Δρουσιώτης κ.α. ν. Τράπεζα Κύπρου Δημόσια Εταιρεία Λτδ, Γεν. Αίτηση - Έφεση αρ.: 200/2019, 12/11/2019

(3)παραβιάζουν τα άρθρα 23, 28 και 30 του Συντάγματος.

1. Η αίτηση βασίζεται, μεταξύ άλλων, στο άρθρο 44Γ του περί Μεταβιβάσεως και Υποθηκεύσεως Νόμου (από τώρα θα καλείται ο Νόμος) και συνοδεύεται από την ένορκη δήλωση του αιτητή 1, στην οποία εκτίθενται τα γεγονότα που την περιβάλλουν. Από την άλλη, η καθ' ης η αίτηση-εφεσίβλητη φέρει ένσταση στην έκδοση του αιτούμενου διατάγματος και μεταξύ άλλων προβάλλει ότι η ειδοποίηση Τύπος ΙΑ πληροί τις απαιτούμενες κατά τον προβλεπόμενο τύπο και περιεχόμενο προϋποθέσεις. Αναγνωρίζει ότι πράγματι την ίδια ημέρα επιδόθηκαν οι ειδοποιήσεις Τύπος Ι και Θ πλην όμως, ως αναφέρει, δεν υφίσταται νομοθετική απαγόρευση και τέλος το Μέρος VIA του Νόμου δεν αντίκειται στα πιο πάνω άρθρα του Συντάγματος. Η δε ένσταση συνοδεύεται από την ένορκη δήλωση του κ. XXX Βανέζη, στην οποία εκτίθενται τα γεγονότα που την περιβάλλουν.
2. Η ακροαματική διαδικασία διεξήχθηκε στη βάση των ενόρκων δηλώσεων και οι ευπαίδευτοι συνήγοροι των διαδίκων περιορίστηκαν σε αγορεύσεις. Τα γεγονότα που περιβάλλουν την παρούσα υπόθεση, όπως αναδύονται από τις εκατέρωθεν ένορκες δηλώσεις, έχουν ως ακολούθως: (α) Η τράπεζα στις 8.4.1999 παραχώρησε στους αιτητές δάνειο για το ποσό των Λ.Κ.78.000 (βλ. Τεκ. 4) και για περαιτέρω εξασφάλιση του ο εφεσείοντας 1 παραχώρησε προς όφελος της τράπεζας την υποθήκη με αρ. ΥXXX/99 του Επαρχιακού Κτηματολογικού Γραφείου Λεμεσού (βλ. Τεκ. 3). Η τράπεζα τερμάτισε την πιο πάνω συμφωνία ενόψει του γεγονότος ότι οι αιτητές παραβίασαν τις συμβατικές τους υποχρεώσεις. (β) Οι εφεσείοντες, στις 14.2.2012 καταχώρισαν την αγωγή με αρ. XXX/2012 με την οποία αξιώνουν, μεταξύ άλλων, εύλογο χρόνο για την εξόφληση των νόμιμων χρεωστικών τους υπολοίπων, δήλωση του Δικαστηρίου ότι η διακοπή της σχέσης με την τράπεζα οφείλεται σε δική της υπαιτιότητα και επιπρόσθετα επιζητούν αποζημιώσεις για ζημιές που προκλήθηκαν. Στα πλαίσια της πιο πάνω αγωγής η τράπεζα καταχώρησε υπεράσπιση και ανταπαίτηση αξιώνοντας το υπόλοιπο του λογαριασμού ως επίσης επιζητεί και διάταγμα εκποίησης των ενυπόθηκων ακινήτων. (γ) Η τράπεζα την 25.1.2019 επέδωσε στους εφεσείοντες τις ειδοποιήσεις Τύπος Θ και Ι, η οποία συνοδευόταν από κατάσταση λογαριασμού στην οποία αναγραφόταν το ποσό της υποθήκης (€160.608,53), οι τόκοι (€250.032) και το συνολικό ενυπόθηκο χρέος το οποίο ανερχόταν σε €410.640,
3. Στη συνέχεια η τράπεζα την 2.7.2019 επέδωσε στους εφεσείοντες την ειδοποίηση Τύπος ΙΑ με την οποία τους πληροφορούσε ότι το ενυπόθηκο χρέος που εξασφαλίζεται με την πιο πάνω υποθήκη κατέστη πληρωτέο και γι' αυτό προτίθεται να προχωρήσει σε πώληση «στις 26.11.2009 μεταξύ των ωρών 9.00 π.μ. και 5.00 μ.μ.».
4. Αγορεύοντας η ευπαίδευτη συνήγορος των εφεσειόντων εισηγήθηκε ότι η ειδοποίηση Τύπος ΙΑ θα πρέπει να παραμεριστεί καθότι (α) δεν πληροί τις απαιτούμενες κατά τον προβλεπόμενο τύπο και περιεχόμενο προϋποθέσεις καθότι δεν αναγράφονται οι τόκοι και δεν καθορίζεται η ακριβής ώρα του πλειστηριασμού, (β) η ειδοποίηση Τύπος Θ επιδόθηκε ταυτόχρονα με την ειδοποίηση Τύπος Ι και επισυναπτόμενη κατάσταση λογαριασμού δεν είναι αναλυτική, κατά παράβαση του Νόμου και τέλος (γ) το Μέρος VIA του Νόμου και ειδικότερα τα άρθρα 44 Α, Β και Γ

(3)του Νόμου παραβιάζουν τα άρθρα 23, 28 και 30 του Συντάγματος. Εκ διαμέτρου αντίθετη ήταν η εισήγηση του ευπαιδεύτου συνηγόρου της τράπεζας ο οποίος επισήμανε ότι η ειδοποίηση Τύπος ΙΑ πληροί τις απαιτούμενες κατά τον προβλεπόμενο τύπο και περιεχόμενο προϋποθέσεις. Ο Νόμος, ως ανέφερε, δεν επιβάλλει όπως η ειδοποίηση Τύπος Θ θα πρέπει να προηγείται της ειδοποίησης Τύπος Ι και στην προκείμενη περίπτωση έχει επισυναφθεί κατάσταση λογαριασμού σύμφωνα με τις πρόνοιες του Νόμου. Επιπρόσθετα, ως ανέφερε, οι συγκεκριμένες νομοθετικές πρόνοιες δεν παραβιάζουν τα πιο πάνω άρθρα του Συντάγματος. 5. Στην περίπτωση που ο ενυπόθηκος οφειλέτης ή οποιοδήποτε ενδιαφερόμενο πρόσωπο δεν συμμορφωθεί με τις απαιτήσεις της ειδοποίησης που του επιδίδεται δυνάμει των διατάξεων του άρθρο 44 Γ

(1), δηλαδή της ειδοποίησης Τύπος Ι, ο ενυπόθηκος δανειστής δύναται να επιδώσει στα πιο πάνω πρόσωπα ειδοποίηση κατά τον Τύπο ΙΑ του δεύτερου παραρτήματος του Νόμου, εντός περιόδου όχι μικρότερης των 30 ημερών από την καθορισμένη ημέρα και ώρα πώλησης του ενυπόθηκου ακινήτου (βλ. άρθρο 44 Γ

(2)του Νόμου). Ο ενυπόθηκος οφειλέτης καθώς και οποιοδήποτε ενδιαφερόμενο πρόσωπο δύναται εντός 30 ημερών από την ημερομηνία παραλαβής της ειδοποίησης Τύπος ΙΑ να καταχωρήσει έφεση στο Επαρχιακό Δικαστήριο για παραμερισμό της ειδοποίησης της σκοπούμενης πώλησης μόνο για τους ακόλουθους λόγους: «(α) Η επιδοθείσα ειδοποίηση δεν πληροί της απαιτούμενες κατά τον προβλεπόμενο τύπο και περιεχόμενο, προϋποθέσεις· (β) η ειδοποίηση δεν έχει δεόντως επιδοθεί· (γ) η ειδοποίηση έχει αποσταλεί πριν τη λήξη της προθεσμίας για καταβολή της πληρωμής προς τον ενυπόθηκο δανειστή· (δ) έχει εκδοθεί παρεμπίπτον απαγορευτικό διάταγμα υπέρ του ενυπόθηκου οφειλέτη σύμφωνα με το άρθρο 32 του περί Δικαστηρίων Νόμου· (ε) έχει εκδοθεί προστατευτικό διάταγμα υπέρ του ενυπόθηκου οφειλέτη δυνάμει των διατάξεων του περί Αφερεγγυότητας Φυσικών Προσώπων (Προσωπικά Σχέδια Αποπληρωμής και Διατάγματα Απαλλαγής Οφειλών) Νόμου· (στ) ο ενυπόθηκος οφειλέτης του οποίου η συμμετοχή εγκρίνεται στο σχέδιο «ΕΣΤΙΑ για αντιμετώπιση των μη εξυπηρετούμενων δανείων και στήριξη ευάλωτων κοινωνικών ομάδων» ή σε οποιοδήποτε άλλο κυβερνητικό σχέδιο επιδότησης πιστωτικής διευκόλυνσης, νοουμένου ότι αυτός αποδέχεται και τηρεί τη συμφωνία και τις πιστωτικές του υποχρεώσεις όπως προκύπτουν από το εν λόγω σχέδιο.» (βλ. άρθρο 44 Γ

(3)του Νόμου) Α. Εισήγηση ότι η ειδοποίηση Τύπος ΙΑ δεν πληροί τις απαιτούμενες κατά τον προβλεπόμενο τύπο και περιεχόμενο προϋποθέσεις. 6. Η ευπαίδευτη συνήγορος των αιτητών εισηγήθηκε ότι η πιο πάνω ειδοποίηση θα πρέπει να παραμεριστεί καθότι δεν καθορίζεται η ακριβής ώρα πλειστηριασμού και δεν αναγράφονται οι τόκοι. Η ειδοποίηση Τύπος ΙΑ, όπως καθορίζεται στο δεύτερο παράρτημα του Νόμου, έχει ως ακολούθως: « ΤΥΠΟΣ «ΙΑ» [Άρθρο 44Γ

(2)] ΟΙ ΠΕΡΙ ΜΕΤΑΒΙΒΑΣΕΩΣ ΚΑΙ ΥΠΟΘΗΚΕΥΣΕΩΣ ΑΚΙΝΗΤΩΝ ΝΟΜΟΙ ΤΟΥ 1965 ΜΕΧΡΙ 2014 ΕΙΔΟΠΟΙΗΣΗ ΠΡΟΣ ΟΛΑ ΤΑ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΕΝΑ ΠΡΟΣΩΠΑ Προς ................. από ........ Ειδοποιείσθε ότι το ενυπόθηκο χρέος το εξασφαλιζόμενο με την υποθήκη με αριθμό Υ...... του Επαρχιακού Κτηματολογικού Γραφείου ........ προς όφελος μου, έχει καταστεί πληρωτέο από τις ......... και γι΄ αυτό προτίθεμαι να προχωρήσω σε πώληση στις .... και ώρα ..... στον ...... με τη διαδικασία πλειστηριασμού ως προβλέπεται στο Μέρος VIA του παρόντος Νόμου των ακινήτων, που περιγράφονται στον πιο κάτω Πίνακα, ιδιοκτησίας του ....... από ....... τα οποία βαρύνονται επίσης με το προς όφελος σας εμπράγματο βάρος/την προς όφελος σας απαγόρευση*, με αριθμό ........ του Επαρχιακού Κτηματολογικού Γραφείου ............. σύμφωνα με τους όρους της πιο πάνω υποθήκης και τηρουμένων των προϋποθέσεων του Νόμου και των σχετικών Κανονισμών. Το ποσό το οποίο κατέστη απαιτητό δυνάμει της πιο πάνω Υποθήκης ανέρχεται στο ποσό των €..........., πλέον τόκος, €.......... πλέον έξοδα €.......... ΠΙΝΑΚΑΣ ΧΩΡΟΜΕΤΡΙΚΗ ΑΝΑΦΟΡΑ ...............................» Με βάση τα γεγονότα που περιβάλλουν την παρούσα υπόθεση η τράπεζα την 2.7.2018 επέδωσε στους εφεσείοντες την ειδοποίηση Τύπος ΙΑ με την οποία τους πληροφορούσε ότι το ενυπόθηκο χρέος που εξασφαλίζεται με την υποθήκη ΥΧΧΧ/99 του Επαρχιακού Κτηματολογικού Γραφείου Λεμεσού, κατέστη πληρωτέο και γι' αυτό προτίθεται να προχωρήσει σε πώληση στις «26.11.2019 μεταξύ των ωρών 09.00 π.μ. και 5.00 μ.μ. . Το ποσό το οποίο κατέστη απαιτητό δυνάμει της πιο πάνω υποθήκης ανέρχεται στο ποσό των €410.640,53 πλέον τόκοι επί €160.608,54 προς ετήσιο σταθερό επιτόκιο 8% από την 01/07/2017 πλέον έξοδα €0,00.». Στην προκείμενη περίπτωση, όπως προκύπτει, καθορίζεται όχι μόνο η ημερομηνία αλλά και η ώρα του πλειστηριασμού, αφού αυτή θα διεξαχθεί την 26.11.2019 μεταξύ των ωρών 09.00 π.μ. και 5.00 μ.μ. σε συγκεκριμένο χώρο. Η παρούσα δεν είναι η περίπτωση όπου δεν καθορίζεται η ώρα του πλειστηριασμού. Το γεγονός ότι αυτή θα διεξαχθεί μεταξύ συγκεκριμένων ωρών δεν βρίσκεται σε αντίθεση με τον προβλεπόμενο Τύπο ΙΑ, σκοπός του οποίου, μεταξύ άλλων, είναι να ενημερώσει τον ενυπόθηκο οφειλέτη καθώς και όλα τα ενδιαφερόμενα πρόσωπα την ημερομηνία, τόπο και χρόνο του πλειστηριασμού, το ποσό το οποίο κατέστη απαιτητό, τους τόκους και γενικότερα όλα τα στοιχεία που καθορίζονται στον Τύπο. Τυχόν υιοθέτηση της προσέγγισης της συνηγόρου των εφεσειόντων ότι θα έπρεπε να καθορίζεται μία συγκεκριμένη ώρα, θα συνιστούσε τυπολατρία και θα οδηγούσε σε άδικα αποτελέσματα. Έχοντας υπόψη όλα τα πιο πάνω, η σχετική εισήγηση της συνηγόρου των αιτητών δεν βρίσκει σύμφωνο το Δικαστήριο καθότι, όπως έχει ήδη επεξηγηθεί πιο πάνω, καθορίζεται η ώρα που θα λάβει χώρα ο πλειστηριασμός. Επιπρόσθετα επιζητείται ο παραμερισμός της ειδοποίησης Τύπος ΙΑ καθότι δεν καθορίζονται οι τόκοι, κατά παράβαση του πιο πάνω Τύπου. Όπως έχει ήδη επισημανθεί, στην ειδοποίηση που επιδόθηκε στους εφεσείοντες καθορίζεται το ποσό το οποίο κατέστη απαιτητό δυνάμει της πιο πάνω υποθήκης και αναφορικά με το ζήτημα των τόκων αναγράφονται τα ακόλουθα: «. πλέον τόκοι επί €160.608,54 προς ετήσιο σταθερό επιτόκιο 8% από την 01/07/2017 .». Πράγματι δεν αναγράφεται το συγκεκριμένο ποσό των τόκων πλην όμως καθορίζονται. Με μία απλή μαθηματική πράξη εύκολα μπορούν να υπολογιστούν οι τόκοι αφού αναγράφεται το ποσό, το επιτόκιο και η ημερομηνία από την οποία αρχίζει ο υπολογισμός τους. Συνακόλουθα και πάλι η σχετική εισήγηση δεν βρίσκει σύμφωνο το Δικαστήριο και απορρίπτεται. Β. Εισήγηση ότι η ειδοποίηση Τύπος ΙΑ θα πρέπει να παραμεριστεί καθότι η ειδοποίηση Τύπος Θ επιδόθηκε ταυτόχρονα με την ειδοποίηση Τύπος Ι. 7.1 Κατ' αρχήν επισημαίνεται ότι η ειδοποίηση Τύπος ΙΑ δύναται να παραμεριστεί για τους έξι εξαντλητικούς λόγους που καθορίζονται στο άρθρο 44 Γ

(3)του Νόμου, όπως με λεπτομέρεια καθορίζονται πιο πάνω. Το άρθρο 44 ΙΓ, με το οποίο παρεχόταν η δυνατότητα στον ενυπόθηκο οφειλέτη ή σε οποιοδήποτε ενδιαφερόμενο πρόσωπο του οποίου τα έννομα συμφέροντα παραβλάπτονταν από οποιαδήποτε ειδοποίηση ή πράξη να καταχωρήσει έφεση, καταργήθηκε την 13.7.2018 με τον Νόμο 87

(1)/2018. Δεν αναγνωρίζονται ως λόγοι παραμερισμού της ειδοποίησης Τύπος ΙΑ τα όσα προβάλλουν οι εφεσείοντες ότι η ειδοποίηση Τύπος Θ επιδόθηκε ταυτόχρονα με την ειδοποίηση Ι, ως επίσης ότι στην τελευταία επισυνάφθηκε κατάσταση λογαριασμού η οποία δεν είναι αναλυτική. Παρά ταύτα όμως ο ενυπόθηκος δανειστής έχει υποχρέωση να συμμορφωθεί με τις πρόνοιες του Νόμου. 7.2 Σύμφωνα με τα διαλαμβανόμενα του Μέρους VIA του Νόμου, σε περίπτωση υπερημερίας κατά τα οριζόμενα στο άρθρο 27 του Νόμου, ως αποτέλεσμα της οποίας ολόκληρο το ενυπόθηκο χρέος καθίσταται πληρωτέο και η υπερημερία αφορά σε περίοδο όχι μικρότερη των 120 ημερών από την ημερομηνία που αυτό καθίσταται πληρωτέο, ο ενυπόθηκος δανειστής δύναται να προχωρήσει στη διαδικασία που προβλέπει το Μέρος VIA του Νόμου, εκτός εάν η διαδικασία αναγκαστικής πώλησης του ενυπόθηκου ακινήτου ανασταλεί (βλ. άρθρο 44 Β

(1)του Νόμου). Οποιαδήποτε ειδοποίηση ως προς την παρατηρηθείσα υπερημερία ή απαίτηση για πληρωμή του ενυπόθηκου χρέους, η οποία αποστέλλεται από τον ενυπόθηκο δανειστή όταν αυτός είναι αδειοδοτημένο πιστωτικό ίδρυμα, προς τον ενυπόθηκο οφειλέτη ή προς οποιοδήποτε άλλο ενδιαφερόμενο πρόσωπο, συνοδεύεται από την ειδοποίηση που αναφέρεται στον Τύπο Θ του δεύτερου παραρτήματος. Η αποστολή της εν λόγω ειδοποίησης αποστέλλεται μόνο μία φορά και δεν υφίσταται υποχρέωση αποστολής εάν ο ενυπόθηκος δανειστής εξασφαλίσει δικαστική απόφαση εναντίον του ενυπόθηκου οφειλέτη ή αν υπάρχει κατατεθειμένη αίτηση πώλησης του ενυπόθηκου ακινήτου, σύμφωνα με τις διατάξεις του Μέρους VI (βλ. άρθρο 44Β

(2). Τηρουμένων των διατάξεων του άρθρου 44Β ο ενυπόθηκος δανειστής δύναται να προχωρήσει στην έναρξη της διαδικασίας που προβλέπεται από τις διατάξεις του Μέρους VIA, αφού επιδώσει στον ενυπόθηκο οφειλέτη ή σε οποιοδήποτε άλλο ενδιαφερόμενο πρόσωπο έγγραφη ειδοποίηση κατά τον Τύπο Ι του δεύτερου παραρτήματος, συνοδευόμενη από κατάσταση λογαριασμού του οφειλόμενου ενυπόθηκου χρέους, των τόκων και όλων των εξόδων για την είσπραξη του, καλώντας τον όπως εξοφλήσει το ποσό σύμφωνα με την επιδοθείσα κατάσταση λογαριασμού, τάσσοντας σε αυτόν προθεσμία όχι μικρότερη των 30 ημερών από την ημερομηνία επίδοσης της ειδοποίησης προς εξόφληση του οφειλόμενου ποσού (βλ. άρθρο 44 Γ

(1)του Νόμου). Ο νομοθέτης δεν απαγορεύει, και μάλιστα επί ποινή ακυρότητας της διαδικασίας, στον ενυπόθηκο δανειστή να επιδώσει ταυτόχρονα τις ειδοποιήσεις Τύπος Θ και Ι. Εκείνο που επιβάλλεται από τον Νόμο είναι η επίδοση των πιο πάνω ειδοποιήσεων, όπως με λεπτομέρεια εκτίθεται πιο πάνω. Δεν υφίσταται οποιαδήποτε νομοθετική απαγόρευση ότι αντενδείκνυται η επίδοση των πιο πάνω ειδοποιήσεων ταυτοχρόνως. Αν επιθυμούσε διαφορετικά ο νομοθέτης θα το έπραττε καθορίζοντας μάλιστα και προθεσμίες, όπως το έπραξε σε άλλες περιπτώσεις του Μέρους VIA του Νόμου. Συνακόλουθα η σχετική εισήγηση του ευπαιδεύτου συνηγόρου των εφεσειόντων απορρίπτεται. Γ. Εισήγηση ότι δεν έχει επισυναφθεί αναλυτική κατάσταση λογαριασμού.

1. Στην προκείμενη περίπτωση επιδόθηκε στους εφεσείοντες η ειδοποίηση Τύπος Ι, συνοδευόμενη από κατάσταση λογαριασμού, στην οποία καταγράφεται το ποσό της υποθήκης €160.608,53, οι τόκοι €250.032 και το συνολικό υπόλοιπο που ανέρχεται στο ποσό των €410.640,
2. Κατ' αρχήν επισημαίνεται ότι υιοθετούνται τα όσα αναφέρθηκαν προηγουμένως στην παρ. 7.
3. Εκείνο που επιβάλλεται είναι όπως η ειδοποίηση Τύπος Ι συνοδεύεται από κατάσταση λογαριασμού που έχει ως σκοπό, καθώς αντιλαμβάνομαι, να γνωστοποιήσει στον ενυπόθηκο οφειλέτη και σε κάθε ενδιαφερόμενο πρόσωπο το οφειλόμενο ποσό δυνάμει της σύμβασης και δήλωσης υποθήκευσης ακινήτου που παραχωρήθηκε προς όφελος του ενυπόθηκου δανειστή. Δεν επιβάλλεται οποιαδήποτε νομοθετική υποχρέωση στον ενυπόθηκο δανειστή να επιδίδει αναλυτική κατάσταση λογαριασμού. Αν το επιθυμούσε ο Νομοθέτης θα το έπραττε. Στην προκείμενη περίπτωση η ειδοποίηση Τύπος Ι συνοδεύεται από κατάσταση λογαριασμού στην οποία καταγράφονται το ποσό της υποθήκης, οι τόκοι και το συνολικό οφειλόμενο ποσό. Συνακόλουθα η σχετική εισήγηση του ευπαίδευτου δικηγόρου των εφεσειόντων απορρίπτεται. Δ. Εισήγηση ότι το Μέρος VIA του Νόμου είναι αντισυνταγματικό.
4. Η ευπαίδευτη συνήγορος των εφεσειόντων εισηγήθηκε ότι το πιο πάνω Μέρος του Νόμου είναι αντισυνταγματικό και ειδικότερα παραβιάζει τα άρθρα 23, 28 και 30 του Συντάγματος. Επισήμανε ότι η πώληση του υποθηκευμένου ακινήτου αποτελεί πλήρη εξάλειψη του ιδιοκτησιακού δικαιώματος και ως αποτέλεσμα της αναδρομικής ισχύος του Νόμου, ο οποίος επεμβαίνει σε ήδη υπάρχουσες διαδικασίες, παραβιάζει το δικαίωμα κατοχής, απόλαυσης ή διάθεσης της ακίνητης ιδιοκτησίας, όπως προστατεύεται από το άρθρο 23 του Συντάγματος. Επιπρόσθετα, ως εισηγήθηκε, παραβιάζεται το άρθρο 28 του Συντάγματος το οποίο προστατεύει την αρχή της ισότητας καθότι παρέχονται υπέρμετρα δικαιώματα στην τράπεζα ως επίσης παραβιάζεται το άρθρο 30 του Συντάγματος το οποίο προστατεύει το δικαίωμα προσφυγής ενώπιον του Δικαστηρίου καθότι στην προκείμενη περίπτωση η αγωγή των εφεσειόντων που καταχώρισαν εναντίον της τράπεζας θα καταστεί άνευ αντικειμένου στην περίπτωση που πωληθεί το ενυπόθηκο ακίνητο. Αναδύεται από τη νομολογία ότι όταν τίθεται θέμα αντισυνταγματικότητας οποιασδήποτε πρόνοιας του Νόμου, υπάρχει τεκμήριο συνταγματικότητας. Συνακόλουθα, το Δικαστήριο προτού κηρύξει την πρόνοια ως αντισυνταγματική, οφείλει να ικανοποιηθεί προς τούτο πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας. Στην υπόθεση Κυριακίδης Ηλίας κ.α. ν. Κυπριακής Δημοκρατίας

(1997)3 ΑΑΔ 485, μεταξύ άλλων σημειώθηκε ότι: «Αποτελεί αξίωμα του δικαίου ότι εφόσον παρέχεται η δυνατότητα ερμηνείας του νόμου κατά τρόπο συνάδοντα προς το Σύνταγμα, αυτή υιοθετείται και ο νόμος διασώζεται. Σύμφωνα με άλλο ερμηνευτικό αξίωμα, επίσης σχετικό, επενεργεί μαχητό τεκμήριο ότι πρόθεση του νομοθέτη είναι η θεσμοθέτηση κανόνων μέσα και όχι έξω από το πλαίσιο του Συντάγματος. Μόνο όπου τούτο αποκλείεται από το λεκτικό του νόμου ανατρέπεται το τεκμήριο και προκύπτει θέμα αντισυνταγματικότητας του νόμου.» (βλ. επίσης την υπόθεση Board for Registration of Architects and Civil Engineers v. Kyriakides

(1966)3 C.L.R.640) Στην Μαυρογένης ν. Βουλής κ.ά. (Αρ. 3)

(1996)1 Α.Α.Δ. 315, 339 υποδείχτηκε ότι: «Η μεθοδολογία ελέγχου της συνταγματικότητας νόμου, σύμφωνα με την πάγια νομολογία του Ανωτάτου Δικαστηρίου, σύγκειται στην αντιπαραβολή των κρίσιμων διατάξεων του νόμου με τις σχετικές διατάξεις του Συντάγματος. Η έρευνα αποβλέπει στη διαπίστωση κατά πόσο οι διατάξεις του νόμου συγκρούονται με το Σύνταγμα ή συνάδουν με αυτό. Το Δικαστήριο δεν υπεισέρχεται και δεν εξετάζει τη σκοπιμότητα ή τη σοφία του νομοθετήματος. Ο συνταγματικός έλεγχος περιορίζεται στη διαπίστωση συγκρούσεων ή αντιθέσεων προς το Σύνταγμα.» (Βλ. επίσης Ανδρέα Οικονόμου ν. Επιστημονικού Τεχνικού Επιμελητηρίου Κύπρου (ΕΤΕΚ) μέσω του Προέδρου αυτού

(2002)3 Α. Α. Δ. 676) Επιπρόσθετα, από την απόφαση στην υπόθεση Κυπριακή Δημοκρατία v. Π. Πογιατζή

(1992)3 Α.Α.Δ. 196, σημειώνονται και τα ακόλουθα: «Η συνταγματικότητα νόμου συνιστά νομικό θέμα ιδιάζουσας σημασίας και σπουδαιότητας. Η πραγματικότητα αυτή αναγνωρίστηκε στην The Improvement Board of Eyienja v. Andreas Constantinou

(1967)1 C.L.R., 167. To δικαστήριο υπέδειξε ότι η συνταγματικότητα νόμου ή κανονισμού μπορεί να καταστεί επίδικο θέμα μόνον μετά τον επακριβή προσδιορισμό του άρθρου ή άρθρων του νόμου που αμφισβητούνται και των συνταγματικών διατάξεων προς τις οποίες προσκρούουν. Στην Πρόεδρος της Δημοκρατίας ν. Βουλής των Αντιπροσώπων (Αρ. 1)

(2000)3 Α.Α.Δ. 157 λέχθηκαν τα εξής: «Η εξουσία αποκήρυξης νόμου ως αντισυνταγματικού εκτείνεται, σύμφωνα με το Άρθρο 140.1 του Συντάγματος, στο σύνολο του νόμου ή μπορεί να περιοριστεί σε συγκεκριμένη διάταξη του. Η αντισυνταγματικότητα διάταξης ή διατάξεων του νόμου συμπαρασύρει και το υπόλοιπο μέρος του, εάν η νομοθεσία αποτελεί ενιαίο σύνολο. Έχει αυτό το χαρακτηριστικό οποτεδήποτε οι πρόνοιες του νόμου είναι άρρηκτα συνδεδεμένες μεταξύ τους, οπόταν δε χωρεί διάσπασή τους - (βλ. Pres. Of Republic v. House of R/ntatives

(1985)3 C.L.R. 1724. Pres. of Republic v. House of R/ntatives

(1985)3 C.L.R. 2165).» Η ευπαίδευτη συνήγορος των εφεσειόντων εισηγήθηκε ότι ο πλειστηριασμός των ακινήτων θα έχει ως αποτέλεσμα την εξάλειψη του ιδιοκτησιακού δικαιώματος των εφεσειόντων και η αναδρομικότητα που θέτει το άρθρο 44 Α του Νόμου ξεπερνά το τι είναι αναγκαίο με αποτέλεσμα να παραβιάζεται το άρθρο 23 του Συντάγματος. Αποτελεί γενική αρχή του δικαίου ότι ένας Νόμος δεν μπορεί να έχει αναδρομική ισχύ εκτός εάν είναι δηλωτικός ή αν αφορά διαδικαστικά θέματα ή απόδειξης. Στις περιπτώσεις δε που ο νομοθέτης επιθυμεί να δώσει αναδρομική ισχύ σε νομοθετικές πρόνοιες, οι οποίες δεν καλύπτονται από τις προαναφερόμενες εξαιρέσεις, θα πρέπει ρητά να αναφέρει τούτο. Κατ' ουσία, υπάρχει τεκμήριο μη αναδρομικότητας στο νόμο, εκτός εάν ο νομοθέτης θεσπίσει νομοθετήματα όπως τα πιο πάνω ή εάν αναφέρει τούτο με ρητή πρόνοια (βλ. Σάντης ν. Interfund Investments Ltd

(2012)1(B) A.A.Δ. 1670). Με κάθε σεβασμό προς τις εισηγήσεις της ευπαιδεύτου συνηγόρου των εφεσειόντων, με την εισαγωγή του Μέρους VIA του Νόμου δεν υπήρξε οποιαδήποτε επέμβαση ή αλλοίωση στην περιουσία τους και με την εισαγωγή του πιο πάνω Μέρους στο Νόμο προστίθεται ακόμη ένας διαδικαστικός τρόπος εκποίησης του ενυπόθηκου ακινήτου το οποίο δεν πλήττει ή διαφοροποιεί στην ουσία και τον πυρήνα των αναγνωρισμένων από το Σύνταγμα και τον Νόμο δικαιωμάτων (βλ. απόφαση Α. Δαυίδ, Π.Ε.Δ. Vatikano Pizza Ltd v. Τράπεζας Κύπρου Δημόσια Εταιρεία Λτδ, αρ. Αίτησης-Έφεσης 182/2018, Ε.Δ. Λευκωσίας). Στην προκείμενη περίπτωση η τράπεζα παραχώρησε στην εταιρεία D & A Paperland Ltd και στους εφεσείοντες πιστωτικές διευκολύνσεις και για περαιτέρω εξασφάλιση ο εφεσείοντας αρ. 1 την 8.3.2007 παραχώρησε προς όφελος της τράπεζας την υποθήκη με αρ. ΥXXX/2007 (βλ. Τεκ.3). Με βάση το έγγραφο υποθήκης, το οποίο παραλείπουν οι εφεσείοντες να επισυνάψουν στην παρούσα αίτηση-έφεση, ρητά αναφέρουν: «Σε περίπτωση που θα παραλείψω να πληρώσω το ποσό αυτό, η τράπεζα θα δικαιούται να πωλήσει τα ενυπόθηκα ακίνητα είτε μέσω του Κτηματολογίου, είτε με αγωγή μέσω του Δικαστηρίου και/ή με οποιοδήποτε άλλο τρόπο ήθελε αποφασίσει συμπεριλαμβανομένης και της πώλησης με προσφορές και/ή με ιδιωτική πώληση ή όπως προβλέπεται πιο κάτω, χωρίς οποιαδήποτε ειδοποίηση σε εμένα.» (βλ. Τεκ. 1 της ένστασης, παρ. 5 του εγγράφου υποθήκης) Με την παραχώρηση της υποθήκης προς όφελος της τράπεζας αλλά και με τις πιο πάνω δηλώσεις του ο εφεσείοντας αρ. 1 - ενυπόθηκος οφειλέτης αποδεχόταν την δυνατότητα της τράπεζας να προβεί σε πώληση του ενυπόθηκου ακινήτου εάν το επιθυμεί ακόμη και με ιδιωτική πώληση χωρίς οποιαδήποτε προειδοποίηση, όπως αναφέρεται πιο πάνω. Ο ενυπόθηκος οφειλέτης όχι μόνο συγκατατέθηκε στην παραχώρηση της επίδικης υποθήκης αλλά και με αυτήν έχει απεμπολήσει ένα μέρος της δικής του απολύτου ιδιοκτησίας θέτοντας την περιουσία του υπό ενδεχόμενη πώληση λόγω εκποίησης της υποθήκης (βλ. Loucas Panayiotou Estates Ltd κ.ά. ν. Hellenic Bank Public Company Ltd, Πολ. Έφεση Ε203/2013, ημερ. 11.9.2019). Η ενσωμάτωση του Μέρους VIA στο Νόμο δεν διαφοροποιεί και δεν επηρεάζει οποιαδήποτε δικαιώματα των ενυπόθηκων οφειλετών, όπως αυτά έχουν καθοριστεί με την αποδοχή και παραχώρηση του ακινήτου για εγγραφή υποθήκης προς εξασφάλιση των σχετικών πιστωτικών διευκολύνσεων. Έχοντας υπόψη τα πιο πάνω, αποτελεί κατάληξη του Δικαστηρίου ότι η εισαγωγή του συγκεκριμένου Μέρους του Νόμου δεν αντίκειται στο άρθρο 23 του Συντάγματος, όπως εισηγήθηκε η ευπαίδευτη συνήγορος των εφεσειόντων. Επιπρόσθετα, εισηγήθηκε ότι το πιο πάνω Μέρος του Νόμου παραβιάζει το άρθρο 30 του Συντάγματος το οποίο προστατεύει το δικαίωμα προσφυγής ενώπιον του Δικαστηρίου καθότι στην προκείμενη περίπτωση η αγωγή των εφεσειόντων που καταχώρισαν εναντίον της τράπεζας θα καταστεί άνευ αντικειμένου στην περίπτωση που πωληθεί το ενυπόθηκο ακίνητο. Στην προκείμενη περίπτωση οι εφεσείοντες καταχώρισαν την αγωγή XXX/2012 με την οποία αξιώνουν, μεταξύ άλλων, δήλωση ότι η διακοπή της σχέσης τους με την τράπεζα οφείλεται σε δική της υπαιτιότητα ως επίσης επιζητούν αποζημιώσεις για τις ζημιές που τους προκλήθηκαν και εύλογο χρόνο για την εξόφληση των νόμιμων χρεωστικών τους υπολοίπων. Η δε τράπεζα καταχώρισε υπεράσπιση και ανταπαίτηση αξιώνοντας τα υπόλοιπα όλων των λογαριασμών ως επίσης και διάταγμα εκποίησης των υποθηκών. Κατ' αρχήν επισημαίνεται ότι η εκκρεμοδικία αγωγής δεν αποτελεί πλέον λόγο για παραμερισμό της ειδοποίησης Τύπος ΙΑ αφού έχει καταργηθεί με τον Νόμο 87

(1)/2018 που δημοσιεύτηκε στις 13.7.2018. Ο ενυπόθηκος οφειλέτης όμως δύναται να αποταθεί στο Δικαστήριο για την έκδοση παρεμπίπτοντος διατάγματος με το οποίο να απαγορεύεται η πώληση του ενυπόθηκου ακινήτου και εκείνο που απαιτείται, σε τέτοια περίπτωση, είναι να καταδειχθεί σοβαρό ζήτημα προς εκδίκαση, πιθανότητα επιτυχίας και ότι είναι δύσκολο ή αδύνατον να απονεμηθεί δικαιοσύνη σε μεταγενέστερο χρόνο. Όταν δε εκδοθεί, ο ενυπόθηκος οφειλέτης ή και οποιοδήποτε ενδιαφερόμενο πρόσωπο δύναται, ενδεχομένως και εκ του περισσού αφού έχει ήδη εκδοθεί απαγορευτικό διάταγμα πώλησης του ενυπόθηκου ακινήτου, να αποταθεί στο Δικαστήριο για παραμερισμό της ειδοποίησης Τύπος ΙΑ για τον πιο πάνω λόγο. Επιπρόσθετα δύναται να αποταθεί στο Δικαστήριο για παραμερισμό της ειδοποίησης Τύπος ΙΑ και για τους υπόλοιπους λόγους που καθορίζονται στο άρθρο 44Γ

(3)του Νόμου. Με βάση όλα τα πιο πάνω, δεν καταδεικνύεται καθ' οιονδήποτε τρόπο ότι το Μέρος VIA του Νόμου και ειδικότερα τα άρθρα 44 Α, Β και Γ

(3)παραβιάζουν καθ' οιονδήποτε τρόπο το δικαίωμα προσφυγής στο Δικαστήριο αφού, όπως έχει ήδη επισημανθεί, ο ενυπόθηκος οφειλέτης δύναται να αποταθεί για την έκδοση παρεμπίπτοντος διατάγματος με το οποίο να απαγορεύεται η πώληση του ενυπόθηκου ακινήτου αφού ικανοποιήσει τις προϋποθέσεις του άρθρου 32 του περί Δικαστηρίων Νόμου και επιπρόσθετα να προσφύγει στο Δικαστήριο για παραμερισμό της ειδοποίησης Τύπος ΙΑ για τους λόγους που περιγράφονται πιο πάνω. Περαιτέρω οι εφεσείοντες προβάλλουν ότι με τις πιο πάνω πρόνοιες του Νόμου παρέχονται υπέρμετρα δικαιώματα στην τράπεζα με αποτέλεσμα να παραβιάζεται το άρθρο 28 του Συντάγματος. Κατ' αρχήν πρόκειται για ένα γενικό, αόριστο και ατεκμηρίωτο ισχυρισμό. Ανεξάρτητα από τα πιο πάνω δεν καταδεικνύεται καθ' οιονδήποτε τρόπο ότι το πιο πάνω Μέρος του Νόμου παραβιάζει την αρχή της ισότητας, όπως διασφαλίζεται από το άρθρο 28 του Συντάγματος. Συνακόλουθα, όλες οι σχετικές εισηγήσεις περί αντισυνταγματικότητας, απορρίπτονται. 10. Για όλους τους λόγους που εξηγούνται, η αίτηση-έφεση απορρίπτεται. Έχοντας υπόψη το αποτέλεσμα, τα έξοδα επιδικάζονται υπέρ της καθ' ης η αίτηση - εφεσίβλητης και εναντίον των αιτητών -εφεσειόντων, όπως αυτά θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο. Νοείται ότι ένα σετ εξόδων θα καταβληθεί. (Υπ.) .............................. Ηλ. Γεωργίου, Α.Ε.Δ. Πιστόν Αντίγραφο Πρωτοκολλητής ΗΓ/ΑΓ Subject: Civil / General Applications / Final Αναφορά: Έφεση, παραμερισμός ΙΑ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο