Νικολεττή ν. Trust International Insurance Company (Cyprus) Ltd, Αρ. Αγωγής: 422/2017, 12/6/2019

Νικολεττή ν. Trust International Insurance Company (Cyprus) Ltd, Αρ. Αγωγής: 422/2017, 12/6/2019 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLAR:2019:A196 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΑΡΝΑΚΑΣ Ενώπιον: Μ. Παπαθανασίου, Ε.Δ.

Αρ. Αγωγής: 422/2017 Μεταξύ: ......... Νικολεττή Ενάγοντα -και- Trust International Insurance Company (Cyprus) Ltd Εναγόμενη --------------------------------------------- Ημερομηνία: 12 Ιουνίου 2019 Εμφανίσεις:

Για Ενάγοντα: κα. Ρ. Σορντίνι για Μάμας Χ''Χριστοφής & Συνεργάτες ΔΕΠΕ (για ν' ακούσει απόφαση η κα Θ. Κκαίλη).

Για Εναγόμενη: κ. Π. Σαββίδης για Χαβιαράς & Φιλίππου ΔΕΠΕ (για ν' ακούσει απόφαση ο κ. Χήρας).

ΑΠΟΦΑΣΗ Με την παρούσα αγωγή ο ενάγοντας αξιώνει εναντίον της εναγόμενης δήλωση του Δικαστηρίου ότι την 08/04/2014 υπήρχε σε ισχύ το ασφαλιστήριο συμβόλαιο με αριθμό XXXXX1616 ή και συμφωνία ασφάλισης μεταξύ της εναγόμενης και του XXXXX Matei (Δ.Τ. XXXXX4057) δυνάμει του οποίου η εναγόμενη όφειλε να αποζημιώσει τον ενάγοντα σε σχέση με τη ζημιά που υπέστη από το δυστύχημα με τον πιο πάνω πελάτη της εναγόμενης στον κυκλικό κόμβο της Λεωφόρου Αρτέμιδος έναντι του παλαιού Γ.Σ.Ζ. στη Λάρνακα.

Επίσης αξιώνει ποσό €1270.- πλέον νόμιμο τόκο από την 08/04/2014, πλέον €828.- έξοδα πλέον νόμιμο τόκο από την 29/05/2015 επί του ποσού των €800.- πλέον ΦΠΑ δυνάμει δικαστικής απόφασης του Επαρχιακού Δικαστηρίου Λάρνακας στην αγωγή με αρ. 1018/2015 ή και δυνάμει παράβασης συμφωνίας ασφαλιστικής κάλυψης ή και ασφαλιστηρίου συμβολαίου ή και συμφωνίας ή και αδικαιολόγητου πλουτισμού ή και άλλως πως.

Στην υπεράσπιση της η εναγόμενη ισχυρίζεται ουσιαστικά ότι δεν υπέχει υποχρέωση κάλυψης του ενάγοντα καθότι ο XXXXX Matei κατά τον ουσιώδη χρόνο ήταν ανασφάλιστος και ή οδηγούσε κατά παράβαση των όρων του ασφαλιστηρίου και ή κατά παράβαση ουσιωδών προνοιών του εν ισχύ ασφαλιστηρίου οι οποίοι απαλλάσσουν την εναγόμενη από την υποχρέωση κάλυψης. Γι' αυτό ανταπαιτητικά ζητά διάταγμα με το οποίο η εναγόμενη να απαλλάσσεται από την υποχρέωση να παρέχει αποζημίωση στον ενάγοντα σε σχέση με το επίδικο ατύχημα.

Εφόσον το επίδικο ποσό της υπόθεσης δεν υπερβαίνει τις €3.000, η υπόθεση εκδικάστηκε ως «ταχείας εκδίκασης» υπόθεση, δυνάμει της «νέας Δ.30». Γι' αυτό, αφού προηγουμένως έγινε αποκάλυψη εγγράφων από τα μέρη, ακολούθως δόθηκαν οδηγίες για εκατέρωθεν καταχώρηση της ένορκης μαρτυρίας τους.

Από πλευράς ενάγοντα κατατέθηκε ένορκη δήλωση του ιδίου, ενώ από πλευράς εναγομένης κατατέθηκε ένορκη δήλωση από τον XXXXX Πασιαρδή, υπάλληλο της εναγόμενης.

Παρεμβάλλω εδώ πως στο στάδιο των αγορεύσεων δηλώθηκε ότι θα κατατεθεί εκ συμφώνου για την αλήθεια του περιεχομένου της η επιστολή του Ταμείου Ασφαλιστών ημερ.03/10/14, ως μέρος της μαρτυρίας της εναγόμενης, και η εν λόγω επιστολή σημειώθηκε ως τεκμ.10 (σε συνέχεια δηλαδή του τεκμ.9 της μαρτυρίας του Πασιαρδή). Επίσης, ήδη από το σημείο αυτό, αναφέρεται ότι δεν θα με απασχολήσει η λανθασμένη αναφορά στο τεκμ.10 σε αρ. εγγραφής XXXXX76, αφού είναι σαφές από το σύνολο της μαρτυρίας ότι ο ορθός αριθμός του οχήματος που οδηγούσε ο Matei είναι XXXXX76 ενώ η επιστολή αφορά ακριβώς την παρούσα υπόθεση.

Ο ενάγοντας αναφέρει στη μαρτυρία του τα εξής (παρατίθενται αυτούσια): " Εγώ, ο πιο κάτω υπογεγραμμένος XXXXX Νικολέττης από τη Λάρνακα, απ' ό,τι καλύτερα πληροφορούμαι, γνωρίζω και πιστεύω, ορκίζομαι και λέγω τα ακόλουθα:

Και ο Πασιαρδής αναφέρει τα ακόλουθα (παρατίθενται αυτούσια): "Εγώ ο XXXXX Πασιάδης, αττό τη Λευκωσία, εξ' όσων καλύτερα γνωρίζω, πιστεύω και πληροφορούμαι, ορκίζομαι και λέγω τα ακόλουθα:

Εξ' όσων διαφαίνεται και από τα γεγονότα της υπόθεσης, το όχημα που οδηγούσε ο ασφαλισμένος κατά τον επίδικο χρόνο δεν ήταν το όχημα για το οποίο διατηρούσε ασφαλιστήριο συμβόλαιο και συγκεκριμένο οδηγούσε το όχημα με αρ. εγγραφής ΕΗΜ 076 (εφ' εξής το «επίδικο όχημα») ενώ το τελευταίο όχημα για το οποίο διατηρούσε ασφαλιστήριο συμβόλαιο ήταν για το όχημα με αρ. εγγραφής XXXXX85.

Η εναγόμενη, με επιστολή της ημερ. 07.10.2014 ζήτησε από το ΜΙF περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τον εγγεγραμμένο ιδιοκτήτη του επίδικου οχήματος κατά τον επίδικο χρόνο του ατυχήματος. Το ΜΙF με επιστολή ημερ. 08.10.2014 ενημέρωσε την εναγόμενη ότι ιδιοκτήτης του οχήματος με αρ. εγγραφής XXXXX76 για τη περίοδο μεταξύ 09.07.2013 - 13.04.2014 ήταν κάποιος XXXXX XXXXX Bulai. Ο τελευταίος διατηρούσε ασφαλιστήριο συμβόλαιο έναντι τρίτου με την Μινέρβα Ασφαλιστική έως και τις 31.08.2013 και κατά συνέπεια το επίδικο όχημα ήταν ανασφάλιστο κατά τον επίδικο χρόνο. Σχετική επιστολή του ΜΙF προς την Εναγόμενη ημερ. 08.10.2014 επισυνάπτεται ως ΤΕΚΜΗΡΙΟ 9.

Συγκεκριμένα, η εναγόμενη θεωρεί ότι από τη στιγμή που ο ασφαλισμένος, στις 08.04.2014 οδήγησε το όχημα ιδιοκτησίας του κ. XXXXX XXXXX Bulai με αρ. εγγραφής XXXXX76, με μοναδικό και απόλυτο σκοπό τη δοκιμή του και ειδικότερα για να το ελέγξει και να το αξιολογήσει ώστε να καταλήξει εάν επιθυμεί να το αγοράσει ή όχι τότε είναι ξεκάθαρο ότι οδηγούσε το επίδικο όχημα του κ. XXXXX XXXXX Bulai για σκοπούς εμπορίας και όχι για οποιοδήποτε άλλο σκοπό. Ο ασφαλισμένος της δεν οδηγούσε όχημα τρίτου για τους ίδιους σκοπούς που θα οδηγούσε το δικό του όχημα και θα μπορούσε να λάβει κάλυψης από την οπισθογράφηση 2 που υπόκειτο το ασφαλιστήριο του ήτοι για σκοπούς κοινωνικούς, ιδιωτικούς ή αναψυχής, αλλά οδηγούσε το όχημα του κ. XXXXX XXXXX Bulai ξεκάθαρα για σκοπούς εμπορίας και όχι για οποιοδήποτε άλλο σκοπό.

Ασφαλιστική κάλυψη για σκοπούς εμπορίας δίδεται από την εναγόμενη μόνο και εφόσον το ασφαλιστήριο συμβόλαιο του ασφαλισμένου υπόκεπαι στην οπισθογράφηση 28. Ο ασφαλισμένος δεν περιέλαβε στο ασφαλιστήριο του την οπισθογράφηση 28, η οποία αφορά απόλυτα την χρήση μηχανοκίνητου οχήματος για σκοπούς εμπορίας ως η παρούσα υπόθεση.

vi. ο ασφαλισμένος δεν περιέλαβε στο ασφαλιστήριο του την οπισθογράφηση 28 η οποία και αφορά απόλυτα την χρήση μηχανοκίνητου οχήματος για σκοπούς εμπορίας, ως η παρούσα υπόθεση. Συγκεκριμένα με την οπισθογράφηση 28, ως αυτή αναγράφεται στο Τεκμήριο 2 προβλέπει τα ακόλουθα: «ΚΑΛΥΨΗ ΟΧΗΜΑΤΩΝ ΠΟΥ ΑΠΟΤΕΛΟΥΝ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ΕΜΠΟΡΙΑΣ (ΠΕΡΙΕΚΤΙΚΗ ΚΑΛΥΨΗ) Δηλώνεται και συμφωνείται ότι η κάλυψη με βάση το Μέρος 2(1) του Ασφαλιστηρίου αυτού περιορίζεται σε απώλεια ή ζημία που προκλήθηκε από: (α) τυχαία σύγκρουση ή ανατροπή (β) Φωτιά, αυτανάφλεξη, κεραυνό ή έκρηξη (γ) Κλοπή ή απόπειρα κλοπής Και μόνο αν τα γεγονότα αυτά συμβαίνουν κατά το χρόνο που το Μηχανοκίνητο Όχημα βρίσκεται σε κυκλοφορία ή είναι προσωρινά σε γκαράζ, κατά την διάρκεια ταξιδιού σε οποιοδήποτε χώρο εκτός από οποιαδήποτε υποστατικά που ανήκουν και/ή κατέχονται από τον Ασφαλισμένο.»

21.

Ενόψει των πιο πάνω, θεωρώ ότι ο Ενάγοντας δε δικαιούται τις αιτούμενες θεραπείες και κατά συνέπεια η Εναγόμενη ουδέν ποσόν υποχρεούται να καταβάλει στον Ενάγοντα. Η παρούσα αγωγή θα πρέπει να αποτύχει και τα έξοδα να βαρύνουν τον Ενάγοντα. Θεωρώ, τέλος, αναγκαίο όπως δοθεί δηλωτική απόφαση ή διάταγμα με το οποίο η εναγόμενη να απαλλάσσεται από την υποχρέωση να παρέχει αποζημίωση στον Ενάγοντα σε σχέση με το ατύχημα. "

Η εκδίκαση της υπόθεσης ολοκληρώθηκε με τις γραπτές αγορεύσεις των ευπαίδευτων συνηγόρων των μερών, ενώ σημειώνω εδώ ότι αν και οι διάδικοι είχαν το δικαίωμα να ζητήσουν όπως αντεξετάσουν τον ενόρκως δηλούντα της άλλης πλευράς επί των προβαλλόμενων ισχυρισμών του, εντούτοις καμία τέτοια αντεξέταση επιχειρήθηκε. Η προσκομισθείσα μαρτυρία επομένως, θα προσεγγιστεί με γνώμονα και τις αρχές που αφορούν στις συνέπειες που η παράλειψη αντεξέτασης επί ουσιωδών ισχυρισμών συνεπάγεται, ήτοι ότι «στις περιπτώσεις όπου είναι η θέση του αντίδικου ότι τα γεγονότα που ισχυρίζεται η άλλη πλευρά δεν έγιναν, απαιτείται αντεξέταση και μάλιστα σφοδρή, μόνο και μόνο για να αποδειχθεί η έλλειψη υπόβαθρου..., να επισημανθούν αντιφάσεις και ανακρίβειες» και η παράλειψη αντεξέτασης μαρτύρων σε ουσιώδες μέρος της μαρτυρίας τους ισοδυναμεί με αποδοχή της (βλ. Κ. Λ. ν. Δημοκρατίας (2011) 2 Α.Α.Δ. 547, Frederickou Schools Co Ltd v. Acuac Inc (2002) 1(Γ) A.A.Δ.1527, Αdidas v. Jonitexo Ltd (1987) 1 C.L.R. 383) και ΛΕΟΝΤΙΟΥ ΚΩΣΤΡΙΚΗ ν. 4 ΜΟΤΙΟN AUTOMOTIVES LTD κ.α., Ποινική Έφεση Αρ. 226/2014, 10/7/2015).

Στρέφομαι τώρα στα γεγονότα της υπόθεσης.

Θα πρέπει κατ' αρχή να σημειώσω ότι τα εξής γεγονότα, προκύπτει από τις δικογραφημένες θέσεις και τη μαρτυρία που αμφότερα τα μέρη προσκόμισαν, αλλά και την παράλειψη αντεξέτασης ως ανωτέρω αναφέρεται, συνιστούν κοινό και αδιαμφισβήτητο έδαφος. (α) Την 08/04/2014 επισυνέβη δυστύχημα επί του κυκλικού κόμβου της Λεωφ. Αρτέμιδος στη Λάρνακα, έναντι του παλαιού Γ.Σ.Ζ., όταν έγινε σύγκρουση του οχήματος με αρ. εγγραφής XXXXX76 που οδηγούσε ο ενάγοντας και του οχήματος με αρ. εγγραφής XXXXX76 που οδηγούσε ο Matei. (β) Κατά τον πιο πάνω χρόνο ο Matei είχε ασφαλιστήριο συμβόλαιο με την εναγόμενη υπ'αρ. XXXXX1616 αναφορικά με το όχημα του με αρ. εγγραφής XXXXX85. Μια εκ των οπισθογραφήσεων του ασφαλιστηρίου ήταν και η οδήγηση άλλου μηχανοκινήτου οχήματος. (γ) Ο Matei οδηγούσε το όχημα με αρ. εγγραφής XXXXX76 σε περίοδο που έδειχνε ενδιαφέρον για να αγοράσει το όχημα. Την περίοδο 09/07/13 - 13/04/14 ιδιοκτήτης του οχήματος αυτού ήταν τρίτο πρόσωπο και ο τελευταίος διατηρούσε ασφαλιστήριο έναντι τρίτου με την ασφαλιστική Μινέρβα που έληξε 31/08/13. Ο Matei κατέστη εγγεγραμμένος ιδιοκτήτης του επίδικου οχήματος στις 13/04/14 δηλ. 5 μέρες μετά το επίδικο ατύχημα. (δ) Η εναγόμενη είναι ασφαλιστική εταιρεία, δεόντως και νομίμως εγγεγραμμένη στην Κύπρο και κατά τον ουσιώδη χρόνο ήταν εγκεκριμένη να διεξάγει ασφαλιστικές εργασίες με βάση τον Νόμο, μέρος των οποίων είναι η ασφάλιση μηχανοκινήτων οχημάτων (Ν.96(Ι)/2000). (ε) Ο εδώ ενάγοντας καταχώρησε στις 29/05/15 εναντίον του Matei την αγωγή 1018/15 του Ε.Δ.Λάρνακας διεκδικώντας αποζημιώσεις για τις ζημιές που προκλήθηκαν στο όχημα του συνεπεία του επίδικου δυστυχήματος. Η εδώ εναγόμενη ενημερώθηκε έγκαιρα σχετικά για την αγωγή σύμφωνα με τις πρόνοιες του Ν.96(Ι)/2000 αλλά ειδοποίησε ότι δεν θα καταχωρούσε εμφάνιση προβάλλοντας ως λόγο ότι δεν καλύπτει τον Matei για το δυστύχημα. Ο Matei στην εν λόγω αγωγή εκπροσωπήθηκε από δικηγόρο και κατόπιν διαπραγματεύσεων των δύο πλευρών επήλθε κατάληξη και στις 07/11/16 εξεδόθη εκ συμφώνου απόφαση εναντίον του. Ας σημειωθεί ότι πριν την έκδοση απόφασης η εναγόμενη ενημερώθηκε και πάλιν και ζητήθηκε η συγκατάθεση της για να δηλωθεί ο συμβιβασμός, πλην όμως δεν ανταποκρίθηκε. Η πλευρά του ενάγοντα ειδοποίησε επίσης την εναγόμενη μετά την έκδοση της απόφασης ζητώντας την πληρωμή της, όμως ούτε εδώ υπήρξε ανταπόκριση. Η απόφαση δε παραμένει μέχρι σήμερα ανικανοποίητη.

Για τα πιο πάνω κάμνω ανάλογα ευρήματα.

Αυτό που καλείται ουσιαστικά να αποφασίσει το Δικαστήριο είναι η θέση της εναγόμενης ότι δεν υπέχει ευθύνη ή υποχρέωση κάλυψης στη βάση ότι ο οδηγός [ασφαλισμένος] του επίδικου οχήματος ήταν επίδοξος του αγοραστής και επομένως τούτο δεν οδηγείτο για ιδιωτικούς ή κοινωνικούς σκοπούς ή για σκοπούς ψυχαγωγίας, αλλά για σκοπό εμπορίας (βλ. την παράγραφο 13 της ένορκης δήλωσης Πασιαρδή).

Παρεμβάλλω εδώ πως δεν θα με απασχολήσει βεβαίως στα πλαίσια της παρούσας το θέμα της ευθύνης πρόκλησης του επίδικου δυστυχήματος. Το θέμα της ευθύνης ήταν αντικείμενο της αγωγής 1018/15 και η πλευρά του εναγόμενου αποδέχτηκε την έκδοση απόφασης εναντίον της ως εμφαίνεται στο τεκμ.13 της ένορκης δήλωσης του ενάγοντα, αποδεχόμενη προφανώς όλη την ευθύνη εάν ληφθεί υπόψη η αξίωση του ενάγοντα στην έκθεση απαίτησης του εν σχέση με το ποσό που δηλώθηκε στην απόφαση. Συνεπώς δεν χρειαζόταν θεωρώ ο ενάγοντας να φέρει εδώ μαρτυρία για να αποδείξει την αμέλεια του Matei και η σχετική θέση του Πασιαρδή στην παράγραφο 20 της ένορκης του δήλωσης δεν με βρίσκει σύμφωνο. Εν πάση περιπτώσει αναφέρεται πως η εναγόμενη έχοντας ειδοποιηθεί σχετικά θα μπορούσε αν επιθυμούσε να εμφανιστεί στην εν λόγω αγωγή και να αμφισβητήσει την ευθύνη του Matei αλλά δεν το έπραξε, ενόψει δε όλων των ανωτέρω θεωρώ ότι κωλύεται τώρα η εναγόμενη να προβάλλει θέμα ευθύνης του ενάγοντα. Σε κάθε περίπτωση σημειώνω πως όσα γενικά και αόριστα αναφέρει ο Πασιαρδής στις παραγράφους 14 και 15 της ένορκης του δήλωσης θέλοντας να καταδείξει ευθύνη του ενάγοντα, παραπέμποντας σε έγγραφα που δεν ευρίσκονται ενώπιον του Δικαστηρίου και μη έχοντας ιδίαν γνώση των συνθηκών πρόκλησης του δυστυχήματος, δεν γίνονται αποδεκτά και απορρίπτονται.

Διαβάζουμε στον πίνακα (στο μέσο) που επισυνάπτεται και αποτελεί μέρος του ασφαλιστηρίου συμβολαίου (βλ. τεκμ.15 στην ΕΔ του ενάγοντα και τεκμ.2 (τελευταίο έγγραφο) στην ΕΔ του Πασιαρδή): « Υπόκειται στις οπισθογραφήσεις που είναι τυπωμένες ή επισυνάπτονται και αποτελούν μέρος αυτού του Ασφαλιστηρίου:

Επίσης αμέσως πιο κάτω : « Εξουσιοδοτημένος (οι) οδηγός (οι):- Όπως στο πιστοποιητικό ασφάλισης που ισχύει. Νοουμένου ότι το λεκτικό που δίδεται στο Πιστοποιητικό Ασφάλισης (Παράγραφος 5) υπόκειται στις πρόσθετες οπισθογραφήσεις εάν αυτές εφαρμόζονται και αναφέρονται σ' αυτόν τον Πίνακα του Ασφαλιστηρίου».

Σύμφωνα με την οπισθογράφηση αρ.2 (βλ. τεκμ.2 στην ΕΔ του Πασιαρδή στη σελ.30): «ΟΔΗΓΗΣΗ ΑΛΛΩΝ ΟΧΗΜΑΤΩΝ ΑΠΟ ΤΟΝ ΑΣΦΑΛΙΣΜΕΝΟ Διά του παρόντος δηλώνεται και συμφωνείται ότι η αποζημίωση που παρέχεται στον Ασφαλισμένο κάτω από την Παράγραφο I Κάλυψη (Indemnity) του ασφαλισμένου και οποιουδήποτε άλλου Εξουσιοδοτημένου Οδηγού του Μέρους II «Ευθύνη Έναντι Τρίτου» επεκτείνεται για να περιλαμβάνει ευθύνη η οποία προκύπτει από το ατύχημα που προκλήθηκε ή προκύπτει από την οδήγηση από τον ασφαλισμένο ενός ιδιωτικού μηχανοκίνητου οχήματος του ίδιου Τύπου με αυτό που περιγράφεται στον Πίνακα του Ασφαλιστηρίου αυτού και που δεν ανήκει σε αυτόν ή στη σύζυγο και/ή παιδιά του (δεδομένου ότι η σύζυγος και/ή τα παιδιά του ζουν κάτω από την ίδια στέγη) που δεν ενοικιάστηκε (σύμφωνα με μια συμφωνία ενοικιαγοράς ή άλλως πως) σε αυτόν ή τον εργοδότη του ή συνέταιρο του και νοουμένου ότι δεν υπάρχει σε ισχύ άλλη κάλυψη ή ασφάλεια οποιασδήποτε φύσης (είτε αυτή συνάφθηκε από τον ασφαλισμένο ή οποιοδήποτε άλλο πρόσωπο) η οποία να καλύπτει εξολοκλήρου ή μερικώς την ίδια σωματική βλάβη, απώλεια ή ζημιά. (...)».

Είναι νομολογιακά γνωστό ότι η ερμηνεία των όρων επαφίεται στην κρίση του Δικαστηρίου και είναι μια άσκηση με αμιγώς νομικό χαρακτήρα. Στην υπόθεση Liberty Life Insurance Ltd v. Άντρης Μιχαήλ κ.α. Πολ. Έφεση 88/10 ημ. 8/3/15 αναφέρθησαν τα εξής ως προς την ερμηνεία συμφωνίας: «Υπάρχει δε, συναφώς, πάντοτε κατά νου ότι μια γραπτή συμφωνία περιέχει τα συμφωνηθέντα μεταξύ των συμβαλλομένων μερών κατά το χρόνο σύναψής της· αντανακλούν την κοινή πρόθεσή τους αναφορικά με το αντικείμενό της. ΄Οταν, στη συνέχεια, κατά την εκτέλεση της συμφωνίας, προκύψει διαφορά ως προς τη σημασία κάποιων όρων της, κριτής αυτής είναι ο ουδέτερος αναγνώστης του κειμένου της. Εφόσον δε η διαφορά αχθεί ενώπιον δικαστηρίου, το ρόλο αυτό αναλαμβάνει να διεκπεραιώσει ο αρμόδιος για την εκδίκαση της υπόθεσης δικαστής, εφαρμόζοντας καθιερωμένους κανόνες ερμηνείας εγγράφων συμφωνιών. Ο συνήθης κανόνας, ο οποίος μπορεί να οδηγήσει και σε συμπέρασμα ότι, στην πραγματικότητα, δεν υπάρχει, στους επίδικους όρους μιας συμφωνίας, οποιαδήποτε ασάφεια ή δυσκολία στην αντίληψη της σημασίας τους, συνίσταται στην απόδοση σ' αυτούς της συνήθους λεξικολογικής σημασίας, δηλαδή της σημασίας την οποία αυτοί φέρουν όταν χρησιμοποιούνται στην καθομιλουμένη, (βλ. Χ.Π.Θ. Αλεξάνδρου Λτδ ν. Συμβ. Αποχετεύσεων Λ/σίας (1999) 1 Α.Α.Δ. 630∙ Pell Frischmann Cons. Ltd v. Δημοκρατίας (2001) 1 Α.Α.Δ. 33∙ Χαραλάμπους ν. Αχιλλέως κ.ά. (2001) 1 Α.Α.Δ. 1058 και Maison Jenny Ltd v. Krashias Footwear Industry Ltd (2002) 1 A.A.Δ. 1156). »

Στην προκειμένη περίπτωση προκύπτει ότι ο Matei κατά τον ουσιώδη χρόνο οδηγούσε ένα αυτοκίνητο δηλ. το XXXXX76, προφανώς ίδιου τύπου με το αναφερόμενο στον πίνακα του ασφαλιστηρίου δηλ. το XXXXX85 (η εναγόμενη που έχει και το βάρος απόδειξης δεν ισχυρίζεται το αντίθετο), που ανήκε σε ένα τρίτο πρόσωπο και δεν ενοικιάστηκε σε αυτόν ως αναφέρεται πιο πάνω. Επίσης δεν υπήρχε σε ισχύ άλλη ασφάλεια που να καλύπτει την ζημιά που προκαλείται.

Συνεπώς κατά την κρίση μου, σύμφωνα με την οπισθογράφηση αρ.2 πιο πάνω, που αποτελεί μέρος του ασφαλιστηρίου του Matei, η εναγόμενη δεν είχε καμία βάσιμη δικαιολογία για να αρνηθεί να πληρώσει και δεν γίνεται τώρα, εκ των υστέρων, να έρχεται και να προβάλλει ότι ο ασφαλισμένος δεν συμπεριέλαβε και την οπισθογράφηση 28. Η οπισθογράφηση αρ.2 είναι σαφής ως προς το περιεχόμενο της και αν η ασφαλιστική ήθελε να εξαιρέσει την οδήγηση για κάποιο σκοπό, στη βάση της οπισθογράφησης 2, θα έπρεπε να το κάνει ρητά.

Στην υπόθεση Αλεξάνδρου ν. Eurolife Ltd (2006) 1 A.A.Δ. 242 τονίστηκε ότι καθήκον των ασφαλιστών είναι να εξαιρούν την ευθύνη τους με καθαρές και σαφείς πρόνοιες. Παραθέτω το σχετικό απόσπασμα στη σελ. 246: «Έχοντας τα πιο πάνω υπόψη αλλά και το ότι το επίδικο ασφαλιστήριο συμβόλαιο αφορά ασφάλιση προσωπικών ατυχημάτων, το λιγότερο που μπορούμε να πούμε είναι ότι, παρά τη φαινομενική της γενικότητα, η πρόνοια για την εξαίρεση είναι ασαφής. Στο σύγγραμμα Ivamy, General Principles of Insurance Law, 2η έκδοση στη σελ. 225, αναφέρεται ότι επειδή οι εξαιρέσεις εισάγονται στο συμβόλαιο κυρίως για να απαλλάξουν τους ασφαλιστές από ευθύνη για απώλεια, που κατά τα άλλα θα καλυπτόταν από το ασφαλιστήριο, αυτές ερμηνεύονται εναντίον των ασφαλιστών με τη μεγαλύτερη αυστηρότητα. Είναι, όπως αναφέρεται, καθήκον των ασφαλιστών να εξαιρούν την ευθύνη τους με καθαρές και σαφείς πρόνοιες. Αν εδώ πρόθεση ήταν να εξαιρούνται τέτοιες περιπτώσεις, έστω κι αν προέρχονταν από ατύχημα και τραυματισμό, τούτο θα αναμενόταν να προνοείται σαφώς.»

Σε κάθε περίπτωση όμως είναι ξεκάθαρο ότι στην προκειμένη περίπτωση το όχημα δεν οδηγείτο για σκοπούς εμπορίας όπως ισχυρίζεται η εναγόμενη. Παραπέμπω δε εδώ στην Πολ.Εφ.34/2013, Αλεξάνδρου v. Κόσμος Ασφαλιστική, ημερ.04/02/19, όπου το Εφετείο απασχόλησε ακριβώς η κατάληξη του Πρωτόδικου Δικαστηρίου : ότι η περίπτωση δεν αφορούσε σε παραβίαση του ασφαλιστικού συμβολαίου από τον ασφαλισμένο αλλά σε μη ασφαλιστική κάλυψη του οδηγού, λόγω της απεμπόλησης του δικαιώματος της ιδιοκτήτριας εταιρείας με την αποδοχή του όρου που εξαιρούσε την οδήγηση για σκοπούς εμπορίας από την ασφαλιστική κάλυψη και ως εκ τούτου η εφεσίβλητη δικαιούτο να μην ικανοποιήσει την εφεσείουσα, εφόσον δεν επρόκειτο για παράβαση του ασφαλιστηρίου συμβολαίου ώστε να εφαρμόζονται οι πρόνοιες του άρθρου 14(4) του Νόμου 96(1)/2000.

Αναφέρθηκαν συγκεκριμένα τα εξής: " Υπό το φως της πιο πάνω νομολογίας εξετάσαμε τις εισηγήσεις των δύο πλευρών με προσοχή ανατρέχοντας στα διάφορα τεκμήρια και σε Λεξικά ως προς τον ορισμό του όρου «εμπορία οχημάτων», για να διαφανεί κατά πόσο ο σκοπός για τον οποίον ο S. οδηγούσε το συγκεκριμένο αυτοκίνητο κατά το χρόνο του δυστυχήματος, εμπίπτει στον όρο αυτό.

Στο Λεξικό της Νέας Ελληνικής Γλώσσας «ΠΡΩΙΑΣ», ΄Εκδοσις Νεωτάτη, Τόμος Δεύτερος στη σελ. 907 η λέξη «εμπορία» σημαίνει «το επάγγελμα και η τέχνη του εμπόρου∙ η πράξη του εμπορεύομαι, εμπόριον» ενώ το ρήμα «εμπορεύομαι» σημαίνει «επαγγέλλομαι τον έμπορον ...... αγοράζω και πωλώ τι, όπως κερδίσω εκ της πωλήσεως». Στο ίδιο Λεξικό στη σελ. 908 η λέξη «εμπόριον» σημαίνει «αγορά και πώλησις εμπορευμάτων προς επίτευξιν κέρδους: «εμπόριον σίτου, - φαρμάκων, - εισαγωγικό , - εξαγωγικό, κ.λ.π.».»

Στο Λεξικό της Νέας Ελληνικής Γλώσσας Γεωργίου Δ. Μπαμπινιώτη στη σελ. 604 το ρήμα «εμπορεύομαι» σημαίνει «1. ασκώ το επάγγελμα του εμπόρου...... 2. Ασχολούμαι με αγοραπωλησίες (εμπορευμάτων) επαγγελματικά και για την εξασφάλιση προσωπικού κέρδους» ενώ η «εμπορία» ερμηνεύεται ως «1. η κάθε είδους εμπορική συναλλαγή, το εμπόριον ..... 2. Το επάγγελμα του εμπόρου και η άσκηση του». Η λέξη «εμπόριο» ερμηνεύεται στο ίδιο Λεξικό ως «η πράξη ή διαδικασία αγοράς, πώλησης ή ανταλλαγής προϊόντων είτε χονδρικώς είτε λειανικώς, με σκοπό το κέρδος» ενώ «έμπορος» σημαίνει «κάθε φυσικό πρόσωπο που ασχολείται με το εμπόριο για βιοπορισμό, που μεταπωλεί εμπορεύματα για άντληση προσωπικού κέρδους δερμάτων/υφασμάτων/αυτοκινήτων.....»

Είναι φανερό από τα πιο πάνω ότι η λέξη «εμπορία» παραπέμπει σε άσκηση του επαγγέλματος του εμπόρου και εδώ αυτοκινήτων. Από τη μαρτυρία που έχει προσαχθεί και ευρήματα του πρωτόδικου Δικαστηρίου, η εταιρεία Georgiades Travel Agency Ltd ασχολείτο με τουριστικά θέματα και όχι με αγοραπωλησίες οχημάτων. Το να εξουσιοδοτήσει τον S. να οδηγήσει το αυτοκίνητο για το συγκεκριμένο σκοπό αποτελούσε μια μεμονωμένη ενέργεια της ιδιοκτήτριας και δεν εντάσσετο στα πλαίσια του επαγγέλματος της. Δεν υπάρχει επίσης καμιά μαρτυρία ότι η εξουσιοδότηση που δόθηκε στον S. να το οδηγήσει και αν του αρέσει να το αγοράσει, αποσκοπούσε στην αποκόμιση κέρδους, απαραίτητο στοιχείο για να θεωρηθεί εμπορία.

Το ότι η εμπορία οχημάτων αναφέρεται σε επάγγελμα και όχι σε μια μεμονωμένη σύμβαση αγοραπωλησίας αυτοκινήτου, επιβεβαιώνεται και από αυτήν ακόμη την Πρόταση Ασφάλισης (Τεκμήριο 13) στην οποία, σύμφωνα με τον ορισμό που δίνεται στην παράγραφο (δ) του όρου και που αναφέραμε ανωτέρω, παραπέμπει σαφώς σε επαγγελματίες.

Η δικηγόρος της εφεσίβλητης με αναφορά στις υποθέσεις Seddon ν. Binions (1978) 1 Lloyd' s Rep.381 και Browing v. PhoenixAssurance Co Ltd (1960) 2 Lloyd's Rep 360 εισηγήθηκε ότι ο καθοριστικός παράγοντας για να κριθεί κατά πόσο η οδήγηση ενός αυτοκινήτου είναι για σκοπούς εργασίας, κοινωνικούς, ιδιωτικούς ή αναψυχής ή εμπορίας οχημάτων ή αγώνα ταχύτητας για τους οποίους δεν υπάρχει ασφαλιστική κάλυψη, είναι ο ουσιαστικός χαρακτήρας της διαδρομής κατά τη διάρκεια της οποίας επισυμβαίνει το δυστύχημα. Οπότε, κατά την άποψη της, στην παρούσα περίπτωση με την αναντίλεκτη μαρτυρία του S. ότι ήταν να το δοκιμάσει και αν του αρέσει να το αγοράσει, όπως και το αγόρασε τελικά, σαφώς και επρόκειτο για σκοπούς αγοραπωλησίας εμπίπτοντας έτσι στο όρο «εμπορία οχημάτων.»

Δεν συμφωνούμε με την ως άνω εισήγηση. Τα γεγονότα της υπόθεσης Browing (ανωτέρω) είναι πολύ διαφορετικά της παρούσας. Στην πιο πάνω υπόθεση το αυτοκίνητο που ενεπλάκη στο δυστύχημα οδηγείτο από τον υπάλληλο του γκαράζ με σκοπό τη θέρμανση του λαδιού για εύκολη αλλαγή του. Ο υπάλληλος το οδηγούσε όμως με την οικογένεια του όταν ενεπλάκη στο δυστύχημα και έτσι οδηγείτο χωρίς τη συγκατάθεση του ασφαλιζομένου για το συγκεκριμένο σκοπό για τον οποίο δόθηκε η άδεια οδήγησης.

Η Αγωγή απορρίφθηκε για τον πιο πάνω λόγο, αλλά obiter αναφέρθηκε ότι ακόμη και να οδηγείτο με εξουσιοδότηση τότε η οδήγηση θα ενέπιπτε σε δύο κατηγορίες, μία επιτρεπόμενη και μία μη επιτρεπόμενη εφόσον θα οδηγείτο ενάντια στους ασφαλιστικούς όρους που εξαιρούσε τη χρήση του οχήματος για «Motor Trade». Τότε, στη βάση προηγούμενης απόφασης στην Passmore v. Vulcan Boiler & GeneralInsurance Company [1936] 4 L.L.Rep. 92, o ενάγων δεν θα μπορούσε να αποζημιωθεί από την ασφαλιστική εταιρεία, γιατί θα γινόταν χρήση για σκοπούς άλλους από την επιχείρηση του ασφαλιζόμενου.

Εκτός του ότι τα όσα λέχθηκαν ήταν obiter, δεν εξηγήθηκε στην απόφαση οτιδήποτε άλλο ώστε να γίνει κατανοητό για ποιο λόγο στα γεγονότα της υπόθεσης, η χρήση ήταν εντός της εννοίας του «Motor Trade», η οποία εξαιρείτο.

Η άλλη υπόθεση Seddon v. Binions, σχετίζεται και πάλι με οδήγηση που δυνατόν να εμπίπτει σε μια ή άλλη κατηγορία, επιτρεπόμενη και μη. Κατά πόσο καλύπτεται ή όχι από το ασφαλιστικό συμβόλαιο, εξαρτάται από τον ουσιώδη χαρακτήρα της διαδρομής κατά τη διάρκεια της οποίας επεσυνέβη το ατύχημα. Κατά τα άλλα, δεν σχετίζεται με Motor Trade.

Εδώ όμως η οδήγηση δεν είχε καμιά σχέση με τις εργασίες της ιδιοκτήτριας του αυτοκινήτου εταιρείας. Σίγουρα ο όρος που αφορά στην εξαίρεση της εμπορίας οχημάτων (Motor Trade) ιδωμένος σε συνάρτηση με τον ορισμό «Motor Trade» στην Πρόταση Ασφάλισης παραπέμπει στο ότι η ιδιοκτήτρια εταιρεία δεν ήταν επαγγελματίας του κλάδου της εμπορίας οχημάτων. ........................

Ενόψει των πιο πάνω κρίνουμε ότι η προσέγγιση του πρωτόδικου Δικαστηρίου ως προς την ερμηνεία του όρου «Motor Trade» και η τελική του κατάληξη ότι κατά την οδήγηση του αυτοκινήτου από τον S. δεν υπήρχε ασφαλιστική κάλυψη, είναι λανθασμένη. Συνεπώς οι λόγοι έφεσης 1 και 2 επιτυγχάνουν. "

Η μαρτυρία που υπάρχει ενώπιον του Δικαστηρίου και οι συνθήκες κάτω από τις οποίες το όχημα οδηγείτο από τον Matei τον ουσιώδη χρόνο δεν ενέχουν οτιδήποτε που θα μπορούσε να διαφοροποιήσει την περίπτωση μας εν σχέση με την απόφαση ανωτέρω. Εν πάση περιπτώσει δεν έχει παρουσιαστεί καμία μαρτυρία από την εναγόμενη ότι ο αναφερόμενος ιδιοκτήτης του οχήματος τον ουσιώδη χρόνο ασχολείτο με αγοραπωλησίες οχημάτων, ενώ το ότι εξουσιοδότησε τον Matei να οδηγήσει το αυτοκίνητο για το συγκεκριμένο σκοπό προφανώς αποτελούσε μια μεμονωμένη ενέργεια του ιδιοκτήτη και δεν εντάσσετο στα πλαίσια του επαγγέλματος του. Δεν υπάρχει επίσης καμιά μαρτυρία ότι η εξουσιοδότηση που δόθηκε στον Matei να το οδηγήσει και αν του αρέσει να το αγοράσει, αποσκοπούσε στην αποκόμιση κέρδους, απαραίτητο στοιχείο για να θεωρηθεί εμπορία.

Παρεμβάλλω εδώ ότι ο ευπαίδευτος συνήγορος της εναγόμενης, επιχειρηματολογώντας στην γραπτή του αγόρευση επί της εισήγησης του παρέπεμψε το Δικαστήριο στην Πρωτόδικη απόφαση της υπόθεσης Αλεξάνδρου πιο πάνω. Επ' αυτής ουσιαστικά βασίζεται η όλη επιχειρηματολογία του. Είναι σαφές όμως ότι τούτο έγινε διότι όταν παρέδωσε στο Δικαστήριο την γραπτή του αγόρευση δεν είχε εκδοθεί η Εφετειακή απόφαση ανωτέρω με την οποία ανετράπη η Πρωτόδικη απόφαση.

Στη βάση της πιο πάνω αξιολόγησης της μαρτυρίας προβαίνω σε εύρημα ότι ο Matei κατά τον ουσιώδη χρόνο οδηγούσε το αυτοκίνητο με αρ. εγγραφής XXXXX76, έχοντας την κάλυψη του ως άνω αναφερόμενου ασφαλιστηρίου συμβολαίου του με την εναγόμενη.

Υπενθυμίζω εδώ την πάγια νομολογιακή αρχή ότι εφόσον πρόκειται για αστική υπόθεση, ο ενάγων έχει γενικό βάρος απόδειξης (burden of proof) της υπόθεσης του στη βάση του κριτηρίου του ισοζυγίου των πιθανοτήτων. Αν το έχει καταφέρει αυτό ο ενάγοντας, τότε το ερώτημα είναι αν ο εναγόμενος, ο οποίος έχει ειδικό βάρος απόδειξης (evidential burden), παρουσίασε με τη σειρά του, τέτοια ικανοποιητική μαρτυρία προς υποστήριξη των θεμάτων που κατέστησε επίδικα με τη δική του εκδοχή, ώστε το βάρος να μετατοπιστεί πίσω στον ενάγοντα να απαντήσει ικανοποιητικά και να αποσείσει το εκ πρώτης όψεως, περί αντιθέτου συμπέρασμα που δημιουργήθηκε από τον εναγόμενο (βλ. μεταξύ άλλων Σοφοκλέους Κυριάκος ν. Γιώτας Κυριάκου, (2010) 1 Α.Α.Δ. 665).

Το κριτήριο του ισοζυγίου των πιθανοτήτων δεν είναι αν η θέση ή η εκδοχή του διάδικου που φέρει το βάρος της απόδειξης (onus of proof) είναι "πιο πιθανή παρά ή αντίθετη", εκείνης, δηλαδή, του αντιδίκου του. Το κριτήριο είναι κατά πόσο ο διάδικος που φέρει το βάρος της απόδειξης ικανοποίησε το Δικαστήριο με επαρκή αποδεικτικά στοιχεία, ότι η θέση ή εκδοχή του είναι πιο πιθανή παρά όχι (is more probable than not). Αν απέτυχε να αποδείξει τη θέση ή την εκδοχή του σε αυτό το επίπεδο (standard of proof), ο διάδικος που φέρει το βάρος της απόδειξης δεν θεωρείται ότι το απέσεισε, έστω και αν η θέση ή η εκδοχή του είναι "πιο πιθανή παρά ή αντίθετη", εκείνης, δηλαδή, του αντιδίκου του (βλ Κυριάκου ανωτέρω).

Το ερώτημα επομένως στην παρούσα υπόθεση, το οποίο συνιστά και τη βάση για την υπόθεση του ενάγοντα, είναι αν προσκομίστηκε τέτοια αποδεκτή μαρτυρία, που στη βάση της απλής πιθανολόγησης, αρκεί για να αποσείσει το γενικό βάρος απόδειξης (burden of proof) ότι η άλλη πλευρά οφείλει να τον αποζημιώσει.

Στη βάση της πιο πάνω αξιολόγησης της μαρτυρίας και για τους λόγους που έχω εξηγήσει ανωτέρω, βρίσκω ότι η εναγόμενη όφειλε να αποζημιώσει τον ενάγοντα εν σχέση με τη ζημιά που υπέστη συνεπεία του δυστυχήματος που επισυνέβη στις 08/04/14 και να ικανοποιήσει την απόφαση του Δικαστηρίου στην αγωγή 1018/15 του Ε.Δ.Λάρνακας με βάση το άρθρο 14 του Ν.96(Ι)/2000.

Στη βάση των πιο πάνω ευρημάτων μου, κρίνω ότι ο ενάγοντας πέτυχε να αποδείξει στον απαιτούμενο βαθμό την αγωγή του εναντίον της εναγόμενης, η οποία επιτυγχάνει. Την ίδια στιγμή βρίσκω ότι η εναγόμενη απέτυχε να αποδείξει την ανταπαίτηση της, η οποία αποτυγχάνει.

Συναφώς εκδίδεται απόφαση υπέρ του ενάγοντα και εναντίον της εναγόμενης :

Η ανταπαίτηση απορρίπτεται.

Τα έξοδα της αγωγής και της ανταπαίτησης επιδικάζονται υπέρ του ενάγοντα και εναντίον της εναγόμενης, ως αυτά θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο. Νοείται ότι στην έκταση που τα έξοδα είναι κοινά ένα σετ εξόδων θα εγκριθεί. (Υπ.) ..............

Μ. Παπαθανασίου, Ε.Δ.

Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο