Γεωργίου ν. Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας κ.α., Αρ. Αγωγής: 173/12, 24/2/2021 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLEF:2021:A67 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ ΕΝΩΠΙΟΝ: Μ. Χριστοδούλου, Ε.Δ. Αρ. Αγωγής: 173/12 Μεταξύ: XXXXX Γεωργίου Ενάγοντος -και-
- Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας
- XXXXX Θεοδούλου
- XXXXX Κάνυου
- XXXXX Χατζηαράπη Εναγομένων --------------------- Αίτηση, ημερομηνίας 07.12.2020, για επανάκληση μάρτυρα Ημερομηνία: 24.02.2021 Εμφανίσεις: Για Ενάγοντα - Αιτητή : κα Γιάννη για Χαρίλαος Μ. Χρυσάνθου ΔΕΠΕ Για Εναγόμενους- Καθ' ων η αίτηση: κα Παρπαρίνου ΕΝΔΙΑΜΕΣΗ ΑΠΟΦΑΣΗ Εισαγωγή Αντικείμενο της παρούσας διαδικασίας είναι η αίτηση ημερομηνίας για επανάκληση της μάρτυρος, XXXXX Νεοφύτου Μ.Ε.
- Η αίτηση συνοδεύεται από ένορκη δήλωση του XXXXX Χρυσάνθου συνηγόρου του Ενάγοντα. Σε αυτήν αναπτύσσονται οι λόγοι για τους οποίους επιδιώκεται η επανάκληση της μάρτυρος. Στην ένορκή του δήλωση ο κ. Χρυσάνθου αναφέρεται στα γεγονότα που διαδραματίστηκαν κατά την ημερομηνία που μάρτυρας κλήθηκε στο Δικαστήριο να καταθέσει. Συγκεκριμένα η μάρτυρας αναγνώρισε και κατέθεσε την κατάθεση που έδωσε στον ποινικό ανακριτή ως τεκμήριο 16 στη διαδικασία την οποία δεν ανέγνωσε, καθότι ήταν δυσανάγνωστη. Ακολούθως απάντησε σε ερωτήσεις του συνηγόρου του Ενάγοντα. Κατά τον συνήγορο οι απαντήσεις που έδωσε προφορικά κατά την κυρίως εξέτασή της ήταν διαφορετικές από το περιεχόμενο της κατάθεσης Τεκμήριο
- Η αίτηση βασίζεται στους Θεσμούς Πολιτικής Δικονομίας, Διαταγή 48 θ.θ. 1-13, Δ.3.8 θ.1 και Δ.64, στο άρθρο 30 του Συντάγματος, στο άρθρο 6 της ΕΣΔΑ, στο άρθρο 48 του περί Δικαστηρίων Νόμου, στο Δίκαιο της Επιείκειας, στη Νομολογία και στις γενικές και συμφυείς εξουσίες του Δικαστηρίου, στη διακριτική ευχέρεια και πρακτική του Δικαστηρίου. Οι Εναγόμενοι δεν καταχώρησαν γραπτή ένσταση και η ευπαίδευτη συνήγορος που τους εκπροσωπούσε περιορίστηκε να αγορεύσει κατά την ακρόαση της αίτησης. Διαδικασία - Γεγονότα Σημειώνεται ότι η ακρόαση της αίτησης διεξήχθη στη βάση των ένορκων δηλώσεων, αφού η πλευρά των Εναγομένων δεν ζήτησε αντεξέταση και οι δύο πλευρές ανέπτυξαν μέσω αγορεύσεων την επιχειρηματολογία τους. Συνεπώς, για όσα γεγονότα δεν εμφαίνονται από τον φάκελο της διαδικασίας, το Δικαστήριο θα βασισθεί στις κατατεθειμένες ένορκες δηλώσεις, λαμβανομένου υπόψη του βάρους απόδειξης εκάστης πλευράς και της παράλειψης αντεξέτασης των ενόρκως δηλούντων. Σχετικές είναι οι υποθέσεις Louis Vuitton ν. Δέρμοσακ
(1992)1(Β) Α.Α.Δ 1453, Iacovou brothers (constructions) Ltd v Fashionwise ltd
(2000)1Β ΑΑΔ 1377, Thinking Steel International BV ν. Caramondani Bros Public Co Ltd,
(2012)1 Α.Α.Δ. 1460 και Α. Messios & Sons Ltd κ.ά v. Ανδρέας Λεωνίδα
(2010)1 ΑΑΔ 195. Μέσα από το περιεχόμενο του φακέλου προκύπτει ότι η μάρτυρας της οποίας επιδιώκεται η επανάκληση είναι η Μ.4 στη διαδικασία. Νομική Πτυχή Με την υπό κρίση αίτηση επιδιώκεται η χορήγηση άδειας για επανάκληση μάρτυρος XXXXX Νεοφύτου, Μ.4 στη διαδικασία. Η αίτηση βασίζεται ουσιαστικά στη Δ.38 θ.1, η οποία διαλαμβάνει τα ακόλουθα : «Each witness, when his examination in chief is closed, is liable to be cross-examined by the opposite party and to be re-examined by the party calling him, and after re-examination may be questioned by the Court, and shall not be recalled or further questioned save through and by leave of the Court.» Από το λεκτικό τη πιο πάνω δικονομικής διάταξης προκύπτει ότι το ζήτημα της επανάκλησης ανάγεται στη διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου. Οι παράμετροι στις οποίες ασκείται η σχετική διακριτική ευχέρεια έχουν εξεταστεί επανειλημμένα από τη νομολογία. Διαφωτιστικό ως προς τις αρχές που διέπουν την άσκηση της διακριτικής ευχέρειας του Δικαστηρίου είναι το σύγγραμμα των Ηλιάδη & Σάντη Το Δίκαιο της Απόδειξης, 1η έκδοση σελ.738, όπου καταγράφονται τα ακόλουθα: «Η επανάκληση μαρτύρων σε πολιτικές υποθέσεις μπορεί να επιτραπεί μονάχα αν συντρέχουν ειδικές περιστάσεις (Παπακόκκινου και Άλλων ν. Δήμου Πάφου (Αρ.1)
(1998)1(Β) Α.Α.Δ.634, Savoullas v. Loucas
(1979)1 C.L.R.336). Αν και δεν έχουν καθοριστεί ποιες είναι οι ειδικές αυτές περιστάσεις, μπορεί να λεχθεί ότι εφαρμόζονται, με τις κατάλληλες αναπροσαρμογές, οι αρχές που ισχύουν στις ποινικές υποθέσεις και δη, ότι η επανάκληση δεν επιτρέπεται εκτός αν το θέμα εγείρεται απρόβλεπτα, η μαρτυρία που θα δοθεί είναι τυπική ή κριθεί από το Δικαστήριο ότι θα εξυπηρετήσει τα συμφέροντα της δικαιοσύνης.» Υπό το φως των πιο πάνω, εξάγεται το συμπέρασμα πως η επανάκληση μάρτυρος επιτρέπεται εάν το θέμα που αφορά εγείρεται απρόβλεπτα, η μαρτυρία που θα δοθεί είναι τυπική ή κριθεί από το Δικαστήριο ότι θα εξυπηρετήσει τα συμφέροντα της δικαιοσύνης. Ως προς την έννοια του όρου απρόβλεπτα διαφωτιστικό είναι το σύγγραμμα των Ηλιάδη & Σάντη Το Δίκαιο της Απόδειξης (ανωτέρω) σελ. 736, όπου με παραπομπή στη σχετική νομολογία καταγράφεται η θέση ότι ο όρος απρόβλεπτα σημαίνει σε βαθμό που ο ανθρώπινος νους δεν μπορούσε να προβλέψει ή ότι η σχετικότητα της μαρτυρίας με τα επίδικα θέματα δεν μπορούσε ευλόγως να είχε υπολογιστεί από την αρχή. Ως προς την έννοια του συμφέροντος της δικαιοσύνης καθοδηγητική είναι απόφαση Χόππης ν. Παναγή
(1993)3 Α.Α.Δ. 140 όπου κρίθηκαν τα ακόλουθα: "Το συμφέρον της δικαιοσύνης είναι έννοια σύνθετη και πολυδιάστατη, συνυφασμένη με το σύνολο των αρχών του δικαίου και τα ιδιαίτερα γεγονότα της κάθε υπόθεσης". Ως προς το τι συνυπολογίζεται για τη στάθμιση των συμφερόντων της δικαιοσύνης καθοδηγητική είναι η απόφαση Κολλάτου Σταυρινή ν. Κυριάκου Παναγιώτου
(2003)1 ΑΑΔ 895, όπου λέχθηκαν τα ακόλουθα : «Στην αποτίμηση των συμφερόντων της δικαιοσύνης, προέχει η διασφάλιση δικαίας δίκης, η οποία συναρτάται τόσο με το δικαίωμα εκατέρου των διαδίκων να ακουστεί στην υπόθεσή του, όσο και με τη διεκπεραίωση της δίκης μέσα σε εύλογο χρόνο». Μέσα από τα ενώπιόν μου γεγονότα προκύπτει ότι ο σκοπός για τον οποίο επιδιώκεται η επανάκληση, είναι για να διευκρινιστούν κάποιες απαντήσεις της μάρτυρος, οι οποίες κατά τον συνήγορο του Ενάγοντα είναι αντίθετες με την κατάθεσή της, Τεκμήριο 16. Όμως, το γεγονός ότι τυχόν απαντήσεις της μάρτυρος είναι αντίθετες με την κατάθεσή της είναι ζήτημα αξιολόγησης της μαρτυρίας της και όχι ζήτημα που μπορεί να δικαιολογήσει επανάκληση της μάρτυρος. Επιπλέον, το γεγονός ότι η κατάθεση της μάρτυρος, Τεκμήριο 16, ήταν δυσανάγνωστη δεν καθιστά το θέμα για το οποίο επιδιώκεται η επανάκληση θέμα απρόβλεπτο. Άλλωστε το ενδεχόμενο κάποιος μάρτυρας να δώσει διαφορετική απάντηση από την απάντηση που δίδει στην κατάθεσή του είναι πάντα προβλεπτό και πιθανό και εν πάση περιπτώσει δεν είναι απρόβλεπτο σε βαθμό που ο ανθρώπινος νους δεν μπορούσε να το προβλέψει ή ευλόγως δεν μπορούσε να υπολογιστεί από την αρχή. Περαιτέρω, το γεγονός ότι η πλευρά του Ενάγοντα θα μπορούσε, εάν είχε υπόψη της το περιεχόμενο του Τεκμηρίου 16, να προβεί σε διαφορετικό χειρισμό της υπόθεσης δεν μπορεί να αποτελέσει λόγο για έγκριση του αιτήματος. Σχετικά παραπέμπω στην απόφαση Καραλουκάς ν. Πάρπα
(1998)1 ΑΑΔ 767, όπου επιδοκιμάστηκε η προσέγγιση του πρωτόδικου Δικαστηρίου να απορρίψει αίτημα επανάκλησης που υποβλήθηκε στη βάση του ότι προέκυψαν νέα στοιχεία που εάν τα γνώριζε η πλευρά η οποία υπέβαλε το αίτημα θα προέβαινε σε διαφορετική αντεξέταση. Επιπρόσθετά, το γεγονός ότι η κατάθεση, Τεκμήριο 16, ήταν δυσανάγνωστη δεν μπορεί να επηρεάσει την διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου. Η μάρτυρας αναγνώρισε την κατάθεσή της και αυτή εντάχθηκε στο μαρτυρικό υλικό της υπόθεσης. Η πλευρά του Ενάγοντα εφόσον θεωρούσε την κατάθεση δυσανάγνωστη μπορούσε να χειριστεί την υπόθεση διαφορετικά ή να καλέσει με διαφορετική σειρά του μάρτυρες ή να προβεί σε άλλα διαβήματα και όχι εκ των υστέρων να ζητεί επανάκληση. Συνεπώς, το γεγονός ότι, εάν η κατάθεση Τεκμήριο 16 δεν ήταν δυσανάγνωστη, η πλευρά του Ενάγοντα θα προέβαινε σε διαφορετικό χειρισμό της υπόθεσης δεν μπορεί να θεμελιώσει επαρκή λόγο για έγκριση του αιτήματος και δεν καθιστά το εγειρόμενο θέμα απρόβλεπτο. Υπό τις περιστάσεις της παρούσας, τυχόν επανάκληση της μάρτυρος θα γίνει ουσιαστικά για διορθώσει ατέλειες, που κατά τον συνήγορο του Ενάγοντα παρουσιάστηκαν στη μαρτυρία της. Όμως, το πιο πάνω γεγονός θα εκτρέψει την υπόθεση από την πορεία της δημιουργώντας καθυστέρηση. Επίσης, υπό τις πιο πάνω περιστάσεις, τυχόν επανάκληση της μάρτυρος θα ισοδυναμούσε με χορήγηση δεύτερης ευκαιρίας στην πλευρά του Ενάγοντα να διορθώσει κενά που θεωρεί ότι υφίστανται στην υπόθεσή της, γεγονός που δεν εξυπηρετεί τους σκοπούς της ορθής απονομής της δικαιοσύνης. Τέλος, κρίνω ότι το θέμα για το οποίο επιδιώκεται η επανάκληση δεν είναι τυπικό. Κατάληξη Συνεπακόλουθα της πιο πάνω της κατάληξής μου η αίτηση απορρίπτεται με έξοδα υπέρ των Εναγομένων ως αυτά θα υπολογισθούν από τον Πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο, πληρωτέα στο τέλος της αγωγής. (Υπ.) ................................... Μ. Χριστοδούλου, Ε.Δ. Πιστό αντίγραφο Πρωτοκολλητής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο