Κουμής ν. Επίσημου Παραλήπτη, υπό την ιδιότητα του ως παραλήπτη και/ή προσωρινού εκκαθαριστή της περιουσίας των Libra Group PLC κ.α., Αρ. Αγωγής 2131/

Κουμής ν. Επίσημου Παραλήπτη, υπό την ιδιότητα του ως παραλήπτη και/ή προσωρινού εκκαθαριστή της περιουσίας των Libra Group PLC κ.α., Αρ. Αγωγής 2131/2012, 6/9/2019 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLEM:2019:A461 ΣΤΟ ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΜΕΣΟΥ ΕΝΩΠΙΟΝ: Χ. Μαλαχτού, Π.Ε.Δ Αρ. Αγωγής 2131/2012 Μεταξύ: XXXX Κουμής, από τη Λεμεσό Ενάγοντα -και-

1. Libra Group PLC, από τη Λεμεσό
2. D.H. Cyprotels PLC, από τη Λεμεσό
3. Astarti Development PLC, από τη Λεμεσό
4. Cads Properties Limited, από τη Λεμεσό
5. XXXX Δράκου, από τη Λεμεσό Εναγομένων ------------------------------------- Όπως τροποποιήθηκε μετά από διάταγμα του Δικαστηρίου ημερ. 27.1.2015 Μεταξύ: XXXX Κουμής, από τη Λεμεσό Ενάγοντα -και-
6. Επίσημου Παραλήπτη, υπό την ιδιότητα του ως παραλήπτη και/ή προσωρινού εκκαθαριστή της περιουσίας των Libra Group PLC εταιρείας υπό εκκαθάριση
7. D.H. Cyprotels PLC, από τη Λεμεσό
8. Astarti Development PLC, από τη Λεμεσό
9. Cads Properties Limited, από τη Λεμεσό
10. XXXX Δράκου, από τη Λεμεσό Εναγομένων ------------------------------------- Όπως τροποποιήθηκε μετά από διάταγμα του Δικαστηρίου ημερ. 18.4.2018 Μεταξύ: XXXX Κουμής, από τη Λεμεσό Ενάγοντα -και-
11. Επίσημου Παραλήπτη, υπό την ιδιότητα του ως παραλήπτη και/ή προσωρινού εκκαθαριστή της περιουσίας των Libra Group PLC, εταιρείας υπό εκκαθάριση
12. Επίσημου Παραλήπτη, υπό την ιδιότητα του ως παραλήπτη και/ή εκκαθαριστή της περιουσίας των D.H. Cyprotels PLC, εταιρείας υπό εκκαθάριση
13. Astarti Development PLC, από τη Λεμεσό
14. Cads Properties Limited, από τη Λεμεσό
15. XXXX Δράκου, από τη Λεμεσό Εναγομένων ------------------------------------- Όπως τροποποιήθηκε μετά από διάταγμα του Δικαστηρίου ημερ. 14.2.2019 Μεταξύ: XXXX Κουμής, από τη Λεμεσό Ενάγοντα -και-
16. Επίσημου Παραλήπτη, υπό την ιδιότητα του ως παραλήπτη και/ή προσωρινού εκκαθαριστή της περιουσίας των Libra Group PLC, εταιρείας υπό εκκαθάριση
17. Επίσημου Παραλήπτη, υπό την ιδιότητα του ως παραλήπτη και/ή εκκαθαριστή της περιουσίας των D.H. Cyprotels PLC, εταιρείας υπό εκκαθάριση
18. Επίσημου Παραλήπτη, υπό την ιδιότητα του ως παραλήπτη και/ή εκκαθαριστή της εταιρείας Astarti Development PLC, εταιρείας υπό εκκαθάριση
19. Cads Properties Limited, από τη Λεμεσό
20. XXXX Δράκου, από τη Λεμεσό Εναγομένων -------------------------------- Ημερ.: 6.9.2019 Για τον Ενάγοντα: κα Γ. Σεργίδου για Ευαγόρας Σεργίδης & Συνεργάτες Για τους Εναγόμενους 1, 4 και 5: κ. Σ. Σταυρινίδης για Λεωνίδας Γ. Γεωργίου Για τον Εναγόμενο 2 και 3: κ. Σ. Σταυρινίδης Α Π Ο Φ Α Σ Η Η υπόθεση ταλαιπωρήθηκε από τις πολλές αιτήσεις τροποποίησης που έγιναν εκ μέρους του Ενάγοντα. Πέραν των διαταγμάτων που εμφαίνονται στον τίτλο της αγωγής, εκδόθηκαν και άλλα διατάγματα τροποποίησης. Η δικογραφία στη βάση της οποίας διεξάχθηκε η ακρόαση της αγωγής είναι η Έκθεση Απαίτησης ημερ. 21.2.2019, η Υπεράσπιση των Εναγομένων 1, 4 και 5 ημερ. 26.2.2019, η Υπεράσπιση του Εναγόμενου 2 ημερ. 26.2.2019 η Υπεράσπιση του Εναγόμενου 3 ημερ. 19.3.2019, η Απάντηση στην Υπεράσπιση των Εναγομένων 1, 4 και 5 ημερ. 1.3.2019 και η Απάντηση στην Υπεράσπιση του Εναγόμενου 2 ημερ. 1.3.
21. Η Έκθεση Απαίτησης είναι ιδιαίτερα εκτενής, αδικαιολόγητα λαμβανομένου υπόψη του περιορισμένου επιδίκου ζητήματος που η αγωγή αφορά. Αυτό ενδεχομένως οδήγησε ώστε οι Εκθέσεις Υπεράσπισης και οι Απαντήσεις που ακολούθησαν να είναι και αυτές αχρείαστα μεγάλες. Σύμφωνα με την αξίωση ο Ενάγοντας εργοδοτείτο από το 2000 μέχρι και περί το τέλος του 2007 από την υπό εκκαθάριση, αρχική Εναγόμενη 1 εταιρεία, Libra, ως οικονομικός διευθυντής. Είναι η θέση του ότι η Libra τον ενεθάρρυνε στην προσφορά υπηρεσιών πέραν των συμβατικών του υποχρεώσεων και στην επίδειξη υπερβάλλοντος ζήλου για την επίτευξη των στόχων και των δραστηριοτήτων της, υποσχόμενη ότι θα του κατέβαλλε ποσό φιλοδωρήματος το ύψος του οποίου θα συμφωνείτο. Είναι η περαιτέρω θέση του Ενάγοντα ότι την 1.8.2007 η Libra συμφώνησε, αναγνώρισε και ανέλαβε εγγράφως την υποχρέωση να του καταβάλει το ποσό των €427.150,36 (Λ.Κ.250.000) υπό μορφή «bonus» (φιλοδωρήματος) για ευδόκιμο υπηρεσία και ως αναγνώριση και επιβράβευση για τις υπηρεσίες του. Το ποσό θα καταβάλλετο εντός ενός έτους. Ο Ενάγοντας συμφώνησε και αποδέχτηκε το ποσό. Η αξίωση του αφορά στην καταβολή του ποσού του «bonus», αλλά και του φόρου (€230.004,04) που θα πρέπει να καταβάλει και που η Libra συμφώνησε επίσης να του πληρώσει. Οι υπό εκκαθάριση εταιρείες, αρχικές Εναγόμενες 2 και 3, Cyprotels και Astarti, ενάγονται ως εγγυήτριες των υποχρεώσεων της Libra. Επικαλείται ο Ενάγοντας εγγραφές σε οικονομικές καταστάσεις της Libra που αφορούν την οφειλή του «bonus» και το αναγνωρίζουν. Ακόμα, γίνεται αναφορά σε λογιστικές μεταφορές ποσών μεταξύ της Libra, της Cyprotels, της Astarti και της Εναγόμενης 4, Cads που, κατά την αξίωση, καταδεικνύουν συνεννόηση ή και συνωμοσία μεταξύ τους προς καταδολίευση του Ενάγοντα ώστε να μη δυνηθεί να εισπράξει το λαβείν του. Καταλογίζεται σε όλους, περιλαμβανομένου του Εναγόμενου 5, Δράκου, δόλος και απάτη. Οι Εναγόμενοι 1, 4 και 5 διατείνονται ότι ο Ενάγοντας και ο Δράκου συμφώνησαν να συνεχιστεί η εργοδότηση του Ενάγοντα στην Libra υπό την προϋπόθεση της έγκρισης από το διοικητικό συμβούλιο της Libra της καταβολής του ποσού των €427.150,36 (Λ.Κ.250.000) ως «bonus», όμως, το διοικητικό συμβούλιο της Libra δεν έγκρινε την καταβολή. Είναι η θέση τους ότι το έγγραφο ημερ. 1.8.2007 ετοιμάστηκε και συντάχθηκε από τον Ενάγοντα και δόθηκε στον Δράκου και ότι αυτό δεν έχει καμιά νομική ισχύ και καμιά συμφωνία δεν υλοποιήθηκε αφού δεν εγκρίθηκε από το διοικητικό συμβούλιο της Libra. Οι Εναγόμενοι 1, 4 και 5 παραδέχονται ότι κατά τον ουσιώδη χρόνο ο Δράκου ήταν εκτελεστικός αντιπρόεδρος και κύριος μέτοχος της Libra και της Cyprotels, διευθυντής και μέτοχος της Astarti και διευθυντής της Cads, διατείνονται όμως ότι δεν είχε ρητή ή εξυπακουόμενη εξουσιοδότηση από την Libra για να υπογράψει το έγγραφο ημερ. 1.8.
22. Σε σχέση με τις εγγραφές σε οικονομικές καταστάσεις της Libra καταλογίζουν στον Ενάγοντα ότι αυθαίρετα, αδικαιολόγητα και παράνομα προέβη σε σχετικές καταχωρίσεις για να εξαπατήσει την Libra, καταλογίζοντας του δόλο και απάτη. Περαιτέρω, αρνούνται τον καταλογιζόμενο σε αυτούς δόλο, απάτη και συνωμοσία αναφορικά με τις λογιστικές μεταφορές ποσών μεταξύ των εταιρειών. Είναι η περαιτέρω θέση των Εναγόμενων 1, 4 και 5 ότι όταν η Libra έκδωσε νέες μετοχές ο Ενάγοντας ζήτησε από τον Δράκου να του παραχωρήσει μετοχές για να διευθετηθούν πλήρως οι επίδικες ισχυριζόμενες αξιώσεις του. Ο Δράκου μεταβίβασε στον Ενάγοντα 3.360.000 μετοχές την 26.3.2009 που είχαν ονομαστική αξία €0,17 εκάστη, χωρίς ο Ενάγοντας να καταβάλει οιονδήποτε ποσό. Έτσι διευθετήθηκε πλήρως η επίδικη αξίωση. Η ίδια γραμμή υπεράσπισης ακολουθείται από τον Εναγόμενο 2 και από τον Εναγόμενο 3 στη δικογραφία τους. Σε ό,τι τις αφορά η Cyprotels και η Astarti αρνούνται ότι εγγυήθηκαν τις ισχυριζόμενες υποχρεώσεις της Libra έναντι του Ενάγοντα ή ότι τα διοικητικά τους συμβούλια συζήτησαν τέτοιο ζήτημα. Κατά την ακροαματική διαδικασία μαρτυρία έδωσαν ο Ενάγοντας (Μ.Ε.1) (γραπτή δήλωση - Τεκμ.1), ο Δράκου (Μ.Υ.2) (γραπτή δήλωση - Τεκμ.50) και ο XXXX Γεωργίου (Μ.Υ.1) (γραπτή δήλωση - Τεκμ.48) λογιστής ελεγκτής που εργάστηκε στις προσωπικές εταιρείες του Δράκου από το 2001 μέχρι τον Ιανουάριο του 2008 που ανέλαβε τη θέση του Ενάγοντα στην Libra μετά την αποχώρηση του. Ο Ενάγοντας μαρτύρησε ότι κατά την εργοδότηση του στην Libra εργαζόταν πέραν των προβλεπόμενων ωρών και ανταποκρινόταν στις υπερβολικές απαιτήσεις της δουλειάς αναλαμβάνοντας τεράστιες ευθύνες. Είχε την παρότρυνση του Δράκου που του υποσχόταν ότι οι κόποι και η αφοσίωση του θα ανταμείβονταν από την Libra στη μορφή καταβολής «bonus». Ο ίδιος συμφώνησε στην καταβολή «bonus», με τη συνεννόηση ότι το ύψος του θα καθοριζόταν μεταξύ τους αργότερα και συνέχισε να εργάζεται με ακόμα περισσότερο ζήλο και αφοσίωση μέχρι περίπου το τέλος του
23. Με τη Βεβαίωση που δόθηκε καθορίστηκε το ύψος του «bonus» και ο τρόπος καταβολής του. Ο Ενάγοντας αρνείται ότι η Βεβαίωση ήταν υπό όρους ή προϋποθέσεις ή ότι συμφώνησε με τον Δράκου να συνεχίσει την εργοδότηση του στην Libra νοουμένου ότι το διοικητικό της συμβούλιο θα ενέκρινε την καταβολή του «bonus». Ουδέποτε διαπραγματεύθηκε, ανάφερε, τη συνέχιση της εργοδότησης του στην Libra. Ο Δράκου μαρτύρησε ότι συζητήθηκε και το γνώριζε πολύ καλά ο Ενάγοντας ότι η καταβολή του «bonus» υπόκειτο στην έγκριση του διοικητικού συμβουλίου της Libra. Στην γραπτή του δήλωση αναφέρει για τον Ενάγοντα: «Ήξερε λόγω του ότι του ανέφερα ή όφειλε να γνωρίζει ότι για ποσά bonus για διευθυντικά στελέχη έπρεπε να υπάρχει έγκριση από το Δ.Σ. και αυτό ήταν που του είπα όταν υπέγραφα τη συγκεκριμένη βεβαίωση». Αναφέρθηκε ο Δράκου στην ύπαρξη κώδικα εταιρικής διακυβέρνησης της Libra. Ως προς το λόγο για τον οποίο υπόγραψε τη Βεβαίωση, ο Δράκου ανέφερε: «Πιστεύοντας ότι ο κύριος Κουμής, ο οποίος θα έμενε μαζί μας στην εταιρεία, θα ήταν εκεί για τα επόμενα χρόνια και ως καλυτέρευε η θέση, η οικονομική θέση της εταιρείας, θα μπορούσε να πάρει και αυτός τα λεφτά που του υποσχέθηκε η εταιρεία». Ο Ενάγοντας, ανάφερε ο Δράκου, είχε προφορικά κοινοποιήσει τη θέση του για να αποχωρήσει από την Libra και το «bonus» συζητήθηκε μαζί με τη συζήτηση για το μέλλον της θέσης του στην Libra, ώστε να τη βοηθήσει στην ομαλοποίηση των προβλημάτων που είχε. Από τη μαρτυρία του Δράκου αναδύεται ένα παράπονο σε σχέση με τον τερματισμό των υπηρεσιών του Ενάγοντα, που διασυνδέεται με την υπογραφή της Βεβαίωσης. Ανάφερε ότι: «Ο κύριος Κουμής όταν μου εξήγησε ότι θέλει να φύγει συζητήσαμε ότι για εμένα ήταν ένας πολύ καλός διευθυντής και με βοήθησε πάρα πολύ τον καιρό εκείνο, προ πάντων τα προβλήματα που περνούσε ο Όμιλος και εγώ προσωπικά. Του είπα ότι "θέλω να μείνεις να συνεχίσεις μαζί μας, θα υπογράψω το bonus το οποίο συμφωνήσαμε ότι θα ήταν 250.000, όμως αυτό θα ήταν βάσει του ότι θα συνέχιζες μαζί μας τα επόμενα χρόνια για να με βοηθήσεις μέχρι να διορθώσουμε τον Όμιλο". Μου έφερε τα δύο συμβόλαια τα οποία ετοίμασε, τα υπόγραψα και τα δύο και ύστερα από 3 μήνες, 4 μήνες, αποφάσισε να φύγει, δεν ξέρω ακριβώς την περίοδο που αποφάσισε να φύγει.» Και στη συνέχεια: «Όχι, γι' αυτό έδωκα και τα δύο συμβόλαια, ήταν ξεκάθαρο ότι θα συνέχιζε μαζί μας, αυτό που είπετε. Είναι σωστό ότι θα ήθελα να τον δελεάσω ότι θα συμφωνήσω με το bonus, ότι θα έρχετουν με την εργασία του στα επόμενα χρόνια και αυτός με ξεγέλασε και έφυγε πήρε αυτά τα δύο documents και μετά έφυγε.» Ανάφερε ακόμα ο Δράκου ότι το ζήτημα της καταβολής του «bonus» ουδέποτε συζητήθηκε στο διοικητικό συμβούλιο της Libra. Και τούτο γιατί όταν ήγειρε το ζήτημα ο Πρόεδρος του διοικητικού συμβουλίου και άλλοι σύμβουλοι του είπαν ξεκάθαρα να μην τολμήσει να πάρει τέτοιο θέμα στο διοικητικό συμβούλιο γιατί δεν επρόκειτο να εγκριθεί. Είναι η θέση του ότι ενημέρωσε για την εξέλιξη τον Ενάγοντα. Το επίδικο έγγραφο ημερ. 1.8.2007 (Τεκμ.11) είναι συνταγμένο στην αγγλική. Τιτλοφορείται «CONFIRMATION» («ΒΕΒΑΙΩΣΗ») και αναφέρει: «We hereby confirm that XXXX KOUMIS I.D. XXXXX3384 is entitled to CYP250.000 as a bonus (net of tax) for his service to-date with the Group of Libra Holidays Group PLC, which is payable within one year from the date of this Confirmation and is guaranteed by DH CYPROTELS PLC and ASTARTI DEVELOPMENT PLC» («Εμείς με την παρούσα βεβαιώνουμε ότι ο XXXX ΚΟΥΜΗΣ Α.Δ.Τ. XXXXX3384 δικαιούται σε Λ.Κ.250.000 ως φιλοδώρημα (καθαρό από φόρο) για τις υπηρεσίες του μέχρι σήμερα στον Όμιλο Libra Holidays Group PLC, το οποίο είναι πληρωτέο εντός ενός έτους από την ημερομηνία αυτής της Βεβαίωσης και είναι εγγυημένο από την DH CYPROTELS PLC και ASTARTI DEVELOPMENT PLC»). Η Βεβαίωση υπογράφεται για την Libra Holidays Group PLC από τον XXXX Δράκου ως διευθύνων σύμβουλο του Ομίλου. Υπάρχει και η σφραγίδα της. Περαιτέρω, υπάρχει και η υπογραφή ενός μάρτυρα. Η Libra Holidays Group PLC που υπογράφει τη Βεβαίωση είναι, σύμφωνα με την Έκθεση Απαίτησης (παρ.2), η «επωνυμία» με την οποία η αρχική Εναγόμενη 1, Libra Group PLC, δραστηριοποιείτο. Ο ισχυρισμός δεν γίνεται παραδεκτός στις Υπερασπίσεις των Εναγομένων. Η Libra Holidays Group PLC δεν είναι επωνυμία. Η κατάληξη PLC, εφόσον πρόκειται για ορθή χρήση της αγγλικής συντομογραφίας, παραπέμπει σε δημόσια εταιρεία περιορισμένης ευθύνης. Ότι πρόκειται για εταιρεία επιβεβαιώνεται από έγγραφα που ο ίδιος ο Ενάγοντας παρουσίασε, όπως, μεταξύ άλλων, οι Εκθέσεις και Ενοποιημένες Οικονομικές Καταστάσεις για τα έτη μέχρι 31.10.2006 (Τεκμ.6), 31.10.2007 (Τεκμ.3) και 31.10.2008 (Τεκμ.2). Το ζήτημα το οποίο εγείρεται είναι κατά πόσο η Libra Group PLC είναι το ίδιο νομικό πρόσωπο το οποίο κατά το χρόνο υπογραφής της Βεβαίωσης ονομαζόταν Libra Holidays Group PLC και που πριν την καταχώριση της αγωγής μετονομάστηκε σε Libra Group PLC. Όταν την 29.5.2012 η Εναγόμενη 1 καταχώρισε σημείωμα εμφάνισης ο επισυναπτόμενος τύπος διορισμού δικηγόρου υπό του εναγόμενου αναφερόταν σε Libra Group PLC, αλλά εκεί όπου υπάρχει η υπογραφή εκ μέρους του εναγόμενου έχει τοποθετηθεί η σφραγίδα της Libra Holidays Group PLC. Μεταγενέστερα, κατά την αίτηση για τροποποίηση του τίτλου μετά την έκδοση διατάγματος εκκαθάρισης της Εναγόμενης 1, παρουσιάστηκε το σχετικό διάταγμα ημερ. 31.10.2014 (Αρ. Αίτ. 572/13 Δικαιοδοσία Εκκαθαρίσεως Εταιρειών, Ε.Δ. Λεμεσού) που αναφέρεται στην Libra Group PLC. Το Δικαστήριο έχει διέλθει διεξοδικά όλα τα τεκμήρια στην προσπάθεια να εντοπίσει βοηθητικά στοιχεία. Επιστολή ημερ. 29.9.2000 που αναφέρεται στην πρόσληψη του Ενάγοντα (Τεκμ.9) είναι σε επιστολόχαρτο της Libra Holidays Group PLC και υπογράφεται από τον Δράκου ως διευθύνων σύμβουλο της. Υπάρχουν ακόμα οι προαναφερθείσες οικονομικές καταστάσεις της Libra Holidays Group PLC με τελευταία αυτή που καταχωρίστηκε την 16.4.2009 (βλ. Τεκμ.2). Η πρώτη χρονικά αναφορά που εντοπίζεται σε Libra Group PLC βρίσκεται σε ηλεκτρονικό μήνυμα του Ενάγοντα ημερ. 30.6.2011 (Τεκμ.40). Ο Δράκου ανάφερε ότι η Εναγόμενη 1 ήταν δημόσια εταιρεία εισηγμένη στο Χρηματιστήριο Αξιών Κύπρου, ενώ κατά την ακροαματική διαδικασία, όλοι οι μάρτυρες αναφέρονταν σε Libra ή Εναγόμενη 1 χωρίς να προβαίνουν σε οποιαδήποτε διάκριση μεταξύ της Libra Group PLC και της Libra Holidays Group PLC. Είναι η κατάληξη του Δικαστηρίου ότι η Libra Group PLC η οποία ενάχθηκε ως αρχική Εναγόμενη 1 είναι το ίδιο νομικό πρόσωπο για το οποίο ο Δράκου υπόγραψε τη Βεβαίωση ως Libra Holidays Group PLC. Ο Ενάγοντας επικαλέστηκε την εγγραφή του ποσού των Λ.Κ.360.000 στη μερίδα πιστωτών στους λογαριασμούς της Libra. Το ποσό των Λ.Κ.360.000, ανάφερε, είναι το ποσό του «bonus» πλέον τη σχετική φορολογία που η Libra επίσης δεσμεύτηκε να πληρώσει. Η εγγραφή εμφαίνεται σε σχετική κατάσταση «Journal Listing Report» (Τεκμ.14) με την περιγραφή «BONUS TO AK FR SERVICES TO DATE». Με δισταγμό παραδέχτηκε αντεξεταζόμενος ο Ενάγοντας ότι ο ίδιος παρέδωσε τη Βεβαίωση στο λογιστήριο της Libra, που λειτουργούσε υπό τον έλεγχο του, με οδηγίες για εγγραφή οφειλής στους «άλλους πιστωτές» της εταιρείας. Είναι η θέση του Δράκου και του Γεωργίου ότι η εγγραφή δεν εγκρίθηκε από τους εξωτερικούς ελεγκτές της εταιρείας και έγινε αντιλογισμός (Τεκμ.15). Ο Ενάγοντας διατείνεται ότι αυτό έγινε καθ' υπόδειξη του Δράκου. Κατά τον Ενάγοντα η οφειλή του «bonus» επαναφέρθηκε στους λογαριασμούς της Libra κατόπιν παραπόνου του. Υποδεικνύει μια άλλη εγγραφή στους «άλλους πιστωτές» της εταιρείας για ποσό Λ.Κ.540.000 (Τεκμ.16) που κατά τη θέση του εμπεριέχει και την οφειλή σε σχέση με το «bonus» του. Αυτή μεταφέρθηκε στην Cads (Τεκμ.17) αλλά επιστράφηκε, ανάφερε, στην Libra με εντολή του Δράκου ο οποίος έκαμε ιδιόχειρη σημείωση σε σχετικό έγγραφο (Τεκμ.21). Αυτό, υποδεικνύει ο Ενάγοντας, συνιστά αποδοχή ότι η Libra αναγνώριζε την οφειλή του «bonus». Ο Δράκου υποστήριξε ότι ουδέποτε ενέκρινε τη μεταφορά αυτή και η θέση της υπεράσπισης ήταν πως η ιδιόχειρη σημείωση, που συνίστατο σε απλές σημάνσεις και χωρίς υπογραφή, ήταν του Ενάγοντα. Η ουσία είναι πως εφόσον η αρχική εγγραφή του «bonus» στους «άλλους πιστωτές» της εταιρείας έγινε με οδηγίες του Ενάγοντα, αυτή δεν μπορεί να προσμετρήσει ως στοιχείο προς τεκμηρίωση της θέσης ότι η Libra αναγνώριζε την οφειλή του «bonus». Το ίδιο ισχύει και για τις επαναφορές της εγγραφής, εφόσον οι θέσεις για το ποιος τις προκάλεσε είναι αντικρουόμενες και δεν υφίσταται προς τούτο ανεξάρτητη μαρτυρία. Ο Ενάγοντας παρουσίασε ακόμα αριθμό ηλεκτρονικών μηνυμάτων προς τον Δράκου και τον Γεωργίου στα οποία ήγειρε το ζήτημα της μη καταβολής του «bonus» (Τεκμ.24-29), αναφέροντας ότι κανένα δεν απαντήθηκε. Ήθελε να υποδείξει ότι η εκδοχή ότι η καταβολή του «bonus» ήταν υπό την αίρεση της έγκρισης από το διοικητικό συμβούλιο της Libra που δεν δόθηκε, δεν είχε ποτέ προβληθεί και συνιστά μεταγενέστερη σκέψη των Εναγομένων. Η θέση του Γεωργίου ότι δεν απαντήθηκαν τα ηλεκτρονικά μηνύματα του Ενάγοντα γιατί δεν υπήρχε θέμα για συζήτηση δεν ικανοποιεί. Εάν η Βεβαίωση είχε δοθεί υπό αίρεση και εφόσον όχι μόνο η καταβολή του «bonus» δεν εγκρίθηκε, αλλά και η προϋπόθεση της παραμονής του Ενάγοντα στην υπηρεσία της Libra δεν υλοποιήθηκε, ήταν ότι πιο απλό να δοθεί μια ξεκάθαρη και αποστομωτική απάντηση ότι ζήτημα καταβολής «bonus» δεν μπορούσε να υφίσταται. Το Δικαστήριο βρίσκει ότι η απουσία μιας τέτοιας απάντησης στα πολλά ηλεκτρονικά μηνύματα του Ενάγοντα συνηγορεί υπέρ της θέσης του ότι η Βεβαίωση δεν είχε δοθεί υπό αίρεση και προϋποθέσεις. Υφίσταται ωστόσο ισχυρότερο στοιχείο μαρτυρίας που ενισχύει τη θέση του Ενάγοντα. Την 24.8.2010 ο Δράκου απέστειλε ηλεκτρονικό μήνυμα στον Ενάγοντα (Τεκμ.30 μέρος) στο οποίο είχε καταγράψει: «Dear XXXX Just seen this. As you are very well aware the Company is in no position to pay for anything at this stage and relies on my support which I will give when I can. At this moment I am not able to do anything until I achieve a sale of any of my projects or refinancing from the Banks. I am really sorry for this XXXX. Any suggestions you may have will be welcomed. Can we meet to discuss this further?» («Αγαπητέ XXXX Μόλις το έχω δει αυτό. Όπως πολύ καλά γνωρίζεις η Εταιρεία δεν είναι σε θέση να πληρώσει οτιδήποτε σε αυτό το στάδιο και βασίζεται στη δική μου υποστήριξη την οποία θα δίδω όταν μπορώ. Αυτή τη στιγμή δεν είμαι σε θέση να κάμω οτιδήποτε μέχρι να επιτύχω την πώληση οιουδήποτε των έργων μου ή επαναχρηματοδότησης από τις τράπεζες. Είμαι πραγματικά στεναχωρημένος γι' αυτό Ανδρέα. Οιεσδήποτε εισηγήσεις μπορεί να έχεις θα είναι ευπρόσδεκτες. Μπορούμε να συναντηθούμε για να το συζητήσουμε αυτό περαιτέρω;») Το περιεχόμενο του ηλεκτρονικού μηνύματος δεν συνιστά άρνηση της οφειλής. Αντίθετα φαίνεται, με την ύπαρξη της δεδομένη, να προβάλλεται η αδυναμία της εταιρείας στο χρονικό εκείνο στάδιο να πληρώσει. Ο Δράκου υποστήριξε ότι το ηλεκτρονικό του μήνυμα δεν αναφερόταν στην επίδικη ισχυριζόμενη οφειλή του «bonus», αλλά άλλη οφειλή που ο Ενάγοντας απαιτούσε. Τη θέση του Δράκου υποστήριξε και ο Γεωργίου αναφέροντας ότι το ηλεκτρονικό μήνυμα ημερ. 24.8.2010 απαντούσε μόνο στο ζήτημα κάποιου άλλου ποσού €100.000 που ο Ενάγοντας διεκδικεί με άλλη αγωγή. Το ηλεκτρονικό μήνυμα ημερ. 24.8.2010 παρουσιάστηκε τυπωμένο σε τετρασέλιδο έγγραφο (Τεκμ.30) στο οποίο περιέχονται και άλλα ηλεκτρονικά μηνύματα. Δεν έχει εξηγηθεί με μαρτυρία κατά πόσο αυτό σημαίνει ότι τα ηλεκτρονικά μηνύματα συνιστούν μια σειρά ανταλλαγής μηνυμάτων, ωστόσο, δεν έχει παρουσιαστεί άλλο ηλεκτρονικό μήνυμα που η υπεράσπιση να εισηγείται ότι είναι αυτό που απαντήθηκε με το ηλεκτρονικό μήνυμα ημερ. 24.8.2010, πέραν από το ηλεκτρονικό μήνυμα του Ενάγοντα προς τον Δράκου ημερ. 22.7.2010 στο οποίο γίνεται αναφορά τόσο σε χρήματα που ο Ενάγοντας πλήρωσε και θα έπρεπε να του είχαν καταβληθεί το αργότερο τέλη Ιουλίου 2010, όσο και στο ζήτημα του «bonus» για το οποίο αναφέρεται ότι εκκρεμούσε για τρία χρόνια. Ακολουθεί και άλλο ηλεκτρονικό μήνυμα ημερ. 13.8.2010 με το οποίο ο Ενάγοντας παραπονείται στον Δράκου γιατί δεν απαντά στα μηνύματα του. Είναι η κρίση του Δικαστηρίου ότι στο ηλεκτρονικό του μήνυμα ημερ. 24.8.2010 ο Δράκου αναφερόταν και στο «bonus», χωρίς να αρνείται την υποχρέωση για την καταβολή του και χωρίς να προβάλλει εκδοχή ότι η καταβολή του ήταν υπό την αίρεση έγκρισης του από το διοικητικό συμβούλιο της Libra. Περαιτέρω, η αναφορά στη γραπτή δήλωση του Δράκου σε σχέση με το ότι στον Ενάγοντα ανάφερε για το ζήτημα της έγκρισης «ή όφειλε να γνωρίζει» θα δημιουργούσε από την ίδια τη μαρτυρία του Δράκου ερωτηματικά κατά πόσο πράγματι συζητήθηκε τέτοιο ζήτημα. Το Δικαστήριο δεν αποδέχεται ότι η συγκεκριμένη συζήτηση έλαβε χώρα. Η σαφής εντύπωση που το Δικαστήριο αποκόμισε ήταν ότι οι αναφορές στον κώδικα εταιρικής διακυβέρνησης επινοήθηκαν κατά τη δίκη, γι' αυτό και ουδεμία αναφορά έγινε προηγουμένως, είτε στη δικογραφία, είτε αλλού. Σε υποβολή ότι για θέματα «bonus» των υψηλόβαθμων αξιωματούχων της εταιρείας προβλεπόταν ότι πρέπει να υπάρχει απόφαση του διοικητικού της συμβουλίου ο Ενάγοντας απάντησε αρνητικά, προσθέτοντας ότι εταιρική διακυβέρνηση δεν υπήρχε στη Libra. Δεν του επιδείχθηκε το μεταγενέστερα παρουσιασθέν έγγραφο (Τεκμ. 49, μέρος). Σημειώνεται ακόμα πως στην Βεβαίωση δεν καταγράφεται ότι δόθηκε υπό την αίρεση της έγκρισης από το διοικητικό συμβούλιο της Libra. Ο Δράκου υποστήριξε ότι τη Βεβαίωση είχε ετοιμάσει ο Ενάγοντας, ενώ ο Ενάγοντας διατείνεται ότι συντάχθηκε και από τους δύο. Η θέση του Δράκου ήταν ότι ο Ενάγοντας είχε ετοιμάσει τόσο τη Βεβαίωση όσο και τη συμφωνία εργοδότησης. Το Δικαστήριο δεν αποδέχεται ότι τα δύο έγγραφα συντάχθηκαν από τον Ενάγοντα που τα παρουσίασε στον Δράκου. Εάν αυτή ήταν η πραγματικότητα η συμφωνία εργοδότησης θα έπρεπε να υπογραφεί από τον Ενάγοντα. Δεν νοείται να προσέρχεται ο Ενάγοντας με δύο έγγραφα που συνιστούν την δική του εισήγηση και να μην υπογράφει το ένα από αυτά. Εν κατακλείδι, τo Δικαστήριο αποδέχεται τη θέση του Ενάγοντα ότι η Βεβαίωση δεν δόθηκε υπό την αίρεση της έγκρισης της καταβολής του «bonus» από το διοικητικό συμβούλιο της Libra. Εάν η αντίληψη και συνεννόηση ήταν ότι η Libra δεν είχε ακόμα συναινέσει στην καταβολή του κανένα σκοπό δεν εξυπηρετούσε η υπογραφή της Βεβαίωσης. Εύλογο, όμως, είναι το ερώτημα γιατί ο Δράκου να υπογράψει την Βεβαίωση στο χρονικό στάδιο που αυτή υπογράφηκε και ενώ το ζήτημα της ανταμοιβής του Ενάγοντα με την παραχώρηση φιλοδωρήματος εκκρεμούσε για χρόνια. Διαπιστώνεται πως το γεγονός της υπογραφής της Βεβαίωσης δεν είναι ασύνδετο με το ζήτημα της περαιτέρω προσφοράς υπηρεσιών από τον Ενάγοντα στην Libra. Ο Ενάγοντας ανάφερε στη δια ζώσης μαρτυρία του ότι δίδοντας του ο Δράκου τη Βεβαίωση του ζήτησε να συνεχίσει να εργάζεται κοντά του. Προς τούτο του παρουσίασε και το έγγραφο της σύμβασης εργοδότησης ημερ. 1.8.2007 (Τεκμ.12) στην οποία αναφέρεται ως εργοδότης « XXXX DRAKOU AND ASSOCIATED COMPANIES (AD) (in short "Employer" or "Group")» υπογραμμένο. Ανάφερε ο Ενάγοντας ότι ίσως ο Δράκου να υπόγραψε τη Βεβαίωση γιατί ήθελε να τον κάνει να νιώσει καλά για να αποδεχτεί την πρόταση εργοδότησης του. Υπόγραψε, ανάφερε, τη Βεβαίωση για να του δείξει ότι ήταν έτοιμος, όμως ο ίδιος δεν αποδέχτηκε την εργοδότηση. Αρνήθηκε υποβολή της υπεράσπισης ότι ο Δράκου υπόγραψε πρώτα τη σύμβαση εργοδότησης την οποία ο ίδιος κράτησε χωρίς να υπογράψει και τον ξεγέλασε ώστε να υπογράψει τη Βεβαίωση. Κατά τον Ενάγοντα πρώτα υπογράφηκε η Βεβαίωση και αφού η παραίτηση του είχε ήδη δοθεί. Το Δικαστήριο δεν αποδέχεται ότι ο Ενάγοντας ξεγέλασε τον Δράκου. Η θέση είναι ασυμβίβαστη με τη μεταγενέστερη ενέργεια του Δράκου να μεταβιβάσει προσωπικές του μετοχές στον Ενάγοντα χωρίς αντάλλαγμα. Η δικογραφημένη θέση ότι με τη μεταβίβαση των μετοχών που έγινε από τον Δράκου στον Ενάγοντα διευθετήθηκαν πλήρως οι επίδικες ισχυριζόμενες αξιώσεις δεν υποστηρίχθηκε από τον Δράκου που μαρτύρησε ότι του τις παραχώρησε λόγω ηθικής υποχρέωσης που ένιωθε επειδή δεν κατάφερε να πείσει το διοικητικό συμβούλιο της Libra να εγκρίνει την καταβολή του «bonus». Ήταν η θέση του Ενάγοντα ότι η αξία των μετοχών που του μεταβίβασε ο Δράκου ήταν μηδαμινή, αρνούμενος ότι ο ίδιος τις είχε ζητήσει, απορρίπτοντας τη θέση ότι ο Δράκου του τις μεταβίβασε γιατί αισθανόταν ηθική υποχρέωση επειδή το διοικητικό συμβούλιο της Libra δεν είχε εγκρίνει την καταβολή του «bonus». Το Δικαστήριο δεν βρίσκει ότι το ζήτημα των μετοχών θα ήταν βοηθητικό στην επίλυση του επιδίκου ζητήματος και απορρίπτει την ουσιαστική εισήγηση της υπεράσπισης ότι το γεγονός της μεταβίβασης των μετοχών, τις οποίες ο Ενάγοντας κατέχει μέχρι σήμερα, σημαίνει ότι τις αποδέχθηκε σε αντιστάθμισμα της αποτυχίας του Δράκου να επιτύχει την έγκριση της καταβολής του «bonus» από το διοικητικό συμβούλιο της Libra, που κατ' επέκταση θα σήμαινε ότι ο Ενάγοντας αναγνωρίζει ότι η καταβολή του «bonus» ήταν πράγματι υπό την αίρεση της έγκρισης από το διοικητικό συμβούλιο της εταιρείας. Η σαφής εικόνα που αποκόμισε το Δικαστήριο ήταν πως ο Δράκου αισθανόταν ότι στο τέλος της ημέρας έδωσε την Βεβαίωση χωρίς να επιτύχει την ουσιαστική παραμονή του Ενάγοντα στην Libra. Ο Ενάγοντας συνέχισε να εργάζεται για μικρό χρονικό διάστημα και μετά αποχώρησε. Εάν την επόμενη ημέρα της υπογραφής της Βεβαίωσης σηματοδοτούσε η άρνηση του διοικητικού συμβουλίου της Libra να εγκρίνει την καταβολή του «bonus», τότε δεν θα δικαιολογείτο ο Δράκου να διατηρεί αίσθημα πικρίας και απογοήτευσης από τη συμπεριφορά του Ενάγοντα. Είναι το καταληκτικό εύρημα του Δικαστηρίου ότι η Βεβαίωση υπογράφηκε από τον Δράκου και παραδόθηκε μαζί με τη συμφωνία εργοδότησης επίσης υπογραμμένη από τον Δράκου, χωρίς να τεθεί οιαδήποτε αίρεση ή προϋποθέσεις. Προκύπτει πως ο Δράκου υπόγραψε τη Βεβαίωση για να πείσει τον Ενάγοντα για την ειλικρίνεια της πρόθεσης της Libra να τιμήσει την υπόσχεση της να τον ανταμείψει για τις υπηρεσίες που είχε προσφέρει σε αυτή. Έτσι, ίσως να αισθανόταν ασφαλής στο να συνεχίσει να προσφέρει τις υπηρεσίες του. Ενδεχομένως ο Δράκου να ανέμενε ή να ήλπιζε ότι ο Ενάγοντας θα επανερχόταν συναινετικός. Είναι περαιτέρω εύρημα του Δικαστηρίου ότι κατά τη συνάντηση ουδέν αναφέρθηκε σε σχέση με τη δυνατότητα ή εξουσιοδότηση του Δράκου να υπογράψει τη Βεβαίωση. Ο Δράκου ήταν ο εκτελεστικός αντιπρόεδρος της Libra και κύριος μέτοχος της. Οι χαρακτηρισμοί του Ενάγοντα σε σχέση με το ρόλο του Δράκου στη Libra αμφισβητήθηκαν και ενδέχεται να εμπεριέχουν το στοιχείο της υπερβολής. Έχει ωστόσο καταδειχθεί και είναι εύρημα του Δικαστηρίου ότι ο Δράκου ήταν ο επιχειρηματίας και το κύριο πρόσωπο πίσω από ολόκληρο το συγκρότημα. Ο τρόπος λειτουργίας της Libra στα χρόνια που προηγήθηκαν αυτό αναδείκνυε και αυτό ήταν εμφανές και καλά γνωστό στον Ενάγοντα. Δεν υπάρχει μαρτυρία ότι το διοικητικό συμβούλιο της Libra εξουσιοδότησε τον Δράκου να υπογράψει τη Βεβαίωση ή να μεταφέρει στον Ενάγοντα την αποδοχή της εταιρείας να του καταβάλει το συγκεκριμένο ποσό «bonus». Ο περί Εταιρειών Νόμος, Κεφ.113 προνοεί ότι: «33Α.