Α. Α. ν. Hypermedia Limited κ.α., Αρ. Αγωγής: 5145/2013, 23/12/2022

(1991)1 AΑΔ 24. Το Δικαστήριο δεν δύναται να προχωρήσει να επιλύσει θέματα, τα οποία δεν αποτέλεσαν μέρος της δικογραφίας. Σχετική είναι η απόφαση Latifundia Properties Ltd ν. Ανδρέα Μιχαήλ Ψάκη

(2003)1 ΑΑΔ 670. Λογική απόρροια της πιο πάνω αρχής είναι το ότι είναι δυνατή η εξαγωγή παραδεκτών γεγονότων από τη δικογραφία. Ως προς τη δυνατότητα παραδοχής γεγονότων μέσω των δικογράφων παραπέμπω, ενδεικτικά, στην απόφαση Χρίστου ν. Khoreva

(2001)1 Α.Α.Δ

1. Η ενάγουσα στην έκθεση απαίτησής της ισχυρίστηκε η ίδια μετά της εναγομένης 1 συνομολόγησαν σύμβαση ενοικίασης, ημερομηνίας 24.12.
2. Η αρχική περίοδος ενοικίασης θα ήταν από 14.1.2008 μέχρι 14.1.
3. Δικογράφησε, επίσης, τους όρους της επίδικης σύμβασης. Ισχυρίστηκε ότι στις 15.1.2010 η σύμβαση ανανεώθηκε, σύμφωνα με τι πρόνοιες της επίδικης συμφωνίας, για ακόμα 2 χρόνια. Επίσης, ισχυρίστηκε ότι στις 25.10.2011 τα μέρη συμφώνησαν όπως η σύμβαση παραταθεί για την περίοδο από 15.1.2012 μέχρι 14.1.2014 και ότι το μηνιαίο ενοίκιο θα ανερχόταν στο ποσό των € 2.
4. Η εναγόμενη 1 παρέλειπε να καταβάλει πλήρως το μηναίο συμφωνηθέν ενοίκιο και δικογράφησε τα ποσά που οφείλονται. Η εναγόμενη 1 στις 14.10.2012 εγκατέλειψε το επίδικο υποστατικό και ως εκ τούτου η ενάγουσα υπέστη ζημιά ύψους €31.
5. H ενάγουσα δικογράφησε τέλος λεπτομέρειες του ποσού που αξιοί ως συνεισφορά της εναγομένης 1 στα κοινόχρηστα. Τέλος ισχυρίστηκε ότι έλαβε κατοχή στις 6.10.2012 και αξίωσε ως η απαίτηση τόσο εναντίον της εναγόμενης 1 όσο και εναντίον των εναγόμενων 2 και 3 ως εγγυητών. Οι εναγόμενοι στην υπεράσπιση και ανταπαίτησή τους αρνήθηκαν τους ισχυρισμούς της ενάγουσας. Ισχυρίστηκαν ότι η επίδικη σύμβαση δεν ανανεώθηκε ως οι όροι της και η ενοικίαση κατέστη ενοικίαση από μήνα μηνά. Ισχυρίστηκαν ότι ο τερματισμός έγινε νομότυπα. Δικογράφησαν επίσης τις κατ' ισχυρισμόν εργασίες που έκαναν στο υποστατικό και η εναγόμενη 1 αξίωσε 1 ανταπαιτητικώς το κόστος αυτών. Η ενάγουσα στην απάντηση στην υπεράσπιση και υπεράσπιση στην ανταπαίτηση που ήγειρε η εναγόμενη 1 ουσιαστικά συνένωσε επίδικα θέματα με τους εναγόμενους. Επιπροσθέτως αρνήθηκε τις αξιώσεις που ήγειρε η εναγόμενη 1 ανταπαιτητικώς. Σημειώνεται ότι κατά τη δικάσιμο ημερομηνίας 24.3.2022 η ανταπαίτηση αποσύρθηκε με τη δήλωση των συνηγόρων των διαδίκων ότι τα έξοδα της ανταπαίτησης θα ακολουθήσουν το αποτέλεσμα της αγωγής. Στην υπό κρίση υπόθεση το κύριο σημείο διαφωνίας μεταξύ των διαδίκων ήταν το κατά πόσο η επίδικη σύμβαση ενοικίασης ανανεώθηκε. Έτσι μεγάλο μέρος της μαρτυρίας αναλώθηκε σε κρίσεις ή τοποθετήσεις των μαρτύρων για το εάν όντως υπήρξε ανανέωση. Όμως το ζήτημα της ανανέωσης είναι νομικό ζήτημα και οι σχετικές τοποθετήσεις των μαρτύρων δεν μπορούν να έχουν σημασία. Ενόψει των πιο πάνω κρίνω ορθότερο όπως παραθέσω, για σκοπούς αποφυγής πλατειασμών, τα γεγονότα που δεν αμφισβητούνται μεταξύ των διαδίκων και ακολούθως προχωρήσω με παράθεση και αξιολόγηση της μαρτυρίας επί των αμφισβητούμενων θεμάτων. Γεγονότα που αποτελούν κοινό έδαφος μεταξύ των διαδίκων Πέραν από τα αυστηρώς παραδεκτά γεγονότα είναι επιτρεπτή και η εξαγωγή ευρημάτων, χωρίς να αξιολογηθούν σχετικά οι μάρτυρες, επί γεγονότων που εμφανίζονται μη αμφισβητούμενα δια των χειρισμών των διαδίκων κατά την ακρόαση. Σχετική είναι η απόφαση Κυριακίδης ν. Τράπεζα Πειραιώς (Κύπρου) Λτδ, Π.Ε 185/2012, ημερομηνίας 19.4.2018, ECLI:CY:AD:2018:A
6. Άλλωστε, η ανάγκη αξιολόγησης μαρτυρίας συνήθως υφίσταται, όπου παρουσιάζονται διιστάμενες εκδοχές επί των επίδικων γεγονότων και το Δικαστήριο προβαίνει σε αξιολόγηση των εκατέρωθεν εκδοχών, ώστε να καταλήξει σε ευρήματα γεγονότων. Σχετική είναι η απόφαση Pissis Ltd v. La Baguette Boullangerie- Patisserie Ltd, Πολ. Έφεση 135/10, ημερομηνίας 30.9.
7. Από τις πιο πάνω αυθεντίες προκύπτει ότι δεν υπάρχει ανάγκη αξιολόγησης επί γεγονότων που αποτελούν κοινό έδαφος μεταξύ των διαδίκων. Στην υπό κρίση υπόθεση από τις δικογραφημένες θέσεις των διαδίκων προκύπτει ότι δυνάμει γραπτής σύμβασης ενοικίασης 24.12.2007, η εναγόμενη 1 ενοικίασε από την ενάγουσα γραφείο στον δεύτερο όροφο πολυκατοικίας επί της οδού { } στην { }, με μηνιαίο συμφωνηθέν ποσό ενοικίου το ποσό των € 1880,
8. Η ενοικίαση ήταν για περίοδο 2 ετών, ήτοι από 15.1.2008 μέχρι 14.1.
9. Η σύμβαση μπορούσε να ανανεωθεί κατόπιν γραπτής ειδοποίησης του ενοικιαστή προς τον ιδιοκτήτη τρεις μήνες πριν τη λήξη της περιόδου ενοικίασης. Τέτοια επιστολή ουδέποτε εστάλη. Το σχετικό ενοικιαστήριο έγγραφο κατατέθηκε ως Τεκμήριο 11 και το περιεχόμενό του δεν έχει αμφισβητηθεί από οποιοδήποτε εκ των διαδίκων. Η εναγόμενη 1 μετά την 14.1.2010 παρέμεινε εντός του ενοικιαζόμενου υποστατικού. Στις 13.9.2012 η εναγόμενη 3 ενημέρωσε την ενάγουσα ότι η εναγόμενη 1 θα αποχωρούμε από το επίδικο υποστατικό στις 14.10.
10. Σχετικό είναι το Τεκμήριο
11. Εν τέλει η εναγόμενη 1 παρέδωσε την κατοχή του ενοικιαζόμενου υποστατικού στις 6.10.
12. Για τα πιο πάνω προβαίνω σε ανάλογα ευρήματα και προχωρώ με την παράθεση της μαρτυρίας επί των αμφισβητούμενων ζητημάτων. Μαρτυρία Πρώτη μάρτυρας ήταν η ίδια η ενάγουσα, η οποία κατέθεσε και υιοθέτησε ως μέρος της κυρίως εξέτασής της γραπτή δήλωση κατάθεση, η οποία σημειώθηκε ως έγγραφο Α. Η ενάγουσα αναφέρθηκε στις πρόνοιες της επίδικης συμφωνίας και στην ιδιότητά της ως ιδιοκτήτρια του επίδικου ακινήτου, καταθέτοντας σχετικό τίτλο ιδιοκτησίας ως Τεκμήριο
13. Ήταν η θέση της ότι η επίδικη σύμβαση ανανεώθηκε σύμφωνα με τις πρόνοιες της συμφωνίας. Ισχυρίστηκε ότι οι διάδικοι συμφώνησαν στις 26.10.2011 για περαιτέρω ανανέωση της σύμβασης και το ενοίκιο καθορίστηκε και για την περίοδο από 15.1.2012 μέχρι 14.1.
14. Κατέθεσε σχετικά μηνύματα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, ημερομηνίας 25.10.2011, 26.10.2011, 6.8.2012, 3.9.2012, 13.9.2012 και 30.10.2012 ως Τεκμήρια 2,3,4,5.6 και 7 αντίστοιχα. Αναφέρθηκε στο κατ' ισχυρισμόν οφειλόμενο ποσό ενοικίων και παρέθεσε αναλυτική κατάσταση των ποσών που παρέμεναν κατά τη θέση της απλήρωτα. Η ενάγουσα εκλάμβανε ότι επήλθε αύξηση ενοικίου από τις 15.1.2010 και προέβη στους ανάλογους υπολογισμούς. Ισχυρίστηκε ότι μετά τον κατ' ισχυρισμό παράνομο τερματισμό της σύμβασης παρά τις προσπάθειές της να εξεύρει νέο ενοικιαστή για την υπόλοιπη περίοδο, αυτό δεν κατέστη εφικτό. Αναφέρθηκε περαιτέρω στα κατ' ισχυρισμόν οφειλόμενα κοινόχρηστα. Κατέθεσε σχετική δέσμη έγγραφων ως Τεκμήριο
15. Επιπλέον, ανέφερε ότι η ενοικιάστρια της δημιουργούσε προβλήματα, αφού δεν πλήρωνε έγκαιρα τα ενοίκια και της δημιουργούσε ένα συνεχές άγχος. Υποστήριξε ότι η σύμβαση ενοικίασης ανανεώθηκε με κάποιου είδους αλληλογραφία για την περίοδο 2010 με 2012 και ακολούθως για την περίοδο 2013 με
16. Κατά την αντεξέτασή της υποστήριξε ότι παρά το ότι της δημιουργούσε άγχος η ενοικίαση, ανανέωσε με την εναγόμενη 1 επειδή είχε ανάγκη τα λεφτά. Δήλωσε ότι το ακίνητο αναγέρθηκε μετά το έτος
17. Δέχθηκε ότι η εναγόμενη 1 παρέμεινε στο υποστατικό μετά τις 14.1.2010 με κάποια συνεννόηση μεταξύ των διαδίκων. Κατατέθηκε σχετική επιστολή της ενάγουσας προς την εναγόμενη, ημερομηνίας 22.1.2010, ως Τεκμήριο
18. Παρά ταύτα υποστήριξε ότι στις 15.1.2010 συμφωνήθηκε μεταξύ των μερών αύξηση του ενοικίου σε € 2.
19. Υποστήριξε δε ότι η ανανέωση συμφωνήθηκε μήνες πριν τη λήξη της περιόδου ενοικίασης και ότι ήταν ο σύζυγός της που ήταν παρόν στις διαπραγματεύσεις υπό τις οδηγίες της. Ταυτόχρονα δέχθηκε ότι η αύξηση συμφωνήθηκε με τα Τεκμήρια 2 και
20. Περαιτέρω δήλωσε ότι δεν εξέδιδε η ίδια αποδείξεις είσπραξης και δεν θυμόταν εάν το έπραξε. Περαιτέρω, η μάρτυρας αντεξετάστηκε σε σχέση με τα πόσα που παρουσίασε ως οφειλόμενα για κάθε μήνα ενοικίασης. Σε υπόδειξη ότι για συγκεκριμένους μήνες του έτους 2011 δεν παρουσιάζεται οποιοδήποτε οφειλόμενο ποσό, απάντησε ότι δεν γνωρίζει η ίδια αλλά ο σύζυγός της. Επίσης, δεν ήταν σε θέση να προσδιορίσει με ποιο τρόπο γίνονταν οι πληρωμές. Περαιτέρω αναφέρθηκε στην υποχρέωση για πληρωμή φόρου άμυνας και κατατέθηκε μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, ημερομηνίας 29.1.2012, ως Τεκμήριο
21. Επιπροσθέτως, δέχθηκε ότι τα ενοίκια για τους μήνες Ιούλιο και Αύγουστο του 2012 είχαν πληρωθεί, αλλά ακολούθως δήλωσε ότι αφορούσαν άλλους μήνες. Τέλος αναφέρθηκε στα κατ' ισχυρισμόν οφειλόμενα κοινόχρηστα αναπτύσσοντας τον τρόπο και τη μεθοδολογία που γινόταν η σχετική χρέωση. Επόμενος μάρτυρας ήταν ο Λ. Γαβριηλίδης, σύζυγος της ενάγουσας ως ΜΕ
22. Ο ΜΕ1 κατέθεσε και υιοθέτησε ως μέρος της κυρίως εξέτασής του γραπτή δήλωση /κατάθεση, η οποία σημειώθηκε ως έγγραφο Β. Κατά την κυρίως εξέτασή του αναφέρθηκε στις πρόνοιες της επίδικης σύμβασης και κατέθεσε αυτή ως Τεκμήριο
23. Περαιτέρω αναφέρθηκε στην κατ΄ ισχυρισμόν ανανέωση της επίδικης σύμβασης και κατέθεσε σχετικά μηνύματα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου ημερομηνίας 25.1.10 και 2.2.2010 ως Τεκμήρια 12 και 13 αντίστοιχα. Επίσης κατέθεσε επιστολή των δικηγόρων της ενάγουσας, ημερομηνίας 16.4.2010, ως Τεκμήριο 14 και επιστολή των δικηγόρων των εναγόμενων ως Τεκμήριο
24. Στην πιο πάνω αλληλογραφία καταγράφονται οι θέσεις των συνηγόρων των μερών. Ο μάρτυρας αναφέρθηκε στα γεγονότα που συνιστούσαν, κατά τη θέση του, ανανέωση της σύμβασης μεταξύ των διαδίκων. Επιπλέον, ο μάρτυρας αναφέρθηκε σε διάφορα θέματα που απασχολούσαν την ενοικίαση, όπως την επιδιόρθωση καλωδίων και την πληρωμή ενοικίων. Κατέθεσε σχετικά μηνύματα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, ημερομηνίας 8.3.2010 και 9.1.2012 ως Τεκμήρια 16 και 17 αντίστοιχα. Ιδιαίτερα ο μάρτυρας αναφέρθηκε στα κατ' ισχυρισμόν οφειλόμενα ενοίκια. Σύμφωνα με τη θέση του ενημέρωσε την εναγόμενη 3 για τα οφειλόμενα ενοίκια μέσω μηνύματος ηλεκτρονικού ταχυδρομείου ημερομηνίας 29.1.2012, το οποίο κατατέθηκε ως Τεκμήριο
25. Ο μάρτυρας αναφέρθηκε σε έκταση σε σειρά αλληλογραφίας που ανταλλάχθηκε μεταξύ των μερών καταθέτοντας σχετικά μηνύματα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου και αναφερόμενος στο περιεχόμενό τους. Έτσι, κατατέθηκαν μηνύματα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου που ανταλλάγησαν μεταξύ των μερών, ημερομηνιών 20.3.2012, 24.4.2012, 19.9.2012,2.10.2012 και 20.1.2013, ως Τεκμήρια 19,20,22,23 και 24 αντίστοιχα. Ταυτόχρονα κατέθεσε αντίγραφο επιταγής, ημερομηνίας 20.7.2012, προς όφελος της ενάγουσας ως Τεκμήριο
26. Επιπλέον ο μάρτυρας αναφέρθηκε στις προσπάθειες εξεύρεσης ενοικιαστή μετά την αποχώρηση της εναγομένης 1 καταθέτοντας το Τεκμήριο
27. Επίσης αναφέρθηκε στα κατ' ισχυρισμόν οφειλόμενο ποσά κοινοχρήστων καταθέτοντας δέσμη έγγραφων με διάφορους πίνακες και ποσά ως Τεκμήριο
28. Κατά την αντεξέτασή του επέμεινε ότι η εναγόμενη 3 τον ενημέρωσε προφορικά για την πρόθεση ανανέωσης της σύμβασης. Επέμεινε ότι η σύμβαση ανανεώθηκε προφορικά πριν τη λήξη της διετούς περιόδου. Προφορικά επίσης ανανεώθηκε και για την περίοδο 2012 με
29. Παρά την ανανέωση συζητούσαν την αύξηση ενοικίου. Ο μάρτυρας αντεξετάστηκε σε έκταση επί των κατ' ισχυρισμόν οφειλόμενων ποσών. Δέχθηκε ότι διατηρούσε συγκεκριμένο λογαριασμό στην Κεντρική Συνεργατική Τράπεζα και κατατέθηκε ως Τεκμήριο 27 συγκεκριμένη εντολή πληρωμής προς τον λογαριασμό του ύψους € 3.765,94, ημερομηνίας 29.4.
30. Ο μάρτυρας ενώ δέχθηκε ότι ο λογαριασμός ήταν δικός του, δήλωσε άγνοια για την εν λόγω πληρωμή. Δέχθηκε επίσης ότι δεν αφαιρέθηκε από τον κατάλογο με τα οφειλόμενα ποσά το ποσό της προκαταβολής που έδωσε η εναγόμενη κατά την έναρξη της ενοικίασης. Αντεξεταζόμενος δήλωσε ότι ο κατάλογος με τα οφειλόμενα που παρουσίασε στην κυρίως εξέταση του ίσως δεν είναι ο τελικός. Αντεξεταζόμενος για τις προσπάθειες ενοικίασης του επίδικου υποστατικού μετά την αποχώρηση της εναγομένης, επέμεινε ότι τέθηκε προς ενοικίαση και ο δεύτερος όροφος. Σε σχέση με τα ποσά κοινοχρήστων αναφέρθηκε στον τρόπο καθορισμού τους, δηλώνοντας ότι το πόσο που αναλογούσε σε κάθε υποστατικό καθορίζεται από τον ίδιο και τη σύζυγο του. Επόμενος μάρτυρας ήταν ο Μ. Παπαδήμας ως ΜΕ
31. Κατά την κυρίως εξέτασή του αναφέρθηκε στο πότε του ζητήθηκε να θέσει προς ενοικίαση τον δεύτερο όροφο του ακινήτου της ενάγουσας. Προσδιόρισε ότι αυτός διαφημίστηκε για πρώτη φορά το 2012 και ενοικιάστηκε το
32. Ανέφερε, επίσης, ότι κατά την κρίση του 2013 ένεκα του κουρέματος των καταθέσεων παρακαλούσαν του πελάτες για να ενοικιάσουν. Κατά την αντεξέτασή του επέμεινε ότι έλαβε οδηγίες να εξεύρει ενοικιαστεί τέλος του 2012 αρχές του
33. Δήλωσε ότι από το έτος 2012 εργάζεται στην εταιρεία ONLINE PROEPRTIES. Αρχικά ήταν ο πρώτος όροφος διαθέσιμος και ακολούθως ενημερώθηκε ότι ήταν όλοι οι όροφοι του κτηρίου διαθέσιμοι προς ενοικίαση και τους διαφήμιζε όλους μαζί. Σε σχέση με το τεκμήριο 25 ανάφερε ότι αυτό αφορούσε τον πρώτο όροφο. Ενώ υποστήριξε ότι προέβη σε ενέργειες για διαφήμιση του δεύτερου ορόφου και ότι τον φωτογράφησε δεν ήταν σε θέσει να παρουσιάσει οποιοδήποτε σχετικό στοιχείο. Ανέφερε, τέλος, ότι υπήρχε αναρτημένη ταμπέλα στο κτήριο αλλά δεν θυμόταν τι έγραφε. Για την πλευρά των εναγόμενων μαρτυρία έδωσε η εναγόμενη
34. Η εναγόμενη 3 κατέθεσε και υιοθέτησε γραπτή δήλωση, η οποία σημειώθηκε ως έγγραφο Γ. Κατά την κυρίως εξέτασή της αναφέρθηκε στις πρόνοιες της σύμβασης. Ισχυρίστηκε ότι περί τον Οκτώβριο του 2009 σε συζήτηση με τον σύζυγο της ενάγουσας εξέφρασε την πρόθεση ανανέωσης αλλά ουδέποτε απέστειλε σχετική επιστολή. Ισχυρίστηκε ότι μετά τη λήξη της περιόδου ενοικίασης η εναγόμενη 1 παρέμεινε εντός του υποστατικού με την ανοχή της ενάγουσας. Η θέση της ήταν ότι είτε θα κατέληγαν σε συμφωνία είτε θα αποχωρούσαν. Η εναγόμενη 1 κατέβαλλε το μέχρι τότε ενοίκιο όπως τα προηγούμενα έτη. Το Οκτώβριο του 2011 κατέληξαν σε συμφωνία αναφορικά με το ύψος του ενοικίου, το οποίο ανήλθε στο ποσό των € 2.000 με αναδρομική ισχύ από 15.1.2010 μέχρι 14.1.
35. Το ενοίκιο στη συνέχεια θα ανερχόταν σε €2.100 για την περίοδο από 15.1.2012 μέχρι 14.1.
36. Η ίδια ζήτησε από τον ΜΕ2 να υπογράψουν συμφωνία αλλά ο ΜΕ2 της ανέφερε ότι δεν χρειαζόταν. Δήλωσε πως εναγόμενη 1 ήταν τυπική στις πληρωμές ενοικίων και κοινοχρήστων. Όμως εάν υπάρχει οποιαδήποτε ποσό κοινοχρήστων που οφείλεται ήταν διατεθειμένη να το πληρώσει. Ήταν η θέση της παράλληλα ότι οι χρώσεις για τα κοινόχρηστα ήταν αυθαίρετες. Επίσης ισχυρίστηκε ότι το επίδικο υποστατικό ουδέποτε προσφέρθηκε προς ενοικίαση. Κατά την κυρίως εξέτασή της κατέθεσε αντίγραφο της αγωγής 3528/2011 του Ε/Δ Λευκωσίας ως Τεκμήριο 29 και εκτύπωση από την ιστοσελίδα ONLINE PROPERTIES ως Τεκμήριο
37. Σύμφωνα με τη μάρτυρα η εν λόγω ιστοσελίδα απεικονίζει τον πρώτο όροφο του επίδικου κτηρίου. Κατά την αντεξέτασή της αποδέχθηκε ότι ιδιοκτήτρια του ακινήτου ήταν η ενάγουσα επέμεινε όμως ότι η σύμβαση ενοικίασης είχε λήξει. Ισχυρίστηκε ότι η πρόθεσή της ήταν να παραμείνει η εναγόμενη 1 στο υποστατικό. Δέχθηκε παράλληλα ότι συμφώνησε αυξήσεις ενοικίου μέχρι το έτος
38. Δήλωσε πως εν η ενάγουσα αποδείξει ότι οφείλεται οποιοδήποτε ποσό ήταν έτοιμη να το πληρώσει. Όμως ισχυρίστηκε ότι οι καταστάσεις που προσκόμισε η ενάγουσα ήταν λανθασμένες. Επέμεινε ότι δεν αφαιρέθηκε το ποσό της προκαταβολής από το συνολικά αξιούμενο ποσό ενοικίου. Εισηγήσεις των διαδίκων Μετά το πέρας της ακροαματικής διαδικασίας οι ευπαίδευτοι συνήγοροι των διαδίκων με εμπεριστατωμένες αγορεύσεις προώθησαν ο κάθε ένας τις θέσεις του. Το Δικαστήριο έχει κατά νου το περιεχόμενο των αγορεύσεων και αναφορά στα επιμέρους επιχειρήματα θα γίνει κατωτέρω όπου κριθεί αναγκαίο. Αξιολόγηση Μαρτυρίας Κατ' αρχάς τονίζεται ότι η αξιολόγηση της μαρτυρίας γίνεται κατά κύριο λόγο στη βάση της μαρτυρίας που σχετίζεται με τα επίδικα θέματα. Σχετικές είναι οι αποφάσεις Τσιαττές ν. Solomonides (Cartridges Industries) Ltd

(2009)1 A.A.Δ. 974 και Mirza Feiz Hasan v. Μιχάλη Ανδρέου, Π.Ε 2/2011, ημερομηνίας 2.12.2015, ECLI:CY:AD:2015:A803. Στη βάση των πιο πάνω, έχω παρακολουθήσει τους μάρτυρες στη ζωντανή ατμόσφαιρα της δίκης, έχοντας την ευκαιρία να παρακολουθήσω τις αντιδράσεις τους, φυσικές ή αφύσικες, τον τρόπο που απαντούν, τη νευρικότητα ή την επιφυλακτικότητά τους, ή την ιδιοσυγκρασία που εκδήλωναν, παράγοντες που, σύμφωνα με τη νομολογία, ενέχουν ιδιαίτερη σπουδαιότητα κατά την αξιολόγηση της μαρτυρίας. Σχετική είναι η απόφαση C & A Pelecanos Associates Ltd v. Ανδρέα Πελεκάνου

(1999)1 Α.Α.Δ. 1273. Δεν παραγνωρίζω βέβαια ότι τα πιο πάνω στοιχεία μπορούν να προσδώσουν θετικότητα στη μαρτυρία ενός μάρτυρα, αλλά δεν μπορούν να αποτελέσουν τον αποκλειστικό λόγο για την αποδοχή της μαρτυρίας του. Σχετικά παραπέμπω στην απόφαση Νικολάου Νίκος ν. Aντώνη Παπαϊωάνου

(2011)1 Α.Α.Δ. 1797. Προσεγγίζω, συνεπώς, το καθήκον αξιολόγησης της μαρτυρίας ενός μάρτυρα με γνώμονα το περιεχόμενο, την ποιότητα, την πειστικότητα, αλλά και τη σύγκρισή της με την υπόλοιπη μαρτυρία. Σχετική είναι η απόφαση Ομήρου v. Δημοκρατίας

(2001)2 Α.Α.Δ. 506. Περαιτέρω, όπου είναι δυνατό, η μαρτυρία εκάστου μάρτυρα συσχετίζεται, αντιπαραβάλλεται και διερευνάται με την αντικειμενική υπόσταση των εκατέρωθεν θέσεων. Σχετική είναι η απόφαση Στυλιανίδης ν. Χατζηπιέρα

(1992)1 Α.Α.Δ 1056 και η πρόσφατη απόφαση Κυριακίδης ν. Τράπεζα Πειραιώς (Κύπρου) Λτδ, Π.Ε 185/2012, ημερομηνίας 19.4.2018, ECLI:CY:AD:2018:A179. Έχω επίσης κατά νου την αρχή ότι μάρτυρας μπορεί να γίνει πιστευτός μερικώς ή ολικώς, ενώ δεν θεωρείται επιλήψιμη η επιλεκτική αποδοχή μέρους της μαρτυρίας ενός μάρτυρα. Σχετικές είναι οι αποφάσεις Kadis v. Nicolaou

(1986)1 C.L.R 212, 216, Χρίστου ν. Khoreva

(2002)1(A) Α.Α.Δ. 45. Επιπρόσθετα, στην υπόθεση Χριστοφίνης ν. Φραντζή Πολ. Έφεση328/11, ημερομηνίας 31.5.2017, ECLI:CY:AD:2017:C35, υποδείχθηκε ότι το περιεχόμενο της μαρτυρίας εκάστου μάρτυρα υπόκειται στη βάσανο της λογικής και της ανθρώπινης πείρας. Διευκρινίζω επίσης ότι οι υποβολές των συνηγόρων από μόνες τους δεν έχουν καμιά αποδεικτική αξία και αν δεν προσαχθεί αργότερα αντίστοιχη μαρτυρία παραμένουν απλά μετέωροι ισχυρισμοί. Σχετική είναι η απόφαση Ησαϊας Ιωαννίδης ν. Αστυνομίας

(2012)2 Α.Α.Δ.

1. Με γνώμονα τις πιο πάνω νομολογιακές αρχές προχωρώ με την αξιολόγηση της ενώπιόν μου μαρτυρίας. Αξιολόγηση μαρτυρίας ενάγουσας Η ενάγουσα παρουσίασε τα πλείστα γεγονότα ως η ίδια τα αντιλήφθηκε με ειλικρίνεια. Συγκεκριμένα η θέση της ότι είναι ιδιοκτήτρια του επίδικου ακινήτου, υποστηρίζεται από τον τίτλο ιδιοκτησίας, Τεκμήριο 1, αλλά και την επίδικη σύμβαση ενοικίασης που υπέγραψε η εναγόμενη
2. Επίσης επιβεβαιώθηκε από την εναγόμενη 3 κατά τη μαρτυρία της. Συνεπώς, η θέση της ότι είναι ιδιοκτήτρια του επίδικου ακινήτου γίνεται δεκτή. Η θέση της ότι επίδικο ακίνητο ανεγέρθηκε μετά το έτος 2.000 δεν έχει αμφισβητηθεί και γίνεται δεκτή. Περαιτέρω, οι θέσεις της ότι το ενοίκιο για τη περίοδο από 15.1.2010 μέχρι 14.1.2012 ανέρχετο στα € 2.000 συνάδει με το σύνολο της ενώπιόν μου έγγραφης μαρτυρίας και δεν αντικρούεται από αντίθετη μαρτυρία. Το ίδιο ισχύει και για τις θέσεις της ως προς το ύψος του ενοικίου για την περίοδο από 15.1.202 μέχρι 14.1.
3. Επιπλέον, η θέση της ότι τα ζητήματα των συμφωνιών και των οφειλόμενων ποσών τα χειριζόταν ο σύζυγος της συνάδει με την ενώπιον μου έγγραφη μαρτυρία και συγκεκριμένα τα μηνύματα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου που αντάλλασσαν τα μέρη, όπου τα πλείστα αποστέλλονταν από και προς τον σύζυγό της. Επιπροσθέτως η θέση της ότι στον καταλογισμό των κοινοχρήστων επιβαρυνόταν η εναγόμενη 1 και με ποσά που αφορούσαν τους ανενοικίαστους ορόφους δεν έχει αμφισβητηθεί. Αντιθέτως, οι θέσεις της για τα ποσά που παρουσίασε ως οφειλόμενα υπόλοιπα ενοικίου, στερούνται πειστικότητας και χαρακτηρίζονται από υπεκφυγές. Συγκεκριμένα η ενάγουσα παράθεσε λίστα με τα κατ' ισχυρισμόν οφειλόμενα ποσά παρουσιάζοντας θετικά την εικόνα ότι οφείλετο συγκεκριμένο ποσό. Αντεξεταζόμενη, όμως, δήλωσε άγνοια τον τρόπο είσπραξης των ενοικίων παραπέμποντας στο σύζυγό της. Ταυτόχρονα, ενώ στη λίστα που παρέθεσε κατά την κυρίως εξέτασή της παρουσίαζε ως οφειλόμενους τους μήνες Ιούλιο και Αύγουστο του 2012, εντούτοις δέχθηκε ότι ίσως πληρώθηκαν. Μετά ανέκρουσε πρύμναν, ισχυριζόμενη ότι μπορεί να αφορούσαν άλλους μήνες. Έτσι, το γεγονός ότι παρουσίασε ως οφειλόμενους μήνες που ενδεχομένως να πληρώθηκαν σε συνδυασμό με την άγνοια της ως προς τον τρόπο πληρωμής σε συνάρτηση με την απουσία αποδείξεων ή οποιασδήποτε κατάστασης εισπράξεων, δημιουργεί μια νεφελώδη εικόνα ως προς τι πραγματικά οφείλεται και εξεικονίζει την εικόνα σύγχυσης ως προς το τι οφείλεται. Η πιο πάνω εικόνα σύγχυσης ως προς το τι οφείλεται και το πως αυτό αναλύεται καθιστά μη πειστική την εκδοχή της ως προς τα κατ' ισχυρισμόν οφειλόμενα. Περαιτέρω, η ίδια παρέπεμπε στο σύζυγό της ως προς τη γνώση για τα κατ' ισχυρισμό οφειλόμενα ενοίκια. Συγκεκριμένα δήλωσε ότι τον κατάλογο με τα κατ' ισχυρισμόν οφειλόμενα ποσά κατήρτισε ο σύζυγός της. Επομένως η ίδια δέχθηκε ότι δεν είχε γνώση για το πώς προκύπτει το αξιούμενο ποσό. Συνακόλουθα, το Δικαστήριο δεν μπορεί να βασιστεί στη μαρτυρία της ενάγουσας για την εξαγωγή ευρημάτων ως προς το πιο πάνω ζήτημα. Επιπλέον, ως προς το οφειλόμενο ποσό κοινοχρήστων δεν μπορούσε να εξηγήσει το πως προέκυπτε και γιατί χρεώθηκε το κάθε ποσό και απλά αναπαρήγαγε το περιεχόμενου του Τεκμήριου
4. Όμως αναμένετο από τη μάρτυρα να ήταν σε θέση να εξηγήσει τις χρεώσεις που αξίωνε. Η αδυναμία της μάρτυρος να επεξηγήσει τις χρεώσεις που συγκροτούν την σχετική της αξίωση δεν επιτρέπει στο Δικαστήριο να βασιστεί στη μαρτυρία της για την εξαγωγή ευρημάτων ως προς το πιο πάνω ζήτημα. Επιπλέον, οι θέσεις της ως προς το εάν επήλθε ανανέωση της συμβάσης συνιστούν μαρτυρία γνώμης η οποία δεν μπορεί να γίνει δεκτή. Το ίδιο κρίνω και για τον ισχυρισμό περί προσπαθειών ενοικίασης του επίδικου υποστατικού μετά τον Οκτώβριο του 2012, αφού οι σχετικοί της ισχυρισμοί τέθηκαν αόριστα. Επομένως, κρίνω ότι μπορώ να βασιστώ μερικώς στη μαρτυρία της ενάγουσας για την εξαγωγή ευρημάτων. Αξιολόγηση μαρτυρίας ΜΕ1 Ο ΜΕ1 δεν προκάλεσε θετική εντύπωση στο Δικαστήριο, η μαρτυρία του χαρακτηρίζεται από ασάφεια, παλινωδίες, υπεκφυγές και στερείται πειστικότητας. Ο ΜΕ1 παρουσιάστηκε ως το πρόσωπο που είχε γνώση των δοσοληψίων και του υπολογισμού των οφειλομένων ποσών. Όμως, η μαρτυρία του δεν ήταν διαφωτιστική για τα πιο πάνω. Υπενθυμίζεται ότι η πλευρά της ενάγουσας δεν παρουσίασε οποιεσδήποτε αποδείξεις είσπραξης ή παραλαβής χρήματων, ώστε να αποδειχθούν οι σχετικοί της ισχυρισμοί. Ο ΜΕ1 κάλεσε το Δικαστήριο ουσιαστικά να δεχθεί το ποσό απλώς επειδή οι υπολογισμοί του ήταν ορθοί. Όμως μέσα από τη μαρτυρία του γεννούνται εύλογα ερωτηματικά ως προς την ορθότητα των όσων υποστήριξε. Εν προκειμένω, ιδιαίτερη σημασία έχει το γεγονός πως, όταν του παρουσιάστηκε το έμβασμα, ημερομηνίας 29.4.2010, Τεκμήριο 27, ύψους € 3.769.94, δέχθηκε ότι ουδέποτε μέχρι σήμερα το υπολόγισε. Επομένως προκύπτει ότι τουλάχιστον μια πληρωμή που ανέρχεται σε ποσοστό πέραν του 1/3 του εμφανιζόμενου χρέους έγινε και ουδέποτε λήφθηκε υπόψη. Επιπλέον, στο Τεκμήριο 7 ρητά δηλώνεται ότι κατακρατήθηκε το ποσό της προκαταβολής. Όμως το πιο πάνω ποσό ουδέποτε αφαιρέθηκε στον υπολογισμό που παρουσίασε ο ΜΕ1 στην γραπτή του δήλωση. Προκύπτει συνεπώς ότι με βάση τη μαρτυρία του ΜΕ1 δεν αφαιρέθηκε ποσό ύψους €5.649,
5. Το πιο πάνω ποσό ήταν χρήματα που έλαβε η πλευρά της ενάγουσας και ουδέποτε τα αφαίρεσε από τον λογαριασμό. Τα ποσά που δεν έλαβε υπόψη ο ΜΕ1 δεν ήταν αμελητέα. Αντίθετα συμποσούνται σε ποσό πέραν του ήμισυ του χρέους. Έτσι, το γεγονός ότι πληρωμές ή πιστώσεις που συμποσούνται στο ήμισυ του αξιούμενου χρέους δεν λήφθηκαν υπόψη και δεν αφαιρέθηκαν από το αξιούμενο ποσό, δημιουργεί ρήγμα στην εκδοχή του ΜΕ
6. Για να δικαιολογήσει την πιο πάνω παράλειψη ο μάρτυρας ισχυρίστηκε ότι ο λογαριασμός, στη βάση του οποίου εγέρθηκε η αξίωση, δεν είναι ο τελικός. Η πιο πάνω θέση, όμως, δεν βοήθα τον ΜΕ1, αλλά αντίθετα γεννά επιπλέον ερωτηματικά ως προς την ορθότητα του εμφανιζόμενου υπολοίπου. Αφ' ης στιγμής ποσό ύφους € 5.649,94 δεν έχει αφαιρεθεί και ο λογαριασμός που εμφανίζει το αξιούμενο υπόλοιπο δεν είναι ο τελικός, το Δικαστήριο δεν μπορεί να βασιστεί σε ένα ελλιπή και μη τελικό λογαριασμό για την εξαγωγή ευρημάτων. Με τα πιο πάνω, ο ίδιος ο ΜΕ1 υπονόμευσε τη θέση του, καθιστώντας την εκδοχή του μη πειστική. Αναμένεντο από τον ΜΕ1 να ήταν σε θέση να υποστηρίξει τα εμφανιζόμενα υπόλοιπα και όχι να παρουσιάζει ένα λογαριασμό που δεν είναι τελικός και δεν έλαβε υπόψη πληρωμές ή πιστώσεις που συμποσούνται σε πόσο πέραν του ήμισυ του κατ' ισχυρισμόν χρέους. Περαιτέρω, το γεγονός ότι ο ΜΕ1 προώθησε και θεμελίωσε την εκδοχή του επί ενός καταλόγου ο οποίος, κατά δήλωση του ιδίου, ήταν ελλιπής και ενδεχομένως ο μη τελικός, δεικνύει ότι η πρόθεσή του δεν ήταν να πει την αλήθεια στο Δικαστήριο, αλλά να υποστηρίξει απλώς την εκδοχή της ενάγουσας συζύγου του. Επιπροσθέτως, παρατηρείται ανακολουθία και μεταξύ των Τεκμηρίων που ο ίδιος κατέθεσε. Συγκεκριμένα στο Τεκμήριο 24 ο ΜΕ1 παρουσιάζει ως οφειλόμενο το ποσό των € 9.652 ενώ στο Τεκμήριο 22 παρουσιάζει οφειλόμενο το ποσό των € 8.
7. Στην έκθεση απαίτησης αξιώνεται ποσό € 9.200 στο οποίο ως η παραδοχή του ΜΕ1 δεν πιστώθηκε το ποσό € 5.649,
8. Επίσης, η μαρτυρία του παρουσιάζει αντιφάσεις ως προς συγκεκριμένες πληρωμές. Ειδικότερα, στην παράγραφο 19 της γραπτής του δήλωσης, δηλώνει ότι η εναγόμενη 3 τον κάλεσε όπως παραλάβει δυο επιταγές για τους μήνες Δεκέμβριο του 2011 και Ιανουάριο του 2012 ύψος € 2.000 έκαστη, χαρακτηρίζοντας μάλιστα τις εν λόγω επιταγές ως υποπληρωμές. Όμως η πιο πάνω θέση δεν συνάδει με τη μαρτυρία του ιδίου και της συζύγου οι οποίοι δήλωσαν ότι το συμφωνήθεν ένοικο για την περίοδο μέχρι 14.1.2012 ήταν € 2.000 τον μήνα. Επομένως δεν θα μπορούσαν να ήταν υποπληρωμές. Ταυτόχρονα στο Τεκμήριο 18, που ο ίδιος κατέθεσε, οι δυο αυτοί μήνες φαίνονται εξοφλημένοι. Αντεξεταζόμενος απέδωσε τα πιο πάνω σε λάθος. Συνολικά το γεγονός ότι ο ΜΕ1, παρουσίασε καταστάσεις με διαφορετικά ποσά ως οφειλόμενα, το ότι παρέλειψε να λάβει υπόψη του πληρωμές ή να αφαιρέσει την προκαταβολή από το συνολικό οφειλόμενο, το ότι αρχικά προώθησε θέσεις που ακολούθως απέδωσε σε λάθος, σε συνάρτηση με τη ρητή δήλωση ότι ενδεχομένως ο λογαριασμός που παρουσίασε να μην είναι ο τελικός, αποδομούν πλήρως τη θέση του και καθιστούν τουλάχιστον ακροσφαλές για το Δικαστήριο να βασιστεί στη μαρτυρία του για την εξαγωγή ευρημάτων ως προς το πραγματικά οφειλόμενο. Υπό το φως των πιο πάνω θα ήταν παρακινδυνευμένο για το Δικαστήριο να βασιστεί στη μαρτυρία του ΜΕ1 για την εξαγωγή οποιουδήποτε συμπεράσματος ως προς το κατ' ισχυρισμόν οφειλόμενο ποσό. Περαιτέρω, τα πιο πάνω δημιουργούν μια εικόνα σύγχυσης και ασάφειας ως προς το τι οφείλεται και ως προς το κατά πόσο ο ΜΕ1 τηρούσε ορθό λογαριασμό με τις εκάστοτε πληρωμές. Επιπλέον, τα κονδύλια που αναφέρει και που συγκροτούν το κόστος των εξόδων για τη συντήρηση της πολυκατοικίας δεν έχουν υποστηριχθεί με οποιαδήποτε μαρτυρία. Μάλιστα αντεξεταζόμενος ως προς συγκεκριμένο κονδύλι, απάντησε ότι δεν έχει στην κατοχή του οποιοδήποτε λογαριασμό. Το ότι κατέθεσε καταστάσεις που ετοίμασε ο ίδιος που καταγράφουν συγκεκριμένα ποσά ως έξοδα δεν οδηγεί σε οποιοδήποτε συμπέρασμα. Αναμένετο να παρουσίαζε κάποιες αποδείξεις ως προς το ότι καταβλήθηκαν όντως τα συγκεκριμένα κονδύλια. Στην απουσία τέτοιας μάρτυρας οι καταστάσεις που ετοιμάστηκαν από τον ίδιο χωρίς οτιδήποτε που να την υποστυλώνει δεν μπορούν να έχουν αποδεικτική αξία. Επίσης η μαρτυρία του σχετικά με τις προσπάθειες ενοικίασης παρουσιάζει κενά. Συγκεκριμένα ο ΜΕ1 κατέθεσε το Τεκμήριο 25 για να καταδείξει ότι ο όροφος που ενοικίαζε η εναγόμενη 1 τέθηκε προς ενοικίαση. Όμως στο Τεκμήριο 25 δεν φαίνεται να διαφημίζεται ο δεύτερος όροφος. Εάν όντως τέθηκε προς ενοικίαση ο δεύτερος όροφος όπως και οι υπόλοιποι, η λογικά αναμενόμενη πορεία των πραγμάτων θα ήταν να υπήρχε και για αυτόν διαφήμιση. Επίσης η ανάρτηση μιας πινακίδας η οποία ανέγραφε απλώς ότι ενοικιάζονται γραφεία δεν επαρκεί, ώστε να καταδειχθεί προσπάθεια ενοικίασης του συγκεκριμένου ορόφου. Συνεπώς, κρίνω ότι δεν μπορώ να βασιστώ στη μαρτυρία του ΜΕ1 για την εξαγωγή ευρημάτων. Αξιολόγηση μαρτυρίας ΜΕ2 Ο ΜΕ2 ήταν το πρόσωπο που παρουσιάστηκε ως το πρόσωπο που κατέβαλε προσπάθειες ενοικίασης του επίδικου υποστατικού. Σύμφωνα με τον μάρτυρα διαφήμισε και τον επίδικο χώρο, όταν το φωτογράφησε. Πλην όμως δεν ήταν σε θέση να παρουσιάσει οποιοδήποτε στοιχείο. Δεν θυμόταν επίσης το ποσό που ζητούσε ως ενοίκιο. Επίσης η μαρτυρία του αντικρούεται από το Τεκμήριο 30, το οποίο είναι εκτύπωση από την ιστοσελίδα της εταιρείας όπου εργάζεται. Στο Τεκμήριο 30 φαίνεται να διαφημίζεται μόνο ο 1ος όροφος του επίδικου κτηρίου. Αναμένετο από τον ΜΕ2, ως επαγγελματία, εφόσον φωτογράφισε τον χώρο και τον διαφήμιζε σε ιστοσελίδα, να προσκόμιζε έστω κάποιο στοιχείο, όπως κάποια φωτογραφία ή διαφημιστικό έντυπο. Αντιθέτως, δεν θυμόταν το ενοίκιο που ζητούσε για ακίνητο που κατ' ισχυρισμο διαφήμιζε για περίοδο πέντε ετών και δεν παρουσίασε οποιοδήποτε στοιχείο που να δεικνύει ότι όντως προέβη σε ενέργειες για διαφήμισή του και πότε. Οι πιο πάνω παραλείψεις δεν επιτρέπουν στο Δικαστήριο να βασιστεί στη μαρτυρία του και να καταλήξει σε εύρημα ως προς τις προσπάθειες που έγιναν προς ενοικίαση. Συνακόλουθα, κρίνω ότι δεν μπορώ να βασιστώ στη μαρτυρία του ΜΕ
9. Αξιολόγηση μαρτυρίας εναγομένης 3 Η εναγόμενη 3 προκάλεσε θετική εντύπωση και η μαρτυρία της χαρακτηρίζεται από ευθύτητα και σταθερότητα. Ευθέως δήλωσε πως εάν όφειλε οποιοδήποτε ποσό η εναγόμενη 1 ήταν πρόθυμη να το καταβάλει. Η θέση της ότι τον Οκτώβριο του 2009 είχε επικοινωνία με τον ΜΕ1 για τυχόν ανανέωση της σύμβασης ενοικίασης δεν έχει αμφισβητηθεί. Η θέση της ότι οι διάδικοι τον Οκτώβριο του 2011 συμφώνησαν την αύξηση ενοικίου συνάδει με το σύνολο της ενώπιόν μου μαρτυρίας αλλά και την έγγραφη μαρτυρία. Το εάν η ενοικιαστική σχέση των μερών κατέστη ενοικίαση από μήνα σε μήνα αποτελεί νομικό ζήτημα επί του οποίου οι σχετικές θέσεις της ΜΕ3 δεν μπορούν να έχουν σημασία. Το ίδιο ισχύει και για το ένα η ενάγουσα κατάφερε να αποδείξει την αξίωσή της. Επομένως, κρίνω ότι μπορώ να βασιστώ στη μαρτυρία της εναγόμενης 3 μερικώς για την εξαγωγή ευρημάτων ως προς τα γεγονότα της υπόθεσης. Ευρήματα Στη βάση των δικογραφημένων ισχυρισμών, του κοινού υποβάθρου γεγονότων και της πιο πάνω αξιολόγησης, προχωρώ στη διατύπωση ευρημάτων ως προς τα πρωτογενή γεγονότα της παρούσας υπόθεσης. Η ενάγουσα είναι ιδιοκτήτρια της πολυκατοικίας επί της οδού { } στην { }. Δυνάμει γραπτής σύμβασης ενοικίασης 24.12.2007, η εναγόμενη 1 ενοικίασε από την ενάγουσα γραφείο στον δεύτερο όροφο της εν λόγω πολυκατοικίας, με μηνιαίο συμφωνηθέν ποσού ενοικίου το ποσό των € 1880,
10. Η ενοικίαση ήταν για περίοδο 2 ετών, ήτοι από 15.1.2008 μέχρι 14.1.
11. Η σύμβαση μπορούσε να ανανεωθεί, για ακόμα δύο έτη, κατόπιν γραπτής ειδοποίησης του ενοικιαστή προς τον ιδιοκτήτη τρεις μήνες πριν τη λήξη της περιόδου ενοικίασης. Τέτοια επιστολή ουδέποτε εστάλη. Όμως, τον Οκτώβριο του 2009 η εναγόμενη 3, ως διευθύντρια της εναγομένης 1, εξέφρασε την πρόθεσή της για ανανέωση της επίδικης σύμβασης ενοικίασης. Οι εναγόμενοι 2 και 3 εγγυήθηκαν γραπτώς όλες τις υποχρεώσεις της εναγομένης 1 που απέρρεαν από την επίδικη σύμβαση ενοικίασης. Η εναγόμενη 1 μετά την 14η.1.2010 παρέμεινε εντός του ενοικιαζόμενου υποστατικού. Στις 25.10.2011 οι διάδικοι συμφώνησαν ότι το ενοίκιο θα καθοριζόταν στο ποσό των € 2.000 για την περίοδο από 15.1.2010 μέχρι 14.1.2012 και ακολούθως θα ανερχόταν στο ποσό των € 2.100 για την περίοδο από 15.1.2012 μέχρι 14.1.
12. Μετά τα πιο πάνω η εναγόμενη 1 ανέλαβε να καταβάλει οποιαδήποτε τυχόν καθυστερημένα ενοίκια ή μέρος αυτών. Η εναγόμενη 1 στις 29.4.2010 κατέβαλε το ποσό των € 3.765,94 σε λογαριασμό του συζύγου της ενάγουσας, το οποίο ουδέποτε λήφθηκε υπόψη στον υπολογισμό των κατ' ισχυρισμόν οφειλόμενων από την ενάγουσα. Τέλος, ουδέποτε επεστράφη το ποσό που δόθηκε ως εγγύηση στην αρχή της ενοικίαση ήτοι το πόσο των €
13. Στις 13.9.2012 η εναγόμενη 3 ενημέρωσε την ενάγουσα ότι η εναγόμενη 1 θα αποχωρούμε από το επίδικο υποστατικό στις 14.10.
14. Τεκμήριο
15. Εν τέλει η εναγόμενη 1 παρέδωσε την κατοχή του ενοικιαζόμενου υποστατικού στις 6.10.
16. Στον καταλογισμό των κοινοχρήστων επιβαρυνόταν η εναγόμενη 1 και με ποσά που αφορούσαν τους ανενοικίαστους ορόφους. Νομική Πτυχή Όπως έχει κριθεί στην απόφαση Πούρικος ν. Σάββα κ.ά.

(1991)1 ΑΑΔ 507, η βασική υποχρέωση κάθε ενάγοντα είναι να αποδείξει με αξιόπιστη μαρτυρία τα βασικά γεγονότα πάνω στα οποία επέλεξε να βασίσει την απαίτησή του, με τη μορφή που ο ίδιος τα καθόρισε στα δικόγραφά του. Το επίπεδο απόδειξης των ισχυρισμών του εκάστοτε ενάγοντα βρίσκεται στο επίπεδο του ισοζυγίου των πιθανοτήτων. Η έννοια του ισοζυγίου των πιθανοτήτων έχει ερμηνευθεί νομολογιακά σε πολλές υποθέσεις. Σχετική είναι η απόφαση Μαρσέλ ν. Λαϊκής

(2001)1 Α.Α.Δ. 1858, όπου με αναφορά στις σχετικές αυθεντίες επί του θέματος, κρίθηκε ότι το κριτήριο είναι κατά πόσο ο διάδικος που φέρει το βάρος της απόδειξης ικανοποίησε το Δικαστήριο, με επαρκή αποδεικτικά στοιχεία, ότι η θέση ή η εκδοχή του είναι πιο πιθανή παρά όχι (is more probable than not). Επιπλέον, όπως έχει νομολογηθεί στην υπόθεση Αθανασίου κ.ά. ν. Κουνούνη

(1997)1 Α.Α.Δ. 614, μόνο αξιόπιστη μαρτυρία μπορεί να βαρύνει την πλάστιγγα των πιθανοτήτων. Παράλληλα, όπως έχει υποδειχθεί στην απόφαση Κύπρος Ξενοφώντος ν. Κ.Ν Zoo Bar Restaurant Ltd Π.Ε 477/11 ημερομηνίας 15.12.2016, το Δικαστήριο δεν επιτρέπεται να πιθανολογεί σε επίπεδο εικασιών, ως προς τα γεγονότα της υπόθεσης. Συνεπώς, το Δικαστήριο θα κρίνει το κατά πόσο εκάτερος των διαδίκων πέτυχε να αποσείσει το αποδεικτικό βάρος που τον βαρύνει μόνο με βάση τη μαρτυρία που έχει δεχθεί ως αξιόπιστη. Στην υπό κρίση υπόθεση το θεμέλιο των αξιώσεων της ενάγουσας είναι η σύμβαση ενοικιάσεως, ημερομηνίας 24.12.

1. Το μεγαλύτερο μέρος των αξιώσεων της ενάγουσας απορρέουν από τη θέση της ότι η εν λόγω σύμβαση ανανεώθηκε και η εναγόμενη 1 παρέλειψε να συμμορφωθεί με τις υποχρεώσεις της. Στον αντίποδα, η πλευρά των εναγόμενων εκλαμβάνει ότι η επίδικη σύμβαση δεν ανανεώθηκε. Επί του προκειμένου, η εισήγηση της κας Χρίστου τέθηκε σε τρείς βάσεις. Αρχικά υποστήριξε ότι τα μηνύματα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, Τεκμήρια 2 και 3, συνιστούν ανανέωση της σύμβασης. Επίσης, εισηγήθηκε ότι τα ίδια μηνύματα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου συνιστούν νέα έγγραφη συμφωνία. Τέλος, εισηγήθηκε πως, εάν το Δικαστήριο ήθελε κρίνει ότι η συμφωνά ενοικίασης έληξε στις 14.1.2010, καταρτίσθηκε ενοικίαση, η οποία συνέχιζε ανά διετία, ανεξάρτητα από το ότι το ενοίκιο ήταν πληρωτέο ανά διμηνία. Στον αντίποδα, ο κ. Μιχαήλ εισηγήθηκε ότι η ενοικίαση κατέστη σύμβαση από μήνα σε μήνα ήδη από τις 15.1.
2. Συνεπώς, κομβικής σημασίας για την έκβαση της παρούσας είναι να προσδιοριστεί το κατά πόσο η σύμβαση ημερομηνίας 24.12.2007 ανανεώθηκε. Εν προκειμένω, καθίσταται αναγκαία η ερμηνεία των όρων της επίδικης σύμβασης. Το απαύγασμα της νομολογίας σε σχέση με τη μεθοδολογία ερμηνείας κάποιας σύμβασης έχει συγκεφαλαιωθεί στην πρόσφατη απόφαση Dome Investments Public Company Ltd v. Κυπριακή Δημοκρατία μέσω Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, Πολιτική Έφεση 11/2013, ημερομηνίας 17.6.2021, ως ακολούθως: «Ό,τι προκύπτει από την αποκρυσταλλωμένη νομολογία είναι ότι ζητούμενο είναι η πραγματική πρόθεση των συμβαλλομένων, με βασικό κριτήριο την απλή και συνηθισμένη έννοια των λέξεων και την κατά γράμμα ερμηνεία τους, εκτός αν προκαλείται παράλογο ή αντιφατικό αποτέλεσμα. Κριτήριο, με άλλα λόγια, είναι η έννοια που μεταδίδει το κείμενο της συμφωνίας, ερμηνευόμενο στο σύνολο του και όχι κατ' απομόνωση, στον μέσο λογικό άνθρωπο, εφόσον, όπως υποδείχθηκε στην Saab (ανωτέρω) «συνεχής είναι η τάση προς εναρμόνιση των αρχών ερμηνείας των συμβάσεων με τα κρατούντα στην καθημερινή ζωή.» Από την πιο πάνω αυθεντία προκύπτει, ότι το Δικαστήριο εκκινώντας από το λεκτικό της σύμβασης στο σύνολό της θα προχωρήσει να εξεύρει την πραγματική βούληση των μερών. Γνώμονας για τα πιο πάνω θα είναι η έννοια που μεταδίδει το κείμενο της συμφωνίας ερμηνευόμενο στο σύνολό του στον μέσο συνετό άνθρωπο. Στην υπό κρίση υπόθεση, κρίσιμος σχετικά είναι ο όρος 1 της σύμβασης, ο οποίος διαλαμβάνει τα ακόλουθα: «Ο Ιδιοκτήτης ενοικιάζει στον Ενοικιαστή και ο Ενοικιαστής ενοικιάζει από τον Ιδιοκτήτη του γραφείου για περίοδο δύο χρόνων αρχομένης την 15ην Ιανουαρίου 2008 και λήγουσας την 14ην Ιανουαρίου 2010 με δυνατότητα ανανέωσης για ακόμη δυο χρόνια κατόπιν γραπτής ειδοποίησης 3ων μηνών από τον Ενοικιαστή προς τον Ιδιοκτήτη πριν της λήξης της περιόδου των δύο χρόνων, κάτω από τους όρους της παρούσας συμφωνίας.» Στην υπό κρίση υπόθεση το λεκτικό του επίδικου όρου είναι σαφές και ξεκάθαρο. Ο επίδικος όρος προβλέπει δυνατότητα ανανέωσης για ακόμα 2 χρόνια μόνο. Επίσης η πιο πάνω δυνατότητα υφίσταται υπό την προϋπόθεση τήρησης συγκεκριμένου τύπου, ήτοι της αποστολής γραπτής ειδοποίησης από τον ενοικιαστή προς τον ιδιοκτήτη τρεις μήνες πριν τη λήξη της σύμβασης. Όμως, ο πιο πάνω όρος δεν μπορεί να διαβαστεί κατ' απομόνωση από το σύνολο της συμφωνίας. Στο επίδικο συμβόλαιο η τρίμηνη προθεσμία απαντάται και στον όρο 11 της σύμβασης, όπου προβλέπεται η υποχρέωση του ενοικιαστή, τρεις μήνες πριν τη λήξη της σύμβασης, να επιτρέπει σε υποψήφιους ενοικιαστές να εισέρχονται και να επιθεωρούν το μίσθιο. Το κείμενο της συμφωνίας ερμηνευμένο στο σύνολό του οδηγεί στο συμπέρασμα ότι η αποστολή γραπτής ειδοποίησης τρεις μήνες πριν, τέθηκε προς εξασφάλιση του ιδιοκτήτη. Συγκεκριμένα ο ενοικιαστής μπορούσε να ανανεώσει τη σύμβαση δίνοντας γραπτή ειδοποίηση τρεις μήνες πριν. Εάν το έπραττε ο ιδιοκτήτης δεν θα μπορούσε να το θέσει προς ενοικίαση. Εάν δεν το έπραττε ο ενοικιαστής όφειλε να αποδέχεται τυχόν ενδιαφερόμενους ενοικιαστές να εισέρχονται και να επιθεωρούν το μίσθιο. Επομένως η τρίμηνη γραπτή προειδοποίηση σχετίζονταν, με την ενεργοποίηση της υποχρέωσης του ενοικιαστή να αποδέχεται την είσοδο ενδιαφερόμενων ενοικιαστών στο μίσθιο και την προφανή δυνατότητα του ιδιοκτήτη να το θέσει προς ενοικίαση τρεις μήνες πριν τη λήξη της σύμβασης ενοικίασης. Υπό το φως των πιο πάνω προκύπτει ότι η γραπτή ειδοποίηση αφορούσε την προστασία των δικαιωμάτων του ιδιοκτήτη. Από τη στιγμή που εν τοις πράγμασι, η ιδιόκτητης δεν άσκησε τα δικαιώματα που προέκυπταν από τη μη λήψη τέτοιας επιστολής και αποδέχθηκε την παραμονή τα εναγομένης 1 στο μίσθιο δεν μπορεί να γίνει λόγος για λήξη της σύμβασης. Αντιθέτως, με δεδομένο ότι η εναγόμενη 1 δια της εναγομένης 3, διευθύντριας της, εξέφρασε πρόθεση για ανανέωση τρεις μήνες πριν και ότι η εναγόμενη 1 παρέμεινε στο υποστατικό μετά την πάροδο των τριών μηνών εξάγεται το συμπέρασμα ότι η σύμβαση ανανεώθηκε για ακόμα δυο έτη. Άλλωστε, ως το Τεκμήριο 3 υποδεικνύει, τον Οκτώβριο του 2011 η πλευρά της εναγόμενης 1 ομιλούσε για ανανέωση του συμβολαίου. Επίσης, το γεγονός ότι οι μετά την 14η.1.2010 η εναγόμενη 1 δεν κατέβαλλε την προβλεπόμενη αύξηση δεν οδηγεί σε συμπέρασμα ότι η σύμβαση τερματίστηκε. Αποτελεί καλά εμπεδωμένη αρχή ότι σε περίπτωση παράβασης ουσιώδους όρου της σύμβασης ο τερματισμός της σύμβασης δεν είναι αυτόματος αλλά το αθώο μέρος έχει δικαίωμα να τερματίσει τη σύμβαση αξιώνοντας αποζημιώσεις. Σχετικά παραπέμπω στις αποφάσεις Xenos Travel Ltd. Panasoft A.E, Πολιτική Έφεση Αρ. 116/2011, ημερομηνίας 21.2.2017 και Metaxas Loizides Syrimis & Co κ.ά. ν. L. K. Globalsoft Co Ltd

(2007)1 AAΔ 54 καθώς και στο σύγγραμμα του Π. Πολυβίου Το Δίκαιο Των Συμβάσεων, 1η έκδοση, τόμος Β, σελ.

1. Επομένως, το γεγονός ότι η εναγόμενη 1 δεν συμμορφώθηκε με την υποχρέωση καταβολής αύξησης αμέσως και διαπραγματεύτηκε το ποσοστό αυτής δεν οδηγεί στο συμπέρασμα ότι η σύμβαση είχε τερματιστεί. Συνακόλουθα, το Δικαστήριο καταλήγει ότι μετά την 14η.1.2010 η σύμβαση ανανεώθηκε για άλλα δυο έτη. Επίσης αποτελεί κατάληξη του Δικαστηρίου ότι η σύμβαση δεν μπορούσε να ανανεωθεί για περίοδο πέραν τον δυο ετών, ήτοι για περίοδο πέραν της 14ης .1.
2. Αντίθετη προσέγγιση θα αντέβαινε τη ρητή και ξεκάθαρη πρόνοια του επίδικου συμβολαίου για δυνατότητα ανανέωσης για άλλα δυο έτη. Εάν η βούληση των μερών ήταν να υφίσταται δυνατότητα ανανέωσης ανά διετία, εις το διηνεκές, θα το κατέγραφαν στη σύμβαση. Αφ' ης στιγμής το λεκτικό της σύμβασης είναι σαφές δεν μπορεί να δοθεί άλλη ερμηνεία. Επιπλέον, δεν μπορεί να γίνει δεκτή η θέση της κας Χρίστου για νέα γραπτή σύμβαση μέσω των Τεκμηρίων 2 και
3. Κατ' αρχάς δεν συνάγεται κάτι τέτοιο μέσα από το περιεχόμενο των Τεκμήριων 2 και
4. Αυτό που καταγράφει το Τεκμήριο 2 είναι ότι δίδεται ειδοποίηση για ανανέωση για άλλα δυο χρόνια. Επομένως δεν μπορεί να εξαχθεί συμπέρασμα ότι αυτά αποτελούσα γραπτή συμφωνία ενοικίασης. Εν πάση περιπτώσει, εάν τα δυο μηνύματα συνιστούν γραπτή συμφωνία αυτή δεν φέρει την υπογραφή δυο μαρτύρων και ως εκ τούτου προσκρούει στο άρθρο 77 του περί συμβάσεων Νόμου. Αποτέλεσμα των πιο πάνω θα ήταν η σχετική συμφωνία να ήταν άκυρη και η ενοικίαση να καθίστατο ενοικίαση από μήνα σε μήνα. Σχετικά παραπέμπω στην απόφαση Nat Jango Fashion Ltd v. Α.Κ.Ποχτζελιάν & Υιοί ( Διανομείς ) Λτδ, Πολ. Έφεση 105/14, ημερομηνίας 15.10.2018, ECLI:CY:AD:2018:A
5. Κατά την κρίση του παρόντος του Δικαστηρίου τα Τεκμήρια 2 και 3 συνιστούν μόνο την υποκειμενική άποψη των συντακτών τους για το ζήτημα και δεν μπορούν να δημιουργήσουν δικαιώματα εκτός και πέραν από τον Νόμο και τη σύμβαση. Περαιτέρω, κατά την κρίση του παρόντος Δικαστηρίου, σημασία δεν έχει η υποκειμενική αντίληψη των συμβαλλόμενων για τις συνέπειες κάποιας πράξης ή ενέργειας, αλλά το πώς το δίκαιο κατατάσσει κάποια πράξη ή ενέργεια. Επομένως, τα εν λόγω μηνύματα το μόνο που καταδεικνύουν είναι τη συμφωνία των μερών ως προς το εκάστοτε ύψος του μηνιαίου ενοικίου και δεν μπορούν να έχουν τη δυναμική που εισηγήθηκε η κα Χρίστου. Συνακόλουθα, η πάροδος της 14ης.1.2012 είχε ως αποτέλεσμα η σύμβαση να λήξει κατά τον χρόνο που προνοούσε. Όπως γίνεται δεκτό, η λήξη, ο τερματισμός και η αποδέσμευση από τη σύμβαση είναι τρόποι με τους οποίους η ισχύς της σύμβασης τερματίζεται. Σχετικά παραπέμπω στο σύγγραμμα Π. Πολυβίου Το Δίκαιο των Σύμβασεων, στο Κοινοδίκαιο και το Κυπριακό Δίκαιο, εκδόσεις Νομική Βιβλιοθήκη, σελ.
6. Συνεπώς, στις 15.1.2012 η επίδικη σύμβαση είχε λήξει και η ισχύς της είχε τερματιστεί. Αφ' ης στιγμής τερματίστηκε η ισχύς της, η επίδικη σύμβαση έπαυσε να αποτελεί την πηγή δικαιωμάτων και υποχρεώσεων για τους συμβαλλόμενους. Σχετικά παραπέμπω στην απόφαση A.N. Stasis Estates Co. Ltd v. Edwards κ.ά

(1995)1 AAΔ

1. Σαφώς η υπό κρίση υπόθεση παρουσιάζει την ιδιαιτερότητα του ότι η εναγόμενη 1 με τη λήξη τα σύμβασης δεν αποχώρησε από το ενοικιαζόμενο υποστατικό. Επίσης το επίδικο ακίνητο, το οποίο ανεγέρθηκε το 2000, δεν εμπίπτει στον περί Ενοικιοστασίου Νόμου, ώστε η ενοικίαση με τη λήξη της να καθίστατο θέσμια. Επομένως, αναδύεται η ανάγκη να εξεταστούν οι νομικές συνέπειες του πιο πάνω δεδομένου. Επίσης, υπάρχει ως δεδομένο ότι οι διάδικοι συμφώνησαν τον Οκτώβριο του 2011 το ποσό ενοικίου που θα ίσχυε για την περίοδο από 15.1.2010 μέχρι 14.1.2012 και για την περίοδο από 15.1.2012 μέχρι 14.1.
2. Στη βάση των ανωτέρω προκύπτει η ανάγκη να εξεταστεί η φύση της ενοικιαστικής σχέσης που είχαν οι διάδικοι για την περίοδο μετά την 15.1.
3. Στην απόφαση Δάμστας κ.ά ν. D Ouzounian M Sultanian and Company (Cars) Ltd, Πολιτική ΄Έφεση αρ. 133/2011, ημερομηνίας 24.3.2016, ECLI:CY:AD:2016:D170, όπου παρέπεμψαν αμφότεροι οι ευπαίδευτοι συνήγοροι των διαδίκων, αναφέρονται τα ακόλουθα σχετικά: «Η μετατροπή μιας ενοικίασης σε ενοικίαση από μήνα σε μήνα ως η εισήγηση του κ.Παπαθεοδώρου είναι θέμα περιστάσεων και κυρίως βάσει της διαμορφούμενης εν τοις πράγμασι πρόθεσης των μερών για τη συνέχιση της ενοικίασης αυτής.» Στην υπό κρίση υπόθεση προκύπτει ότι μετά τη λήξη της σύμβασης ενοικίασης οι εναγόμενοι παρέμειναν στο ενοικιαζόμενο υποστατικό. Επίσης προκύπτει ότι μετά τη λήξη της σύμβασης ουδείς εκ των διαδίκων επιθυμούσε να διακόψει την ενοικιαστική σχέση. Δεδομένο στην παρούσα περίπτωση είναι ότι η εναγόμενη 1 δεν κατέστη παράνομος επεμβασίας, αφού ουδέποτε εγερθεί τέτοιο ζήτημα και ουδέποτε ζήτησε η πλευρά της ενάγουσας από την εναγόμενη 1 να αποχωρήσει από το μίσθιο. Συνακόλουθα, προκύπτει ότι υφίστατο κάποιας μορφής συμβατική σχέση μεταξύ των διαδίκων. Η διατήρηση της κατοχής του μισθίου με τη συναίνεση της ενάγουσας και η συμφωνία για το ύψους του ενοικίου δεικνύει την εν τοις πράγμασι πρόθεση των μερών για συνέχιση της ενοικίασης. Η πιο πάνω πρόθεση με δεδομένο ότι η ενοικίαση δεν θα μπορούσε να ήταν θέσμια και με δεδομένο ότι το ενοίκιο καταβαλλόταν μηνιαίως, οδηγεί στο συμπέρασμα ότι μετά τη λήξη της συμβατικής ενοικίασης, η ενοικίαση κατέστη ενοικίαση από μήνα σε μήνα. Ακόμα, όμως, και να δεχόμουν τη θέση της κας Χρίστου ότι στις 26.10.2011 καταρτίστηκε νέα γραπτή σύμβαση αυτή ως έχει εξηγηθεί ανωτέρω θα δημιουργούσε ενοικίαση από μήνα σε μήνα. Επομένως, όπως και να ιδωθούν τα γεγονότα οδηγούν στο συμπέρασμα ότι από τις 15.1.2012 και εντεύθεν η ενοικίαση ήταν ενοικίαση από μήνα. Σημειώνεται ότι η ειδοποίηση τερματισμού δόθηκε τον Σεπτέμβριο του
4. Όπως έχει υποδειχτεί στην απόφαση Sergiou Estates Ltd ν. Μπεντέζη

(1995)1 ΑΑΔ 889, η περιοδική, από μήνα σε μήνα, ενοικίαση μπορεί να τερματιστεί με παροχή ειδοποίησης που λήγει την ημερομηνία κατά την οποία λήγει η κάθε μηνιαία περίοδος ενοικίασης. Σχετική επίσης είναι η απόφαση Χαρίκλεια Κύπρου Μιχαήλ v. Βαβέλ Μπουτίκ Λτδ,

(2007)1 ΑΑΔ 241. Η αξίωση για απώλεια ενοικίων Η δυνατότητα επιδίκασης τέτοιων αποζημιώσεων, όπως υποδεικνύεται στην απόφαση Παντζιαρή ν. Acquarian Container Lines Ltd

(1993)1 Α.Α.Δ. 748, προϋποθέτει πρόωρο τερματισμό της ενοικίασης. Στην υπό κρίση υπόθεση, η επίδικη ενοικίαση κατά τον χρόνο που δόθηκε η ειδοποίηση τερματισμού ήταν ενοικίαση από μήνα σε μήνα. Μέσω του Τεκμηρίου 6 δόθηκε η δέουσα ειδοποίηση τερματισμού της σύμβασης από μήνα σε μήνα, αφού αυτή έληγε στο τέλος της επόμενης περιόδου ενοικίασης. Συνακόλουθα η σύμβαση από την 14η.10.2012 ήταν νομίμως τερματισθείσα και δεν παρήγαγε πλέον έννομα αποτελέσματα. Εφόσον, λοιπόν, στην παρούσα υπόθεση η ενοικίαση κατέστη ενοικίαση από μήνα σε μήνα και τερματίσθηκε δεόντως δεν υφίσταται πεδίο να κριθεί ο ισχυρισμός της ενάγουσας περί ζημιών ένεκα πρόωρης εγκατάλειψης του ακινήτου από την εναγόμενη 1 και συνακόλουθης αξίωσης αποζημιώσεων. Εν πάση περιτπώσει η μαρτυρία αναφορικά με τις προσπάθειες ενοικίασης δεν έγινε αποδεκτή. Συνεπώς η αξίωση της ενάγουσας για απώλεια ενοικίων μέχρι την ημερομηνία εξεύρεσης νέου ενοικιαστή απορρίπτεται. Η αξίωση για οφειλόμενα ενοίκια Στην υπό κρίση υπόθεση η ενάγουσα ισχυρίζεται ότι από τον Ιανουάριο του 2010 η εναγόμενη 1 προέβαινε σε υποπληρωμές ή και καθόλου πληρωμές. Κατέθεσε σχετικό κατάλογο που παρουσιάζει υπόλοιπο εξ € 9.200. Στην υπόθεση, D & G Products Ltd v. Premiχco Asphalting Company Ltd

(1999)1(A) AAΔ.263, κρίθηκε ότι η απλή δήλωση περί χρέους της άλλης πλευράς, χωρίς οτιδήποτε που να το εξηγεί για να το θεμελιώσει, μοιάζει με απλό ισχυρισμό και στερείται αποδεικτικής αξίας. Επιπλέον, στην πιο πάνω υπόθεση λέχθηκε ότι το γεγονός πως η δήλωση περιέχεται σε έγγραφο δεν μεταβάλλει τη φυσιογνωμία της μαρτυρίας. Στην υπό κρίση η πλευρά της ενάγουσας αναπαρήγαγε αυτούσιο στη μαρτυρία της, τον κατάλογο που δικογράφησε, ως τον συγκεντρωτικό κατάλογο που οδηγεί στο αξιούμενο ποσό. Όμως η μαρτυρία που παρουσίασε τόσο η ενάγουσα όσο και ο ΜΕ1 δεν κρίθηκε αξιόπιστη. Εν πάση περιπτώσει, δεν είχε την απαιτούμενη ποιότητα, ώστε να αποδείκνυε την αξίωση. Συγκεκριμένα, το γεγονός ότι πληρωμές που έγιναν ουδέποτε λήφθηκαν υπόψη, το ότι υπήρχε σύγχυση ως προς τον καταλογισμό πληρωμών που γίνονταν και το γεγονός ότι το ποσό της προκαταβολής δεν αφαιρέθηκε από το οφειλόμενο, δεν επιτρέπουν να προσδίδετο η οποιαδήποτε αποδεικτική αξία στους ισχυρισμούς της ενάγουσας ή του ΜΕ

1. Περαιτέρω, το γεγονός ότι ΜΕ1 αποδέχθηκε ότι ο κατάλογος που παρουσίασε δεν ήταν ο τελικός κατάλογος δεικνύει ότι η πλευρά της ενάγουσας δεν επεξήγησε την απαίτησή της με την απαιτούμενη σαφήνεια και ότι το μόνο που παρουσίασε ήταν ένα συνονθύλευμα ισχυρισμών και εικασιών που δεν θα μπορούσαν να θεμελιώσουν στο αναγκαίο επίπεδο την αξίωσή της. Συνεπώς, η σχετική αξίωση απορρίπτεται. Η αξίωση για κοινόχρηστα. Κατ' αρχάς σημειώνεται ότι δεν έχει τεθεί ενώπιον του Δικαστήριο σαφής και αξιόπιστη μαρτυρία που να αποδεικνύει το σχετικό κονδύλι. Επομένως η αξίωση δεν μπορεί να επιτύχει. Εν πάση περιπτώσει, η σχετική αξίωση δεν θα μπορούσε να επιτύχει. Σύμφωνα με το άρθρο 38ΙΑ του περί ακίνητης Ιδιοκτησίας Νόμου Κεφ. 224, η υποχρέωση για συνεισφορά στις δαπάνες συντήρησης κοινόκτητης οικοδομής βαρύνει τους ιδιοκτήτες. Στην υπό κρίση υπόθεση, η αξίωση της ενάγουσας για είσπραξη των κοινοχρήστων βασίζεται στο άρθρο 6 της σύμβασης, το οποίο επέβαλλε την υποχρέωση στον ενοικιαστή να καταβάλλει τα αναλογούντα στο μίσθιο έξοδα και δαπάνες καθαρισμού. Τα σχετικά έξοδα θα κατανέμονταν από τον ιδιοκτήτη. Ακόμα και να δεχτούμε ότι μετά τη λήξη της σύμβασης ενοικίασης ο εν λόγω όρος συνέχιζε και στην ενοικίαση από μήνα σε μήνα, δεν θα οδηγούμασταν σε συμπέρασμα ότι η ενάγουσα θα μπορούσε να χρεώνει όποιο ποσό επιθυμούσε και η εναγόμενη 1 θα είχε υποχρέωση να το καταβάλει. Ειδικότερα, στην παρούσα η εκδοχή της πλευράς της ενάγουσας ήταν ότι τελευταία καταλόγιζε ποσοστό κοινοχρήστων ανάλογα με το ποια άλλα διαμερίσματα ή όροφοι τελούσαν υπό ενοικίαση. Η πιο πάνω μεθοδολογία είναι αντίθετη στον Νόμο και εντελώς αυθαίρετη. Υπενθυμίζεται στο σημείο αυτό η βασική αρχή ότι «το δικαίωμα του συμβάλλεσθαι ελευθέρως προϋποθέτει και το συμβάλλεσθαι νομίμως.» Σχετικά παραπέμπω στην απόφαση Αδάμος Ιωάννου & Ιιοί Λτδ ν. Άγγελου Βαρνάβα Πολιτική Έφεση 377/2010, ημερομηνίας 8.3.2016, ECLI:CY:AD:2016:A
2. Όπως έχει σημειωθεί πιο πάνω η υποχρέωση για συνεισφορά στις δαπάνες κοινόκτητης οικοδομής βαρύνει του ιδιοκτήτες. Έτσι το γεγονός ότι κάποιοι όροφοι δεν ήταν ενοικιασμένοι, δεν μπορούσε να έχει οποιαδήποτε συνέπεια στον καταμερισμό των δαπανών συντήρησης. Προκύπτει, συνεπώς, ότι στον καθορισμό του ποσού κοινοχρήστων εμφιλοχώρησαν κριτήρια αντίθετα με το Νόμο που καθιστούν τη μεθοδολογία υπολογισμού του αξιούμενου ποσού αυθαίρετη και αντίθετη με τον νόμο. Συνακολούθα η σχετική αξίωση απορρίπτεται και για αυτό τον λόγο. Η ευθύνη των εγγυητών Στην υπό κρίση υπόθεση δεν έχει αμφισβητηθεί ότι οι εναγόμενοι 2 και 3 υπέγραψαν ως εγγυητές της εναγόμενης
3. Αυτό που αμφισβητήθηκε ήταν το κατά πόσο ίσχυε μετά τη λήξη της σύμβασης ενοικίασης. Βοηθητική εν προκειμένω είναι η απόφαση Μάντζαλος ν. Μιχαηλίδη κ.α, Πολιτική Έφεση Αρ. 74/2013, ημερομηνίας 14.2.
4. Στην εν λόγω υπόθεση κρίθηκε το ζήτημα του κατά πόσο η σύμβαση εγγύησης κάλυπτε και την επακόλουθη θέσμια ενοικίαση. «Με αυτό ως δεδομένο, η εγγύηση καταβολής ενοικίου σε σχέση με συμβατική ενοικίαση δεν καλύπτει μετέπειτα θέσμια ενοικίαση, εκτός εάν με ξεκάθαρο τρόπο προκύπτει τέτοια υποχρέωση από το λεκτικό της συμφωνίας εγγύησης. Τότε και μόνο το Δικαστήριο θα μπορεί να οδηγηθεί σε συμπέρασμα ότι η σύμβαση εγγύησης εφαρμόζεται και σε σχέση με την πληρωμή ενοικίου θέσμιας ενοικίασης. Ας μη διαφεύγει ότι η θέσμια ενοικίαση είναι απροσδιορίστου χρονικής διάρκειας, στοιχείο ιδιαίτερα σημαντικό και το οποίο συνιστά επιπρόσθετο βάρος στους ώμους του όποιου εγγυητή καταβολής ενοικίου. Το ζήτημα διαφοροποιείται βεβαίως στις περιπτώσεις όπου στο ίδιο το ενοικιαστήριο έγγραφο προβλέπεται περίοδος ανανέωσης ή όπου η συμφωνία ενοικίασης έχει δυνητικά καταληκτικό χρόνο τη λήξη της περιόδου ανανέωσης. Σε τέτοια περίπτωση και με δεδομένο ότι ο εγγυητής γνώριζε για το δικαίωμα μονομερούς ανανέωσης και ότι η ανανέωση επήλθε, η εγγύηση θεωρείται ότι ισχύει και για την περίοδο ανανέωσης (Michael v. Nishanian

(1966)1 C.L.R. 150, Αργύρη (ανωτέρω).» Προκύπτει, συνεπώς, ότι το ζήτημα του κατά πόσο η εγγύηση επεκτείνεται και μετά τη λήξη της συμβατικής περιόδου ενοικίασης, εξαρτάται από τις πρόνοιες της σχετικής εγγύησης. Στην υπό κρίση υπόθεση το λεκτικό της εγγύησης ήταν σαφές και προνοούσε ότι κάλυπτε τη συνέχιση της ενοικίασης υπό οποιαδήποτε ουσιαστικά μορφή. Επομένως οι εναγόμενοι 2 και 3 είχαν με βάση τις πρόνοιες της επίδικής εγγύηση υποχρέωση να καταβάλουν οποιαδήποτε τυχόν οφειλόμενα ενοίκια. Όμως στην υπό κρίση υπόθεση κρίθηκε ότι η ενάγουσα απέτυχε να αποδείξει την αξίωσή της για καταβολή οφειλόμενων ενοικίων. Συνακόλουθα, δεν μπορεί να κριθεί ότι οι εναγόμενοι 2 και 3 οφείλουν οποιοδήποτε ποσό. Κατάληξη Συνεπακόλουθα την πιο πάνω κατάληξής μου η αγωγή απορρίπτεται στο σύνολό της. Τα έξοδα επιδικάζονται υπέρ των εναγομένων 1,2 και 3 και εναντίον της ενάγουσας, όπως αυτά υπολογισθούν από τον Πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο. Ως προς τα έξοδα της ανταπαίτησης ενόψει της δήλωσης των συνηγόρων των δυο πλευρών, ότι αυτά ακολουθούν το αποτέλεσμα της αγωγής, αυτά επιδικάζονται υπέρ των εναγομένων 1,2 και 3 και εναντίον της ενάγουσας, όπως αυτά υπολογισθούν από τον Πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο. Ενόψει του γεγονότος ότι η ανταπαίτηση, μέχρι την απόσυρσή της, εκδικαζόταν μαζί με την απαίτηση, ένα σετ εξόδων να υπολογιστεί. ............... Μ. Χριστοδούλου, Ε.Δ. ΠΙΣΤΟ ΑΝΤΙΓΡΑΦΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΗΤΗΣ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο