ΚΕΣΙΔΗΣ ν. SMALES, Συν. Αγωγές: 781-782/13, 28/1/2021 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDPAF:2021:A3 ΣΤΟ ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΠΑΦΟΥ Ενώπιον: Φ. Τιμοθέου, Α.Ε.Δ. Συν. Αγωγές: 781-782/13 Αρ. Αγωγής 781/13 Μεταξύ: XXXX ΚΕΣΙΔΗΣ Ενάγοντα και XXXX SMALES Εναγόμενης ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ Αρ. Αγωγής 782/13 Μεταξύ: XXXX ΚΕΣΙΔΗΣ Ενάγοντα και XXXX SMALES Εναγόμενης Ημερομηνία: 28.1.2021 Για Ενάγοντες: κ. Γ. Λεοντίου για Α. Χρ. Αλεξάνδρου. Για Ενάγοντα στην Ανταπαίτηση στην Αγωγή 781/13: κα Ε. Κωμοδρόμου για Λ. Παπαφιλίππου & Σία Δ.Ε.Π.Ε. Για Εναγόμενη: κ. Χ. Δημητριάδη για Κώστας Π. Δημητριάδης Δ.Ε.Π.Ε. ΑΠΟΦΑΣΗ Με τις αγωγές τους έκαστος των Εναγομένων αξιώνει ειδικές και γενικές αποζημιώσεις, τόκους και έξοδα για σωματικές βλάβες και ζημιές που υπέστη συνεπεία τροχαίου δυστυχήματος που επισυνέβη στις 16.3.2011 και για το οποίο αποκλειστική ευθύνη αποδίδουν στην Εναγόμενη. Δικογραφημένες θέσεις Σύμφωνα με τις Εκθέσεις Απαίτησης, στις 16.3.2011 ο Ενάγοντας στην Αγωγή 781/13 οδηγούσε, με συνοδηγό του τον Ενάγοντα στην Αγωγή 782/13, το αυτοκίνητο με αρ. εγγραφής XXXX στην Λεωφόρο Τάφοι των Βασιλέων, με κατεύθυνση την Πέγεια. Κατά τον ίδιο χρόνο ενώ η Εναγόμενη οδηγούσε το αυτοκίνητο της με αρ. εγγραφής XXXX, επιχείρησε να εισέλθει στον κύριο δρόμο από το παγκέτο χωρίς οποιαδήποτε προειδοποίηση και χωρίς να λάβει υπόψη την τροχαία κίνηση με αποτέλεσμα να ανακόψει την πορεία του αυτοκινήτου με αρ. εγγραφής XXXX, να συγκρουστεί με αυτό και να προκαλέσει έτσι στους Ενάγοντες τραυματισμούς, υλικές ζημιές και έξοδα. Ο Ενάγοντας στην Αγωγή 781/13 ήταν τότε 25 ετών, υγιής, δραστήριος και εργαζόταν ως εργάτης σε οικοδομές, με μηνιαίες απολαβές €1.
- Ήταν επίσης ιδιοκτήτης και/ή νόμιμος κάτοχος του αυτοκινήτου με αρ. εγγραφής XXXX. Ο Ενάγοντας στην Αγωγή 782/13 ήταν τότε 21 ετών, υγιής, δραστήριος και εργαζόταν ως εργάτης, με μηνιαίες απολαβές €
- Συνοψίζοντας τις λεπτομέρειες αμέλειας, αποδίδεται στην Εναγόμενη ότι αφού παρέλειψε να ελέγξει την τροχαία κίνηση, εισήλθε ξαφνικά και χωρίς προειδοποίηση, στην Λεωφόρο Τάφοι των Βασιλέων, από παγκέτο, με αποτέλεσμα να ανακόψει την πορεία του αυτοκινήτου με αρ. εγγραφής XXXX και να συγκρουστεί με αυτό. Κατά τους ισχυρισμούς του, προκλήθηκαν στον Ενάγοντα στην Αγωγή 781/13, οι ακόλουθες σωματικές βλάβες: (α) κεφαλαλγία, (β) τάση για εμετό, (γ) ζάλη, (δ) εκχυμώσεις στην δεξιά επιφάνεια δεξιού αντιβραχιονίου, (ε) έντονο άλγος στην ΑΜΣΣ συνοδευόμενο με έντονο μυϊκό σπασμό και περιορισμό των κινήσεων, (στ) εντύπωμα χαρακτηριζόμενο με ερυθρότητα στο αριστερό ημιθωράκιο, (ζ) αίμαρθρο δεξιού γόνατος, (η) θλαστικό τραύμα έσω επιφάνειας γόνατος, (θ) μερική ρήξη του έσω πλαγίου και πρόσθιου χιαστού, (ι) εκδορές και μώλωπες στα άνω και κάτω άκρα και (κ) έντονοι πόνοι και ταλαιπωρίες. Μεταφέρθηκε στο Γενικό Νοσοκομείο Πάφου και νοσηλεύθηκε από τις 16.3.2011 μέχρι τις 18.3.2011 ότε και εξήλθε. Στην συνέχεια και λόγω των έντονων ενοχλήσεων που ένιωθε επισκέφθηκε την ίδια ημέρα ιδιώτη ιατρό, ο οποίος μετά τις απαιτούμενες εξετάσεις, προέβηκε σε εισαγωγή του σε κλινική όπου σε πρόχειρο χειρουργείο του έκανε συρραφή τραύματος στο γόνατο. Του δόθηκε φαρμακευτική αγωγή, του τοποθετήθηκε αυχενικό περίλαιμο και για 20 ημέρες του τοποθετήθηκε ειδική επιγονατίδα λόγω της μερικής ρήξης του έσω πλαγίου και πρόσθιου χιαστού. Στην συνέχεια του συνεστήθη φυσιοθεραπεία και κινησιοθεραπεία. Του διαγνώσθηκε επίσης κάκωση στην ΑΜΣΣ, η οποία συνηγορούσε με βαρύ διάστρεμμα, κάτι που θα του δημιουργεί πρόβλημα με την ανάπτυξη πρώιμων εκφυλιστικών αλλοιώσεων (αρθρίτιδα) και θα τον αναγκάζει να καταφεύγει σε τακτά χρονικά διαστήματα σε θεραπεία ενώ θα καθιστά και το γόνατο πιο επιρρεπές στους τραυματισμούς, πράγμα που δυσχεραίνει και την εργασία του. Συνεπεία των τραυματισμών του απείχε από την εργασία του και/ή ήταν ανίκανος για εργασία για ένα μήνα. Περαιτέρω το αυτοκίνητο του υπέστη εκτεταμένες ζημιές. Αξιώνει δε ως ειδικές αποζημιώσεις: (α) €2.300 για ζημιές αυτοκινήτου, (β) €250 για έξοδα εκτιμητή, (γ) €85 για αστυνομική έκθεση, (δ) €47,84 για ιατρικό πιστοποιητικό του Γενικού Νοσοκομείου Πάφου, (ε) €1.000 για απώλεια απολαβών, (στ) €175 για φυσιοθεραπείες και (στ) €320 για ιατρικά έξοδα. Ως εκ των άνω αξιώνει γενικές αποζημιώσεις καθώς και το ποσό των €4.177,84 σαν ειδικές αποζημιώσεις, με τόκο προς 8% επί των δύο ποσών από 16.3.2011 μέχρι εξόφλησης. Κατά τους ισχυρισμούς του, προκλήθηκαν στον Ενάγοντα στην Αγωγή 782/13, οι ακόλουθες σωματικές βλάβες: (α) κρανιοεγκαφαλική κάκωση με ελαφριά διάσειση, (β) κεφαλαλγίες, (β) τάση για εμετό, (γ) ζαλάδες, (δ) θλάση ΑΜΣΣ (άλγος κατά την ψηλάφηση, έντονος μυϊκός σπασμός και περιορισμός των κινήσεων), (ε) κάκωση δεξιά ώμου - τραυματισμός τένοντα, αδυναμία επαγωγής. Μετά το δυστύχημα επισκέφθηκε ιδιώτη ιατρό, ο οποίος μετά τις απαιτούμενες εξετάσεις, του χορήγησε θεραπεία και τον παρέπεμψε για φυσιοθεραπεία. Για τον τραυματισμό του τένοντα θα χρειαστούν στο μέλλον περαιτέρω διερευνητικές εξετάσεις. Συνεπεία των τραυματισμών του απείχε από την εργασία του για 20 ημέρες. Αξιώνει ως ειδικές αποζημιώσεις: (α) €500 για απώλεια απολαβών, (β) €245 για φυσιοθεραπείες και (στ) €220 για ιατρικά έξοδα. Ως εκ των άνω αξιώνει γενικές αποζημιώσεις και το ποσό των €965 σαν ειδικές αποζημιώσεις, με τόκο προς 8% επί των δύο ποσών από 16.3.2011 μέχρι εξόφλησης. Η Εναγόμενη αντέδρασε στις Αγωγές με την καταχώρηση Έκθεσης Υπεράσπισης στην Αγωγή 782/13 και Έκθεσης Υπεράσπισης και Ανταπαίτησης στην Αγωγή 781/
- Οι δικογραφημένοι ισχυρισμοί της συνοψίζονται ως ακολούθως: Όσον αφορά τις συνθήκες του δυστυχήματος, πλην του ότι αυτό επισυνέβη μεταξύ των δύο αυτοκινήτων στον δρόμο και κατά τον χρόνο που υποστηρίζουν οι Ενάγοντες και ότι το δικό της αυτοκίνητο οδηγούσε η ίδια και το άλλο ο Ενάγοντας στην Αγωγή 781/13 με συνοδηγό τον Ενάγοντα στην Αγωγή 782/13, αρνείται τους λοιπούς ισχυρισμούς των Εναγόντων. Ισχυρίζεται δε ότι ενώ το αυτοκίνητο της ήταν αρχικά σταματημένο στην ασφάλτινη διαπλάτυνση της Λεωφόρου Τάφοι των Βασιλέων με κατεύθυνση από Πάφο προς Πέγεια, στην συνέχεια προχώρησε μέσα στην κανονική λωρίδα της εν λόγω Λεωφόρου με την ίδια ως άνω κατεύθυνση και ο Ενάγοντας στην Αγωγή 781/13, ο οποίος είχε σταματημένο το αυτοκίνητο του στην αριστερή ασφάλτινη διαπλάτυνση της εν λόγω Λεωφόρου με κατεύθυνση από Πέγεια προς Πάφο, ήτοι αντίθετα με την πορεία της, εισήλθε στην Λεωφόρο και έκανε επαναστροφή και/ή πέρασε πάνω από την διαχωριστική νησίδα, η οποία βρίσκεται στο μέσο του δρόμου για να κατευθυνθεί προς Πέγεια, αποκόπτοντας έτσι την πορεία του αυτοκινήτου της, με αποτέλεσμα τα δύο αυτοκίνητα να συγκρουστούν. Υποστηρίζει δε ότι το δυστύχημα οφείλεται στην αποκλειστική και/ή συντρέχουσα αμέλεια και/ή στην παράβαση των εκ του νόμου και/ή κανονισμών απορρεόντων καθηκόντων και/ή υποχρεώσεων του Ενάγοντα στην Αγωγή 781/
- Αρνείται επίσης όλους τους ισχυρισμού των Εναγόντων για πρόκληση σωματικών βλαβών, ζημιών και εξόδων. Αντίθετα υποστηρίζει ότι το αυτοκίνητο της υπέστη ζημιές και συνακόλουθα αυτή υπέστη συναφή έξοδα, δαπάνες και απώλειες και ως εκ τούτου αξιώνει ως ειδικές αποζημιώσεις: (α) €4.500 για επιδιόρθωση του αυτοκινήτου της, (β) €210 για έξοδα εκτίμησης ζημιών του αυτοκινήτου, (γ) €259,42 για απώλεια χρήσης του αυτοκινήτου και/ή μεταφορικά. Ως εκ των άνω αρνείται ότι οι Ενάγοντες δικαιούνται των αξιούμενων θεραπειών τους και αιτείται απόρριψη των Αγωγών με έξοδα υπέρ της. Περεταίρω και/ή διαζευκτικά υποστηρίζει ότι εάν κριθεί ότι οι Ενάγοντες δικαιούνται οποιεσδήποτε αποζημιώσεις, το ύψος τους δέον όπως καθοριστεί ανάλογα με το ποσοστό αμέλειας και/ή συντρέχουσας αμέλειας του Ενάγοντα στην Αγωγή 781/
- Τέλος ανταπαιτεί από τον τελευταίο το ποσό των €4.969,52 ως ειδικές αποζημιώσεις, νόμιμο τόκο και έξοδα. Μαρτυρία Πριν την έναρξη της ακροαματικής διαδικασίας οι δύο πλευρές δήλωσαν ως παραδεκτά γεγονότα τα ακόλουθα:
- Το σύνολο των ειδικών ζημιών που αξιώνονται στην Αγωγή 781/13, ανέρχονται στο ποσό των €2.792,84, επί πλήρους ευθύνης.
- Το σύνολο των ειδικών ζημιών που αξιώνονται στην Αγωγή 782/13, ανέρχονται στο ποσό των €465, επί πλήρους ευθύνης.
- Οι ειδικές ζημιές που αξιώνονται στην Ανταπαίτηση στην Αγωγή 781/13, ανέρχονται στο ποσό των €4.969,52, επί πλήρους ευθύνης. Μετά από το πιο πάνω παρέμειναν προς εκδίκαση το θέμα της ευθύνης και αυτό των γενικών αποζημιώσεων. Ως προς τις γενικές αποζημιώσεις του Ενάγοντα στην Αγωγή 781/13, δηλώθηκε κατά την μαρτυρία αυτού, ως παραδεκτό για την αλήθεια του το περιεχόμενο του τεκμηρίου 2 δηλ. του ιατρικού πιστοποιητικού του Δρ. XXXX Παπαδόπουλου, Β. Διευθυντή, Χειρουργικής Κλινικής του Γενικού Νοσοκομείου Πάφου, ημερ. 25.5.
- Σύμφωνα με αυτό ο Ενάγοντας στην Αγωγή 781/13 μετέβη στο ΤΑΕΠ του Γενικού Νοσοκομείου Πάφου στις 16.3.2011 μετά από αναφερόμενο τροχαίο ατύχημα. Κατά την εισαγωγή παραπονείτο για κεφαλαλγία και τάση για εμετό. Η Κλίμακα γλασκώβης ήταν 15/
- Έφερε εκχυμώσεις στην δεξιά επιφάνεια δεξιού αντιβραχιονίου. Δεν έφερε άλλες εξωτερικές κακώσεις. Έγινε ο απαιτούμενος εργαστηριακός και ακτινολογικός έλεγχος χωρίς να διαπιστωθούν παθολογικά ευρήματα. Παρέμεινε για παρακολούθηση και εξήλθε στις 18.3.2011 εν βελτιώσει. Για την απόδειξη της υπόθεσης των Εναγόντων κατέθεσαν οι ίδιοι. Προς υποστήριξη της υπόθεσης της Εναγόμενης κατέθεσε ένας μάρτυρας. Ως Μ.Ε.1 κατέθεσε ο Ενάγοντας στην Αγωγή 781/
- Σύμφωνα με αυτόν κατά τον ουσιώδη χρόνο ήταν 25 ετών, υγιής, δραστήριος και εργαζόταν ως εργάτης σε οικοδομές, με μηνιαίες απολαβές €1.
- Ήταν δε ιδιοκτήτης και νόμιμος κάτοχος του αυτοκινήτου με αρ. εγγραφής XXXX. Κατά τον ίδιο χρόνο η Εναγόμενη ήταν ιδιοκτήτρια και νόμιμη κάτοχος του αυτοκινήτου με αρ. εγγραφής XXXX. Στις 16.3.2011 ενώ ο Μ.Ε.1 οδηγούσε το αυτοκίνητο του στην Λεωφόρο Τάφοι των Βασιλέων, με κατεύθυνση την Πέγεια, η Εναγόμενη, η οποία οδηγούσε το δικό της αυτοκίνητο, επιχείρησε να εισέλθει στον κύριο δρόμο από το παγκέτο χωρίς οποιαδήποτε προειδοποίηση και χωρίς να λάβει υπόψη την τροχαία κίνηση. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα να ανακόψει την πορεία του αυτοκινήτου που οδηγούσε ο Μ.Ε.1, να συγκρουστεί με αυτό και να προκαλέσει στον Μ.Ε.1 τραυματισμό, υλικές ζημιές και έξοδα. Συγκεκριμένα εκ του δυστυχήματος ο Μ.Ε.1 υπέστη κεφαλαλγία, τάση για εμετό, ζάλη, εκχυμώσεις στην δεξιά επιφάνεια δεξιού αντιβραχιονίου, έντονο άλγος στην ΑΜΣΣ (αυχενική μοίρα σπονδυλικής στήλης) συνοδευόμενο με έντονο μυϊκό σπασμό και περιορισμό των κινήσεων, εντύπωμα χαρακτηριζόμενο με ερυθρότητα στο αριστερό ημιθωράκιο, αίμαρθρο δεξιού γόνατος, θλαστικό τραύμα έσω επιφάνειας γόνατος, μερική ρήξη του έσω πλαγίου και πρόσθιου χιαστού, εκδορές και μώλωπες στα άνω και κάτω άκρα και έντονους πόνους και ταλαιπωρίες. Μετά το δυστύχημα μεταφέρθηκε στο Γενικό Νοσοκομείο Πάφου όπου νοσηλεύθηκε από τις 16.3.2011 μέχρι τις 18.3.2011 ότε και εξήλθε του νοσοκομείου (κατέθεσε σχετικά το τεκμήριο 2). Στην συνέχεια και λόγω των έντονων ενοχλήσεων που ένιωθε επισκέφθηκε, την ίδια ημέρα ήτοι στις 18.3.2011, ιδιώτη ιατρό και συγκεκριμένα τον Δρα Αντωνιάδη, ο οποίος μετά τις απαιτούμενες εξετάσεις, προέβηκε σε εισαγωγή του σε κλινική. Εκεί σε πρόχειρο χειρουργείο του έγινε συρραφή του τραύματος σε δεύτερο χρόνο λόγω της ρυπαρότητας και παρακέντηση γόνατος. Του δόθηκε φαρμακευτική αγωγή και του συνεστήθη η τοποθέτηση αυχενικού περιλαίμιου. Περαιτέρω του τοποθετήθηκε επί 20 ημέρες ειδική επιγονατίδα λόγω της μερικής ρήξης του έσω πλαγίου και πρόσθιου χιαστού και στην συνέχεια του συνεστήθη φυσιοθεραπεία και κινησιοθεραπεία. Λόγω της κάκωσης που υπέστη στην ΑΜΣΣ, η οποία συνηγορεί με βαρύ διάστρεμμα, του δημιουργείται πρόβλημα με την ανάπτυξη πρώιμων εκφυλιστικών αλλοιώσεων (αρθρίτιδας), πράγμα που θα τον αναγκάζει να καταφεύγει σε τακτά χρονικά διαστήματα σε θεραπεία και θα καθιστά το γόνατο του πιο επιρρεπές στους τραυματισμούς, κάτι που θα δυσχεραίνει και την εργασία του (κατέθεσε ως τεκμήριο 3 ιατρική έκθεση του Δρα Αντωνιάδη ημερ. 31.9.2011). Κατέθεσε δε ως τεκμήριο 4 έγγραφο αποτελούμενο από δύο σελίδες, το οποίο περιέχει συνολικά 10 φωτογραφίες που απεικονίζουν το αυτοκίνητο του μετά το δυστύχημα. Περαιτέρω κατέθεσε ως τεκμήριο 5 το πιστοποιητικό εγγραφής του εν λόγω αυτοκινήτου. Ως Μ.Ε.2 κατέθεσε ο Ενάγοντας στην Αγωγή 782/13, αδελφός του Μ.Ε.
- Σύμφωνα με αυτόν κατά τον ουσιώδη χρόνο ήταν 21 ετών, υγιής, δραστήριος και εργαζόταν ως εργάτης, με μηνιαίες απολαβές €
- Στις 16.3.2011 επέβαινε ως συνοδηγός στο αυτοκίνητο με αρ. εγγραφής XXXX. Ενώ το εν λόγω όχημα κινείτο στην Λεωφόρο Τάφοι των Βασιλέων, με κατεύθυνση την Πέγεια, η Εναγόμενη η οποία οδηγούσε το αυτοκίνητο με αρ. εγγραφής XXXX, επιχείρησε να εισέλθει στον κύριο δρόμο από το παγκέτο χωρίς οποιαδήποτε προειδοποίηση και χωρίς να λάβει υπόψη την τροχαία κίνηση. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα να ανακόψει την πορεία του αυτοκινήτου στο οποίο επέβαινε ο Μ.Ε.2, να συγκρουστεί με αυτό και να προκαλέσει στον Μ.Ε.2 τραυματισμό, υλικές ζημιές και έξοδα. Συγκεκριμένα εκ του δυστυχήματος ο Μ.Ε.2 υπέστη κρανιοεγκεφαλική κάκωση με ελαφριά διάσειση, κεφαλαλγίες, τάση για εμετό, ζαλάδες, θλάση ΑΜΣΣ - άλγος κατά την ψηλάφηση, έντονο μυϊκό σπασμό και περιορισμός των κινήσεων, κάκωση δεξιά ώμου - τραυματισμός τένοντα και αδυναμία επαγωγής. Μετά το δυστύχημα ο Μ.Ε.2 είχε κάποιες ενοχλήσεις και πήγε με τον Μ.Ε.1 στον Δρα Αντωνιάδη, ο οποίος μετά τις απαιτούμενες εξετάσεις, του χορήγησε θεραπεία και τον παρέπεμψε για φυσιοθεραπεία. Για τον τραυματισμό που υπέστη στον τένοντα θα χρειαστούν στο μέλλον περαιτέρω διερευνητικές εξετάσεις (κατέθεσε ως τεκμήριο 8 ιατρική έκθεση του Δρα Αντωνιάδη ημερ. 31.9.2011). Ως Μ.Υ.1 κατέθεσε ο εξεταστής του δυστυχήματος, Αστ.XXXX XXXX Αριστοδήμου, ο οποίος από το 2008 υπηρετεί στο Τμήμα διερεύνησης τροχαίων ατυχημάτων της Τροχαία Πάφου. Αυτός κλήθηκε στις 16.3.2011 να εξετάσει το επίδικο δυστύχημα που έγινε στη Λεωφόρο Τάφοι Βασιλέων στην Πάφο. Μετά δε τις εξετάσεις ετοίμασε σχέδιο της σκηνής. Κατά την μαρτυρία του αναγνώρισε το τεκμήριο 6 ως την αστυνομική έκθεση που ετοιμάσθηκε για το επίδικο δυστύχημα και το σχέδιο που επισυνάπτεται στο ίδιο τεκμήριο, ως αυτό που ετοίμασε για το δυστύχημα, το οποίο και υιοθέτησε. Ανέφερε δε ότι οι πορείες των οχημάτων στο σχέδιο ανταποκρίνονται στα ευρήματα του επί της σκηνής. Εξήγησε επίσης ότι η ως άνω έκθεση συντάσσεται με βάση τον φάκελο που συμπληρώθηκε για το δυστύχημα, δηλ. συμπληρώνεται από το αρχείο της Τροχαίας Πάφου, σύμφωνα με το πόρισμα του εξεταστή και την συνοπτική έκθεση και αποτυπώνει βασικά το πόρισμα της υπόθεσης. Περαιτέρω είπε ότι ο φάκελος του επίδικου δυστυχήματος δεν ζητήθηκε από κανένα και έτσι μετά την πάροδο 5 ετών έχει καταστραφεί. Αξιολόγηση μαρτυρίας - Συμπεράσματα Αναφορικά με την αξιολόγηση μαρτυρίας σε υποθέσεις οδικών δυστυχημάτων, συνήθως η κάθε πλευρά προβάλλει την δική της εκδοχή και το Δικαστήριο έχει την υποχρέωση, αξιολογώντας την ενώπιον του μαρτυρία, να επιλέξει ποια εκδοχή είναι η ορθή και να καταλήξει στα ευρήματα του. Έχει δε νομολογηθεί ότι πέραν από τις δικές του παρατηρήσεις όσον αφορά την αξιοπιστία των μαρτύρων, βασική βοήθεια για το Δικαστήριο είναι η πραγματική μαρτυρία, όπως το σχέδιο της σκηνής του δυστυχήματος, ιδιαίτερα όταν τα δεδομένα επί τούτου είναι κοινώς αποδεκτά (βλ. Α/φοι Παπαλαζάρου Λτδ ν. Μιχαήλ
(1997)1Γ Α.Α.Δ. 1388). Η σημασία και οι προεκτάσεις της πραγματικής μαρτυρίας, η οποία προκύπτει από την ανίχνευση της σκηνής του δυστυχήματος, έχει τονιστεί σε πολλές αποφάσεις. Η σημασία της ποικίλλει ανάλογα με τον βαθμό στον οποίο διαφωτίζει ως προς τα ουσιώδη γεγονότα. Αν είναι ουδέτερη ως προς τις συνθήκες του δυστυχήματος δεν μπορεί να βοηθήσει ουσιωδώς στην αξιολόγηση της μαρτυρίας για τα γεγονότα που περιστοιχίζουν το δυστύχημα (βλ. Κονναρή ν. Κυριάκου
(1996)1Α Α.Α.Δ. 267). Εφόσον όμως δεν είναι ουδέτερη, παρέχει βάση για την κρίση τόσο της αξιοπιστίας όσο και της ακρίβειας της μαρτυρίας και διαφωτίζει ως προς τις συνθήκες του δυστυχήματος, (βλ. Κυριάκου ν. Δημητρίου
(1997)1Γ Α.Α.Δ. 1362 και Κονναρή ανωτέρω). Ως δε έχει νομολογηθεί το Δικαστήριο μπορεί να χρησιμοποιεί γενική κοινή γνώση, αλλά δεν είναι επιτρεπτό να ενεργεί ως εμπειρογνώμονας (βλ. Μαυρίδης ν. Dharaghji κ.ά.
(1990)1 Α.Α.Δ. 1013). Ελλείψει λοιπόν μαρτυρίας ειδικού, το Δικαστήριο δεν μπορεί να καταλήγει, για θέματα στα οποία τέτοια μαρτυρία είναι απαραίτητη, σε οποιαδήποτε συμπεράσματα, καθότι κάτι τέτοιο θα σήμαινε ότι έχει καταστήσει εαυτόν ειδικό επί του θέματος, κάτι που είναι ανεπίτρεπτο (βλ. Δημητρίου κ.α. v. Sidorenko
(2011)1Β Α.Α.Δ. 1095). Μπορεί όμως κατά την αξιολόγηση της μαρτυρίας και την εκδοχή των διαδίκων να αντικρίσει τα διαθέσιμα στοιχεία υπό το φως της κοινής λογικής (βλ. Κρασισμένου ν. Σωφρονίου
(1999)1Β Α.Α.Δ. 1152). H κοινή λογική, σύμφωνα με τη νομολογία, αποτελεί αναντικατάστατο οδηγό στην εξαγωγή συμπερασμάτων από γεγονότα και τον συσχετισμό τους. Τα συμπεράσματα δε που μπορεί να εξαχθούν από την πραγματική μαρτυρία, αποτελούν συνάρτηση της κοινής λογικής, όπως και η εξήγηση γεγονότων που ανάγονται σε στοιχειώδεις κανόνες της φυσικής (βλ. Ιορδάνου κ.α. ν. Κυριάκου κ.α.
(1996)1Β Α.Α.Δ. 1364 και Σαββίδης ν. White
(1996)1 Α.Α.Δ. 567). Θα προχωρήσω τώρα στην αξιολόγηση της μαρτυρίας στην παρούσα λαμβάνοντας υπόψην και τα πιο πάνω. Ο Μ.Υ.1 κατέθεσε ως ο εξεταστής της υπόθεσης, ο οποίος επισκέφθηκε την ίδια μέρα την σκηνή του δυστυχήματος και ετοίμασε το σχέδιο που επισυνάπτεται στο τεκμήριο 6 (στο εξής «το σχέδιο»). Όσον αφορά τα προσόντα του στην διερεύνηση τροχαίων δυστυχημάτων, στην κυρίως εξέταση είπε ότι στα πλαίσια των καθηκόντων του εξετάζει περί τα 100 δυστυχήματα τον χρόνο. Αυτό δεν αμφισβητήθηκε κατά την αντεξέταση του, στην οποία ανέφερε ότι εκτός από την βασική εκπαίδευση, εκπαιδεύτηκε το 2008, σε εξειδικευμένο πρόγραμμα για την σχεδιαγράφηση και διερεύνηση σοβαρών τροχαίων ατυχημάτων. Η μόνη δε αμφισβήτηση ως προς τα πιο πάνω ήταν μια υποβολή ότι δεν έλαβε οποιανδήποτε εξειδίκευση για το θέμα, την οποία δεν δέχθηκε. Ενόψει δε των ανωτέρω, το γεγονός ότι δεν είχε μαζί του κάποιο σχετικό πιστοποιητικό δεν μεταβάλλει τα δεδομένα και δεν καταδεικνύει ότι δεν είχε τα απαραίτητα προσόντα για τον σκοπό αυτό. Άλλωστε όσον αφορά το σχέδιο, δεν αμφισβητήθηκαν κατά την αντεξετάση του τα όσα αντικειμενικά ο ίδιος διαπίστωσε στην σκηνή και αποτύπωσε στο σχέδιο δηλ. το σημείο του δρόμου όπου έγινε το δυστύχημα και οι σχετικές μετρήσεις σε αυτό, οι τελικές θέσεις των οχημάτων αλλά και το σημείο σύγκρουσης. Εκείνο που βασικά αμφισβητήθηκε ήταν οι πορείες των οχημάτων, ως αποτυπώνονται στο σχέδιο και συγκεκριμένα αυτές που έθεσε σύμφωνα με μαρτυρία άλλη από αυτήν του Μ.Ε.
- Αξιολογώντας αυτό το μέρος της μαρτυρίας του πρέπει να λεχθούν τα εξής: Εξήγησε κατά την αντεξέταση του ότι ο φάκελος διερεύνησης ενός δυστυχήματος παραμένει αρχειοθετημένος στο Τμήμα δηλ. στην προκειμένη στην Τροχαία Πάφου, για 5 χρόνια και μετά καταστρέφεται εκτός εάν ζητηθεί από οποιανδήποτε πλευρά να φυλαχθεί, οπότε φυλάγεται μέχρι να τελειώσει η εκδίκαση πιθανών αγωγών. Ο φάκελος του επίδικου δυστυχήματος δεν ζητήθηκε από κανένα και έτσι έχει καταστραφεί. Όταν ρωτήθηκε να πει ποια είναι τα ευρήματα στα οποία αναφέρθηκε στην κυρίως εξέταση όταν είπε ότι οι πορείες στο σχέδιο ανταποκρίνονται σε αυτά, απάντησε ότι δεν μπορεί να πει μετά βεβαιότητας γιατί δεν έχει ούτε τις καταθέσεις, ούτε τον φάκελο. Είπε δε, ουσιαστικά υποθέτοντας, ότι για να τεθούν οι πορείες στο σχέδιο, αυτό έγινε με βάση τους ισχυρισμούς των ενεχόμενων οδηγών και κάποιων ανεξάρτητων μαρτύρων καθώς και τις τελικές θέσεις των οχημάτων. Όταν όμως του ζητήθηκε να δείξει επί του σχεδίου που φαίνεται ο ισχυρισμός της Εναγόμενης, είπε ότι αυτός βρίσκεται στην κατάθεση της, η οποία καταστράφηκε μαζί με τον φάκελο. Όταν ρωτήθηκε που θυμάται ότι έλαβε τέτοια κατάθεση και πάλι υποθέτοντας είπε ότι για να βάλει την πορεία πάνω στο σχέδιο, το έκανε βάση γραπτής μαρτυρίας, δηλαδή της κατάθεσης της. Όταν δε του υποδείχθηκε ότι στο σχέδιο αναγράφεται η πορεία του οχήματος του Μ.Ε.1 σύμφωνα με τον ισχυρισμό αυτού (πορεία «Α») και η πορεία του οχήματος της Εναγόμενης (πορεία «Α1») σύμφωνα με τους ανεξάρτητους μάρτυρες και όχι ο ισχυρισμός της Εναγόμενης και ρωτήθηκε εάν δεν θεώρησε απαραίτητο να καταγράψει και αυτόν, είπε ότι δεν μπορεί να απαντήσει χωρίς να έχει μπροστά του τον φάκελο και τις καταθέσεις των οδηγών. Δέχθηκε δε αμέσως μετά ότι δεν μπορεί να πει με βεβαιότητα ποιος ήταν ο ισχυρισμός της Εναγόμενης σχετικά με την πορεία των οχημάτων. Δεν μπορούσε να πει ούτε τα ονόματα των ανεξάρτητων μαρτύρων στους οποίους αναφέρεται στο σχέδιο. Σε υποβολή ότι δεν υπήρχαν ανεξάρτητοι μάρτυρες στην σκηνή και πάλι προβαίνοντας σε υπόθεση είπε ότι για να γραφτεί στο σχέδιο ο ισχυρισμός ανεξάρτητων μαρτύρων σημαίνει ότι υπήρχαν τέτοιοι. Ανέφερε επίσης ότι δεν γνωρίζει τις ταχύτητες των ενεχόμενων οχημάτων και δεν θυμάται εάν έκανε διερεύνηση για υπολογισμό αυτών. Εν τέλει ανέφερε βασικά ότι το επίδικο δυστύχημα έγινε πριν από 9 περίπου χρόνια, ο φάκελος του δεν ζητήθηκε και δεν τον έχει στην κατοχή του, έχει στην κατοχή του μόνο το σχέδιο που ετοίμασε και λόγω και του χρόνου που παρήλθε δεν είναι σε θέση να θυμάται πολλά πράγματα. Εδώ να σημειωθεί ότι πέραν από τα όσα ανέφεραν οι Μ.Ε.1 και Μ.Ε.2 αναφορικά με τις συνθήκες υπό τις οποίες επισυνέβη το επίδικο δυστύχημα, δεν κατέθεσαν άλλοι μάρτυρες για το ίδιο θέμα. Ενόψει λοιπόν όλων των πιο πάνω το μόνο που γίνεται δεκτό από την μαρτυρία του Μ.Υ.1 είναι ότι αυτός επισκέφθηκε την ίδια ημέρα την σκηνή του δυστυχήματος και ετοίμασε το σχέδιο. Όσον δε αφορά το τελευταίο, ως προαναφέρθηκε, δεν αμφισβητήθηκε και γίνεται δεκτό ότι σε αυτό αποτυπώθηκαν ορθά το σημείο του δρόμου όπου έγινε το δυστύχημα και οι σχετικές μετρήσεις που φαίνονται σε αυτό, οι τελικές θέσεις των οχημάτων καθώς και το σημείο σύγκρουσης. Εξετάζοντας στην συνέχεια την μαρτυρία των Μ.Ε.1 και Μ.Ε.2 θα πρέπει να λεχθούν τα εξής: Αναφορικά με τις συνθήκες του δυστυχήματος και οι δύο τους στην κυρίως εξέταση ανέφεραν βασικά τα ίδια. Ότι δηλαδή ενώ ο Μ.Ε.1 οδηγούσε το αυτοκίνητο του στην Λεωφόρο Τάφοι των Βασιλέων, με κατεύθυνση την Πέγεια, η Εναγόμενη επιχείρησε να εισέλθει με το αυτοκίνητο της στον κύριο δρόμο από το παγκέτο χωρίς οποιαδήποτε προειδοποίηση και χωρίς να λάβει υπόψη την τροχαία κίνηση. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα να ανακόψει την πορεία του αυτοκινήτου που οδηγούσε ο Μ.Ε.1 και να συγκρουστεί με αυτό. Κατά την αντεξέταση του ο Μ.Ε.1 αναγνώρισε το σχέδιο ως αυτό που συντάχθηκε για το δυστύχημα και την αστυνομική έκθεση στην οποία αυτό επισυνάπτεται και κατατέθηκε ως τεκμήριο
- Υποστήριξε και πάλι ότι κατά τον επίδικο χρόνο η Εναγόμενη εμφανίσθηκε ξαφνικά και του ανέκοψε την πορεία. Το ίδιο βασικά ανέφερε και ο Μ.Ε.2, ο οποίος είπε ότι η Εναγόμενη εισήλθε γρήγορα στον δρόμο από το παγκέτο όπου ήταν παρκαρισμένη και τους ανέκοψε την πορεία. Όταν ο Μ.Ε.1 ρωτήθηκε που ήταν η Εναγόμενη πριν, είπε ότι δεν την είδε. Όταν δε του τέθηκε εύλογα ότι πριν βρεθεί μπροστά του, η Εναγόμενη κάπου πρέπει να ήταν, είπε ότι ήταν παρκαρισμένη. Ήταν δε προφανές με βάση την εκδοχή του Μ.Ε.1 ότι η Εναγόμενη του ανέκοψε την πορεία και άρα ότι ήταν το αυτοκίνητο του που προσέκρουσε στο αυτοκίνητο της Εναγόμενης και όχι το αντίθετο. Δεν υποστήριξε δε ότι έκανε οποιαδήποτε ενέργεια αποφυγής όπως για παράδειγμα να στρίψει αριστερά ή δεξιά. Υποστήριξε επίσης ότι χτύπησε στο αυτοκίνητο της Εναγόμενης με τον μπροστινό αριστερό τροχό του αυτοκινήτου του. Ο Μ.Ε.2 είπε δε ότι ο αριστερός μπροστινός τροχός του αυτοκινήτου στο οποίο επέβαινε πέτυχε το αυτοκίνητο της Εναγόμενης στο μπροστινό μέρος του. Ούτε αυτός ανέφερε οποιαδήποτε προσπάθεια αποφυγής εκ μέρους του Μ.Ε.
- Αντίθετα προκύπτει, με βάση πάντα την εκδοχή τους, ότι ενόψει της απότομης εισόδου της Εναγόμενης στον δρόμο ο Μ.Ε.1 δεν πρόλαβε να αντιδράσει. Αναφορικά με τις ζημιές του αυτοκινήτου του ο Μ.Ε.1 κατέθεσε ως τεκμήριο 4 φωτογραφίες που, ως είπε λήφθηκαν μάλλον από εκτιμητή, όχι στην σκηνή του δυστυχήματος αλλά σε κάποιο γκαράζ. Οι ζημιές φαίνονται στις φωτογραφίες να είναι στο αριστερό πλευρό του αυτοκινήτου, προς το μπροστινό μέρος αυτού. Ως δε υποστήριξε ο Μ.Ε.1 ο αριστερός τροχός κατά την πρόσκρουση «κόπηκε». Παρέπεμψε δε σχετικά στις εν λόγω φωτογραφίες. Μόνο όμως στις φωτογραφίες 7 και 9 φαίνεται ο τροχός να είναι στραμμένος προς τα αριστερά ενώ στην φωτογραφία 4 αυτός βλέπει ευθεία και στην φωτογραφία 8 βλέπει δεξιά. Καμία δε άλλη μαρτυρία προσήχθη που να επιβεβαιώνει ότι ο τροχός «κόπηκε» και να εξηγεί τον λόγο. Η βασική θέση που υποβλήθηκε στον Μ.Ε.1 κατά την αντεξέταση του ήταν ότι ενώ αυτός κατευθυνόταν επί της Λεωφόρου Τάφοι των Βασιλέων, από Πέγεια προς Πάφο, σταμάτησε στην αριστερή ασφάλτινη διαπλάτυνση, έκανε επαναστροφή, πέρασε από διαχωριστική νησίδα για να κατευθυνθεί προς την αντίθετη κατεύθυνση και ήταν αυτός που ανέκοψε την πορεία της Εναγόμενης, η οποία κατευθυνόταν κανονικά στον δρόμο από Πάφο προς Πέγεια. Δεν το δέχθηκε αυτό και χωρίς να εξηγήσει, παραπέμποντας στο σχέδιο, είπε ότι βάσει αυτού η πιο πάνω υποβολή δεν είναι αλήθεια. Όταν δε του υποβλήθηκε ότι παραβίασε και ζωγραφιστή νησίδα σε αυτή του την προσπάθεια, αφού οδήγησε το αυτοκίνητο σου πάνω σε αυτήν, είπε ότι του έδωσαν εξώδικο βάσει μαρτυρίας αλλά αθωώθηκε. Σε σχέση με αυτό είπε πριν στην αντεξέταση του ότι η Αστυνομία του έβγαλε εξώδικο για επαναστροφή βάσει μαρτυρίας κάποιου, το οποίο δεν δέχθηκε, δεν πλήρωσε και αθωώθηκε, χωρίς να δώσει άλλες λεπτομέρειες. Ως έχει προαναφερθεί, δεν αμφισβητήθηκε και γίνεται δεκτό ότι στο σχέδιο της σκηνής που έκανε ο Μ.Υ.1, αποτυπώθηκαν ορθά το σημείο του δρόμου όπου έγινε το δυστύχημα και οι σχετικές μετρήσεις που φαίνονται σε αυτό, οι τελικές θέσεις των οχημάτων καθώς και το σημείο σύγκρουσης. Δεν αμφισβητήθηκαν δε από το τεκμήριο 6 και συνάδουν άλλωστε με την μαρτυρία που προσκόμισαν οι Ενάγοντες ότι οι ζημιές στο όχημα του Μ.Ε.1 (με αρ. εγγραφής XXXX) ήταν στο αριστερό μπροστινό φτερό και αριστερό μπροστινό τροχό και στο όχημα της Εναγόμενης (με αρ. εγγραφής XXXX) ήταν στο μπροστινό μέρος. Εξετάζοντας την εκδοχή των Μ.Ε.1 και Μ.Ε.2 για το δυστύχημα, με βάση τα όσα προκύπτουν από την ως άνω μη αμφισβητούμενη πραγματική μαρτυρία, πρέπει να λεχθούν τα ακόλουθα: Με βάση την εκδοχή αυτών, ενώ το αυτοκίνητο της Εναγόμενης βρισκόταν στο παγκέτο του δρόμου, με το μπροστινό του μέρος να βλέπει με κατεύθυνση προς Πέγεια, εισήλθε ξαφνικά στον δρόμο δηλ. στην Λεωφόρο Τάφοι των Βασιλέων ώστε να κατευθυνθεί προς Πέγεια, με αποτέλεσμα να ανακόψει την πορεία του αυτοκινήτου που οδηγούσε ο Μ.Ε.1 στον ίδιο δρόμο με κατεύθυνση προς Πέγεια και αυτό να συγκρουσθεί με τον αριστερό μπροστινό του τροχό επί του οχήματος της Εναγόμενης. Η θέση όμως αυτή, λαμβανομένης υπόψην της ως άνω πραγματικής μαρτυρίας, κρίνεται ότι δεν βρίσκει έρεισμα στην κοινή λογική και εξηγώ. Εάν το δυστύχημα γινόταν με αυτό το τρόπο, με δεδομένο ότι το αυτοκίνητο της Εναγόμενης εισήλθε στον δρόμο οδηγούμενο στην ίδια κατεύθυνση με το αυτοκίνητο του Μ.Ε.1 και κινούμενο στα αριστερά του αυτοκινήτου του Μ.Ε.1, του ανέκοψε την πορεία και το τελευταίο συγκρούσθηκε με τον αριστερό του μπροστινό τροχό σε αυτό, τότε λογικά η ζημιά στο αυτοκίνητο της Εναγόμενης θα βρισκόταν σε κάποιο σημείο στο δεξιό πλευρό αυτού. Ως όμως ανέφερε ο Μ.Ε.2 το όχημα που οδηγούσε ο αδελφός του προσέκρουσε στο μπροστινό μέρος του οχήματος της Εναγόμενης, κάτι που επιβεβαιώνεται και από το ότι, σύμφωνα με το τεκμήριο 6, η ζημιά σε αυτό ήταν όχι στο πλευρό αλλά στο μπροστινό του μέρος. Προκύπτει επίσης από το σχέδιο ότι κατά την σύγκρουση ο προφυλακτήρας του αυτοκινήτου της Εναγόμενης αποσπάσθηκε και κατέληξε στο δεξί πλευρό προς το πίσω μέρος άλλου αυτοκινήτου που ήταν σταθμευμένο εκτός του δρόμου, στο προαναφερόμενο παγκέτο, σε μικρή απόσταση από το αριστερό πλευρό προς το μπροστινό μέρος του αυτοκινήτου της Εναγόμενης, ως η τελική θέση του τελευταίου. Ο δε Μ.Ε.1 υποστήριξε ότι δεν είδε το αυτοκίνητο της Εναγόμενης πριν εκείνο του ανακόψει την πορεία και ενώ υποστήριξε βασικά ότι οδηγούσε ευθεία στον δρόμο, δεν αναφέρθηκε σε οποιαδήποτε προσπάθεια από μέρους του να αποφύγει το δυστύχημα όπως ότι έκανε ελιγμό αποφυγής στα αριστερά, κάτι που θα δικαιολογούσε την πρόσκρουση του στο αυτοκίνητο της Εναγόμενης με τον αριστερό μπροστινό του τροχό. Ούτε ο Μ.Ε.2 αναφέρθηκε σε κάτι τέτοιο. Περαιτέρω κανένας εκ των δύο δεν ανέφερε ότι το αυτοκίνητο τους κατά την πρόσκρουση μετακινήθηκε ώστε να δίδεται κάποια λογική εξήγηση, συνάδουσα με την εκδοχή τους, για το πως κατέληξε στην τελική του θέση δηλ. διαγώνια στον δρόμο, μπροστά από το αυτοκίνητο της Εναγόμενης, με την δεξιά του πλευρά σχεδόν παράλληλα με το μπροστινό μέρος του αυτοκινήτου της Εναγόμενης και με σχεδόν όλη την μπροστινή του πλευρά να βρίσκεται στο αριστερό παγκέτο του δρόμου και την μπροστινή του αριστερή γωνία να αγγίζει σχεδόν στο προαναφερθέν όχημα που ήταν παρκαρισμένο εκεί και ως προαναφέρθηκε κατέληξε ο προφυλακτήρας του αυτοκινήτου της Εναγόμενης. Εδώ να σημειωθεί επίσης ότι το σημείο σύγκρουσης είναι σημειωμένο επί του μπροστινού αριστερού μέρους του οχήματος της Εναγόμενης, κάτι που δείχνει ότι αυτό έμεινε ακινητοποιημένο κατά την σύγκρουση στο σημείο εκείνο και επιβεβαιώνει ότι η πρόσκρουση του οχήματος του Μ.Ε.1 επί αυτού έγινε στο μπροστινό του μέρος, ενώ το όχημα του Μ.Ε.1 στην τελική του θέση δεν αγγίζει το όχημα της Εναγόμενης. Ως εκ των άνω κρίνεται ότι η εκδοχή των Εναγόντων αναφορικά με τις συνθήκες του δυστυχήματος δεν συνάδει λογικά με την πραγματική μαρτυρία και δεν μπορεί να γίνει δεκτή. Εδώ θα πρέπει να σημειωθεί ότι το γεγονός ότι η πλευρά της Εναγόμενης δεν παρουσίασε άλλη μαρτυρία όσον αφορά τις εν λόγω συνθήκες, δεν μεταβάλλει τα πιο πάνω εφόσον κάτι τέτοιο ασφαλώς και δεν οδηγεί αυτόματα σε αποδοχή της εκδοχής των Εναγόντων. Ως λέχθηκε στην Γαβριήλ ν. Χ''Χριστοδούλου
(2013)1Γ Α.Α.Δ. 2131, όπου απορρίφθηκε η θέση του εφεσείοντα ότι το πρωτόδικο Δικαστήριο παρέλειψε να αξιολογήσει επαρκώς το γεγονός ότι η εφεσίβλητη δεν προσήλθε να καταθέσει προκειμένου να δώσει τη δική της εκδοχή ως προς τα γεγονότα που κάλυπταν την επίδικη σύγκρουση, είναι απόλυτο δικαίωμα της πλευράς της υπεράσπισης, αναλαμβάνοντας και τον ανάλογο κίνδυνο, η επιλογή της μαρτυρίας που θα προσφέρει προς υποστύλωση των θέσεων της. Στην προκειμένη το βάρος απόδειξης της υπόθεσης τους, στα πλαίσια της οποίας αποδίδουν αμέλεια στην Εναγόμενη, ασφαλώς φέρουν οι Ενάγοντες, οι οποίοι όφειλαν να το αποσείσουν στον δέοντα βαθμό, με την προσαγωγή αποδεκτής μαρτυρίας. Ως προκύπτει όμως από τα πιο πάνω απέτυχαν να το πράξουν με αποτέλεσμα οι αγωγές τους να έχουν μοιραία κατάληξη. Η μη κατάθεση της Εναγόμενης δεν μεταβάλλει λοιπόν τα πιο πάνω. Παρά τα πιο πάνω, για σκοπούς πληρότητας της υπόθεσης θα αξιολογήσω και την μαρτυρία που προσήχθη για σκοπούς απόδειξης των σωματικών βλαβών των Εναγόντων. Όσον αφορά τις σωματικές βλάβες που υπέστη ο Μ.Ε.1 κατέθεσε τα ιατρικά πιστοποιητικά τεκμήρια 2 και
- Ως προαναφέρθηκε, το τεκμήριο 2 έγινε παραδεκτό για την αλήθεια του περιεχομένου του. Πρόκειται για το πιστοποιητικό που εκδόθηκε από ιατρό του Γενικού Νοσοκομείου Πάφου και περιγράφει τα όσα διαπιστώθηκαν όταν ο Μ.Ε.1 μετέβη στο ΤΑΕΠ του Γενικού Νοσοκομείου Πάφου στις 16.3.2011, μετά το δυστύχημα. Αναφέρει επίσης ότι παρέμεινε εκεί μέχρι τις 18.3.2011, οπότε και εξήλθε «εν βελτιώσει». Ήταν όμως η θέση του Μ.Ε.1 ότι στην συνέχεια και λόγω των έντονων ενοχλήσεων που ένιωθε επισκέφθηκε στις 18.3.2011, τον ιδιώτη ιατρό Δρα Αντωνιάδη, ο οποίος μετά τις απαιτούμενες εξετάσεις, προέβηκε σε εισαγωγή του σε κλινική. Σύμφωνα με το τεκμήριο 3 που εξέδωσε ο εν λόγω ιατρός, στις 18.3.2011 ο Μ.Ε.1 εξετάσθηκε αιτιώμενος έντονο άλγος στο αριστερό ημιθωράκιο, κεφαλαλγίες και ζαλάδες και αδυναμία φόρτισης τού δεξιού γόνατος. Διαπιστώθηκε επίσης έντονο άλγος στην ΑΜΣΣ (αυχενική μοίρα της σπονδυλικής στήλης) συνοδευόμενο με έντονο μυϊκό σπασμό και περιορισμό των κινήσεων, εντύπωμα χαρακτηριζόμενο με ερυθρότητα στο αριστερό ημιθωράκιο, αίμαρθρο δεξιού γόνατος, θλαστικό τραύμα έσω επιφάνειας γόνατος, εκδορές και μώλωπες στα άνω και κάτω άκρα. Εισήχθη στο πρόχειρο χειρουργείο οπού του έγινε συρραφή του τραύματος σε δεύτερο χρόνο λόγω της ρυπαρότητος και παρακέντηση γόνατος. Του δόθηκε φαρμακευτική αγωγή και του τοποθετήθηκε αυχενικός περίλαιμος. Συνεστήθη δε όπως παραμείνει στην κλινική αλλά εξ ιδία βούληση εξήλθε και του δόθηκαν οδηγίες όπως παραμείνει κλινήρης. Παρακολουθείτο κατά τακτά χρονικά διαστήματα τόσο για αλλαγές του τραύματος όσο και για τα άλλα προβλήματα οπού διαπιστώθηκε ότι εκτός από το θλαστικό τραύμα στο γόνατο υπέστη και μερική ρήξη τού έσω πλαγίου και πρόσθιου χιαστού και για αυτό έφερε για 20 μέρες ειδική επιγονατίδα. Στις 26.3.2011 παραπέμφθηκε για φυσικοθεραπεία για το πρόβλημα στο γόνατο και στην ΑΜΣΣ οπού παρατηρείτο σταδιακή βελτίωση. Στις 28.4.2011 κατά την τελευταία επανεξέταση παρουσίαζε σημαντική βελτίωση όσον αφορά την συμπτωματολογία στην ΑΜΣΣ. Στο δε γόνατο παρατηρήθηκε αστάθεια και διά τούτο συνεστήθη συνέχιση της κινησιοθεραπείας. Είναι δε το συμπέρασμα του Δρος Αντωνιάδη στο τεκμήριο 3, ότι ο Μ.Ε.1 υπέστη τραυματισμούς για τους οποίους ταλαιπωρήθηκε για μακρό χρονικό διάστημα και θα εξακολουθεί να ταλαιπωρείται και στο μέλλον. Όσον αφορά τις κεφαλαλγίες και τις ζαλάδες θεωρούνται συμπτώματα μεταδιασειστικού συνδρόμου και είναι περιοδικά. Περιοδικά είναι και τα ενοχλήματα στο δεξιό ημιθωράκιο. Η κάκωση στην ΑΜΣΣ συνηγορεί με βαρύ διάστρεμμα, πράγμα που θα του δημιουργεί προβλήματα με την ανάπτυξη πρώιμων εκφυλιστικών αλλοιώσεων (αρθρίτιδας) και πού θα τον αναγκάζει να καταφεύγει για θεραπεία. Η κάκωση στο γόνατο εκτός του ότι δημιουργεί προϋποθέσεις για ανάπτυξη πρώιμης αρθρίτιδας, καθιστά επίσης το γόνατο πιο επιρρεπές στους τραυματισμούς πράγμα πού δυσχεραίνει την εργασία του. Όσον αφορά τις σωματικές βλάβες που υπέστη ο Μ.Ε.2, κατέθεσε το ιατρικό πιστοποιητικό τεκμήριο
- Ως προκύπτει από τα όσα τέθηκαν ενώπιον του Δικαστηρίου, ο Μ.Ε.2 δεν επισκέφθηκε το Γενικό Νοσοκομείο Πάφου μετά το δυστύχημα, όπως έπραξε ο αδελφός του (Μ.Ε.1) αλλά όπως και ο τελευταίος πήγε και εξετάσθηκε από τον ιατρό Δρ. Αντωνιάδη στις 18.3.
- Σύμφωνα με το τεκμήριο 8, ο εν λόγω ιατρός διαπίστωσε ότι ο Μ.Ε.2 υπέστη κρανιοεγκεφαλική κάκωση με ελαφριά διάσειση (κεφαλαλγίες ζαλάδες και τάση για εμετό), θλάση ΑΜΣΣ (άλγος κατά την ψηλάφηση, έντονος μυϊκός σπασμός και περιορισμός των κινήσεων) και κάκωση δεξιά ώμου - αδυναμία επαγωγής. Στις 24.3.2011 παρουσίαζε έντονο άλγος στην ΑΜΣΣ και παραπονείτο για κεφαλαλγίες και για έντονο άλγος στον ώμο ιδίως κατά την επαγωγή. Του συνεστήθη συνέχιση της θεραπείας. Στις 28.3.2011 παραπέμφθηκε για φυσιοθεραπεία και παρακολουθείτο κατά τακτά χρονικά διαστήματα. Κατά την τελευταία επανεξέταση στις 12.4.2011 παρατηρήθηκε μερική ύφεση της συμπτωματολογίας. Παρέμεινε μερική ευαισθησία στην ΑΜΣΣ και άλγος στην επαγωγή του ώμου. Είναι δε το συμπέρασμα του Δρος Αντωνιάδη στο τεκμήριο 8, ότι ο Μ.Ε.2 υπέστη διάστρεμμα της ΑΜΣΣ πράγμα που στο μέλλον θα του δημιουργεί προβλήματα και θα τον αναγκάζει να καταφεύγει για θεραπεία. Όσον αφορά τις κεφαλαλγίες και ζαλάδες είναι συμπτώματα μεταδιασειστικού συνδρόμου τα οποία θεωρούνται περιοδικά. Στον τραυματισμό του ώμου πιστεύεται ότι δεν υπέστη σοβαρή βλάβη ο τένοντας αλλά αν επιμένει η συμπτωματολογία θα χρειαστεί περαιτέρω διερεύνηση δια μαγνητικής τομογραφίας με σκοπό την περαιτέρω θεραπεία. Το ότι οι Μ.Ε.1 και Μ.Ε.2 υπέστησαν από το δυστύχημα τα όσα αναφέρονται στα τεκμήρια 3 και 8 αμφισβητήθηκαν κατά την αντεξέταση τους, όπως αμφισβητήθηκαν και τα εν λόγω τεκμήρια. Κατά την αντεξέταση του ο Μ.Ε.1 δέχθηκε ότι όταν πήγε μετά το δυστύχημα με ασθενοφόρο στο Γενικό Νοσοκομείο Πάφου ανέφερε που πονάει, τον εξέτασαν, νοσηλεύτηκε εκεί για δύο ημέρες και του έδωσαν ανάλογη θεραπεία. Δεν του είπαν δε να φορέσει κολάρο. Παρά δε το ότι το τεκμήριο 2 δεν κάνει αναφορά σε χορήγηση οποιασδήποτε φαρμακευτικής αγωγής αυτός επέμενε ότι όταν εξήλθε του Νοσοκομείου έπαιρνε φάρμακα. Σε άλλο σημείο είπε ότι στο Νοσοκομείο είχε κατά την νοσηλεία του πόνους γενικά σε διάφορα σημεία του σώματος - χωρίς να καθορίσει - ότι ανέφερε σε ποια σημεία πονούσε και τον εξέτασαν. Όταν όμως ρωτήθηκε γιατί αυτό δεν αναγράφεται στο τεκμήριο 2 είπε ότι δεν γνωρίζει γιατί δεν το έγραψαν. Όσον δε αφορά το αυχενικό κολλάρο που λέει στην γραπτή του δήλωση ότι χρησιμοποίησε είπε ότι αυτό έγινε μετά που εξήλθε του Νοσοκομείου. Όταν όμως ρωτήθηκε εάν αυτό ήταν δωρεάν ή το πλήρωσε απάντησε ότι δεν θυμάται. Παρά ταύτα, προφανώς επιλεκτικά, θυμόταν ότι το φόρεσε για 20 ημέρες. Δεν έδωσε δε πειστική εξήγηση γιατί επισκέφθηκε τον συγκεκριμένο ιδιώτη ιατρό, αφού όπως είπε δεν τον γνώριζε προηγουμένως. Όταν δε του υποβλήθηκε εύλογα ότι εάν υπήρχε οποιοσδήποτε τραυματισμός στο γόνατο του, από την στιγμή που νοσηλεύτηκε δύο ημέρες στην χειρουργική του Νοσοκομείου Πάφου, αυτό θα διαπιστωνόταν και θα γίνονταν οι κατάλληλες θεραπείες έδωσε την μη πειστική απάντηση ότι δεν γνωρίζει γιατί δεν έκαναν τις κατάλληλες θεραπείες. Υποστήριξε βασικά ότι το γόνατο του ήταν «σχισμένο» και ότι οι γιατροί στο Νοσοκομείο δεν το αντιλήφθηκαν. Το ερώτημα όμως που τίθεται εύλογα όμως είναι γιατί αφού οι γιατροί ουσιαστικά δεν πρόσεξαν τέτοιον εμφανή τραυματισμό, δεν τους τον επισήμανε ο ίδιος; Περαιτέρω και ενώ στο τεκμήριο 3, το οποίο κατέθεσε ο ίδιος, αναγράφεται πόσες φορές τον εξέτασε ο Δρ. Αντωνιάδης δεν ήταν σε θέση να απαντήσει για το θέμα, παραπέμποντας στην πάροδο μεγάλου χρόνου. Για να καλύψει δε τον αδελφό του για το ότι δεν επισκέφθηκε το Νοσοκομείο την ίδια ημέρα αλλά πήγε στον Δρα Αντωνιάδη δύο μέρες μετά, όταν ρωτήθηκε εάν εκείνος τον επισκέφθηκε στο Νοσοκομείο, έδωσε την μη πειστική απάντηση ότι τον επισκέφθηκαν συγγενείς και φίλοι αλλά δεν θυμόταν εάν το έκανε και ο αδελφός του. Ο Μ.Ε.2, κατά την αντεξέταση του, όταν ρωτήθηκε που πονούσε ακριβώς μετά το δυστύχημα παρέπεμψε στην γραπτή δήλωση που κατέθεσε ο ίδιος και είπε ότι πονούσε στους ώμους, λίγο στον αυχένα «νομίζει» και επικαλούμενος την πάροδο χρόνου από τότε παρέπεμψε στον γιατρό που τον εξέτασε. Εδώ να σημειωθεί ότι αυτός κατάθεσε το πιστοποιητικό τεκμήριο 8 και θα μπορούσε έστω να φρεσκάρει την μνήμη του αλλά προφανώς προσπάθησε να αποφύγει να απαντήσει. Για να δικαιολογήσει δε γιατί δεν πήγε και αυτός στο Νοσοκομείο αμέσως μετά το δυστύχημα, όπως έπραξε ο αδελφός του, είπε μη πειστικά ότι δεν θυμόταν εάν επισκέφθηκε εκεί τον αδελφό του. Ανέφερε επίσης για να δικαιολογήσει το πιο πάνω ότι δεν πονούσε εκείνη την στιγμή αλλά προς το βράδυ τον ενόχλησαν οι πόνοι και πρόσθεσε ότι είναι για αυτό τον λόγο που πήγε στον «φυσιοθεραπευτή». Όταν όμως ρωτήθηκε εάν πήγε πρώτα σε φυσιοθεραπευτή και μετά σε γιατρό, αντιλαμβανόμενος την ασυνέπεια της θέσης του, είπε ότι πήγε πρώτα στον γιατρό και εκείνος τον παρέπεμψε για φυσιοθεραπείες. Όταν ρωτήθηκε τι έκανε το βράδυ που τον έπιασαν οι πόνοι, προφανώς για να δικαιολογήσει γιατί ούτε τότε επισκέφθηκε γιατρό, είπε ότι δεν ξέρει ακριβώς πότε τον έπιασαν και δεν μπορεί να θυμηθεί. Ανέφερε δε χωρίς να εξηγήσει τον λόγο ότι την επόμενη μέρα δεν πήγε δουλειά και ότι από τότε και μετά σταμάτησε. Δεν θυμόταν να πει ούτε τι πόνους είχε την επομένη του δυστυχήματος. Παρά ταύτα όταν ρωτήθηκε εάν ήταν δυνατοί απάντησε με βεβαιότητα ότι εάν ήταν δυνατοί θα πήγαινε στο Γενικό Νοσοκομείο. Προσπάθησε δε να δικαιολογήσει την θέση του αυτή, λέγοντας ότι για τον ίδιο ανάλογα με την σοβαρότητα, όταν κινδυνεύει η ζωή σου θα πας στο Νοσοκομείο στις Πρώτες Βοήθειες ενώ κατά τα άλλα σε προσωπικό γιατρό. Για να πείσει δε για το ότι δεν θυμόταν λεπτομέρειες λόγω της παρόδου του χρόνου, ισχυρίσθηκε ότι δεν θυμόταν καν πότε συντάχθηκε η γραπτή του δήλωση (τεκμήριο 7), ούτε εάν συντάχθηκε στον δικηγόρο του ή στην Αστυνομία. Για να πείσει επίσης γιατί και αυτός πήγε την ίδια ημέρα στον Δρα Αντωνίαδη με τον αδελφό του και παρά τα όσα είπε ότι δεν θυμόταν λεπτομέρειες για τους τραυματισμούς του, έδωσε την μη πειστική δικαιολογία ότι ακολούθησε τον αδελφό του επειδή αντιμετώπιζε πόνους και πήγαν μαζί γιατί ένιωθε και αυτός πόνους και πήγε για να τον ελέγξει και αυτόν ταυτόχρονα και να του πει πώς να τα αντιμετωπίσει. Όταν δε εύλογα του τέθηκε ότι δηλ. δεν θα πήγαινε στο γιατρό εάν δεν πήγαινε ο αδελφός του, απάντησε υποθετικά λέγοντας ότι «λογικά» θα πήγαινε. Σε άλλο δε σημείο όταν ρωτήθηκε σχετικά, είπε ότι κατά το δυστύχημα χτύπησε το κεφάλι του στην αριστερή πλευρά. Όταν ρωτήθηκε πως το θυμάται αυτό, είπε ότι η ημέρα του δυστυχήματος του έρχεται εικονικά. Όταν ρωτήθηκε που αλλού πονούσε τότε είπε ότι πονούσε γενικά στο σώμα, αλλά δεν ξέρει σε ποια σημεία. Υπέθεσε μάλιστα ότι μπορεί να ήταν από την ζώνη, η δεξιά πλευρά. Δεν θυμόταν δε εάν έβαλε κολλάρο ενώ είπε ότι δεν έλαβε φαρμακευτική αγωγή γιατί «πρέπει να ήταν μυϊκοί πόνοι» ενώ ήταν σίγουρος ότι δεν είχε οποιοδήποτε πρόβλημα στις κινήσεις του. Να λεχθεί τέλος ότι παρά δε το ότι δεν θυμόταν λεπτομέρειες για τους τραυματισμούς και τους πόνους του εντούτοις ισχυρίσθηκε ότι θυμόταν καλά πως έγινε το δυστύχημα. Ως εκ των άνω κρίνεται ότι οι Μ.Ε.1 και Μ.Ε.2 δεν ήταν ειλικρινείς ούτε για το θέμα των σωματικών τους βλαβών και έτσι ούτε αυτό το μέρος της μαρτυρίας τους μπορεί να γίνει δεκτό. Πέραν όμως και ανεξάρτητα αυτού, αναφορά θα πρέπει να γίνει και στα τεκμήρια 3 και
- Πρόκειται για δύο ιατρικά πιστοποιητικά του Δρα Γ. Αντωνιάδη ημερ. 31.9.
- Αποτελούν λοιπόν εξ ακοής μαρτυρία. Αναφορικά με την αξιολόγηση εξ ακοής μαρτυρίας ενδεικτικά είναι τα όσα αναφέρονται στην Λευκόνικο Χρηματιστηριακή Λτδ ν. Χριστοδούλου, ECLI:CY:AD:2016:A364, Πολ. Έφεση Αρ. 6/2011, ημερ. 15.7.
- Ως προαναφέρθηκε, οι Ενάγοντες προσκόμισαν αυτά προς απόδειξη των σωματικών βλαβών που ισχυρίζονται ότι υπέστησαν από το δυστύχημα και των συνεπειών αυτών. Η πλευρά της Εναγόμενης, όσον αφορά τις σωματικές βλάβες του Μ.Ε.1, δήλωσε ότι αποδέχεται το περιεχόμενο του ιατρικού πιστοποιητικού τεκμήριο
- Αμφισβήτησε όμως το περιεχόμενο του τεκμηρίου 3, στο μέτρο που δεν συμφωνεί επακριβώς με το τεκμήριο
- Αμφισβήτησε επίσης ότι ο Μ.Ε.2 υπέστη οποιεσδήποτε σωματικές βλάβες κατά το δυστύχημα και το περιεχόμενο του τεκμηρίου
- Παρά ταύτα η πλευρά των Εναγόντων δεν παρουσίασε στο Δικαστήριο το πρόσωπο που προέβη στις αρχικές δηλώσεις, κάτι που φαίνεται από τα όσα έχουν τεθεί ενώπιον του Δικαστηρίου ότι ήταν και εύλογο αλλά και εφικτό. Να λεχθεί δε ότι δόθηκε η ευχέρεια στους Ενάγοντες να παρουσιάσουν τον εν λόγω γιατρό. Η υπόθεση αναβλήθηκε για τον σκοπό αυτό αρκετές φορές. Κάποιες εξ αυτών κρίθηκαν, με βάση σχετικά πιστοποιητικά που προσκομίσθηκαν, ως δικαιολογημένες, καθότι το πρόσωπο αυτό είχε αρχικά υποστεί καρδιακό επεισόδιο και στην συνέχεια ενόψει και των μέτρων που είχαν ληφθεί προς παρεμπόδιση της εξάπλωσης της ασθένειας του κορωνοϊού, δεν ήταν σε θέση να προσέλθει στο Δικαστήριο. Όμως ενώ φαίνεται ότι υπήρχε η δυνατότητα να παρουσιασθεί, αυτό δεν έγινε τελικά. Να σημειωθεί δε ότι ενώ θα μπορούσε να εκδοθεί και να επιδοθεί στο εν λόγω πρόσωπο κλήση μάρτυρα, ούτε αυτό έγινε. Συνεπώς η μη παρουσία του κρίνεται αδικαιολόγητη. Πρόκειται δε για τεκμήρια που περιέχουν τα ευρήματα του γιατρού σε σχέση με την φύση και έκταση των σωματικών βλαβών των Εναγόντων και τις συνέπειες αυτών. Αφορούν λοιπόν μαρτυρία που απαιτεί και γνώσεις εμπειρογνώμονα. Το δε τεκμήριο 3 δεν συμφωνεί ως προς τα πλείστα που αναφέρει, με το τεκμήριο 2, το περιεχόμενο του οποίου έγινε παραδεκτό. Συνεπώς η απουσία του προσώπου που συνέταξε τα τεκμήρια 3 και 8 στέρησε από το Δικαστήριο την δυνατότητα να αξιολογήσει τις εκεί αναφερόμενες θέσεις του, να κρίνει την ορθότητα ή μη των διαπιστώσεων, ευρημάτων και συμπερασμάτων του ως εμπειρογνώμονα και να καταλήξει στα δικά του ευρήματα αναφορικά με την προέλευση, την φύση και έκταση των τραυμάτων και τις συνέπειες τους (βλ. Γενικός Εισαγγελέας ν. Γεωργίου
(2006)2 Α.Α.Δ. 217 και Κολάνη ν. Ταμπούρα
(2010)1Β Α.Α.Δ. 1108). Λαμβάνοντας λοιπόν υπόψην τα πιο πάνω καθώς και ότι τα υπό αναφορά τεκμήρια αφορούν ουσιώδη για την υπόθεση των Εναγόντων θέματα, κρίνω ότι με βάση το άρθρο 27 του περί Αποδείξεως Νόμου, δεν θα πρέπει να τους δοθεί οποιαδήποτε βαρύτητα. Ως έχει δε προαναφερθεί οι Ενάγοντες είχαν το βάρος απόδειξης των υποθέσεων τους, στα πλαίσια των οποίων αποδίδουν αμέλεια στην Εναγόμενη. Εξ ου και κρίθηκε ότι η μη κατάθεση της Εναγόμενης, δεν μετέβαλλε το γεγονός της αποτυχίας τους να αποσείσουν το βάρος αυτό. Από την άλλη με δεδομένο ότι η Εναγόμενη ήγειρε Ανταπαίτηση στα πλαίσια της Αγωγής 781/13, στην οποία αποδίδει αμέλεια στον Μ.Ε.1 όσον αφορά το δυστύχημα, το βάρος απόδειξης τέτοιας βρίσκεται στα πλαίσια αυτά, στους δικούς της ώμους. Ως έχει όμως προαναφερθεί πέραν του Μ.Υ.1 δεν προσήλθε να καταθέσει κάποιος άλλος αναφορικά με τις συνθήκες υπό τις οποίες επισυνέβη το δυστύχημα. Από δε το σύνολο της μαρτυρίας που έγινε δεκτή ή είναι κοινώς αποδεκτή, το μόνο που προκύπτει είναι ότι κατά την επίδικη ημερομηνία και στον επίδικο δρόμο επισυνέβη τροχαίο δυστύχημα στο οποίο ενεπλάκησαν τα αυτοκίνητα που οδηγούσαν ο Μ.Ε.1 - στο οποίο επέβαινε ως συνοδηγός ο Μ.Ε.2 - και η Εναγόμενη. Προκύπτει επίσης ότι συνεπεία αυτού τα δύο οχήματα υπέστησαν ζημιές καθώς και ότι ο Μ.Ε1 υπέστη τις σωματικές βλάβες που αναφέρονται στο τεκμήριο 2. Τα πιο πάνω καθώς και οι δηλωθείσες ως παραδεκτές ειδικές αποζημιώσεις στις δύο Αγωγές και στην Ανταπαίτηση, αποτελούν και ευρήματα του Δικαστηρίου. Ενόψει όμως του γεγονότος ότι δεν έγινε αποδεκτή η εκδοχή των Μ.Ε.1 και Μ.Ε.2 αναφορικά με το πως έγινε το δυστύχημα και δεν προσήχθη αποδεκτή μαρτυρία ως προς τούτο από πλευράς της Εναγόμενης, το Δικαστήριο δεν μπορεί να καταλήξει σε σχετικά ευρήματα και συμπεράσματα αναφορικά με το ποιος και σε ποιο βαθμό φέρει ευθύνη για αυτό. Ως εκ των άνω κρίνεται ότι τόσο οι Ενάγοντες όσο και η Εναγόμενη απέτυχαν να αποδείξουν την υπόθεση τους, οι μεν πρώτοι στα πλαίσια των Αγωγών η δε τελευταία στα πλαίσια της Ανταπαίτησης της. Πριν καταλήξω, για σκοπούς πληρότητας της απόφασης, κρίνω ορθό όπως εξετάσω το ύψος των γενικών αποζημιώσεων που θα δικαιούτο ο Μ.Ε.1 σε περίπτωση που επιτύγχανε στην Αγωγή του. Σε σχέση με τις αρχές που πρέπει να διέπουν τον καθορισμό αποζημιώσεων και καθοδηγούν το Δικαστήριο ως προς το ύψος των γενικών αποζημιώσεων, στην υπόθεση Χαριλάου ν. Νικολάου
(2003)1Γ Α.Α.Δ. 1460, όπου συνοψίζεται η σχετική νομολογία, αναφέρεται ότι στόχος των αποζημιώσεων που επιδικάζονται είναι να αποδοθεί δικαιοσύνη στην απώλεια και στη ζημιά του διαδίκου που τραυματίστηκε χωρίς να εναποτίθεται υπέρμετρο βάρος πάνω στον αδικοπραγούντα. Το ποσό που επιδικάζεται πρέπει να είναι κοινωνικά αποδεκτό και συνεπώς η κοινωνική δεοντολογία κατά τον ουσιώδη χρόνο είναι σε κάθε περίπτωση παράγοντας σχετικός προς το έργο του Δικαστηρίου ειδικά σε σχέση με μη χρηματική απώλεια. Η χρηματική ζημιά, ως περισσότερο επιδεκτική μαθηματικού υπολογισμού εξαρτάται λιγότερο από κοινωνικά κριτήρια. Στόχος του εγχειρήματος είναι η κατάληξη, στο τέλος της πορείας, σε αριθμό που είναι δίκαιος και εύλογος υπό τις περιστάσεις της υπόθεσης. Η αποζημίωση για αστικά αδικήματα δεν έχει σκοπό την τιμωρία του αδικοπραγούντα αλλά την αποκατάσταση. Η ίδια η ατέλεια του χρήματος ως μέσου για αποκατάσταση, δεν πρέπει να επενεργεί προς επαύξηση των αποζημιώσεων. Η νομολογία δε του Ανωτάτου Δικαστηρίου έχει επιδείξει μια σταθερή αύξηση του επιπέδου των γενικών αποζημιώσεων. Έχει τονίσει την ανάγκη για μια πιο δίκαιη και φιλελεύθερη αποτίμηση του ανθρώπινου πόνου και των πολλαπλών στερήσεων που προκαλούν οι αναπηρίες στα θύματα. Πρέπει, επίσης, να λαμβάνεται υπόψη η συνεχής μείωση της αξία του χρήματος. (Για τα πιο πάνω βλ. και Κουμπαρή κ.α. ν. Φούτρη
(2001)1 Α.Α.Δ. 921, Paraskevaides (Overseas) Ltd v. Christofi
(1982)1 C.L.R. 789, Paraskevopoullos v. Georgiou
(1970)1 C.L.R. 116, Xenophontos and another v. Anastasiou
(1981)1 C.L.R. 521, Fysco Constructing Co. Ltd v. Γεωργίου
(1991)1 Α.Α.Δ. 1014, Παναγή ν. Θεοδώρου
(1992)1 Α.Α.Δ. 1303, Μαυροπετρή ν. Λουκά
(1995)1 Α.Α.Δ. 66, Μιχαήλ κ.ά. ν. Φίλιος Γ. Συκοπετρίτης Λτδ. κ.ά.
(2000)1 Α.Α.Δ. 1049 και Ταμπούρα ανωτέρω). Από την άλλη έχει επίσης ειπωθεί μέσα από τη νομολογία ότι η αυξητική τάση στις αποζημιώσεις δεν αποτελεί και οδικό χάρτη για αιτιολόγηση παροχής αυξανόμενων ποσών σε κάθε περίπτωση. Η τάση της ακολουθούμενης ανοδικής πορείας στην επιδίκαση αποζημιώσεων πρέπει να περιορίζεται εντός των σωστών πλαισίων της λογικής και δίκαιης αποζημίωσης (βλ. Μερακλή κ.α. ν. Ταλιώτη
(1997)1 Α.Α.Δ. 1148). Τέλος η απόδοση αποζημιώσεων πρέπει να αντανακλά και να αντικατοπτρίζει την αγοραστική αξία του χρήματος σε δεδομένη στιγμή, ώστε με εύλογο τρόπο να προσεγγίζεται τουλάχιστο χρηματικά η αποκατάσταση της ζημιάς (βλ. Lankuttis v. Νικόλα
(2002)1 Α.Α.Δ. 1128). Aπό την σχετική νομολογία προκύπτει επίσης ότι δεν υπάρχει ξεκαθαρισμένο και επακριβές κονδύλι για κάθε τραύμα ξεχωριστά. Περαιτέρω για τον καθορισμό των γενικών αποζημιώσεων στη Νικολάου ανωτέρω, λέχθηκε ότι το Δικαστήριο δεν πρέπει απαραίτητα και σε κάθε περίπτωση να αναφέρεται σε οποιανδήποτε νομολογία για παρόμοια τραύματα ώστε να καθοδηγηθεί επί του ορθού ποσού που θα πρέπει να επιδικάσει. Προηγούμενες αποφάσεις δεν αποτελούν δεσμευτικό προηγούμενο υπό την έννοια της αρχής του stare decisis αλλά παρέχουν μόνο καθοδήγηση. Σε ορισμένες όμως περιπτώσεις όπου υπάρχουν ιδιάζουσες περιστάσεις ή τραύματα, το Δικαστήριο ενδεχομένως να ανατρέξει σε νομολογία για να αντλήσει καθοδήγηση. Αυτό κατά την γνώμη μου δεν ισχύει στην παρούσα. Στα πλαίσια υπολογισμού των γενικών αποζημιώσεων στην παρούσα λαμβάνω υπόψη το είδος και την έκταση των βλαβών που έχει υποστεί ο M.E.1. Λαμβάνω δε ιδιαίτερα υπόψη μου τα τραύματα, τον πόνο και την ταλαιπωρία που υπέστη δηλ. ότι είχε κεφαλαλγία και τάση για εμετό και έφερε εκχυμώσεις στην δεξιά επιφάνεια δεξιού αντιβραχιονίου. Δεν έφερε δε άλλες εξωτερικές κακώσεις και δεν διαπιστώθηκαν από τις εξετάσεις οποιαδήποτε παθολογικά ευρήματα. Κρατήθηκε δε στο Νοσοκομείο για παρακολούθηση για δύο ημέρες και εξήλθε στις 18.3.2011 εν βελτιώσει. Ενόψει όλων των πιο πάνω κρίνω πως, σε περίπτωση που ο Ενάγοντας στην Αγωγή 781/13 επιτύγχανε στην υπόθεση του, ένα ποσό της τάξης των €1.000 θα ήταν δίκαιο και εύλογο για να τον αποζημιώσει για τις ως άνω σωματικές βλάβες, επί πλήρους ευθύνης. Κατάληξη Καταληκτικά εκδίδεται διάταγμα αποσυνένωσης των Αγωγών. Όσον αφορά την Αγωγή 781/13, αυτή απορρίπτεται με έξοδα υπέρ της Εναγόμενης και εναντίον του Ενάγοντα, ως θα υπολογισθούν από τον Πρωτοκολλητή και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο. Περαιτέρω η Ανταπαίτηση στην Αγωγή 781/13, απορρίπτεται με έξοδα υπέρ του Ενάγοντα και εναντίον της Εναγόμενης, ως θα υπολογισθούν από τον Πρωτοκολλητή και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο. Όσον αφορά την Αγωγή 782/13, αυτή απορρίπτεται με έξοδα υπέρ της Εναγόμενης και εναντίον του Ενάγοντα, ως θα υπολογισθούν από τον Πρωτοκολλητή και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο. Τα ως άνω επιδικασθέντα έξοδα θα υπολογισθούν για κάθε Αγωγή ξεχωριστά όσον αφορά τον χρόνο από την καταχώρηση τους ως την ημερομηνία συνένωσης τους ενώ από την ημερομηνία συνένωσης τους και εντεύθεν θα υπολογισθεί και θα καταβληθεί ένα σετ εξόδων και για τις δύο Αγωγές. (Υπ.) .................... Φ. Τιμοθέου, Α.Ε.Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο