ΕΘΝΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ (ΚΥΠΡΟΥ) ΛΤΔ ν. ΣΩΤΗΡΙΟΥ κ.α., Αρ. Αίτησης: 9959/04, 3/12/2019

(1)του 1999 με τον οποίο τροποποιήθηκε το Κεφ. 6 περί Πολιτικής Δικονομίας Νόμου με την κατάργηση και αντικατάσταση των μέρων VIII και IX αυτού. Με βάση το νέο άρθρο 82 του Κεφ. 6 πιστωτής δύναται να αποτεθεί στο Δικαστήριο να εξεταστεί ο εξ' αποφάσεως οφειλέτης σε σχέση με την οικονομική του δυνατότητα να εξοφλήσει το εξ' αποφάσεως χρέος. Με βάση το άρθρο 87 Δικαστήριο έχει την εξουσία αφού επιληφθεί της αιτήσεως και αξιολογήσει την μαρτυρία να εκδώσει διάταγμα πληρωμής του χρέους ανάλογα με την οικονομική κατάσταση του οφειλέτη. Με βάση το άρθρο 87 δίδεται η εξουσία στο Δικαστήριο όπως εκδώσει διάταγμα με το οποίο να πληρώνεται το εξ' αποφάσεως χρέος. Ο σκοπός της παρούσας διαδικασίας όπως έχει λεχθεί στην απόφαση Φιλίππου ν Συνεργατικής Πιστωτικής Εταιρείας Παλλουριώτισσας [1] είναι ο " προσδιορισμός των μέσων του εξ' αποφάσεως χρεώστη με βάση το μέρος IX του Κεφ. 6 ..έχει εξεταστικό χαρακτήρα και εστιάζεται στην διαπίστωση των πόρων και μέσων του χρεώστη." Έχοντας υπόψη τα γεγονότα όπως έχουν εκτεθεί θα προχωρήσω να εξετάσω, με βάση τις καθιερωμένες αρχές, κατά πόσο το Δικαστήριο δύναται όπως εκδώσει διαταγή με την οποία να υποχρεώνει τους καθ' ων η αίτηση να πληρώσουν το εξ' αποφάσεως χρέος. Η γενική αρχή που πρέπει να καθοδηγήσει το Δικαστήριο διά να ασκήσει την κρίση του ορθά είναι ότι θα πρέπει να επιτευχθεί με την διαταγή του Δικαστηρίου παράλληλα με την σταδιακή αποπληρωμή του χρέους από τον εξ' αποφάσεως χρεώστη, η διατήρηση αξιοπρεπούς επιπέδου διαβίωσης του ίδιου και της οικογένειας του.( βλ. Χριστάκη Παναγιώτου ν Μιχαήλ )[2]. Στόχος του Δικαστηρίου είναι να πετύχει μία ισορροπία μεταξύ της ανάγκης να εκτελεσθεί η Δικαστική απόφαση αφενός και της ανάγκης να μην στερηθεί ο εξ' αποφάσεως οφειλέτης από τα αναγκαία υλικά αγαθά για την διαβίωση του ιδίου και της οικογένειας του αφετέρου. Η ανάγκη για την αποτελεσματική εκτέλεση δικαστικών αποφάσεων, και η σημασία που έχει για την αποτελεσματική απονομή της δικαιοσύνης, έχει τονισθεί στη πρόσφατη απόφαση Εθνική Τράπεζα Ελλάδος ν Μαρία Κωνσταντίνου[3] όπου λέχθηκαν τα ακόλουθα: "Η εκτέλεση δικαστικών αποφάσεων είναι στοιχείο που συνάπτεται άμεσα με το κύρος της δικαστικής διαδικασίας. Η αξιοπιστία της δικαιοσύνης εξαρτάται από την αποτελεσματικότητα της. Διαφορετικά δημιουργείται δυσπιστία για την αποστολή της με ανάλογες διαβρωτικές επιπτώσεις...τα προβλεπόμενα από το νόμο μέσα αναγκαστικής εκτέλεσης δεν πρέπει να καταντούν ατελέσφορα εκτός στις απόλυτα δικαιολογημένες περιπτώσεις. Πρέπει να εξισορροπείται η ανάγκη εκτέλεσης με την προοπτική αξιοπρεπείς διαβίωσης του ανθρώπου στο πλαίσιο κράτος δικαίου." Στην ποιο πάνω απόφαση επεξηγήθηκε ότι αφού το Δικαστήριο διαπιστώσει ποιο είναι το χρηματικό ποσό αναγκαίο για την διαβίωση του οφειλέτη και της οικογένειας του, και αφαιρεθεί αυτό το ποσό δια να εξασφαλισθούν τα πιο πάνω, τότε η οποιοδήποτε διαταγή για πληρωμή του χρέους με δόσεις επαφίεται στην διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου. Η νομολογία μας είναι πλούσια και κατατοπιστική για το τι εννοείται με την αξιοπρεπή διαβίωση του χρεώστη και της οικογένειας του. Στην υπόθεση Αντώνης Φλαγκοφάς ν Αταλέζα Λτδ [4] λέχθηκε ότι η αξιοπρεπή διαβίωση του χρεώστη και της οικογένειας του, περιλαμβάνει τη στέγαση, τη διατροφή και την ιατρική περίθαλψη των μελών της οικογένειας του καθώς τη μόρφωση των παιδιών και κάποια ευχέρεια για την κοινωνική διακίνηση του χρεώστη. Όμως, σε σωρεία υποθέσεων έχει λεχθεί ότι ο χρεώστης δεν θα πρέπει να αφεθεί να δημιουργήσει υποχρεώσεις εκτός από τις απόλυτα αναγκαίες ως έχουν επεξηγηθεί πιο πάνω με αποτέλεσμα να αποφύγει την αποπληρωμή του εξ' αποφάσεως χρέος. (Βλ. Anestos Adamou v Xenophon Ioannides [5] ). Μάλιστα δε, στην υπόθεση Συνεργατική Πιστωτική Εταιρεία Αραδίππου ν Ιακώβου [6] αποφασίσθηκε ότι η οικονομική ικανότητα της οφειλέτιδας να πληρώνει χρέος το οποίο δεν ήταν αναγκαίο για την διαβίωση της και της οικογένειας της υποδηλούσε την ικανότητα της να πληρώνει το ισάξιο ποσό προς αποπληρωμή του εξ' αποφάσεως χρέους. " Δεν μπορεί να επιτραπεί σε οφειλέτη να δημιουργήσει υποχρεώσεις άλλες από τις απαραίτητες για την αντιμετωπίσει ουσιωδών αναγκών του ιδίου και της οικογένειας του και στη συνέχεια να τις προβάλλει ως δικαιολογία για την αδυναμία του να πληρώσει το εξ' αποφάσεως χρέος. Η εκούσια πληρωμή των ΛΚ 50.00 μηνιαίως ...εξυπακούει ικανότητα της να καταβάλλει αυτό το ποσό προς ικανοποίηση του χρέους της." Στην Αγγλική υπόθεση Mc Ewan v Mc Ewan[7] αποφασίσθηκε ότι η απόφαση του Δικαστηρίου σε σχέση με το ποσό που θα πληρώνει ο εξ' αποφάσεως χρεώστης δεν κρίνεται μόνο με αναφορά των υφισταμένων του εισοδημάτων αλλά και με βάση την δυνατότητα του να εξασφαλίσει επικερδές εργοδότηση εάν το επιθυμεί και καταβάλει προσπάθεια προς αυτή την κατεύθυνση. Αυτή η αρχή υιοθετήθηκε και στην Κύπρο σε σχέση με την παρούσα διαδικασία. (βλ. Λέφος Σάββα ν Λαική Κυπριακή Τράπεζα (Χρηματοδοτήσεις) Λτδ [8]) Ο τρόπος με το οποίο εκτιμάται αυτό το κριτήριο επεξηγήθηκε στην απόφαση Παναγιώτου ν Μιχαήλ [9]. Σε εκείνη την απόφαση λέχθηκε ότι η δυνατότητα του ατόμου να βρει απασχόληση εξαρτάται τόσο από τον ίδιο, δηλαδή από την κατάσταση της υγείας του ως και επίσης από τα προσόντα του σε συνάρτηση με την οικονομικό κλίμα που επικρατεί για εξεύρεση εργασίας την δεδομένη περίοδο. " Το πρόβλημα της υγείας της εφεσείουσας, το οποίο θα μπορούσε και μπορεί να αντιμετωπιστεί , η αφοσίωση της προς το συμβίο της τον οποίο θέλει να φροντίζει και οι ευθύνες της προς το παιδί της που διαμένει μαζί τους δεν αποτελούν, ακόμα και σωρευτικά ιδωμένα, βάσιμες αιτίες για τη μη αναζήτηση εργασίας εκ μέρους της. Αλλά και το επίπεδο μόρφωσης και κατάρτισης της, δεν αποτελούν αφ' αυτών, στη σημερινή κυπριακή οικονομική πραγματικότητα εμπόδιο για την εξασφάλιση κάποιας εργασίας. Εκείνο που εν προκειμένω ελλείπει στην περίπτωση της εφεσείουσας είναι απλώς η αναγκαία βούληση..." Η άλλη σημαντική αρχή που πρέπει να ληφθεί υπόψη είναι ότι ο καθ' ου η αίτηση έχει το βάρος να αποδείξει ότι αδυνατεί να πληρώσει το εξ αποφάσεως χρέος με στοιχεία που θα παραθέσει στο Δικαστήριο, με βάση τις πρόνοιες του Άρθρου 84 του Νόμου 134(Ι)/99 τα ακόλουθα: (βλ. Βασιλειάδη Γιαννάκης ν Χαράλαμπου Τσουρή,

(2007)1 Α.Α.Δ 43) «Ο σκοπός της πιο πάνω νομοθετικής πρόνοιας, η οποία απορρίπτει την εισήγηση του εφεσείοντος είναι πασιφανής. Ο εξ αποφάσεως πιστωτής δεν μπορεί να γνωρίζει ποια είναι τα περιουσιακά στοιχεία του εξ αποφάσεως οφειλέτη, τα οποία θα μπορούσαν να δικαιολογήσουν την έκδοση διατάγματος καταβολής του εξ αποφάσεως χρέους δια μηνιαίων δόσεων. Έτσι το βάρος απόδειξης ότι ο εξ αποφάσεως οφειλέτης δεν έχει την οικονομική δυνατότητα να εξοφλήσει το χρέος του, μετατοπίζεται στους ώμους του. Ο εξ αποφάσεως οφειλέτης υποχρεούται να προβαίνει ενόρκως σε πλήρη αποκάλυψη όλων των περιουσιακών του στοιχείων για να δείξει, αν έτσι ισχυρίζεται, πως δεν έχει την οικονομική δυνατότητα να εξοφλήσει το χρέος του ή να καθορίσει το ποσό που προτείνει ότι είναι μέσα στην οικονομική δυνατότητα να εξοφλήσει το χρέος του ή να καθορίσει το ποσό που προτείνει ότι είναι μέσα στην οικονομική του δυνατότητα να πληρώνει μηνιαίως. Ο εξ αποφάσεως πιστωτής μπορεί επίσης να θέσει ενώπιον του Δικαστηρίου οποιαδήποτε στοιχεία έχει που αφορούν την περιουσία του εξ αποφάσεως χρεώστη. Οι αποφάσεις του Δικαστηρίου θα πρέπει να εφαρμόζονται. Στις αστικές υποθέσεις η περιουσία του εξ αποφάσεως χρεώστη βαρύνεται με το ποσό που οφείλεται δυνάμει της δικαστικής απόφασης προς όφελος του εξ αποφάσεως πιστωτή. Θεωρείται δηλαδή στην πράξη πως μέρος της περιουσίας και των εισοδημάτων του εξ αποφάσεως χρεώστη ανήκουν στον εξ αποφάσεως πιστωτή, μέχρι την εξόφληση του εξ αποφάσεως χρέους.» Στην παρούσα περίπτωση ο Καθ' ου η αίτηση είναι 56 ετών, ζει μόνος, δεν έχει εξαρτώμενα πρόσωπα, είναι σε διάσταση με τη σύζυγο του και τα παιδιά του είναι μεγάλα. Μοναδικό του εισόδημα προέρχεται από την εργασία του στο ξενοδοχείο "XXXXX" και οι μηνιαίες απολαβές του για τα έτη 2017-2018 είναι περίπου €700-€800 μηνιαίως. Δεν εργάζεται στο ξενοδοχείο τους μήνες Νοέμβριο μέχρι Μάρτιο έτσι οι ετήσιες απολαβές για τα έτη 2017-2018 ήταν σύνολο €6.

1. Ωστόσο με βάση τις απολαβές του για το 2019 προκύπτει ότι οι συνολικές του απολαβές για τους μήνες Μάρτιο μέχρι τέλος Οκτωβρίου ήταν €9.184σ μείον αποκοπές από τις απολαβές σύνολο καθαρό μισθό €7820 για τους μήνες Νοέμβριο - Μάρτιο. Υπέβαλε αίτηση και λαμβάνει ανεργιακό επίδομα και παίρνει 2 δόσεις των €600 σύνολο €
2. Αν προσθέσουμε το ποσό €7820 πλέον €1200 ανεργιακό επίδομα το σύνολο των ετήσιων εισοδημάτων για το 2019 είναι €
3. Αυτό το ποσό διαιρείται διά 12 και προκύπτουν μηνιαίες απολαβές €752 για το χρόνο. Αναφορικά με τους 5 μήνες που δεν εργάζεται δεν φαίνεται να ψάχνει για εργοδότηση αλλά ανέφερε ότι έχει πρόβλημα υγείας. Έχει κάνει αξονική τομογραφία που δείχνει πρόβλημα στους ώμους και δεν μπορεί να κάνει εργασία χειρωνακτική. Στην περίοδο 2005-2015 έχει κάνει πρόσθετο χρέος ύψους €20.
4. Κατά την άποψη μου δεν μπορεί να αφεθεί να κάμει χρέη μετά την έκδοση Δικαστικής Απόφασης και μετά να επικαλείται το χρέος του ως κάτι που τον εμποδίζει να πληρώνει το χρέος του. Γι' αυτό το χρέος δεν έχει προσκομίσει αποδεικτικά στοιχεία. Είναι στοιχείο που λαμβάνεται υπόψη σε σχέση με την οικονομική του δυνατότητα να πληρώνει το χρέος του. Έλαβα υπόψη μου την υποχρέωση χρέους προς τρίτους ως στοιχείο που υποδηλεί την ικανότητα να πληρώνει το εξ' αποφάσεως χρέος του. Αναφορικά με τα έξοδα διαβίωσης του έχει προσκομίσει απόδειξη για τα ενοίκια, κοινόχρηστα, ρεύμα και νερό ύψους €
5. Κατά τους μήνες που εργάζεται έχει έξοδα μετακίνησης περίπου €100 και έχει έξοδα για φάρμακα που δεν καλύπτονται από το ΓΕΣΥ περίπου €50 μηνιαίως. Αν προσθέσουμε όλα τα έξοδα διαβίωσης πλέον έξοδα διατροφής αυτά δεν υπερβαίνουν τα εισοδήματα του και θεωρώ ότι είναι ορθή η εισήγηση της δικηγόρου των αιτητών ότι έχει ένα μικρό περίσσευμα. Λαμβάνοντας υπόψη τα συνολικά εισοδήματα του, τα συνολικά του έξοδα, το γεγονός ότι έχει αναλάβει πρόσθετα χρέη προς τρίτους μετά την έκδοση της Δικαστικής Απόφασης, θεωρώ ότι έχει περίσσευμα γύρω στα €60 το μήνα τους μήνες που εργάζεται. Επειδή δεν εργάζεται όλους τους μήνες του χρόνου και τα εισοδήματα του πρέπει να καλύπτουν τα έξοδα διαβίωσης του όλο το χρόνο το περίσσευμα είναι λιγότερο. Ως εκ τούτου εκδίδεται διάταγμα όπως πληρώνει το ποσό των €35 από την 02/01/2020 και κάθε πρώτη του μήνα με 5 μέρες χάρη μέχρι εξοφλήσεως του ποσού. Τα έξοδα της αίτησης επιδικάζονται εναντίον του Καθ' ου η Αίτηση όπως αυτά υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο. (Υπ.) ............. Ν. Ταλαρίδου - Κοντοπούλου, Ε.Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής /ΑΙ [1] Πολιτική Εφεση 9212 ημερ. 22.12.9π7 [2] Πολιτική Εφεση 9915 ημερ. 25.2.98 [3] Πολιτική Εφεση ημερ. 26.6.00 [4] 1 ΑΑΔ 686 [5]

(1963)2 CLR 488 [6] Πολιτική Εφεσή 10335 ημερ. 10.12.99 [7] [1972] 2All ER 708 [8] Πολιτική Εφεση 9542 ημερ. 20.6.97 [9] Πολιτική Εφεση 9915 cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο