Ερωτοκρίτου Λουκά ν. MARFIN POPULAR BANK PUBLIC COMPANY LIMITED, Αρ. Αγωγής: 6517/2011, 28/9/2020 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLEF:2020:A407 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ ΕΝΩΠΙΟΝ: Ξ. Ξενοφώντος, Ε.Δ. Συνεκδικαζόμενες Αγωγές Αρ. Αγωγής: 6517/2011 Μεταξύ:
- XXXXX Ερωτοκρίτου Λουκά
- XXXXX Ερωτοκρίτου Λουκά Εναγόντων -και- MARFIN POPULAR BANK PUBLIC COMPANY LIMITED Εναγομένων ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ ΕΝΩΠΙΟΝ: Ξ. Ξενοφώντος, Ε.Δ. Αρ. Αγωγής: 6518/2011 Μεταξύ: XXXXX Ερωτοκρίτου Λουκά Εναγόντα -και- MARFIN POPULAR BANK PUBLIC COMPANY LIMITED Εναγομένων ------------------------------------------ 28 Σεπτεμβρίου 2020 Εμφανίσεις: κ. Τσίγκης για Ενάγοντες (και στις 2 Αγωγές) Για Εναγομενους στην Αγωγή 6517/2011: κα Κυριάκου Για Εναγόμενους στην Αγωγή 6518/2011: κ. Χριστοδούλου ΑΠΟΦΑΣΗ (επί δικαιοδοσίας) Ό,τι κρίνεται είναι η ύπαρξη δικαιοδοσίας του παρόντος Δικαστηρίου να επιληφθεί της υπό κρίση διαφοράς. Πρόκειται για υποθέσεις που εκδικάστηκαν από άλλο Δικαστή και διατάχθηκε εκδίκασή τους εκ νέου. Με τη μελέτη της υπόθεσης στο στάδιο του προγραμματισμού και ειδικά με ανάγνωση του περιεχομένου των δικογράφων, διαπίστωσα ότι πιθανότατα τίθεται ζήτημα δικαιοδοσίας του παρόντος Δικαστηρίου να επιληφθεί της ουσίας της διαφοράς. Αναφέρεται στις δύο Εκθέσεις Απαίτησης και των 2 Αγωγών, οι οποίες συνεκδικάζονται ότι οι Εναγόμενοι «παράνομα και/ή χωρίς την άδεια του Δικαστηρίου απέσυραν και/ή χρησιμοποίησαν ποσά των Εναγόντων και προέβησαν σε χρηματιστηριακές πράξεις και δοσοληψίες στο όνομα και στο λογαριασμό» των Εναγόντων, οι οποίοι υπέστηκαν και υφίστανται ζημίες, βλάβη και απώλειες. Εδώ επισημαίνω ότι δεν υπάρχει άλλη ειδική βάση απαίτησης (π.χ. απάτη), δεν υπάρχει οιαδήποτε ανταπαίτηση και η Υπεράσπιση πέραν από άρνηση ισχυρισμών της Υπεράσπισης αναφέρει ότι οιαδήποτε χρήματα αποσύρθηκαν από τραπεζικούς λογαριασμούς των ανηλίκων αποσύρθηκαν από τον πατέρα τους με γραπτή ειδοποίηση (παρ. 3 και 6 της Υπεράσπισης). Από ό,τι αντιλαμβάνομαι το ζήτημα δεν τέθηκε προηγουμένως. Τίθεται τώρα, όσο και αν κατανοώ την ιδιαιτερότητα της περίπτωσης, δηλαδή την πάροδο 9 ετών μετά την καταχώρηση των Αγωγών, καθηκόντως από εμένα, ως ζήτημα δημοσίας τάξης, αφού όχι μόνο μπορεί αλλά πρέπει να εξετάζεται από το Δικαστήριο αυτεπάγγελτα, ως καθήκον του Δικαστηρίου, έστω και αν οι διάδικοι δεν εγείρουν σχετικό ζήτημα. Η θέση των δύο πλευρών ήταν εκ μέρους των Εναγόντων, ότι το Δικαστήριο έχει δικαιοδοσία να επιληφθεί της διαφοράς, με δεδομένο και το τι προηγήθηκε αλλά και το ότι το Οικογενειακό Δικαστήριο επιλαμβάνεται των σχέσεων γονέων και τέκνων και δεν αφορά σε τρίτα πρόσωπα, ενώ οι Εναγόμενοι, αν και ποτέ δεν το ήγειραν στα πλαίσια των παρόντων υποθέσεων προηγουμένως, αφού τέθηκε υπόψη τους ο προβληματισμός του Δικαστηρίου, εισηγούνται με παραπομπή σε κάποιες πρωτόδικες αποφάσεις αλλά και δευτεροβάθμιες, ότι η διαφορά υπάγεται στη δικαιοδοσία του Οικογενειακού Δικαστηρίου. Αμφότερες οι πλευρές όμως συμφωνούν ως προς το ότι τα έξοδα της ακροαματικής διαδικασίας πρέπει να καλυφθούν από τη Δημοκρατία Αυτό που ήγειρε τον προβληματισμό εκ μέρους του Δικαστηρίου, για τον οποίο ζητήθηκαν οι θέσεις των διαδίκων, είναι συγκεκριμένη πρόνοια του Περί Σχέσεων Γονέων και Τέκνων Νόμου 216/1990, η οποία προβλέπει ότι: « Άδεια του Δικαστηρίου για διαχείριση περιουσίας τέκνου 26.-
(1)Τηρουμένων των διατάξεων του παρόντος Νόμου ο Επίτροπος δεν μπορεί χωρίς την άδεια του Δικαστηρίου: (α) Να εκποιήσει, υποθηκεύσει, επιβαρύνει, ανταλλάξει ή με οποιοδήποτε τρόπο αποξενώσει περιουσία του ανηλίκου (β) να εκμισθώσει ακίνητη περιουσία του ανηλίκου για περίοδο που υπερβαίνει τα πέντε χρόνια (γ) να προβεί σε αγορά ακίνητης περιουσίας εκ μέρους του ανηλίκου (δ) να επενδύει χρήματα που ανήκουν στον ανήλικο (ε) να συμβιβάζει αγωγές ή απαιτήσεις υπέρ ή κατά του ανηλίκου.
(2)Διάθεση περιουσίας κατά παράβαση των διατάξεων του άρθρου αυτού μπορεί να κηρυχθεί από το Δικαστήριο άκυρη και το Δικαστήριο μπορεί παράλληλα να εκδώσει οποιαδήποτε διαταγή που απαιτείται για αποκατάσταση της περιουσίας του ανηλίκου.
(3)Η άδεια του Δικαστηρίου για εκποίηση περιουσίας όπως προβλέπεται στο εδάφιο
(1)δε δίδεται εκτός αν το Δικαστήριο ικανοποιηθεί ότι είναι αναγκαίο για τα συμφέροντα του ανηλίκου.» (η υπογράμμιση πιο πάνω έγινε από εμένα) Γίνεται μεν αναφορά στο εν λόγω άρθρο σε Επίτροπο, αλλά τα όσα αναφέρονται σε αυτό ισχύον όχι μόνο για πράξεις του Επιτρόπου, αλλά και για τους γονείς, οι οποίοι σύμφωνα με το άρθρο 12 του ιδίου Νόμου «..δεν μπορούν χωρίς την άδεια του Δικαστηρίου να διενεργήσουν στο όνομα του τέκνου, τις πράξεις που απαγορεύονται και στον επίτροπο του ανηλίκου.» Ως προβλεπόμενες θεραπείες με βάση το συγκεκριμένο Νόμο, είναι αποζημιώσεις από γονέα προς το τέκνο, όπως συνάγεται από το άρθρο 13
(2)[1] ή/και ειδικά σε σχέση με διάθεση περιουσίας κατά παράβαση του άρθρου 26, ή κήρυξη της διάθεσης ως άκυρης και η παράλληλη εξουσία του Δικαστηρίου «να εκδώσει οποιαδήποτε διαταγή που απαιτείται για αποκατάσταση της περιουσίας του ανηλίκου.» Με παρόμοιο ζήτημα ασχολήθηκε πρωτόδικα και ο Πρόεδρος Οικογενειακού Δικαστηρίου κ. Μ.Τσαγγαρίδης, σε ενδιάμεση απόφασή του στην Αίτηση 391/2014, απόφαση ημερομηνίας 13/4/2017 που αφορούσε σε διάθεση χρημάτων από λογαριασμούς ανηλίκων για αγορά αξιογράφων σε αίτηση αναστολής ή παραμερισμού λόγω έλλειψης δικαιοδοσίας, και/ή αρμοδιότητας του Οικογενειακού Δικαστηρίου Λευκωσίας, ο οποίος όμως δεν αποφάνθηκε οριστικά του θέματος, αφού έκρινε ότι έπρεπε να εξετάσει το ζήτημα έχοντας μαρτυρία επί της ουσίας της διαφοράς και αφού θα λάμβανε υπόψη και σειρά από άλλα ζητήματα. Ο συνάδελφος πάντως συγκεντρώνει διάφορες αποφάσεις και άλλες αυθεντίες επί της δικαιοδοσίας του Δικαστηρίου σε σχέση με το παρόν άρθρο. Αναφορά θα γίνει και από μένα στην υπόθεση Φωτίου ν. Χουβαρτά
(2004)1 Α.Α.Δ. 366, με την οποία πατέρας ζητούσε την έκδοση διατάγματος εναντίον του αδελφού της συζύγου του. Κρίθηκε ως ορθή η πρωτόδικη κρίση ότι δεν μπορεί οποιοσδήποτε από τους γονείς να ενάγει τρίτο πρόσωπο ως παρεμβαίνοντα σε ζητήματα γονικής μέριμνας, που σύμφωνα με το νόμο έχουν οι ίδιοι οι γονείς. Δεν ασχολήθηκε όμως ούτε το πρωτοβάθμιο, ούτε και το Δευτεροβάθμιο Οικογενειακό Δικαστήριο με την έκταση της εφαρμογής του άρθρου 26 του Νόμου. Οπότε δεν θεωρώ ότι υπάρχει κάποια αρχή που να εφαρμόζεται στα πλαίσια της παρούσας υπόθεσης. Ούτε τα όσα αναφέρθηκαν στα πλαίσια της πρωτόδικης διοικητικής απόφασης Τουβλοποιία Παλαικύθρου Ο ΓΙΓΑΣ ΛΤΔ ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, Υπόθεση Αρ. 445/2010, 13/11/2012 , όπου υποβλήθηκε αίτηση από τα ενδιαφερόμενα μέρη για πολεοδομική άδεια από γονείς και κρίθηκε ότι η παράλειψη σχετικής άδειας από το Δικαστήριο αφορούσε τους γονείς και τα τέκνα και όχι οποιουσδήποτε τρίτους, θεωρώ ότι τυγχάνουν εφαρμογής, γιατί, πέραν της μη δεσμευτικότητας της απόφασης αφού εκδόθηκε στα πλαίσια ομόβαθμης με τη δική μου δικαιοδοσίας, δεν υπάρχει σχετικότητα της διαφοράς εκείνης με την παρούσα, γιατί δεν ζητείτο εκεί η ακύρωση μεταβίβασης περιουσίας, αλλά ακύρωση διοικητικής πράξης στη βάση της μη άδειας Δικαστηρίου πριν την υποβολή πολεοδομικής άδειας εκ μέρους ανηλίκων - και κρίθηκε σε κάθε περίπτωση από εκείνο το Δικαστήριο ότι δεν επρόκειτο για πράξη που επιβάρυνε την περιουσία τέκνου ώστε να εφαρμόζεται το άρθρο 26 του Περί Σχέσεων Γονέων και Τέκνων Νόμου-. Λαμβάνοντας υπόψη τις εκατέρωθεν θέσεις και βασιζόμενος στη συλλογιστική την οποίαν θα παραθέσω πιο κάτω, κρίνω ότι το παρόν Δικαστήριο είναι αναρμόδιο να επιληφθεί των 2 Αγωγών. Κατ' αρχήν επισημαίνεται ότι γενικά ζητήματα για την περιουσία ανηλίκων ανήκουν στη δικαιοδοσία -και δη την αποκλειστική δικαιοδοσία- του Οικογενειακού Δικαστηρίου. Αυτό συνάγεται από τα άρθρα 111 του Συντάγματος, το άρθρο 11 του Περί Οικογενειακών Δικαστηρίων Νόμου και τα αναφερθέντα στην υπόθεση Ιωάννου ν. Ιωάννου
(1991)1 ΑΑΔ 186, τα οποία έχουν ως ακολούθως: «.......... Ο περί της Πρώτης Τροποποίησης του Συντάγματος Νόμος του 1989, (Αρ. 95/89), τροποποίησε το Άρθρο 111 του Συντάγματος, μεταξύ άλλων, με την προσθήκη νέων παραγράφων. Η παράγραφος 2 - Α έχει:- "
- - Α. Παν ζήτημα των ανηκόντων εις την ελληνικήν ορθόδοξον Εκκλησίαν, σχέσιν έχον προς το διαζύγιον, τον χωρισμόν από κοίτης και τραπέζης ή την συνοίκησιν των συζύγων ή τας οικογενειακάς σχέσεις διαγιγνώσκεται υπό οικογενειακών δικαστηρίων έκαστον των οποίων σύγκειται:" Τα Οικογενειακά Δικαστήρια ιδρύθηκαν με :τον περί Οικογενειακών Δικαστηρίων Νόμο του 1990, (Αρ. 23/90), ο οποίος τέθηκε σε ισχύ την 1η Ιανουαρίου,
- Με βάση το Άρθρο 11 του Νόμου τούτου "τα Οικογενειακά Δικαστήρια θα ασκούν τη δικαιοδοσία και τις εξουσίες που τους ανατίθενται δυνάμει του Άρθρου 111 του Συντάγματος, του παρόντος Νόμου και οποιουδήποτε άλλου νόμου". Ο όρος "οικογενειακές σχέσεις" έχει ερμηνευθεί στην πρόσφατη απόφαση Ίων Δαδακαρίδη ν. Σούζαν Δαδακαρίδου, Πολιτική Έφεση Αρ. 8111, (Απόφαση δόθηκε στις 13 Ιουλίου, 1990). Στην υπόθεση Δαδακαρίδη, που αφορούσε την παράνομη και αντικανονική μετακίνηση ανηλίκου από τη δικαιοδοσία, ειπώθηκε: "Έχουμε τη γνώμη πως στις λέξεις 'οικογενειακές σχέσεις' πρέπει να δοθεί η συνήθης γραμματική ερμηνεία, προσθέτοντας ταυτόχρονα πως τέτοια ερμηνεία συνάδει και με το σκοπό του νομοθέτη, που χρησιμοποίησε νομίζουμε σκόπιμα τη φράση, όπως αυτή χρησιμοποιείται ευρύτατα στη νομική επιστήμη. Στη φράση 'οικογενειακές σχέσεις' εμπεριέχονται, κατά τη γνώμη μας, όλα τα ζητήματα που εμπίπτουν στον κλάδο του δικαίου γνωστού ως 'Οικογενειακό Δίκαιο', τμήμα του Αστικού Δικαίου στην Ελλάδα, που επιλαμβάνεται όλων των ζητημάτων που αφορούν στον προσωπικό θεσμό, όπως μνηστεία, γάμος, διαζύγιο, διατροφή, επιμέλεια του προσώπου και περιουσίας ανηλίκων..." Οι διαφορές σε οικογενειακές σχέσεις εμπίπτουν στην αποκλειστική δικαιοδοσία των Οικογενειακών Δικαστηρίων.» (Η υπογράμμιση έγινε από εμένα) Η παρούσα αγωγή αφορά σε αποξένωση περιουσίας ανηλίκου. Ζητείται η ακυρότητά της ως κύρια θεραπεία. Εμπίπτει η αποξένωση περιουσίας ανηλίκου στις οικογενειακές σχέσεις; Με βάση και τα πιο πάνω, η απόφαση είναι σαφώς καταφατική. Από το περιεχόμενο της δικογραφίας, καθίσταται εμφανές ότι η βάση και των 2 Αγωγών είναι η παράνομη/χωρίς διάταγμα [2] αποξένωση περιουσιακών στοιχείων των Εναγόντων. Επί των ζητημάτων που εγείρονται στην Αγωγή, δεν βλέπω να εγείρεται ισχυρισμός π.χ. για δόλο ή να προβάλλεται άλλη αιτία αγωγής. Εγείρεται ουσιαστικά ισχυρισμός για παραβίαση ειδικής διάταξης. Δεν έχω υπόψη μου δε άλλη διάταξη άλλου Νόμου που να προβλέπει διάταγμα σε σχέση με αποξένωση περιουσίας ανηλίκου, πλην αυτής του άρθρου 26 του Περί Σχέσεων Γονέων και Τέκνων Νόμου 216/
- Ούτε μπορώ να διανοηθώ πως θα μπορούσε να θεωρηθεί ότι η αναφορά σε παρανομία στις Αγωγές υπάγεται σε κάποια άλλη νομοθεσία. Ο νομοθέτης με ειδική διάταξη (άρθρο 26 του Νόμου 216/90) επέλεξε να προβλέψει ειδική θεραπεία που είναι όχι μόνο η ακύρωση αλλά και οιαδήποτε αναγκαία διαταγή προς το σκοπό της αποκατάστασης της περιουσίας. Είναι αυτονόητο ότι η ακύρωση αυτή εννοείται ότι επηρεάζει όχι μόνο γονείς και τέκνα, αλλά και τρίτα πρόσωπα τα οποία εμπλέκονται στην αποξένωση. Μπορεί κάποιος τρίτος π.χ. να είναι κάτοχος αυτής της περιουσίας ή έστω και να έχει καταστεί παράνομα κύριος αυτής. Με την ακύρωση της αποξένωσης της περιουσίας, αυτονόητο είναι ότι επηρεάζονται τα δικά του συμφέροντα. Στη βάση όλων των πιο πάνω συνεπώς, αποκλειστική αρμοδιότητα να εκδικάσει τις 2 υποθέσεις, έχει το Οικογενειακό και όχι το Επαρχιακό Δικαστήριο. Ενόψει της πιο πάνω κατάληξης μου περί έλλειψης καθ' ύλη δικαιοδοσίας του Επαρχιακού Δικαστηρίου να εκδικάσει τις Αγωγές, οι Αγωγές διατάσσεται να αποσυνενωθούν, η διαδικασία διακόπτεται και αυτές παραπέμπονται για εκδίκαση στο Οικογενειακό Δικαστήριο (Λευκωσίας) με βάση το άρθρο 64Α του Περί Δικαστηρίων Νόμου αρ. 14/60 και δίδονται οδηγίες στην/στον Πρωτοκολλητή για να μεριμνήσει να τεθούν στο εν λόγω Δικαστήριο. Όσον αφορά τα έξοδα, παρά το ότι κατανοώ τη θέση των ευπαίδευτων συνηγόρων, ότι λόγω της επανεκδίκασης, για την οποίαν καμία πλευρά δεν φέρει ευθύνη, τα έξοδα θα έπρεπε να καταβληθούν από τη Δημοκρατία δεν θα μπορούσα να προχωρήσω σε τέτοια διαταγή καθότι δεν έχω τέτοια εξουσία. Πέραν του ότι δεν έχει το παρόν Δικαστήριο διατάξει την επανεκδίκαση. Μπορώ μόνο να υποβάλω εισήγηση, παραθέτοντας ταπεινά την άποψή μου, στο πνεύμα της Mατθαίου Παναγιώτα ν. Λουκά Θεμιστοκλέους
(1998)1 ΑΑΔ 1372, όπως τα έξοδα της ακρόασης που επωμίστηκαν οι 2 πλευρές, η οποία και δεν ολοκληρώθηκε και οι υποθέσεις πρέπει να ακουστούν εκ νέου, καταβληθούν από τη Δημοκρατία. Υπενθυμίζω ότι σε εκείνην την υπόθεση αναφέρθηκαν τα ακόλουθα: « Θεωρούμε ορθό όμως, όπως τα έξοδα των διαδίκων, τόσο πρωτόδικα όσο και κατ' έφεση, επωμιστεί η Δημοκρατία. Και τούτο, γιατί τα έξοδά τους για την προώθηση της υπόθεσής τους εξανεμίστηκαν, λόγω λειτουργικής ατέλειας ή αδυναμίας της υπηρεσίας του Δικαστηρίου. Δεν μας παρέχεται εξουσία από το νόμο να εκδώσουμε διαταγή για την καταβολή των εξόδων από τη Δημοκρατία. Υποβάλλεται όμως εισήγηση, όπως έγινε και σε άλλες περιπτώσεις ανακοπής της δίκης για λόγους άσχετους με τους διαδίκους, όπως η Δημοκρατία καταβάλει τα έξοδα που έχουν υποστεί οι διάδικοι στη δίκη και στην έφεση, αποτιμούμενα βάσει των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας.» ............ Ξενής Ξενοφώντος Επαρχιακός Δικαστής [1] «
(2)Αν ζημιά που προβλήθηκε οφείλεται σε παράβαση υποχρέωσης του ενός ή και των δυο γονέων οι γονείς ευθύνονται αλληλέγγυα και προσωπικά.» [2] Μόνο δε Δικαστήριο που εκδίδει τέτοιο Διάταγμα είναι το Οικογενειακό Δικαστήριο cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο