €
10. Επιπλέον ισχυρίστηκε ότι υπήρχε πρόβλημα διαρροής νερού. Κατέθεσε σχετικά ως Τεκμήριο 8, λογαριασμό Υδατοπρομήθειας για τη περίοδο που κατ΄ ισχυρισμόν παρατηρήθηκε διαρροή. Ισχυρίστηκε, επιπλέον, ότι απέστειλε επιστολές μέσω του δικηγόρου της με τις οποίες ενημέρωνε για τα σχετικά προβλήματα. Κατέθεσε έτσι ως Τεκμήριο 9 επιστολή, ημερομηνίας 20.4.2011, και ως Τεκμήριο 10 επιστολή, ημερομηνίας 15.3.
11. Σε ερώτηση εάν συμφώνησε κάτι με τον ιδιοκτήτη αναφορικά με τα προβλήματα που ανέφερε, απάντησε ότι ο ιδιοκτήτης απλά έφερε διαφορετικό μηχανολόγο να κοιτάξει το θέμα της θέρμανσης. Σε ερώτηση να απαντήσει ποίος ήταν ο λόγος που σταμάτησε να πληρώνει ενοίκια, ανέφερε ότι σταμάτησε να πληρώνει τα ενοίκια, επειδή την κορόιδευαν ότι θα επιδιορθώσουν τα προβλήματα και επειδή της είπαν ψέματα ότι θα έβαζαν μετρητή. Κατά την αντεξέτασή της ερωτηθείσα σε σχέση με τα τεκμήρια 7(α) και 7(β) δέχθηκε ότι αυτά παρουσιάζουν καθυστερήσεις. Επί του Τεκμήριο 7(α) δέχθηκε ότι αυτό καταγραφεί € 1.700 ως καθυστερημένα, ενώ για το Τεκμήριο 7(β) δέχθηκε ότι παρουσιάζει € 500 καθυστερημένα. Δέχθηκε, επίσης, ότι είχε αναμμένο το κλιματιστικό 24 ώρες το 24 ώρο. Αρνήθηκε, την υποβολή ότι κατά τον χρόνο που παραδόθηκε η επίδικη κατοικία ήταν γεμάτη υγρασία. Ερωτηθείσα εάν έλαβε επιστολή τερματισμού, απάντησε ότι κάποια σύμβαση δεν μπορεί να τερμαστισθεί μονομερώς. Δέχθηκε, όμως, ότι τα ενοίκια που καταγραφεί η επιστολή Τεκμήριο 2 δεν τα εξόφλησε. Σε ερώτηση να εξηγήσει γιατί δεν πλήρωνε τα ενοίκια, απάντησε ότι δεν πλήρωνε ενοίκια γιατί ζήτησε αποζημιώσεις για τις ζημίες που υπέστη από το αυξημένο κόστος της ΑΗΚ και του πετρελαίου θέρμανσης. Εισηγήσεις των Διαδίκων Μετά το πέρας της ακροαματικής διαδικασίας οι ευπαίδευτοι συνήγοροι των διαδίκων με εμπεριστατωμένες αγορεύσεις ανέπτυξαν την επιχειρηματολογία τους. Ο κ. Πισιάρας εισηγήθηκε ότι η ΜΕ1 πρέπει να κριθεί ως αναξιόπιστη μάρτυρας σε αντίθεση με την Εναγομένη, η οποία πρέπει να κριθεί ως αξιόπιστη. Εισηγήθηκε τέλος ότι η υπό κρίση αγωγή πρέπει να απορριφθεί. Στον αντίποδα, ο κ. Παπαντωνίου εισηγήθηκε ότι η ύπαρξη συμβατικής σχέσης και η παράλειψη καταβολής ενοικίων είναι παραδεκτά και το μόνο που απομένει να εξεταστεί είναι το κατά πόσο ευσταθούν οι αιτιάσεις της Εναγομένης στην Υπεράσπισή της. Εισηγήθηκε τέλος ότι ο Ενάγοντας κατάφερε να αποδείξει την απαίτησή του. Αξιολόγηση Μαρτυρίας. Τονίζεται ότι η αξιολόγηση της μαρτυρίας γίνεται κατά κύριο λόγο στη βάση της μαρτυρίας που σχετίζεται με τα επίδικα θέματα. Σχετικές είναι οι αποφάσεις Τσιαττές ν. Solomonides (Cartridges Industries) Ltd

(2009)1 A.A.Δ. 974 και Mirza Feiz Hasan v. Μιχάλη Ανδρέου, ECLI:CY:AD:2015:A803, Π.Ε 2/2011, ημερομηνίας 2.12.2015. Στη βάση των πιο πάνω, έχω παρακολουθήσει τους μάρτυρες στη ζωντανή ατμόσφαιρα της δίκης, έχοντας την ευκαιρία να παρακολουθήσω τις αντιδράσεις τους, φυσικές ή αφύσικες, τον τρόπο που απαντούν, τη νευρικότητα ή την επιφυλακτικότητά τους, ή την ιδιοσυγκρασία που εκδήλωναν, παράγοντες που, σύμφωνα με τη νομολογία, ενέχουν ιδιαίτερη σπουδαιότητα κατά την αξιολόγηση της μαρτυρίας. Σχετική είναι η απόφαση C & A Pelecanos Associates Ltd v. Ανδρέα Πελεκάνου

(1999)1 Α.Α.Δ. 1273. Δεν παραγνωρίζω βέβαια ότι τα πιο πάνω στοιχεία μπορούν να προσδώσουν θετικότητα στη μαρτυρία ενός μάρτυρα, αλλά δεν μπορούν να αποτελέσουν τον αποκλειστικό λόγο για την αποδοχή της μαρτυρίας του. Σχετικά παραπέμπω στην απόφαση Νικολάου Νίκος ν. Aντώνη Παπαϊωάνου

(2011)1 Α.Α.Δ. 1797. Προσεγγίζω, συνεπώς, το καθήκον αξιολόγησης της μαρτυρίας ενός μάρτυρα με γνώμονα το περιεχόμενο, την ποιότητα, την πειστικότητα, αλλά και τη σύγκρισή της με την υπόλοιπη μαρτυρία. Σχετική είναι η απόφαση Ομήρου v. Δημοκρατίας

(2001)2 Α.Α.Δ. 506. Περαιτέρω, όπου είναι δυνατό, η μαρτυρία εκάστου μάρτυρα συσχετίζεται, αντιπαραβάλλεται και διερευνάται με την αντικειμενική υπόσταση των εκατέρωθεν θέσεων. Σχετική είναι η απόφαση Στυλιανίδης ν. Χατζηπιέρα

(1992)1 Α.Α.Δ 1056 και η πρόσφατη απόφαση Κυριακίδης ν. Τράπεζα Πειραιώς ECLI:CY:AD:2018:A179, Πολ. Έφεση 185/2012, ημερομηνίας 19.4.2018. Έχω επίσης κατά νου την αρχή ότι μάρτυρας μπορεί να γίνει πιστευτός μερικώς ή ολικώς, ενώ δεν θεωρείται επιλήψιμη η επιλεκτική αποδοχή μέρους της μαρτυρίας ενός μάρτυρα. Σχετικές είναι οι αποφάσεις Kadis v. Nicolaou

(1986)1 C.L.R 212, 216 και Χρίστου ν. Khoreva (ανωτέρω). Επιπρόσθετα, στην υπόθεση Χριστοφίνης ν. Φραντζή ECLI:CY:AD:2017:A202, Πολ. Έφεση 328/11, ημερομηνίας 31.5.2017, υποδείχθηκε ότι το περιεχόμενο της μαρτυρίας εκάστου μάρτυρα υπόκειται στη βάσανο της λογικής και της ανθρώπινης πείρας. Διευκρινίζω, επίσης, ότι οι υποβολές των συνηγόρων από μόνες τους δεν έχουν καμιά αποδεικτική αξία και αν δεν προσαχθεί αργότερα αντίστοιχη μαρτυρία παραμένουν απλά μετέωροι ισχυρισμοί. Σχετική είναι η απόφαση Ησαϊας Ιωαννίδης ν. Αστυνομίας

(2012)2 Α.Α.Δ. 640. Παράλληλα τονίζεται ότι έκαστος μάρτυρας θα πρέπει να αντεξετάζεται επί όλων των αμφισβητούμενων γεγονότων. Σχετική, ως προς τις συνέπειες παράλειψης αντεξέτασης είναι η απόφαση Frederickou Schools Co Ltd κ.α. ν. Acuac Inc

(2002)1 Α.Α.Δ. 1527 , όπου λέχθηκαν τα ακόλουθα: «Yπάρχουν ωστόσο δύο κανόνες πρακτικής, που έχουν εμπεδωθεί προ πολλού στα δικαστήρια μας, οι οποίοι πρέπει απαρέγκλιτα να τηρούνται. Ο πρώτος είναι ότι ο μάρτυρας πρέπει να αντεξετασθεί επί όλων των ουσιαστικών γεγονότων τα οποία αμφισβητούνται. Διαφορετικά το δικαστήριο θεωρεί - και το εκλαμβάνει - ότι η μαρτυρία του δεν αμφισβητήθηκε. Ο δεύτερος είναι ότι, κατά την αντεξέταση, τίθεται στο μάρτυρα η υπόθεση που θα στηθεί από τον αντίδικο. Τέτοια αντεξέταση είναι προϋπόθεση για να κληθεί μαρτυρία που αντικρούει το μάρτυρα». Σχετική, επίσης, είναι η πρόσφατη απόφαση Πιριλίδη ν. Δήμου Λεμεσού, ECLI:CY:AD:2017:B454, Ποιν. Έφ. Αρ. 331/2015, ημερομηνίας 11.12.

1. Με γνώμονα τα πιο πάνω προχωρώ με την αξιολόγηση της σχετικής μαρτυρίας. Αξιολόγηση μαρτυρίας ΜΕ
2. Η μαρτυρία της ΜΕ1 ήταν σαφής και πειστική. Η θέση της ότι η Εναγομένη αποχώρησε από το επίδικο στις 24.10.2012, πέραν του ότι δεν έχει αμφισβητηθεί συνάδει και με το περιεχόμενο του φακέλου του Δικαστηρίου. Επιπλέον, η θέση της ότι η Εναγομένη δεν κατέβαλε €100 για τον μήνα Δεκέμβριο του 2011 ούτε έχει αμφισβητηθεί ούτε αντικρούεται από αντίθετη μαρτυρία. Παράλληλα, η θέση της ότι η Εναγομένη δεν κατέβαλε οποιοδήποτε ποσό ενοικίου για την περίοδο από τον Απρίλιο του 2012 μέχρι και τον Οκτώβριο του 2012 που παρέδωσε την κατοχή της επίδικης οικίας αποτελεί παραδεκτό γεγονός. Περαιτέρω η θέση της ότι ουδέποτε υπεβλήθηκε πρόταση για μη καταβολή των ενοικίων Ιανουαρίου, Φεβρουαρίου και Μαρτίου του 2012, δεν αντικρούεται από αντίθετη μαρτυρία, αφού η Εναγομένη δεν προώθησε τέτοια εκδοχή στη μαρτυρία της. Συνεπώς αποδέχομαι τη μαρτυρία της ΜΕ1 για σκοπούς εξαγωγής ευρημάτων. Αξιολόγηση μαρτυρίας ΜΥ1 Η μαρτυρία της ΜΥ1 χαρακτηρίζεται από υπερβολές και στερείται πειστικότητας. Η ΜΥ1 προσπάθησε να προώθησε την εκδοχή ότι κατέβαλλε, κατά την διάρκεια της ενοικιάσης, μεγάλα ποσά σε λογαριασμούς ΑΗΚ λόγω προβλημάτων της επίδικης οικίας. Έθεσε τον σχετικό ισχυρισμό στη βάση ότι αναγκαζόταν να πληρώνει φουσκωμένους λογαριασμούς ανά διμηνία. Προς επίρρωση της πιο πάνω θέσης της κατέθεσε τα Τεκμήρια 7 α και β , λογαριασμούς ΑΗΚ. Όμως, κατά την αντεξέτασή της διεφάνη ότι οι εν λόγω λογαριασμοί σε μεγάλο βαθμό αφορούσαν καθυστερημένες πληρωμές. Έτσι ο ισχυρισμός της δεν μπορεί να υποστηριχτεί από τα τεκμήρια που η ίδια κατάθεσε. Επιπλέον η προσπάθεια της να παρουσιάσει μια εικόνα, η οποία δεν επιβεβαιώνεται, αλλά αντικρούεται από τα ίδια τα τεκμήρια που κατέθεσε δεικνύει τη διάθεσή της να εξυπηρετήσει την ευνοϊκή για τη ίδια εκδοχή, παρά να πει στο Δικαστήριο την αλήθεια. Παράλληλα, οι υπόλοιποι της ισχυρισμοί περί προβλημάτων στην επίδικη οικία έχουν τεθεί με τρόπο αόριστο και δεν έχουν επεξηγηθεί επαρκώς. Οι σχετικές αναφορές της μάρτυρος, παρέμειναν αόριστες αναφορές χωρίς αποδεικτική αξία, αφού δεν έχουν δοθεί οποιεσδήποτε λεπτομέρειες που να επιτρέπουν στο Δικαστήριο να τις αξιολογήσει. Επιπλέον, στην απουσία μαρτυρίας ως προς το ύψος των ζημιών που ισχυρίζεται ότι υπέστη, από τα κατ' ισχυρισμόν προβλήματα που παρουσίαζε η επίδικη οικία, δεν μπορεί να αξιολογηθεί η λογικότητα της θέσης της περί αποκοπής του ποσού τριών ενοικίων έναντι των κατ΄ ισχυρισμόν ζημιών. Συνεπώς, η συγκεκριμένη θέση της, όπως τέθηκε, δεν παρέχει τα αναγκαία δεδομένα για να κριθεί και ως εκ τούτου δεν μπορεί να γίνει δεκτή. Επιπλέον η θέση της ότι η πλευρά του Ενάγοντα της υποσχέθηκε ότι θα μετακινήσει τον μετρητή της ΑΗΚ ή ότι δεσμεύθηκε να επιδιορθώσει τα κατ' ισχυρισμόν προβλήματα δεν είχε τεθεί στην ΜΕ1 κατά την αντεξέταση, ώστε να να τοποθετηθεί. Σχετική ως προς την παράλειψη αντεξέτασης είναι η απόφαση Frederickou Schools (ανωτέρω). Συνεπώς, οι πιο πάνω θέσεις της ΜΥ1 δεν μπορούν να γίνουν δεκτές. Υπό το φως των πιο πάνω κρίνω ότι δεν μπορώ να βασιστώ στη μαρτυρία της ΜΥ1 για σκοπούς συναγωγής ευρημάτων. Ευρήματα Στη βάση των δικογραφημένων ισχυρισμών και της πιο πάνω αξιολόγησης, προχωρώ στη διατύπωση ευρημάτων ως προς τα πρωτογενή γεγονότα της υπόθεσης. Ο Ενάγοντας είναι ιδιοκτήτης της επίδικης οικίας. Η επίδικη οικία ενοικιάστηκε στην Εναγόμενη δυνάμει ενοικιαστηρίου εγγράφου, ημερομηνίας 18.6.2010, για περίοδο τεσσάρων ετών. Το συμφωνηθέν ενοίκιο ήταν € 1050.00 πληρωτέο την 1η ημέρα εκάστου μηνός, για τα πρώτα δυο έτη ενοικίασης. Παράλειψη πληρωμής οποιουδήποτε ενοικίου, για περίοδο πέραν των 15 ημερών, γεννούσε το δικαίωμα στον Ενάγοντα για τερματισμό της σύμβασης ενοικίασης. Η Εναγόμενη δεν κατέβαλε τα ενοίκια για τους μήνες Ιανουάριο, Φεβρουάριο και Μάρτιο του
3. Επιπρόσθετα, η Εναγομένη δεν κατέβαλε μέρος του ενοικίου του μηνός Δεκέμβριου του 2011, εξ €
4. Περαιτέρω, η Εναγόμενη παρέλειψε να καταβάλει οποιοδήποτε ποσό ενοικίου για την περίοδο από τον Απρίλη του 2012 μέχρι τον Οκτώβριο του 2012, οπόταν και παρέδωσε την κατοχή της επίδικης οικίας. Συγκεκριμένα η κατοχή της επίδικης οικίας παραδόθηκε στις 24.10.2012 Η πλευρά του Ενάγοντα απέστειλε επιστολή, ημερομηνίας 16.2.
5. Η πλευρά της Εναγομένης μέσω επιστολής των δικηγόρων της, ημερομηνίας 15.3.2012, ισχυρίστηκε ότι η επίδικη οικία παρουσίαζε προβλήματα. Νομική Πτυχή Όπως έχει κριθεί στην απόφαση Πούρικος ν. Σάββα κ.ά.

(1991)1 ΑΑΔ 507, η βασική υποχρέωση κάθε ενάγοντα είναι να αποδείξει με αξιόπιστη μαρτυρία τα βασικά γεγονότα πάνω στα οποία επέλεξε να βασίσει την απαίτησή του, με τη μορφή που ο ίδιος τα καθόρισε στα δικόγραφά του. Το επίπεδο απόδειξης των ισχυρισμών του εκάστοτε ενάγοντα βρίσκεται στο επίπεδο του ισοζυγίου των πιθανοτήτων. Η έννοια του ισοζυγίου των πιθανοτήτων έχει ερμηνευθεί νομολογιακά σε πολλές υποθέσεις. Σχετική είναι η απόφαση Μαρσέλ ν. Λαϊκής

(2001)1 Α.Α.Δ. 1858, όπου με αναφορά στις σχετικές αυθεντίες επί του θέματος, κρίθηκε ότι το κριτήριο είναι κατά πόσο ο διάδικος που φέρει το βάρος της απόδειξης ικανοποίησε το Δικαστήριο, με επαρκή αποδεικτικά στοιχεία, ότι η θέση ή η εκδοχή του είναι πιο πιθανή παρά όχι (is more probable than not). Σχετικές επί του προκειμένου είναι οι αποφάσεις Στυλιανίδης ν. Χατζηπιέρα

(1992)1 Α.Α.Δ. 1056, Baloise Insurance Co Ltd v. Κατωμονιάτη κ.ά

(2008)1 Α.Α.Δ. 1275 και Tekinder Pal κ.ά ν. Δημοκρατίας

(2010)2 Α.Α.Δ. 551. Ταυτόχρονα, όπως έχει νομολογηθεί στην υπόθεση Αθανασίου κ.ά ν. Κουνούνη

(1997)1 Α.Α.Δ. 614 , μόνο αξιόπιστη μαρτυρία μπορεί να βαρύνει την πλάστιγγα των πιθανοτήτων. Παράλληλα, όπως έχει υποδειχθεί στην απόφαση Κύπρος Ξενοφώντος ν. Κ.Ν Zoo Bar Restaurant Ltd Π.Ε 477/11 ημερομηνίας 15.12.2016, το Δικαστήριο δεν επιτρέπεται να πιθανολογεί σε επίπεδο εικασιών, ως προς τα γεγονότα της υπόθεσης. Συνεπώς, το Δικαστήριο θα κρίνει το κατά πόσο εκάτερος των διαδίκων πέτυχε να αποσείσει το αποδεικτικό βάρος που τον βαρύνει, μόνο με βάση τη μαρτυρία που έχει δεχθεί ως αξιόπιστη. Ο τερματισμός της επίδικης συμφωνίας ενοικίασης. Αποτελεί καλά θεμελιωμένη αρχή ότι κάποια σύμβαση μέχρι τον τερματισμό της αποτελεί την πηγή δικαιωμάτων και υποχρεώσεων για τους συμβαλλόμενους. Σχετικά παραπέμπω στην απόφαση A.N. Stasis Estates Co. Ltd v. George Evans Edwards κ.ά

(1995)1 A.A.Δ.

1. Συνεπώς, αναδύεται η ανάγκη να κριθεί το κατά πόσο η επίδικη σύμβαση έχει τερματισθεί. Η πλευρά του Ενάγοντα υποστήριξε ότι η επίδικη σύμβαση έχει τερματισθεί μέσω της επιστολής, Τεκμήριο
2. Στην υπόθεση Μιχαήλ Χαρίκλεια Κύπρου ν. Βαβέλ Μπουτίκ Λτδ,

(2007)1 Α.Α.Δ. 241, λέχθηκαν τα ακόλουθα ως προς το αναγκαίο περιεχόμενο της ειδοποίησης τερματισμού : «Σύμφωνα με τις αυθεντίες, δεν απαιτείται η ειδοποίηση τερματισμού να έχει συγκεκριμένη μορφή, αλλά απλώς να είναι σαφής και να καθορίζει τον τερματισμό της υφιστάμενης ενοικίασης σε συγκεκριμένο χρόνο. (Gardner v. Ingram [1886-90] All E.R. 258, Glykys v. Ioannides (1959-60) 2 C.L.R. 220). Τέτοια ειδοποίηση τερματισμού μπορεί να είναι είτε προφορική είτε γραπτή.» Στην υπό κρίση υπόθεση μέσα από το Τεκμήριο 2 δεν προκύπτει ότι καθορίζεται σαφώς και σε συγκεκριμένο χρόνο ο τερματισμός της ενοικίασης και ως εκ τούτου το Τεκμήριο 2 δεν μπορεί να συνιστά τερματισμό της σύμβασης. Παράλληλα, στην υπόθεση Καταφυγιώτης ν. Χρυσοστομής

(1997)1 Α.Α.Δ. 1746, κρίθηκε, όμως, ότι υπό προϋποθέσεις η καταχώρηση της αγωγής μπορεί να συνιστά τερματισμό της σύμβασης. Στην υπό κρίση υπόθεση είναι παραδεκτό γεγονός ότι η Εναγομένη παρέλειψε να καταβάλει πλήρως τα ενοίκια για του μήνες Ιανουάριο, Φεβρουάριο και Μάρτιο του 2012, καθώς και μέρος του ενοικίου του μηνός Δεκεμβρίου του

1. Η πιο πάνω παράλειψη συνιστά παράβαση της σύμβασης ενοικίασης. Η υπό εξέταση αγωγή καταχωρήθηκε τον Μάρτιο του
2. Με την υπό κρίση ο Ενάγοντας με την υπό εξέταση αγωγή ζήτησε μεταξύ άλλων την έκδοση διατάγματος παράδοσης κενής και ελεύθερης της κατοχής της επίδικης οικίας, και αποζημιώσεις για όσο χρόνο παραμένει η Εναγόμενη εντός της επίδικης οικίας για την περίοδο μετά την καταχώρηση της αγωγής μέχρι την παράδοση κενής και ελεύθερης της κατοχής αυτής. Τα πιο πάνω αιτητικά, δεν συμβιβάζονται με τη συνέχιση της ενοικίασης. Συνεπώς, υπό τις περιστάσεις της παρούσας η καταχώρηση της αγωγής συνιστά τερματισμό της επίδικης σύμβασης. Συνακόλουθα, προκύπτει ότι από την επίδοση της αγωγής στις 21.3.2012 η επίδικη σύμβαση τερματίσθηκε. Η αξίωση για οφειλόμενα ενοίκια πριν τον τερματισμό. Στην υπόθεση Παντζιαρή ν. Aquarian Container Lines Ltd και άλλου

(1999)1(Α) Α.Α.Δ. 582 και Νικόλαος Αντωνίου ν. The Cyprus Popular Bank Ltd

(1994)1 ΑΑΔ

1. Υπό το φως των πιο πάνω προκύπτει ότι ο Ενάγοντας κατάφερε να αποδείξει την αξίωσή του για καθυστερημένα ενοίκια ύψους €3.
2. Η αξίωση για ενδιάμεσα οφέλη Αξίωση για καταβολή ενδιάμεσων οφελών εγείρεται όταν, αφού τερματιστεί ή λήξει η σύμβαση ενοικίασης, ο ενοικιαστής παραμένει κάτοχος του ενοικιαζόμενου υποστατικού. Σε τέτοια περίπτωση ο ιδιοκτήτης δικαιούται να αποζημιωθεί για την περίοδο που παρανόμως ο ενοικιαστής κατείχε ή επενέβαινε επί της ενοικιαζομένης οικίας. Σημειώνεται ότι με τον τερματισμό της σύμβασης η διατήρηση της κατοχής από τον ενοικιαστή, καθιστά αυτόν παράνομο επεμβασία και ο ιδιοκτήτης μπορεί να αξιώσει αποζημιώσεις για ενδιάμεσα οφέλη. Σχετικά παραπέμπω στο σύγγραμμα Bullen & Leake and Jacob's Precedents of Pleadings, 12η έκδοση, σελ. 592, όπου καταγράφονται τα ακόλουθα σχετικά : «Relief claimed. As soon as a tenant's interest is legally determined, his holding becomes wrongful, and is in law a trespass for which damages in respect of mesne profits may be recovered. The expression "mesne profits" is only another term for damages for trespass arising from the particular relationship of landlord and tenant (Bramwell v. Bramwell

(1942)1 K.B. 370).» Περαιτέρω, στο σύγγραμμα WOODFALL Landlord & Tenant Factbook - κεφάλαιο 8A - Landlord's remedies - αναφέρονται τα ακόλουθα σχετικά με τις θεραπείες του ιδιοκτήτη σε παρόμοιας φύσης περιπτώσεις αλλά και το μέτρο της αποζημίωσης : «If a tenant remains in possession following expiry of a legal right to do so, the landlord is entitled to mesne profits, i.e. a sum of money for use and occupation to cover the relevant period of unlawful occupation or trespass. Normally the sum awarded for mesne profits is based on the open market rental value of the property, but there are exceptions depending on the facts of each case. If the value of the benefit received by the unlawful occupier is greater than the market value, the landlord can generally elect to claim the value of that benefit.» Από τα πιο πάνω προκύπτει σαφώς η νομική αρχή που επιτρέπει στον ιδιοκτήτη να αξιώσει και να λάβει αποζημιώσεις, όταν ο ενοικιαστής παραμένει μετά τον τερματισμό της ενοικίασης στο υποστατικό. Στην υπό κρίση υπόθεση προκύπτει ότι η επίδικη σύμβαση ενοικίασης τερματίσθηκε στις 21.3.2012 και η Εναγομένη παρέδωσε την κατοχή στις 24.10.2012. Προκύπτει, επίσης, ότι η Εναγόμενη ουδέν ποσό κατέβαλε για την πιο πάνω περίοδο. Συνεπώς, το επόμενο ζήτημα που παραμένει να εξεταστεί είναι το ποίο είναι το μέτρο των ενδεχόμενων αποζημιώσεων και ο τρόπος υπολογισμού αυτών. Στο θέμα του υπολογισμού των αποζημιώσεων η Κυπριακή Νομολογία υιοθετεί ως μέτρο την ενοικιαστική αξία του υποστατικού. Επί του προκειμένου ιδιαίτερα διαφωτιστική είναι η αυθεντία στην απόφαση Ναυτικός Όμιλος Πάφου v. Αρχής Λιμένων Kύπρου

(1992)1(B) Α.Α.Δ. 882, όπου με αναφορά στις Αγγλικές αυθεντίες επί του θέματος λέχθηκαν τα ακόλουθα : «Το μέτρο της αποζημίωσης για την παράνομη κατοχή ακινήτου είναι η ενοικιαστική αξία του κτήματος και όχι το όφελος που προσπορίζεται ο κάτοχος από τη χρήση της γης ή η ακριβής απώλεια του ιδιοκτήτη. Το κριτήριο για την αποζημίωση του ιδιοκτήτη είναι αντικειμενικό, αλληλένδετο με την ενοικιαστική αξία του κτήματος. Αυτό καθορίστηκε στη Whitwham v. Westminster Brymbo Coal and Coke Company

(1896)2 Ch.D. 538, και επαναλήφθηκε σε σειρά μεταγενέστερων αποφάσεων, στη Swordheath Properties v. Tabet

(1979)1 All E.R. 240, Wrotham Park Estate v. Parkside Homes

(1974)2 All E.R. 321, και Penarth Dock Company v. Pounds, 1 Lloyd's Rep. 359 ports, 1963, Vol. 1, 359. Στον προσδιορισμό της ενοικιαστικής αξίας δε λαμβάνονται υπόψη βελτιώσεις στο κτήμα που επέφερε ο εναγόμενος (βλ. McGregor on Damages -14th ed., p. 1135 et seq.)» Η πιο πάνω αρχή υιοθετήθηκε και στην υπόθεση Adrian Holdings Ltd v. Κυπριακής Δημοκρατίας, δια του Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας

(1998)1 Α.Α.Δ.

1. Εφόσον, λοιπόν, μέτρο της αποζημίωσης αποτελεί η ενοικιαστική αξία, κρίσιμο είναι να προσδιοριστεί το πώς αποδεικνύεται η ενοικιαστική αξία και το κατά πόσο απαιτείται πάντοτε μαρτυρία εμπειρογνώμονα ή μπορεί να αποδειχθεί με οποιοδήποτε άλλο τρόπο. Στο σύγγραμμα Halsbury's Laws of England, 4th Edition, vol 27, para. 255 καταγράφονται τα ακόλουθα ως προς τον τρόπο υπολογισμού της ενοικιαστικής αξίας: «The landlord may recover in an action for mesne profits the damages which he has suffered through being out of possession of the land or, if he can prove no actual damage caused to him by the defendant's trespass, the landlord may recover as mesne profits the amount of the open market value of the premises for the period of the defendant's wrongful occupation. In most cases the rent paid under the expired tenancy will be strong evidence as to the open market value.» Συνάγεται, από το πιο πάνω σύγγραμμα ότι το ενοίκιο το οποίο πληρωνόταν δυνάμει της τερματισθείσας σύμβασης ενοικίασης αποτελεί ισχυρή απόδειξη αναφορικά με την ενοικιαστική αξία του επίδικου υποστατικού. Στην υπό κρίση υπόθεση το συμφωνηθέν μηνιαίο ενοίκιο, δυνάμει της επίδικης σύμβασης ενοικίασης, ανερχόταν στο ποσό των € 1050.00 μηνιαίως. Συνεπώς, η ενοικιαστική αξία του επίδικου υποστατικού καθορίζεται στο ποσό των € 1050.00 μηνιαίως. Έτσι η Εναγόμενη από την 1η .4.2012 μέχρι την 24η .10.2012 υποχρεούται στην καταβολή ενδιάμεσων οφελών, εξ € 1050.00 μηνιαίως. Υπό το φως των πιο πάνω κρίνω ότι ο Ενάγοντας σε σχέση με την αξίωσή του περί καταβολής ενδιάμεσων οφελών απέδειξε ότι δικαιούται το ποσό των € 7.
2. Επιδίκαση Τόκου Με την υπό κρίση αγωγή ο Ενάγοντας αξιώνει τη επιδίκαση τόκου προς 9%, επί παντός οφειλομένου ποσού. Ως προς το ζήτημα επιδίκασης τόκου ιδιαίτερα διαφωτιστική είναι η απόφαση Κωνσταντίνου Τζιαρζάζη ν. Δήμου Λευκωσίας

(2005)1Α Α.Α.Δ. 627, όπου λεχθηκαν τα ακόλουθα: «... ... εκτός όπου υπάρχει ρητή πρόνοια σε συγκεκριμένο νόμο ή στη μεταξύ των μερών συμφωνία για πληρωμή τόκου, τέτοια υποχρέωση δεν προκύπτει. Ο τόκος δεν θεωρείται προβλεπτή ζημιά η οποία ανακύπτει από τη διάρρηξη συμφωνίας, εκτός αν προβλέπεται ειδικά στη σύμβαση ή κατά πάγια πρακτική των συναλλαγών εξυπακούεται, και σ΄ αυτή την τελευταία περίπτωση εφόσον ο ενάγοντας υποχρεώθηκε να πληρώσει τόκους στην προσπάθεια του να εξασφαλίσει χρηματοδότηση από άλλη πηγή.» Στην υπό κρίση υπόθεση δεν υφίσταται μαρτυρία που να δεικνύει ότι υπήρχε συμφωνία για καταβολή συγκεκριμένου ποσοστού επιτοκίου ή ότι η καταβολή του αξιούμενου ποσοστού επιτοκίου προκύπτει κατά πάγια πρακτική των συναλλαγών. Συνεπώς, η αξίωση για καταβολή επιτοκίου προς 9% δεν μπορεί να επιτύχει. Κατάληξη Συνεπακόλουθα της πιο πάνω κατάληξής μου η αγωγή επιτυγχάνει και εκδίδεται απόφαση υπέρ του Ενάγοντα και εναντίον της Εναγομένης για το ποσό των € 10.600, πλέον νόμιμο τόκο από 24.10.2012, πλέον έξοδα ως υπολογισθούν από τον Πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο. Ενόψει της επιτυχίας της Απαίτησης και της απόσυρσης και συνακόλουθης απόρριψης της Ανταπαίτησης ένα σετ εξόδων να επιδικαστεί. ............... Μ. ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ, Ε.Δ. ΠΙΣΤΟ ΑΝΤΙΓΡΑΦΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΗΤΗΣ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο