ΤΡΑΠΕΖΑ ΚΥΠΡΟΥ ΔΗΜΟΣΙΑ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΛΤΔ ν. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗΣ κ.α., Αρ. Αγωγής: 1673/13, 24/3/2021

(3),

(4),

(5)της Ε/Α και όλες τις υποπαραγράφους αυτών και ισχυρίζονται ότι οι κατ' ισχυρισμόν υποθήκες, εάν αποδειχθούν ότι υφίστανται, συστάθηκαν και/ή ενεγράφησαν χωρίς τη δέουσα ενημέρωση του εναγομένου

(1). Περαιτέρω οι εναγόμενοι αναφέρουν ότι οι υποθήκες που περιγράφονται στις παραγράφους

(4)και

(5)της Ε/Α είναι μεταγενέστερες της συμφωνίας δανείου και συνεπώς δεν μπορούν να το εξασφαλίζουν.» Ό,τι ζητείται να προστεθεί είναι πως: «Περαιτέρω, άνευ βλάβης των παραπάνω, επιπρόσθετα και/ή διαζευκτικά ο εναγόμενος

(1)ισχυρίζεται ότι η υποθήκη με αριθμό Υ3389/08 του Επαρχιακού Κτηματολογικού Γραφείου Πάφου που οι ενάγοντες επικαλούνται στην παράγραφο

(5)της Ε/Α δεν καλύπτει και/ή ούτε μπορεί να καλύπτει και/ή εξασφαλίζει το επίδικο Δάνειο ημερ. 06/12/2005 (στο εξής «το Δάνειο») και/ή οποιεσδήποτε διευκολύνσεις σχετικά με τις ισχυριζόμενες τροποποιητικές συμφωνίες ημερ. 15/2/2007, 18/04/2008, 8/6/2010 και 23/7/2010 που αναφέρονται στην Ε/Α στο εξής «οι τροποποιητικές συμφωνίες»). Η εν λόγω υποθήκη με αριθμό Υ3389/08 ουδεμία σχέση έχει και/ή ούτε μπορεί να έχει με το Δάνειο και/ή τις τροποποιητικές συμφωνίες και περαιτέρω δεν αποτελεί και/ή ούτε μπορούσε να αποτελεί αντάλλαγμα της χορήγησης από τους ενάγοντες προς τον εναγόμενο

(1)του δανείου και εξασφάλιση και εγγύηση οποιωνδήποτε υποχρεώσεων του τυχόν αποδειχθούν προς τους ενάγοντες που απορρέουν από το Δάνειο και/ή τις τροποποιητικές συμφωνίες. Επιπρόσθετα και άνευ βλάβης των ανωτέρω οι ενάγοντες εμποδίζονται να αξιώνουν εκποίηση της υποθήκης με αριθμό Υ3389/08 λόγω του ότι μεταξύ άλλων, δεν ενημέρωσαν δεόντως τον εναγόμενο

(1)πριν και/ή κατά την υπογραφή των επίδικων συμφωνιών παραβιάζοντας τις συμβατικές τους υποχρεώσεις και/ή το επαγγελματικό τους καθήκον έναντι του εναγομένου

(1)και περαιτέρω λόγω του ότι διαφοροποίησαν ουσιαστικά τις επίδικες συμφωνίες χωρίς την δέουσα ενημέρωση του εναγομένου

(1).» Οι αρχές που διέπουν το αίτημα είναι καλά εμπεδωμένες στο δικαιϊκό μας σύστημα. Άλλωστε η αίτηση για τροποποίηση έχει απολήξει να είναι από τις δημοφιλέστερες αιτήσεις, αν όχι η πλέον δημοφιλής. Ως εκ τούτου πλειστάκις απασχόλησε το Ανώτατο Δικαστήριο της χώρας μας, με αποτέλεσμα την εδραίωση και αποσαφήνιση πασών των αρχών που άπτονται του αιτήματος. Όπως έχει νομολογηθεί η τροποποίηση των δικογράφων ανάγεται στη διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου και επιτρέπεται σε οποιοδήποτε στάδιο, νοουμένου ότι συντρέχουν οι προϋποθέσεις που τη δικαιολογούν (βλ. Kyriakos Andreou Arsiotis Developments & Construction Limited κ.α. ν. Highway Gardens City Ltd, Πολ. Έφ. 106/12, ημερ. 18/04/2018). Παράγων ο οποίος καθορίζει την άσκηση της διακριτικής ευχέρειας του Δικαστηρίου, είναι η εξυπηρέτηση του συμφέροντος της δικαιοσύνης. Περιπλέον, με δεδομένο ότι οι παράγοντες που εξυπηρετούν το συμφέρον της δικαιοσύνης ποικίλλουν και διαφέρουν ανά περίπτωση, δεν κρίνεται πρόσφορο να αναζητηθούν και να σχολιαστούν in abstracto (βλ. D.J. Karapatakis & Sons Ltd v. Δήμου Στροβόλου, Πολ. Έφ. 135/11, ημερ. 13/06/2013 και Παπαχρυσοστόμου ν. Κ. Γρηγοριάδης & Συνέταιροι κ.α

(2012)1Α Α.Α.Δ 817). Στο τέλος της ημέρας σημασία έχει το κατά πόσο το αίτημα βρίσκεται σε αρμονία με τις αρχές της νομολογίας και εξυπηρετεί τα συμφέροντα της δικαιοσύνης. Στη δεδομένη περίπτωση ο φάκελος της υπόθεσης φανερώνει πως η αγωγή καταχωρίστηκε την 02/07/2013 σε ειδικώς οπισθογραφημένο κλητήριο ένταλμα. Η αξίωση αφορά ισχυριζόμενη συμφωνία δανείου που ανάγεται στην 06/12/2005 και η οποία ακολούθως έτυχε τροποποιήσεων, τέσσερις τον αριθμό. Θέση της ενάγουσας τράπεζας είναι πως εις αντάλλαγμα και δια εξασφάλιση της αρχικής συμφωνίας, ο εναγόμενος παραχώρησε αριθμό εξασφαλίσεων και συμφώνησε να παραχωρήσει και άλλες σε μεταγενέστερο χρόνο. Με την τρίτη τροποποιητική συμφωνία, ημερομηνίας 08/06/2010, παραχώρησε την υποθήκη Υ3389/08, ημερομηνίας 12/06/2008, δηλαδή την υποθήκη που αφορά η αίτηση τροποποίησης. Η εν λόγω εξασφάλιση επαναλήφθηκε και στην τέταρτη τροποποιητική συμφωνία, ημερομηνίας 23/07/

1. Τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά τούτης της υποθήκης (Υ3389/08), αναλύονται στην παράγραφο 5 της έκθεσης απαιτήσεως. Εν τέλει την 30/05/2012 οι ενάγοντες με επιστολή τους κάλεσαν τον εναγόμενο να διευθετήσει τις καθυστερήσεις που παρουσίαζε το δάνειο. Λόγω του ότι παρέλειψε να το πράξει την 20/06/2012 τερμάτισαν τη συμφωνία και προς τούτο απέστειλαν σχετική επιστολή στον εναγόμενο. Οι ενάγοντες αξιώνουν το υπόλοιπο του δανείου, €257.508,97 πλέον τόκο 10% επί ποσού €247.011,00 από 03/06/2013 πλέον εκποίηση των υποθηκών, μεταξύ των οποίων και η υποθήκη Υ3389/
2. Στον αντίποδα η υπεράσπιση του εναγομένου προτάσσει αριθμό προδικαστικών ενστάσεων. Προχωρά όμως και στην ουσία της διαφοράς και αμφισβητεί τις ισχυριζόμενες συμφωνίες. Διαζευτικώς υποστηρίζει ότι είναι παράνομες και άκυρες καθ' ότι αντίκεινται του περί Συμβάσεων Νόμου, Κεφ. 149 και του περί Ελευθεροποίησης του Επιτοκίου Νόμου, Ν.160(Ι)/
3. Περιπλέον η συμφωνία χαρακτηρίζεται ως επαχθής και καταπιεστική, γεγονός που σύμφωνα με τον εναγόμενο την οδηγεί σε ακύρωση. Ακόμη, η υπεράσπιση ισχυρίζεται ότι η αύξηση του επιτοκίου είναι αυθαίρετη, μονομερής και συνακόλουθα άκυρη. Σε σχέση με το σύνολο των υποθηκών παρατέθηκε ήδη η παράγραφος 6 της υπεράσπισης και γι' αυτό παρέλκει ανάγκη επανάληψης. Σημειώνεται απλώς πως σε τούτο το πλαίσιο είναι που επιχειρείται σήμερα να παρεμβληθεί και η προτεινόμενη τροποποίηση. Εν τέλει ο εναγόμενος αρνείται την παραλαβή οιωνδήποτε επιστολών και ως εκ τούτου χαρακτηρίζει τον τερματισμό της συμφωνίας ως μη έγκυρο και περαιτέρω, αρνείται ότι οφείλει οιονδήποτε πόσο και υποστηρίζει ότι το αναφερόμενο πόσο στην έκθεση απαιτήσεως είναι προϊόν παράνομων χρεώσεων και ανατοκισμών. Αποτελεί αξίωμα στο δίκαιο ότι η τροποποίηση μπορεί να επιτραπεί σε οιοδήποτε στάδιο της διαδικασίας. Η υπόθεση Patsalides v. Yiapani a.o

(1969)1 CLR 84, 96‑97, που επικαλείται ο εναγόμενος, καθώς και οι πιο πρόσφατες υποθέσεις Παναγή ν. Του Πλοίου Christy, Αγωγή Ναυτοδικείου 33/13, ημερομηνίας 17/01/2018, ECLI:CY:AD:2018:D26 και Coustantin v. Αντωνιάδη

(2004)1Γ Α.Α.Δ 1701, αποκαλύπτουν του λόγου το ασφαλές. Και όλα αυτά εις επίμετρον του λιτού και απερίφραστου λεκτικού της Δ.25, ως είχε προτού τροποποιηθεί, το οποίο διαλάμβανε ότι επιτρέπεται η τροποποίηση «at any stage of the proccedings». Εν τούτοις η μνημονευθείσα αρχή δεν είναι απαλλαγμένη προϋποθέσεων. Το συμφέρον της δικαιοσύνης, κυρίαρχο κριτήριο, δεν εξυπηρετείται από την κάθε τροποποίηση. Επιβάλλεται η προτεινόμενη τροποποίηση να είναι σχετική και αναγκαία (βλ. Χρίστου ν. Αζά

(1992)1 Α.Α.Δ 704, 707). Μόνο σε τέτοια περίπτωση μπορεί να κριθεί ότι εξυπηρετείται το συμφέρον της δικαιοσύνης και νοουμένου βεβαίως ότι πληρούνται και οι λοιπές προϋποθέσεις. Άσχετη ή μη αναγκαία τροποποίηση, όχι μόνο δεν εξυπηρετεί τα συμφέροντα της δικαιοσύνης, αντίθετα πλήττει τούτα εφόσον μόνο καθυστέρηση, ταλαιπωρία και περιπλοκή επιφέρει στην όλη υπόθεση. Βάσει των πιο πάνω εγείρεται το ερώτημα˙ σε τι είναι που εξυπηρετεί η παράγραφος που η υπεράσπιση του εναγομένου επιθυμεί να εισάξει στο δικόγραφο. Μπορεί να λεχθεί ότι η αιτούμενη τροποποίηση διακρίνεται σε τρεις υποπαραγράφους. Η πρώτη προτάσσει τον ισχυρισμό πως η υποθήκη δεν καλύπτει (ο όρος χρησιμοποιείται με όλες τις παραλλαγές του, ως φαίνεται στην κρινόμενη παράγραφο) το επίδικο δάνειο. Η δεύτερη υποπαράγραφος προωθεί ισχυρισμό πως η υποθήκη δεν έχει σχέση με το δάνειο και δεν αποτελεί αντάλλαγμα της χορήγησης του δανείου. Τέλος, η τρίτη στη σειρά υποπαράγραφος θέλει τον εναγόμενο να μην ενημερώνεται δεόντως πριν και κατά την υπογραφή των συμφωνιών (προφανώς εννοεί των συμφωνιών δανείου, αρχικής και τροποποιητικών), γεγονός που συνιστά παραβίαση των συμβατικών και επαγγελματικών υποχρεώσεων της τράπεζας έναντι του εναγομένου και ως εκ τούτου κωλύεται η εκποίηση της υποθήκης. Πιστεύω ότι δεν χρειάζεται ιδιαίτερη εμβάθυνση ώστε να διαπιστώσει κανείς πως η πρώτη υποπαράγραφος δεν επιχειρεί να εισαγάγει οιονδήποτε καινοφανή ισχυρισμό στο δικόγραφο. Η υφιστάμενη υπεράσπιση αναδεικνύει πως δεδομένος είναι ο ισχυρισμός ότι η επίδικη υποθήκη δεν καλύπτει το δάνειο με τις τροποποιήσεις του. Συνεπώς σε αυτή την έκταση η προτιθέμενη τροποποίηση συνιστά πλεονασμό και ως τέτοια κρίνεται αχρείαστη. Το ίδιο όμως ισχύει και για το περιεχόμενο της δεύτερης υποπαραγράφου. Η θέση ότι η υποθήκη δεν συνιστά αντάλλαγμα για το δάνειο και δεν το εξασφαλίζει, ανταποκρίνεται ακριβώς σε αυτό που αναφέρεται στην τελευταία πρόταση της υφιστάμενης παραγράφου 6, δηλαδή ότι οι υποθήκες είναι μεταγενέστερες και συνεπώς δεν μπορούν να το εξασφαλίζουν. Ως εκ τούτου και σε αυτή την έκταση η προτεινόμενη τροποποίηση είναι αχρείαστη. Μια πρώτη ματιά των αναφερόμενων στην τρίτη υποπαράγραφο της κρινόμενης τροποποίησης, αφήνει να νοηθεί ότι διαφέρει από τα όσα αναφέρονται στην υφιστάμενη παράγραφο υπ' αριθμό 6. Όντως η εν λόγω παράγραφος (υπ' αριθμό 6 στην υφιστάμενη υπεράσπιση) δεν έχει να κάνει με τις συμφωνίες δανείων και ούτε με λόγους ακυρότητας τούτων. Εν τούτοις η παράγραφος 5Γ της υφιστάμενης υπεράσπισης αναφέρει ότι: «Οι εναγόμενοι

(2)ουδέποτε ενημερώθηκαν για τις εν λόγω συμφωνίες και/ή ουδέποτε τις ενέκριναν. Εάν αποδειχθεί η ύπαρξη των συμφωνιών αυτών και/ή οιωνδήποτε άλλων τροποποιητικών συμφωνιών, καθίστανται οι όποιες εγγυήσεις και/ή εξασφαλίσεις εδόθησαν προς όφελος των εναγόντων άκυρες. » Διαπιστώνεται συνεπώς ότι και αυτή η πτυχή της προτιθέμενης τροποποίησης καλύπτεται από το υφιστάμενο δικόγραφο και ως εκ τούτου η τροποποίηση καθίσταται αχρείαστη. Υπό αυτή την έννοια δεν συντρέχει λόγος έγκρισης του αιτήματος, εφόσον οι σχετικοί ισχυρισμοί ήδη αποτελούν μέρος του δικογράφου, διαπίστωση η οποία δεν δικαιολογεί τροποποίηση του δικογράφου και συνακόλουθη ταλαιπωρία της υπόθεσης. Ως εκ τούτου το αίτημα δεν μπορεί να εγκριθεί και απορρίπτεται. Πέραν όμως των ανωτέρω πρόσθετος λόγος απόρριψης του αιτήματος είναι και ο εξής˙ όσο μεγαλύτερη είναι η καθυστέρηση στην υποβολή του αιτήματος, ανάλογα επαυξάνεται και το βάρος που καλείται να αποσείσει ο αιτητής (βλ. Γεωργίου ν. Φιλιαστίδη

(2013)1Α Α.Α.Δ 526, 533‑534). Εν προκειμένω στην υπόθεση Federal Bank of Lebanon (S.A.L) v. Σιακόλα

(2002)1Α Α.Α.Δ 223, 228 υπεδείχθη ότι: «Είναι η θέση της νομολογίας πως, όπου υπάρχει καθυστέρηση, απαιτείται η παροχή κάποιας εξήγησης. Στην SABA & CO (T.M.P) v. T.M.P. Agents

(1994)1 A.Α.Δ. 426, κρίθηκε πως η σημασία του θέματος της δικαιολόγησης της καθυστέρησης ποικίλλει ανάλογα με τα περιστατικά της κάθε υπόθεσης και σχετίζεται με τη γνησιότητα των προθέσεων του αιτητή και την αναγκαιότητα ή το βαθμό της χρησιμότητας της τροποποίησης.» Ακόμη στην Agini v. Εθνικής Τράπεζας της Ελλάδος

(1999)1Α Α.Α.Δ 11, 15 αναδείχθηκε ως επιταγή της νομολογίας ότι τα στοιχεία που επιτείνουν την ανάγκη για τροποποίηση χρειάζεται να εξειδικεύονται στην αίτηση, ώστε να παρέχεται στο Δικαστήριο η ευχέρεια αξιολόγησης τους στο πλαίσιο του αιτήματος. Στην υπό κρίση περίπτωση η ένορκη δήλωση του ενάγοντα που υποστηρίζει την αίτηση, δεν ικανοποιεί κανένα από τα πιο πάνω στοιχεία. Εν προκειμένω αναφέρει ότι την 17/12/2020 διόρισε νέο δικηγόρο, ισχυρισμός ο οποίος επιβεβαιώνεται από το περιεχόμενο του φακέλου ενώπιον του Δικαστηρίου και ότι κατόπιν μελέτης των εγγράφων διαπιστώθηκε πως τα αναφερόμενα στην αίτηση δεν είχαν περιληφθεί στην υπεράσπιση. Εν τούτοις ζητούμενο δεν είναι αυτό που εκεί αναφέρεται, αλλά το γιατί τούτο το πρόβλημα δεν διαπιστώθηκε ενωρίτερα, ασχέτως ότι η υπόθεση πολλάκις ορίστηκε για ακρόαση και όπως αναφέρει και η πλευρά της τράπεζας, ουκ ολίγες είναι οι συζητήσεις που έλαβαν χώρα μεταξύ των μερών. Το γεγονός ότι ο ομνύων αυτοπροσδιορίζει την περί ης ο λόγος παράλειψη να συμπεριληφθούν οι εν λόγω ισχυρισμοί στο δικόγραφο, καθώς και τη μη επισήμανση τούτων, ως καλόπιστη, δεν λέει κάτι. Σημασία δεν έχει το πως οι διάδικοι προσδιορίζουν τις πράξεις ή παραλείψεις τους, άλλα η αποκάλυψη ισχυρισμών που να δικαιολογούν και να αιτιολογούν το εν λόγω συμπέρασμα. Αυτό δεν έγινε από την πλευρά του εναγομένου και είναι τούτο πρόσθετος λόγος απόρριψης του αιτήματος. Για καθ' ένα ξεχωριστά και όλους μαζί τους λόγους που πιο πάνω επιχείρησα να εξηγήσω, η αίτηση απορρίπτεται. Έξοδα διαδικασίας, ως θα υπολογιστούν από τον πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο, επιδικάζονται υπέρ των εναγόντων και εις βάρος του εναγομένου 1, καταβλητέα στο τέλος της διαδικασίας. ( Υπ.)......................................... Λ. Α. Παντελή Α.Ε.Δ ΠΙΣΤΟΝ ΑΝΤΙΓΡΑΦΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΗΤΗΣ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο