ΦΛΟΥΡΕΝΤΖΟΥ ν. ΑΝΤΩΝΙΟΥ κ.α., Αρ. Αγωγής: 6271/12, 31/12/2020

(2007)1 (Β) Α.Α.Δ. 916). Είναι νομολογημένο ότι αρκεί η σύνοψη της μαρτυρίας. Στην Καννάουρου κ.α. ν. Σταδιώτη κ.α.,

(1990)1 Α.Α.Δ. 35 αναφέρθηκε ότι: « Ότι απαιτείται είναι ο ορθός προσδιορισμός των επίδικων θεμάτων, η σύνοψη του ουσιώδους μέρους της μαρτυρίας, ο συσχετισμός της με τα ευρήματα και συμπεράσματα καθώς και η συνάρτηση της ετυμηγορίας με τα επίδικα θέματα και τα ευρήματα του δικαστηρίου. (Βλ. μεταξύ άλλων Theodora Ioannidou v. Charilaos Dikeos

(1969)1 C.L.R. 235 και Pioneer Candy Ltd v .Tryfon & Sons

(1981)1 C.L.R. 540)» Κατατέθηκαν επίσης διάφορα Τεκμήρια, ανάμεσα στα οποία και διάφορα Τεκμήρια προς αναγνώριση. Όσα Τεκμήρια προς αναγνώριση, δεν κατέστησαν Τεκμήρια, θα αγνοηθούν, όπως επίσης και οιαδήποτε μαρτυρία ή αναφορά επί αυτών (βλ. σχετικά Μουρτζίνος ν. Πλοίου "Galaxias" κ.α.

(1997)1 Α.Α.Δ. 80 (όπου θεωρήθηκε ότι το ότι Τεκμήριο προς αναγνώριση που δεν κατατέθηκε κανονικά ως Τεκμήριο κατέλειπε την εν λόγω μαρτυρία μετέωρη). Β.

1. ΜΑΡΤΥΡΙΑ ΓΙΑ ΕΝΑΓΟΝΤΑ Ενάγοντας Ο Μ.Ε.1 Ενάγοντας υιοθέτησε Γραπτή Δήλωση. Σύμφωνα με αυτήν, στις 30/09/2010 οδηγούσε μοτοσικλέτα στην Λεωφ. Τσερίου με κατεύθυνση από το Τσέρι προς τον Στρόβολο. Στον κυκλικό κόμβο Τσερίου και αφού έλεγξε την κυκλοφορία από τα δεξιά προς τα αριστερά, εισήλθε επί του κυκλικού κόμβου με σκοπό να κατευθυνθεί προς την Λεωφ. Σπύρου Κυπριανού προς την πρώην Υπεραγορά Ορφανίδη. Καθώς θα έπαιρνε την τρίτη στη σειρά έξοδο, σύμφωνα με την κατεύθυνσή του, εισήλθε επί του κυκλικού κόμβου, στην εσωτερική λωρίδα. Ενώ βρισκόταν επί του κυκλικού κόμβου, παρά την έξοδο προς Λεωφ. Τσερίου (κατεύθυνση Στροβόλου), ο Εναγόμενος 1 ενώ οδηγούσε το όχημά του, εισήλθε επί του κυκλικού κόμβου προερχόμενος από την Λεωφ. Τσερίου με κατεύθυνση, ως ο ίδιος αντιλήφθηκε, το Τσέρι και σταμάτησε απότομα και αιφνιδίως, φράσσοντας την πορεία του. Στην προσπάθεια του Ενάγοντα να αποφύγει τη μετωπική σύγκρουση της μοτοσικλέτας με το όχημα που οδηγούσε ο Εναγόμενος 1, ενστικτωδώς πάτησε τα φρένα και ταυτόχρονα έγειρε την μοτοσικλέτα στο πλευρό, προς τα δεξιά. Παρά την προσπάθειά του να αποφύγει τη σύγκρουση, η μοτοσικλέτα κτύπησε με το όχημα που οδηγούσε ο Εναγόμενος 1 στο δεξιό πίσω μέρος και ο Ενάγοντας σύρθηκε στο έδαφος και τραυματίστηκε. Στην σκηνή κλήθηκε ασθενοφόρο το οποίο και τον μετέφερε στο Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας, όπου και διαγνώσθηκε με διπλό κάταγμα κνήμης-περόνης του δεξιού του ποδιού. Χειρουργήθηκε την ίδια μέρα για αντιμετώπιση του τραυματισμού του και παρέμεινε στο νοσοκομείο, μέχρι και τις 02/10/2010 όταν και έλαβε εξιτήριο. Προς αποκατάσταση των τραυματισμών του ακολούθησε φυσιοθεραπεία 10 επισκέψεων στο Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας και στη συνέχεια εκτελούσε τις ασκήσεις στο σπίτι. Από το συγκεκριμένο τραυματισμό, ταλαιπωρήθηκε έντονα για περίοδο 6 μηνών. Ακόμη και σήμερα αισθάνεται πόνο και δυσκολία στην έντονη εργασία καθώς και δυσκαμψία των δακτύλων του δεξιού του ποδιού. Περαιτέρω, ως αποτέλεσμα των ιατρικών επεμβάσεων, υπάρχει μία ουλή 18 εκατοστών στο μπροστινό μέρος της δεξιάς του κνήμης και παρόμοιας μορφή ουλή μήκους 10 εκατοστών στην έξω κάτω επιφάνεια της κνήμης του. Ως αποτέλεσμα των τραυματισμών του, δεν μπορεί να ασκήσει εργασία η οποία απαιτεί έντονη χρήση του δεξιού ποδιού. Πριν το ατύχημα εργαζόταν ως μηχανοδηγός, εργασία την οποία δυσκολεύεται να ασκεί για μεγάλα χρονικά διαστήματα, με αποτέλεσμα να έχει μειωθεί η εισοδηματική του ικανότητα. Περαιτέρω ως αποτέλεσμα των τραυματισμών του, δεν μπορεί να ασκήσει τα χόμπι του και ειδικά το κυνήγι, το οποίο απαιτεί πεζοπορία και ορθοστασία. Ακόμη και το τρέξιμο για παιχνίδι με τα παιδιά του, τον ενοχλεί όταν αυτό είναι περισσότερο της μισής ώρας. Για το συγκεκριμένο ατύχημα διώχθηκε ποινικώς μεταξύ άλλων και για αμελή οδήγηση, κατηγορία στην οποία αθωώθηκε στο στάδιο του εκ πρώτης όψεως, καθώς ο Εναγόμενος 1 παραδέχθηκε ότι δεν τον αντιλήφθηκε στο δρόμο και τον αντιλήφθηκε πρώτη φορά μετά τη σύγκρουση. Ο Εναγόμενος 1 ανέφερε περαιτέρω ότι σταμάτησε απότομα, φράσσοντάς του το δρόμο και το απέδωσε σε απότομο σταμάτημα του προπορευόμενου οχήματος και όχι επειδή υπήρχε πυκνή τροχαία κίνηση επί του κόμβου, ως αναφέρει στην υπεράσπισή του. Κατέθεσε φωτογραφίες και σχέδια σκηνής δυστυχήματος (Τεκμήρια Α-Γ προς αναγνώριση που δεν κατέστησαν Τεκμήρια). Είδε το αυτοκίνητο περίπου σε απόσταση 10 μέτρων. Είχε δευτερόλεπτα για να αντιδράσει. Όπως ο ίδιος κινείτο, σταμάτησε μπροστά του το αυτοκίνητο. Είχε δύο επιλογές: είτε να χτυπούσε μετωπικά είτε να έριχνε τη μοτοσικλέτα και να την αφήσει να φύγει αλλά για κακή τύχη πιάστηκε το πόδι του, τον έσυρε μαζί της και τραυματίστηκε σοβαρά πάνω στο γόνατο. Αντεξεταζόμενος, ερωτώμενος αν φορούσε κράνος απάντησε αρνητικά. Επιπλέον δεν είχε άδεια οδηγού αλλά ούτε και η μοτοσικλέτα είχε άδεια κυκλοφορίας ήταν όμως εγγεγραμμένη, έφερε πινακίδες αλλά δεν είχε μπροστινό φανάρι σύμφωνα με τον νόμο. Σε άλλο σημείο της αντεξέτασης του ανέφερε ότι δεν είναι σίγουρος και δεν θυμάται για το εάν έφερε η μοτοσικλέτα πινακίδες. Η μοτοσικλέτα ήταν 4 αλόγων. Ο ίδιος ήταν ικανός για να οδηγεί τη συγκεκριμένη μοτοσικλέτα. Σε σχέση με το σχέδιο σκηνής δυστυχήματος συμφώνησε ότι οδηγούσε τη μοτοσικλέτα στη λωρίδα B επί αυτού. Πρόκειται για μεγάλη λωρίδα και ο δρόμος είχε 2 από αυτές. Δεν υπήρχαν οχήματα μπροστά του αριστερά και δεξιά πριν το σημείο σύγκρουσης. Ο ίδιος οδηγούσε με ταχύτητα 20 -25 Χ.Α.Ω. . Έκανε χρήση των φρένων αλλά του ανακόπηκε η πορεία με το απότομο φρενάρισμα του άλλου αυτοκινήτου. Υπό τας συνθήκας, ο ίδιος είχε δύο επιλογές: είτε να έριχνε τη μοτοσικλέτα στον δρόμο, είτε να κτυπήσει στο αυτοκίνητο. Ο Εναγόμενος ήταν στη μέση της δικής του πορείας. Δεν γνωρίζει αν υπήρχε στο σημείο άλλος μάρτυρας. Σε σχέση με την ώρα του δυστυχήματος είχε επισυμβεί μέρα. Ο ίδιος έβλεπε μόνο τη δική του λωρίδα κυκλοφορίας. Η πορεία του ανακόπηκε λόγω του ότι το άλλο αυτοκίνητο σταμάτησε. Δέχτηκε ότι στον κυκλικό κόμβο προτεραιότητα έχει αυτός που έρχεται από δεξιά, αλλά θεωρεί ότι δεν είχε με βάση τη νομοθεσία δικαίωμα ο άλλος οδηγός να σταματήσει στη μέση του κυκλικού κόμβου. Δεν παρατήρησε να υπήρχαν στο χώρο του δυστυχήματος σταθμευμένα άλλα αυτοκίνητα. Όταν ρωτήθηκε γιατί δεν έμεινε στη λωρίδα του εφόσον είχε ορατότητα 10-15 μέτρων για να δει το άλλο αυτοκίνητο, εξήγησε ότι εκείνη τη στιγμή δεν υπήρχε χρόνος για να καθίσει να σκεφτεί και τόνισε ότι δεν οδηγούσε αυτοκίνητο με το οποίο θα μπορούσε να πράξει κάτι τέτοιο, αλλά μοτοσικλέτα. Δέχθηκε το Σχέδιο Σκηνής Δυστυχήματος. Δεν υπήρχαν στον χώρο άλλα οχήματα. Μετά τη σύγκρουση ειδοποιήθηκε ασθενοφόρο, υποβλήθηκε σε ακτινογραφίες, χειρουργήθηκε κι είχε «σπάσει» η κνήμη- περόνη του ποδιού. Ο ίδιος είναι υγιής αλλά έχει μερικά προβλήματα στα δάκτυλα, έχει πλατίνες και βίδες στο πόδι του και πονάει με το παραμικρό. Δεν κλείνουν τα δάκτυλα του ποδιού του. Κατά το δυστύχημα δεν είχε κάποια σταθερή εργασία και δεν πλήρωνε Κοινωνικές Ασφαλίσεις. Δεν δέχτηκε ότι στη σκηνή του δυστυχήματος υπήρχε άλλο άσπρο αυτοκίνητο, υπήρχε μόνο το αυτοκίνητο με το οποίο κτύπησε. Μ.Ε.
2. Δρ. Μ.Μενελάου Ο Δρ. Μενελάου Ορθοπεδικός Χειρούργος στο Γ.Ν. Λ/σιας, αναγνώρισε το πιστοποιητικό Τεκμήριο 1, το οποίο εκδόθηκε από τον ίδιο. Σύμφωνα με το εν λόγω Τεκμήριο το οποίο συντάχθηκε στις 21/9/12 κι έγινε παραδεκτό, μετά από κλινικό κι ακτινολογικό έλεγχο, ο Ενάγοντας διαγνώστηκε με κάταγμα κνήμης-περόνης δεξιά. Χειρουργήθηκε την ίδια μέρα με ανοικτή ανάταξη κι εσωτερική οστεοσύνθεση. Πήρε εξιτήριο στις 2/10/12 και παρακολουθείτο στην Κλινική Καταγμάτων του Γενικού Νοσοκομείου Λευκωσίας μέχρι την πώρωση του κατάγματος. Υπήρξε φυσιοθεραπεία και ενδυνάμωση. Ως αναφέρεται στο τέλος της γνωμάτευσης ο Ενάγων βαδίζει φυσιολογικά αλλά ανέφερε άλγος και δυσκολία κατά την έντονη εργασία, όπως και δυσκαμψία δακτύλων δεξιού κάτω άκρου. Κατέθεσε επίσης ακτινογραφίες ως Τεκμήριο 1Α. Η ύπαρξη του κατάγματος και το Τεκμήριο 1 έγινε παραδεκτό ως προς περιεχόμενό του. Ως εξήγησε ο ασθενής-Ενάγοντας μπορεί να βαδίζει κανονικά αλλά συνίσταται να έχει πιο ελαφριά εργασία, εφ' όρου ζωής. Δεν θα περιέγραφε την εργασία εργοδηγού ως ελαφριά. Συμφώνησε ότι δεν έμεινε κανένα κατάλοιπο στον Εναγόμενο όσον αφορούσε το κάταγμα. Ο ασθενής- Ενάγοντας χειρουργήθηκε την τελευταία μέρα του δυστυχήματος, 30/9/
3. Έβλεπε περιοδικά τον Ενάγοντα, 3-4 μήνες μετά το χειρουργείο και πριν ένα χρόνο από την ημερομηνία της μαρτυρίας του. Του εξέδωσε οδηγίες, του εξήγησε κάποια προβλήματα του συνέστησε επίσης να γίνει αφαίρεση των υλικών οστεοσύνθεσης. Δεν θυμάται αν τον έβλεπε περιοδικά. Το κάταγμα πορώθηκε πλήρως. Μακροχρόνια, μπορεί να παρατηρηθούν οστεοαρθρικές αλλοιώσεις λόγω συνδεσμικών βλαβών. Του παραπονέθηκε ο ασθενής την τελευταία φορά που τον είδε (προφανώς για ενοχλήσεις) για τις οποίες δεν υπάρχει σαφής θεραπεία. Συμφώνησε ότι το αποτέλεσμα της θεραπείας ήτα άριστο. Μ.Ε. 3 Α.Μαστίχη Μαρτυρία έδωσε και η κα Α. Μαστίχη, Υπεύθυνη του Τμήματος Πτωχεύσεων του Επαρχιακού Δικαστηρίου Λευκωσίας. Κατέθεσε ουσιαστικά χωρίς αμφισβήτηση της μαρτυρίας της έγγραφα από τη διαδικασία στην ποινική υπόθεση Επαρχιακού Δικαστηρίου Λευκωσίας 42370/2011 (Τεκμήριο 2: Κατηγορητήριο, Τεκμήριο 3: πρακτικό 5/3/2013, Τεκμήριο 4: Πρακτικό 3/4/2013) Β.
4. ΜΑΡΤΥΡΙΑ ΓΙΑ ΕΝΑΓΟΜΕΝΟΥΣ Μ.Υ.1 Δρ. XXXXX Γεωργίου Ο Μ.Υ.2 Δρ. XXXXX Γεωργίου αναγνώρισε και υιοθέτησε το περιεχόμενο του ιατρικού πιστοποιητικού του (Τεκμήριο 6). Σε αυτό επισημαίνω ότι μεταξύ άλλων αναφέρεται ότι ο Ενάγοντας υπέστη κάταγμα κνήμης και περόνης που ήταν εξωαρθρικό και ότι τα κλινικά ευρήματα στηρίζουν γνώμη για άριστη αποκατάσταση και ότι περίοδος επούλωσης 5 μηνών θεωρείται σε αναγκαία λογικά πλαίσια. Εξήγησε ότι υπάρχουν πολλές μορφές καταγμάτων. Αναφέρθηκε επίσης στη φύση του σπειροειδούς κατάγματος του τριτημορίου της δεξιάς κνήμης και περόνης. Το οστό υφίσταται μία στροφή και η στροφική βία προκαλεί τη μορφή του σπειροειδούς κατάγματος. Ένα εξωαρθρικό κάταγμα κανονικά δεν προκαλεί μετατραυματική οστεοαρθρίτιδα αλλά αυτό μπορεί να συμβεί αν δεν υπάρξει ορθή επούλωση σε φυσιολογική θέση και άξονα. Μπορεί όμως να αναπτυχθεί οστεοαρθρίτιδα με φυσική φθορά. Αντεξεταζόμενος διευκρίνισε ότι τα σπειροειδή κατάγματα είναι απλό, σύνηθες κάταγμα. Το 95% των καταγμάτων κνήμης χειρουργείται αλλά αυτό δεν αντικατοπτρίζει τον βαθμό σοβαρότητας. Αυτό το γνωρίζει από τη βιβλιογραφία και από πρόσφατες μελέτες της Εθνικής Βιβλιοθήκης των ΗΠΑ τις οποίες όμως δεν παρουσίασε στο Δικαστήριο. Η κνήμη και η περόνη είναι διαφορετικά οστά, με την περόνη να είναι βοηθητικό της κνήμης. Δέχτηκε ότι τα κατάγματα ήταν υψηλής έντασης, ότι υπήρχε δηλαδή ικανός βαθμός εξωτερικής βίας για να προκληθεί αυτή η μορφή του τραυματισμού. Μ.Υ.2 Αστυφύλακας XXXXX Ι.Ιωάννου Ο Μ.Υ 2, αστυφύλακας XXXXX, Ιωάννης Ιωάννου, στις 30/9/2010 υπηρετούσε στην Τροχαία Λευκωσίας, στον κλάδο Διερεύνησης Τροχαίων Δυστυχημάτων. Εξέτασε το δυστύχημα που επισυνέβηκε στην παρούσα υπόθεση και ετοίμασε σχεδιάγραμμα, το οποίο και εξήγησε δείχνοντας τις θέσεις των οχημάτων. Η ζημιά του αυτοκινήτου ήταν στο πίσω δεξιό μέρος του προφυλακτήρα. Ο ίδιος κατηγόρησε μετά το ατύχημα τον οδηγό της μοτοσικλέτας γιατί είχαν παρέλθει 4 δευτερόλεπτα από την είσοδο του οδηγού του αυτοκινήτου στον κυκλικό κόμβο μέχρι την πτώση της μοτοσικλέτας. Υπήρχε ορατότητα 15 μέτρων μεταξύ του αυτοκινήτου και της μοτοσικλέτας και υπάρχουν ίχνη τριβής 7 μέτρων και 40 εκατοστών. Το σχέδιο σκηνής του δυστυχήματος δεν βασίστηκε σε υποδείξεις του οδηγού της μοτοσικλέτας. Δε γνωρίζει μέχρι σήμερα την πορεία του Ενάγοντα. Δεν υπήρχε οτιδήποτε που να υποδείκνυε παράβαση ταχύτητας εκ μέρους του οδηγού της μοτοσικλέτας. Υπέδειξε ουσιαστικά ότι δεν είναι ο ίδιος το αρμόδιο πρόσωπο για να προσδιορίσει την τριβή της μοτοσικλέτας. Δέχθηκε ότι όταν ο ίδιος μετέβη στον χώρο δεν υπήρχαν άλλα οχήματα σταθμευμένα. Δεν μπορεί να γνωρίζει την πορεία του αυτοκινήτου ή της μοτοσικλέτας ή την ταχύτητα ή την απόσταση που διένυσε πριν γίνει η σύγκρουση με τη μοτοσικλέτα, λέγοντας ότι δεν είναι το αρμόδιο πρόσωπο. Για να μεταβεί στην οικία του Εναγόμενου για να λάβει την κατάθεση από εκείνον είχε πίεση από την ηγεσία της αστυνομίας. Μ.Υ.3 Εναγόμενος 1 Ο Εναγόμενος 1 υιοθέτησε Γραπτή δήλωση, στην οποία αναφέρει ότι στις 30/09/2010, περί τις 16:50 μ.μ. κατευθυνόταν από τον Στρόβολο προς τον κυκλικό κόμβο Τσερίου. Όταν έφθασε προ του κυκλικού κόμβου σταμάτησε στο ΑΛΤ ως το σήμα τροχαίας και ακολούθως εισήλθε στον κυκλικό κόμβο. Κατά την οδήγηση του οχήματός του βρισκόταν στην αριστερή λωρίδα τόσο του κυκλικού κόμβου όσο και του δρόμου που εφάπτεται σε αυτό. Προτού εισέλθει στον κυκλικό κόμβο, βεβαιώθηκε ότι ο δρόμος ήταν καθαρός και από τις δύο πλευρές. Ακολούθως, εισήλθε στον κυκλικό κόμβο. Με την είσοδό του στον κυκλικό κόμβο διένυσε μία απόσταση περίπου 8-9 μέτρων, όπου λόγω πυκνής τροχαίας κίνησης σταμάτησε το αυτοκίνητό του. Αφού σταμάτησε το αυτοκίνητό του και πέρασαν 5-6 δευτερόλεπτα, τότε άκουσε ένα κτύπημα στο πίσω μέρος του αυτοκινήτου του και αφού κατέβηκε είδε ένα μοτοσικλετιστή και μία μοτοσικλέτα να είχε σταματήσει στο πίσω μέρος του οχήματός του, κάνοντάς του λίγες γρατσουνιές. Όπως αντιλήφθηκε εκ των υστέρων, ο μοτοσικλετιστής, βρισκόμενος στη δεξιά λωρίδα του κυκλικού κόμβου έχασε τον έλεγχο της μοτοσικλέτας και συρόμενος για μία απόσταση περίπου 8 μέτρων, σταμάτησε στο πίσω μέρος του οχήματός του. Από το ατύχημα, ο ίδιος δεν έπαθε ζημιά και ούτε κατηγορήθηκε ενώπιον Δικαστηρίου για αμελή οδήγηση. Αντεξεταζόμενος, επέμενε ότι πριν εισέλθει στον κυκλικό κόμβο κοίταξε δεξιά και δεν υπήρχαν άλλα οχήματα. Ο ίδιος είδε τη μοτοσικλέτα μετά την είσοδο του στον κυκλικό κόμβο. Λόγω τροχαίας κίνησης, σταμάτησε απότομα. Άκουσε έναν θόρυβο πίσω του στα δεξιά. Όταν κατέβηκε από το αυτοκίνητο είδε τον μοτοσικλετιστή με τη μοτοσικλέτα στα δεξιά του στο πίσω μέρος του αυτοκινήτου. Σε άλλο σημείο ανέφερε ότι μπορεί να είδε, μπορεί και να μην είδε, τη μοτοσικλέτα προηγουμένως. Εκεί όπου σταμάτησε θυμάται ότι στα αριστερά του ήταν η έξοδος προς την Υπεραγορά Ορφανίδη και ήταν κάπου στη μέση των 2 λωρίδων κυκλοφορίας ως είχε σταματήσει το όχημά του. Δέχθηκε ότι εμπόδιζε την πορεία κάποιου που ήθελε να πάρει την έξοδο προς την Υπεραγορά Ορφανίδη και δεν είναι βέβαιος πόσα δευτερόλεπτα είχαν παρέλθει μεταξύ της ώρας που ο ίδιος σταμάτησε και της σύγκρουσης με τη μοτοσικλέτα (αναφέρθηκε σε «3-4-5 δευτερόλεπτα»). Επειδή ο ίδιος εμπόδιζε τον δρόμο δεν προλάβαινε ο μοτοσικλετιστής να αντιδράσει. Για να σταματήσει ο ίδιος στον κυκλικό κόμβο μπροστά του σταμάτησε απότομα άλλο αυτοκίνητο. Ερωτώμενος αν υπήρχαν και άλλα αυτοκίνητα σταματημένα επί του κυκλικού κόμβου διευκρίνισε ότι μόνο το μπροστινό του όχημα βρισκόταν στον κυκλικό κόμβο. Σε σχέση με την αναφορά του στην υπεράσπισή του για ύπαρξη πυκνής τροχαίας κίνησης εξήγησε ο ίδιος αναφέρθηκε σε ένα αυτοκίνητο που σταμάτησε απότομα μπροστά του. Ερωτώμενος γιατί στην κατάθεσή του αναφέρθηκε σε ουρά αυτοκινήτων, η οποία βρισκόταν μπροστά του με αποτέλεσμα αυτός να σταματήσει, εξήγησε ότι επρόκειτο για αυτοκίνητο που ξεκίνησε πρώτο και σταμάτησε απότομα για να διευκρινίσει στη συνέχεια ότι πέρασαν πολλά χρόνια και ότι δεν θυμόταν ακριβώς τη σκηνή. Γ. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΡΤΥΡΙΑΣ - ΕΥΡΗΜΑΤΑ Αξιολόγηση μαρτυρίας Προχωρώ σε αξιολόγηση της μαρτυρίας από τα όσα τέθηκαν ενώπιόν μου. Ως αναφέρεται στο σύγγραμμα των Τ. Ηλιάδη και Ν.Γ. Σάντη «Το Δίκαιο της Απόδειξης: Δικονομικές και Ουσιαστικές Πτυχές - Λευκωσία 2014, σελ. 135: «Η αξιολόγηση της μαρτυρίας δεν περιορίζεται αποκλειστικώς στην ατομική κρίση της αξιοπιστίας κάθε μάρτυρα ξεχωριστά (Rana και Άλλου ν. Δημοκρατίας

(2004)2 ΑΑΔ 489) αλλά αντιπαραβάλλεται και διρευνάται στο σύνολο της μαρτυρίας που παρουσιάζεται και από τις δύο πλευρές (Φώτσιου ν. Ηροδότου

(2010)1(Β) ΑΑΔ 1172). Τα ευρήματα αξιοπιστίας είναι αλληλένδετα με τη συνολική εκτίμηση της μαρτυρίας και των προεκτάσεών της και συναρτάται με την αντικειμενική όψη των πραγμάτων (Βασιλείου ν. Αστυνομίας Ποιν. Εφ. 159/09, ημ. 4.5.12).» Στην υπόθεση Demil Imports Exports v. Ζήνων Κωνσταντινίδης

(2011)1Α Α.Α.Δ. 462, αναφέρθηκαν τα πιο κάτω: «Στις αστικές υποθέσεις όπως η παρούσα, η απόδειξη κρίνεται με βάση το ισοζύγιο των πιθανοτήτων, ενώ το βάρος απόδειξης βρίσκεται στους ώμους των εναγόντων, να αποδείξουν τους ισχυρισμούς τους για την αξίωση τους. Η απόσειση του βάρους αυτού, συναρτάται αποκλειστικά με την μαρτυρία η οποία κρίνεται αποδεκτή και αξιόπιστη. Στην υπόθεση Μαρσέλ (πιο πάνω) λέχθηκε ότι «Το κριτήριο δεν είναι αν η θέση ή η εκδοχή του διαδίκου που φέρει το βάρος της απόδειξης (onus of proof) είναι η πιο πιθανή παρά ή αντίθετη, εκείνη δηλαδή, του αντιδίκου του. Το κριτήριο είναι κατά πόσο ο διάδικος που φέρει το βάρος της απόδειξης ικανοποίησε το Δικαστήριο, με επαρκή αποδεικτικά στοιχεία, ότι η θέση του ή η εκδοχή του είναι πιο πιθανή παρά όχι (is more probable than not). Αν απέτυχε να αποδείξει τη θέση ή την εκδοχή του σε αυτό το επίπεδο (standard of proof), ο διάδικος που φέρει το βάρος της απόδειξης δεν θεωρείται ότι το απέσεισε, έστω και εάν η θέση του ή η εκδοχή του είναι πιο πιθανή παρά η αντίθετη, εκείνη δηλαδή του αντιδίκου του. (Βλέπε μεταξύ άλλων Phipson on Evidence, 14th Edition, par.4-38 και Αθανασίου κ.ά. ν. Κουνούνη

(1997)1 (Β) Α.Α.Δ. 614.)» Στην υπόθεση Αθηνής Σωτήρης ν. Δημοκρατίας,

(2008)2 Α.Α.Δ. 256, τονίστηκε ότι: « Ο δικάζων, επομένως, δικαστής βρίσκεται στην πλεονεκτική θέση να παρακολουθεί τη ζωντανή διαδικασία και να κρίνει από το σύνολο της συμπεριφοράς του μάρτυρα την έμφυτη κλίση του προς την φιλαλήθεια ή το ψεύδος. Όταν βεβαίως αναφερόμαστε σε συμπεριφορά του μάρτυρος δεν εννοούμε το ύφος με το οποίο εξωτερικεύει τη μαρτυρία του, γιατί μπορεί π.χ. να έχει υποκριτικές ικανότητες ή αντίθετα κάποια εγγενή αδυναμία στην εκφορά του λόγου. Εννοούμε, κατά κύριο λόγο, το περιεχόμενο της μαρτυρίας το οποίο ελέγχεται με τη βάσανο της λογικής και την ανθρώπινη εμπειρία ως προς την αναμενόμενη φυσιολογική εξέλιξη των πραγμάτων της ζωής. Ασφαλώς στην αξιολόγηση όλων των πιο πάνω κυρίαρχο ρόλο έχει ο δικαστής που χρησιμοποιεί εκτός από τις νομικές του γνώσεις και την εμπειρία και κοινή λογική. Με αυτά τα κριτήρια, και στη βάση του συνόλου της συμπεριφοράς του μάρτυρα, κρίνει για την αξιοπιστία ενός μάρτυρα.». Στο σύγγραμμα των Τ.Ηλιάδη και Ν.Γ.Σάντη «Το Δίκαιο της Απόδειξης Δικονομικές και Ουσιαστικές Πτυχές», σελ. 355, αναφέρθηκαν τα ακόλουθα σε σχέση με την αξιολόγηση του περιεχομένου εγγράφων: «Τόσο στην περίπτωση κατάθεσης πρωτότυπου εγγράφου όσο και στην περίπτωση κατάθεσης αντιγράφου του, το Δικαστήριο διατηρεί διακριτική ευχέρεια, στα πλαίσια της ορθής απονομής της δικαιοσύνης, να αξιολογεί το περιεχόμενο του και αφού λάβει υπόψη τα περιστατικά της υπόθεσης να το δεχθεί ολόκληρο ή μέρος του, αναλόγως και του βαθμού στον οποίο το θέμα αποτελεί επίδικο γεγονός (Federal Bank of Lebanon (SAL) ν Σιακόλα

(2011)1(Β) ΑΑΔ 1422)» (σελ. 355) Είχα την ευκαιρία να παρατηρήσω τους μάρτυρες στο εδώλιο και να αξιολογήσω τη μαρτυρία τους από τις αντιδράσεις τους, την αμεσότητα ή μη των απαντήσεών τους και τη συνοχή του περιεχομένου της. Αξιολόγησα τη μαρτυρία συνολικά και σφαιρικά και όχι κατά μικροσκοπικό τρόπο, πάντα σε σχέση με τα έγγραφα που κατέθεσαν οι μάρτυρες ως Τεκμήρια στο Δικαστήριο. Εδώ πάντως, οφείλω να επισημάνω και πάλιν ότι έγγραφα που δεν κατατέθηκαν ως κανονικά Τεκμήρια και σχετικές αναφορές και επεξηγήσεις επί αυτών, δεν μπορούν να ληφθούν υπόψη από το Δικαστήριο (βλ. σελ. 2 πιο πάνω). Ξεκινώ από τον Ενάγοντα. Μου έκανε γενικά καλή εντύπωση. Δεν περιέπεσε σε κάποιες ουσιαστικές αντιφάσεις. Θεωρώ ότι σε γενικές στιγμές είπε στο Δικαστήριο την αλήθεια ως προς τις συνθήκες κάτω από τις οποίες επισυνέβηκε το δυστύχημα αλλά και σε σχέση με τις συνέπειες του τραυματισμού του -θεωρώ όμως ότι δεν απέδειξε μέσα από τη μαρτυρία του τον αόριστο ισχυρισμό του για μείωση της εισοδηματικής του ικανότητας- . Μπορώ να θεωρήσω ότι όντως κινήθηκε στην εσωτερική λωρίδα κυκλικού κόμβου με σκοπό να εξέλθει προς μεταγενέστερη και όχι την πρώτη έξοδο μετά τη δική του είσοδο στον κυκλικό κόμβο και ότι κινείτο στην εσωτερική λωρίδα εντός του κυκλικού κόμβου. Μπορώ επίσης να δεχθώ ότι αυτοκίνητο σταμάτησε αιφνίδια στο σημείο του κυκλικού κόμβου από το οποίο αυτός είχε πρόθεση να εξέλθει, το οποίο αυτοκίνητο όταν είδε αιφνιδιάστηκε κι έριξε τη μοτοσικλέτα του στο έδαφος για να μειώσει τις συνέπειες της σύγκρουσης. Ο Εναγόμενος από την άλλη είχε πολλές αντιφάσεις στη μαρτυρία του αν και μπορώ να δεχθώ ότι σταμάτησε απότομα αλλά και το σημείο στο οποίο σταμάτησε (καθότι αυτό συμβαδίζει και με την εκδοχή του ίδιου του Ενάγοντα). Δεν κατάφερε όμως να εξηγήσει στο Δικαστήριο το γιατί σταμάτησε το αυτοκίνητό του στο σημείο της εισόδου του κυκλικού κόμβου από το οποίο επιθυμούσε να εισέλθει ο Ενάγοντας. Παραθέτω σε αυτό το σημείο αντιφάσεις και ανακολουθία που διαπίστωσα στη μαρτυρία του. Εν πρώτοις, ήταν δικογραφημένη θέση του ότι το αυτοκίνητο που οδηγούσε βρισκόταν «ακινητοποιημένο εντός του κόμβου, λόγω της πυκνής τροχαίας κίνησης». Μάλιστα σε κατάθεσή του στην Αστυνομία (Τεκμήριο 8) εξήγησε ότι ο λόγος για τον οποίον σταμάτησε ήταν γιατί συνάντησε ουρά αυτοκινήτων -ενώ πριν στην ίδια κατάθεση ανέφερε ότι εισήλθε στον κυκλικό κόμβο αφού δεν κινούνταν αυτοκίνητα-. Στο Δικαστήριο ανέφερε όμως σε ένα αυτοκίνητο το οποίο σταμάτησε απότομα στον κυκλικό κόμβο και ότι δεν βρίσκονταν άλλα οχήματα εντός του κυκλικού κόμβου. Κατέληξε δε στο να αναφέρει ότι δεν θυμόταν ακριβώς τι έγινε, λόγω της παρόδου του χρόνου. Επιπλέον, σε σχέση με το εάν είχε ο ίδιος αντιληφθεί τη μοτοσικλέτα του Ενάγοντα, σημειώνω ότι ανέφερε επίσης στην κατάθεσή του ότι «όταν εγώ μπήκα στον κυκλικό κόμβο η μοτοσικλέτα βρισκόταν στο αλτ της λεωφόρου Σπύρου Κυπριανού με τον κυκλικό κόμβο Τσερίου με κατεύθυνση από υπεραγορά ΜΕΤΡΟ και μόλις είχε ξεκινήσει», ενώ κατά τη μαρτυρία του στο Δικαστήριο, ανέφερε ότι μπορεί να είδε μπορεί και να μην είδε το μοτοσικλετιστή Ενάγοντα προηγουμένως. Επίσης, ενώ ανέφερε στη Γραπτή του Δήλωση ότι άκουσε χτύπημα στο πίσω μέρος του αυτοκινήτου του 10-15 δευτερόλεπτα από την ώρα που σταμάτησε στη Γραπτή του Δήλωση αναφέρθηκε σε 5-6 δευτερόλεπτα μετά το ατύχημα και αντεξεταζόμενος ότι δεν θυμάται ακριβώς και ήταν περίπου «3-4-5». Οπότε, με βάση τις προσημειωθείσες αντιφάσεις στη μαρτυρία του δεν μπορώ να προβώ σε κάποιο ειδικό εύρημα όσον αφορά τις συνθήκες του δυστυχήματος πλην του ότι σταμάτησε απότομα σε συγκεκριμένο σημείο που έφρασσε την πορεία του Ενάγοντα ως μάλιστα ο ίδιος ο Εναγόμενος 1 παραδέχθηκε στο Δικαστήριο, δηλαδή σχεδόν στη μέση του κυκλικού κόμβου. Επίσης μπορώ να δεχθώ, εφόσον αυτό συμβαδίζει και με τη μαρτυρία του Ενάγοντα, ότι η σύγκρουση του οχήματος με τη μοτοσικλέτα έγινε στο πίσω δεξιό μέρος αυτού. Σε σχέση με τη μαρτυρία του Αστυφ. Μ.Υ.2, αυτή βασίστηκε σε Τεκμήρια προς αναγνώριση. Όσον αφορά την ορατότητα και τις αποστάσεις που θα είχε ο Ενάγοντας για να σταματήσει ώστε να κριθεί από εμένα το εάν αυτός θα μπορούσε όντως να είχε αντιδράσει διαφορετικά και δεν το έπραξε, ο ίδιος ανέφερε ότι δεν ήταν ο ειδικός επί αυτού του ζητήματος. Επισημαίνω εδώ ότι ο λόγος για τον οποίον σύμφωνα με τη μαρτυρία του, προχώρησε σε καταγγελία του Ενάγοντα για αμελή οδήγηση ώστε να προωθηθεί εναντίον του Ενάγοντα ποινική υπόθεση, ήταν ότι θεώρησε ότι πέρασαν κάποια δευτερόλεπτα μεταξύ της ακινητοποίησης του οχήματος του Εναγόμενου και της σύγκρουσης με τη μοτοσικλέτα, κάτι όμως που δεν οδηγεί από μόνο του σε συμπέρασμα για αμελή οδήγηση από τον Ενάγοντα. Δεν μπορώ συνεπώς να βασιστώ ιδιαιτέρως στη μαρτυρία του για τη διαμόρφωση των ευρημάτων μου σε σχέση με τις συνθήκες του ατυχήματος, πλην από το ότι η σύγκρουση έγινε στο πίσω μέρος του οχήματος που οδηγούσε ο Εναγόμενος 1. Όσον αφορά την ιατρική εικόνα του Ενάγοντα, διαφάνηκε από τη μαρτυρία των δύο ιατρών Μ.Ε.2 και Μ.Υ.1 - την οποίαν μπορώ να δεχθώ καθότι δεν θεωρώ ότι υπάρχουν ουσιαστικές αντιθέσεις στις διαπιστώσεις τους- ότι ο τραυματισμός ήταν κάταγμα του κάτω τριτημορίου της δεξιάς κνήμης και περόνης. Ο Ενάγοντας χειρουργήθηκε και υπέστη πόνο και ταλαιπωρία μέχρι να αναρρώσει (το στάδιο της ανάρρωσης διήρκεσε 6 μήνες). Υπήρξε πώρωση του κατάγματος. Δέχομαι με βάση τη μαρτυρία του ίδιου του Ενάγοντα και του Δρος Μενελάου Μ.Ε. 2 , ότι δημιουργήθηκε δυσκολία στον Ενάγοντα στο να εκτελεί έντονη εργασία και δη τη συνήθη εργασία του ως μηχανοδηγός. Δεν προέκυψε όμως από τη μαρτυρία με την απαραίτητη προς τούτο σαφήνεια και ειδικότητα ότι υπήρξε μείωση της εισοδηματικής του ικανότητας με βάση το ατύχημα ως ο ίδιος ισχυρίστηκε στη Γραπτή του Δήλωση. Ούτε υπήρξε μαρτυρία ότι είναι γενικά ανίκανος για εργασία ο Ενάγοντας. Του χορηγείτο επίδομα σε κάποια χρονική στιγμή αλλά για άλλους λόγους (βλ. Τεκμήριο 6, σελ. 3). Δέχομαι επίσης τον ισχυρισμό του Ενάγοντα ότι έχει περιοριστεί η δραστηριότητά του και ότι του έχουν παραμείνει κάποια κατάλοιπα όπως ουλές, ενοχλήσεις και δυσκαμψία στα δάκτυλα του δεξιού ποδιού. Από την άλλη όμως, σε γενικές γραμμές ο Ενάγων βαδίζει φυσιολογικά και υπήρξε πώρωση του κατάγματος. Ευρήματα Με βάση την αξιόπιστη ενώπιόν μου μαρτυρία καταλήγω στα ακόλουθα ευρήματα: Ο Ενάγων μοτοσικλετιστής, 36 1/2 ετών στις 30/9/2010 (βάσει της ηλικίας γέννησής του στο παραδεκτό Τεκμήριο 1), έχοντας εισέλθει σε κυκλικό κόμβο (Τσερίου), επιχειρώντας να εισέλθει στην τρίτη είσοδο του κόμβου μετά την έξοδό του από αυτόν κι εντός του κυκλικού κόμβου, συγκρούστηκε με όχημα που οδηγούσε ο Εναγόμενος 1, το οποίο, για άγνωστο προς το Δικαστήριο λόγο, είχε σταματήσει απότομα και ακινητοποιήθηκε στο σημείο της εισόδου όπου θα εισερχόταν ο Ενάγοντας, φράσσοντας την πορεία του τελευταίου. Ο Ενάγοντας αντιδρώντας στην απότομη ακινητοποίηση του οδηγούμενου από τον Εναγόμενο 1 οχήματος, έριξε κάτω τη μοτοσικλέτα για να αποφύγει τη σύγκρουση, η οποία όμως τον έσυρε μαζί της, συγκρούστηκε στη συνέχεια και ο ίδιος υπέστη ως αποτέλεσμα της πτώσης και της σύγκρουσης κάταγμα δεξιάς κνήμης και περόνης για το οποίο και χειρουργήθηκε. Απαιτήθηκε διάστημα 6 μηνών για την ανάρρωσή του, υποβλήθηκε σε φυσιοθεραπείες και ταλαιπωρήθηκε έντονα για περίοδο 6 μηνών. Παρέμειναν σε αυτόν ουλές κι αισθάνεται κάποια δυσκαμψία στα δάκτυλα του δεξιού ποδιού, ενοχλήσεις σε έντονη εργασία ή δραστηριότητα (που απαιτεί προφανώς τη χρήση του ποδιού του) όπως το κυνήγι και η εργασία μηχανοδηγού. Υπήρξε σε γενικές γραμμές πώρωση του κατάγματος και ο Ενάγοντας βαδίζει φυσιολογικά. Γ. ΚΑΤΑΜΕΡΙΣΜΟΣ ΕΥΘΥΝΗΣ ΓΙΑ ΤΟ ΔΥΣΤΥΧΗΜΑ Σε σχέση με τις αρχές που διέπουν την οδική αμέλεια και τον καταμερισμό ευθύνης σε οδικές συγκρούσεις, στην υπόθεση Μαυρίδης v. Dharaghji κ.ά.

(1990)1 Α.Α.Δ.1013 αναφέρθηκαν τα ακόλουθα: «Το ουσιαστικό δίκαιο προβλέπεται στα Άρθρα 51,57 και 64 του περί Αστικών Αδικημάτων Νόμου Κεφ.148. Η ορθή προσέγγιση του Δικαστηρίου όπως αποφασίστηκε στην υπόθεσηFitzgerald v. Lane

(1988)2 All E.R.961 η οποία ανέτρεψε την απόφαση του Lord Pearce στην υπόθεση The Miraflores and The Abades

(1967)1 All E.R.672,677 είναι: Το Δικαστήριο αποφασίζει πρώτα εάν έχει αποδειχθεί αμέλεια σε βάρος των εναγομένων. Εάν η απόφαση είναι καταφατική, τότε εξετάζει με βάση το Άρθρο 57 αν ο ενάγοντας έχει συντρέχουσα αμέλεια. Αποφασίζει το ποσοστό της ευθύνης μεταξύ των εναγομένων από τη μια, και του ενάγοντα από τη άλλη, και μειώνει το ποσό των αποζημιώσεων ανάλογα με το ποσοστό της συντρέχουσας αμέλειας του ενάγοντα. .................................. Στον καταμερισμό της ευθύνης μεταξύ δύο οδηγών, οι καθοριστικοί παράγοντες είναι η υπαιτιότητα και η αιτιώδης συνάφεια μεταξύ της αμέλειας των δύο οδηγών της σύγκρουσης και της ζημιάς που προκλήθηκε και αποτελεί το αντικείμενο της δίκης. » Η ευθύνη επιμερίζεται σύμφωνα με τη λογική και καθημερινή εμπειρία και όχι μικροσκοπικά (Κυριάκου Χριστοδούλου ν. Γρηγόρη Γρηγορίου

(1989)1(Ε) Α.Α.Δ.178) Στην υπόθεση Αλεξάνδρου ν. Λεβέντη

(1996)1 ΑΑΔ 420 σε σχέση με την αμέλεια κατά την οδήγηση αναφέρθηκαν τα ακόλουθα: «Το καθήκον για επιμέλεια γεννάται αφότου η διακίνηση άλλων προσώπων καθιστά εξ' αντικειμένου μέριμνα του προσώπου που χρησιμοποιεί τον δρόμο την λήψη προφυλακτικών μέτρων για την προστασία της ασφάλειας τους». Με βάση τα πιο πάνω ευρήματά μου, εντοπίζεται αμέλεια του Εναγόμενου 1 στην απότομη ακινητοποίησή του εντός του κυκλικού κόμβου, σε σημείο που απέκοπτε- έφρασσε απότομα την ελεύθερη πορεία του Ενάγοντα, την οποίαν ο ίδιος ουδόλως αιτιολόγησε. Η μαρτυρία ενώπιον του Δικαστηρίου οδηγεί σε συμπέρασμα για ανακοπή του Ενάγοντα από τον Εναγόμενο 1 ο οποίος και σταμάτησε απότομα στο δρόμο το όχημα που οδηγούσε ο τελευταίος, αποκόπτοντας έτσι την ελεύθερη πορεία του πρώτου. Δεν υπήρξε επαρκής αξιόπιστη μαρτυρία ότι μπορούσε να πράξει οτιδήποτε ο Ενάγοντας και δεν το έπραξε. Προσπάθησε υπό τας συνθήκας να αποφύγει το δυστύχημα ρίχνοντας τη μοτοσικλέτα στο έδαφος αφού ανακόπηκε η πορεία του απότομα. Δεν αναμενόταν η αντίδρασή του να ήταν η αντίδραση ενός τέλειου αλλά ενός μέσου οδηγού και δεν αναμενόταν όπως κάτω από τις συνθήκες της απότομης ακινητοποίησης και της φραγής της πορείας στην οποίαν κινείτο ότι θα είχε την απόλυτη ψυχραιμία για να δρούσε διαφορετικά από ό,τι έπραξε (βλ. Παπαχριστοδούλου ν. Χ''Νεοφύτου

(1991)1 ΑΑΔ 426 ) Υπό αυτές τις συνθήκες δεν αποδίδεται αμέλεια στον Ενάγοντα για το δυστύχημα. Φέρει ευθύνη για το ατύχημα ο Εναγόμενος 1, ο οποίος οδήγησε αμελώς ακινητοποιώντας απότομα το όχημά του και φράσσοντας την ελεύθερη πορεία του Ενάγοντα, χωρίς να δώσει εξήγηση γιατί το έπραξε. Ευθύνη φέρει και η Εναγόμενη 2 με βάση τη δικογραφημένη παραδοχή στην παράγραφο 2 της Υπεράσπισης ότι το αυτοκίνητο οδηγείτο από υπάλληλό της και υπό τις δικές της οδηγίες (οπότε χωρεί εφαρμογής το άρθρο 13 του Κεφ. 148) Δ. ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΕΙΣ Στην Paraskevaides (Overseas) Ltd v. Christofi

(1992)1 C.L.R.789 αναφέρθηκε ότι: « Το ποσό που επιδικάζεται πρέπει να είναι κοινωνικά αποδεκτό. Συνεπώς η κοινωνική δεοντολογία κατά τον ουσιώδη χρόνο είναι σε κάθε περίπτωση παράγοντας σχετικός προς το έργο μας, ειδικά σε σχέση με τη χρηματική απώλεια. Η χρηματική ζημιά, ως περισσότερο επιδεκτική μαθηματικού υπολογισμού εξαρτάται λιγότερο από κοινωνικά κριτήρια. Στόχος του εγχειρήματος είναι η κατάληξη στο τέλος της πορείας σε αριθμό που είναι δίκαιος και εύλογος κάτω από τις περιστάσεις της υπόθεσης.» Η νομολογία καθορίζει ότι είναι σταθερή η τάση για ελευθεροποίηση των ποσών και για αύξηση των αποζημιώσεων, άνκαι πρέπει να λαμβάνονται υπόψη και η αγοραστική αξία του χρήματος κατά το χρόνο εκδίκασης των αποζημιώσεων. (βλ. Μαυροπετρή v. Γεωργίου Λουκά,

(1995)1 Α.Α.Δ. 66 και Fysko v. Γεωργίου

(1991)1 Α.Α.Δ. 1014,1029) Μερακλή κ.ά v. Ταλιώτη,

(1997)1 (Β) Α.Α.Δ. σελ. 1148). Στην υπόθεση Eρωτοκρίτου Γιαννάκης κ.ά. ν. Mιχάλη Kαραολή

(1998)1 ΑΑΔ 445, τονίστηκε ότι: «...αποφάσεις αφορούσες το ποσό των αποζημιώσεων μόνο ενδεικτική σημασία μπορεί να έχουν, γιατί κάθε ειδική περίπτωση διαφέρει ανάλογα με το είδος και την έκταση του τραυματισμού, καθώς και τις ιδιαίτερες συνθήκες κάθε υπόθεσης» Προηγούμενες αποφάσεις δεν αποτελούν δεσμευτικό προηγούμενο, είναι όμως καθοδηγητικές και κάθε περίπτωση διαφέρει ως προς τις συνθήκες και την έκταση του τραυματισμού(βλ.Polykarpou v. Adamou,

(1988)1 C.L.R. 727 και Ερωτοκρίτου κ.ά v. Καραολή,

(1998)1 (Α) Α.Α.Δ.) Στην Σπύρος Μελής και Ελένη Λτδ κ.ά. v. Πολίτη,

(2003)1 (Α) Α.Α.Δ. σελ. 590 αναφέρθηκαν τα ακόλουθα: « Με δεδομένες τις αρχές αυτές (δηλαδή τη σημασία της υγείας σαν καθοδηγητικού παράγοντα στην οικονομική στάθμιση του πόνου και της ταλαιπωρίας και στη λεγόμενη αυξητική τάση των αποζημιώσεων), το έργο του δικαστηρίου σε κάθε περίπτωση παραμένει η συγκριτική αποτίμηση του τραυματισμού σε χρηματικό μέτρο, ως προς την οποία η επί μέρους νομολογία είναι σημαντική ώστε να υπάρχει και συνέχεια και σχετική βεβαιότητα στα πράγματα ........... Η οποιαδήποτε αυξητική τάση στις αποζημιώσεις ήταν αποτέλεσμα της ανάγκης εξισορρόπησης υπερβολικά χαμηλών αποζημιώσεων σε κατάλληλες περιπτώσεις και δεν τάσσεται ως χάρτης για αιτιολόγηση παροχής συνεχώς αυξανόμενων ποσών σε κάθε περίπτωση. Υπάρχουν πλαίσια που συναρτώνται όχι μόνο προς την νομολογία αλλά και προς τα κοινωνικά και οικονομικά δεδομένα της κοινωνίας και κυρίως προς τη σοβαρότητα της κάθε υπόθεσης, υπό το πρίσμα πάντοτε της κοινής λογικής και αντίληψης.» Στην υπόθεση Τ. Σολωμονίδης, ανήλικος ν. Ζεβλού και Μιχαήλ

(2000)1 ΑΑΔ 228 , ο Ενάγων επιπλοποιός 12 ετών είχε υποστεί ανοικτό κάταγμα και επιφυσιόλυση κάτω επίφυσης δεξιού μηριαίου με εκτεταμένη κάκωση μαλακών μορίων, ανοικτό συντριπτικό κάταγμα έσω σφυρού και πρόσθιας αρθρικής επιφάνειας της κνήμης δεξιάς ποδοκνημικής άρθρωσης και ρακοποίηση δέρματος και μαλακών μορίων της περιοχής του έξω σφυρού δεξιάς ποδοκνημικής αρθρώσεως και υπήρχαν μόνιμα κατάλοιπα, μεταξύ των οποίων βάδιση με χωλότητα , αλλοιώσεις και ουλές και έλαβε αποζημιώσεις ύψους 30,000 Λ.Κ. πλέον 1000 Λ.Κ. για έξοδα μελλοντικής εγχείρισης. Στην Πέτρου v. Γαλάνη

(2009)1(Α) Α.Α.Δ. 84, άτομο 37 ετών κατά την έκδοση απόφασης, είχε είχε υποστεί συντριπτικό διπολικό κάταγμα του αριστερού βραχιονίου, υπήρξε πώρωση του κατάγματος και είχαν παραμείνει ως μόνιμα κατάλοιπα άλγος μετά από εντατική εργασία, ανύψωση βάρους και κατά υτις απότομες καιρικές αλλαγές. Παρουσίαζε μυϊκή παραμόρφωση. Επιδικάσθηκαν κατ' έφεση αποζημιώσεις Λ.Κ. 10,000. ή, τέλος, κατά τις απότομες καιρικές αλλαγές. Επίσης, παρουσιάζει μυϊκή παραμόρφωση στο άνω μέρος του αριστερού δελτοειδούς μυός, καθώς επίσης, στο μέλλον, δυνατόν να εμφανίσει περιαρθρίτιδα στον αριστερό ώμο. Το ποσό των ΛΚ7.000- που επιδικάστηκε πρωτοδίκως υπό μορφή γενικών αποζημιώσεων κρίθηκε έκδηλα ανεπαρκές και αυξήθηκε κατ' έφεση στις ΛΚ10.000-. Στην υπόθεση Γιαπατός ν. Σάββα κ.α.

(2010)1(Β) Α.Α.Δ. 1324, ο Ενάγοντας υπέστη κάταγμα σκαφοειδούς οστού και συντριπτικό κάταγμα του κάτω τριτημορίου της δεξιάς κνήμης και περόνης με γραμμοειδή επέκταση στη ποδοκνημική άρθρωση. Ο Ενάγοντας είχε μόνιμα κατάλοιπα μυϊκή ατροφία και θα υπήρχε μελλοντική εμφάνιση μετατραυματικής αρθρίτιδας. Στην Νεοφύτου ν. Δημητρίου

(1992)1 ΑΑΔ 430 δόθηκαν αποζημιώσεις 5,600 Λ.Κ. σε πρόσωπο 70 ετών που υπέστη κάταγμα της κνήμης και περώνης, χρειάστηκε εγχείρηση και τοποθέτηση πλατίνας και βίδων, είχε παρατεταμένους πόνους και ταλαιπωρία και μόνιμα κατάλοιπα . Έρχομαι στην παρούσα περίπτωση. Θεωρώ ότι με βάση τον τραυματισμό του Ενάγοντα ως πιο πάνω περιγράφηκε (σελ. 13-14), συνυπολογίζοντας την έκταση του εν λόγω τραυματισμού, τη χειρουργική επέμβαση στην οποίαν υποβλήθηκε ο Ενάγοντας, το ότι από τη μία δεν αποδείχθηκε μείωση της εισοδηματικής ικανότητάς του αλλά από την άλλη ότι δεν μπορεί να ασκεί το σύνηθές του επάγγελμα, τον αυτονόητο πόνο και ταλαιπωρία που υπέστη μέχρι την αποκατάστασή του μετά από 6 μήνες από τον τραυματισμό του και τα κάποια μόνιμα κατάλοιπα (δυσκολία για έντονη δραστηριότητα, ουλές, δυσκαμψία στα δάκτυλα) ότι ένα ποσό €22,000 είναι ικανοποιητικό ως αποζημιώσεις. Ε. ΚΑΤΑΛΗΞΗ Ως εκ των πιο πάνω επιδικάζεται υπέρ του Ενάγοντα και εναντίον των Εναγομένων 1 και 2 αλληλέγγυα και/ή κεχωρισμένα ποσό € 22,000 ως γενικές αποζημιώσεις, με νόμιμο τόκο επί του εν λόγω ποσού από την ημερομηνία καταχώρησης της αγωγής (εφόσον αυτή καταχωρήθηκε χωρίς κάποια ειδική εξήγηση 2 περίπου έτη μετά την ημερομηνία που έλαβε χώρα το δυστύχημα) Επιδικάζονται επίσης υπέρ του Ενάγοντα κι εναντίον των Εναγομένων 1 και 2 αλληλέγγυα και/ή κεχωρισμένα έξοδα με νόμιμο τόκο από την ημερομηνία καταχώρησης της αγωγής, ως θα υπολογιστούν από την/τον Πρωτοκολλητή και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο. ........... ΞΕΝΗΣ ΞΕΝΟΦΩΝΤΟΣ ΕΠΑΡΧΙΑΚΟΣ ΔΙΚΑΣΤΗΣ ΠΙΣΤΟΝ ΑΝΤΙΓΡΑΦΟΝ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΗΤΗΣ [1] της οποίας ο Εναγόμενος 1 οδηγούσε ως είναι παραδεκτό ως υπάλληλός της και κατόπιν οδηγιών της cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο