ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΔΙΑ ΤΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΕΙΣΑΓΓΕΛΕΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ν. GRAICIAS HOLDINGS LIMITED, Αρ. Αγωγής: 89/17, 25/2/2019

(1)/2010 ο οποίος τέθηκε σε ισχύ το 2010 ενώ οι ίδιοι απαιτούν ισχυριζόμενα οφειλόμενα ποσά από το 2009. 3η. Περαιτέρω και διαζευκτικά και άνευ βλάβης της ανωτέρω προδικαστικής ένστασης οι Εναγόμενοι εγείρουν 3η προδικαστική ένσταση για το γεγονός ότι Ενάγοντες κωλύονται να προχωρήσουν την παρούσα αγωγή καθ' ότι εκκρεμούν προσφυγές για τα επίδικα τέλη και οι οποίες καταχωρήθηκαν από τους Εναγομένους για την επιβολή των συγκεκριμένων τελών πριν την καταχώρηση της ως άνω αριθμό και τίτλο αγωγής και δεν νομιμοποιούνται να συνεχίσουν την παρούσα αγωγή μέχρι την εκδίκαση των προσφυγών. Περαιτέρω οι εναγόμενοι ισχυρίζονται ότι οι Ενάγοντες δεν νομιμοποιούνται να εγείρουν και/ή να προχωρήσουν την παρούσα αγωγή καθώς δεν είναι αρμόδιο πρόσωπο για την επιβολή των συγκεκριμένων τελών και ακόμη ότι η σχετική νομοθεσία και/ή κανονισμοί αποφάσεις με βάση τις οποίες επιβλήθηκαν παράνομα και/ή άλλως τέλη για χρήση ανακυκλωμένου νερού εκδόθηκαν ως αποτέλεσμα πλάνης, είναι αυθαίρετες, αναιτιολόγητες και εξεδόθησαν καθ' υπέρβαση εξουσιών και είναι αντισυνταγματικές. Επίσης ισχυρίζονται ότι ουδέποτε ζήτησαν από τους Ενάγοντες και το Τμήμα Αναπτύξεων Υδάτων να τους πωλήσει ανακυκλωμένο νερό και ότι ο Ν.79

(1)/2010 τέθηκε σε ισχύ την 15η Νοεμβρίου 2010 και οι Ενάγοντες ισχυρίζονται και αξιώνουν με την παρούσα αγωγή ποσά από τις 08/10/

1. Γενικότερα αρνούνται οποιεσδήποτε οφειλές. Προβάλλουν όμως και ανταπαίτηση οι εναγόμενοι ζητώντας :
2. Αποζημιώσεις λόγω αφαίρεσης και/ή μείωσης κεκτημένων δικαιωμάτων των Εναγομένων βάση συντάγματος,
3. Αποζημιώσεις λόγω παράνομης δημιουργίας νέας υποχρέωσης των Εναγομένων και για δυσμενή επηρεασμό των συναλλαγών των Εναγομένων και
4. Αποζημιώσεις για συνεχιζόμενη παράλειψη των Εναγόντων να απαντήσουν στις επιστολές και αιτήματα των Εναγομένων με αποτέλεσμα να επηρεάζονται δυσμενώς τα δικαιώματα των Εναγομένων. Στο απαντητικό του δικόγραφο, ο ενάγοντας απορρίπτει τις προδικαστικές ενστάσεις και γενικότερα τους ισχυρισμούς των εναγομένων και επαναλαμβάνει τους ισχυρισμούς της έκθεσης απαίτησης του. Επίσης απορρίπτει την ανταπαίτηση ως αβάσιμη και ή αστήριχτη. Εφόσον το επίδικο ποσό της υπόθεσης δεν υπερβαίνει τις €3.000, η υπόθεση εκδικάστηκε ως «ταχείας εκδίκασης» υπόθεση, δυνάμει της «νέας Δ.30». Γι' αυτό, αφού προηγουμένως έγινε αποκάλυψη εγγράφων από τα μέρη, ακολούθως δόθηκαν οδηγίες για εκατέρωθεν καταχώρηση της ένορκης μαρτυρίας τους. Για την πλευρά του ενάγοντα δε καταχωρήθηκε στις 23/11/17 γραπτή / ένορκη δήλωση του XXXXX Μαύρου, υπάλληλου στο Τμήμα Αναπτύξεως Υδάτων (ΤΑΥ), ενώ για τους εναγόμενους κατατέθηκε γραπτή / ένορκη δήλωση της XXXXX Τσόκκου, εκ των διευθυντών τους, ημερ.12/01/
5. Σημειώνω εδώ ότι αν και οι διάδικοι είχαν το δικαίωμα να ζητήσουν όπως αντεξετάσουν τον ενόρκως δηλούντα της άλλης πλευράς επί των προβαλλόμενων ισχυρισμών του, εντούτοις καμία τέτοια αντεξέταση επιχειρήθηκε. Η προσκομισθείσα μαρτυρία επομένως, θα προσεγγιστεί με γνώμονα και τις αρχές που αφορούν στις συνέπειες που η παράλειψη αντεξέτασης επί ουσιωδών ισχυρισμών συνεπάγεται, ήτοι ότι «στις περιπτώσεις όπου είναι η θέση του αντίδικου ότι τα γεγονότα που ισχυρίζεται η άλλη πλευρά δεν έγιναν, απαιτείται αντεξέταση και μάλιστα σφοδρή, μόνο και μόνο για να αποδειχθεί η έλλειψη υπόβαθρου..., να επισημανθούν αντιφάσεις και ανακρίβειες» και η παράλειψη αντεξέτασης μαρτύρων σε ουσιώδες μέρος της μαρτυρίας τους ισοδυναμεί με αποδοχή της (βλ. Κ. Λ. ν. Δημοκρατίας

(2011)2 Α.Α.Δ. 547, Frederickou Schools Co Ltd v. Acuac Inc

(2002)1(Γ) A.A.Δ.1527, Αdidas v. Jonitexo Ltd

(1987)1 C.L.R. 383) και ΛΕΟΝΤΙΟΥ ΚΩΣΤΡΙΚΗ ν. 4 ΜΟΤΙΟN AUTOMOTIVES LTD κ.α., Ποινική Έφεση Αρ. 226/2014, 10/7/2015). Ν' αναφέρω επίσης εδώ, πριν προχωρήσω στην αξιολόγηση των εκδοχών των δύο πλευρών, ότι η επιχειρηματολογία των ευπαίδευτων συνηγόρων εμπεριέχεται στις γραπτές αγορεύσεις που αυτοί παρέδωσαν στο Δικαστήριο και τις οποίες είχα την ευκαιρία να μελετήσω. Εδώ θα αρκεστώ μόνον να αναφέρω ότι στο βαθμό που επιχειρείται από τους συνηγόρους των εναγομένων να εισαγάγουν μαρτυρία με την γραπτή τους αγόρευση αυτό δεν είναι αποδεκτό και βεβαίως τα σχετικά αποσπάσματα ή έγγραφα ή ακόμα η επιχειρηματολογία που αναπτύσσεται εν σχέση με αυτά δεν θα ληφθούν υπόψη. Η μαρτυρία των εναγομένων και τα έγγραφα που θα ληφθούν υπόψη είναι μόνον όσα αναφέρονται και αντίστοιχα επισυνάπτονται στη γραπτή δήλωση Τσόκκου πιο πάνω. Στρέφομαι τώρα στις εκατέρωθεν προβληθείσες εκδοχές και προβαίνω σε αξιολόγηση της μαρτυρίας των δύο πλευρών. Η μαρτυρία Μαύρου, εμπεριστατωμένη και σαφής ως είναι ομολογουμένως, δεν αφήνει θεωρώ περιθώρια για να καταλήξει κάποιος, αντιπαραβάλλοντας την μάλιστα με την μαρτυρία Τσόκκου, σε οιονδήποτε άλλο συμπέρασμα παρά μόνον ότι πράγματι την αναφερόμενη περίοδο από 01/01/02 μέχρι και την 31/12/15 το ξενοδοχείο VRISIANA, που κατέχεται από τους εναγόμενους και βρίσκεται στον Πρωταρά του Δήμου Παραλιμνίου, προμηθευόταν με αρδεύσιμο νερό ως ο ενάγοντας ισχυρίζεται (βλ. και καρτέλα υπόχρεου τεκμ.4, αλλά και τους λογαριασμούς παροχής νερού τεκμ.5). Τίθεται βεβαίως ένα θέμα ως εκ της σύστασης των εναγομένων μεταγενέστερα της 01/01/02 πιο πάνω και συγκεκριμένα στις 20/05/06, οπότε περιήλθε ως παραδέχονται και οι ίδιοι μέσω της Τσόκκου η εν λόγω ξενοδοχειακή μονάδα στην κατοχή τους, αλλά σε αυτό θα επανέλθω. Οι εναγόμενοι δε αναφέρεται ότι γνωρίζουν από 30/04/09, μέσω της γραπτής ειδοποίησης τεκμ.1 στην δήλωση Μαύρου (την οποία η Τσόκκου δεν αρνείται και επιπλέον επιχειρηματολογεί επ' αυτής και ισχυρίζεται ότι με βάση αυτήν έχουν επιβληθεί αναδρομικά τέλη - βλ. παραγρ.3 της δήλωσης της - το οποίο θέμα θα εξεταστεί κατωτέρω), ότι για όλη την χρονική περίοδο που λάμβαναν νερό, δηλαδή από την ημερομηνία σύνδεσης τους με το σύστημα και μέχρι και τις αρχές του 2008, αλλά και στο εξής, είναι υπόχρεοι προς το ΤΑΥ. Με βάση τα πιο πάνω, ως προς το οφειλόμενο ποσό, επαναλαμβάνω πως τίθεται θέμα για την 1η περίοδο που αξιώνεται ήτοι 01/01/02-31/12/08 και για την οποία εκδόθηκε ο λογαριασμός 08/10/09 (βλ. τεκμ.5). Παρεμβάλλω πως για τις περιόδους που ακολουθούν και τους άλλους 5 λογαριασμούς στο τεκμ.5, για το θέμα της οφειλής, με δεδομένη και την παραδοχή Τσόκκου για την κατοχή του ξενοδοχείου από το 2006, δεν τίθεται οιονδήποτε θέμα. Διευκρινίζεται εδώ πως ο 7ος λογαριασμός ημερ.26/04/17 που επισυνάπτεται τελευταίος στο τεκμ.5 δεν θα ληφθεί υπόψη αφού δεν δικογραφείται, ούτε καλύπτεται από τη μαρτυρία Μαύρου και προφανώς ετέθη εκ παραδρομής. Η θέση της Τσόκκου στη μαρτυρία της (βλ. παράγρ.5) είναι πως οιαδήποτε χρέωση πριν το 2006 είναι αβάσιμη και παράνομη. Και ευθέως αναφέρω πως έχει δίκαιο. Διότι δεν υπάρχει ενώπιον του Δικαστηρίου κάποια εξήγηση μέσω της μαρτυρίας Μαύρου για την πιο πάνω χρέωση των εναγομένων για κατανάλωση πριν ακόμα αυτοί συσταθούν και λειτουργήσουν ή και πριν το ξενοδοχείο περιέλθει στην κατοχή τους. Εν πάση περιπτώσει, μη έχοντας ούτε κάποια μαρτυρία για τον διαχωρισμό του ποσού της κατανάλωσης την εν λόγω περίοδο και μη μπορώντας να το κατανέμω αναλογικά στα χρόνια που αφορά η περίοδος αυτή αφού πολύ απλά αυτό θα ήταν αυθαίρετο, καταλήγω πως δεν μπορώ να κάνω αποδεκτό το συγκεκριμένο μέρος της αξίωσης δηλ. €549,68 (ούτε βεβαίως θα μπορούσα να κάνω αποδεκτή τη σχετική με το ποσό αυτό προσαύξηση εκ €177,76, η οποία όμως με την αγωγή δεν αξιώνεται). Για την θέση Τσόκκου πως με την ειδοποίηση 30/04/09 (τεκμ.1 στην δήλωση Μαύρου) οι ενάγοντες επιβάλλουν τέλη με αναδρομική ισχύ, κάτι το οποίο είναι παράνομο και αντισυνταγματικό (βλ. άρθρο 24

(3)του Συντάγματος), ν' αναφέρω πως η θέση αυτή δεν με βρίσκει σύμφωνο. Με την εν λόγω ειδοποίηση είναι σαφές πως γίνεται ενημέρωση, μεταξύ άλλων, ότι για την χρονική περίοδο που λαμβάνουν νερό από την ημέρα της σύνδεσης τους μέχρι τις αρχές τους 2008 θα είναι υπόχρεοι στο ΤΑΥ και δεν έρχεται το ΤΑΥ να επιβάλει αναδρομικά τέλη, όπως λανθασμένα, με σεβασμό λέω, ερμηνεύει τα πράγματα η Τσόκκου. Από εκεί και πέρα, επίσης με σεβασμό λέω, θεωρώ πως όσα ισχυρίζεται η Τσόκκου στην παράγραφο 4 της δήλωσης της, επαναλαμβάνοντας ουσιαστικά τη θέση των εναγομένων στην παράγραφο 7 της υπεράσπισης, είναι άσχετα και ή χωρίς συνοχή και ή συγκεχυμένα και ή γενικά, αόριστα και αβάσιμα. Τα εν λόγω στοιχεία δε προσθέτω πως προκύπτουν και εάν κάποιος αναγνώσει τις σελ.7-10 της γραπτής αγόρευσης των συνηγόρων των εναγομένων, όπου ακριβώς προσπαθούν να επιχειρηματολογήσουν για το ίδιο θέμα. Το σημαντικό όμως εδώ είναι πως δεν παρατίθεται καμία συγκεκριμένη μαρτυρία ή συγκεκριμένα στοιχεία, ούτε και γίνεται παραπομπή του Δικαστηρίου σε συγκεκριμένα δεδομένα ώστε να μπορεί να εξεταστεί η θέση ότι «.η σχετική νομοθεσία και/ή κανονισμοί και/ή αποφάσεις με βάση τις οποίες επιβλήθηκαν παράνομα και/ή άλλως τέλη για χρήση ανακυκλωμένου νερού εκδόθηκαν ως αποτέλεσμα πλάνης, είναι αυθαίρετες, αναιτιολόγητες και εξεδόθησαν καθ' υπέρβαση εξουσιών και είναι αντισυνταγματικές.». Ερχόμενος τώρα στις προδικαστικές ενστάσεις των εναγόμενων που αναφέρθηκαν αρχικά, κατ' αρχήν να πω ότι θεωρώ πως κάποια σημεία που θίγονται με αυτές έχουν ήδη απαντηθεί. Από εκεί και πέρα αναφέρω πως ήταν σαφές για τους εναγόμενους από 30/04/09, με την ειδοποίηση τεκμ.1 στην γραπτή δήλωση Μαύρου, έναντι ποιών είχαν υποχρέωση για την προμήθεια αρδεύσιμου νερού, όμως σε κάθε περίπτωση αναφέρεται εδώ πως δεν χωρεί καμία αμφιβολία πως το ΤΑΥ ήταν αρμόδιο για να επιβάλει τα τέλη που επιβλήθηκαν με βάση τον Ν.79(Ι)/2010. Περαιτέρω ως προς την ξεκάθαρη νομιμοποίηση έγερσης της παρούσας αγωγής από το ΤΑΥ δια του Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας δυνάμει του άρθρου 57 των Περί Δικαστηρίων Νόμου (αρ.14/1960) δεν χρειάζεται θεωρώ ιδιαίτερη ανάλυση. Επίσης για το ισχυριζόμενο κώλυμα στην 3η προδικαστική ένσταση ν' αναφέρω τα εξής. Κατ' αρχήν παρατηρώ ότι το θέμα τίθεται γενικά και αόριστα, με παραπομπή σε «προσφυγές που εκκρεμούν για τα επίδικα τέλη», ενώ στη μαρτυρία Τσόκκου ουδεμία αναφορά γίνεται περί του θέματος ή οιαδήποτε αναφορά σε προσφυγές με συγκεκριμένους αριθμούς, στο στάδιο που βρίσκονται κλπ. Αντίθετα, η μαρτυρία Μαύρου για το ότι οι όποιες προσφυγές είχαν καταχωρηθεί απορρίφθηκαν παρέμεινε αναντίλεκτη. Επιπλέον η θέση των εναγόντων ότι η όποια προσφυγή ουδόλως επηρεάζει την παρούσα ή εμποδίζει την προώθηση της με βρίσκει σύμφωνο. Ερχόμενος στην ανταπαίτηση των εναγομένων θεωρώ πως δεν χρειάζεται να λεχθούν πολλά. Οι εναγόμενοι ουδεμία μαρτυρία έχουν παρουσιάσει προς υποστήριξη της ανταπαίτησης τους. Έτσι η θέση των εναγόντων περί αβάσιμης και αστήριχτης ανταπαίτησης κρίνεται ως ορθή. Υπενθυμίζω εδώ την πάγια νομολογιακή αρχή ότι εφόσον πρόκειται για αστική υπόθεση, ο ενάγων ή ο εξ' ανταπαιτήσεως ενάγων όπου υπάρχει ανταπαίτηση, έχει γενικό βάρος απόδειξης (burden of proof) της υπόθεσής του στη βάση του κριτηρίου του ισοζυγίου των πιθανοτήτων. Αν το έχει καταφέρει αυτό ο ενάγοντας, τότε το ερώτημα είναι αν ο εναγόμενος, ο οποίος έχει ειδικό βάρος απόδειξης (evidential burden), παρουσίασε με τη σειρά του, τέτοια ικανοποιητική μαρτυρία προς υποστήριξη των θεμάτων που κατέστησε επίδικα με τη δική του εκδοχή, ώστε το βάρος να μετατοπιστεί πίσω στον ενάγοντα να απαντήσει ικανοποιητικά και να αποσείσει το εκ πρώτης όψεως, περί αντιθέτου συμπέρασμα που δημιουργήθηκε από τον εναγόμενο. (βλ. μεταξύ άλλων Σοφοκλέους Κυριάκος ν. Γιώτας Κυριάκου,

(2010)1 Α.Α.Δ. 665). Το κριτήριο του ισοζυγίου των πιθανοτήτων δεν είναι αν η θέση ή η εκδοχή του διάδικου που φέρει το βάρος της απόδειξης (onus of proof) είναι "πιο πιθανή παρά ή αντίθετη", εκείνης, δηλαδή, του αντιδίκου του. Το κριτήριο είναι κατά πόσο ο διάδικος που φέρει το βάρος της απόδειξης ικανοποίησε το Δικαστήριο με επαρκή αποδεικτικά στοιχεία, ότι η θέση ή εκδοχή του είναι πιο πιθανή παρά όχι (is more probable than not). Αν απέτυχε να αποδείξει τη θέση ή την εκδοχή του σε αυτό το επίπεδο (standard of proof), ο διάδικος που φέρει το βάρος της απόδειξης δεν θεωρείται ότι το απέσεισε, έστω και αν η θέση ή η εκδοχή του είναι "πιο πιθανή παρά ή αντίθετη", εκείνης, δηλαδή, του αντιδίκου του (βλ Κυριάκου ανωτέρω). Το ερώτημα επομένως στην παρούσα υπόθεση και με δεδομένο ότι το αποτέλεσμα της ανταπαίτησης με βάση τα πιο πάνω έχει ήδη κριθεί, το οποίο συνιστά και τη βάση για την υπόθεση του ενάγοντα είναι αν προσκομίστηκε τέτοια αποδεκτή μαρτυρία, που στη βάση της απλής πιθανολόγησης, αρκεί για να αποσείσει το γενικό βάρος απόδειξης (burden of proof) ότι οι εναγόμενοι οφείλουν το αξιούμενο ποσό. Στη βάση της πιο πάνω αξιολόγησης της μαρτυρίας και για τους λόγους που έχω εξηγήσει ανωτέρω, βρίσκω ότι ο ενάγοντας (ή και το ΤΑΥ) προμήθευσε τους εναγόμενους με νερό ως ισχυρίζεται στη μαρτυρία του για την περίοδο από 01/01/09-31/12/15 και επιβλήθηκαν τέλη στην αξία που στη μαρτυρία αναφέρεται και ότι οι εναγόμενοι δεν κατέβαλαν οποιοδήποτε ποσό έναντι ή προς εξόφληση των εν λόγω τελών. Βρίσκω συνεπώς ότι οι εναγόμενοι οφείλουν στον ενάγοντα το ποσό των €2.386,13 (αφαιρουμένου δηλ. από το ποσό της αξίωσης του ποσού που αφορά την περίοδο 01/01/02-31/12/08 εκ €549,68 και για το λόγο που εξηγήθηκε ανωτέρω). Στη βάση λοιπόν των πιο πάνω ευρημάτων μου, κρίνω ότι ο ενάγοντας πέτυχε να αποδείξει στον απαιτούμενο βαθμό την αγωγή του και την ίδια στιγμή, ότι ο εναγόμενος απέτυχε να αποδείξει στον απαιτούμενο βαθμό την ανταπαίτηση του. Η αγωγή επιτυγχάνει και εκδίδεται απόφαση υπέρ του ενάγοντα και εναντίον των εναγόμενων για το ποσό των €2.386,13.-, πλέον τόκο ως στην παράγραφο 9Β της έκθεσης απαίτησης αξιώνεται, πλέον έξοδα στην κλίμακα της αγωγής, ως αυτά θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο. Η ανταπαίτηση απορρίπτεται, με έξοδα υπέρ του ενάγοντα και εναντίον των εναγόμενων, ως αυτά επίσης θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο στην κλίμακα της αγωγής. (Υπ). ........... Μ. Παπαθανασίου, Ε.Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο