← Κύπρος

Τριταίου κ.α. ν. EuroLife Ltd, Αρ. Αγωγής: 6426/12, 11/1/2021

Τριταίου κ.α. ν. EuroLife Ltd, Αρ. Αγωγής: 6426/12, 11/1/2021 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLEF:2021:A5 ΕΠΑΡXIΑΚΟ ΔIΚΑΣΤΗΡIΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ ΕΝΩΠΙΟΝ։ Α. ΠΑΝΤΑΖΗ - ΛΑΜΠΡΟΥ, Ε.Δ. Αρ. Αγωγής: 6426/12 Μεταξύ:

  1. XXXXX Τριταίου, XXXXX 33, Διαμ. XXXXX, XXXXX COURT, XXXXX Λάρνακα
  2. XXXXX Cortez Triteos, XXXXX 33, Διαμ. XXXXX, XXXXX COURT, XXXXX Λάρνακα Εναγόντων -και- EuroLife Ltd, Έβρου 4, 2003 Στρόβολος, Λευκωσία Εναγομένων Ημερομηνία։ 11 Ιανουαρίου, 2021 Εμφανίσεις։ Για τους Ενάγοντες αρ. 1 και 2։ κ. Κων/νος Παπαλλής, για Αντώνης Α. Παπαλλής & Συνεργάτες Δ.Ε.Π.Ε. Για τους Εναγόμενους։ κα Αφροδίτη Παρπαρίνου, για Χρυσαφίνης & Πολυβίου Δ.Ε.Π.Ε. [Η απόφαση διαβιβάζεται αυθημερόν ηλεκτρονικά στους συνηγόρους, λόγω των μέτρων που εφαρμόζονται στα Δικαστήρια για περιορισμό της εξάπλωσης της πανδημίας του κορωνοϊού.] ΑΠΟΦΑΣΗ Με την υπό τον ως άνω αριθμό και τίτλο αγωγή, οι Ενάγοντες αρ. 1 και 2 αξιώνουν την έκδοση απόφασης για το χρηματικό ποσό των €100.000,00σ.-, ως το ασφαλισμένο ποσό δυνάμει Ασφαλιστηρίου Συμβολαίου με αρ. XXXXX επ' ονόματι της Ενάγουσας αρ. 1 με ιδιοκτήτη τον Ενάγοντα αρ. 1, το οποίο κατ' ισχυρισμόν τους οφείλεται για την πληρωμή του ωφελήματος της μόνιμης και ολικής ανικανότητας, πλεον νόμιμο τόκο επί του εν λόγω ποσού αφ' ότου προέκυψε η απαίτηση, πλέον αποζημιώσεις για την παράβαση της ασφαλιστικής κάλυψης, πλέον τα δικηγορικά έξοδα με ΦΠΑ και έξοδα επίδοσης. Α. Η δικογραφημένη εκδοχή των Εναγόντων. Οι Ενάγοντες δικογράφησαν στην Έκθεσή Απαίτησης τους πιο κάτω ισχυρισμούς γεγονότων։ · Κατά πάντα ουσιώδη χρόνο για την παρούσα αγωγή, ο Ενάγων αρ. 1 ήταν ο ιδιοκτήτης του Ασφαλιστηρίου Συμβολαίου με Αρ. XXXXX (Life Plan), που στο εξής θα αναφέρεται ως («το επίδικο Ασφαλιστήριο») και η Ενάγουσα αρ. 2 ήταν η ασφαλιζόμενη δυνάμει του επίδικου Ασφαλιστηρίου Συμβολαίου. · Η Ενάγουσα αρ. 2 είναι σύζυγος του Ενάγοντος αρ. 1, κατάγεται από τις Φιλιππίνες και διαμένει στην Κύπρο, στη Λάρνακα, από το
  3. · Η Ενάγουσα αρ. 2 εργοδοτείτο από την 1.6.2001 ως «χρυσοχός», ενώ από το 2006 κατόπιν εξειδικευμένης εκπαίδευσης εργοδοτείτο ως «καρφώτρια πολύτιμων λίθων σε κοσμήματα» στην εταιρεία Αντώνης Σκαρής Λτδ στη Λάρνακα. · Το επίδικο Ασφαλιστήριο Συμβόλαιο συνήφθη με έναρξη ισχύος στις 28.5.1995 και αφορούσε σε παροχή ασφαλιστικής κάλυψης από τους Εναγόμενους προς την Ενάγουσα αρ. 2 τύπου «Life», για ασφαλισμένο ποσό, το οποίο κατόπιν τροποποίησης, ανερχόταν στην περίπτωση της Μόνιμης και Ολικής Ανικανότητας σε €100.
  4. · Βάσει τροποποίησης των όρων του επίδικου Ασφαλιστήριου το 2005, για την οποία τροποποίηση ενημερώθηκαν οι Ενάγοντες από τους Εναγόμενους κατά ή περί τον Μάρτιο του 2005, ίσχυαν οι ακόλουθοι ορισμοί։ o «Μόνιμη Ανικανότητα»։ είναι η ανικανότητα, η οποία συνεχίζεται χωρίς διακοπή για έξι τουλάχιστον μήνες και η οποία κατά τη γνώμη του γιατρού των Εναγομένων είναι μόνιμης φύσης. o «Ολική Ανικανότητα»։ είναι η ανικανότητα, η οποία οφείλεται σε ατύχημα που επήλθε ή σε ασθένεια που εκδηλώθηκε, ενώ η Σύμβαση και το Ωφέλημα ήταν σε ισχύ και που εμποδίζει πλήρως τον Ασφαλισμένο από το να ασχολείται με το επάγγελμά του ή με οποιοδήποτε άλλο επάγγελμα ή ασχολία που να είναι ανάλογο με τη μόρφωση, την εκπαίδευση ή την εμπειρία του. · Η πιο πάνω τροποποίηση των ορισμών αφορούσε σε όσες απαιτήσεις θα υποβάλλονταν στους Εναγόμενους σχετικά με απαιτήσεις για σωματικές βλάβες ή ασθένειες που είχαν συμβεί ή εμφανιστεί για πρώτη φορά μετά την 1.1.
  5. · Ήταν ρητός όρος του επίδικου Ασφαλιστήριου ότι εάν οι Εναγόμενοι λάμβαναν ικανοποιητική απόδειξη ότι η Μόνιμη και Ολική Ανικανότητα συνέβη κατά τη διάρκεια του Ασφαλιστηρίου Συμβολαίου και πριν την επέτειο του Συμβολαίου που προηγείται της 60ης επετείου των γενεθλίων του Ασφαλισμένου, τότε οι Εναγόμενοι θα πλήρωναν ένα ποσό ίσο με το Ασφαλισμένο Ποσό σε 12 ίσες τριμηνιαίες δόσεις. · Στην αίτηση για την έκδοση του Ασφαλιστήριου Συμβολαίου, ημερομηνίας 20.5.1995, ανεγράφη λανθασμένα και/ή συμπληρώθηκε εκ των υστέρων ότι η Ενάγουσα αρ. 2 ασκούσε το επάγγελμα της «γραφέα - ιδιωτικής υπαλλήλου», κάτι που δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα, αφού είναι η θέση των Εναγόντων ότι η Ενάγουσα αρ. 2 ουδέποτε εργάστηκε ως γραφέας. Περαιτέρω, η Ενάγουσα αρ. 2 δεν γνώριζε καθόλου την Ελληνική γλώσσα, δεν είχε επαρκείς γνώσεις χρήσης ηλεκτρονικού υπολογιστή και δεν κατείχε οποιοδήποτε δίπλωμα γραμματειακών σπουδών. · Το επίδικο Ασφαλιστήριο συμβόλαιο τροποποιήθηκε επίσης κατόπιν αίτησης των Εναγόντων για να συμπεριληφθεί σε αυτό, αφενός, το Ωφέλημα Σοβαρών Ασθενειών για ποσό €20.000 και, αφετέρου, Ασφάλεια Εισοδήματος για ποσό €500 μηνιαίως για περίοδο 2 ετών. Οι τροποποιήσεις αυτές είχαν ισχύ από 28.3.
  6. · Κατά την τροποποίηση του επίδικου Ασφαλιστήριου με ισχύ από 28.3.2008, είναι η θέση των Εναγόντων ότι έγινε αποδεκτό από τους Εναγόμενους, κατά τρόπο ρητό ή /και σιωπηρό, το επάγγελμα που δήλωσε η Ενάγουσα αρ. 2, ότι ήταν «βοηθός σε χρυσοχοείο (εργάτρια) - καρφώτρια πολύτιμων λίθων σε κοσμήματα», επάγγελμα το οποίο περιλαμβάνει χειρωνακτική εργασία, ήτοι τη χρήση μικρών εργαλείων για κάρφωμα μετάλλων. Εξαιτίας αυτού, οι Ενάγοντες κατέβαλλαν ως μέρος του ασφαλίστρου το χρηματικό ποσό των €11, το οποίο αντιστοιχούσε στο Ωφέλημα Ανικανότητας για «τεχνίτη - χρυσοχόο» και όχι το χρηματικό ποσό των €6 που αντιστοιχούσε στο Ωφέλημα Ανικανότητας για «γραφέα». · Κατά ή περί την 4.10.2010 η Ενάγουσα 2 διαγνώστηκε με καρκίνο στον αριστερό μαστό και την 12.10.2010 υποβλήθηκε σε αφαίρεση λεμφαδένων από την αριστερή μασχάλη. Είναι η θέση των Εναγόντων ότι αυτή η επέμβαση είχε ως συνέπεια «την πλήρη αποδυνάμωση του αριστερού της χεριού». · Κατόπιν υπόδειξης των θεραπόντων ιατρών της, η Ενάγουσα αρ. 2 ακολουθεί την ενδεδειγμένη θεραπεία μετά την πιο πάνω αναφερθείσα επέμβαση στην οποία υποβλήθηκε, η οποία αναμένεται να διαρκέσει πέραν των 5 ετών. Η εν λόγω θεραπεία έχει ως παρενέργειες και/ή επακόλουθα συνεχείς πονοκεφάλους και πόνο στους μυς του σώματος. · Η ασθένεια και η επέμβαση έχει προκαλέσει τέτοιας μορφής και έκτασης ανικανότητα που εμποδίζει την Ενάγουσα αρ. 2 πλήρως από το να ασκεί το επάγγελμά της ή/και οποιοδήποτε άλλο επάγγελμα που να είναι ανάλογο προς τη μόρφωση και εκπαίδευση ή την εμπειρία της, αφού αδυνατεί να χρησιμοποιήσει το αριστερό της χέρι, να το σηκώσει ψηλά ή να εξασκήσει την ίδια δύναμη που ασκούσε με αυτό προηγουμένως και έχει συνεχείς πόνους στους μυς του σώματός της και πονοκεφάλους. · Ένεκα της πιο πάνω περιγραφόμενης κατάστασης, οι Ενάγοντες συμπλήρωσαν κατά ή περί την 23.11.2010 το έντυπο «Απαίτηση Επιπρόσθετου Ωφελήματος» των Εναγομένων. Το έντυπο, που αφορούσε σε ερωτηματολόγιο για την ασθένεια της Ενάγουσας αρ. 2, συμπλήρωσαν δύο ιατροί που παρακολουθούσαν την Ενάγουσα αρ. 2, ήτοι ο Δρ. XXXXX Μακρής την 13.10.2012 και η Δρ. XXXXX Κακουρή την 3.1.
  7. · Κατά ή περί την 15.3.2011, οι Εναγόμενοι σε επιστολή τους απάντησαν στην Ενάγουσα αρ. 2 για ικανοποίηση πληρωμής του Ωφελήματος Σοβαρών Ασθενειών και της απέστειλαν επιταγή για ποσό €10.000, την οποία η Ενάγουσα αρ. 2 παρέλαβε και εισέπραξε. Επιπρόσθετα, κατά ή περί την ίδια ημερομηνία (15.3.2011), οι Εναγόμενοι σε επιστολή τους απάντησαν στον Ενάγοντα αρ. 1 για ικανοποίηση πληρωμής του Ωφελήματος Σοβαρών Ασθενειών και του απέστειλαν επιταγή για ποσό €20.000, την οποία ο Ενάγων αρ. 1 παρέλαβε και εισέπραξε. Περαιτέρω, οι Εναγόμενοι καταβάλλουν στην Ενάγουσα αρ. 2 ανελλιπώς από 4.11.2010 ποσό €500 μηνιαίως, ως το συμφωνηθέν ωφέλημα «Ασφάλεια Εισοδήματος». · Κατά ή περί την 15.6.2011 η Ενάγουσα αρ. 2 συμπλήρωσε το σχετικό έντυπο των Εναγομένων για απαλλαγή ασφαλίστρου και Απαίτηση Ωφελήματος Μόνιμης Ολικής Ανικανότητας. Το ερωτηματολόγιο για την κατάσταση της υγείας της Ενάγουσας συμπλήρωσε την 20.6.2011 η Δρ. XXXXX Κακουρή, στο οποίο αυτή αναφέρει ρητά ότι η Ενάγουσα αρ. 2 δεν είναι ικανή να ασκήσει οποιαδήποτε άλλης φύσεως εργασία προς αποφυγή δημιουργίας λεμφοοιδημάτων. · Οι Εναγόμενοι με επιστολή ημερ. 15.7.2011 απάντησαν στην Ενάγουσα αρ. 2 και την ενημέρωσαν ότι η απαίτησή της για το Ωφέλημα Προστασίας Ασφαλίστρου εγκρίθηκε και ότι θα της κατέβαλλαν τα ασφάλιστρα που είχε καταβάλει η ίδια από 12.10.2010, καθώς επίσης και ότι θα αναλάμβαναν την καταβολή των ασφαλίστρων, ήτοι €52 μηνιαίως, νοουμένου ότι η ανικανότητα της Ενάγουσας αρ. 2 θα συνεχιζόταν. · Κατά ή περί την 5.11.2011 η Ενάγουσα αρ. 2 συμπλήρωσε Ερωτηματολόγιο των Εναγομένων αναφορικά με την Εκπαίδευση, Μόρφωση και Εμπειρία της και επισύναψε το Πιστοποιητικό που αφορούσε τη θέση της ως καρφώτριας. Οι Ενάγοντες επιφυλάχθηκαν να παρουσιάσουν κατά την ακρόαση αποδεικτικά στοιχεία, όπως Πιστοποιητικά που βεβαιώνουν ότι η Ενάγουσα αρ. 2 έλαβε την ανάλογη εκπαίδευση και/ή ότι είχε τις απαιτούμενες γνώσεις για το επάγγελμα του καρφωτή πολύτιμων λίθων σε κοσμήματα. · Ωστόσο, κατά ή περί τις 2.12.2011, οι Εναγόμενοι απάντησαν στον Ενάγοντα αρ. 1 ότι η απαίτηση των Εναγόντων για το επιπρόσθετο Ωφέλημα της Μόνιμης Ολικής Ανικανότητας δεν μπορεί να ικανοποιηθεί καθότι, όπως υποστήριξαν, η Ενάγουσα αρ. 2 δεν μπορούσε να θεωρηθεί μόνιμα και ολικά ανίκανη σύμφωνα με τους όρους του Ασφαλιστήριου. Στην επιστολή αυτή απάντησε ο Ενάγων αρ. 1 με δική του επιστολή ημερ. 10.2.2012 με την οποία καλούσε τους Εναγόμενους να επανεξετάσουν τη θέση τους. Κατόπιν επανεξέτασης, την 9.5.2012 οι Εναγόμενοι επανέλαβαν τη θέση τους ότι η κατάσταση της Ενάγουσας αρ. 2 δεν εμπίπτει στην έννοια των όρων «ολική ανικανότητα» και «μόνιμη ανικανότητα», γι' αυτό και το αίτημά της δεν μπορεί να ικανοποιηθεί. · Την 20.6.2012 οι Ενάγοντες, με επιστολή μέσω των δικηγόρων τους, κάλεσαν τελευταία φορά τους Εναγόμενους να καταβάλουν το ποσό των €100.000 που αντιστοιχεί στο Ωφέλημα της Μόνιμης Ολικής Ανικανότητας, ενώ από δικής τους πλευράς οι Εναγόμενοι απάντησαν στις 29.6.2012 εμμένοντας στη θέση τους ότι η απαίτηση αυτή δεν μπορεί να ικανοποιηθεί. Β. Η δικογραφημένη εκδοχή των Εναγομένων. Oι εναγόμενοι λέγουν ότι δυνάμει της Αίτησης για Ασφαλιστήριο Συμβόλαιο ημερ.20.5.95, αλλά και την πρόταση «Life Plan» ημερ.6.6.95, συμφωνήθηκε ότι το ασφαλισμένο ποσό κατά την σύναψη του επίδικου ασφαλιστηρίου συμβολαίου θ'ανερχόταν σε Λ.Κ.50.000 για μόνιμη και ολική ανικανότητα και σε Λ.Κ.100.000 για θάνατο από ατύχημα. Επιπλέον, δυνάμει αίτησης τροποποίησης ημερ.3.3.10 που ζήτησαν οι ενάγοντες, το ποσό για μόνιμη και ολική ανικανότητα αυξήθηκε σε €100.
  8. Οι Εναγόμενοι απορρίπτουν τους ισχυρισμούς των Εναγόντων και λέγουν ότι κατά την αίτηση ημερ.20.5.95 η ίδια η Ενάγουσα 2, ελευθέρα βουλήσει, δήλωσε ως επάγγελμα «Γραφέας (Ιδιωτική Υπάλληλος)», ενώ στην αίτηση τροποποίησης ημερ. 3.3.10 δήλωσε ως επάγγελμα «Υπάλληλος Τουριστικού Γραφείου», και σε παλαιότερη αίτησή της για τροποποίηση ημερ. 29.2.08, δήλωσε ως επάγγελμα «Εργάτρια (καρφώτρια μετάλλων σε χρυσοχοείο)». Οι Εναγόμενοι απορρίπτουν τους ισχυρισμούς των Εναγόντων και λέγουν ότι καμία αύξηση επιβλήθηκε στο Ασφάλιστρο λόγω του είδους του επαγγέλματος της Ενάγουσας 2 και/ή λόγω του επαγγέλματος που δήλωσε η Ενάγουσα
  9. Η μόνη αύξηση που επιβλήθηκε ήταν ύψους €4,33 και αφορούσε στην αύξηση του ωφελήματος ανικανότητας από Λ.Κ.50.000 (€85.431,00) σε €100.
  10. Αποτελεί θέση των Εναγομένων ότι η Ενάγουσα 2 κατά ή περί το έτος 2011 ήταν «πρόσκαιρα ανίκανη», και σε καμία περίπτωση μόνιμα ανίκανη. Επιπλέον, με βάση την ιατρική γνωμάτευση της Δρ. XXXXX Κακουρή ημερ.15.9.11, ιατρού της Ενάγουσας 2, η Ενάγουσα 2 δεν μπορεί να ασκήσει το επάγγελμα της, αλλά μπορεί να εξασκήσει οποιαδήποτε άλλη εργασία η οποία δεν κουράζει ιδιαίτερα το αριστερό της χέρι. Τονίζεται δε, ότι στην αίτηση τροποποίησης ημερ.29.2.08 η ίδια η Ενάγουσα 2 δήλωσε ότι είναι δεξιόχειρας. Συνεπώς, σε καμία περίπτωση η Ενάγουσα 2 δεν κατέστη μόνιμα και ολικά ανίκανη για εργασία. Οι Εναγόμενοι επιφυλάχθηκαν να αναφερθούν στην ιατρική γνωμάτευση του Δρ. XXXXX Σωτηριάδη ημερ.26.9.11, καθώς και της Δρ. XXXXX Κακουρή ημερ.20.6.11 κατά την ακροαματική διαδικασία. Περαιτέρω, οι Εναγόμενοι λέγουν ότι το ερωτηματολόγιο που συμπλήρωσε ο Δρ. XXXXX Μακρής ήταν ημερ.13.10.10 και όχι 13.10.
  11. Επιπλέον, επιφυλάχθηκαν να αναφερθούν στο «Έντυπο Απαίτησης Επιπρόσθετου Ωφελήματος» ημερ. 23.11.10 καθώς και στο σχετικό ερωτηματολόγιο που συμπλήρωσε ο Δρ. Βασίλειος Μακρής ημερ.13.10.12, όπου αναφέρει ότι η Ενάγουσα 2 είναι πρόσκαιρα ανίκανη και ότι θα μπορέσει να εργαστεί κανονικά μετά την αποπεράτωση της θεραπείας της. Επιπλέον, επιφυλάχθηκαν να αναφερθούν κατά την ακρόαση και στο σχετικό ερωτηματολόγιο που συμπλήρωσε η Δρ. XXXXX Κακουρή, το οποίο είναι ημερ.24.2.11 και όχι 3.1.11, με βάση το οποίο η Ενάγουσα 2 μπορεί να εργαστεί οπουδήποτε αλλά να μην κουράζει το αριστερό της χέρι. Επίσης, οι Εναγόμενοι επιφυλάχθηκαν να αναφερθούν κατά την ακρόαση στο περιεχόμενο του Έντυπου Απαίτησης «Επιπρόσθετου Ωφελήματος» ημερ.23.11.10, καθώς και στο Έντυπο «Απαίτηση Ωφελήματος» ημερ.20.6.11, αλλά και στο Έντυπο Απαίτησης «Ωφέλημα Μόνιμης Ολικής Ανικανότητας» ημερ.15.9.
  12. Ειδικότερα, οι Εναγόμενοι ισχυρίζονται ότι η πληρωμή των €10.000,00 αφορούσε στο ωφέλημα σοβαρών ασθενειών με βάση το επίδικο ασφαλιστήριο συμβόλαιο «Medica» υπ'αρ. XXXXX και με βάση την επιστολή τους ημερ.15.3.11, στο περιεχόμενο της οποίας θα αναφερθούν. Από την άλλη, η πληρωμή των €20.000,00 αφορούσε στο ωφέλημα σοβαρών ασθενειών που ήταν επιπρόσθετο πάνω στο επίδικο συμβόλαιο «Life Plan» υπ'αρ. XXXXX, με βάση την επιστολή τους ημερ.15.3.11, στο περιεχόμενο της οποίας θα αναφερθούν. Τέλος, οι Εναγόμενοι παραδέχονται μόνο ότι απέστελλαν στην Ενάγουσα 2 μηνιαίως το ποσό των €500, για περίοδο 2 χρόνων, ήτοι μέχρι και τις 4.11.12, όταν το «Ωφέλημα Ασφάλειας Εισοδήματος» έληξε. Επιπλέον, οι Εναγόμενοι λέγουν ότι το «Ωφέλημα Ασφάλειας Εισοδήματος» αφορά ολική και όχι μόνιμη ανικανότητα. Οι Εναγόμενοι επιφυλάχθηκαν επίσης να αναφερθούν κατά την ακρόαση και στο περιεχόμενο της επιστολής τους ημερ.15.7.11 προς την ενάγουσα 2, σχετικά με το ωφέλημα προστασίας ασφαλίστρου το οποίο αφορά το επίδικο ασφαλιστήριο συμβόλαιο «Medica» υπ'αρ. XXXXX και παραδέχονται ότι πληρώνουν μηνιαίως το ποσό των €52 στην Ενάγουσα 2 ως ασφάλιστρα. Οι Εναγόμενοι επιφυλάχθηκαν επίσης να αναφερθούν κατά την ακρόαση στο εν ερωτηματολόγιο που συμπλήρωσε η Ενάγουσα 2 για την εκπαίδευση, μόρφωση και εμπειρία της, ημερ. 5.11.11, καθώς και στην επιστολή τους ημερ. 2.12.11, ως επίσης στην ανταλλαγείσα αλληλογραφία και συγκεκριμένα στις επιστολές ημερ.10.2.12, 9.5.12, 20.6.12 και 29.6.
  13. Με βάση όλα τα πιο πάνω, οι Εναγόμενοι αρνούνται και απορρίπτουν όλες μαζί και κάθε μια ξεχωριστά τις αξιώσεις των Εναγόντων όπως αυτές εκτίθενται στην παράγραφο 29 υπό στοιχεία Α, Β, Γ, Δ και Ε της Έκθεσης Απαίτησης και αιτούνται την απόρριψη της αγωγής με έξοδα υπέρ των Εναγομένων. Γ. Η Απάντηση στην Υπεράσπιση. Οι Ενάγοντες καταχώρησαν Υπεράσπιση στην οποία απέρριψαν και/ή αρνήθηκαν τους ισχυρισμούς των Εναγομένων, οι οποίοι είναι αντίθετοι με την εκδοχή των Εναγόντων και επανέλαβαν τη δική τους εκδοχή ως ορθή και αληθή. Περαιτέρω, οι Ενάγοντες, με την παρα. 9 της Απάντησης, επικαλέστηκαν την ύπαρξη νέου Ιατρικού Πιστοποιητικού της Δρ. XXXXX Κακούρη, ημερ. 10.7.2012, σύμφωνα με το οποίο αυτή συνέστησε στην Ενάγουσα 2 να απέχει μόνιμα από την εργασία της, αφού δεν μπορεί εφ΄ορου ζωής να υποβάλει σε κόπωση και τραυματισμό το αριστερό της ως άνω άκρο. Ήταν η εκτίμηση της Δρ. Κακούρη ότι η ασθένεια της Ενάγουσας 2 την εμποδίζει ολικά από το να ασχοληθεί με το επάγγελμά της, αφού της προκαλεί κόπωση στο αριστερό άνω άκρο, γι'αυτό και την θεωρεί μόνιμα και ολικά ανίκανη για εκτέλεση καθηκόντων του δικού της επαγγέλματος ή/και οποιουδήποτε συναφούς επαγγέλματος. Έπειτα, οι Ενάγοντες δικογράφησαν στην παρα. 12 της Απάντησης τη θέση τους ότι το γεγονός ότι η Ενάγουσα είναι δεξιόχειρας δεν την καθιστά ικανή να εργαστεί μετά την αποπεράτωση της θεραπείας της, αφού για την άσκηση του επαγγέλματός της ή/και οποιουδήποτε συναφούς επαγγέλματος είναι απαραίτητη η χρήση και των δύο χεριών, ήτοι η άσκηση μεγάλης μυικής δύναμης και από τα δύο χέρια, όχι μόνο από το δεξί. Η άσκηση του επαγγέλματος της Ενάγουσας θα κουράσει το αριστερό της χέρι, κάτι που αντενδείκνυται από τους γιατρούς της, αφού θα έχει σοβαρές συνέπειες στην υγεία της. Δ. Η ΠΡΟΣΚΟΜΙΣΘΕΙΣΑ ΜΑΡΤΥΡΙΑ. Το Δικαστήριο είχε την ευκαιρία να ακούσει τρεις μάρτυρες για την υπόθεση των Εναγόντων, ήτοι τον κ. XXXXX Τριταίο (ΜΕ1), τον Δρ. XXXXX Τσουλούπα (ΜΕ 2) και την Δρα XXXXX Κακουρή (ΜΕ 3), και δύο μάρτυρες για την υπόθεση των Εναγομένων, ήτοι τον Δρ. XXXXX Άστρα (ΜΥ1) και τον κ. XXXXX Χαραλάμπος (ΜΥ2). Δεν το θεωρώ αναγκαίο ή χρήσιμο να παραθέσω αυτολεξεί τη μαρτυρία τους. Θα σκιαγραφήσω συνοπτικά όσα λέχθηκαν και θα δώσω έμφαση στην αξιολόγηση της μαρτυρίας τους γύρω από τα θέματα που παρέμειναν μέχρι τέλους της δίκης ως επίδικα. Τούτο διότι, κατά τα λοιπά, από το σύνολο της δοθείσας μαρτυρίας και των εγγράφων που κατατέθηκαν ως τεκμήρια επαληθεύεται η δικογραφία σε ό,τι αφορά το πραγματικό υπόβαθρο της παρούσας υπόθεσης, το οποίο αναδύεται από τη μαρτυρία ως κοινώς αποδεκτό. Περιγράφω πιο κάτω τί δηλώθηκε ως από κοινού παραδεκτό, τί δεν δηλώθηκε ως τέτοιο αλλά συγχρόνως δεν αμφισβητείται και τί πραγματικά κατέστη επίδικο. Όσον αφορά τους όρους ισχύος της Ασφαλιστικής Κάλυψης.
  14. Ο Ενάγων 1 ήταν πελάτης των Εναγομένων και ιδιοκτήτης του Ασφαλιστήριου Συμβολαίου με αριθμό XXXXX (βλ. παραδεκτό γεγονός 1 ως το Έγγραφο Α).
  15. Η Ενάγουσα 2 ήταν πελάτιδα των Εναγομένων, ήταν ασφαλισμένη δυνάμει του υπό αναφορά συμβολαίου, κατάγεται από τις Φιλιππίνες και διέμενε στη Λάρνακα από το έτος 1994 (βλ. παραδεκτό γεγονός 2 ως το Έγγραφο Α).
  16. Οι Εναγόμενοι είναι εταιρεία δεόντως συσταθείσα και εγγεγραμμένη στην Κυπριακή Δημοκρατία με έδρα τη Λευκωσία και κατά πάντα ουσιώδη χρόνο προς την παρούσα αγωγή διεξήγαγαν και συνεχίζουν να διεξάγουν ασφαλιστικές εργασίες σε όλη την Κύπρο (βλ. παραδεκτό γεγονός 3 ως το Έγγραφο Α).
  17. Η Ενάγουσα 2 απαίτησε την πληρωμή χρηματικού ποσού δυνάμει του υπό αναφορά Ασφαλιστήριου Συμβολαίου (βλ. παραδεκτό γεγονός 4 ως το Έγγραφο Α).
  18. Το ασφαλισμένο ποσό στην περίπτωση μόνιμης και ολικής ανικανότητας βάσει του εν λόγω Ασφαλιστήριου Συμβολαίου ήταν €100.000, δυνάμει Αίτησης Τροποποίησης του Συμβολαίου ημερ. 3.3.2010 (βλ. παραδεκτό γεγονός 5 ως το Έγγραφο Α).
  19. Κατ' ακρίβειαν, το επίδικο Ασφαλιστήριο Συμβόλαιο τύπου «Life Plan», υπ'αρ. 90/XXXXX, υπό τους όρους που περιέχονται στο έγγραφο ως το Τεκμήριο 3 υπό Έγγραφο Β, εκδόθηκε κατόπιν αίτησης των Εναγόντων, ημερ. 20.5.1995 και πρότασης «Life Plan» ημερ. 06.06.
  21. Αρχική ημερομηνία έναρξης της ασφαλιστικής κάλυψης ήταν η 28.05.1995 (βλ. παραδεκτό γεγονός 7 ως το Έγγραφο Α).
  22. Βάσει του Συμβολαίου αυτού και έναντι πληρωμής καθορισμένου ασφαλίστρου, η Ενάγουσα 2, ως Ασφαλισμένη, είχε βασικό ασφαλισμένο ποσό, το ποσό των Λ.Κ.50.000, αλλά και τα Επιπρόσθετα Ωφελήματα «Θάνατος από Ατύχημα» δια το ποσό των Λ.Κ.100.000 και της «Μόνιμης και Ολικής Ανικανότητας» διά το ποσό των Λ.Κ.50.
  24. Ήταν όρος του Ασφαλιστήριου Συμβολαίου ότι, εάν οι Εναγόμενοι λάβουν ικανοποιητική απόδειξη ότι η μόνιμη και ολική ανικανότητα του ασφαλισμένου συνέβη κατά τη διάρκεια του Συμβολαίου και πριν την επέτειο του Συμβολαίου, η οποία προηγείται της 60ης επετείου γενεθλίων του Ασφαλισμένου, τότε οι Εναγόμενοι θα πληρώσουν ένα ποσό ίσο με το ασφαλισμένο ποσό σε δώδεκα

(12)ίσες τριμηνιαίες δόσεις (βλ. παραδεκτό γεγονός 6 ως το Έγγραφο Α).
  1. Κατά ή περί τον Μάρτιο του 2005, οι Εναγόμενοι, με επιστολή τους προς τους Ενάγοντες ως το Τεκμήριο 4 υπό Έγγραφο Β, ενημέρωσαν τους Ενάγοντες ότι τροποποιήθηκε ο ορισμός της Ολικής Ανικανότητας αναφορικά με το επίδικο Ασφαλιστήριο Συμβόλαιο. Ως εκ τούτου, Ολική Ανικανότητα σημαίνει «ανικανότητα η οποία οφείλεται σε σωματική βλάβη ή ασθένεια η οποία επήλθε ή εκδηλώθηκε ενώ το Ασφαλιστήριο ήταν σε ισχύ και η οποία εμποδίζει πλήρως τον Ασφαλισμένο από του να ασχολείται με το επάγγελμα του ή με οποιοδήποτε άλλο επάγγελμα ή ασχολία που να είναι ανάλογο προς τη μόρφωση, την εκπαίδευση ή εμπειρία του», έστω και αν στο Ασφαλιστήριο Συμβόλαιο υπήρχε διαφορετική διατύπωση για την προσφερόμενη κάλυψη. Περαιτέρω, οι Εναγόμενοι ενημέρωσαν τους Ενάγοντες ότι ο νέος ορισμός της «Ολικής Ανικανότητας» θα ίσχυε για απαιτήσεις που οφείλονταν σε σωματική βλάβη ή ασθένειες που είχαν συμβεί ή εμφανιστεί για πρώτη φορά μετά την 01.01.
  2. Αυτή η εξέλιξη των γεγονότων αποτελεί το παραδεκτό γεγονός 8 στο Έγγραφο Α).
  3. Ο ορισμός της «μόνιμης ανικανότητας», βάσει του ιδίου Συμβολαίου, σημαίνει «ανικανότητα, η οποία συνεχίζει χωρίς διακοπή για έξι τουλάχιστον μήνες και η οποία κατά τη γνώμη του ιατρού της Εταιρείας είναι Μόνιμης φύσεως».
  4. Ακολούθως, κατόπιν αίτησης τροποποίησης ημερ. 29.02.2008 (στο εξής καλούμενοι «η πρώτη αίτηση τροποποίησης») που ζήτησαν οι Ενάγοντες (βλ. Τεκμήριο 6 υπό Έγγραφο Β), τροποποιήθηκε το επίδικο Ασφαλιστήριο Συμβόλαιο με την προσθήκη σ' αυτό του Ωφελήματος Σοβαρών Ασθενειών για το χρηματικό ποσό των €20.000, καθώς και με την προσθήκη Ασφάλειας Εισοδήματος για το χρηματικό ποσό των €500 μηνιαίως, με περίοδο αναμονής τριάντα
(30)μέρες και περίοδο πληρωμής του Ωφελήματος 2 χρόνια (βλ. το παραδεκτό γεγονός 9 στο Έγγραφο Α). Προς τούτο εκδόθηκε η Επιπρόσθετη Πράξη ημερ. 20.05.2008 (Τεκμήριο 3 υπό Έγγραφο Β), με ημερομηνία έναρξης ισχύος της τροποποίησης στις 28.03.
  2. Στη συνέχεια, κατόπιν αίτησης τροποποίησης ημερ. 03.03.2010 (στο εξής καλούμενοι «η δεύτερη αίτηση τροποποίησης») που ζήτησαν οι Ενάγοντες (Τεκμήριο 7 υπό Έγγραφο Β), το ποσό για Μόνιμη Ολική Ανικανότητα αυξήθηκε σε €100.
  3. Ο Πίνακας Σύμβασης ημερ. 12.04.2011 που συμπεριλαμβάνεται στο Τεκμήριο 3 υπόΈγγραφο Β περιέχει τα στοιχεία του επίδικου Ασφαλιστηρίου Συμβολαίου, ως προέκυψαν μετά από τις πιο πάνω τροποποιήσεις, βάσει του οποίου και έναντι πληρωμής καθορισμένου ασφαλίστρου, ως καθορίζεται στον εν λόγω Πίνακα, η Ενάγουσα 2, ως Ασφαλισμένη, είχε βασικό ασφαλισμένο ποσό το ποσό των €80.000, αλλά και τα Επιπρόσθετα Ωφελήματα Θάνατος από Ατύχημα δια το ποσό των €85.431, της Μόνιμης και Ολικής Ανικανότητας διά το ποσό των €100.000 και Ασφάλεια Εισοδήματος δια το ποσό των €6.
  4. Όσον αφορά την επίδικη επέλευση του ασφαλιστικού κινδύνου, λόγω ασθένειας ή/και σωματικής βλάβης της Ενάγουσας 2, η οποία επήλθε ή εκδηλώθηκε ενόσω το Ασφαλιστήριο Συμβόλαιο ήταν σε ισχύ.
  5. Παρά το ότι δεν δηλώθηκε ως παραδεκτό γεγονός, εντούτοις δεν αμφισβητήθηκε κατά την ακρόαση η μαρτυρία που πρόσφερε ο Ενάγων 1 (ΜΕ1) για το γεγονός ότι κατά ή περί τον Οκτώβριο του 2010 η Ενάγουσα 2 υποβλήθηκε σε ογκεκτομή αριστερού μαστού και αφαίρεση λεμφαδένων από αριστερή μασχάλη, λόγω λοβιακού καρκινώματος μαστού. Απόδειξη της ασθένειας του «καρκίνου του μαστού» από την οποία έπασχε κατά τον ουσιώδη χρόνο η Ενάγουσα, και της σωματικής βλάβης που υπέστη συνεπεία αυτής, αποτελεί η Ιατρική Βεβαίωση, ημερ. 20.6.2011, της Δρ. XXXXX Κακουρή ως το Τεκμήριο 8 υπό Έγγραφο Β, την οποία κατέθεσε στο Δικαστήριο ο ΜΕ1 και υιοθέτησε ως ορθή και αληθή η ίδια η συντάκτρια της βεβαίωσης, Δρ. Κακουρή στο πλαίσιο της δικής της ένορκης μαρτυρίας. Στην ίδια βεβαίωση αναφέρεται ότι η Ενάγουσα 2 έλαβε χημειοθεραπεία από 26.11.2010 μέχρι 14.03.2011, συνέχισε με ακτινοθεραπεία την οποία ολοκλήρωσε 25.05.2011 και από 20.06.2011 βρίσκεται υπό ορμονοθεραπεία την οποία θα λάμβανε για 5 χρόνια. Ο Δρ. Άστρας, ιατρός ογκολόγος, μάρτυρας των Εναγομένων (ΜΥ1) δεν αμφισβήτησε το περιεχόμενο αυτής της Ιατρικής Βεβαίωσης της Δρ. Κακούρη. Άρα η ασθένεια και το είδος θεραπείας, ως επίσης η διάρκεια αυτής, ως καταγράφηκαν στο Τεκμήριο 8 υπό Έγγραφο Β, αποτελούν μη αμφισβητούμενα γεγονότα.
  6. Το ότι η ασθένεια του καρκίνου του μαστού εκδηλώθηκε ενόσω το επίδικο Ασφαλιστήριο Συμβόλαιο ήταν σε ισχύ και προτού προκύψει η 60ή επέτειος γενεθλίων της Ενάγουσας 2, προκύπτει επίσης από την ως άνω μαρτυρία ως μη αμφισβητούμενο, εφόσον η ημερομηνία γέννησης της Ενάγουσας 2, ως αναγράφεται στο Τεκμήριο 8 υπό Έγγραφο Β, ήταν η «01.05.71». Το επίδικο είναι κατά πόσον επήλθε ο ασφαλισμένος κίνδυνος, για τον οποίο η Ενάγουσα υπέβαλε την επίδικη απαίτηση στους Εναγομένους, ήτοι αν επήλθε πράγματι η «Μόνιμη και Ολική Ανικανότητα της», ως η εκδοχή της.
  7. Μέσα από τη μαρτυρία που έδωσε ενώπιον του Δικαστηρίου ο ΜΕ1 διαφάνηκε ότι οι απαιτήσεις της Ενάγουσας 2 προς τους Εναγομένους, εξαιτίας της ασθένειας καρκίνου του μαστού που αυτή εκδήλωσε κατά τον ως άνω αναφερόμενο χρόνο, υποβλήθηκαν σταδιακά, αρχικά για αποκόμιση άλλων ωφελημάτων, και στη συνέχεια κλιμακώθηκαν με την υποβολή της απαίτησης του ποσού των €100.000 που αφορούσε στον κίνδυνο της Μόνιμης Ολικής Ανικανότητας. Συγκεκριμένα꞉ a. Κατά ή περί τις 23.11.2010, οι Εναγόμενοι έλαβαν το Έντυπο Απαίτησης των Εναγόντων για το Επιπρόσθετο Ωφέλημα Σοβαρών Ασθενειών (βλ. τη μαρτυρία του κ. XXXXX Χαραλάμπους (ΜΥ2) και το Τεκμήριο 1 υπό Έγγραφο Ι), με βάση τόσο το επίδικο Ασφαλιστήριο Συμβόλαιο υπ' αρ. XXXXX όσο και το Ασφαλιστήριο Συμβόλαιο υπ' αρ. 133797 τύπου Medica. Οι Εναγόμενοι ενέκριναν την Απαίτηση για το Ωφέλημα Σοβαρών Ασθενειών, εφόσον ήταν δεκτό ότι η Ενάγουσα 2 έπασχε, κατά ή περί τον Οκτώβριο του 2010, από καρκίνο του μαστού και με επιστολές τους ημερ. 15.03.2011 (Τεκμήριο 11 υπό Έγγραφο Β) κατέβαλαν στην Ενάγουσα 2 το ασφαλισμένο ποσό των €10.000 βάσει του Ασφαλιστήριου Συμβολαίου τύπου Medica υπ'αρ. XXXXX, αλλά και το ασφαλισμένο ποσό των €20.000 για το Ωφέλημα Σοβαρών Ασθενειών αναφορικά με το επίδικο Ασφαλιστήριο Συμβόλαιο υπ' αρ. XXXXX. Οι αποδείξεις είσπραξης των ποσών αυτών από τους Εναγόμενους έναντι της υπογραφής τους εμφαίνονται στο Τεκμήριο 11 υπό Έγγραφο Β. b. Περαιτέρω, με επιστολή ημερ. 4.2.2011, οι Εναγόμενοι ενέκριναν την απαίτηση της Ενάγουσας για καταβολή του Επιπρόσθετου Ωφελήματος της Ασφάλειας Εισοδήματος, δυνάμει του επίδικου Ασφαλιστήριου Συμβολαίου για περίοδο 2 χρόνων από 4.11.2010 μέχρι και τις 04.11.12, εφόσον λάμβανε θεραπεία για τον καρκίνο, ήτοι της καταβλήθηκε το ποσό των €500 μηνιαίως (σχετικό το Τεκμήριο 12 υπό Έγγραφο Β). c. Μετέπειτα οι Εναγόμενοι έλαβαν το Έντυπο Απαίτησης των Εναγόντων, ημερ. 15.06.2011, αφενός, για το Επιπρόσθετο Ωφέλημα Απαλλαγής Ασφαλίστρου και, αφετέρου, για το Ωφέλημα Μόνιμης Ολικής Ανικανότητας (βλ. το Τεκμήριο 13 υπό Έγγραφο Β). Οι Εναγόμενοι ενέκριναν μόνο το ένα από τα δύο αυτά Ωφελήματα. Ειδικότερα꞉ i. Με επιστολή ημερ. 15.7.2011 οι Εναγόμενοι ενημέρωσαν την Ενάγουσα 2 ότι ενέκριναν την Απαίτησή της για το Ωφέλημα Προστασίας Ασφαλίστρου από 12.10.2010 και αναλάμβαναν οι ίδιοι την καταβολή των ασφαλίστρων της για το ποσό των €52 μηνιαίως, όπως και έπραξαν ανελλιπώς, ως η δήλωση του ιδίου του ΜΕ1 (βλ. παρα. 21 του Εγγράφου Β και Τεκμήριο 13 υπό Έγγραφο Β). Η έγκριση του Ωφελήματος Προστασίας Ασφαλίστρου δόθηκε «νοουμένου ότι η ανικανότητα [της Ενάγουσας 2] για εργασία συνεχίζεται» (βλ. επιστολή ημερ. 15.7.2011 υπό το Τεκμήριο 13 υπό Έγγραφο Β). Στην ίδια επιστολή γινόταν μάλιστα μνεία στο ότι το Ωφέλημα Προστασίας Ασφαλίστρου συνεχίζει να ισχύει εφόσον ο ασφαλισμένος παραμένει ολικά ανίκανος για εργασία και αυτό πιστοποιείται από απαραίτητα (αναγνωρισμένα από την εταιρεία) πιστοποιητικά και βεβαιώσεις». Δηλαδή, αν δεν αποδέχονταν οι Εναγόμενοι ότι ήταν «ολικά ανίκανη για εργασία» η Ενάγουσα 2, τότε δεν είχαν καμία συμβατική υποχρέωση να της εγκρίνουν το Ωφέλημα Προστασίας Ασφαλίστρου. ii. Με ξεχωριστή επιστολή ημερ. 2.12.2011 (Τεκμήριο 15 υπό Έγγραφο Β), οι Εναγόμενοι απέρριψαν την Απαίτηση των Εναγόντων για το Επιπρόσθετο Ωφέλημα Μόνιμης Ολικής Ανικανότητας, με την αιτιολογία ότι «Μετά τη μελέτη της πιο πάνω απαίτησης, η κα Triteou δεν μπορεί να θεωρηθεί Μόνιμα και Ολικά Ανίκανη σύμφωνα με τους όρους που περιλαμβάνονται στο ωφέλημα».
  8. Εάν λάβει κανείς υπόψη ότι οι Ενάγοντες αποδέχθηκαν ή/και τεκμαίρεται ότι αποδέχθηκαν (ως προκύπτει από την επιστολή ημερ. 15.7.2011 υπό το Τεκμήριο 13 υπό Έγγραφο Β) ότι η Ενάγουσα 2 ήταν «Ολικά ανίκανη για εργασία» προκειμένου να της εγκρίνουν το Ωφέλημα Προστασίας Ασφαλίστρου, έπεται ότι θα πρέπει να θεώρησαν ότι δεν ήταν «Μόνιμα ανίκανη για εργασία», για να έχουν απορρίψει την απαίτησή της για το Ωφέλημα της Μόνιμης Ολικής Ανικανότητας. Εάν αυτή η κρίση των Εναγομένων ήταν ορθή εκ των πραγμάτων ή/και συμβατή νομικά με τους όρους του επίδικου Ασφαλιστήριου Συμβολαίου είναι ό,τι καλείται να αποφασίσει το παρόν Δικαστήριο με την υπό κρίση αγωγή.
  9. Προτού ασχοληθώ με αυτό το επίδικο ζήτημα, προσθέτω, για χάριν πλήρους παράθεσης των γεγονότων, ότι η ερμηνεία που έδωσαν οι Εναγόμενοι ή/και η απόφασή τους να απορρίψουν την Απαίτηση των Εναγόντων για το Ωφέλημα της Μόνιμης ολικής Ανικανότητας δεν έγινε δεκτή από τους Ενάγοντες. Ο Ενάγων 1, με επιστολή του ημερ. 10.02.2012 (Τεκμήριο 16 υπό Έγγραφο Β), ζήτησε από τους Εναγομένους όπως επανεξετάσουν το αίτημα των Εναγόντων. Οι Εναγόμενοι επανεξέτασαν την απαίτηση των Εναγόντων και με επιστολή τους ημερ. 09.05.2012 (Τεκμήριο 17 υπό Έγγραφο Β), επανέλαβαν την θέση τους ως η επιστολή ημερ. 02.12.2011 (Τεκμήριο 15 υπό Έγγραφο Β) ότι η απαίτηση δεν μπορεί να ικανοποιηθεί, μνημονεύοντας τους ορισμούς των όρων «Ολική Ανικανότητα» και «Μόνιμη Ανικανότητα», χωρίς όμως, ως παρατηρώ, να προσδιορίσουν ρητά και με σαφήνεια, ποιος εκ των δύο όρων ή/και ορισμών ήταν αυτός που δεν πληρούσε η Ενάγουσα
  10. Όταν πλέον οι Ενάγοντες αποτάθηκαν σε δικηγόρο και απέστειλαν μέσω των δικηγόρων τους την επιστολή ημερ. 22.06.2012 (Τεκμήριο 18 υπό Έγγραφο Β), φαίνεται ότι εκείνοι έγραψαν με την εντύπωση ότι οι Εναγόμενοι είχαν αποδεχθεί το «μόνιμα ανίκανη για εργασία», ενώ είχαν απορρίψει το «ολικά ανίκανη για εργασία». Τούτο όμως, δεν μπορεί να εξαχθεί από την ίδια την απορριπτική επιστολή των Εναγομένων ως το Τεκμήριο 17 υπό Έγγραφο Β ούτε έχει διασαφηνιστεί με την απαντητική επιστολή των Εναγομένων ημερ. 29.07.2012 (Τεκμήριο 19 υπό Έγγραφο Β), αφού το μόνο που εκεί δήλωσαν ήταν ότι «Η θέση μας παραμένει, όπως την έχουμε αναφέρει αρχικά στην επιστολή μας με ημερομηνία 9 Μαΐου 2012, με την απαίτηση να μην μπορεί να ικανοποιηθεί».
  11. Όπως προανέφερα, το ότι οι Εναγόμενοι εμφανίστηκαν να αποδίδουν στην Ενάγουσα 2 το Ωφέλημα Προστασία Ασφαλίστρου με το σκεπτικό ότι ήταν «ολικά ανίκανη» κατά το χρόνο που το ενέκριναν, ενώ με διαφορά μερικών μηνών (ως ήταν το διάστημα από 15.7.2011 μέχρι 2.12.2011 - σύγκρινε τις επιστολές ως τα Τεκμήρια 13 και 15 υπό Έγγραφο Β) απέρριψαν το ωφέλημα Μόνιμης Ολικής Ανικανότητας, είναι κάτι που κατά την κρίση μου δημιουργούσε την υπόνοια ότι αυτό που αμφισβητούσαν ήταν το «μόνιμο» της ανικανότητας, έστω και αν δεν το δήλωσαν ρητά στο Τεκμήριο 15 υπό Έγγραφο Β. Πράγματι, αυτήν τη θέση ή/και αντίληψη παρατηρώ ότι την δικογράφησαν στην παρα. 13 της Έκθεσης Υπεράσπισής τους. Ότι δηλαδή είναι η θέση των Εναγομένων ότι κατά ή περί το 2011 η Ενάγουσα 2 ήταν «πρόσκαιρα ανίκανη» και σε καμία περίπτωση «μόνιμα ανίκανη».
  12. Απομένει να κριθεί δικαστικά αν η προσφερθείσα μαρτυρία δικαιώνει τους Εναγόμενους στην πιο πάνω ερμηνεία που έδωσαν κατά τον ουσιώδη χρόνο που απέρριψαν την απαίτηση της Ενάγουσας 2 ή όχι. ΤΟ ΒΑΡΟΣ ΤΗΣ ΑΠΟΔΕΙΞΗΣ ΚΑΙ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΗΣ ΜΑΡΤΥΡΙΑΣ.
  13. Διευκρινίζω ότι το βάρος της απόδειξης δεν αντιστρέφεται. Είναι οι Ενάγοντες αυτοί που έχουν στους ώμους τους το βάρος να αποδείξουν ότι η περίπτωση της Ενάγουσας 2 εμπίπτει στην έννοια του όρου του Ασφαλιστήριου Συμβολαίου περί «Μόνιμης Ολικής Ανικανότητας» για να δικαιούται στο σχετικό Ωφέλημα. Δεν είναι αντίστροφο το βάρος, με την έννοια ότι δεν είναι στους ώμους των Εναγομένων το βάρος να αποδείξουν ότι η Ενάγουσα 2 δεν εμπίπτει στην έννοια του εν λόγω όρου.
  14. Όπως υπέδειξε το Ανώτατο Δικαστήριο (Έντιμος Α. Λιάτσος, Δ) στην απόφαση ημερ. 22 Ιουλίου, 2020, Πολιτική Εφεση Αρ. 12/2013, Κυριάκου ν. Γενικές Ασφάλειες Κύπρου Λτδ, όπου ο επίδικος όρος που αναφέρεται σε υποχρέωση προς καταβολή αποζημιώσεων στην περίπτωση που επέρχεται μόνιμη ολική ανικανότητα για οποιαδήποτε μετέπειτα απασχόληση ή επάγγελμα είναι απολύτως σαφής ή/και δεν τελεί υπό αμφισβήτηση σε ό,τι αφορά το πεδίο ερμηνείας του, τότε ό,τι αποτελεί σημείο τριβής αφορά στην ύπαρξη και μόνο ικανοποιητικής μαρτυρίας προς απόδειξη του κατά πόσον οι συνθήκες του Ενάγοντα/Εφεσείοντα τον κατατάσσουν στα πλαίσια εφαρμογής του υπό αναφορά όρου. Πράγματι, στην παρούσα δεν υπήρξε συζήτηση περί ασάφειας ή αοριστίας της ορολογίας του επίδικου Ασφαλιστήριου Συμβολαίου.
  15. Σε αστικής φύσεως υποθέσεις όπως είναι η παρούσα, το μέτρο στο οποίο οι Ενάγοντες οφείλουν να αποδείξουν την υπόθεσή τους είναι εκείνο «του ισοζυγίου των πιθανοτήτων», ότι δηλαδή η εκδοχή τους, ότι κατά τον ουσιώδη χρόνο υποβολής της απαίτησής τους προς τους Εναγόμενους για το Ωφέλημα της Μόνιμης Ολικής Ανικανότητας (ήτοι κατά ή περί τις 15.6.2011 - ως το Τεκμήριο 13 υπό Έγγραφο Β) η Ενάγουσα 2 είναι πιο πιθανόν να ήταν Μόνιμα Ολικά Ανίκανη για Εργασία, παρά να μην ήταν.
  16. Όπως διευκρινίσθηκε στην υπόθεση Μαρσέλ κ.α. ν. Λαϊκή Τράπεζα Λτδ
(2001), 1(B) Α.Α.Δ.1858 -«Το κριτήριο δεν είναι αν η θέση ή η εκδοχή του διαδίκου που φέρει το βάρος της απόδειξης (onus of proof) είναι «η πιο πιθανή παρά η αντίθετη», εκείνη δηλαδή του αντιδίκου του. Το κριτήριο είναι κατά πόσο ο διάδικος που φέρει το βάρος της απόδειξης ικανοποίησε το Δικαστήριο, με επαρκή αποδεικτικά στοιχεία, ότι η θέση του ή η εκδοχή του είναι πιο πιθανή παρά όχι (is more probable than not).».
  1. Η μαρτυρία θα πρέπει να είναι επαρκής αλλά και αξιόπιστη. Θα πρέπει να προέρχεται από πρόσωπα ικανά να μαρτυρήσουν για την ικανότητα της Ενάγουσας 2 να εργαστεί, ως ήταν η εικόνα της κατά ή περί τον χρόνο που υπέβαλε τη συγκεκριμένη απαίτηση προς την Ασφαλιστική της εταιρεία ή/και κατά ή περί τον χρόνο κατά τον οποίο ζήτησε επανεξέταση της απόρριψης του αιτήματός της από τους Εναγόμενους. Αυτός κατά την κρίση μου είναι «ο ουσιώδης χρόνος» για τους σκοπούς της παρούσας αγωγής. Αν εκ των υστέρων μεταβλήθηκε, ήταν θέμα της Ενάγουσας να το θέσει σε γνώση των Εναγομένων για αξιολόγηση, ενδεχομένως στο πλαίσιο νέας αίτησης για παροχή του επίμαχου Ωφελήματος, παρά με αγωγή κατά της απόρριψης της αρχικής της αίτησης.
  2. Στην προμνησθείσα απόφαση ημερ. 22 Ιουλίου, 2020, Πολιτική Εφεση Αρ. 12/2013, Κυριάκου ν. Γενικές Ασφάλειες Κύπρου Λτδ, υποδείχθηκε η ανάγκη να προσφερόταν ιατρική μαρτυρία, πέραν της μαρτυρίας του ιδίου του Ενάγοντα / εφεσείοντα αναφορικά με την ικανότητά του να εργαστεί.
  3. Στην παρούσα υπόθεση, είναι αξιοσημείωτο ότι η ίδια η Ενάγουσα 2 δεν προσήλθε ως μάρτυρας στο Δικαστήριο για να δώσει δια ζώσης μαρτυρία σε ό,τι αφορά τη φυσική της κατάσταση κατά τον πιο πάνω περιγραφόμενο ουσιώδη χρόνο ή/και για την ικανότητά της να εργαστεί. Δεν τέθηκε ενώπιόν μου η δική της άμεση μαρτυρία σχετικά με τα εμπόδια που ένιωθε πως υπήρχαν στο να εξασκήσει το επάγγελμα που επιθυμούσε ή/και που γνώριζε ή/και για το οποίο είχε εκπαιδευθεί αμέσως πριν την επέλευση της νόσου του καρκίνου του μαστού, της μαστεκτομής και της αφαίρεσης λεμφαδένων από την αριστερή της μασχάλη. Δεν έχω ζωντανές παραστάσεις για την κατάσταση των χεριών της, για την κίνηση που η ίδια χρειαζόταν να κάνει χρησιμοποιώντας τα χέρια της ως καρφώτρια πολύτιμων λίθων, για το βαθμό χρήσης του αριστερού χεριού που επηρέαζε η αφαίρεση των λεμφαδένων από την αριστερή μασχάλη συγκριτικά προς τη χρήση του δεξιού της χεριού μιας που ήταν δεξιόχειρας ή/και γενικότερα για τη συμπτωματολογία που της προκαλούσε η ακτινοθεραπεία ή/και η ορμονοθεραπεία τα οποία την εμπόδιζαν από το να εργαστεί και για πόσο καιρό. Οι πονοκέφαλοι και ο πόνος είναι συμπτώματα η ένταση ή/και η συχνότητα των οποίων έχουν υποκειμενικό χαρακτήρα και δεν μπορούν να αξιολογηθούν με ασφάλεια από το Δικαστήριο αν δεν τα περιγράφει αυτός που τα υφίσταται.
  4. Η συνήγορος Υπεράσπισης αναζήτησε κατά τρόπο ρητό και συγκεκριμένο εξήγηση από τον Ενάγοντα 1 (ΜΕ1) για το λόγο που η ίδια η Ενάγουσα 2 δεν προσήλθε στο Δικαστήριο ως μάρτυρας. Σχετικά είναι τα πρακτικά της δικασίμου ημερ. 27.1.2020, στο τέλος της αντεξέτασης, αμέσως πριν το σημείο της επανεξέτασης του ΜΕ
  5. Η απάντηση που έδωσε ο ΜΕ1 ήταν η ίδια δεν ήθελε να έρθει στο Δικαστήριο. Παραθέτω τη σχετική στιχομυθία։ «Ε. Η γυναίκα σας σήμερα πού είναι; Α. Σπίτι. Ε. Και γιατί δεν ήρθε ενώπιον του Δικαστηρίου να καταθέσει; Α. Για ποιον λόγο; Υπάρχει λόγος να έρθει; Ε. Δεν θέλει να πει τον πόνο της; Α. Εσύ ξέρεις κανέναν που έχει πόνο και έρχεται και το λέει δημοσίως; Σε ρωτώ. Εάν ήσασταν εσείς, θα ερχόσασταν; Να τη στενοχωρήσω, να την κάνω να κλάψει; Τί να της θυμίσω τα όσα πέρασε και ότι δεν αναγνωρίζεται το πρόβλημα που έχει; Γιατί να έρθει; Μου έχει πλήρη εμπιστοσύνη. Της είπα να έρθει, αλλά λέει μου δεν θέλω να πάω. Ε. Δεν έχω άλλες ερωτήσεις.»
  6. Όμως, εξίσου αξιοσημείωτο είναι το γεγονός ότι ενώπιον του Δικαστηρίου δεν προσήλθε ως μάρτυρας ούτε ο τελευταίος εργοδότης της Ενάγουσας, αυτός δηλαδή για τον οποίο η Ενάγουσα ασκούσε το επάγγελμα που η ίδια ισχυρίζεται ότι λόγω της ασθένειας του καρκίνου του μαστού, των επεμβάσεων και της θεραπείας που λάμβανε γι' αυτήν, κατέστη κατά ή περί το 2011 μόνιμα και ολικά ανίκανη να συνεχίσει να το ασκεί. Δεν δόθηκε κάποια εξήγηση για τη δική του μη κλήτευση και μη προσέλευση.
  7. Ελλείψει μαρτυρίας του υπευθύνου του χρυσοχοείου ή/και εργαστηρίου όπου εργαζόταν προηγουμένως η Ενάγουσα ως καρφώτρια πολύτιμων λίθων, δεν υπάρχει στην ουσία μαρτυρία που να περιγράφει σαφώς πώς διεκπεραιώνεται η «αδαμαντοδετία» ή/και τα «συρταρωτά δεσίματα» ή/και το «κάρφωμα πολύτιμων λίθων σε κοσμήματα» για τα οποία ο σύζυγος της Ενάγουσας 2 (εδώ Ενάγων 1 - ΜΕ1) προσκόμισε ενώπιον του Δικαστηρίου γραπτά πιστοποιητικά (βλ. τα Τεκμήρια 1 και 2 υπό Έγγραφο Β) ότι είχε εκπαιδευτεί ή/και ότι είχε επαγγελματική πείρα η σύζυγός του.
  8. Η Δήλωση Εργοδότη (ως το Τεκμήριο 1 υπό Έγγραφο Β) παρέχει απλώς εξ ακοής μαρτυρία για το χρόνο έναρξης της εργασίας της Ενάγουσας ως χρυσοχού ή/και ως καρφωτή μετάλλων και των περιόδων απουσίας της για λόγους ασθενείας, πλην όμως δεν δίδει καθόλου λεπτομέρειες για το πώς διεκπεραιώνονται τα καθήκοντα της θέσης και για το αν ο ίδιος ο εργοδότης θα αποδεχόταν, ή όχι, την Ενάγουσα 2 να επιστρέψει στην εργασία της, αν η ίδια το επιθυμούσε στην κατάσταση που ήταν. Το μόνο που εκεί δηλώνει ο Εργοδότης είναι ότι από 4.10.2010 μέχρι 31.3.2012, η ίδια η Ενάγουσα 2 προσκόμιζε σε αυτόν ανελλιπώς πιστοποιητικό ασθενείας από την θεράποντα ιατρό της του Ογκολογικού Κέντρου της Τράπεζας Κύπρου.
  9. Επομένως, εδώ γεννάται το ερώτημα και θα πρέπει να ελεγχθεί δικαστικά, αν η θεράπων ιατρός πιστοποιούσε την ανικανότητα της Ενάγουσας 2 να εργαστεί βάσει δικών της ιατρικών ευρημάτων ή αν η θεράπων ιατρός κατέγραφε απλώς αυτά που η ασθενής της περιέγραφε ως παράπονα για συμπτώματα που την εμπόδιζαν να εργαστεί.
  10. Θα πρέπει να σημειωθεί ότι οι πιο πάνω αρχικές επισημάνσεις γίνονται από το Δικαστήριο με σκοπό να ενταχθεί το σύνολο της μαρτυρίας στη βάσανο προκειμένου να μπορέσει το Δικαστήριο να προβεί στις δικές του διαπιστώσεις αναφορικά με τα πραγματικά γεγονότα. Στη βάση των δικών του ευρημάτων ως προς τα γεγονότα είναι που το Δικαστήριο θα εξετάσει στη συνέχεια κατά πόσον ο διάδικος που φέρει το βάρος της απόδειξης το έχει αποσείσει στον βαθμό που απαιτείται.
  11. Για το θέμα της αξιοπιστίας της μαρτυρίας απολύτως σχετική είναι η εκτεταμένη ανάπτυξη του θέματος στο βιβλίο των Σάντη - Ηλιάδη, Δίκαιο της Απόδειξης, Hippasus, 2014, Κεφάλαιο 3, IB. Η θετική εντύπωση που αφήνει στο Δικαστήριο ο μάρτυρας που καταθέτει, αποτελεί σε γενικές γραμμές στοιχείο εξαιρετικής σπουδαιότητας για την κρίση της αξιοπιστίας του. Η αξιοπιστία αποτελεί έννοια πολυσήμαντη. Η εμφάνιση και συμπεριφορά του μάρτυρα ενόσω καταθέτει, η μνήμη του, οι αντιδράσεις του (κατά πόσο δηλαδή είναι φυσικές ή αφύσικες), ο τρόπος που απαντά, η νευρικότητα ή η επιφυλακτικότητα του και η ιδιοσυγκρασία που εκδηλώνει, είναι μεταξύ των στοιχείων που λαμβάνονται υπόψη κατά την αξιολόγηση (Κεντρική Ασφαλιστική Εταιρεία Λτδ ν Ηροδότου, Π.Ε. 332/09, ημερ. 10.6.13, Re N-BCM
(2002)EWCA Civ. 1052, C & A Pelekanos Associates Limited ν Πελεκάνου
(1999)1(B) ΑΑΔ 1273). Η συμπεριφορά μάρτυρα κατά την αντεξέταση δεν φαίνεται να έχει μεγαλύτερη σημασία από ό,τι έχει κατά την κυρίως εξέταση και επανεξέταση (Attorney-General for the Sovereign Base Areas of Akrotiri and Dhekelia ν Steinhoff
(2005)UKPC 31). 35. Η αξιολόγηση της μαρτυρίας δεν περιορίζεται αποκλειστικώς στην ατομική κρίση της αξιοπιστίας κάθε μάρτυρα ξεχωριστά (Rana και Άλλου ν Δημοκρατίας
(2004)2 ΑΑΔ 489), αλλά αντιπαραβάλλεται και διερευνάται στο σύνολο της μαρτυρίας που παρουσιάζεται και από τις δύο πλευρές (Φώτσιου ν Ηροδότου
(2010)1(B) ΑΑΔ 1172). Τα ευρήματα αξιοπιστίας είναι αλληλένδετα με τη συνολική εκτίμηση της μαρτυρίας και των προεκτάσεών της και συναρτώνται με την αντικειμενική όψη των πραγμάτων (Βασιλείου ν Αστυνομίας, Ποιν. Έφ. 159/09, ημ. 4.5.12). Αυτή η προσέγγιση επαυξάνει το κύρος των ευρημάτων του Δικαστηρίου και την πίστη του κοινού στη δικαστική διαδικασία (Στυλιανίδης ν Χατζηπιέρα
(1992)1(B) ΑΑΔ 1056).
  1. Στην παρούσα υπόθεση ο Ενάγων 1, όχι μόνον είναι σύζυγος της Ενάγουσας 2, αλλά είναι και ιδιοκτήτης του επίδικου Ασφαλιστήριου Συμβολαίου, άρα έχει συμφέρον από την έκβαση της παρούσας αγωγής. Έχει συμφέρον στην υπόθεση. Δεν είναι ανεξάρτητος, αντικειμενικός μάρτυρας. Τούτο δεν τον κατατάσσει κατ' ανάγκην στους αναξιόπιστους μάρτυρες, απλώς η δική του μαρτυρία ή/και πεποίθηση ότι η Ενάγουσα 2 ήταν κατά τον ουσιώδη χρόνο μόνιμα και ολικά ανίκανη να εργαστεί, αναπόφευκτα κρίνεται από το Δικαστήριο με ιδιαίτερη προσοχή και καθίσταται αναγκαίο να εξεταστεί αν επαληθεύεται από άλλη ανεξάρτητη και αξιόπιστη μαρτυρία. Άλλωστε, στο βαθμό που η Ενάγουσα ενημέρωνε τον εργοδότη της για την αδυναμία της να εργαστεί επικαλούμενη τα πιστοποιητικά ασθενείας που εξέδιδε η θεράπων ιατρός της, έπεται ότι η κατάλληλη πηγή μαρτυρίας είναι η ιατρική, παρά εκείνη του συζύγου της.
  2. Προτού ασχοληθώ με την ιατρική μαρτυρία, να σημειώσω ότι ο σύζυγος της Ενάγουσας 2 διευκρίνισε έντιμα ότι ο ίδιος δεν κατέχει γνώσεις αδαματοδετίας, δεν έχει πείρα ως καρφωτής πολύτιμων λίθων, απλώς έτυχε να πάει επί τόπου στο χρυσοχοείο και είδε τη σύζυγό του πώς εργαζόταν. Όπως το περίγραψε ο ΜΕ1, «Με το αριστερό χέρι κρατούσε το κόσμημα επί ξύλινης συσκευής. Με το δεξί χέρι έβαζε δύναμη, για να στερεώσει τα δόντια.». Γι' αυτό και ήταν η εντύπωσή του ότι «Αν το αριστερό δεν είχε δύναμη να το συγκρατήσει, δεν θα μπορούσε να δουλέψει». Το σχετικό απόσπασμα είναι από την κυρίως εξέταση του ΜΕ1 κατά τη δικάσιμο ημερ. 26.11.
  3. Αυτά ελέγχονται υπό το φως του δεδομένου ότι η αφαίρεση λεμφαδένων έγινε στην αριστερή μασχάλη της Ενάγουσας 2 και ότι ο πόνος για τον οποίο παραπονείτο η Ενάγουσα ήταν πρώτιστα στο αριστερό χέρι.
  4. Οι ιατροί προσέρχονται στο Δικαστήριο ως μάρτυρες γεγονότων, αλλά συγχρόνως και ως μάρτυρες γνώμης, ήτοι ως εμπειρογνώμονες. Στην παρούσα υπόθεση έχουν κληθεί να μαρτυρήσουν ενώπιον μου τρεις γιατροί꞉ αφενός, δύο ογκολόγοι (Δρ. Ε. Κακούρη & Δρ. Γ. Άστρας) και, αφετέρου, ένας ακτινολόγος (Δρ. Π. Τσουλούπας).
  5. Αντλώντας καθοδήγηση από τα λεχθέντα στην απόφαση ημερ. 21.2.2013, στην Πολιτική Έφεση 316/2010, ΚΑΥΑΤ TRADING LIMITED ν. GENZYME CORPORATION, σημειώνω ότι, προκειμένου ένας διάδικος να μπορέσει να προσφέρει μαρτυρία εμπειρογνώμονα θα πρέπει να καταδειχθεί ότι η μαρτυρία αυτή είναι αναγκαία στα περιστατικά της υπόθεσης και ότι ο «εμπειρογνώμονας» έχει τα προσόντα που χρειάζονται ώστε να δώσει μαρτυρία για τα επίδικα θέματα. Το θέμα που εξετάζεται σε τέτοιες περιπτώσεις είναι «για ποιο θέμα παρουσιάζεται ο μάρτυρας ως εμπειρογνώμονας» (In what field is this witness being offered as an expert?). Αυτό καθιέρωσε η R. v. Silverlock (άνω) και επιβεβαιώθηκε στην R. v. Robb
(1991)93 Cr. App.R.
  2. Στην Θεοσκέπαστη Φαρμ ν. Δημοκρατίας
(1990)2 Α.Α.Δ.934 λέχθηκε ότι «Το κατά πόσο ένας μάρτυρας έχει τα απαιτούμενα προσόντα να κριθεί εμπειρογνώμονας, είναι ζήτημα που εμπίπτει στη σφαίρα της αρμοδιότητας του Δικαστηρίου...». Λαμβάνεται, συναφώς, υπόψη η συνολική εικόνα ενός μάρτυρα, ήτοι οι γνώσεις, η εκπαίδευση, η πείρα και το επάγγελμά του, έχοντας κατά νου τη νομολογημένη θέση ότι δεν είναι μόνο στη βάση των ακαδημαϊκών προσόντων που κρίνεται αν ένας μάρτυρας είναι εμπειρογνώμονας (βλ. υποθέσεις Ευαγγέλου κ.α. ν. Αμπίζας
(1982)1 C.L.R. 57, Θεοσκέπαστη Φαρμ ν. Δημοκρατίας
(1990)1 Α.Α.Δ. 984, R.K.B. LEADERGOODS LTD. ν. Αγγελίδη
(2004)1(Β) Α.Α.Δ. 1071, Παπαχριστοφόρου ν. Καπνίση κ.α.
(2005)1(Α) Α.Α.Δ. 244 και Δημητρίου ν. Εγγλέζου κ.α. 1(Γ) Α.Α.Δ.1285).
  1. Στην παρούσα υπόθεση δεν αμφισβητήθηκαν τα προσόντα της Δρ. Κακουρή ως «παθολόγου/ογκολόγου», η οποία εργάζεται από το 2005 στο Ογκολογικό Κέντρο της Τράπεζας Κύπρου, ούτε αμφισβητήθηκε η ιδιότητά της ως θεράποντος ιατρού της Ενάγουσας 2, την οποία η ίδια η Δρ. Κακουρή συνεχίζει να περιγράφει ως «ασθενή» της. Από την άλλη, δεν αμφισβητήθηκαν ούτε τα προσόντα του μάρτυρα των Εναγομένων, Δρ. Άστρα, ως ογκολόγου. Δεν αμφισβητήθηκε ούτε η πείρα του ως διευθυντή του Ογκολογικού Τμήματος του American Medical Center από το Σεπτέμβριο του 2012 και του Ογκολογικού Τμήματος της κλινικής Άγιος Γεώργιος και Κυανός Σταυρός στην Πάφο από τον Σεπτέμβριο του 2013 (βλ. το Έγγραφο Θ για όλη την εργασιακή εμπειρία του). Δεν αμφισβητήθηκαν ούτε τα προσόντα του Δρ. Τσουλούπα, ως ακτινολόγου.
  2. Επισημαίνω ότι ο Δρ. Άστρας δεν ήταν θεράπων ιατρός της Ενάγουσας οποτεδήποτε, παρά μόνον ήταν ο γιατρός στον οποίο οι Εναγόμενοι έκριναν κατάλληλο να παραπέμψουν την Ενάγουσα 2 για εξέταση μετά που καταχωρήθηκε η υπό κρίση αγωγή, με σκοπό να λάβουν και τη δική του γνώμη για το αν η περίπτωσή της ενέπιπτε στην Μόνιμη Ολική Ανικανότητα για εργασία. Παρομοίως, η εμπλοκή του ακτινολόγου Δρ. Τσουλούπα, άρχισε πολύ μετά την καταχώριση της αγωγής, όταν ο Δρ. Άστρας παρέπεμψε την Ενάγουσα για να διερευνήσει περαιτέρω τα συμπτώματα πόνου που του δήλωσε ότι ένιωθε και ειδικότερα για να διαπιστώσει αν προέρχονταν από πάθηση του αυχένα.
  3. Είναι ξεκάθαρο ότι κατά τον ουσιώδη χρόνο που απέρριψαν το αίτημα της Ενάγουσας 2 για το εν λόγω Ασφαλιστικό Ωφέλημα, ως επίσης κατά τον χρόνο της επανεξέτασης και εκ νέου απόρριψης του ιδίου αιτήματος της Ενάγουσας 2, οι Εναγόμενοι ενήργησαν μόνο στη βάση των εγγράφων / ιατρικών πιστοποιητικών της Δρ. Κακουρή που τους παρουσίασε η ίδια η Ενάγουσα και όχι στη βάση οποιασδήποτε γνωμοδότησης του Δρ. Άστρα. Τούτο έχει κατά την κρίση μου τις εξής προεκτάσεις όσον αφορά την αξιολόγηση της μαρτυρίας τους։ a. Η μαρτυρία της Δρ. Κακουρή ως πιο στενά συνδεδεμένη από απόψεως χρόνου με την κατάσταση της υγείας ή/και ικανότητας για εργασία στην οποία βρισκόταν η Ενάγουσα κατά το χρόνο που αξίωνε το Ωφέλημα της Μόνιμης Ολικής Ανικανότητας είναι λογικά πιο μεγάλης βαρύτητας για σκοπούς απόδειξης της εν λόγω κατάστασης υγείας ή/και ικανότητας για εργασία, παρά η μαρτυρία του Δρ. Άστρα που αφορά σε γνώμη που αυτός διαμόρφωσε βλέποντας την Ενάγουσα 2 για πρώτη φορά στις 23.10.2019, ήτοι περί τα 8 χρόνια μετά από τον ουσιώδη χρόνο που υπεβλήθη η επίδικη απαίτηση της Ενάγουσας και απερρίφθη. b. Εν τέλει, όμως, η αξιολόγηση της βαρύτητας της μαρτυρίας των δύο γιατρών, στην έκταση που η μαρτυρία τους διίσταται, θα εξαρτηθεί από το πώς την έχουν τεκμηριώσει επιστημονικά με την ένορκη μαρτυρία τους ενώπιον του Δικαστηρίου.
  4. Υπενθυμίζω ότι η αποδεκτότητα μαρτυρίας εμπειρογνώμονα είναι εξαίρεση στο κανόνα ότι ο μάρτυρας δεν εκφέρει γνώμη επί του επίδικου θέματος. Ο σκοπός της αποδοχής τέτοιας εξαίρεσης κατά το δίκαιο της απόδειξης είναι για να δώσει στο δικαστήριο ο μάρτυρας εμπειρογνώμονας «τ' αναγκαία επιστημονικά κριτήρια, για να μπορεί το Δικαστήριο να ελέγξει την ακρίβεια των συμπερασμάτων του, ώστε να καταστεί δυνατό για το δικαστήριο να σχηματίσει τη δική του ανεξάρτητη κρίση με την εφαρμογή των κριτηρίων πάνω στα γεγονότα που έχουν αποδειχθεί με τη μαρτυρία» (βλ. Φιλίππου ν. Οδυσσέως
(1989)1 Α.Α.Δ.1, Νικολάου ν. Σταύρου
(1992)1 (Β) Α.Α.Δ.746». 45. Είναι εξίσου σημαντικό να σημειωθεί ότι, όπου ενώπιον του Δικαστηρίου εμφανίζονται πέραν του ενός εμπειρογνώμονες και διατυπώνουν συγκρουόμενη γνώμη, το Δικαστήριο μπορεί να προτιμήσει τη μια ή να αγνοήσει και τις δύο και να προβεί στη δική του ανάλυση (Παπαχριστοφόρου v. Δημοκρατίας
(2000)1 Α.Α.Δ. 488, Γιαννάκης Πελεκάνος, ως Διαχειριστής της περιουσίας του Χριστόφορου Πελεκάνου, κ.α. ν. Ανδρέα Πελεκάνου κ.α.
(2010)1 Α.Α.Δ. 1746). 46. Σχετικά είναι και τα όσα αναφέρθηκαν στην απόφαση, ημερ. 31.5.2012, στην Πολιτική Έφεση αρ. 83/2009, NOVICHKOVA DARIA ν. Θέμη Βλάβη, όπου λέχθηκε, με παραπομπή στην Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας ν. Αλέξανδρου Κωστάκη, ανήλικου, μέσω των γονέων και φυσικών κηδεμόνων του, Χρήστου και Μαρίας Κωστάκη
(2008)1 Α.Α.Δ. 432, στις σελ. 451-452, ότι: «Η μαρτυρία όμως που δίνεται από ένα εμπειρογνώμονα πρέπει να εξετάζεται πρωτόδικα με ιδιαίτερη προσοχή. Οφείλει ένα πρωτόδικο Δικαστήριο να προχωρεί σε ανάλυση και αντιπαραβολή της συγκρουόμενης επιστημονικής μαρτυρίας και να καταγράφει με επιμέλεια και με πειστικό τρόπο τη δική του ανεξάρτητη κρίση, η οποία όμως πρέπει να αναδύεται και να παραπέμπει στα επιστημονικά δεδομένα και παρατηρήσεις όπως εξηγήθηκαν από τους ειδικούς.». 47. Όπως επιβεβαιώθηκε από το Εφετείο και στην απόφασή του στην υπόθεση Αυγουστή κ.ά. v. Ιωάννου
(2005)1(Β) Α.Α.Δ. 1498, η γνώμη του πραγματογνώμονα θα πρέπει να αιτιολογείται και να τεκμηριώνεται με απόλυτη επάρκεια και πειστικότητα. Διαφορετικά το Δικαστήριο δεν μπορεί να αποδεχθεί και να στηριχθεί στη μαρτυρία του, έστω και αν είναι ο μόνος πραγματογνώμονας που κατάθεσε στο Δικαστήριο.
  1. Αρχίζω πρώτα με παράθεση και σχολιασμό της μαρτυρίας της Δ. Κακουρή και έπειτα θα ασχοληθώ με τη μαρτυρία του Δρ. Άστρα. Η εξέλιξη της ιατρικής γνωμοδότησης για την κατάσταση της Ενάγουσας 2 από «πρόσκαιρα ανίκανη» σε «μόνιμα και ολικά ανίκανη».
  2. Η αρχική ιατρική εκτίμηση για την κατάσταση της Ενάγουσας 2 ήταν ότι συνεπεία της μαστεκτομής και της θεραπείας που λάμβανε μετά από αυτήν, η Ενάγουσα 2 κατέστη «πρόσκαιρα ανίκανη». Δύο γιατροί πιστοποίησαν αυτή την κατάσταση. Αφενός ο Δρ. XXXXX Μακρής και αφετέρου η Δρ. XXXXX Κακουρή. Εξ αυτών, μόνον η Δρ. Κακουρή κλήθηκε από τους Ενάγοντες ως μάρτυρας στο Δικαστήριο, αφού ήταν και η μόνη γιατρός που φαίνεται να διαφοροποίησε με την πάροδο του χρόνου την εκτίμησή της για την κατάσταση της Ενάγουσας, χαρακτηρίζοντάς την ως «μόνιμα και ολικά ανίκανη». Παραθέτω πιο κάτω τί ακριβώς πιστοποίησαν οι γιατροί.
  3. Στο Ερωτηματολόγιο που συμπληρώθηκε από τον Δρ. Μακρή στις 13.10.10 και το οποίο συνόδευε το Έντυπο Απαίτησης των Εναγόντων για το Επιπρόσθετο Ωφέλημα Σοβαρών Ασθενειών (βλ. το Τεκμήριο 10 υπό Έγγραφο Β), ο γιατρός υπογραμμίζει ως αρμόζουσα την περιγραφή ότι η Ενάγουσα 2 είναι «πρόσκαιρα ανίκανη» αντί «μόνιμα ανίκανη» και απαντώντας στην ερώτηση «Μπορεί ο ασθενής να ασκήσει σήμερα τη δική του εργασία;» απαντά υπογραμμίζοντας ως αρμόζουσα την ένδειξη «ΟΧΙ» αντί «ΝΑΙ» και το ίδιο αρνητικά απαντά στην ερώτηση «Μπορεί ο ασθενής να ασκήσει οποιασδήποτε άλλης φύσεως εργασία σήμερα;». Αιτιολογεί ο Δρ. Μακρής στο ίδιο έντυπο τις πιο πάνω απαντήσεις του, δίδοντας λεπτομέρειες για το γεγονός ότι η Ενάγουσα 2 «υπεβλήθη σε μερική μαστεκτομή και αφαίρεση αδένων μασχάλης», ότι «θα ακολουθήσει ακτινοβολία και πιθανόν χημειοθεραπεία» και καταλήγει στην εκτίμηση ότι «θα εργαστεί κανονικά μετά την αποπεράτωση της θεραπείας της».
  4. Δεν αμφισβητείται από τους Εναγόμενους το περιεχόμενο ή/και η αλήθεια του περιεχομένου του Ερωτηματολογίου όπως το συμπλήρωσε ο Δρ. Μακρής. Απεναντίας, οι Εναγόμενοι θεωρούν μέχρι σήμερα ότι η Ενάγουσα αρ. 2 ήταν μόνο «πρόσκαιρα ανίκανη για εργασία».
  5. Μετά τη συμπλήρωση του Ερωτηματολογίου από τον Δρ. Μακρή, συμπλήρωσε αντίστοιχο έντυπο Ερωτηματολογίου η Δρ. Κακουρή. Συγκεκριμένα, το έπραξε στις 03.01.
  6. Είναι επισυνημμένο στο Τεκμήριο 10 υπό Έγγραφο Β. Η γιατρός υπογραμμίζει ως αρμόζουσα την περιγραφή ότι η Ενάγουσα 2 είναι «πρόσκαιρα ανίκανη» αντί «μόνιμα ανίκανη» και απαντώντας στην ερώτηση «Μπορεί ο ασθενής να ασκήσει σήμερα τη δική του εργασία;» απαντά υπογραμμίζοντας ως αρμόζουσα την ένδειξη «ΟΧΙ» αντί «ΝΑΙ» και το ίδιο αρνητικά απαντά στην ερώτηση «Μπορεί ο ασθενής να ασκήσει οποιασδήποτε άλλης φύσεως εργασία σήμερα;». Αιτιολογεί η Δρ. Κακουρή στο ίδιο έντυπο τις πιο πάνω απαντήσεις της, λέγοντας ότι η Ενάγουσα 2 δεν μπορεί να ασκήσει σήμερα τη δική της εργασία «λόγω χημειοθεραπείας - παρενέργειες» και ότι οι συνθήκες που την εμποδίζουν να εργαστεί σήμερα σε οποιοδήποτε άλλο επάγγελμα είναι η «Χημειοθεραπεία που μπορεί να προκαλέσει συμπτώματα».
  7. Σημειωτέον ότι τόσο ο Δρ. Μακρής όσο και η Δρ. Κακουρή κατέγραψαν στο εν λόγω Ερωτηματολόγιο ότι η «Πρόγνωση» για την Ενάγουσα 2 είναι «Πολύ Καλή». Τούτο το ερμηνεύω, σύμφωνα και με όσα κατέθεσε προφορικά επί του όρκου της στο Δικαστήριο η Δρ. Κακουρή, ότι αφορούσε σε πρόγνωση για την αποθεραπεία της από τον καρκίνο του μαστού. Το ότι η πρόγνωση της Δρ. Κακουρή συνέχισε να είναι «Πολύ Καλή» παρά το γεγονός ότι κρίθηκε αναγκαίο να επεκταθεί η ορμονοθεραπεία από 5 χρόνια σε 10 χρόνια, επεξηγήθηκε από την ίδια τη Δρ. Κακουρή ενώπιον του Δικαστηρίου (βλ. σελ. 6 των στενοτυπημένων πρακτικών της δικασίμου ημερ. 11.2.2020), λέγοντας ότι τούτη η διάρκεια καθιερώθηκε κατόπιν ιατρικών μελετών ως πιο επωφελής για τις γυναίκες, ήταν δηλαδή ζήτημα εφαρμογής νέου πρωτοκόλλου θεραπείας η επιμήκυνση της ορμονοθεραπείας για πρόληψη μεταστάσεων ή/και για καλύτερη αποθεραπεία. Δεν υπήρξε, κατά τα άλλα, μαρτυρία από πλευράς της Δρ. Κακουρή ότι υπήρξε οποιαδήποτε επιδείνωση της κατάστασης της υγείας της Ενάγουσας, η οποία να κατέστησε επιβεβλημένη ειδικά για τη δική της περίπτωση την επέκταση του χρόνου ορμονοθεραπείας.
  8. Εκείνο, λοιπόν, που χρήζει προσεκτικής αξιολόγησης από το Δικαστήριο και το οποίο επιζητούν οι Εναγόμενοι να ελέγξει το Δικαστήριο ως αναξιόπιστο ή/και εσφαλμένο είναι τη διαφορετική ιατρική εκτίμηση αναφορικά με την ικανότητα της Ενάγουσας αρ. 2 να εργαστεί, την οποία κατέγραψε η Δρ. Κακουρή παρά τη μη ύπαρξη οποιασδήποτε μαρτυρίας για επιδείνωση της κατάστασής της. Η διαφοροποίηση στην εκτίμηση της Δρ. Κακουρή φαίνεται ως πιο κάτω αναλύω꞉ i. Πρώτα, στις 24.2.2011, σε Ερωτηματολόγιο για σκοπούς προώθησης της απαίτησης της Ενάγουσας 2 για το Ωφέλημα «Σοβαρές Ασθένειες» (βλ. το Έγγραφο Ζ). ii. Μετέπειτα, στις 15.9.2011, σε Ερωτηματολόγιο για σκοπούς προώθησης της απαίτησης της Ενάγουσας 2 για το Ωφέλημα Μόνιμης Ολικής Ανικανότητας (βλ. το Έγγραφο Η». iii. Τέλος, στις 24.5.2018, σε Ερωτηματολόγιο του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων, Υπηρεσίες Κοινωνικών Ασφαλίσεων σε σχέση με Αίτηση για Παροχή Σύνταξης Ανικανότητας σύμφωνα με τον περί Κοινωνικών Ασφαλίσεων Νόμο (βλ. το Τεκμήριο 20 υπό Έγγραφο Β που κατέθεσε ο ΜΕ1 και το οποίο είδε και υιοθέτησε κατά τη δική της ένορκη μαρτυρία η Δρ. Κακουρή).
  9. Στο Έγγραφο Ζ η Δρ. Κακουρή εμφανίζεται να φεύγει από το χαρακτηρισμό «Πρόσκαιρα Ανίκανη» που έγραψε στις 3.1.2011 (βλ. το Τεκμήριο 10 υπό Έγγραφο Β) και να δίδει το χαρακτηρισμό «Μόνιμα, αλλά όχι Ολικά Ανίκανη». Αιτιολογεί αυτήν της την εκτίμηση στο Ερωτηματολόγιο ημερ. 24.2.2011 απαντώτας στην ερώτηση «Μπορεί ο ασθενής να ασκήσει σήμερα τη δική του εργασία;» υπογραμμίζοντας ως αρμόζουσα την ένδειξη «ΟΧΙ» αντί «ΝΑΙ» λέγοντας ότι οι συνθήκες που την εμποδίζουν σήμερα από το να ασκήσει την εργασία της είναι ότι «Λόγω επεμβάσεως δεν πρέπει να δίνει βάρος και να κουράζει το αριστερό χέρι», αλλά στην ερώτηση «Μπορεί ο ασθενής να ασκήσει οποιασδήποτε άλλης φύσεως εργασία σήμερα;» η Δρ. Κακουρή απαντά λέγοντας «ΝΑΙ, από τον Ιούνιο» (δηλ. από τον Ιούνιο του 2011). Αιτιολογεί περαιτέρω η Δρ. Κακουρή το λόγο που δεν θεωρεί την Ενάγουσα 2 ως μόνιμα ανίκανη, λέγοντας ότι «Μπορεί να εργαστεί οπουδήποτε αλλά να μην κουράζει το αριστερό χέρι». Σημειωτέο ότι στην ερώτηση επί του ιδίου Ερωτηματολογίου ημερ. 24.2.2011 (Έγγραφο Ζ) για το αν «Έχει ο ασθενής αποθεραπευθεί από την ασθένεια αυτή;», η Δρ. Κακουρή απαντά «Μάλλον ναι», γι' αυτό και η πρόγνωσή της είναι «Καλή».
  10. Στο Έγγραφο Η η Δρ. Κακουρή εμφανίζεται να αναθεωρεί την εκτίμησή της από «Μόνιμα, αλλά όχι Ολικά Ανίκανη» σε «Μόνιμα, Πλήρως Ανίκανη» να ασχοληθεί με το επάγγελμά της, αφού στο Ερωτηματολόγιο ημερ. 15.9.2011, απαντώντας στην ερώτηση «Η ανικανότητα του ασθενή κατά την άποψή σας τον εμποδίζει πλήρως από το να ασχολείται α) με το επάγγελμά του;», λέγει «ΝΑΙ. Για να ασκήσει το επάγγελμά της πρέπει να δίνει βάρος και να κουράζει το αριστερό της χέρι. Επίσης η ορμονοθεραπεία προκαλεί κόπωση - καταβολή που δυσκολεύει την εργασία γενικά». Πιο πάνω, η γιατρός απαντώντας στην ερώτηση «Έχει ολοκληρωθεί η θεραπεία του ασθενή για την κατάσταση αυτή;» λέγει «ΌΧΙ. Λαμβάνει ορμονοθεραπεία που θα την λάβει για πολλά χρόνια (7 - 10)». Στην ερώτηση «Είναι η ανικανότητα του ασθενή κατά την άποψή σας μόνιμης φύσης;» απαντά «ΝΑΙ». Περαιτέρω, στην ερώτηση «Μπορεί ο ασθενής να ασκήσει οποιασδήποτε άλλης φύσεως εργασία σήμερα;» η Δρ. Κακουρή απαντά λέγοντας «ΟΧΙ», αλλά προσθέτει, αντιφατικά προς τη λέξη «όχι», την αίρεση «εάν δεν κουράζει ιδιαίτερα το αριστερό χέρι» που θα ανέμενε κανείς να τεθεί ως όρος εάν η προηγούμενη απάντησή της ήταν «ΝΑΙ», ήτοι μπορεί να ασκήσει «αν». Στο ίδιο Ερωτηματολόγιο, στην ερώτηση «Περιγράψετε την κατάσταση του ασθενή σήμερα. Αναφέρετε αν υπάρχουν ειδικές συνθήκες που εμποδίζουν τον ασθενή να έχει ελεύθερη κίνηση, όπως αναπηρική καρέκλα ή άλλα βοηθήματα», η απάντηση της Δρ. Κακουρή είναι «Καθόλου περιορισμένος». Συμπληρώνει ότι ο ασθενής δεν είναι κλινήρης, δεν είναι περιορισμένος στο σπίτι, δεν είναι σε νοσοκομείο ή σε κλινική και δεν είναι περιορισμένος καθόλου.
  11. Σε σχέση με την Αίτηση ημερ. 15.11.2011, για σύνταξη ανικανότητας βάσει του περί Κοινωνικών Ασφαλίσεων Νόμου, η οποία συνοδεύεται από Ιατρική Έκθεση της Δρ. Κακουρή ημερ. 16.11.2011 (Τεκμήριο 9 υπό Έγγραφο Β), η Δρ. Κακουρή αναφέρει ότι η Αιτήτρια (δηλ. η Ενάγουσα 2) είναι ανίκανη για άσκηση του επαγγέλματός της, μόνιμα ανίκανη για τούτο, αλλά μπορεί κατά τη γνώμη της ν' ασκεί οποιοδήποτε άλλο επάγγελμα, αν είναι «με μειωμένο ωράριο» και αν αφορά σε «εργασία με περιορισμένες δυνάμεις κυρίως στο αριστερό άνω άκρο».
  12. Μόνον τα πιο πάνω Ερωτηματολόγια που συμπλήρωσε η Δρ. Κακουρή είχαν υπόψη τους οι Εναγόμενοι όταν απέρριψαν, κατά ή περί τις 2.12.2011 (βλ. το Τεκμήριο 15 υπό Έγγραφο Β), το αίτημα της Ενάγουσας 2 για το Ωφέλημα της Μόνιμης Ολικής Ανικανότητας. Εκείνα τα Ερωτηματολόγια ήταν που είχαν υπόψη και όταν επανεξέτασαν το αίτημά της κατά ή περί τις 9.5.2012 (βλ. το Τεκμήριο 17 υπό Έγγραφο Β). Επομένως, είναι κατά την κρίση μου άδικο να κρίνεται η επίδικη απόφαση των Εναγομένων και ειδικότερα το κατά πόσον ήταν κατά τον εν λόγω ουσιώδη όρο συμβατή με τους όρους του Ασφαλιστήριο Συμβολαίου, υπό το φακό οποιασδήποτε νεώτερης και/ή μεταγενέστερης ιατρικής έκθεσης της Δρ. Κακουρή που δεν τέθηκε σε αυτούς από τους Ενάγοντες πριν την καταχώρηση της αγωγής.
  13. Εν προκειμένω, εδώ ο συνήγορος των Εναγόντων εστίασε πολύ την προσοχή του κατά την κυρίως εξέταση και αντεξέταση των διαφόρων μαρτύρων στην πιο πρόσφατη Ιατρική Έκθεση ημερ. 24.05.2018 (Τεκμήριο 20 υπό Έγγραφο Β) που συμπλήρωσε η Δρ. Κακουρή αναφορικά με την αίτηση της Ενάγουσας 2 για σύνταξη ανικανότητας βάσει του περί Κοινωνικών Ασφαλίσεων Νόμου. Αυτή όμως δεν επέδρασε στη λήψη της απόφασης των Εναγομένων, επειδή ακριβώς δεν ήταν ενώπιόν τους μέχρι την ημερομηνία καταχώρησης της αγωγής.
  14. Εν πάση περιπτώσει, στο Τεκμήριο 20 υπό Έγγραφο Β, η γιατρός αναφέρει ότι η πορεία της υγείας της Ενάγουσας 2 είναι «καλή», αλλά «Παρουσιάζει συνεχώς συμπτωματολογία». Οι κύριες ενοχλήσεις για τις οποίες η Ενάγουσα παραπονείται είναι «καταβολή, ζάλη, αυπνία, κεφαλαλγίες, κνησμός, μερικά από τα οποία μπορούν να αποδοθούν στο Tamoxifen που λαμβάνει». Προχωρεί η Δρ. Κακουρή και απαντά στις ερωτήσεις λέγοντας։ a. Ότι η Αιτήτρια είναι ανίκανη για εξάσκηση του επαγγέλματός της, b. ότι θα παραμείνει μόνιμα ανίκανη για την άσκησή του, c. ότι δεν μπορεί να ασκήσει το εν λόγω επάγγελμα με μερική απασχόληση, d. ότι δεν μπορεί να ασκήσει προσαρμοσμένη εργασία στο πιο πάνω επάγγελμα με πλήρες ωράριο, και e. ότι δεν μπορεί να ασκεί ούτε άλλο επάγγελμα με πλήρες ωράριο.
  15. Ως «βασικοί λόγοι» για τις απαντήσεις αυτές καταγράφονται από τη γιατρό τα εξής։ «Παρουσιάζει συνεχώς συμπτωματολογία. Η ίδια λέει ότι η τοποθέτηση πολύτιμων λίθων χρειάζεται πολύ δύναμη και κόπωση στο (ΑΡ) άνω άκρο».
  16. Πώς συσχέτισε η Δρ. Κακουρή ιατρικά και δη επιστημονικά τη γνώμη της ότι τα συμπτώματα που παρουσίαζε η Ενάγουσα 2 την καθιστούσαν Μόνιμα και Ολικά Ανίκανη; Η επεξήγηση που έδωσε ενόρκως ενώπιον του Δικαστηρίου περιστρεφόταν γύρω από τα εξής։ «Οι λεμφαδένες αποτελούν ένα κομάτι αυτού που λέμε λεμφαγγειακό σύστημα του σώματος. Όταν διακοπεί αυτό το σύστημα, είτε με αφαίρεση λεμφαδένων είτε με βλάβη των λεμφαγγείων, τότε δημιουργείται αυτό το οποίο λέμε λεμφοίδημα. Λεμφοίδημα είναι ουσιαστικά πρήξιμο και κυρίως συμβαίνει σε άκρα. Είτε στα πόδια είτε στα χέρια. Οπότε, όταν αφαιρεθούν οι λεμφαδένες, διακόπτεται αυτό το σύστημα, άρα όταν κουράζεται το χέρι μπορεί να πρηστεί. Είναι σαν να έχουμε, επειδή διακόπτεται το σύστημα, μπορεί κάποιος να σκεφτεί σαν έναν ποταμό που όταν διακοπεί ο ποταμός ξεχειλίζει και πρήζεται, ότι είναι από την άκρη του στο απώτερο άκρο.»
  17. Περαιτέρω, η Δρ. Κακουρή ανέφερε στο Δικαστήριο ότι είναι σύσταση από τους ιατρούς προς τους ασθενείς τους που αφαιρούν λεμφαδένες, να αποφεύγουν την κόπωση και τους τραυματισμούς. Σχολίασε ότι, όταν λέμε «κούραση» εννοούμε ότι μέχρι ενάμιση κιλό μπορούν να σηκώνουν βάρος. Το χέρι γίνεται πολύ ευάλωτο στις μολύνσεις και ακόμη το τσίμπημα ενός κουνουπιού ή με το τρύπημα ενός αγκαθιού ο ασθενής να παρουσιάζει πυρετό.
  18. Κατά την αντεξέταση της, η Δρ. Κακουρή διατύπωσε τη γνώμη ότι։ a. Ο μαστός, αυτός καθ' εαυτός ο μαστός, δεν ελέγχει τη μυϊκή δύναμη. b. Ωστόσο, η αφαίρεση λεμφαδένων από τη μασχάλη μπορεί να προκαλέσει μυική αδυναμία στο άκρο που ανήκουν οι λεμφαδένες. Τούτο, διότι λόγω της αφαίρεσης λεμφαδένων μπορεί η κινητικότητα του ώμου να μειωθεί. Αν ο ώμος είναι ακίνητος, το χέρι δεν έχει την ίδια δύναμη που θα είχε αν ο ώμος μπορούσε να κινηθεί. c. Ο επηρεασμός αυτός μπορεί να προκύψει είτε διότι ο καθαρισμός των λεμφαδένων στη μασχάλη ήταν πολύ βαθύς, είτε γιατί η φυσιοθεραπεία που έκανε η ασθενής έχει μειώσει την κινητικότητα του ώμου της. Αυτό το φαινόμενο η Δρ. Κακουρή το βλέπει συχνά. d. Εάν η επέμβαση γινόταν μόνο στο μαστό, όχι και στη μασχάλη, τότε δεν θα υπήρχε αυτή η μείωση κινητικότητας του ώμου. Όμως, μια γυναίκα που πάσχει από καρκίνο του μαστού, δεν θεωρείται ότι έχει καθαρίσει σωστά, αν δεν χειρουργηθεί και στη μασχάλη. e. Η Ενάγουσα ανάφερε στη Δρ. Κακούρη διάφορους πόνους σε διάφορα σημεία, όπως αρθραλγίες στους ώμους και στα γόνατα, τα οποία είναι λόγω της ορμονοθεραπείας, αλλά ο πόνος στο χέρι το αριστερό είναι συνέπεια της αφαίρεσης των λεμφαδένων από την αριστερή μασχάλη. f. Το αν ο ασθενής έχει συγκεκριμένα συμπτώματα πόνου, είναι ζήτημα που καταγράφεται στην ιατρική έκθεση όπως το περιγράφει ο ασθενής. Ο γιατρός ελέγχει με κλινική εξέταση τα σημεία του πόνου. Συγκεκριμένα, όπως το έθεσε η Δρ. Κακουρή, «Τα συμπτώματα είναι του αρρώστου. Δεν μπορούμε, αν ο άρρωστος λέει ότι έχει πόνο στον ώμο, αρθραλγία, πόνο στο γόνατο, δεν μπορούμε εμείς να εξετάσουμε και να πούμε ναι, οπωσδήποτε έχει πόνο. Είναι σύμπτωμα. Βεβαίως εξετάζονται τα συμτπωματα. Αυτά που βρίσκουμε εμείς είναι τα σημεία, είναι η αντικειμενική εξέταση. Πώς θα επιβεβαιώσω όταν έχει αδυναμία η άρρωστη, όταν λέει ότι κουράζεται. Ούτε του πόνου υπάρχει μέτρημα, ούτε της αδυναμίας, ούτε της αρθραλγίας. Αυτά δεν μετριούνται.» (Βλ. σελ. 15 των στενοτυπημένων πρακτικών της δικασίμου ημερ. 11.2.20). g. Παραταύτα, η Δρ. Κακουρή διατύπωσε την άποψη ότι τα σημεία στα οποία η Ενάγουσα 2 παραπονιόταν για πόνο ή μυική αδυναμία, τα συμπτώματα αυτά δικαιολογούνταν από ογκολογικής άποψης και της αναφέρουν πολλές ασθενείς αντίστοιχα. h. Επέμεινε η Δρ. Κακουρή στην ορθότητα της σύστασής της όπως η ασθενής αποφεύγει να κουράζει το αριστερό χέρι για να μην υποστεί λεμφοίδημα και τόνισε ότι η ίδια ως γιατρός δεν μπορεί να απαντήσει με πόση δύναμη πρέπει να καρφώνει κάποιος και κυρίως πόση κούραση θα προκληθεί στο χέρι αν καρφώνει επί 8 ώρες συνεχώς. i. Παραδέχθηκε η Δρ. Κακουρή ότι υπήρξε αλλαγή της εκτίμησής της από «πρόσκαιρα ανίκανη» σε «μόνιμα ανίκανη», αλλά θεωρεί ότι η διόρθωση αφορούσε στο «ολικά ανίκανη», δηλαδή αρχικά τη θεωρούσε πρόσκαιρα ανίκανη να εξασκήσει το επάγγελμα του καρφωτή, αλλά όχι ολικά ανίκανη αφού θα μπορούσε να εργαστεί με μειωμένο ωράριο, αλλά αναθεώρησε την εκτίμησή της σε μόνιμα ανίκανη ολικά, γιατί η άρρωστη συνέχισε να της λέει ότι δεν μπορεί να εργαστεί. j. Η Δρ. Κακούρη παραδέχθηκε επίσης ότι η ίδια δεν εντόπισε ποτέ μυική αδυναμία στο χέρι της Ενάγουσας 2, μέχρι και την τελευταία φορά που την εξέτασε, ήτοι κατά ή περί τους 6 μήνες πριν δώσει μαρτυρία στο Δικαστήριο. Δεν εντοπίστηκε βλάβη στο νεύρο που να μην της επιτρέπει να χρησιμοποιεί γενικά το χέρι της. Απλώς η Ενάγουσα νιώθει το χέρι της πιο αδύναμο από το φυσιολογικό. Σχετικά τα όσα καταγράφονται στη σελ. 17 των στενοτυπημένων πρακτικών της δικασίμου ημερ. 11.2.
  20. Καταληκτικά, επισημαίνω ότι η Δρ. Κακουρή δεν εντόπισε ποτέ οποιοδήποτε λεμφοίδημα στο αριστερό χέρι της Ενάγουσας 2, παρά μόνο υποστήριξε ότι η θέση της Ενάγουσας 2 ότι έπαυσε να είναι ικανή να συνεχίσει να ασκεί το επάγγελμα του καρφωτή μετάλλων συνάδει με τη σύσταση της όπως αποφεύγει την κούραση του εν λόγω χεριού για ν'αποφευχθεί ο κίνδυνος να προκληθεί το λεμφοίδημα. Η ανικανότητα αυτή ήταν μόνιμη και ολική γιατί δεν μπορούσε να ασκήσει το εν λόγω επάγγελμα ούτε με μειωμένο ωράριο ούτε με άλλες προσαρμογές του επαγγέλματος. Η γνώμη του Δρ. Άστρα.
  21. Ο Δρ. Άστρας κατέθεσε ενώπιον του Δικαστηρίου για το κατά πόσον η αφαίρεση λεμφαδένων δημιουργεί ή/ και θα μπορούσε σήμερα να δημιουργήσει μόνιμη και ολική ανικανότητα στην περίπτωση της Ενάγουσας
  22. Η γνώμη του Δρ. Άστρα είναι ότι η αφαίρεση λεμφαδένων, στην οποία υποβλήθηκε η Ενάγουσα 2, αποκλείεται να δημιούργησε τέτοια μυϊκή αδυναμία στην ίδια την Ενάγουσα 2 που να της προκάλεσε Μόνιμη Ολική Ανικανότητα. Διαφέρει η γνώμη του από τη γνώμη της Δρ. Κακουρή επειδή αυτός δεν αποδέχεται ότι τα συμπτώματα της κόπωσης και του πόνου στο αριστερό χέρι, καθώς και του πόνου στη σπονδυλική στήλη, που η ίδια η Ενάγουσα 2 του ανάφερε κατά την επίσκεψή της, είναι ογκολογικής φύσεως ή προέλευσης. Επομένως, λένε οι Εναγόμενοι ότι και αν ακόμη το επάγγελμα της Ενάγουσας ήταν κατά το χρόνο που την ασφάλισαν ή/και κατά τον ουσιώδη χρόνο που αξίωσε το Ωφέλημα Μόνιμης Ολικής Ανικανότητας, εκείνο του «καρφωτή πολύτιμων λίθων», κάτι που οι ίδιοι αμφισβητούν, εντούτοις θα πρέπει να απορριφθεί ως αναληθής η θέση της ότι συνεπεία της ασθένειας του καρκίνου του μαστού ή/και της μαστεκτομής και της αφαίρεσης λεμφαδένων κατάταξη της κατάστασής της υπέστη Μόνιμη Ολική Ανικανότητα.
  23. Ειδικότερα, ο Δρ. Άστρας δήλωσε ότι στην ιατρική υπάρχουν διάφοροι λόγοι που κάποιος μπορεί να έχει μυϊκή αδυναμία στο αριστερό χέρι. Ορισμένοι από τους λόγους αυτούς έχουν σχέση με νευρολογικές παθήσεις, αυχενικές ή όγκο εγκεφαλής ή λόγω εγκεφαλικού. Για παράδειγμα, όταν κάποιος παθαίνει εγκεφαλικό, έχει αδυναμία στην πλευρά που το παθαίνει. Ο ίδιος συνέστησε στην Ενάγουσα να διερευνηθεί με μαγνητικό τομογράφο αν ο ισχυρισμός της για μυική αδυναμία στο αριστερό χέρι συσχετιζόταν με μεταστάσεις στον σπόνδυλο του αυχένα, αν ήταν δηλαδή αυχενικό σύνδρομο, αν ήταν νευρολογική πάθηση ή αν υπήρχε κάποιος όγκος στον εγκέφαλο. Τούτο διότι, από την εμπειρία του ως ογκολόγος, μπορούσε με βεβαιότητα να αναφέρει ότι ο μαστός δεν ελέγχει την μυϊκή δύναμη, θέση με την οποία άλλωστε συμφώνησε και η Δρ. Κακουρή κατά την ένορκη μαρτυρία που έδωσε στο Δικαστήριο.
  24. Κατά τα άλλα, από την απλή οπτική εξέταση της Ενάγουσας στο γραφείο του, η οποία διήρκησε πάνω από μισή ώρα, ο Δρ. Άστρας δεν πρόσεξε να εμφνίζει η Ενάγουσα οποιαδήποτε κινητική δυσκολία του χεριού της, ούτε οποιοδήποτε φούσκωμα που να προσομοιάζει με λεμφοίδημα.
  25. Για να βοηθήσει το Δικαστήριο να αντιληφθεί τί σημαίνει «λεμφοίδημα», ο Δρ. Άστρας εκτύπωσε κάποιες εικόνες από την ιστοσελίδα «www.cancerworld.net», η οποία είναι ευρέως γνωστή πηγή που χρησιμοποιείται από τους ογκολόγους. Έδειξε στο Δικαστήριο τις φωτογραφίες που υπήρχαν κάτω από το άρθρο με τίτλο «Lymphoedema following treatment for breast cancer: a new approach to an old problem», ημερ. 01.01.2015, τις οποίες κατάθεσε ως Τεκμήριο 2 υπό Έγγραφο Θ, για να δείξει στο Δικαστήριο πώς είναι οπτικά τα λεμφοιδήματα διαφορετικών βαθμών.
  26. Οφείλω να πω ότι οι φωτογραφίες μιλούν από μόνες τους. Επισημαίνω στο σημείο αυτό ότι η πλευρά των μαρτύρων που προσήλθαν προς υποστήριξη της υπόθεσης της Ενάγουσας δεν παρουσίασε καμία αντίστοιχη φωτογραφία του αριστερού χεριού της Ενάγουσας 2, αφού παρά τις αναφορές για τα παράπονά της για πόνο στο χέρι, δεν υπήρχε ισχυρισμός ότι υπέστη λεμφοίδημα. Επομένως, καταλήγω σε εύρημα ότι το υποκειμενικό σύμπτωμα πόνου στο αριστερό χέρι για το οποίο παραπονείτο η Ενάγουσα 2, δεν μετεξελίχθηκε οποτεδήποτε μέχρι και τέλους της δίκης σε αντικειμενικό ιατρικό εύρημα λεμφοιδήματος.
  27. Η άποψη του Δρ. Άστρα ήταν ότι ο κίνδυνος παρουσίασης λεμφοιδήματος ήταν εξ αρχής πολύ μικρός έως πάρα πολύ μικρός, εφόσον υπάρχουν συνήθως 20 - 30 λεμφαδένες σε μια μασχάλη, άρα το να αφαιρεθούν μόνο 3 από αυτούς (ο φρουρός λεμφαδένας και ακόμη δύο) δεν αναμένεται να επηρεάσει την κίνηση ή λειτουργία της ή να προκαλέσει αδυναμία στο χέρι. Εξήγησε ότι το λεμφοίδημα είναι κατακράτηση υγρών που δεν μπορούν να απορροφήσουν οι αδένες. Αν αφαιρέσεις ένα λεμφαδένα θα καλύψουν την λειτουργία οι υπόλοιποι αδένες, αν αφαιρέσεις 20 λεμφαδένες, υπάρχει μεγαλύτερη πιθανότητα να δημιουργηθεί λεμφοίδημα και λιγότερη απορρόφηση του οιδήματος από τους παραμείναντες λεμφαδένες. Σχετικά τα όσα καταγράφονται στις σελ. 10 και 19 των στενοτυπημένων πρακτικών της δικασίμου ημερ.9.3.
  29. Κατά την άποψη του Δρ. Άστρα, οι εξετάσεις στις οποίες προέβηκε η Ενάγουσα 2, μέχρι την στιγμή της επίσκεψης της στο ιατρείο του ήταν ελλιπείς, επειδή η ίδια η Ενάγουσα 2 του ανάφερε ότι αισθάνεται κόπωση, πόνο στο αριστερό χέρι, καθώς και πόνο στον αυχένα. Σε προσπάθεια του να βοηθήσει τους Ενάγοντες, τους εισηγήθηκε όπως η Ενάγουσα 2 προβεί σε περαιτέρω εξετάσεις, όπως την διενέργεια μαγνητικής τομογραφίας (MRI) αυχένα, και όπως επανέλθουν στο γραφείο του με τα αποτελέσματα των ζητούμενων εξετάσεων, όμως δεν επέστρεψαν ποτέ. Τούτο, παρά το ότι, όπως διαφάνηκε από τη μαρτυρία που έδωσε ο Δρ. Τσουλούπας (ΜΕ2) στο Δικαστήριο, η Ενάγουσα υποβλήθηκε ως η συμβουλή του Δρ. Άστρα σε μαγνητική τομογραφία (MRI) της αυχενικής σπονδυλικής μοίρας της στον Άγιο Θέρισσο στις 23/12/
  31. Πάντως, το MRI κατατέθηκε στο Δικαστήριο από τον ΜΕ2 ως Έγγραφο Ε και, σύμφωνα με την μαρτυρία του Δρ. Τσουλούπα (ΜΕ2), δεν εντοπίστηκε στένωση του σπονδυλικού σωλήνα, ενώ ό,τι εντοπίστηκε ήταν ήπιες προεξοχές των δίσκων και ήπια στένωση των μεσοσπονδυλικών τρημάτων αμφίπλευρα στα επίπεδα Α4/5 και Α5/
  32. Δεν υπήρχε μυελοπάθεια. Ήταν η θέση του ΜΕ2 ότι όσο μεγαλώνει κάποιος σε ηλικία, γίνονται αλλοιώσεις στους μεσοσπονδύλιους δίσκους των τρημάτων, που είναι εκεί που περνούν τα νεύρα. Τα πιο πάνω είναι κατά τον ΜΕ2 αναμενόμενο στην ηλικία της Ενάγουσας 2, ο οποίος κατέληξε ότι δεν βλέπει να επηρεάζεται ο αυχένας της Ενάγουσας 2 ούτε πιέζονται τα νεύρα στην αυχενική σωλήνα της και γι'αυτό δεν την παρέπεμψε σε άλλο ιατρό.
  33. Δεδομένης της μη αμφισβήτησης από τον Δρ. Άστρα ενώπιον του Δικαστηρίου της γνωμάτευσης του ΜΕ2, πιο πάνω, έπεται ότι δεν υπάρχει ενώπιον του Δικαστηρίου οποιαδήποτε άλλη αποδεδειγμένη αιτιολογία για τον πόνο στο χέρι που αισθανόταν η Ενάγουσα διαρκούσης της θεραπείας της για τον καρκίνο. Δεν ήταν αυχενικής ή νευρολογικής φύσεως.
  34. Πάντως, ο Δρ. Άστρας παρέμεινε σταθερός στην ιατρική άποψη ότι η αφαίρεση του όγκου από το μαστό και τριών λεμφαδένων αποκλείεται να έχει προκαλέσει στην Ενάγουσα 2 ανικανότητα η οποία την εμποδίζει από να ασχολείται με το επάγγελμα της ή οποιοδήποτε άλλο επάγγελμα που να είναι ανάλογο προς τη μόρφωση, την εκπαίδευση ή την εμπειρία της, καθώς η αφαίρεση λεμφαδένων δεν δημιουργεί μυϊκή αδυναμία. Επεσήμανε ότι υπάρχουν γύρω στους 100.000 καρκινοπαθείς στην Κύπρο, 30.000 πάσχουν από καρκίνο του μαστού, αλλά οι πλείστοι εργάζονται κανονικότητα στην δουλειά που έκαναν προηγουμένως. Με την κατάσταση του χεριού της Ενάγουσας 2, ήταν και είναι μικρό το ρίσκο λεφμοιδήματος, γι'αυτό και δεν θα έπρεπε να σταματήσει να εργάζεται. Αν αποδεικνυόταν ότι υπέστη λεμφοίδημα, τότε και μόνο θα τη θεωρούσε ο ίδιος ανίκανη να εργαστεί.
  35. Δεν ήταν διατεθειμένος ο Δρ. Άστρας να πεισθεί ότι επειδή το Ιατροσυμβούλιο εξέτασε την αίτηση της Ενάγουσας 2 κατά ή περί τις 22.10.2019 και εγκρίθηκε για να λαμβάνει σύνταξη ανικανότητας, ότι τούτο αποδεικνύει ότι ήταν κατά τον ουσιώδη χρόνο ανίκανη για εργασία. Κάκισε ο Δρ. Άστρας τον «αυτομαστιμό» που υπάρχει στην Κυβέρνηση, λέγοντας χαρακτηριστικά ότι «είναι κάτι που οι ογκολόγοι θέλουμε να αλλάξουμε, υπάρχει ένας αυτοματισμός στην κυβέρνηση, όταν τους στείλει οποιοσδήποτε ιατρός, που έχει διαγνώσει ασθενή με καρκίνο, δεν εξετάζουν τα χαρτιά και του βγάζουν όλους με σύνταξη ανικανότητας». Το περιέγραψε ως ένα «σύστημα» που είναι γνωστό μέσα στους κύκλους των γιατρών το ότι, «βάσει του εγγράφου που έστειλε ο/η ιατρός, ένας γραφέας στο Υπουργείο βάζει αμέσως ανικανότητα, είναι 1000 αιτήσεις την ημέρα». Εκτίμηση Δικαστηρίου.
  36. Κρίνω ότι, από την αντιπαραβολή της μαρτυρίας του Δρ. Άστρα με εκείνην της Δρ. Κακουρή, και την αξιολόγησή της υπό το πρίσμα του συνόλου της λοιπής μαρτυρίας, διαφαίνονται διάφορες χαραμάδες στην υπόθεση της Ενάγουσας, οι οποίες δεν μου επιτρέπουν να πιθανολογήσω ως πιο πιθανή την εκδοχή να κατέστη η Ενάγουσα 2 μόνιμα και ολικά ανίκανη παρά να μην κατέστη έτσι ανίκανη κατά ή περί τις 15.9.2011 που αξίωσε το Ωφέλημα Μόνιμης Ολικής Ανικανότητας ή/και καθ'ον χρόνο καταχώρησε την παρούσα αγωγή (27.9.2012). Συνοψίζω τα σημεία της ιατρικής και άλλης μαρτυρίας που αφαιρούν κατά την κρίση μου από την υπόθεση της Ενάγουσας 2, ακόμα και αν την έβλεπα στο απώγειό της։ i. Ότι σύμφωνα με τη μαρτυρία του ΜΕ1 η Ενάγουσα ήταν δεξιόχειρας και χρησιμοποιούσε το δεξί χέρι για να βάζει όση δύναμη χρειαζόταν το κάρφωμα, ενώ το αριστερό χέρι ήταν απλώς υποστηρικτικό. Δεν θα δεχόταν το αριστερό χέρι την μεγαλύτερη πίεση. ii. Ότι η θεράπων ιατρός (Δρ. Κακουρή) δεν εντόπισε ποτέ (μέχρι τότε που συμπλήρωσε το επίδικο Ερωτηματολόγιο για την αξίωση του Ωφελήματος Μόνιμης Ολικής Ανικανότητας ή και μέχρι σήμερα) μυική αδυναμία ή κινητική δυσλειτουργία στο αριστερό χέρι της Ενάγουσας αντικειμενικά από κλινική εξέταση. Μέχρι σήμερα δεν υπάρχει αντικειμενικό εύρημα για δυσλειτουργία του αριστερού χεριού είχε αυχενικής είχε νευρολογικής φύσεως όπως διαπίστωσε και τελευταίος ο ακτινολόγος Δρ. Τσουλούπας. Τούτο συνάδει και με την οπτική εικόνα που αποκόμισε ο Δρ. Άστρας κατά την επίσκεψη της Ενάγουσας 2 στο γραφείο του. iii. Ότι η θεράπων ιατρός (Δρ. Κακουρή) δεν εντόπισε ποτέ (μέχρι τότε που συμπλήρωσε το επίδικο Ερωτηματολόγιο για την αξίωση του Ωφελήματος Μόνιμης Ολικής Ανικανότητας ή και μέχρι σήμερα) λεμφοίδημα στο αριστερό χέρι της Ενάγουσας. iv. Ότι, ως η μαρτυρία του Δρ. Άστρα, ο κίνδυνος να προκληθεί λεμφοίδημα ήταν αντικειμενικά πολύ μικρός στην περίπτωση της Ενάγουσας εφόσον μόνο 3 από τους 20 - 30 λεμφαδένες που έχουμε στη μασχάλη αφαιρέθηκαν κατά το χειρουργείο. v. Ότι η σύστσση της Δρ. Κακούρη στο να μην κουράζει το αριστερό της χέρι αφορούσε στο να μην παίρνει βάρος πέραν του ενάμιση κιλού, ενώ εδώ δεν υπάρχει μαρτυρία είτε από τον εργοδότη της Ενάγουσας είτε από την ίδια ως υπάλληλο ότι η αδαμαντοδετία και το κάρφωμα πολύτιμων λίθων συνεπαγόταν το να παίρνει τόσο βάρος στο αριστερό της χέρι. vi. Ότι ο μόνος λόγος που η Δρ. Κακούρη έγραψε ότι η Ενάγουσα είναι και μόνιμα και ολικά ανίκανη να ασκήσει το επάγγελμα του καρφωτή μετάλλων ήταν ότι η ίδια η Ενάγουσα έλεγε στη γιατρό ότι αδυνατούσε λόγω πόνου και ζαλάδων να εργαστεί, συμπτώματα που όπως η ίδια η γιατρός δήλωσε προς το Δικαστήριο δεν μπορούσαν ιατρικά να μετρηθούν αντικειμενικά, ήταν υποκειμενικά και τα κατέγραφε στο ερωτηματολόγιο όπως της δηλώνονταν από την ασθενή. Η οποία ασθενής εν προκειμένω δεν θέλησε να προσέλθει ως μάρτυρας στο Δικαστήριο για να εξεταστεί και να αντεξετασθεί, για να διαφανεί η αξιοπιστία των δηλώσεών της. vii. Δεν προσήλθε ο εργοδότης της Ενάγουσας 2 για να εξηγήσει στο Δικαστήριο αν θα ήταν αδύνατο να εργαζόταν η Ενάγουσα με μειωμένο ωράριο ή με προσαρμογές των καθηκόντων της, κάτι που η θεράπων ιατρός Δρ. Κακουρή κατέγραψε σαφώς ότι θα επιτρεπόταν από την ίδια (βλ. το ερωτηματολόγιο ημερ. 15.9.2011 ως το Έγγραφο Η και το ερωτηματολόγιο ημερ. 16.11.2011 ως το Τεκμήριο 9 υπό Έγγραφο Β. Μόνο μέχρι τον «Ιούνιο του 2011» η Δρ. Κακουρή είχε βρει πως η Ενάγουσα ήταν πρόσκαιρα ανίκανη να ασκήσει το οποιοδήποτε επάγγελμα, ακόμη και με μειωμένο ωράριο ή με προσαρμοσμένα καθήκοντα (βλ. το ερωτηματολόγιο ημερ. 24.2.2011 ως το Έγγραφο Ζ). Ποιο ήταν το επάγγελμα της Ενάγουσας 2 αμέσως πριν την υποβολή της απαίτησής της για το επίδικο Ωφέλημα για Μόνιμη Ολική Ανικανότητα.
  37. Παρά το γεγονός ότι με βάση τις πιο πάνω παρατηρήσεις και διαπιστώσεις μου, θα απέρριπτα την εκδοχή των Εναγόντων περί του ότι η Ενάγουσα 2 κατέστη Μόνιμα και Ολικά Ανίκανη κατά τον ουσιώδη χρόνο για να ασκεί το επάγγελμα του καρφωτή πολύτιμων λίθων σε κοσμήματα, προχωρώ για χάριν πληρότητας να αξιολογήσω και τη μαρτυρία που δόθηκε για το αν αυτό ήταν πράγματι το επάγγελμά της κατά τον ουσιώδη χρόνο υποβολής της απαίτησης των Εναγόντων, ημερ. 15.06.2011, για το Επιπρόσθετο Ωφέλημα Μόνιμης Ολικής Ανικανότητας και Απαλλαγής Ασφαλίστρου.
  38. Τούτο ήταν το επάγγελμα που δήλωσε η ίδια στο Ερωτηματολόγιο για Εκπαίδευση, Μόρφωση και Εμπειρία, προς σκοπό αξιολόγησης της απαίτησης των Εναγόντων (Τεκμήριο 14 υπό Έγγραφο Β). Όμως το έθεσε ως επάγγελμα αρ. 2, το οποίο ασκούσε από το 2006 μέχρι το
  39. Ενώ ως επάγγελμα αρ. 1, το οποίο ασκούσε από 1971 έως 2006, σημείωσε την ένδειξη «χρυσοχός». Τα χρόνια που εργάστηκε στην εταιρεία ΑΝΤΩΝΗΣ ΣΚΑΡΗΣ ΛΙΜΙΤΕΔ είτε ως χρυσοχός είτε ως καρφωτής αποδεικνύονται από την Αναλυτική Κατάσταση Αποδοχών από το Τμήμα Κοινωνικών Ασφαλίσεων που προσκόμισε ο ΜΕ1 ως το Τεκμήριο 5 υπό Έγγραφο Β.
  40. Το επάγγελμα του χρυσοχού ή/και του καρφωτή πολύτιμων λίθων δεν φαίνεται να ήταν το επάγγελμα που δήλωσε η Ενάγουσα ή/και ο ΜΕ1 κατά την έκδοση του αρχικού Ασφαλιστήριου συμβόλαιο ως το Τεκμήριο 3 υπό Έγγραφο Β. Εκεί είναι καταγεγραμμένη η ένδειξη «γραφέας». Το αν υπήρξε επέμβαση ή αλλοίωση της γραφής εκεί ή αν ήταν αυθεντική γραφή είναι ζητήματα που δεν χωρούν διακρίβωσης στην παρούσα υπόθεση, εφόσον εκφεύγουν της δικογραφίας θέματα πλαστογραφίας, ούτε προωθήθηκαν με μαρτυρία. Εκ των πραγμάτων, δεν χρειάζεται να με απασχολήσει το αρχικό κείμενο του Ασφαλιστήριου ως προς την περιγραφή του επαγγέλματός της, εφόσον είναι παραδεκτό από τους Εναγόμενους ότι κατά ή περί την τροποποίηση του εν λόγω Συμβολαίου που αιτήθηκαν οι Ενάγοντες κατά ή περί τις 27.2.2008 (βλ. το Τεκμήριο 6 υπό Έγγραφο Β) δήλωσαν την τροποποίηση του επαγγέλματος και προσδιόρισαν τα καθήκοντα ως επίσης το αν ήταν δεξιόχειρας ή αριστερόχειρας, προκειμένου να λάβουν το επιπρόσθετο ωφέλημα της Ασφάλειας Εισοδήματος.
  41. Ερωτηματικά θα μπορούσαν να προκληθούν από το γεγονός ότι στην επόμενη τροποποίηση του Ασφαλιστήριου Συμβολαίου που αιτήθηκαν οι Ενάγοντες κατά ή περί τις 3.3.2010 (βλ. το Τεκμήριο 7 υπό Έγγραφο Β) αναγράφεται η ένδειξη «υπάλληλος τουριστικού γραφείου» και όχι καρφώτρια σε χρυσοχοείο. Είναι σημαντικό το γεγονός ότι η εν λόγω τροποποίηση του Συμβολαίου ήταν εκείνη με την οποία οι Ενάγοντες αιτήθηκαν την αύξηση του Ωφελήματος της Μόνιμης Ολικής Ανικανότητας από €50.000 σε €100.
  43. Ωστόσο, το γεγονός οι ίδιοι οι Εναγόμενοι αποδέχθηκαν στη συνέχεια την Απαίτηση της Ενάγουσας για Σοβαρές Ασθένειες (Τεκμήριο 10 υπό Έγγραφο Β) δυνάμει του ιδίου Ασφαλιστήριου Συμβολαίου, όπου στην Απαίτησή της η Ενάγουσα συνέχισε να περιγράφει το επάγγελμά της ως καρφωτή πολύτιμων λίθων σε κοσμήματα και της πλήρωσαν το ωφέλημα βάσει αυτής της περιγραφής επαγγέλματος κατά ή περί τις 18.3.2011, και πολύ περισσότερο όταν οι Εναγόμενοι αποδέχθηκαν να της πληρώσουν το ωφέλημα της Ασφάλειας Εισοδήματος από 4.11.2010 μέχρι και 29.6.2012 πάλιν βάσει απαίτησής της ως καρφώτριας πολύτιμων λίθων (βλ. το Τεκμήριο 12 υπό Έγγραφο Β) και τέλος εφόσον της ενέκριναν την Απαίτηση για Απαλλαγή Ασφαλίστρου όπου περιέγραφε το επάγγελμά της ως «jeweller» (βλ. το Τεκμήριο 13 υπό Έγγραφο Β), όλες αυτές οι ενέργειες δεν αφήνουν κατά την κρίση μου περιθώριο για να αμφισβητούν οι Εναγόμενοι στο πλαίσιο της παρούσας αγωγής ότι αυτό ήταν το επάγγελμα για το οποίο ήταν ασφαλισμένη η Ενάγουσα.
  44. Επομένως, δεν θα απέρριπτα την αγωγή στη βάση του ισχυρισμού ότι η Ενάγουσα δεν ήταν ασφαλισμένη για το Ωφέλημα της Μόνιμης Ολικής Ανικανότητας ως ανίκανης να ασκεί το επάγγελμα χρυσοχού ή/και καρφωτή πολύτιμων λίθων σε κοσμήματα, αφού δέχομαι ότι αυτό ήταν το επάγγελμα για το οποίο ήταν ασφαλισμένη και το οποίο ασκούσε αμέσως πριν ασθενήσει και υποβληθεί σε εγχείρηση. Ποια σημασία έχει η μαρτυρία για το ότι η Ενάγουσα 2 εγκρίθηκε από το Κράτος για σύνταξη ανικανότητας.
  45. Κρίνω σκόπιμο, για να κλείσω την όλη συζήτηση της παρούσας υπόθεσης, να σημειώσω ότι το γεγονός ότι η Ενάγουσα 2 εγκρίθηκε από το Κράτος ως δικαιούχος σύνταξης ανικανότητας δυνάμει του άρθρου 38 του περί Κοινωνικών Ασφαλίσεων Νόμου του 1980 (αρ. 41/80), όπως έκτοτε τροποποιήθηκε, δεν μπορεί να επηρεάσει τη δικαστική μου κρίση στην παρούσα υπόθεση, εφόσον όπως σαφώς προκύπτει από την απόφαση Γεώργιος Χ''Αράπης v. Kυπριακής Δημοκρατίας, μέσω Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων κ.α.
(1993)4 ΑΑΔ 1724, το συγκεκριμένο άρθρο έχει συγκεκριμένη ερμηνεία του όρου «ανικανότητα» ή/και «μόνιμη ανικανότητα» και δεν θα πρέπει να συγχέεται με οποιαδήποτε άλλη ερμηνεία δίδεται στους όρους αυτούς στο πλαίσιο ιδιωτικής σύμβασης ως είναι το επίδικο Ασφαλιστήριο. ΚΑΤΑΛΗΞΗ. 85. Για όλους τους πιο πάνω λόγους καταλήγω να απορρίπτω την αγωγή, με έξοδα υπέρ των Εναγομένων και εναντίον των Εναγόντων αρ. 1 και 2, αλληλέγγυα και/ή κεχωρισμένα, όπως αυτά θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο. (υπ.)................................... Α. Πανταζή - Λάμπρου, Ε.Δ. ΠΙΣΤΟ ΑΝΤΙΓΡΑΦΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΗΤΗΣ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο

🔗 Στην επίσημη πηγή

Επεξήγηση AI βάσει του επίσημου κειμένου του νόμου. Ενδεικτική, δεν υποκαθιστά νομική συμβουλή.