Ε. ΝΙΚΟΛΑΙΔΗΣ & ΥΙΟΣ ΛΤΔ ν. CHRISTAKIS PILIDIS CONSTRUCTIONS LTD, Αρ. Αγωγής:891/15, 14/12/2022 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLEF:2022:A393 EΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ Ενώπιον: Α. Αναγνώστου, Ε.Δ. Αρ. Αγωγής:891/15 Μεταξύ: Ε. ΝΙΚΟΛΑΙΔΗΣ & ΥΙΟΣ ΛΤΔ Ενάγουσα ν. CHRISTAKIS PILIDIS CONSTRUCTIONS LTD Εναγόμενη Αίτηση ημερ. 16/09/2021 για τροποποίηση υπεράσπισης Ημερομηνία: 14 Δεκεμβρίου 2022 Εμφανίσεις: Για Εναγόμενη - Αιτήτρια: κα. Ι. Νεοφύτου για Σάββας Μάτσας Δ.Ε.Π.Ε. Για Ενάγουσα - Καθ' ης η αίτηση: κα. Χ. Γιαγκουλλή για Ε. Φλουρέντζου & Σία ΔΕΠΕ ΕΝΔΙΑΜΕΣΗ Α Π Ο Φ Α Σ Η (Δοθείσα απευθείας από την Έδρα) Το Δικαστήριο είχε την ευκαιρία να εξετάσει το περιεχόμενο της υπό κρίση αίτησης, η οποία αφορά αίτημα για τροποποίηση της καταχωρηθείσας από πλευράς Εναγόμενης υπεράσπισης (η Αίτηση) αλλά και της ένστασης που καταχωρήθηκε σε αυτήν, περιλαμβανομένου του μαρτυρικού υλικού που τις υποστηρίζει, ενώ με πολύ προσοχή έχει μελετήσει το γραπτό κείμενο αγορεύσεων που παραδόθηκε από αυτούς προς υποστήριξη των εκατέρωθεν θέσεων τους. Έχοντας κατά νου τις αρχές που διέπουν το ζήτημα που εδώ ενδιαφέρει, το Δικαστήριο είναι σε θέση να δώσει απευθείας από την έδρα (ex-tempore) την ουσία της απόφασης του στην Αίτηση. Εφόσον η παρούσα αγωγή καταχωρήθηκε το έτος 2015 και το αντικείμενο της διαφοράς που αφορά υπερβαίνει τις €10.000, για την εξέταση του πιο πάνω αιτήματος τυγχάνει εν προκειμένω εφαρμογής η παλαιά Δ.25 των Περί Πολιτικής Δικονομίας Διαδικαστικών Κανονισμών, η οποία προνοεί ότι: «Το Δικαστήριο, ή ο Δικαστής, μπορεί σε οποιοδήποτε στάδιο της διαδικασίας να επιτρέψει σε οποιοδήποτε διάδικο να αλλάξει ή να τροποποιήσει το γενικά οπισθογραφημένο κλητήριο ένταλμα ή τα δικόγραφά του, με τέτοιο τρόπο και κάτω από τέτοιους όρους που θα κρίνει δίκαιο, και όλες οι αναγκαίες τροποποιήσεις θα γίνονται, οι οποίες θα είναι αναγκαίες για το σκοπό της διαλεύκανσης των πραγματικών θεμάτων για τα οποία οι διάδικοι έχουν διαφορές.» Η σύγχρονη τάση αντιμετώπισης του θέματος αναφορικά με τον τρόπο άσκησης της διακριτικής ευχέρειας του Δικαστηρίου σε αιτήσεις τροποποίησης δικογράφου προβάλλεται στην Χρίστου ν. Στυλιανού
(1992)1 Α.Α.Δ. 704 (η οποία υιοθετήθηκε και από μεταγενέστερη νομολογία[1]), όπου αναφέρεται πως: «Η θεμελιακή αρχή που ξεπροβάλλει από τις αποφάσεις είναι πως η τροποποίηση δικογράφου είναι εφικτή σε κάθε περίπτωση που κρίνεται αναγκαία για τον προσδιορισμό της ουσίας της διαφοράς και για αποτροπή της πολλαπλότητας των νομικών διαδικασιών. Εξαίρεση αποτελούν οι περιπτώσεις που η τροποποίηση δυνατό να επιφέρει βλάβη στον αντίδικο ή ακόμη εκεί που η κακή πίστη του αιτητή είναι εμφανής.» Στη βάση της προαναφερθείσας, πάγιας, νομολογίας το πρώτιστο ερώτημα που εγείρεται για το Δικαστήριο σε αιτήσεις τροποποίησης δικογράφου, είναι κατά πόσο η τροποποίηση είναι «αναγκαία για τον προσδιορισμό της ουσίας της διαφοράς και για την αποτροπή της πολλαπλότητας των διαδικασιών». Στην υπό κρίση περίπτωση περιλαμβάνεται στους δικογραφημένους ισχυρισμούς της υπεράσπισης η θέση ότι η Καθ' ης η αίτηση πληρώθηκε για όλες τις εργασίες της και ότι ουδέν ποσό παρέμεινε οφειλόμενο. Η θέση αυτή εγείρεται στην παράγραφο 8 της υφιστάμενης υπεράσπισης ενώ με την παράγραφο 9 που ακολουθεί η Αιτήτρια αρνείται την ύπαρξη οποιουδήποτε χρεωστικού υπολοίπου. Συνάγεται, εν προκειμένω, ότι στον πυρήνα των δικογραφημένων ισχυρισμών της Αιτήτριας βρίσκεται η θέση της πως η Καθ' ης η αίτηση έχει πληρωθεί για τις ισχυριζόμενες εκτελεσθείσες εργασίες της και ότι ουδέν ποσό οφείλεται σε αυτήν. Πρόδηλα, με τις προτεινόμενες τροποποιήσεις, η Αιτήτρια επιδιώκει να εμπλουτίσει την υπεράσπιση της, παρουσιάζοντας ένα πληρέστερο και ακριβέστερο υπόβαθρο της πιο πάνω θέσης της, με τον προσδιορισμό εκείνων των ισχυριζόμενων γεγονότων τα οποία την πλαισιώνουν, εξειδικεύοντας τους λόγους που, εν προκειμένω, η ίδια θεωρεί ότι δεν οφείλει οποιοδήποτε ποσό στην Καθ' ης η αίτηση, δίχως να επιδιώκει με την αιτούμενη τροποποίηση την αντικατάσταση της υφιστάμενης υπεράσπισης της ή την μεταβολή του πυρήνα των ισχυρισμών της. Είναι, συναφώς, η κρίση του Δικαστηρίου ότι η αιτούμενη τροποποίηση είναι αναγκαία εφόσον ό,τι επιδιώκεται, δικογραφικά, να προστεθεί συνδέεται ευθέως με τον προσδιορισμό και την επίλυση της μεταξύ των μερών ουσίας της διαφοράς, η οποία ανάγεται στο ζήτημα του κατά πόσο η Αιτήτρια οφείλει οποιοδήποτε ποσό στην Καθ' ης η αίτηση με αναφορά στη μαρτυρία που ισχυρίζεται ότι έχει στη διάθεση της και προτίθεται να θέσει κατά τη δίκη, χωρίς, παράλληλα, να επιβαρύνεται η υπόθεση με την προσθήκη νέας βάσης υπεράσπισης από πλευράς Αιτήτριας. Παράλληλα, δεν έχει καταδειχθεί στην υπό κρίση περίπτωση ότι θα προκληθεί στην Καθ' ης η αίτηση οποιαδήποτε αδικία ή ότι θα υποστεί ανεπανόρθωτη βλάβη ή δυσμενή επηρεασμό εάν η εξαιτούμενη τροποποίηση επιτραπεί, ούτε διαπιστώνεται από τα ενώπιον του Δικαστηρίου δεδομένα ότι η Αιτήτρια ενεργεί κακόπιστα. Η καθυστέρηση στην υποβολή της αιτούμενης τροποποίησης σε συνάρτηση με τους λόγους που προβάλλονται προς αιτιολόγησή της βρίσκονται στο επίκεντρο των θέσεων αλλά και της επιχειρηματολογίας της πλευράς της Καθ' ης η αίτηση, ως οι περιστάσεις εκείνες που αναδεικνύουν κακοπιστία από πλευράς Αιτήτριας. Ο παράγοντας καθυστέρηση, μπορεί, κάτω από ορισμένες περιστάσεις, να επηρεάσει το Δικαστήριο στην άσκηση της διακριτικής του ευχέρειας για έγκριση αιτήματος τροποποίησης δικογράφου, όμως δεν είναι αφ' εαυτού αποφασιστικής σημασίας στην έκβαση της αίτησης. Ο παράγοντας καθυστέρηση εξετάζεται σε συνάρτηση με τους ουσιαστικότερους παράγοντες που λαμβάνονται υπόψη από το Δικαστήριο και βασικά σαν συνισταμένη τυχόν επηρεασμού των δικαιωμάτων του καθ' ου η αίτηση. Εν προκειμένω, μπορεί η Αίτηση να καταχωρήθηκε μετά την πάροδο 5 ετών και 9 μηνών από την καταχώριση της υπεράσπισης της Αιτήτριας, δεν παραγνωρίζεται, ωστόσο, το γεγονός ότι αυτή υποβλήθηκε σε χρόνο που δεν έχει ακόμα ξεκινήσει η ακροαματική διαδικασία της παρούσας αγωγής, όταν (όπως προβάλλεται στην ένορκη δήλωση που την υποστηρίζει) διαπιστώθηκε από τους δικηγόρους της Αιτήτριας, κατά την προετοιμασία τους για την ακρόαση της υπόθεσης, ότι εκ παραδρομής και από καλόπιστο λάθος τους δεν είχε δρομολογηθεί προγενέστερα, κατά το χρόνο που τέθηκαν υπόψη τους τα έγγραφα που τους εφοδίασε η Αιτήτρια στο πλαίσιο της διαδικασίας αποκάλυψης εγγράφων που διατάχθηκε να γίνει και έγινε από πλευράς της στις 10/10/2016. Περαιτέρω, εκτός του ότι προσφέρθηκε κάποια βάσιμη εξήγηση προς αιτιολόγηση του χρόνου κατά τον οποίο καταχωρήθηκε η Αίτηση, με την παρατηρθείσα καθυστέρηση να αποδίδεται, εν πάση περιπτώσει, σε λάθος των δικηγόρων της Αιτήτριας παρά σε οποιαδήποτε κακοπιστία της τελευταίας, στην ένορκη δήλωση που υποστηρίζει την Αίτηση, εξειδικεύονται, επαρκώς και κατά τρόπο πειστικό, οι λόγοι - με αναφορά και σε έγγραφα που έχουν υποπέσει στην αντίληψη της Αιτήτριας μετά την καταχώριση της υπεράσπισης της - βάσει των οποίων προέκυψε η αναγκαιότητα των αιτούμενων τροποποιήσεων, οι οποίες, ως προαναφέρθηκε, δεν μεταβάλλουν την βάση της υφιστάμενης υπεράσπισης αλλά προσδιορίζουν με περισσότερη σαφήνεια την ουσία της διαφοράς, δίδοντας περαιτέρω λεπτομέρειες, σχετικές με τα επίδικα ζητήματα, και παρέχοντας, έτσι, την ευκαιρία τόσο στην Καθ' ης η αίτηση αλλά και στο Δικαστήριο να γνωρίζει επακριβώς, πριν από την ακρόαση, τις θέσεις της Αιτήτριας και το πλαίσιο εντός του οποίου πρόκειται να προωθηθεί η υπερασπιστική της γραμμή. Με αυτά ως υπόβαθρο και έχοντας υπόψη όσα αναφέρονται από την ομνύουσα στην Αίτηση ως προς τις συνθήκες κάτω από τις οποίες προέκυψε η αναγκαιότητα τροποποίησης, δεν καταδεικνύεται εν προκειμένω ότι η πρόθεση της Αιτήτριας δεν είναι γνήσια και ότι υπάρχει κακοπιστία από πλευράς της στην προώθηση του αιτήματος της, παρά τα όσα ισχυρίστηκε η πλευρά της Καθ' ης η αίτηση. Ούτε διαπιστώνεται ότι οι αιτούμενες τροποποιήσεις θα προκαλέσουν στην Καθ' ης η αίτηση οποιαδήποτε αδικία ή βλάβη, η οποία να μην μπορεί να αποκατασταθεί με την κατάλληλη διαταγή εξόδων, ιδιαιτέρως αφού το αίτημα υποβλήθηκε πριν την έναρξη της ακρόασης και σε χρόνο που η αγωγή είναι ορισμένη για οδηγίες, ενώ με αυτές δεν μεταβάλλεται η βάση της υπεράσπισης της Αιτήτριας αλλά προσδιορίζεται η ουσία της διαφοράς παρέχοντας, έτσι, την ευκαιρία στην Καθ' ης η αίτηση να μπορεί, με περισσότερη ευκολία, να αντιμετωπίσει το ζήτημα κατά την ακρόαση δια της τυχόν προσκόμισης της αναγκαίας μαρτυρίας εφόσον θα γνωρίζει ακριβώς τις θέσεις της Αιτήτριας και το πλαίσιο εντός του οποίου πρόκειται να προωθηθεί η υπερασπιστική της γραμμή. Εν πάση περιπτώσει, το συμφέρον της δικαιοσύνης, το οποίο συνιστά κυρίαρχο παράγοντα κατά την άσκηση της διακριτικής ευχέρειας του Δικαστηρίου (βλ. Ikos Cif Ltd v. Marfin Coward ανωτέρω), συνηγορεί, υπό τις περιστάσεις, υπέρ της έγκρισης της αιτούμενης τροποποίησης, εφόσον αυτή είναι αναγκαία για τον προσδιορισμό της ουσίας της διαφοράς μεταξύ των διαδίκων, χωρίς εν τω μεταξύ να μεταβάλλεται η βάση της υπεράσπισης, δίδοντας παράλληλα μία καλύτερη ευκαιρία στο Δικαστήριο να απονέμει αποτελεσματικά δικαιοσύνη, αποφασίζοντας επί της ουσίας της εν λόγω διαφοράς, υπό το φως της σχετικής μαρτυρίας που θα παρουσιαστεί κατά τη δίκη, χωρίς, εν τω μεταξύ, να διαπιστώνεται η πρόκληση οποιασδήποτε αδικίας ή επηρεασμού των δικαιωμάτων της Καθ' ης η αίτηση από την αιτούμενη τροποποίηση που να μην μπορεί να αποζημιωθεί με χρήμα. Ως εκ των ανωτέρω, και έχοντας αποτιμήσει κάθε σχετικό παράγοντα, υπό το φως και των όσων αναφέρθηκαν κατά την επιχειρηματολογία των συνηγόρων των διαδίκων, κρίνω ότι το αίτημα τροποποίησης είναι δικαιολογημένο και, συναφώς, εγκρίνεται. Κατά συνέπεια, εκδίδεται διάταγμα ως η παράγραφος Α
(1)και
(2)της Αίτησης. Η τροποποιημένη υπεράσπιση να καταχωριστεί εντός 5 ημερών από σήμερα και αντίγραφο αυτής να παραδοθεί αυθημερόν στους δικηγόρους της Καθ' ης η αίτηση. Τυχόν απάντηση στην τροποποιημένη υπεράσπιση να καταχωριστεί εντός περαιτέρω 5 ημερών. Η αγωγή επαναορίζεται για οδηγίες στις 24/01/2023 και ώρα 08:30π.μ. Τα έξοδα της Αίτησης, όπως επίσης και εκείνα που θα σπαταληθούν λόγω της τροποποίησης, επιδικάζονται υπέρ της Καθ' ης η αίτηση - Ενάγουσας και εναντίον της Αιτήτριας - Εναγόμενης, ως αυτά θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο και θα είναι πληρωτέα στο τέλος της αγωγής. (Υπ.) ......... Α. Αναγνώστου, Ε.Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής [1] Βλ. Preece κ.α. ν. Ρωσσίδου
(2011)1 (Γ) Α.Α.Δ. 2138, Kayat Trading Ltd v. Genzyme Corporation, Πολ. Εφ. 58/12 ημ. 04/03/2013, Ikos Cif Ltd v. Marfin Coward κ.α., Πολ. Εφ. 137/13 και 138/13 ημ. 20/03/2014, ECLI:CY:AD:2014:A205 και άλλες. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο