Iacovou Brothers (Constructions) Ltd ν. Joint Venture G. Hasapis Estated Ltd & Xenis Michael Developers Ltd κ.α., Αρ. Αγωγής:4088/13, 28/9/2021 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLAR:2021:A134 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΑΡΝΑΚΑΣ Ενώπιον: Μ. Ναθαναήλ, Ε.Δ. Αρ. Αγωγής:4088/13 Mεταξύ: Iacovou Brothers (Constructions) Ltd Ενάγοντες -και-
- Joint Venture G. Hasapis Estated Ltd & Xenis Michael Developers Ltd
- XXXXX Χασάπης
- XXXXX Μιχαήλ Εναγόμενοι Ημερομηνία: 28.9.21 Εμφανίσεις: Για Ενάγοντες- Αιτητές: κ. Π. Χατζηχριστοφή για Ανδρέου, Χατζη Χριστοφή Δ.Ε.Π.Ε. Για Εναγόμενους - Kαθ'ων η αιτηση: κα. Δημητρίου για Α. Β. Ζαχαρίου & Σία Δ.Ε.Π.Ε Αίτηση για Τροποποίηση της Έκθεσης Απαίτησης ΕΝΔΙΑΜΕΣΗ ΑΠΟΦΑΣΗ Στις 31.10.13 οι ενάγοντες/ αιτητές καταχώρησαν ειδικά οπισθογραφημένο κλητήριο ένταλμα με το οποίο αξιώνουν εναντίον των εναγομένων 1-3 αλληλέγγυα και κεχωρισμένα το ποσό των €51.997 πλέον τόκο προς 8% από 18.6.12 μέχρι εξόφλησης δυνάμει γραμματίου συνήθους τύπου και/ή χρεωστικού ομολόγου και/ή δυνάμει δανείου. Επιπλέον αξιώνουν την υπέρ τους επιδίκαση νόμιμου τόκου, εξόδων, ΦΠΑ και εξόδων επίδοσης. Βάσει της Έκθεσης Απαιτήσεως, οι ενάγοντες είναι εταιρεία περιορισμένης ευθύνης με έδρα την Λάρνακα και ασχολούνται με την θεμελίωση και/ή προμήθεια και εγκατάσταση και/ή πώληση και/ή ασφαλτόστρωση τσιμέντου. Η εναγόμενη 1 είναι ομόρρυθμος συνεργατισμός εταιρειών με τους εναγόμενους 2 και 3 να είναι οι διευθυντές και/ή δύο εκ των διευθυντών αυτών και εγγυητές της εναγόμενης 1 δυνάμει υπογραφής γραμματίου συνήθους τύπου. Περί την 18.6.12 η εναγόμενη 1 για νόμιμο αντάλλαγμα και/ή για εκτελεσθείσες εργασίες και προμήθειες υλικών υπέγραψε μέσω εξουσιοδοτημένου αντιπροσώπου αυτής γραμμάτιο συνήθους τύπου και/ή χρεωστικό ομόλογο και/ή έγγραφο αναγνώρισης χρέους εκ €51.997 πληρωτέο στην Λάρνακα στην διαταγή των εναγόντων την 18.6.12 με τόκο προς 8% από 1.6.12 μέχρι εξόφλησης. Οι εναγόμενοι 2 και 3 εγγυήθηκαν την εναγόμενη 1 για ολόκληρο το ποσό, αφού δε το επίδικο χρέος κατέστη ληξιπρόθεσμο και/ή απαιτητό, οι ενάγοντες παρουσίασαν το γραμμάτιο δια πληρωμή εις την εναγόμενη 1 η οποία παρά την ανάληψη υποχρέωσης πληρωμής, αμέλησε και/ή αρνήθηκε όπως το πληρώσει. Οι ενάγοντες με επιστολές τους ημερ. 14.5.13 και 11.7.13 κάλεσαν τους εναγόμενους όπως 7 ημερών καταβάλουν το εν λόγω ποσό. Το δικόγραφο υπεράσπισης καταχωρήθηκε την 15.9.
- Σε αυτό οι εναγόμενοι αρνούνται το περιεχόμενο της Έκθεσης Απαίτησης, δηλώνοντας ότι ουδέποτε είχαν την οποιαδήποτε συμφωνία με τους ενάγοντες. Αντιθέτως οι εναγόμενοι προτάσσουν, ότι ανέθεσαν εργασίες στην εταιρεία SKC Constructions Ltd, με την τελευταία να διορίζει τους ενάγοντες ως υπεργολάβους της. Καμία συμφωνία δεν είχαν οι ενάγοντες με τους εναγόμενους. Οι εναγόμενοι ξόφλησαν πλήρως την εταιρεία SKC Constructions Ltd, και συνεπώς κανένα ποσό δεν οφείλουν στους ενάγοντες, ενώ η μόνη τους υποχρέωση προς τους ενάγοντες ήταν η καταβολή τόκου προς 8%. Οι ενάγοντες παρουσίασαν στους εναγόμενους το επίδικο έγγραφο με σκοπό ουσιαστικά την εξαπάτηση τους αναφέροντας ότι αυτό ήταν ένα έγγραφο διευκόλυνσης αφού αφορούσε μόνο την πληρωμή τόκων, με τους εναγόμενους, χωρίς να το μελετήσουν και βασιζόμενοι στα λεγόμενα των εναγόντων να το υπογράφουν. Είναι δέον ισχυρίζονται οι εναγόμενοι όπως η συμφωνία ακυρωθεί λόγω δόλου και/ή ψευδών παραστάσεων, με αυτές να συγκεκριμενοποιούνται στο δικόγραφο της υπεράσπισης των. Ως περαιτέρω υπεράσπιση, οι εναγόμενοι αναφέρουν ότι το επίδικο έγγραφο δεν αποτελεί γραμμάτιο συνήθους τύπου, αφού δεν φέρει υπογραφές μαρτύρων, οι όποιες δε υπογραφές επί αυτού προστέθηκαν σε κατοπινό στάδιο, ενώ στο έγγραφο δεν καθορίζεται ο χρόνος πληρωμής του όποιου ποσού. Επιπλέον το όποιο τυχόν οφειλόμενο προς τους ενάγοντες ποσό έχει εξοφληθεί μέσω πληρωμής των εναγομένων προς την εταιρεία SKC Constructions Ltd δυνάμει συμφωνητικού εγγράφου ημερ. 27.9.
- Στο Δικόγραφο της Απάντησης στην Υπεράσπιση οι ενάγοντες επαναλαμβάνουν τους ισχυρισμούς τους, ως αυτοί εκτίθενται στην Έκθεση Απαίτησης τους, δηλώνοντας ότι το επίδικο έγγραφο αποτελεί γραμμάτιο συνήθους τύπου, και/ή χρεωστικού ομολόγου, το οποίο καταρτίστηκε νόμιμα και έγκυρα, συμφώνως της νομοθεσίας με αυτό να υπογράφεται με την ελεύθερη βούληση των μερών, στα πλαίσια εξασφάλισης της επίδικης υποχρέωσης της εναγόμενης 1 προς τους ενάγοντες. Παρά την άρνηση των εναγομένων για παραλαβή των όποιων εκ μέρους των εναγόντων επιστολών, αυτές ουδέποτε επιστράφηκαν στους ενάγοντες. Τέλος, οι ενάγοντες δηλώνουν ότι οι εναγόμενοι κωλύονται λόγω έγγραφων παραστάσεων όπως προβάλλουν τους όποιους αντίθετους με την απαίτηση, ισχυρισμούς. Τα πιο πάνω αποτελούν εν συντομία τις δικογραφημένες θέσεις και ιστορικό της υπόθεσης μέχρι σήμερα. Με την υπό κρίση αίτηση, ημερομηνίας 19.10.20, οι ενάγοντες - αιτητές ζητούν: Α. Διάταγμα τροποποίησης της Έκθεσης Απαίτησης με την προσθήκη νέας παραγράφου αρ.5 μετά την υφιστάμενη παράγραφο αρ.4 και την αναρίθμηση των υφιστάμενων παραγράφων αρ.5, 6, 7, 8, 9, 10 και 11 σε 6, 7, 8, 9, 10, 11 και 12 αντίστοιχα:
- «Kατά πάντα ουσιώδη προς την παρούσα αγωγή χρόνο, οι Εναγόμενοι αποδεχόμενοι προσφορά των Εναγόντων, υπέγραψαν με τους Ενάγοντες συμφωνητικό έγγραφο εργολαβίας ημερομηνίας 25/02/2011 στη Λάρνακα για την εκτέλεση εργασιών οδοποιίας στο έργο "XXXXX" στο Κίτι της επαρχίας Λάρνακας για το ποσό των €142,575- πλέον Φ.Π.Α. Οι Ενάγοντες εκτέλεσαν τις εργασίες περί τα τέλη του
- Μετά την συμπλήρωση των εργασιών συμφωνήθηκε ότι το υπόλοιπο δυνάμει της συμφωνίας εργολαβίας ανερχόταν στο ποσό των €91,707- πλέον Φ.Π.Α. Για τον λόγο αυτό, υπογράφηκαν δύο γραμμάτια συνήθους τύπου ημερομηνίας 18/06/2012 για το ποσό των €51,997- και €39,710-.» Β. Οποιαδήποτε άλλη θεραπεία το Δικαστήριο κρίνει εύλογη και δίκαιη υπό τις περιστάσεις. Γ. Έξοδα πλέον Φ.Π.Α. πλέον έξοδα επίδοσης. Η αίτηση βασίζεται στους Περί Πολιτικής Δικονομίας Διαδικαστικούς Κανονισμούς Δ.19 Θ.4, Δ.25 Θ.1 - 6, Δ.48 Θ.1, 2, 3, 5, 8 και 9, Δ.64, στο άρθρο 31 του περί Δικαστηρίων Νόμου, Ν.14/1960, στη νομολογία, στις συμφυείς εξουσίες και πρακτική του Δικαστηρίου. Το αίτημα υποστηρίζεται από ένορκη δήλωση της XXXXX Μιχαήλ, υπαλλήλου των εναγόντων η οποία γνωρίζει τα γεγονότα της παρούσας υπόθεσης και είναι δεόντως εξουσιοδοτημένη από τους ενάγοντες/ αιτητές όπως προβεί σε αυτήν. Η ίδια, αναφέρει, εργοδοτήθηκε στην υπηρεσία των εναγόντων περί τα τέλη του 2019 στην θέση της εσωτερικής νομικής συμβούλου, και αφού ανέλαβε την παρακολούθηση της υπόθεσης, διαπίστωσε, σε συνεργασία με τον κ. Χατζηχριστοφή, ο οποίος επίσης ανέλαβε τον χειρισμό της υπόθεσης περί τον Μάιο του 2019 μετά την αποχώρηση της κας. Μιχαήλ, δικηγόρου που χειριζόταν μέχρι τότε την υπό κρίση υπόθεση από το δικηγορικό γραφείο των εναγόντων ότι εκ παραδρομής η πλευρά των εναγόντων παρέλειψε να αναφέρει στην Έκθεση Απαίτησης τα όσα με την παρούσα αίτηση επιχειρεί να προσθέσει. Σημειώνει δε εξ΄όσων πληροφορείται από τους δικηγόρους που χειρίζονται την υπόθεση, ότι το έγγραφο που υπογράφηκε από την εναγόμενη 1 και περιγράφεται ως γραμμάτιο συνήθους τύπου, είναι δυνατόν να ερμηνευθεί διαφορετικά από το Δικαστήριο με αποτέλεσμα να παραμείνουν θέματα σε εκκρεμότητα και να απαιτούνται νέες διαδικασίες για καθορισμό των δικαιωμάτων και υποχρεώσεων των διαδίκων. Το εν λόγω γεγονός κατέστησε αναγκαία την καταχώρηση της παρούσας αίτησης, ενώ σκοπός της αιτούμενης τροποποίησης, είναι για να μπορέσουν οι ενάγοντες να παρουσιάσουν την υπόθεση τους με τον καλύτερο δυνατό τρόπο, αφού στην τροποποίηση περιλαμβάνονται λεπτομέρειες της επαγγελματικής συνεργασίας των διαδίκων που οδήγησε στην υπογραφή του επίδικου εγγράφου που αναφέρεται στην Έκθεση Απαίτησης ως γραμμάτιο συνήθους τύπου. Αναφέρει περαιτέρω η ομνύουσα ότι η όποια τυχόν καθυστέρηση στην υποβολή της αίτησης οφείλεται στις παρατεταμένες προσπάθειες που γίνονταν για εξώδικη διευθέτηση της αγωγής, όπως προκύπτει και από τα πρακτικά του Δικαστηρίου, στις αλλαγές που έγιναν στους δικηγόρους που χειρίζονταν την υπόθεση και στην αβλεψία ή/και παράλειψη στον εντοπισμό της ανάγκης για παράθεση των γεγονότων που τώρα αιτούνται όπως περιληφθούν στην αγωγή. Λαμβανομένης ιδιαίτερα υπόψη ότι η ακρόαση της αγωγής δεν έχει ακόμη ξεκινήσει και έτσι, δεν θα σπαταληθεί πολύτιμος δικαστικός χρόνος, η ομνύουσα αιτείται την έκδοση του εν λόγω διατάγματος, με το αίτημα να υποβάλλεται καλόπιστα, πριν την έναρξη της ακροαματικής διαδικασίας, ενώ καμία ζημιά δεν θα προκληθεί στους Καθ' ων η Αίτηση που να μην μπορεί να αποζημιωθεί με χρήμα. Στην πιο πάνω αίτηση καταχωρήθηκε ένσταση την 19.11.20, νομική βάση της οποίας αποτελούν οι Δ.19, Δ.21, Δ.23 Θ
- Δ.25 Θ1-6 , Δ.27, Δ.39 Θ1-6, Δ.27, Δ.39 Θ1-21, Δ.48 Θ.1-13, Δ.57, Δ.59, Δ.63 και Δ.64 Θ1-2 των Περί Πολιτικής Δικονομίας Θεσμών, το άρθρο 30
(2)του Συντάγματος, ο περί Πολιτικής Δικονομίας Νόμος Κεφ. 6, ο Περί Ερμηνείας Νόμος, οι αρχές της νομολογίας, οι αρχές της επιείκειας και οι συμφυείς και γενικές εξουσίες του Δικαστηρίου. Συνοπτικά αποδιδόμενοι, οι λόγοι ένστασης αφορούν σε θέσεις των Καθ'ων η αίτηση ότι η αίτηση έχει υποβληθεί με υπέρμετρη καθυστέρηση, ότι αυτή είναι νομικά αβάσιμη, γενική, αόριστη, καταχρηστική και κακόπιστη, με τους αιτητές να μην νομιμοποιούνται στις αιτούμενες θεραπείες, ενώ η αιτούμενη τροποποίηση είναι τέτοια που επηρεάζει δυσμενώς τα δικαιώματα των με τρόπο που δεν μπορούν να αποζημιωθούν με χρήμα. Μοναδικός σκοπός της αίτησης είναι η πρόκληση περαιτέρω καθυστέρησης στην εκδίκαση της υπόθεσης, αφού τα γεγονότα επί των οποίων βασίζεται η αιτούμενη τροποποίηση ήταν και/ή όφειλαν όπως είναι γνωστά στους αιτητές, ενώ παράλληλα επιχειρείται η δικογράφηση νέων ισχυρισμών και/ή νέας βάσης αγωγής. Τους πιο πάνω λόγους ένστασης, αναλύει μέσω ένορκης δήλωσης ο. κ. XXXXX Χασάπης, εναγόμενος 2, εξουσιοδοτημένος εκ μέρους και των λοιπών εναγομένων όπως προβεί σε αυτήν. Δηλώνει γνώστης των γεγονότων της υπόθεσης ένεκα της ενασχόλησης του με αυτή, από μελέτη του φακέλου και από ενημέρωση που είχε από τον δικηγόρο που χειρίζεται την υπόθεση. Εκεί αναφέρει ότι ο χρόνος καταχώρησης της παρούσας αίτησης δεν δικαιολογείται, αφού καμία αναφορά στον χρόνο κατά τον οποίο διαφάνηκε η αναγκαιότητα της καταχώρησης της παρούσας δεν έχει καταγραφεί με σαφήνεια. Ο λόγος ότι πρόσφατα αναδύθηκε η ανάγκη για τροποποίηση δεν ευσταθεί αφού κατά τις 30.5.18, 10.10.18, 7.3.19 και 28.3.19 οι ενάγοντες παρουσιάστηκαν έτοιμοι για ακρόαση της υπόθεσης. Η τροποποίηση επιδιώκεται 7 χρόνια μετά την καταχώρηση της αγωγής, ενώ με αυτή επιδιώκεται ουσιαστικά και αλλαγή στην βάση της αγωγής, αφού τα όσα αναφέρουν αναφορικά με τις τυχόν διάφορες ερμηνείες του κατά πόσον η επίδικη συμφωνία καθιστά γραμμάτιο συνήθους τύπου ή όχι είναι αβάσιμα, αποτελώντας ξεκάθαρη προσπάθεια εκ μέρους των εναγόντων για προσθήκη νέας βάσης αγωγής. Επιπλέον ο ομνύοντας απορρίπτει τις θέσεις της κας. Μιχαήλ περί παρατεταμένων προσπαθειών διευθέτησης αναφέροντας ότι στις 28.3.19 ημερομηνία κατά την οποία η αγωγή ήταν ορισμένη για ακρόαση οι ενάγοντες εμφανίστηκαν έτοιμοι στο δικαστήριο για ακρόαση, οι διαβουλεύσεις των μερών δε, κράτησαν μόνο 3 μήνες, με τους δικηγόρους των μερών να δηλώνουν την 18.6.19 ότι οι προσπάθειες των είχαν ναυαγήσει. Η δικαιολογία των παρατεταμένων προσπαθειών αποτελεί προσπάθεια συγκάλυψης της καθυστέρησης των αιτητών στην υποβολή του αιτήματος τους, ενώ με γνώμονα ότι το αίτημα στηρίζεται επί διαζευκτικών βάσεων αγωγής, αυτό είναι δέον όπως απορριφθεί. . Ακρόαση της Αίτησης: Η αίτηση οδηγήθηκε σε ακρόαση, με τους συνήγορους να καταθέτουν στο Δικαστήριο γραπτώς τις αγορεύσεις τους, υιοθετώντας το περιεχόμενο τους. Σημειώνεται ότι κανένας από τους ενόρκως δηλούντες δεν αντεξετάστηκε. Στην αγόρευση των εναγόντων - αιτητών γίνεται μια σύντομη αναφορά στην πορεία της υπόθεσης και στις διάφορες ημερομηνίες ορισμού αυτής ενώπιον Δικαστηρίου δηλώνοντας ότι η παρούσα αίτηση προωθείται καλή τη πίστη, ενώ αποκλειστικός σκοπός της είναι η ολοκληρωμένη παράθεση ενώπιον του Δικαστηρίου εκείνων των γεγονότων που θα επιλύσουν την μεταξύ των μερών διαφορά στην ουσία της, με παραπομπή σε αριθμό αποφάσεων. Στον αντίποδα οι εναγόμενοι -καθ' ων η αίτηση δηλώνουν ότι η επιδειχθείσα καθυστέρηση στην καταχώρηση της υπό κρίση αίτησης, σε συνδυασμό με το λανθασμένο και ανυποστήρικτο αίτημα και την μη ύπαρξη πραγματικής ανάγκης προσδιορισμού των επίδικων θεμάτων αποτελούν βάσιμους λόγους για απόρριψη της αίτησης. Αναλύοντας σχετική επί του ζητήματος Νομολογία, δηλώνουν ότι η παρούσα υπόθεση εκκρεμεί σχεδόν μία οκταετία, ενώ τυχόν έγκριση της αίτησης θα προκαλέσει εκτροχιασμό στην όλη διαδικασία, με την επιδίκαση εξόδων υπέρ τους να μην αποτελεί θεραπεία αφού τα δικαιώματα τους θα επηρεαστούν ανεπανόρθωτα. Νομική Πτυχή και Υπαγωγή στα γεγονότα της παρούσης: Εξετάζοντας τη νομική πτυχή της υπόθεσης, οφείλω να επισημάνω ότι στην παρούσα τυγχάνει εφαρμογής η παλαιά Διαταγή 25 αφού η αγωγή καταχωρήθηκε πριν την 1.1.15, η οποία διαβάζει ως ακολούθως: «Το Δικαστήριο ή Δικαστής μπορεί σε οιονδήποτε στάδιο της διαδικασίας να επιτρέψει σε οιονδήποτε από τους διαδίκους να διορθώσει ή να τροποποιήσει την οπισθογράφηση ή τα δικόγραφα με τέτοιο τρόπο και με τέτοιους όρους που θα είναι δίκαιοι και όλες οι τέτοιες τροποποιήσεις θα πρέπει να γίνουν σαν αναγκαίες για σκοπούς αποπερατώσεως των πραγματικών ζητημάτων που είναι αμφισβητούμενα μεταξύ των διαδίκων». Η νομολογία αναφορικά με τέτοιου είδους αιτήσεις είναι πλούσια και καλά γνωστή στο Δικαστήριο, με την σύγχρονη τάση να είναι όπως τα Δικαστήρια επιτρέπουν τις τροποποιήσεις, στις κατάλληλες υποθέσεις, ακόμη και εάν η εν λόγω τροποποίηση είναι αποτέλεσμα καθυστέρησης ή αμέλειας, νοουμένου πάντα (τονισμός δικός μου), ότι δεν θα προκληθεί αδικία στην αντίδικη πλευρά η οποία να μην μπορεί να αποδοθεί σε χρήμα (Βλ. Χριστοδούλου ν. Χριστοδούλου
(1991)1 Α.Α.Δ 934). Ο παράγοντας χρόνος στην καταχώρηση και προώθηση τέτοιου είδους αιτήσεων φέρει τη δική του βαρύτητα αφού: «Ο παράγοντας χρόνος είναι σχετικός. Δεν είναι όμως εκ προοιμίου και απαρέγκλιτα αποφασιστικής σημασίας..Η διακριτική εξουσία του Δικαστηρίου ασκείται αφού συνυπολογιστούν τα σχετικά στο πλαίσιο των ιδιαιτεροτήτων της κάθε υπόθεσης» (βλ.Astor Manufacturing and Exporting Co και Άλλων ν. A. G. Levendis κ.α
(1993)1 ΑΑΔ 726). Τα πιο πάνω επιβεβαιώθηκαν και στην Ανδρέου ν. C. Atatiotis Niche Advertising Ltd
(2013)1(A) A.A.Δ. 653, στην οποία λέχθηκε ότι η διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου σε τέτοιου είδους αιτήσεις δεν διέπεται από άκαμπτους κανόνες. Στην άσκηση αυτή, το Δικαστήριο οφείλει όπως λάβει διάφορους παράγοντες υπόψη, η βαρύτητα των οποίων ποικίλει αναλόγως των περιστατικών που αφορούν έκαστη υπόθεση, ξεχωριστά. Εκεί όμως όπου ο προσδιορισμός της ουσίας της διαφοράς (τονισμός δικός μου) και η αποτροπή της πολλαπλότητας των διαδικασιών επιβάλλουν την τροποποίηση, τότε, η διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου, ανεξάρτητα από την όποια καθυστέρηση ή απροσεξία έχει επιδειχθεί, είθισται να ασκείται υπέρ της έγκρισης αυτής, νοουμένου πάντα ότι η ζημιά ή ακόμη και η αδικία που θα προκληθεί στην άλλη πλευρά μπορεί να αποτιμηθεί σε χρήμα. Κυρίαρχος παράγοντας, ως έχει λεχθεί στην Kayat Trading Limited v. Genzyme Corporation
(2013)1 A.A.Δ. 543 είναι η αποτελεσματική απονομή της δικαιοσύνης, η οποία αποτιμάται μετά από συνεκτίμηση όλων των παραγόντων έκαστης υπόθεσης, συνυπολογίζοντας και αντιπαραβάλλοντας τις όποιες, αν υπάρχουν, επιπτώσεις αυτής επί των δικαιωμάτων και συμφερόντων του αντιδίκου. Έχω συνυπολογίσει όλους τους λόγους που προβάλλονται από τους προς υποστήριξη του αιτήματος, ενώ έχω λάβει υπόψη, αντιπαραβάλλοντας τους και με τους λόγους ένστασης που προτάσσουν οι καθ' ων οι αίτηση για απόρριψη του αιτήματος. Η διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου στην παρούσα περίπτωση, θα ασκηθεί υπέρ της έγκρισης της αιτούμενης τροποποίησης και εξηγώ ευθύς αμέσως το σκεπτικό του Δικαστηρίου. Η αιτούμενη τροποποίηση αναφορικά με τους προτιθέμενους ισχυρισμούς που επιδιώκονται όπως εισαχθούν στο σώμα της απαίτησης δεν αποτελούν νέα βάση αγωγής και/ή νέους ισχυρισμούς. Αυτό γιατί οι ενάγοντες δικογραφούν δεόντως στην παράγραφο 5 της απαίτησης τους ότι: «Kατά ή περί τη 18.6.21 η εναγόμενη 1 στην Λάρνακα της επαρχίας Λάρνακας για νόμιμο αντάλλαγμα και/ή για εκτελεσθείσες εργασίες και προμήθειες υλικών υπέγραψαν μέσω εξουσιοδοτημένου αντιπροσώπου της γραμμάτιο συνήθους τύπου και/ή χρεωστικό ομόλογο και/ή έγγραφο αναγνώρισης χρέος εκ €51.997 πληρωτέο στην Λάρνακα στην διαταγή των εναγόντων την 18.6.12 εντόκως προς 8% ετησίως από 18.6.12 μέχρι εξοφλήσεως». Οι εναγόμενοι, εις απάντηση της θέσεως αυτής, ενώ αρχικώς δηλώνουν ότι καμία συμφωνία δεν είχαν με τους ενάγοντες, προσχωρούν καταγράφοντας στο δικόγραφό τους ότι οι ενάγοντες ήταν υπεργολάβοι της εταιρείας SKC Constructions Ltd τους οποίους εξόφλησαν, με αποτέλεσμα να μην προκύπτει οποιαδήποτε υποχρέωση τους προς τους ενάγοντες. Στις παραγράφους 2(δ) και (ε) της υπεράσπισης τους και δηλώνουν ότι το μόνο που ανέλαβαν, μέσω της υπογραφής του εν λόγω εγγράφου ήταν η καταβολή τόκου ύψους 8% προς τους ενάγοντες. Συνεπώς, δεν υπάρχει αυτή καθ' αυτό είτε άρνηση περί εκτέλεσης των επίδικων εργασιών εκ μέρους των εναγόντων, είτε της υπογραφής του εγγράφου. Η άρνηση τους ουσιαστικά αφορά την μη οφειλή εκ μέρους τους των οποιονδήποτε ποσών, λόγω εξόφλησης τους επί των εκτελεσθέντων εργασιών προς τους κυρίους εργολάβους του έργου. Δυνάμει των πιο πάνω, σε συνδυασμό με μια προσεκτική ανάγνωση του περιεχομένου της νέας προτεινόμενης παραγράφου, ως αυτή έχει ανωτέρω καταγραφεί επιλέξει, πόρρω απέχουν από μια προσπάθεια εισαγωγής νέων ισχυρισμών, αλλά, πρόκειται για εισαγωγή γεγονότων που αφορούν και άπτονται άμεσα επί της έκδοσης του επίδικου γραμματίου συνήθους τύπου. Συνεπώς το Δικαστήριο συμφωνεί με την θέση των αιτητών ότι η αιτούμενη τροποποίηση δεν επηρεάζει τα δικαιώματα των εναγόμενών, με την έννοια της αλλοίωσης της βάσης της αγωγής, αφού τα εν λόγω γεγονότα προσδίδουν όντως απλά, επιπλέον λεπτομέρειες επί των υφιστάμενων δικογραφημένων ισχυρισμών των σε σχέση με την επίδικη διαφορά. Η προτεινόμενη τροποποίηση ουδόλως διαφοροποιεί την βάση αγωγής, ή τις αιτούμενες στο δικόγραφο θεραπείες. Συνεπώς ακόμη και μετά την τροποποίηση της απαιτήσεως, τα επίδικα ζητήματα ουδόλως θα μεταβληθούν, με αυτά να παραμένουν, (α) κατά πόσον υπήρξε συμφωνία μεταξύ των διαδίκων, (β) αν η συμφωνία αυτή αποτελεί γραμμάτιο συνήθους τύπου ή όχι, (γ) αν αυτό συνάφθηκε δυνάμει των προνοιών του Νόμου και (δ) αν υπάρχει τελικώς οφειλόμενο από τους εναγόμενους ποσό ή όχι. Σημειώνεται για σκοπούς πληρότητας, ότι ακόμη και αν, επιχειρείτο να εισαχθεί νέα βάση αγωγής, αυτό, δυνάμει της νομολογίας (βλ. Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος Α.Ε. κ.α ν Βιομηχανία Χαρίλαος Αλωνεύτης Λτδ κ.α
(2002)1 Α.Α.Δ. 237 και Κώστας Παφίτης & Υιοι Λτδ ν Γενικού Εισαγγελέα της Κυπριακής Δημοκρατίας
(2012)1 Α.Α.Δ. 745) δεν αποτελεί λόγο για εκ προοιμίου απόρριψη του αιτήματος, νοουμένου πάντα ότι το εν αίτημα δεν καταχωρείται με κακοπιστία και δεν επιφέρει καταλυτικές προς την αντίδικη πλευρά συνέπειες. Καταδικασμένη σε απόρριψη βρίσκω και την θέση των συνηγόρων των Καθ'ων η αίτηση ότι το αίτημα προωθεί διαζευκτικές θέσεις ή θεραπείες. Η προτεινόμενη παράγραφος 5 καμία διαζευκτική θέση δεν προωθεί, ενώ βρίσκεται σε πλήρη αρμονία με τις ήδη δικογραφημένες θέσεις των εναγόντων αφού με αυτήν θα προστεθούν μόνο γεγονότα υποστηρικτικά της γένεσης και δημιουργίας της επίδικης συμφωνίας. Προς διασκέδαση των ανησυχιών των Καθ' ών η αίτηση επί του σημείου τούτου, υπενθυμίζεται, ότι η όποια τυχόν προώθηση εκ μέρους των εναγόντων, διαζευκτικών βάσεων αγωγής αποτελεί ζήτημα που άπτεται της ουσίας της αγωγής, με τους ενάγοντες να φέρουν το βάρος απόδειξης των θέσεων και ισχυρισμών τους, ως προτάσσει η νομολογία. Ούτε με την θέση των συνηγόρων των Καθ' ών η αίτηση ότι η ένορκη δήλωση είναι παράτυπη μπορεί το Δικαστήριο να συμφωνήσει. Αυτό γιατί σε αντίθεση με τα όσα αναφέρουν οι συνήγοροι των Καθ'ων επί του ζητήματος, ήτοι ότι η ημερομηνία της ένορκης δήλωσης είναι προγενέστερη της αίτησης, ή ότι η ομνύουσα ορκίστηκε επί ανύπαρκτης αίτησης, η κατατεθειμένη στο φάκελο του Δικαστηρίου αίτηση και ένορκη δήλωση φέρουν την ίδια ημερομηνία, και συγκεκριμένα αυτή της 19.10.20. Ως προς το ζήτημα της καθυστέρησης στην υποβολή της αίτησης ας λεχθεί, σε απάντηση των θέσεων των Καθ'ων η αίτηση περί εκκρεμοδικίας της αγωγής πέραν των 7 ετών ότι, εκείνο που πρωτίστως εξετάζεται δεν είναι ο συνολικός χρόνος εκκρεμότητας της ενώπιον του Δικαστηρίου αγωγής, αλλά η τυχόν εκδήλωση αργοπορίας στην λήψη μέτρων και διαβημάτων για καταχώρηση μίας τέτοιας αίτησης εκεί όπου ασφαλώς υφίστατο δυνατότητα έγκαιρης ενέργειας (βλ. C & A Pelekanos Assoc. Ltd v. Πελεκάνου
(2001)1(Γ) Α.Α.Δ 2025,2079). Στην απόφαση Δόμνα Χριστοδούλου ν Αθηναίδα Χριστοδούλου κ.α
(1991)1 Α.Α.Δ. 934, το Ανώτατο Δικαστήριο κάνοντας αναφορά στις αποφάσεις Nicolaides v Yerolemi
(1980)1 C.L.R.1 και στην Associated Leisure Ltd and others v Associated Newspapers Ltd
(1970)2 All E.R.754, επανέλαβε την καλά εμπεδωμένη αρχή του δικαιίκου μας συστήματος, ότι: «... μια τροποποίηση πρέπει να επιτρέπεται έστω και αν ζητείται αργά, εάν είναι αναγκαία για να αποδοθεί δικαιοσύνη μεταξύ των διαδίκων, μια και οποιαδήποτε δυσχέρεια προκληθεί από αυτή μπορεί να αποζημιωθεί με χρήμα». Η νομολογία κατέδειξε μάλιστα ότι αν το συμφέρον της δικαιοσύνης το επιβάλλει, μια τροποποίηση μπορεί να επιτραπεί: «....ασχέτως του αν επιδείχθηκε αμέλεια και καθυστέρηση από διάδικο, αν αυτό απαιτεί το συμφέρον της δικαιοσύνης. Η άδεια για τροποποίηση δίδεται ευκολότερα στα αρχικά στάδια αλλά τούτο μπορεί ακόμα να γίνει και σε πολύ προχωρημένο στάδιο, μέχρι και το τελικό στάδιο της διαδικασίας, αν δεν προκαλείται ανεπανόρθωτη ζημιά στον αντίδικο. Ο όρος ανεπανόρθωτη ζημιά χρησιμοποιείται με την έννοια του ότι αυτή δεν μπορεί να αποκατασταθεί με την καταβολή εξόδων..... Εν όψει της νομολογίας, κρίνουμε πως όπου δεν προκαλείται ζημιά ακόμη και η μη πλήρως αιτιολογηθείσα καθυστέρηση δεν μπορεί να στερεί το διάδικο του δικαιώματος να αποφασίζονται όλα τα επίδικα θέματα που εγείρει. Το ουσιωδέστερο είναι, όπως τονίσαμε και πιο πάνω, να δοθεί η ευκαιρία στους διαδίκους να κριθούν όλες οι πραγματικές διαφορές μεταξύ τους.» (βλ. Ιωάννης Νικολάου v. Ζωή Μιλτιάδους και άλλοι
(2007)1Β Α.Α.Δ.1005 Εφαρμόζοντας τις πιο πάνω νομολογιακές αρχές στα γεγονότα της παρούσας υπόθεσης το Δικαστήριο βρίσκει ότι η όποια τυχόν επιδειχθείσα καθυστέρηση, από πλευράς αιτητών, δεν αποτελεί λόγο για απόρριψη της αίτησης, αφού δυνάμει της νομολογίας η όποια καθυστέρηση δεν πρέπει να εξετάζεται μεμονωμένα από απόψεως μόνο χρονικής διάστασης αλλά να συνυπολογίζεται μαζί με τις περιπτώσεις όπου υπάρχει ανυπαρξία καλής πίστης, ή όπου η τροποποίηση δεν είναι καθοριστικής σημασίας για τον καθορισμό και επίλυση της μεταξύ των μερών διαφοράς. Αναδρομή στον δικογραφικό φάκελο αποκαλύπτει ότι την 7.3.19, ημερομηνία κατά την οποία η υπόθεση ήταν ορισμένη για ακρόαση, είχαν διατυπωθεί θέσεις περί προσπαθειών εξώδικου συμβιβασμού της αγωγής, με την υπόθεση να ορίζεται την 28.3.19, 6.5.19 και 18.6.19 για οδηγίες με σκοπό την ολοκλήρωση των προσπαθειών. Κατά την εν λόγω ημερομηνία οι συνήγοροι ενημέρωσαν για την μη επίτευξη της οποιασδήποτε λύσης, με την υπόθεση να προγραμματίζεται για ακρόαση την 14.11.19, ενώ την 5.11.19 καταχωρήθηκε αίτηση για τροποποίηση της απαίτησης, η οποία αποσύρθηκε την 20.2.
- Έκτοτε, η υπόθεση ορίστηκε την 30.3.20 για προγραμματισμό, με τους συνηγόρους των αιτητών να γνωστοποιούν την πρόθεση τους περί καταχώρησης νέας αίτησης τροποποίησης, αίτηση η οποία λόγω των περιοριστικών μέτρων που λήφθηκαν για την αποτελεσματική αντιμετώπιση του κορωνοιού, δεν καταχωρήθηκε παρά μόνο κατόπιν οδηγιών του Δικαστηρίου την 19.10.
- Τα πιο πάνω, σε συνδυασμό με το γεγονός ότι μέχρι τον Μάιο του 2019 την υπόθεση χειριζόταν δικηγόρος η οποία αποχώρησε από τον δικηγορικό οίκο των αιτητών, και ότι η ανάγκη για τροποποίηση προέκυψε μετά την πρόσληψη της ομνύουσας στην υπηρεσία των εναγόντων τον Δεκέμβριο του 2019, και με τον διαρρεύσαντα χρόνο από τον Μάρτιο μέχρι τον Σεπτέμβριο να μπορεί να δικαιολογηθεί λόγω των ιδιαίτερων περιστατικών κάτω από τα οποία εργάζονταν τα Πρωτοκολλητεία και τα Δικαστήρια λόγω της πανδημίας, λαμβανομένης ιδιαιτέρως υπόψιν την γνωστοποίηση των αιτητών περί της πρόθεσης τους για καταχώρηση της παρούσας αίτησης από την 30.3.20, κρίνω ότι ο χρόνος που διέρρευσε δεν είναι τέτοιος που να μπορεί να προσμετρήσει ως παράγοντας καθοριστικής σημασίας και να οδηγήσει στην απόρριψη της αίτησης. Υπενθυμίζονται στο στάδιο αυτό τα όσα χρήσιμα λέχθηκαν επί του προκείμενου, στην Ανδριανή Αρακελιάν ν Ταμείο Προνοίας του προσωπικού της Marfin Λαικής Τράπεζας κ.α
(2016)Π.Ε. 51/12 ημερ. 11.2.16: «Οι αρχές που διέπουν το θέμα δεν είναι τίποτε άλλο από εργαλεία προς υποβοήθηση του Δικαστηρίου για να ασκήσει ορθά τη διακριτική του ευχέρεια. Κατά κανόνα παρέχεται άδεια για τροποποίηση εκτός αν το Δικαστήριο καταλήξει ότι ο Αιτητής ενεργεί κακόπιστα ή ότι με την τροποποίηση, αν επιτραπεί, θα επηρεαστεί η αντίδικη πλευρά σε τέτοιο βαθμό ώστε να μην είναι δυνατή η αποζημίωση της με την καταβολή εξόδων. Άδεια για τροποποίηση μπορεί να δοθεί σε οποιοδήποτε στάδιο της δίκης ώστε όλα τα επίδικα ζητήματα μεταξύ των διαδίκων για το ίδιο θέμα να εκδικαστούν σε μια διαδικασία. Με βάση τη λεγόμενη σύγχρονη τάξη της νομολογίας, επιτρέπονται τροποποιήσεις ακόμη και όταν η τροποποίηση είναι αποτέλεσμα αμέλειας ή καθυστέρησης, νοουμένου ότι δεν θα προκληθεί αδικία η οποία να μην μπορεί να αποζημιωθεί με έξοδα. Τελικά με την πάροδο των χρόνων η προσέγγιση της νομολογίας στο θέμα της τροποποίησης έγινε αρκετά φιλελεύθερη ώστε να εξυπηρετείται το συμφέρον της δικαιοσύνης με βάση το σύνολο των περιστατικών της κάθε υπόθεσης. Οι πιο πάνω αρχές προκύπτουν, μεταξύ άλλων, από τις αποφάσεις Courtis a.o. v. Iasonides
(1970)1 CLR 180, Χριστοδούλου ν. Χριστοδούλου κ.α.
(1991)1 ΑΑΔ 934, Φοινιώτης ν. Greenmar Navigation Ltd κ.α.
(1989)1Ε ΑΑΔ 33, Ταξί Κυριάκος Λτδ ν. Παύλου
(1995)1 ΑΑΔ 560» (τονισμός δικός μου). Σημειώνεται καταληκτικά ότι ουδεμία κακοπιστία έχει εντοπίσει το Δικαστήριο να υφίσταται στα γεγονότα της παρούσας αίτησης, ενώ υπενθυμίζεται ότι οι όποιοι ισχυρισμοί περί κακοπιστίας οφείλουν όπως αποδεικνύονται μέσω προσκόμισης επαρκούς και ξεκάθαρης προς τούτο μαρτυρίας. Η θέση των Καθ'ων η αίτηση ότι στην προηγούμενη αίτηση για τροποποίηση των αιτητών ημερ. 5.11.19 γινόταν αναφορά από τον εκεί ομνύοντα ότι την υπόθεση χειριζόταν η κα. Ανδρέου προσωπικά, αναφορά αντιφατική με την ενώπιον του Δικαστηρίου θέση τους στην παρούσα αίτηση, ότι την υπόθεση χειριζόταν η κα. Μιχαήλ η οποία αποχώρησε από το γραφείο τους, δεν μπορεί να εξισωθεί ή να αναταχθεί σε επίδειξη κακοπιστίας εκ μέρους των. Κατάληξη: Εν όψει όλων των ανωτέρω, ασκώντας τη διακριτική μου ευχέρεια και έχοντας ως γνώμονα το συμφέρον της δικαιοσύνης, το Δικαστήριο εγκρίνει την αίτηση εκδίδοντας διάταγμα ως η παράγραφος (Α) αυτής. Δίδονται οδηγίες όπως τροποποιημένο Κλητήριο Ένταλμα καταχωρηθεί εντός 7 ημερών από τη σύνταξη του παρόντος διατάγματος, η οποία να ζητηθεί εντός 2 ημερών από σήμερα. Τροποποιημένη Έκθεση Υπεράσπισης να καταχωριστεί εντός 7 ημερών από την παράδοση του τροποποιημένου Κλητηρίου Εντάλματος στους Καθ' ων η Αίτηση. Σε ότι αφορά τα έξοδα της υπό κρίση αίτησης, καθώς και όσα θα σπαταληθούν λόγω αυτής, κρίνω ορθό και δίκαιο όπως αυτά επιδικαστούν και ως εκ τούτου επιδικάζονται υπέρ των καθ' ών η αίτηση και εναντίον των αιτητών, όπως θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο στο τέλος της όλης διαδικασίας. (Υπ.) .......... Μ. Ναθαναήλ, Ε.Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο